Page 1

m

M

Yıl: 14 ◆ Sayı : 64 ◆ Kasım 2020

TÜRMOB INTERNATIONAL

MALİ MÜŞAVİRLER İLE KOBİ’LERİN GELECEĞİNE İLİŞKİN GÖRÜŞLER VE AB GÜNDEMİ 1


MALİ MÜŞAVİRLER İLE KOBİ’LERİN GELECEĞİNE İLİŞKİN GÖRÜŞLER VE AB GÜNDEMİ TÜRMOB 2013 yılından itibaren Avrupa Muhasebeciler Federasyonu’nun tam üyesidir ve Muhasebe, Denetim ve Güvence, Vergi, Kurumsal Yönetişim, Avrupa Birliği Düzenlemeleri ve KOBİ/Küçük ve Orta Büyüklükteki Mesleki Firmalar (SMP) dahil çok sayıda çalışma grubunda yer alan temsilcileri ile mesleğe ilişkin önemli kararlarda söz sahibidir. Avrupa kıtasında muhasebe mesleği ve muhasebe mesleğini ilgilendiren diğer alanlarda yaşanan gelişmelere ilişkin üyelerini bilgilendirmek ve görüş alışverişinde bulunmak için 21 Ekim 2020 tarihinde online bir Üyeler Webinarı düzenledi ve Birliğimiz de bu önemli etkinliğe temsil ve teknik düzeyinde katılım sağladı. Bu webinarda Avrupa Komisyonu tarafından yürütülen çalışmalar, AB Politikaları, KOBİ’lerin dijitalleşmesi, Sürdürülebilir Finans, Denetim Politikaları, Muhasebe Politikaları ve Kurumsal Yönetişim gibi alanlarda gelişmeler ve Avrupa Muhasebeciler Federasyonu’nun TÜRMOB dahil üyeleri ile birlikte yaptıkları çalışmalar hakkında bilgi paylaşımında bulunuldu. Beş farklı oturumdan oluşan online toplantıya Avrupa genelinde 100’den fazla uzman katıldı. 2


GENEL AVRUPA BİRLİĞİ (AB) POLİTİKALARI KONUSUNDA GÜNCELLEME Bu yılın sonuna geldiğimizde, Avrupa Komisyonu muhasebe mesleğini etkileyebilecek birkaç yasa önerisi üzerinde çalışmalarını sürdürmektedir. Bu önerilerin çoğunun 2021 yılının başında başlaması beklenmektedir. Toplantının bu oturumunda Avrupa Komisyon’nun şu ana kadarki planları, paydaşların tepkileri ve Avrupa Parlamentosu’nun siyasi tutumları değerlendirildi. Bu oturumda genel hatlarıyla Covid-19 Krizi, Brexit, AB genelinde özellikle denetim ile ilgili yaşanan skandallar ve bunların mesleğe etkileri konuşuldu. Ana başlıklar altında 2020 yılı gelişmeleri şu şekilde özetlenebilir:  Avrupa Birliği (AB) 11 Aralık 2019 tarihinde iklim değişikliği yükümlülüğü açısından çok önemli ve radikal bir adım attı. İklim değişikliği konusunda küresel anlamda her zaman liderliğini gösteren Avrupa Komisyonu “Avrupa Yeşil Düzeni” (European Green Deal-AYD) planı ile üye ülkeler coğrafyasında 2050 yılına kadar “karbon nötr” (sıfır emisyon) olmak için yol haritasını kamuoyu ile paylaştı. Buna istinaden Enerji Vergilendirme Direktifi’nin (Energy Taxation Directive-ETD 2003) revizyonu konusu kamu istişaresine açıldı. Buna ilişkin 13 Ekim 2020 tarihinde Avrupa Muhasebeciler Federasyonu görüşünü paylaştı. 3


Adaptasyonu yapıldığında, ETD, özellikle yakıt ve ısınma için kullanılan enerji ürünlerinin ve elektriğin vergilendirilmesi konusunda AB düzeyinde uyumlu ortak kuralların oluşturulmasında AB mevzuatına olumlu katkılarda bulundu. Teknolojiler, enerji piyasaları ve AB/ulusal mevzuat çerçeveleri geçmiş 15 yıl süresince gelişti ve şu an ETD ve geliştirilen politika beklentileri arasında önemli uyumsuzluklar bulunmaktadır.

 29 Eylül 2020 tarihinde Avrupa Komisyonu KDV komitesinin bir “Komitoloji Komitesine” dönüştürülmesi konusundaki yol haritasını yayınladı. Avrupa Komisyonunun, KDV Direktifleri konusunda uygulama yetkisi bulunmamaktadır. Sadece Tavsiye niteliğinde kararlar alan “KDV Komitesi (VAT Commitee)” bulunmaktadır. Üye ülkelerin bu Komite Kararlarına uyma zorunluluğu yoktur. Ancak, Bu komitenin “Komitoloji Komitesine (Comitology Committe)” dönüştürülmesi ile, bu Komitenin kararlarına uygulama birliği sağlanması açısından uyulma zorunluluğu getirilmek istenmektedir. 29 Ekim 2020’ye kadar, bu konuda görüş bildirildi.  Avrupa Komisyonu 30 Eylül 2020 tarihinde yeni KDV elektronik ticaret kurallarına ilişkin bir bildiri yayınladı. Bu rehber doküman, sanal (online) olarak faaliyet gösteren işletmelerin ve özellikle KOBİ’lerin, Avrupa Birliği’ndeki tüketicilere sınır ötesi tedarikten kaynaklanan KDV yükümlülüklerini anlamalarına yardımcı olmayı 4


amaçlamaktadır. Koronovirüs dolayısıyla yeni e-ticaret KDV kurallarının uygulaması, üye ülkelere hazırlanmaları için süre tanınması amacıyla 1 Ocak 2021’den 1 Temmuz 2021’e ertelendi. Bu çalışmaların ilk bölümü 1 Ocak 2015’te Tek Yerde Kayıt (Mini One Stop Shop (MOSS)) olarak başlamıştı. Sınır-ötesi dijital kesimlerle ilgili olarak, örneğin başka bir ülkedeki yayıncı KDV’yi kendisi tahsil edip, hizmet sunduğu ülke vergi idaresine beyan ediyordu. Bu sadeleştirme, hizmetlerden sonra mal teslimi için de başlayacaktı. Rehber, bu işlemlere ilişki hazırlanmıştır.  7 Ekim 2020 tarihinde MEP Mairead McGuinness yeni Finansal Hizmetler Komisyoneri olarak atandı.  12 Ekim 2020 tarihinde OECD’nin devam eden uluslararası vergi reformu görüşmeleri ile ilgili güncelleme webinarı hakkında bilgi verildi ve ilgilenen kişilerin toplantı kaydını izleyebileceği ifade edildi. OECD Vergi Görüşmeleri (Tax Talks), 2016 yılından bu yana belirli aralıklarla yapılmaktadır. 12 Ekim 2020’de yapılan, bu konuşmaların 16’ncısıydı. 8-9 Ekim 2020’de, OECD dijital ekonomi ve çok uluslu şirketlerin vergilendirilmesi ile ilgili Birinci Başlık (Pillar I) ve İkinci Başlık (Pillar II) yayımlandı. Bunlar, uluslararası vergilendirmede çok önemli kural değişiklikleri getiriyor. Webinar’da bunlara ilişkin açıklamalar yer aldı. Her bir Pillar ortalama 250 -260 sayfadan oluşuyor. OECD, bu Raporlar konusunda Aralık ayına kadar görüş beklemektedir. 5


 21 Eylül 2020 tarihinde Avrupa Komisyonu Vergilendirme ve Gümrük Birliği Genel Müdürlüğü adil ve basit vergilendirme konusunda bir online toplantı düzenledi. Vergilendirme konusunda uzmanlar ve yetkililer, vergilendirme sisteminin sadeleştirilmesi konusunda görüşlerini bildirdiler.

(https://ec.europa.eu/taxation_customs/events/online-tax-event_en)

 Covid-19 pandemisi süresince özellikle vergi alanında yapılan iyileştirmelerden bahsedildi. Birçok ülkede pandemiden zarar gören mükelleflerin durumlarının dikkate alınarak düzenlemeler yapıldı. Çok çeşitli yelpazede gerçekleşen düzenlemelerden en önceliklisi, beyan ve ödeme tarihlerinin ertelenmesiydi. Oturumun ana konusu Avrupa Komisyonu’nun güncel planlamaları, Avrupa Parlamentosu’nun siyasi yaklaşımları ve paydaşların bu konulara ilişkin görüşleridir. Çok zorlu bir yılın sonuna yaklaşılırken, Avrupa Komisyonu muhasebe mesleğini etkileyebilecek çok sayıda yasal düzenleme önerisi hazırlamaktadır. Bu önerilerin çoğunun 2021 başından itibaren yürürlüğe konması beklenmektedir. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen komisyon konuşmalarında finansal hizmetlere ilişkin gündemi etkileyeceği düşünülen beş önceliğe yer vermektedir:

6


 İklim krizi,  Teknoloji,  Pandemi,  Brexit,  Denetim skandalları. Bu konulara ilişkin siyasi görüşler geçtiğimiz altı aylık dönemde tartışmaların ana konularını oluşturmuş, Almanya’nın parlamentonun dönem başkanlığına gelmesi ve finansal hizmetler komiserliğine İrlandalı yeni bir atama olması yaklaşımları etkilemiştir. Önümüzdeki dönem politik söylemlerin uygulanacak politikalara dönüşme zamanı olacaktır. 2020’nin ikinci yarısında yaşanan muhasebe mesleğini etkileyecek diğer hususlar aşağıdaki şekilde özetlenebilir:  Avrupa Komisyonu’nun Mali Olmayan Bilgi Raporlaması Direktifi, Sürdürülebilir Finansman, Kurumsal Yönetişim, Dijital Finans Stratejisi, Kara Para Aklama istişareleri tamamlanmıştır.  EFRAG (Avrupa Finansal Raporlama Tavsiye Grubu) Mali Olmayan Bilgi Standartlarına ilişkin hazırlık çalışmalarına devam etmektedir.

7


 ESMA (Avrupa Menkul Kıymetler ve Piyasalar Kurumu Wirecard) skandalı ile ilgili soruşturmasını tamamlayacaktır.  BREXIT gerçekleşecektir. Mesleği 2021’in ilk yarısında etkileyecek konular aşağıdaki şekilde özetlenebilir:  Revize Mali Olmayan Bilgi Raporlaması Direktifi, Sürdürülebilir Kurumsal Finansman Paketi, AB Dijital ve Minimum Vergi önerisi, Kara Para Aklama düzenlemeleri, AB Yeşil Vergi teklifi ve AB Yeşil Bonolar Standartları görüşülecek konular arasında yerini almıştır.  Denetim Reformu ve KOBİ’lerin sermaye finansmanına erişimini güçlendirmek için alınacak tedbirler gündemde olacaktır.

8


2021 YILINDA AVRUPA BİRLİĞİ GENELİNDE BİZİ NE BEKLİYOR? - Kara paranın aklanmasının önlenmesi (AML) kanun paketi - Finansal olmayan bilginin raporlanması direktifinin (NFRD) revizyonu - Sürdürülebilir kurumsal yönetişim paketi - Yeşil vergiler konusunda AB önerileri - Dijital ve minimum vergi konusunda AB önerisi - Denetim Reformu - KOBİ’lerin finansa erişimini kolaylaştıracak ölçütler - AB Yeşil Tahvil Standartları (güvence gerekli) Toplantının kapanışında şu cümle vurgulandı: “Deneyimlerimiz gösteriyor ki, koordineli olmaz ve ülkelerdeki mesleki örgütler / diğer kollar ayrı yönlere doğru giderse, gücümüzü giderek kaybedeceğiz.” İngiltere ve diğer ülkelerdeki reformlar Avrupa kıtasındaki olayları etkileyecektir.

9


KOBİ’LERİN DİJİTALLEŞMESİ KOBİ’ler dijitalleşmeden kaynaklanan bir dizi zorluk ve fırsatla karşı karşıyadır; ancak kesin olan bir şey var: Her büyüklükteki işletme için dijitalleşme kaçınılmazdır. Muhasebe meslek mensupları bizzat dijitalleşme trendlerinden etkilenirken, KOBİ’leri dijital bir geleceğe giden yolda desteklemede kilit bir role sahiptirler. Bu oturumda, Avrupa Parlamentosu üyesi MEP Henna Virkkunen AB mevzuatının KOBİ dijitalleşmesini nasıl hızlandırabileceğini paylaştı. Avrupa Muhasebeciler Federasyonu yeni KOBİ teknoloji uzmanından muhasebe mesleğinin KOBİ’leri nasıl destekleyebileceği, aynı zamanda KOBİ’lerin dijitalleşmesi ve muhasebe firmalarının dijitalleşmesi konusunda görüşler paylaşıldı ve fikir alışverişinde bulunuldu. “Dijital Ekonomi ve Yeni Değer Yaratma” konulu Dünya Ekonomik Forumundan bahsedildi. Dijital ekonomi yaşam ve çalışma şekillerimizi tamamen yeniden şekillendiriyor. Küresel düzeyde hızlı bir şekilde dijitalleşmeye COVID-19’un etkisi büyük oldu. Önümüzdeki on yıl içerisinde dijitalle geçiş şu an olduğundan daha önemli bir hal alacak. COVID-19’un benzeri görülmemiş yıkımı, çeviklik, adaptasyon ve dönüşüm için aciliyeti daha da hızlandırdı. Sanayi yapıları ve iş modelleri değişti ve ekonominin dijitalleşme10


si ivme kazandı. Önümüzdeki on yılda ekonomide yaratılan yeni değerin tahmini % 70’i dijital olarak etkinleştirilmiş platform iş modellerine dayanacak. Ancak, diğer taraftan dünya nüfusunun % 47’si internete bağlı değil. “Yeni normal”de KOBİ’lerin ve çalışanların karşılaştıkları zorluklardan bahsedildi: Evden çalışma sisteminin verimliliği Uzaktan çalışmanın ne kadar verimli yürütüldüğü konusunda bazı veriler paylaşıldı. Birleşik Krallık merkezli girişim ağı Founders Forum tarafından yürütülen kapsamlı bir anketin verileri paylaşıldı. Ankete 1000’den fazla kişi katıldı. Ankete katılanların, - %31,8’i son derece verimli - %23,5’i büyük ölçüde verimli - %4,6’sı oldukça verimsiz - %22,5’i son derece verimsiz - %17,6 herhangi bir değişiklik yok şeklinde yanıt verdi. KOBİ’ler için diğer dijitalleşme zorlukları olarak aşağıdaki hususlara değinildi: - Siber güvenlik kontrol listeleri 11


- Dijital beceriler - Dijital strateji - Fiziki mağazadan online mağazaya geçiş

Perakende sektöründe dijitalleşmenin yarattığı değişiklikler konuşuldu. Yeni iş modellerine örnekler sunuldu. Örneğin, İspanyol Moda Markası ZARA, Londra’da bir konsept mağaza açtı. Müşteriler mağazaya gelip ürünleri de12


neyebiliyorlar; ancak satışlar yalnızca online olarak gerçekleştiriliyor ve bu kıyafetler direkt olarak müşterinin evine gönderiliyor. Oturumun devamında katılımcılardan aşağıdaki sorulara yanıt vermeleri istenmiştir. Alınan yanıtlar yüzde olarak aşağıdaki gibidir:

13


14


KOBİ’ler dijitalleşme nedeniyle çok sayıda fırsat ve tehditle karşı karşıya olsalar da kesin olan bir şey var ki bu durum tüm ölçekteki işletmeler için geçerli. Muhasebe meslek mensuplarının bizzat kendileri de dijitalleşmeden etkilenirken, KOBİ’lerin dijital geleceğe hazırlanmaları ve hazır olmaları konusunda kilit bir role sahiptirler. Oturumda muhasebe mesleğinin KOBİ’lere nasıl destek sağlayabileceği ve düşünülmesi gereken hususlar görüşülmüştür. Ayrıca katılımcılara yöneltilen sorularla şu tespitler yapılmıştır:  KOBİ’lerin dijitalleşmede karşılaştıkları ana engeller finansman, beceri havuzu ve kurum kültürüdür.  Küçük ve orta büyüklükteki muhasebe firmalarının ve KOBİ’lere hizmet sunan muhasebe meslek mensuplarının önünde farkındalık, dijital beceriler ve değişim kültürü bakımından güçlükler bulunmaktadır.  Küçük ve orta büyüklükteki muhasebe firmaları ve KOBİ’lere hizmet sunan muhasebe meslek mensupları dijitalleşmeden maliyet tasarrufu, verimli ve etkin çalışma, genç ve dijital becerilere sahip meslek mensuplarını istihdam edebilme gibi alanlardan fayda sağlayacaklardır.

15


Sunumlarda ayrıca şu hususlara değinilmiştir:  Uzaktan çalışma kültürüne geçiş, verimlilik avantajları bulunmasının yanı sıra iş ve özel zaman arasında denge kurma gibi güçlükleri beraberinde getirdi.  Siber güvenlik önemli bir risk, güçlük ve maliyet kalemi olarak ortaya çıktı.  Kritik öneme sahip şirket ve müşteri bilgilerinin saklanması, erişimi, aktarılması, kullanılması aşamalarının tamamında veri güvenliğinin yönetilmesi için dijital beceriler, işyerinde çalışmadan uzaktan çalışmaya geçiş ve dijital stratejiye sahip olmak önem kazandı.  Ağırlıklı olarak bulutta saklanan yüklü miktarda verinin mülkiyeti ve kullanım hakkı konusundaki hukuki durumlar önem kazandı.

16


SÜRDÜRÜLEBİLİR FİNANS Avrupa Komisyonu’nun 2020 yılının sonuna kadar sürdürülebilir finans strateji 2.0’ı yayınlaması beklenmektedir. Bu, mesleği de kaçınılmaz olarak etkileyecek bir dizi yeni mevzuat ve mevzuat-dışı girişimler getirecek. Şimdiye kadar kaydettiğimiz ilerlemeyi ortaya koyma zamanı geldi. Bu oturumda, konuşmacılar, finansal olmayan raporlama ve güvencenin yanı sıra finansal olmayan raporlama standartları dahil meslek için uygulama zorlukları ve fırsatları konusunda fikir alışverişinde bulundular. 2030 yılına kadar sera ağzı emisyonunun en az %55 azalacağını ifade eden Avrupa Komisyonu, Avrupa’yı 2050 yılına kadar iklim nötr hale getirmek için bir yola girdi. Bu hedefe ulaşmak için, işletmelerin sosyal ve çevresel konular üzerindeki etkisini değerlendirecek yüksek kalitede finansal olmayan verilere ihtiyaç duyulmaktadır. Finansal olmayan bilgi (NFI), şirketler ve yatırımcıların sürdürülebilir ticari kararlar alması için son derece önemlidir. NFI yeterli olmasa bile, şirketler ve piyasalarda güveni güçlendirmek ve sürdürülebilir finans hedeflerini ilerletmek için güvenilir olması gerekir. Güvenilirliği arttırmak için NFI konusundaki bağımsız güvence gereklidir. Bununla ilgili olarak 26 Kasım 2020 tari-

17


hinde Yüksek Kalitede Finansal Olmayan Bilginin Güvencesi konulu bir etkinlik düzenlenecektir. Finansal olmayan bilgiye ilişkin güvence talepleri hızla büyümeye devam etmekte; ancak, AB üye ülkeleri arasında uygulamalar hala çeşitlilik göstermektedir. Şubat 2020 tarihinde Avrupa Muhasebeciler Federasyonu, Avrupa ülkelerinin Finansal-Olmayan Bilginin Raporlanması Direktifindeki (NFRD) ilgili yükümlülükler hakkında neler yaptıklarını ve hangi gönüllü güvence uygulamalarının olduğuna dair bir rapor yayınladı. Haziran 2020 tarihinde Avrupa Muhasebeciler Federasyonu tarafından yayınlanan Avrupa’da yüksek kalitede finansal olmayan bilginin güvencesinin oluşturulması isimli raporda, NFID revizyonunda yüksek kalitede güvence elde etmek için aşağıdaki koşullar ortaya kondu: AB Düzenleyici Çerçevesi güvenceyi zorunlu kılmalıdır.  AB düzenleyici çerçevesi AB düzeyinde güvenceyi zorunlu kılmalıdır. Sonuç olarak, NFI konusunda güvence düzeyi finansal bilgiye eşit olmalıdır. Güvence hizmeti sağlayanların tamamı mesleki standartları uygulamalıdır.  Güvence hizmeti sağlayanlar NFI’nın uygunluğu ve güvenilirliğini arttırmak için geniş çapta kabul görmüş ve tanınmış standartları uygulamalıdır. Muhasebe meslek mensupları uluslararası düzeyde kabul görmüş tutarlı 18


yüksek kaliteli güvenceyi karşılama çerçevesine yardımcı olan yüksek kalitede etik ve teknik standartlara uyum sağlarlar. Güvence hizmeti sağlayanlar kamu gözetimine ihtiyaç duyarlar.  Yatırımcılar ve diğer paydaşlar nezdinde NFI’nın artan önemi, standartların karşılanmasını sağlamak için kamu gözetimini gerekli kılar. Muhasebe meslek mensupları kapsamlı düzenleyici çerçeveye zaten tabidir ve çalışmaları bağımsız bir şekilde değerlendirilir. Avrupa Komisyonu’nun 2021 yılının başlarında NFRD’yi revize etme önerisini kabul etmesi beklenmektedir. Mevzuat prosedürleri dikkate alındığında, revize NFRD 2022 yılının ortasında yasalaşabilir. 19 Kasım 2020 tarihinde “Kendisi Küçük, Etkisi Büyük: NFI KOBİ’ler için İşe Yarar Mı?” konulu bir etkinlik düzenleneceği bilgisi paylaşıldı. Avrupa Komisyonu’nun 2020 sonuna doğru ikinci sürdürülebilir finansman stratejisini yayınlaması beklenmektedir. Bu strateji yeni yasal düzenlemeler ve bağlayıcı olmayan girişimler getirecek ve kaçınılmaz olarak mesleği etkileyecektir. Oturumda mesleği pratikte etkileyebilecek güçlükler ve fırsatlara değinilmiştir. Bunların başında mali olmayan bil19


ginin raporlanması ve bu bilgiye dair güvence hizmetlerinin sunulması gelmektedir. Bu bakımdan mali olmayan raporlama standartlarının geliştirilmesi temel önceliktir. Bu konuda çok fazla raporlama çerçevesi önerilmektedir. Bu çabaların ortak bir platforma taşınması için AB önderlik yapan bölgelerden biridir. Standartlar ve raporlama çerçevelerinin yanı sıra ölçüm de önemli bir konudur. Finansal olmayan ve parasal olarak ölçülemeyen parametrelere ilişkin ortak ölçü birimleri ve bunlara yönelik taksonomi geliştirilmesi de çalışmaların önemli bir konusudur. ESG (Çevre, Sosyal, Yönetişim) Raporlaması şirketler tarafından çok sevilen bir konu değildir ancak önemi engellenemez bir şekilde artmaktadır. ESG kapsamına giren konular şirketler ve yatırımcılar için potansiyel risk içeren başlıkları içermektedir. Bu bakımdan raporlamalarda açıklama ve dipnot talepleri artmaktadır. Buna paralel olarak raporlara ilişkin açıklık, şeffaflık ve güvenilirlik beklentisi de yükselmektedir. İleriye dönük projeksiyonlarda meslekten beklenecek güvence hizmetleri talebinin katlanarak artacağı öngörülmektedir. Bu konuda çalışan ve istişarelerde bulunan standart yapıcı kurulların çalışmaları Avrupa Muhasebeciler Federasyonu tarafından yakinen takip edilmekte ve bu çalışmalara aktif katkı sağlanmaktadır. 20


DENETİM POLİTİKASI Bazı kurumsal başarısızlıkların akabinde, AB denetim politikasını yeniden değerlendirme konusundaki Avrupa Komisyonu’nun üzerindeki baskılar büyüyor. Bu oturumda neyin tehlikede olduğu vurgulandı. Avrupa Muhasebeciler Federasyonu bu konuya yanıt verme konusunda nasıl hazırlandığına ilişkin görüşlerini paylaştı. Hile ve işletmenin sürekliliği konusunda odaklanan Denetimin Kapsamı projesi hakkında bilgi ve görüş paylaşma imkânı sunuldu. Oturumda denetim alanında Avrupa genelindeki son durum ve gelişmeler hakkında bilgi verildi. Avrupa Muhasebeciler Federasyonu Genel Müdür Yardımcısı Hilde Blomme, 12 Ekim 2020 tarihinde Avrupa Elektronik Formatı (ESEF) uygulanması konusunda düzenlenen online toplantı hakkında bilgi verdi. Etkinliği kapsamı ESEF raporlaması ve güvencesi konusunda fırsatları, zorlukları ve uygulama değerlendirmelerini içerdi ve 2021 yılı itibariyle ESEF’in uygulanacağı ve çeşitli paydaşların zamanında hazır olmak için çalışmalara başladığını vurguladı. Toplantıda değinilen bir diğer konu Wirecard skandalıydı. Bu konuya ilişkin Avrupa Parlamentosu’nun 7 Ekim tarihinde bir oturum düzenlediği ve bu oturuma Ticaret Komiseri ve Avrupa Komisyonu Genel Başkan Yardımcısı Valdis Dombrovskis ve Almanya’nın Avrupa İşlerinden Sorumlu Devlet Bakanı Michael Roth katıldığı belirtildi. Görüşmede 21


en çok Avrupa Birliği finansal piyasalarının denetimi konusu konuşuldu. Dombrovskis ile birlikte diğer parlamento üyeleri Avrupa’da daha sağlam gözetim çağrısında bulundu. Roth diğer taraftan denetçilerin de görevlerinin incelenmesi gerektiğini vurguladığı ve denetim sektöründeki çıkar çatışmalarının soruşturulması gereken bir konu olduğunu ifade ettiği belirtildi. Hollanda hükümeti muhasebe sektöründe gelecekteki ilerlemeler konusunda bir eylem planı yayınladı. Bu plan ile yasal denetimlerin kalitesinin arttırılması hedeflenmektedir ve planın şu beş başlık altında toplandığı ifade edildi: 1. Tutarlılığı ve ilerlemeyi sağlamak ve izlemek 2. Denetimin kalitesinin belirleyicileri 3. Yapısal modeller 4. Kültür değişimi 5. Kalitenin arttırılması Son olarak, hileye yönelik denetim, adli muhasebe uzmanlığı ve denetlenmiş bir işletmenin devamlılığı (iflası) konusuna özel önem verilecektir. Planın uygulanması 2023 yılının sonu olarak beklenmektedir. Yakın zamanda gerçekleşen şirket başarısızlıkları ve denetim skandalları, Avrupa Komisyonu üzerindeki AB Denetim Politikasını gözden geçirme baskısını arttırmaktadır. Avru22


pa Muhasebeciler Federasyonu henüz bu olumsuzluklar gündeme gelmeden önce mevcut denetim reformunu değerlendirmek ve olası başarısızlıkları önlemek için yapılabilecekler konusunda çalışmalar başlatmıştı. Bu konuda yürütülen iki temel çalışma şu şekildedir: Hile Projesi Bu çalışmanın temel bulguları: 1. Çalışmanın zamanlaması çok doğrudur. 2. Güçlü yönetişim ve iç kontroller çok önemlidir. 3. Üst yönetim yolsuzluğu farklı şekilde ele alınması gereken daha karmaşık bir konudur. 4. İyi uygulama örneklerinin paylaşılması ve yaygınlaştırılması gerekmektedir. Projenin temel çıkarımları: 1. Denetçinin mevcut standartları uygulama şekli çok önemlidir. Standartların revizyonundan ziyade hileye yönelik daha şüpheci bir yaklaşım geliştirmek ve denetim çalışmalarını bu yöndeki sonuçlara daha somut şekilde bağlamak gereklidir. 2. Üst yönetim yolsuzluk ihtimalinin denetim komiteleri ve iç denetçilerle daha açık ve rahat şekilde konuşulabilmesi, raporlamanın iletişim açısından geliştirilecek üst 23


yönetim yolsuzluğunun ihtimali düşük olsa bile etkisinin büyük olabileceğinin anlatılması gereklidir. Yönetişim ve iç kontrollerin uygulanması bakımından sorumlu tutulma ve hesap sorma mekanizmalarının geliştirilmesi gereklidir. İşletmenin Sürekliliği Projesi Bu çalışmanın temel bulguları: 1. Çalışmanın zamanlaması çok doğrudur. 2. Bu varsayım temel olarak yönetimin sorumluluğundadır ve denetçi bunu test eder. 3. Bu konu iç (iş modeli) ve dış (ekosistem) gibi bütünleşik bir şekilde ele alınması gereken karmaşık bir konudur. 4. Mevzuat değişikliği değil uygulama birliği gerekmektedir. Projenin temel çıkarımları: 1. Eğitim hem denetçiler hem de mali tabloları hazırlayanların beceri ve uzmanlığı edinmeleri için gereklidir. 2. İlave düzenlemeler değil uygulamada kimin neden sorumlu olduğunun ve karar alıcı olduğunun belirlenmesi gereklidir. 3. Erken uyarı mekanizmalarının geliştirilmesi gereklidir. 24


KURUMSAL YÖNETİŞİM Sürdürülebilirliğe odaklı AB kurumsal yönetişim çerçevesi yaratılması AB Yeşil Düzeninin (Green Deal) önemli bir ayağıdır. Bunun mesleğimizi nasıl etkileyeceği ve önümüzdeki yıllarda bizleri ne tür bir düzenlemenin beklediği konusunda daha fazla şey öğreneceğiz. AB Parlamento seçimlerimden sonra yeni yönetimin önemli bir politika gündemi olarak sunduğu ve AB ekonomisini sürdürülebilir kılma planı olan “Green Deal” (Avrupa Yeşil Düzeni) kapsamında bir başlık olan sürdürülebilirlik odaklı bir kurumsal yönetişim çerçevesi geliştirilecektir. Oturumda bunun mesleği nasıl etkileyeceği ve önümüzdeki dönemde yürürlüğe konulabilecek mevzuata ilişkin öngörüler tartışılmıştır. Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü’nün (OECD) Küresel Kurumsal Yönetişim Standartları dünya genelinde yapılan düzenleme ve mevzuat çalışmalarında bir referans noktasıdır. Avrupa bölgesi dünyada kamu paydaşı olarak bu konunun lideridir. Bu bakımdan OECD alanında öncü bir kuruluştur. OECD gözüyle kurumsal yönetişim alanındaki güncel eğilimler şu şekildedir:  Yönetim Kurullarının bağımsızlığının kuvvetlendirilmesi: 2020 yılında Grant Thornton tarafından İngiltere’de yapılan çalışmada da ortaya konulduğu üzere yönetim kurullarında yönetim ile gözetimin ayrılması, bağımsız 25


yönetim kurulu üyeliğinin yaygınlaşması, yönetim kurulu başkanlığı ile genel müdürlüğün (CEO) işlevinin ayrıştırılması uygulamaları teşvik edilmekte ve yaygınlaşmaktadır.  Yönetim Kurulu üyelerine yapılan huzur hakkı ve benzeri ödemeler: Yönetim Kurulu üyeliği görevi karşılığı ödeme yapılması yaygınlaşmakta ve yapılan ödemelerin miktarının ya da mertebesinin raporlanması da şeffaflık ve hesap verebilirlik bakımından uygulama olarak benimsenmeye başlamıştır.  Yönetim Kurulu üyeleri bakımından çeşitlilik: Yönetim Kurullarında deneyim, görev, yaş, bağımsızlık ve cinsiyet bakımından üye profili çeşitlendirilmesi benimsenmektedir. Burada amaç “grup düşünmesini” yani aynı konuya aynı tarz bakış açısı ile oluşabilecek tek yönlülük ve kısırlığın önüne geçilmesidir.  Risk Yönetimi: Bu konunun Yönetim Kurulu düzeyinde ve daha kapsamlı ele alınması ve gözetimi söz konusudur. Ekonomiyi etkileyen belirsizliklerin ve bu belirsizliklerin yarattığı risklerin artışı risk yönetimi konusunun daha üst düzeyde ele alınmasını gerektirmektedir. OECD mesleğe geleceğe yönelik şu tavsiyede bulunmaktadır: “Sürdürülebilir Kurumsal Yönetişim tartışmaları hızlanarak ortak standart, raporlama ve mevzuat yönünde gelişmek26


tedir ve mesleğin bu sürece aktif olarak katılması beklenmektedir. Burada en önemli katkı veri ve ölçüm, raporlama ve güvence verme konularında olacaktır.”

27


m

M

TÜRMOB TÜRKİYE SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLER ODALARI BİRLİĞİ

(UNION OF CHAMBERS OF CERTIFIED PUBLIC ACCOUNTANTS OF TURKEY)

İncek Kızılcaşar Mahallesi 2669. Cadde No: 19 Gölbaşı - ANKARA Tel: 0 (312) 586 00 00 pbx Faks: 0 (312) 586 00 11 - 586 00 18 www.turmob.org.tr

https://twitter.com/turmob https://www.facebook.com/turmobweb/ @turmob1989 turmob@turmob.org.tr

Profile for turmob

TÜRMOB International Dergisi 64. sayısı  

TÜRMOB International Dergisi 64. sayısı  

Profile for turmob
Advertisement

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded