Issuu on Google+


İmtiyaz Sahibi (E.Tümg.) Öğr. Gör. Mehmet TİRYAKİ

Yayın Yönetmeni Proje Danışmanı Öğr. Gör. Özgül YAMAN

Görsel Yönetmen Öğr. Gör. Emel BİROL

Grafik Tasarım Leyla Tuğçe HANÇER Özlem SEVİ

İSTANBUL AYDIN ÜNİVERSİTESİ

(Bu Kitapçık, Tasarım ve Basım-Yayımcılık Programı Öğrencileri Leyla Tuğçe HANÇER ve Özlem SEVİ’nin bitirme projesi çalışmasıdır.)


İçindekiler

Müdür den

2 15

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Uygulama ve Araştırma Merkezi Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

4 17

Atatürk’ün İlke ve İnkılapları

Atatürk’ün Hayattı

Resimlerle Atatürk

9 1


Atatürk’ün İlke ve İnkılapları

Sevgili Gençler; Atatürk’ün kurduğu yeni düzen, modern anlamına cumhuriyet ile kavuşmuştur. Atatürk henüz 19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıktığı tarihlerde kafasında tasarladığı şey milli hâkimiyete dayalı kayıtsız şartsız yeni bir Türk devleti tesis etmektir. Atatürk bütün kurtuluş savaşı boyunca bu idealine kavuşmak için çalıştı. Atatürk mücadelesine çok olumsuz şartlar içinde başladı fakat hiçbir zaman umutsuzluğa ve karamsarlığa kapılmadı. Bugün gençlerimize ve halkımıza üniversite olarak kazandırmamız ya da öğretmemiz gereken en önemli nitelik Atatürk’ün azmi ve kararlılığıdır. Atatürkçü düşüncede umutsuzluğa ve karamsarlığa yer yoktur. Atatürkçülük’te her zaman çalışmak inançları doğrultusunda hiçbir şeyden yılmamak ve sonuca ulaşmak ilkesi vardır. Üniversitemizin, Ulu önderimizin ilke ve devrimlerinin ışığında ilerleyerek, ülkemizi lider ülkeler konumuna yükseltecek öğrenciler yetiştireceğine olan inancımız sonsuzdur. Bundan mutluluk duyuyor ve ülkemizin çağdaşlaşmasındaki yolculuğun ancak eğitim ile gerçekleşeceğine inanıyoruz. (E.Tümg.) Öğr. Gör. Mehmet TİRYAKİ Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Uygulama ve Araştırma Merkez Müdürü 2


Atatürk’ün İlke ve İnkılapları

Saygın Değerlere; Üniversiteler, öğrencilere mesleki eğitim veren sosyal kimlik kazandıran bilim merkezleridir. Üniversitelerin en önemli görevi, bilimsel araştırma yaparak yüksek eğitimi sürdürmektir. Temel görevlerin dışında üniversiteler, proje üretimi ve sosyal sorumluluğa yön vermeyi de ilke edinmiştir. Bu değerlere paralel olarak, öğrenciler eğitim aldıkları süreçte sosyal projeler de görev almalıdırlar. Sosyal sorumluluklar doğrultusunda birçok merkezimizde öğrencilerimize ve akademik personelimize çalışma imkânları sunulmuştur. Ancak Atatürk İlkleri ve İnkılâp Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi’nin öncelikli bir görevi Atatürk Devrimlerini ve yeniliklerine sahip çıkarak, bu değerlerin doğru anlatılmasının sağlanmasıdır. Bu nedenle Merkezimizde dev bir kadro oluşturuldu. Bu kadro doğrultusunda merkezde öğrencilerimizde aktif görev almaktadırlar. Öğrencilerimiz, proje danışmanlarımız veya proje koordinatörlerimiz; sevgi, saygı ve disiplin çerçevesinde Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezimiz’de paydaşlar oluştururlar. Amaçları, sonuçları ve ilkeleri belirlerler. Bu hiyerarşik düzende aktif olarak, aktiviteleri gerçek yaşama geçirirler. Çalışma süresi içersinde öğrencilerimiz Atatürk İlkelerini benimseme, iletişim kurma becerisi, proje geliştirme, irdeleme ve etik çerçeve sınırlarını kavrama yeteneği kazanırlar. Öğr. Gör. Özgül YAMAN Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Uygulama ve Araştırma Merkez Üyesi 3


Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Uygulama ve Araştırma Merkezi

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç

Bu Yönetmeliğin amacı; İstanbul Aydın Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Uygulama ve Araştırma Merkezinin amaçlarına, faaliyetlerine, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

Bu Yönetmelik; Merkezin amaçlarına, yönetim organlarına, yönetim organlarının görevlerine ve çalışma şekline ilişkin hükümleri kapsar.

Dayanak

Bu Yönetmelik; 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin (2) numaralı alt bendi ile 14 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

Bu Yönetmelikte geçen: a) Başkan: İstanbul Aydın Üniversitesi Mütevelli Heyeti Başkanını, b) Danışma Kurulu: Merkezin Danışma Kurulunu, c) Merkez: İstanbul Aydın Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Uygulama ve Araştırma Merkezini, ç) Müdür: Merkezin Müdürünü, d) Mütevelli Heyeti: İstanbul Aydın Üniversitesi Mütevelli Heyetini, e) Rektör: İstanbul Aydın Üniversitesi Rektörünü, f) Senato: İstanbul Aydın Üniversitesi Senatosunu, g) Üniversite: İstanbul Aydın Üniversitesini, ğ) Üniversite Yönetim Kurulu: İstanbul Aydın Üniversitesi Yönetim Kurulunu, h) Yönetim Kurulu: Merkezin Yönetim Kurulunu ifade eder.

Merkezin Amacı ve Faaliyet Alanları Amacı

Merkezin amacı; Türk gençliğini milli, manevi ve kültürel değerlerin bilincinde, Türkiye Cumhuriyetinin birer ferdi olarak, devletine karşı görev ve sorumluluklarını bilen, Türk Devletinin ülkesi ve milleti ile bölünmez bir bütün olduğuna 4


Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Uygulama ve Araştırma Merkezi

inanan, bundan gurur duyan, Atatürkün fikirlerini, Atatürk ilke ve inkılaplarını anlayarak, içtenlikle benimseyen, bu inançlardan almış olduğu güçle millet ve Devletine daha çok yararlı olmaya çalışan fertler yetiştirmek üzere Türk inkılabı tarihi, Atatürk ilkeleri, bunların anlam ve hedefleri, Türk milletinin geçmişte insanlığa yapmış olduğu hizmetler ve benzeri konularda çalışmalarda bulunmaktır.

Faaliyet alanları

Merkez, bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde belirtilen amacına ulaşabilmek için aşağıdaki faaliyetlerde bulunur: a) Atatürk ilkeleri ve Türk inkılap tarihi ile ilgili araştırma ve geliştirmelerin yapılmasını sağlamak, b) Atatürk ve Türk İnkılabı ile ilgili bir arşiv oluşturmak, c) Yukarıdaki konularda konferanslar, seminerler, paneller ve bilimsel toplantılar düzenlemek, ç) Kitap ve makale türünde yayınlarda bulunmak, d) Bu konularda çeşitli kuruluşlarla bilimsel dayanışmayı sağlamak, e) Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi derslerini okutan öğretim elemanlarına destek vermek, aralarında fikir alışverişini sağlayarak, bu alanda ilmi dayanışmaya katkıda bulunmak, f) Amacıyla ilgili diğer faaliyetlerde bulunmak.

Merkezin Yönetim Organları ve Görevleri Merkezin yönetim organları a) Müdür, b) Yönetim Kurulu, c) Danışma Kurulu.

Müdür

Müdür; Rektörün teklifi ve Başkanın onayı ile Üniversitenin tam zamanlı öğretim elemanları içinden üç yıl için görevlendirilir. Süresi biten Müdür, Başkanın onayı ile yeniden görevlendirilebilir. Müdüre yardımcı olmak üzere Yönetim Kurulu üyelerinden biri Rektörün teklifi ve Başkanın onayı ile müdür yardımcısı olarak görevlendirilir.

Müdürün görevleri

a) Merkezin amaçlarını gerçekleştirmeye yönelik faaliyetler planlamak ve yürütmek, b) Merkezi temsil etmek, Yönetim ve Danışma Kuruluna başkanlık etmek, c) Yönetim Kurulunun gündemini belirlemek ve alınan kararları uygulamak, 5


Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Uygulama ve Araştırma Merkezi

ç) Merkez bünyesindeki birimler arasında koordinasyon ve denetimi sağlamak, d) Ulusal ve uluslar arası kuruluşlarla iletişim kurmak ve çalışmalar yapmak, e) Yönetim Kurulu ve Danışma Kurulunun idari işlerini yürütmek, f) Merkez ve Merkeze bağlı birimlerin yıllık faaliyet raporunu Rektörlüğe sunmak.

Yönetim kurulu

Yönetim Kurulu; Müdürün önerisi, Rektörün teklifi ve Başkanın onayı ile Üniversitenin tam zamanlı öğretim elemanları arasından; Müdür dahil görevlendirilen en az beş kişiden oluşur. Yönetim Kurulu üyelerinin görev süresi üç yıldır. Süresi biten üye tekrar seçilebilir. Görev süresinin bitiminden önce ayrılan ya da altı aydan daha fazla Üniversite dışında görevlendirilenlerin yerine, kalan süreyi tamamlamak üzere yeni üye seçilir. Yönetim Kurulu, Müdürün çağrısı üzerine ayda en az bir kez toplanır. Müdür ihtiyaç halinde Yönetim Kurulunu toplantıya çağırabilir.

Yönetim kurulunun görevleri

a) Merkezin çalışma programını hazırlamak ve yürütmek, ihtiyaçlar doğrultusunda geliştirmek, Rektörlük kanalı ile Mütevelli Heyetine sunmak ve onaylanan programları yürütmek, b) Merkez bünyesinde proje ve araştırma gruplarını oluşturmak ve çalışmaları değerlendirmek, 6


Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Uygulama ve Araştırma Merkezi

c) Kurs, staj, sertifika ve benzeri programlarda görevlendirilecek, Merkezin faaliyet alanlarıyla ilgili konularda işbirliği yapılacak Üniversite birimleri, ulusal ve uluslararası kişi, kurum ve kuruluşlarla işbirliğine yönelik esasları tespit ederek Merkez Müdürlüğüne sunmak, ç) Merkezin yıllık faaliyet raporunu hazırlayarak Merkez Müdürlüğüne sunmak.

Danışma kurulu

Danışma Kurulu; Üniversitenin ya da diğer üniversitelerin öğretim elemanları ile Merkezle ilgili konularda faaliyet gösteren özel ya da istekleri halinde kamu kurum ve kuruluşlarında görev yapan uzman kişiler arasından, Rektörün teklifi ve Başkanın onayı ile üç yıllığına seçilir. Danışma Kurulu azami onbeş üyeden oluşur. Süresi biten üye yeniden seçilebilir. Danışma Kuruluna Müdür başkanlık eder Danışma Kurulu; olağan olarak yılda bir kez ve gerektiğinde olağanüstü olarak Müdürün çağrısı üzerine toplanır.

Danışma kurulunun görevleri

a) Merkez tarafından yürütülen çalışmaların etkinliğinin ve verimliliğinin arttırılması için Merkez Müdürlüğüne değerlendirmelerini aktarmak, b) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde belirtilen amaçları çerçevesinde görüş ve önerilerini Merkez Müdürlüğüne sunmak.

Çeşitli ve Son Hükümler Hüküm bulunmayan haller

Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde; ilgili diğer mevzuat hükümleri ile Senato ve Yönetim Kurulu kararları uygulanır.

Yürürlük

Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Bu Yönetmelik hükümlerini İstanbul Aydın Üniversitesi Rektörü yürütür.

7


Atatürk’ün İlke ve İnkılapları

8


Atatürk’ün İlke ve İnkılapları

ATATÜRK İLKELERİ Atatürk ilkeleri, altı ana başlık altında toplanabilir:

Cumhuriyetçilik

Atatürk devrimleri siyasî nitelik taşır. Çok uluslu bir imparatorluktan ulus devlete geçiş gerçekleştirilmiş ve böylece modern Türkiye’nin ulusal kimliği oluşturulmuştur. Bu kimliğin oluşmasında, kul nitelikli insanların yurttaş-birey niteliği kazanması önemli bir noktadır. Atatürk bunun yolunu, kısaca halkın kendi kendisini idaresi, yani demokrasi demek olan Cumhuriyet’te görmüştür.

Halkçılık

Gerek içeriği gerekse hedefleri açısından bakıldığında. Cumhuriyet Devrimi ayrıca bir sosyal devrim niteliği de taşır. Başta isviçre Medeni Kanunu olmak üzere. Batı kanunlarının Türkiye’de uygulamaya konulmasıyla birlikte kadınların statüsünde köklü değişiklikler olmuş, 1934 yılında kabul edilen bir kanun ile kadınlar seçme ve seçilme hakkını almışlardır. Atatürk çeşitli ortamlarda, Türkiye’nin gerçek yöneticilerinin köylüler olduğunu söylemiştir. Aslında bu durum Türkiye için bir gerçek olmaktan çok bir hedef niteliğindedir. Halkçılık ilkesi sınıf ayrıcalıklarına ve sınıf farklılıklarına karşı olmak ve hiçbir bireyin, ailenin, sınıfın veya organizasyonun diğerlerinin daha üzerinde olmasını kabul etmemek demektir. Halkçılık, Türk vatandaşlığı olarak ifade edilen bir fikre dayanır. Gurur ile birleşen vatandaşlık fikri, halkın daha fazla çalışması için gerekli psikolojik teşviki sağlar, birlik fikrinin ve ulusal bir kimliğin kazanılmasına yardımcı olur. 9


Atatürk’ün İlke ve İnkılapları

Laiklik

Laiklik yalnızca devlet ve dinin birbirinden ayrılması anlamına gelmez ayrıca eğitim, kültür ve yasama alanlarının da dinden bağımsız olması anlamını taşır. Laiklik, devletin dini düşünce ve dini kuruluşların etkisinden bağımsız olması, ve genel olarak düşünce özgürlüğü anlamına gelmektedir. Devrimlerin birçoğu laikliği gerçekleştirmek amacıyla yapılmış ve diğerleri ise laikliğe ulaşılmış olması sayesinde gerçekleştirilebilmiştir. Laiklik ilkesi akılcı ve dini siyasetin dışında tutan bir ilkedir. Osmanlı döneminde matbaanın geciktirilmesinde olduğu gibi dinin yenilikler karşısında nasıl tutucu bir silah haline geldiğini yaşamış olan Türkiye Cumhuriyeti kurucuları açısından dinin din dışı sivil yapı üzerinde yaratabileceği baskılan önlemenin bir aracıdır.

Devrimcilik

Atatürk’ün ortaya koyduğu en önemli ilkelerden birisi de devrimciliktir. Bu ilkenin anlamı Türkiye’nin devrimler yaparak geleneksel kuruluşlarını modem kuruluşlarla değiştirmiş olmasıdır. Geleneksel kavramların bir kenara itilip modem kavramların benimsenmesi demektir. Devrimcilik ilkesi, yapılmış olan devrimlerin tanınıp kabul edilmelerinin çok ötesine geçmiştir.

Milliyetçilik

Cumhuriyet devrimi ayrıca milliyetçi bir devrimdir. Bu milliyetçilik ırkçı bir yapıda değildir; yurtseverlikle sınırlıdır. Bu devrimin amacı, Türkiye Cumhuriyetinin bağımsızlığının korunması ve ayrıca Cumhuriyetin siyasal yönden gelişmesidir. Bu milliyetçilik, tüm diğer ulusların bağımsızlık haklarına saygılıdır; sosyal içeriklidir; yalnızca anti - emperyalist olmayıp, aynı zamanda gerek hanedan yönetimine, gerekse herhangi 10


Atatürk’ün İlke ve İnkılapları

bir sınıfin Türk toplumunu yönetmesine de karşıdır ve nihayet bu milliyetçilik Türk devletinin vatanı ve halkı ile bölünmez bir bütün olduğu ilkesine inanmaktadır.

Devletçilik

Mustafa Kemal Atatürk yapmış olduğu açıklamalarda ve politikalarında Türkiye’nin bir bütün olarak modernizasyonunun ekonomik ve teknolojik gelişmeye önemli ölçüde bağlı olduğunu ifade etmiştir. Bu bağlamda, devletçilik ilkesini de devletin, ülkenin genel ekonomik faaliyetlerinin düzenlenmesi ve özel sektörün girmek istemediği veya yetersiz kaldığı ya da ulusal çıkarların gerekli kıldığı alanlara girmesi anlamında yorumlamaktadır. Ancak, devletçilik ilkesinin uygulanmasında, devlet yalnızca ekonomik faaliyetlerin temel kaynağını teşkil etmemiş, aynı zamanda ülkenin büyük sanayi kuruluşlarının da sahibi olmuştur.

ATATÜRK’ÜN KENDİ İFADESİYLE İLKELERİNİN TANIMI TEMEL İLKELER 1. Cumhuriyetçilik

Türk milletinin karakter ve âdetlerine en uygun olan idare. Cumhuriyet idaresidir. (1924) Cumhuriyet rejimi demek, demokrasi sistemiyle devlet şekli demektir. (1933) Cumhuriyet, yüksek ahlâkî değer ve niteliklere dayanan bir idaredir. Cumhuriyet fazilettir.... (1925) Bugünkü hükümetimiz, devlet teşkilâtımız doğrudan doğruya milletin kendi kendine, kendiliğinden yaptığı bir devlet ve hükümet teşkilâtıdır ki, onun adı Cumhuriyettir. Artık hükümet ile millet arasında geçmişteki ayrılık kalmamıştır. Hükümet millet ve millet hükümettir. (1925)

2. Milliyetçilik

Türkiye Cumhuriyetini kuran Türk halkına Türk Milleti denir. (1930) Diyarbakırlı, Vanlı, Erzurumlu, Trabzonlu, istanbullu, Trakyalı ve Makedonyalı hep bir soyun evlâtları ve hep aynı cevherin damarlarıdır. (1932) Biz doğrudan doğruya milliyetp erveriz ve Türk milliyetçisiyiz. Cumhuriyetimizin dayanağı Türk toplumudur. Bu toplumun fertleri ne kadar Türk kültürü ile dolu olursa, o topluma dayanan Cumhuriyet de o kadar kuvvetli olur. (1923)

3. Halkçılık

İç siyasetimizde ilkemiz olan halkçılık, yani milletin bizzat kendi geleceğine sahip olması esası Anayasamız ile tespit edilmiştir. (1921) Halkçılık, toplum düzenini çalışmaya, hukuka dayandırmak isteyen bir toplum sistemidir. (1921) Türkiye Cumhuriyeti halkını ayrı ayrı sınıflardan oluşmuş değil fakat kişisel ve sosyal hayat için işbölümü 11


Atatürk’ün İlke ve İnkılapları

itibariyle çeşitli mesleklere ayrılmış bir toplum olarak görmek esas prensiplerimizdendir. (1923)

4. Devletçilik

Devletçiliğin bizce anlamı şudur: Kişilerin özel teşebbüslerini ve şahsî faaliyetlerini esas tutmak; fakat büyük bir milletin ihtiyaçlarını ve çok şeylerin yapılmadığını göz önünde tutarak, memleket ekonomisini devletin eline almak. (1936) Prensip olarak, devlet ferdin yerine geçmemelidir. Fakat ferdin gelişmesi için genel sarfları göz önünde bulundurmalıdır. (1930) Kesin zaruret olmadıkça, piyasalara karışılmaz; bununla beraber, hiçbir piyasa da başıboş değildir. (1937)

5. Lâiklik

Lâiklik, yalnız din ve dünya işlerinin ayrılması demek değildir. Bütün yurttaşların vicdan, ibadet ve din hürriyeti de demektir. (1930) Lâiklik, asla dinsizlik olmadığı gibi, sahte dindarlık ve büyücülükle mücadele kapısını açtığı için, gerçek dindarlığın gelişmesi imkânını temin etmiştir, (1930) Din bir vicdan meselesidir. Herkes vicdanının emrine uymakta serbesttir. Biz dine saygı gösteririz. Düşünüşe ve düşünceye karşı değiliz. Biz sadece din işlerini, millet ve devlet işleriyle karıştırmamaya çalışıyor, kasıt ve fiile dayanan tutucu hareketlerden sakınıyoruz. (1926)

6. Devrimcilik

Yaptığımız ve yapmakta olduğumuz inkılâpların, (devrimlerin) gayesi Türkiye Cumhuriyeti halkını tamamen çağdaş ve bütün anlam ve görüşleriyle uygar bir toplum haline ulaştırmaktır. (1925) Biz büyük bir inkılâp yaptık. Memleketi bir çağdan alıp yeni bir çağa götürdük. 12


Atatürk’ün İlke ve İnkılapları

İLKELER 1. Millî Egemenlik

Yeni Türkiye devletinin yapısının ruhu millî egemenliktir. Milletin kayıtsız şartsız egemenliğidir. (1923) Toplumda en yüksek hürriyetin, en yüksek eşitlik ve adaletin sağlanması, istikran ve korunması ancak ve ancak tam ve kesin anlamıyla millî egemenliği sağlamış bulunması ile devamlılık kazanır. Bundan dolayı; hürriyetin de, eşitliğin de, adaletin de dayanak noktası millî egemenliktir, (1923)

2. Millî Bağımsızlık

Tam bağımsızlık denildiği zaman, elbette siyasî, malî, iktisadî, adlî, askeri, kültürel ve benzeri her hususta tam bağımsızlık ve tam seferberlik demektir. Bu saydıklarımın herhangi birinde bağımsızlıktan mahrumiyet, millet ve memleketin gerçek anlamıyla bütün bağımsızlığından mahrumiyeti demektir. (1921) Türkiye devletinin bağımsızlığı mukaddestir. O, ebediyen sağlanmış ve korunmuş olmalıdır. (1923)

3. Millî Birlik ve Beraberlik Millet ve biz yok, birlik halinde millet var. Biz ve millet ayrı ayrı şeyler değiliz. (1919) Biz millî varlığın temelini,millî şuurda ve millî birlikte görmekteyiz. (1936) Toplu bir milleti istilâ etmek, daima dağınık bir milleti istilâ etmek gibi kolay değildir, (1919) 13


Atatürk’ün İlke ve İnkılapları

4. Yurtta Barış Dünyada Barış

Yurtta sulh, cihanda sulh için çalışıyoruz. (1931) Türkiye Cumhuriyetinin en esaslı prensiplerinden biri olan yurtta sulh, cihanda sulh gayesi, insaniyetin ve medeniyetin refah ve terakkisinde en esaslı âmil olsa gerektir. (1933) Sulh, milletleri refah ve saadete eriştiren en iyi yoldur, (1938)

5. Çağdaşlaşma

Milletimizi en kısa yoldan medeniyetin nimetlerine kavuşturmaya, mesut ve müreffeh kılmaya çalışacağız ve bunu yapmaya mecburuz. (1925) Biz Batı medeniyetini bir taklitçilik yapalım diye almıyoruz. Onda iyi olarak gördüklerimizi, kendi bünyemize uygun bulduğumuz için, dünya medeniyet seviyesi içinde benimsiyoruz. (1926)

6. Bilimsellik ve Akılcılık

a) Bilimsellik: Dünyada her şey için, medeniyet için, hayat için, başarı için en gerçek yol gösterici bilimdir, fendir. (1924) Türk milletinin yürümekte olduğu ilerleme ve medeniyet yolunda, elinde ve kafasında tuttuğu meşale, müspet bilimdir. (1933)b) Akılcılık: Bizim; akıl, mantık, zekâ ile hareket etmek en belirgin özelüğimizdir. (1925) Bu dünyada her şey insan kafasından çıkar. (1926)

7. İnsan ve insanlık Sevgisi

insanları mesut edeceğim diye onları birbirine boğazlatmak insanlıktan uzak ve son derece üzülecek bir sistemdir, insanları mesut edecek yegâne vasıta, onları birbirlerine yaklaştırarak, onlara birbirlerini sevdirerek, karşılıklı maddî ve manevî ihtiyaçlarını temine yarayan hareket ve enerjidir.(1931) Biz kimsenin düşmanı değiliz. Yalnız insanlığın düşmanı olanların düşmanıyız. (1936)

14


Atatürk’ün Hayatı

ATATÜRK’ÜN HAYATI Mustafa, 1881 senesinde Yunanistan’ın Selanik kentinde (o zamanlar Osmanlı topraklarında idi) doğdu. Babasının ismi Ali Rıza Efendi, annesinin ise Zübeyde Hanımefendi. Osmanlı İmparatorluğu zamanında nüfus kayıtları düzenli olarak tutulmadığı için doğum günü kesin olarak belli değildir. İlerleyen zamanlarda ona doğum tarihi sorulduğu zaman ” Neden 19 mayıs 1881 olmasın” cevabını vermiştir. Mustafa’nın babası gümrük memurluğunda çalışıyordu. Daha sonra buradaki görevinini bırakıp kereste ticareti yapmaya başladı. Orta halli bir aile idi. Ancak mutlu ve düzenli bir aile ortamı vardı. Mustafa, Osmanlı Tarihinin kapanmasına sebep olan olayların çok yoğunlaştığı Trakya’nın en önemli şehri olan Selanik’te büyüdü. Bu bölge ekonomik, siyasi ve kültürel olarak bölgeye yakın ülkelerden oldukça fazla etkilenen bir bölgeydi. Hristiyan ulusların Osmanlı’ya karşı isyan etmeleri, büyük devletlerin yayılma ve nüfuz siyasetleri, en çok burada etkisini gösteriyordu. Bu durum onu çok derinden etkiliyordu. Burada bu olayların meydana gelmesi onun ileride ülkenin geleceği ile ilgili kararlar alırken daha realist ve duyarlı hareket etmesini sağlamıştır. Atatürk’ün okula başlaması ailede görüş ayrılıklarına neden oldu. Annesi Mustafa’yı mahalle mektebine vermek istiyor; fakat babası, onun yeni yöntemlerle eğitim yapan bir okulda eğitim almasını doğru görüyordu. Ancak Zübeyde Hanımefendi’yi de üzmek istemiyordu. Nihayetinde görüş ayrılığı tatlıya bağlandı. Mustafa ilk olarak, annesinin dediği gibi törenle mahalle mektebine kayıt oldu. Sonra bu okuldan alınıp Şemsi Efendi İlkokulu’na kaydedildi. Ali Rıza Efendi’nin vefat etmesi de aileyi zor durumda bıraktı. Zübeyde Hanımefedi, çocuklarını yanına alarak, Selanik civarında çiftlik işleten erkek kardeşinin yanına yerleşti. Mustafa’nın okuldan geri kalması, Zübeyde hanımı oldukça tedirgin ediyordu. Bu sebeple Selanik’e geri döndü. Mustafa, Selanik Mülkiye Rüştiyesi’ne kaydoldu. Ancak asker olmak istediği için bu okulu yarıda bıraktı. Daha sonra annesinden habersiz bir şekilde, askeri rüştiyenin sınavlarına girdi. Sınavı kazanınca, annesi Mustafa’nın isteğini kabul etti. Mustafa’nın yetişmesinde ve düşünsel gelişminde, Selanik Askeri Rüştiyesi oldukça önemli yer tutar. Selanik Askeri Rüştiyesi’nde, yetenek ve zekası ile arkadaşlarının ve öğretmenlerinin sevgisini kazanmayı başardı. Mustafa’nın matematik öğretmeni ona şöyle dedi: “Senin de adın Mustafa, benimde arada bir fark olması gerekmektedir. Artık senin adın Mustafa Kemal olsun.” Mustafa Kemal, kendisinin sınıf arkadaşlarının karşısında gururlandırılmasına çok sevindi. Türk tarihinin onur sayfalarına geçecek “Kemal” adı bu şekilde konuldu. Mustafa Kemal Askeri Rüştiye’yi bitirdikten sonra Manastır Askeri İdadisi’ne kaydoldu. Bu arada başka bir okula 15


Atatürk’ün Hayatı

devam ederek Fransızcasını geliştirdi. Manastır Askeri idadisi’ni bitirince harp okulunda eğitimine devam etti. Harp okulunu da üstün başarı ile bitirdikten sonra da harp akademisine giren Mustafa, kurmay yüzbaşı rütbesiyle 1905 senesinde orduda göreve başladı. O, büyük bir asker ve nadir yetişen komutanlardandı. İlk askeri başarısını, Trablusgarp’ta kazandı. Birinci Dünya Savaşı esanasında Balkanlarda, Çanakkale’de, Kafkasya’da ve Kurtuluş Savaşı Türk tarihinin sayfalarına parlak sayfalar ve destanlar olarak geçmiştir. 29 Ekim 1923'te TBMM tarafından (reis-i cumhur) cumhurbaşkanı seçildi. Mustafa Kemal Atatürkün Hayatı; Cumhuriyetçilik, Milliyetçilik, Halkçılık, Devletçilik, Laiklik ve İnkılapçılık ilkeleri ile Türk ulusuna nasıl hareket etmesi gerektiğini göstererek geçmiştir. esnasında üstlendiği görevler ve kazandığı başarılar, onun askerlik dehasını ortaya koyan en önemli örneklerdir. Özellikle, Kurtuluş savaşı zamanında başkumandan olarak Sakarya ve Dumlupınar savaşlarında elde ettiği başarılar, kurdu. Kurduğu Türk devletini en mükemmel şekilde yönetip bu devletin gelişmesini sağladı. Devlet yönetiminde, asıl hedefi; demokratik, laik, özgür bir cumhuriyet yönetimi oluşturmaktı. Osmanlı İmparatorluğu döneminde, Türk ulusu, çağdaş uygarlığın dışında kalmıştı. Bu sebeple Mustafa Kemal Atatürk Türk ulusunu çağdaş uluslar seviyesine çıkarmak için devrimlerini birer birer yapmaya başladı. Türk ulusunu laik olduğu seviyeye getirmeyi hedefledi ve bu hedefini gerçekleştirdi. Atatürk son yılları ve ölümüne kadar Türk ulusunu, Türkiye Cumhuriyeti Devletini yükseltmek ve geliştirmek için çabaladı ve bu amacını Atatürk İnkılapları ve Atatürk İlkeleri ile gerçekleştirdi. Ulu önderimiz Atatürk 10 Kasım 1938 tarihinde hayata gözlerini kapadı. 16


Fotoğraflarla Atatürk

Atatürk’ün İlke ve İnkılapları

17


Fotoğraflarla Resimlerle Atatürk

enligği

18

için, hürriyeti vve egem nı ta va iz, im et ll mi m “Bizi tır.” için fedakar bir halk


Fotoğraflarla Atatürk

Ey kahraman Türk ka dını, sen yerde sürünm eye değil, omuzlar üzerinde gökl ere yükselmeye layıks ın.

19


Fotoğraflarla Resimlerle Atatürk

20

msızlık ğimiz zaman tam bağı di de uz or tiy is rış ba Biz laması gerekir. dediğimizi herkesin an


Fotoğraflarla Atatürk

lerini ve irfanın müspet fikir im il a ar nl O . iz in ir . Gençliği yetişt larla kavuşacaksınız on a ın ığ nl dı ay in eğ veriniz. Gelec

21


Fotoğraflarla Atatürk

22

hlikeye ır. Milletin hayatı te lıd ma ol ti ya ha ve ri Savaş zaru vaş bir cinayettir. maruz kalmadıkça sa


Fotoğraflarla Atatürk

estliği taraftarıd

Cumhuriyet fikir serb

kre saygı duyarız.

mak şartıyla her fi ır. Samimi ve meşru ol

23


Fotoğraflarla Atatürk

24

kabiliyet ve yüksek e, milletimizin yüksek erd işl k yü bü iz im iğ ız olmuştur." "Girişt ve basşarıi kaynağım iz rim be reh ca şlı ba sağgduyusu


Fotoğraflarla Atatürk

ği değerle ölçülür.

Bi

güzel sanatlara verdi r milletin sanat yeteneği

25


Fotoğraflarla Atatürk

Kendiniz için değil, bağlı bulunduğunuz ulus için elbirliği ile çalışınız. Çalışmaların en yükseği budur. 26


Fotoğraflarla Atatürk

ve bedenen kuvvetli ve Cumhuriyet, fikren, ilmen seviyeli muhafızlar ister.

yüksek 27


Fotoğraflarla Atatürk

r.

şka milletlere yemolurla

i bilmeyen milletler ba Bilelim ki milli benliğin

28


Fotoğraflarla Atatürk

Türk milletinin istid adı ve kesin kararı, medeniyet yolunda durmadan , yılmadan ilerlem ektir. 29


Fotoğraflarla Atatürk

30

cirler erir, taç ve dur ki, onun karşısında zin nur bir e öyl lik men ege lli Mi ulmuş müesseseler lletlerin esirliği üzerine kur Mi . lur hvo ma ar, bat r tla tah mdurlar. her tarafta yıkılmaya mahku


Fotoğraflarla Atatürk

vi bitmeyecektir.

hizmet göre ...bu ulusa ve ülkeye

31


Besyol Mah.Inönü Cad.No:38 Sefaköy-Küçükçekmece / ISTANBUL Florya Kampüsü Tel:(212) 425 61 51 (pbx) Faks: (212) 425 57 59

www.aydin.edu.tr


atatürk