Page 27

‘Iedereen kan een roos herkennen, maar voor de exacte soort heb je toch een botanicus nodig’ beschreven, kunnen meer mensen dan alleen museumbezoekers daarvan gebruikmaken. Maar hoe doe je zoiets op grote schaal?’ vraagt Bozzon zich af. Die vraag werd door het Rijksmuseum gesteld toen men daar begon met het digitaliseren van de prentencollectie. Dat is een van de grootste collecties ter wereld, bestaande uit meer dan 700.000 prenten. Er werd geschat dat het professionele beschrijvers ruim twintig jaar zou kosten om door de gehele collectie te gaan. ‘Over twintig jaar is het Rijksmuseum er natuurlijk nog wel, maar hoe kunnen we dit proces nou versnellen en tegelijk de kwaliteit van de beschrijvingen garanderen?’ Daar komt nog bij dat de vereiste kennis niet altijd voorhanden is in het museum. Kunstexperts zijn zelden ook botanicus of ornitholoog. ‘Wat wij nodig hebben zijn tools om sneller kennis mee te creëren. Hoe kunnen we het cognitieve vermogen van de mens systematisch en betrouwbaar inzetten om kennis te creëren?’ Crowdsourcing en “human computation” kunnen daarbij uitkomst bieden. Bozzon: ‘Het is voor een machine heel lastig om een vogelsoort te herkennen op een foto. En bij een tekening is het vrijwel onmogelijk, onder andere door de stijl en de interpretatie van de kunstenaar.’ Het Accurator-platform is ontworpen en ontwikkeld om het Rijksmuseum – en later andere musea – te helpen bij het beschrijven van hun collectie. Dit platform wordt ook gebruikt voor onderzoek naar “niche sourcing”: het vinden van mensen met specialistische kennis in een groep. ‘Iedereen kan een roos herkennen,’ aldus Bozzon, ‘maar voor de exacte soort heb je toch een botanicus nodig.’ Als je die deskundigen eenmaal hebt geïdentificeerd, wil je ze tot het einde van het project betrokken houden. ‘En dan gaat persoonlijkheid weer meespelen.

27

Iedereen heeft andere drijfveren. Geld bijvoorbeeld, maar ook enthousiasme of status binnen een groep. Als je meedraait in een groep enthousiaste amateurs, dan is erkenning voor jouw bijdrage door de anderen misschien wel de beste manier om je betrokken te houden.’ ‘Inclusive enterprise’: betrokkenheid op de werkvloer In 2014 hebben IBM en de TU Delft hun krachten gebundeld in een Collaborative Innovation Center (CIC) voor onderzoek op het gebied van Big Data. ‘We werken samen aan een aantal onderzoeksprojecten, waaronder een over “inclusive enterprise”, voor meer betrokkenheid op de werkvloer. We willen sociale data gebruiken om het welzijn en de betrokkenheid van werknemers te bevorderen,’ aldus Bozzon. Bedrijven willen uiteraard voorkomen dat werknemers stagneren door motivatiegebrek. ‘Demotivatie wordt vaak veroorzaakt door een gebrek aan communicatie. Hoe groter de organisatie, hoe lastiger om informatie door de gehele organisatie te verspreiden. Je kent je collega’s van één deur verder nauwelijks, je leidinggevende weet heel weinig over jou en zijn baas weet helemaal niets.’ Hoe kan datawetenschap hier uitkomst bieden? ‘Je kunt heel veel bruikbare informatie over werknemers en hun vakkennis halen uit de data die zij produceren, over netwerken die bestaan ongeacht de organisatiestructuur, en over de manier waarop ze communiceren. Die informatie kun je gebruiken om ervoor te zorgen dat mensen zich gewaardeerd voelen, bijvoorbeeld door ze bij projecten te betrekken die aansluiten op hun passies.’ Uiteraard staat niet iedereen te trappelen om alles met de werkgever te delen. ‘Daar ligt voor ons als informatici en datawetenschappers een taak, om ervoor

te zorgen dat organisaties alle nodige maatregelen voor gegevensbescherming treffen.’ Bij IBM kunnen Bozzon en zijn collega’s hun concept voor betrokkenheid op de werkvloer op grote schaal bestuderen: in principe kunnen alle 400.000 IBM-werknemers erbij worden betrokken. ‘Dat is best een uitdaging. Naast traditionele problemen uit de informatica moeten we veilige technieken ontwikkelen waarmee we iedereen kunnen betrekken. Deelname moet vrijwillig zijn en informatie alleen selectief gedeeld, wanneer dat de werknemer ten goede komt.’ In het kader van een voorbeeldproject is onderzocht hoe werknemers het best kunnen worden benaderd door middel van een educatieve game waarbij ze meer te weten komen over het bedrijf, de technologie en hun collega’s. ‘Op basis van grondig wetenschappelijk onderzoek hebben we aangetoond dat deze benadering geschikt is en aangetoond hoe verschillende soorten persoonlijkheden worden aangetrokken door verschillende prikkels. Een vooroordeel over gamificatie is dat je mensen na afloop alleen maar een badge hoeft te geven. Dat is niet zo: je kunnen aanpassen en iedereen laten meedoen is waar het om draait.’ Bozzon is ervan overtuigd dat ‘inclusive enterprise’ de toekomst heeft. ‘De jongere generatie hecht veel waarde aan een goede band met een bedrijf, een goed gevoel over wat ze doen en erkenning door het bedrijf van hun mogelijkheden en sterke kanten. Persoonlijke groei en invloed zijn belangrijk voor hen. Deze nieuwe invalshoek brengt nieuwe uitdagingen met zich mee, én fantastische kansen voor onderzoek met maatschappelijke impact.’

Highlights 2015 NL  

Highlights TU Delft 2015

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you