Page 32

41

www.topontiki.gr

Το Θέμα Θέμα

TO ΠΟΝΤΙΚΙ ΠΕΜΠΤΗ 30 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2014

κρίσης των Ιμίων σε θερμή στρατιωτική αναμέτρηση και την εξέλιξή της σε ελληνοτουρκικό πόλεμο. Η ελληνική κυβέρνηση τότε κατέθεσε εχέγγυα (αποδέχθηκε τις τούρκικες αμφισβητήσεις για την ύπαρξη νησιών, νησίδων και βραχονησίδων με αδιευκρίνιστη κυριαρχία) στην Τουρκία με τριτεγγυητή την Ουάσιγκτον προκειμένου να «αγοράσει» ευρωπαϊκό εκσυγχρονισμό, ευρώ και... ειρήνη. Με δεδομένη την οικονομική καταστροφή της χώρας, δεν θα είναι διόλου περίεργο – μάλλον... αναμενόμενο, θα λέγαμε – αν οι εν λόγω Αμερικάνοι και Τούρκοι «πιστωτές» εμφανιστούν με κάποιον τρόπο ανάμεσα στους υπόλοιπους οι οποίοι σήμερα διαμοιράζουν τα ελληνικά ιμάτια κρατώντας τα «ομόλογα» της κρίσης των Ιμίων και απαιτήσουν την εξόφλησή τους... Η κρίση των Ιμίων και κυρίως οι συμφωνίες απεμπλοκής από αυτήν περιγράφουν έναν καθοριστικό κρίκο που συμπληρώνει την αλυσίδα των τούρκικων απαιτήσεων για την αναθεώρηση του status quo στα θαλάσσια σύνορα των δύο χωρών, η οποία ξεκίνησε από τη δεκαετία του ’70.

Το κόστος του συμβιβασμού Στην Ελλάδα υπογραμμίζεται το γεγονός ότι οι επιλογές της κυβέρνησης Σημίτη εκείνες τις δύσκολες μέρες απέτρεψαν τον πόλεμο. Καμία, ωστόσο, ουσιαστική συζήτηση δεν έχει γίνει για το κόστος που κατέβαλε η χώρα γι’ αυτήν την αποτροπή. Και κατ’ επέκταση, δεν έχει γίνει καμία αποτίμηση των κερδών και των ζημιών, των συνεπειών δηλαδή εκείνης της κρίσης, προκειμένου με τα νέα δεδομένα να διαμορφωθεί η στρατηγική της χώρας. Αντίθετα, αυτό που με επιμέλεια έγινε, ήταν να συγκαλυφθούν η νέα πραγματικότητα και οι συνέπειές της, οι οποίες μπορούν να συνοψιστούν ως εξής: ◆ Αποδοχή των τούρκικων θέσεων περί γκρίζων ζωνών και ύπαρξης νησιών, νησίδων και βραχονησίδων με αδιευκρίνιστη κυριαρχία. ◆ Διμερής ελληνοτουρκικός διάλογος για τη διευθέτηση αυτών των ζητημάτων (και όχι μόνο της οριοθέτησης της υφαλοκρηπίδας, όπως στρουθοκαμηλίζοντας ισχυρίζεται ακόμη η ελληνική πλευρά). ◆ Επίσημη ανάθεση στην Ουάσιγκτον ρόλου παρατηρητή - διαιτητή για την τήρηση της συμφωνίας που απαγορεύει σε Ελλάδα και Τουρκία δραστηριότητες σε νησίδες μέχρι να διευκρινιστεί η κυριαρχία τους. ◆ Συνέχιση της εξαντλητικής και μέχρι τελικής πτώσης εξοπλιστικής κούρσας. Με πιο απλά λόγια, η Ελλάδα απέφυγε μία σύγκρουση αγοράζοντας χρόνο, μέσα στον οποίο εξελίσσεται η συζήτηση επί κυριαρχικών δικαιωμάτων της. Το πώς εκμεταλλεύτηκε αυτόν τον χρόνο όλοι το γνωρίζουμε σήμερα: Αναζήτησε την προστασία στη ζώνη του ευρώ, κατέβαλε ασύλληπτους πόρους σε εξοπλισμούς και φανφάρες (Ολυμπιακοί Αγώνες) και φούσκωσε με δανεικό αέρα παριστάνοντας την ισχυρή Ελλάδα, μέχρι που εμφανίστηκε η ώρα της... κρίσης και η πραγματικότητα, την οποία επιβάλλεται να δούμε κατά πρόσωπο, αν θέλουμε να την αντιμετωπίσουμε.

Το χρονικό της κρίσης 26 Δεκεμβρίου 1995: Το τούρκικο φορτηγό πλοίο «Φιγκέν Ακάντ» προσαράζει στις βραχονησίδες Ίμια. Ο Τούρκος πλοίαρχος ισχυρίζεται ότι βρίσκεται σε τούρκικα χωρικά ύδατα και αρνείται να δεχθεί βοήθεια από ελληνικά μέσα έρευνας και διάσωσης. 28 Δεκεμβρίου: Ελληνικά και τούρκικα ρυμουλκά απεγκλωβίζουν το τουρκικό πλοίο, το οποίο οδηγείται στην Τουρκία. 29 Δεκεμβρίου 1995: Το τούρκικο υπουργείο Εξωτερικών, με ρηματική διακοίνωση που εκδίδει, χαρακτηρίζει τούρκικο έδαφος τις νησίδες των Ιμίων. 10 Ιανουαρίου 1996: Η Ελλάδα, με ρηματική διακοίνωση, απορρίπτει τη θέση του τούρκικου ΥΠΕΞ και υπενθυμίζει ότι με τη Συνθήκη των Παρισίων του 1947 οι βραχονησίδες Ίμια παραχωρήθηκαν από την Ιταλία στην Ελλάδα κατά την ενσωμάτωση των Δωδεκανήσων. 19 Ιανουαρίου 1996: Στην Ελλάδα ξεκαθαρίζει η κατάσταση με τον ασθενή Ανδρέα Παπανδρέου και πρωθυπουργός γίνεται ο Κ. Σημίτης. 25 Ιανουαρίου 1996: Ο δήμαρχος Καλύμνου Δ. Διακομιχάλης και ο αστυνομικός διευθυντής της Καλύμνου Γ. Ριόλας υψώνουν την ελληνική σημαία στα Ίμια. 28 Ιανουαρίου 1996: Ομάδα Τούρκων δημοσιογράφων της εφημερίδας «Χουριέτ» φτάνει στα Ίμια με ελικόπτερο, υποστέλλει την ελληνική σημαία και υψώνει την τούρκικη. ◆ Λίγο αργότερα, άνδρες του περιπολικού πλοίου «Παναγόπουλος» αντιλαμβάνονται την τούρκικη σημαία. ◆ Ο αρχηγός ΓΕΝ δίνει εντολή στον κυβερνήτη του παράκτιου περιπολικού «Αντωνίου» να αφαιρέσει την τούρκικη σημαία και να υψώσει ξανά την ελληνική. ◆ Ο αρχηγός ΓΕΝ επικοινωνεί με τον αρχηγό ΓΕΕΘΑ, ναύαρχο Λυμπέρη, τον οποίο ενημερώνει για τα γεγονότα. Ο Λυμπέρης ενημερώνει τον υπουργό Εθνικής Άμυνας Γεράσιμο Αρσένη. 29 Ιανουαρίου 1996: Ο νέος πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης, στις προγραμματικές του δηλώσεις στη Βουλή, στέλνει μήνυμα προς την Τουρκία ότι σε οποιαδήποτε πρόκληση η Ελλάδα θα αντιδράσει άμεσα και δυναμικά. 30 Ιανουαρίου 1996: Η πρωθυπουργός της Τουρκίας Τανσού Τσιλέρ δηλώνει μέσα στην τούρκικη Βουλή ότι την επόμενη μέρα η ελληνική σημαία θα έχει κατέβει από τα Ίμια. ◆ Από το πρωί στην περιοχή των Ιμίων επικρατεί ένταση καθώς Ελλάδα και Τουρκία προωθούν εκεί ισχυρές ναυτικές δυνάμεις. ◆ Η αμερικάνικη διαμεσολαβητική ανάμειξη αρχίζει να ενεργοποιείται. Το μεσημέρι παραδίδεται non paper σε διπλωματικούς υπαλλήλους Ελλάδας και Τουρκίας στην Ουάσιγκτον από τον βοηθό υπουργό Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ, το οποίο προωθείται στα υπουργεία Εξωτερικών των δύο χωρών. Κεντρική ιδέα είναι η προσπάθεια αποκλιμάκωσης σε επίπεδο ναυτικών δυνάμεων, καθώς εκεί εντοπιζόταν ο κίνδυνος απότομης - κάθετης κλιμάκωσης που θα οδηγούσε σε στρατιωτική σύγκρουση μεταξύ των

Πολεμικών Ναυτικών Ελλάδας και Τουρκίας, με ορατό - άμεσο τον κίνδυνο να ξεσπάσει συνολικός πόλεμος. ◆ Ο Έλληνας πρεσβευτής στην Άγκυρα Δημήτρης Νεζερίτης πηγαίνει στο τούρκικο υπουργείο Εξωτερικών και συναντάται με τον υφυπουργό Ονούρ Οϊμέν. Ο Έλληνας πρεσβευτής προειδοποιεί την Άγκυρα για τον κίνδυνο θερμού επεισοδίου εάν δεν σταματήσουν οι παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου και των χωρικών υδάτων. Ο Οϊμέν, στην απάντησή του, συνοψίζει την αμερικάνικη διαμεσολαβητική πρόταση ζητώντας την επιστροφή στο status quo ante με «την αποχώρηση των πλοίων, στη συνέχεια αποχώρηση του προσωπικού και, τέλος, υποστολή και των σημαιών από τις νησίδες». Είναι η πρώτη φορά που γίνεται λόγος για τον «συμβιβασμό απεμπλοκής», ο οποίος τελικά υιοθετήθηκε. ◆ Το απόγευμα τα ελληνικά και τα τούρκικα πολεμικά πλοία βρίσκονται σε διάταξη μάχης. ◆ Άνδρες των ΟΥΚ αποβιβάζονται στην Ανατολική Ίμια και δυνάμεις των Ειδικών Δυνάμεων στην Καλόλιμνο. Για «άγνωστο» λόγο, η Δυτική Ίμια μένει αφύλαχτη! ◆ Στις 18.00 οι Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις τίθενται σε κατάσταση γενικής επιφυλακής. Και ενεργοποιούνται τα πολεμικά σχέδια. ◆ Στις 23.00 διατάσσεται μερική επιστράτευση στους νομούς Έβρου, Ροδόπης, Ξάνθης και στα νησιά του Αιγαίου. Και πριν από τα μεσάνυχτα οι μάχιμες στρατιωτικές μονάδες του Έβρου και των νησιών βρίσκονται στις θέσεις μάχης. 30/31 Ιανουαρίου 1996: Τη νύχτα οι καιρικές συνθήκες είναι εξαιρετικά δυσμενείς. Βρέχει συνεχώς και η ορατότητα είναι πολύ χαμηλή. ◆ Στη 01.15 Τούρκοι κομάντος αποβιβάζονται στη Δυτική Ίμια, στην οποία δεν βρίσκονται ελληνικές στρατιωτικές δυνάμεις. Υψώνουν την τούρκικη σημαία. Θα παραμείνουν εκεί επτά ώρες. ◆ Το γεγονός επιβεβαιώνεται από ελικόπτερο της φρεγάτας «Ναυαρίνο». Η κρίση έχει κορυφωθεί. Ελλάδα και Τουρκία βρίσκονται ένα βήμα πριν από την ένοπλη σύρραξη. ◆ Στη 01.00 μετά τα μεσάνυχτα, στο γραφείο του πρωθυπουργού στη Βουλή, γίνεται σύσκεψη του Κυβερνητικού Συμβουλίου Εξωτερικών και Άμυνας (ΚΥΣΕΑ). Συμμετέχουν, εκτός των υπουργών που είναι τακτικά μέλη, ο γραμματέας του Υπουργικού Συμβουλίου Τάσος Μαντέλης και οι σύμβουλοι του πρωθυπουργού Ν. Θέμελης και Δ. Καραϊτίδης. ◆ Μεσολαβούν δύο τηλεφωνικές συνδιαλέξεις Πάγκαλου - Χόλμπρουκ και στις 02.00 π.μ. ενημερώνεται το ΚΥΣΕΑ για την κατάληψη της αφρούρητης βραχονησίδας στα Ίμια από Τούρκους κομάντος. Αξιοσημείωτο και ενδεικτικό της κατάστασης που επικρατού-

σε στη Αθήνα είναι, πρώτον, ότι, αν και η χώρα βρισκόταν ένα βήμα πριν από τον πόλεμο, η συνεδρίαση του ΚΥΣΕΑ δεν διεξήχθη στον θάλαμο επιχειρήσεων του υπουργείου Εθνικής Άμυνας, όπου υπήρχε συνεχής ροή πληροφοριών από το πεδίο της αντιπαράθεσης, και, δεύτερον, ότι ο υπουργός Εξωτερικών Θεόδωρος Πάγκαλος προσήλθε με μία ώρα καθυστέρηση λόγω συμμετοχής του σε... τηλεοπτική εκπομπή! Επίσης, ο διοικητής της Εθνικής Υπηρεσίας Πληροφοριών (ΕΥΠ) δεν καλείται να συμμετάσχει στο ΚΥΣΕΑ, παρ’ ότι βρίσκεται έξω από την αίθουσα της σύσκεψης! Ο διοικητής της ΕΥΠ, ναύαρχος (ε.α.) Λεωνίδας Βασιλικόπουλος, ζητάει επιμόνως να συνομιλήσει με τον πρωθυπουργό και να του γνωστοποιήσει απόρρητα μηνύματα, όμως η γραμματέας του πρωθυπουργού Κ. Σημίτη τον παραπέμπει να μιλήσει με τον... γραμματέα του Υπουργικού Συμβουλίου Τάσο Μαντέλη!!! ◆ Όταν ο Α/ΓΕΕΘΑ ναύαρχος Χρήστος Λυμπέρης, που μετέχει στη σύσκεψη του ΚΥΣΕΑ, ζητάει την αποδέσμευση των κανόνων εμπλοκής, λαμβάνει την απάντηση από Σημίτη και Πάγκαλο ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις! ◆ Στις 05.30 το ελικόπτερο που είχε απονηωθεί από τη φρεγάτα «Ναυαρίνο» και είχε εντοπίσει τους Τούρκους κομάντος στη βραχονησίδα Ίμια, επιστρέφοντας, συντρίβεται στη θάλασσα. Σκοτώνεται το πλήρωμα του ελικοπτέρου: Χ. Καραθανάσης, Ε. Γιαλοψός, Π. Βλαχάκος. ◆ Στις 06.10 οι υπουργοί Εθνικής Άμυνας και Εξωτερικών Γ. Αρσένης και Θ. Πάγκαλος ανακοινώνουν τη συμφωνία που επιτεύχθηκε μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας με προσωπική παρέμβαση του προέδρου των ΗΠΑ Μπιλ Κλίντον και του διαμεσολαβητή Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ. ◆ Οι ελληνικές δυνάμεις αποχωρούν από τα Ίμια παίρνοντας μαζί και την ελληνική σημαία. Το ίδιο πράττουν και οι Τούρκοι καταδρομείς. ◆ Ο πρωθυπουργός Κ. Σημίτης ανακοινώνει στη Βουλή τη λήξη του ελληνοτουρκικού «επεισοδίου» ευχαριστώντας την κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών και επιρρίπτοντας ευθύνες στις Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις (!) τις οποίες κατηγόρησε ως ανέτοιμες να ανταποκριθούν στην αποστολή τους! Υπήρξε σκληρή απάντηση και κριτική για τις επιλογές του πρωθυπουργού Κ. Σημίτη από τον Α/ΓΕΕΘΑ ναύαρχο Χρήστο Λυμπέρη, ο οποίος στη συνέχεια αποπέμφθηκε από την ηγεσία των Ενόπλων Δυνάμεων.

Ζεϊμπ με φερετέκζικο γίνεται, ρ έ δεν εεε!!!

Σημείωση Το κείμενο βασίστηκε σε αποσπάσματα από το βιβλίο «Η απόρρητη ιστορία του Αιγαίου», 2012, εκδόσεις «Το Ποντίκι»

1797  
1797  
Advertisement