Page 1

កមពជ េ្រកម ុ Kampuchea Krom

ពឹតិប តេបះពុមពផ យជេរ ង ល់ែខ េ យសហព័នធែខមរកមពជ ុ េ កម - KKF’s Monthly Newsletter េលខ ០៨ ឆនំទី ០១ - ែខសី

គ.ស. ២០០៤ - ព.ស. ២៥៤៨ - N0 08, August, 2004

ំ ក ថច់ អួងវ ៉ រំឭកេគលជហរ

សហព័នធែខមរកមពជ ុ េ្រកម នទិ ១៥ កកក ៃថងទ ី ១៥ កកក

២០០១ ជៃថងែដលសហពនធ ័ ែខមរកមពុ ជេ្រកម ចូលជ

សមជកេពញសទធ ិ ិ ិ ៃនអងគករត ំ

ពុម ំ នត ំ

ងៃន្របជជត ិ នងជនជត ិ ិ ែដល

ងេនកនុ ងអងគករសហ្របជជត ិ េ កតថ អងគករយូ់ (UNPO) ។ ្រពតករណេនះ បនេបកឱកសឲយចលន អនភអូ ឹ ិ ៍  ិ ី

តស៊ូេ យសនវិ ិធរបសែខម ី ់ រកមពុ ជេ្រកមៃនេយង 

នេយបយអនរជត ិ ។

ឈនចូលដលឆក ់

ពតប យទង ុ ឹ ិ ត កមពជ  ុស ំ ូមចះផ ំ សងនូវ ុ េ កម េយងខញ ិ ុ សេសរ បទសមភសន៍ រ ងេ ក សបូ ក ថច់ ុី ំ រនទ ិ (វទយ ី) នងេ ិ អួងវ ៉ អនុ បធន បតបតសហពនធ លី ិ ិ ័ ែខមរកមពជ ំ ុ េ កម បចអូ កលពៃថង ី ទី ១៥ កកក

២០០៤ ែដលបនឆះបញ ច ំងអពេគលជំ ហរ ំ ី ុ នយៃន ពតករណេនះ ។ សហពនធ ័ ែខមរកមពជ ិ ័ ឹ ិ ៍ ុ េ កម នងអតថ េ ក សបូ ៖ េ យ រខនជែជកជមួយេ ក ំ រនទិ

គ មប់

េហយទន ? 

កមពជ  មនេរ ងថមី ៗ ែដលេ ុ េ កមេយង

អនុ បធនយូរ េតភពរកចេ មនរបសសហពនធ  ី  ់ ័ េនះមកដល់ តម ឹ ម កេរ ង -េ ក ថច់ អួងវ ៉ រ ំឭកេគលជំហរ ..............១ -វិចរណកថ ជំងយ ឺ ួន ....................................៤ -ែខមរេ្រកមេនរដ ស ៉ ុន ី េ ន ..........................៥ -សុនទរកថរបស់េ ក ថច់ ង ថច់ ................៥ -អបអរ ទរទិ ១៥ កកក េនភនេំ ពញ ........៧ -UNDP យកចិតទុក ក់េសរ ីភពវបបធម៌ ........៧ -ទ នែខមរេ្រកមមកពីេអ ក៉ ់ ......................៨ -កញញ េច ភី ត ........................................៨ -ផទះេ ក េល ឌឹក ញ់ ្រតវេគហ៊ុមព័ទធ ..........៩ -ឆនទៈែខមរេ្រកម េនអងគករសហ្របជជតិ ....១០ -យួនរ ឹបអូសយកដី េ ក លី េសន .............១៥ -ពិធង ី ូតទឹកចស់ទុ ំ ......................................១៦ -កំ ពយ យស្រមស់កមពុ ជេ្រកម ..........១៨ -្របជជតិ ៃនពិភពេ កទី ៤ .....................១៩ - បេ មេ ក សនបុបផ ែខមរេ្រកម .........២១ -ចេ ម ង ៃថង ២ កញញ ឆន ំ ២០០៣ ...............២៤

កកថច ់ អួងវ ៉ ៖ បទ អស់

រ យៈ េព ល ជ យូ រ ៃន ក រ រ ង់ ចំ ំ ង ពី ៃថង

ក់ ព កយ សុំ ចូ ល

អស់ ១០៣០ ៃថង របស់សហ-

ព័ នធ ែខម រ ក មពុ ជ េ ក ម ពិ ភ ព េ

UNPO

តំ

េទប  បនអងគករ

ងឲយ បជជន

ពលរដ ៥៣ សញជតិ នង ិ

បែហលជ ១០០.០០០.០០០

នក់ អនញ ុ ញ តឲយចូលជសម ជិ ក េព ញ អ ងគ ន េវ

១០ ពក ឹ ៃថងទី ១៥ កកក

២០០១

េម៉ង

មកដល់ៃថងេនះ

ឆនំ គឺ

hេ

ក ថច ់ អួងវ ៉ នងេ ិ ៣

ឆនំ

ក ចន េ

េវ ត នយករដម នអូ ី

លី

ែដលអងគករែខមរេ កមេយង  បនចូលជសមជិក

អងគករ UNPO េហយ  អងគករ UNPO កពង ំ ុ ែតជួយដល់សហពនធ ័ ែខមរ ចណច ំ ុ ធំ ៗ បទ ។

កបនសួរហនង ឹ គឺមន ៣

ចណចទ ំ ុ ី ១ គអងគ ឺ ករ UNPO នងសហពនធ ិ ័ ែខមរកមពជ ុ េ កម

បនសរេសរលខត ិ ិ ទមទរេផញេទដល់ បេទសេវ ត

០២ ែខកញញ ឆនំ ២០០៣ ។

ម កលពីៃថងទី

ចណច នុ ឆនំ ២០០៤ េនះ អងគករ UNPO នយយ ំ ុ ទី ២ គឺកង ិ ពីសទធ ពីលទធិ បជធបេតយយ ជេដម ។ល។ ុ ិ ម ិ នស ិ ចណចទ ំ ុ ី ៣ គថម ឺ ី ៗ េនះ សហពនធ ័ ែខមរកមពជ ុ េ កមេ យ

បនករជួយឧបតថមភ

គំ ទយង ៉ េពញទហង ំ ឹ ពីថនក់ដឹកនំអងគករ

UNPO នងបនែណន ង ននូវលកខណៈចបច ិ ំ ពនយល់ េហយនងបេ  ិ ំ ់

េដមបីឲយែខមរកមពជ ុ េ កមបនចូលេទកនង ុ អងគករសហ បជជតិថមី ៗ

េនះបទ ។

សបូ ំ រនទិ ៖ េ

កអនុ បធនមន ប

សនេលចណចទង ៍  ំ ុ ំ

៣ េនះ ខញុ ប ំ ទមនករចប់ រមមណ៍ ជខង ំ ជពេសសទកទននង ិ ់ ិ ឹ

ទី ន ក់ករ ៖ P.O. Box 2569, Worcester, MA 01613, USA, Tel: (508) 922-4834, email: kkfnewsletter@yahoo.com, http://www.khmerkrom.net

េលខ ០៨ ែខសី

ឆនំ ២០០៤

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


េសរភពទង ី ំ

យ ដូចែដលបនែចងេនកនង ់ ិ។ ុ ចបបអនរជត

សបូ ធរណរដ ំ រនទិ ៖ េតេនកន  ិ ិ ុ ងករសរេសរលខតេទឲយ សងគមនយមេវ ត មេនះ េតអងគ ិ  ករ UNPO នងសហពនធ ិ ័ ែខមរ កមពុ ជេ កម មន បថនអអព ម បទ ? ី ំ ី បេទសេវ ត សយដូ ចេហតខញ ថច ់ អួងវ ៉ ៖ បទ ុ ុ ំបនេរ ប បខង ័ ់ េលេនះ 

េហយ ងនមឲយ បជពលរដែខមរេ កម 

នងសហពនធ ិ ័

ែខមរកមពជ ករ UNPO គសត ិ ឺ ុំ ដលរ ៉ ់ ភបល ិ ុ េ កម នងអងគ ណរដសងគមនយមេវ ត ិ

ម ឲយពចរ ិ

ខងេ កមេនះ មនពរយង ី ៉ បទ ៖ ទី ១ ៖ គេវ ឺ ត

ធរ-

ចេពះករទមទរដូ ច ំ

ម តវបញឈបជបន ទ ន់ ចេពះករេធ ់ ំ 

នគមេលទកដី ុ មរបសែខម ិ  ឹ កមពជ ិ ់ រ ែដល ុ េ កម ែដលជមតភូ

hេ

ក ថច ់ អួងវ ៉ (ក

ល) កនុ ងជនួ ងករបរេទសអូ ំ បជមួយរដម ន្រកសួ ី

ចណចទ ំ ុ ី ១ នងចណចទ ិ ំ ុ ី ៣ ។ េ

កអនុ បធនមន ប

េទ

មនទហ ំ ំ បមណ ៦៨.៦០០ គឡែម ី ូ ៉តក

លី

ទី ២ ៖ គឺ តវ កែដនដី កមពជ ់ ់ ុ េ កម េនេ កមករ គប-

សនថ ៍

គងរបសអងគ ់ ករសហ បជជតិ

អងគករ UNPO ពមទងសហពនធ ំ ័ ែខមរកមពុ ជេ កម បនេធលខតេផញ  ិ ិ  ធរណរដសងគមនយមេវ ត ិ

ងពៃថង ំ ី ទី ២ ែខកញញ ឆនំ

មនបរយកសេសរ ុ ិ ៌ េហយនងផលឱកសដល ិ ី នងយតធម ិ  ិ ់ ់ បជពលរដែខមរេ កម

ឯង បទ ។

ែខ េហយ ករ UNPO បន  ។ េតសហពនធ  ័ ែខមរកមពុ ជេ កម នងអងគ ិ ទន ? មេហយឬេន 

ធរណរដសងគមនយមេវ ត ិ

ថច ់ អួងវ ៉ ៖ េយងពទនបនទទួ លនូវលទធផល  ុំ ់

ពី

ធរណរដសងគមនយមយួ នេនេឡយេទបទ ។ ិ 

ធរណរដសងគមនយមេវ ត ិ

មួយ

នយយអព ិ ំ ី បេទសេវ ត

េហយអមបញមញេនះ  ់ ិ

ែដលអសរយៈ ់

ធរណរដសងគមនយមេវ ត ិ

ម េ យសឲយ ំុ បេទសេវ ត

នគម េហយបងិ លឲយ ិ 

េនះ េតេ

សបូ ទន ? ំ រនទិ ៖ េតចណចធៗ  ំ ុ ំ ៦ យងេនះអខះេទ ៉ ី

ចនង ឹ

សរបសែខម ់ រ

ស ដូចជេខតមួយចនួ ំ នរបសែខម ់ រ

កអនុ បធនមនសងឃឹមេទ េនកនុ ងករែដលថេវ ត

បេសចកេសន បទ ? ់ ី សេនះ ំុ

ថច ់ អួងវ ៉ ៖ េពលេនះអសរយៈេពល ១០ ែខជងេហយ ់ 

ែដលសហពនធ ករ UNPO បនសរេសរសប ័ នងអងគ ិ ំ ុ តេទ េយងព  ុំ

េឈមះែខមរេគដូរេទជេឈមះយួន ។ ទី ២ ធនធនេសដកចច ិ តវេគ

ទនបនទទួ លនូវសញញ ់

េ កមេទ ។ ទី ៣ ភ

ដូចជករសរេសរសប ំ ុ តរបសអងគ ់ ករសហ បជជតិ

យកមកេកង បវ ័ញច េធ ជីវកមម េហយពបនផល ុំ  ់ បេយជនដលែខម ៍ ់ រ

មួយថ

បេទសេនះ (យួន) េធេទ 

មសេណរបសអងគ ំ  ់ ករសហ បជជតិ

សន វបបធមរបសែខម ៌ ់ រេ កមេនះ ក៏ តវ

កបែនេបេយងេ ៏ ុ៉   ប បេធ ប

ចូលេទឲយ

ី ង បេទសេអ កអ៊ មងេអ កកមនទនេឆយថយល ៉ ់ ច ឹ ៉ ់ ៏ ិ ់  ់ ពមេធ ម

េគែកែ បលបបបត ុ ំ ់ ។ ទី ៤ ចនួ ំ ន បជពលរដរបសពួ ់ កេគ តវបន រំ

សនអព ៍ ំ ី

មកសថិតេនេ កមករ គប់ គងរបសអងគ ់ ករសហ បជជតវិ ិញ ែបប

កនដកមមយងតច ែដលធំ ៗ ជងេគ បទ ។ ៉ ិ គឺ ៦ យងែដរ ៉

េ កម តវេគែកបៃភ មិ ំ េហយភូ 

កអនុ បធនបនមន ប

ទកទកដី ុ ឹ ែខមរកមពុ ជេ កមឲយផតពករេធ ុ ី 

សែខម ់ រេ កម តវទទួលនូវ

ថច ់ អួងវ ៉ ៖ បទ ទី ១ នយយព ិ ី បវតិ

ញទកទននងេរ ងទកដី ់ ិ ឹ ឹ

អងគករ UNPO ពមទងសហពនធ ំ ័ ែខមរកមពុ ជេ កមសរេសរសប ំ ុ តេទ

ចយួនបនទ នទនមកេលទកដី  ឹ ែខមរ ច

នង ជ ិ បេទសកមពុ ជេនះ ែតងេមលេទេឃញ   បេទសេវ ត-

ផងេនះ មនករត ៉ ែវកែញកយងសត ៉ ិ

យួនឲយដឹងអពថ ទកដី កមពជ ំ ី ឹ ទងអសេនែដនដី ំ ់ ឺ ុ េ កម គភគខង

ដូេចនះេយងបនេរ ប បថ យងេ  ់ ៉

មពតេទេបកល ិ 

ទកដី ជពេសសពលរដែខម រមួយចនួ នេយបយ ឹ ិ ំ ន រួមទងគណបក ំ

ម ែបបេនះបទ ?

ជែដនដីរបសែខម ់ រ

កអនុ បធន

ពេសសពលរដៃន បេទសកមពុ ជ ិ ម ជ បេទសែដល កដូ ់ ចជគំ មកែហងេទេលអធបតភព ំ  ិ ី

ថច ់ អួងវ ៉ ៖ បទ មនសរេសរសប ំ ុ តេទដល់ បេទស

តបងៃន បេទសយួនសពៃថងេនះ ូ េពលជយូរ សេហយ ់  រដអំ

ចអនវតបននូ វសទធ យខន ុ ិ ិសេ មច សនខនេ ួ ួ

សបូ ំ រនទិ ៖ បទ ! េ

សបូ េតសហពនធ ំ រនទិ ៖ បទទន ! េនកនុ ង រលខតេនះ ិ ិ  ័ ែខមរកមពុ ជេ កម នងអងគ ករ UNPO មនមូល នអសរេសរសប ិ ី ំ ុត េទ

េយងេទ មធមមនញញ ុ ៃនអងគករ

សហ បជជតិ េនជំពូកទី ១១១ ១១២ នង  ឲយ ិ ១១៣ េដមបីបេងកត

២០០៣ មកេមះ៉ មកទលៃថង ់ េនះ មនរយៈេពល បមណជង ១០ ទទួលអខះព ី ី

សេណរបសអងគ ំ  ់ ករសហ បជជតេទ ិ

យ េហយនងជេម សេ យបងខំ ដូេចនះសថត  ិ ិ ិ គជករមនឲយេយង ឺ ិ 

ទលែតេ ចនេលកេហយ ់   

េហយេនែតមនយល បកម ងបយខះ ។ អងគករ  ិ ់ ពម ទលែតេ ់  ំ

ដឹងេទ ងទតេទ ។ ទី ៥ ជំនួយអនរជតពបនែបងែចករែលកដល ំ ់ ់ ិ ុំ

ពួកេគេទ ។ េហយទ លនូវសទធ  ី ៦ ពួកេគ តវបនបដិេសធ មនឲយទទួ ិ ិ ិ

សហ បជជតិ ចេធដលក ង  ់ មតហន ិ ឹ ។ កបែន ៏ ៉ុ ែផនកតូច ៗ ដូចជ

និពន¤∑យក ® ថច់ ង៉ក ុ ថច់

ផÍពÁផ យ ® សឺន រតនៈ, ថច់ េយ ង, លី ឈ ូន

îកសÂមលអតÿបទ ® អ៊យ ុ សុភ ័ ក្ត

Þរì∏ôពçម·îបប PDF √នì ក‹ង ç ìគហទòពរ¢ www.khmerkrom.net

េលខ ០៨ ែខសី

ឆនំ ២០០៤

2

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន អក រ

ស វបបធម៌ អី ៗ យួនមនករបនធរូ បនថយ មសេណ ំ 

កសួងករបរេទសអូ

របសេយងខះ បទ ។ ់ 

កបនេរ ប ប់ គេយងបនជ មបកនង ឺ  ិ ិ  ុ លខតេនះថេយងមនវត ទងអសេនកន ំ ់ ំ ន ៥៦០ វត េហយេយងក   ៏ ុងែដនដីកមពុជេ កមចនួ

េយងេឃញថ ករត របសសហពនធ   ៉ ់ ័ របសអងគ ់ ករ UNPO

មន ចេធឲយ ិ  បេទស

សេណរបសេយងេទ ំ  ់ 

ធរណរដសងគមនយមយួ ន េគេធភ ិ  ម ម

កបែន លៃថង ៏ ុ៉ ់ េនះ

បនេធបញជ ី យនមវតជូនរ ភបលអូ  ិ

េយងកពងេដ រ បបដល  ំ ុ ់ ់

បេទសនន ែដលផលជំ ួ ដល់ បេទសយួន ់ នយ

បបថអេ ់ ំ

ែផនទី េយង  បបថកែនង ់

វត រថម តេឃញថ បេទសអូ ៍ េី នះ ។ ទី ២ េទ តេយងសេងក   ទទួលយកនស ិ របស់ បេទស ិ ត

េ ចនចូ  លមក បេទសអូ

េធ

នគមមកេលខន បនេជគជ័យដូចបណង ដូេចនះបញ ិ  ួ ំ កមពជ មនជខសគ ន បន ុ ុ៉ ម នេទ ។  ិ ុ េ កម ខញុ ំេមលេទ សបូ ភពអខះ ែដល ុ ំ រនទិ ៖ ចះេទកន ំ ុ ី ៣ េតសកមម  ី ុ ងចណចទ

សេងកតផទលេទ ់

េ កមសទធ ុ

កនង ុ បេទសអូ ៣០០០

វេវ ត ខញុំក៏េសនបែនថមបញេនះ េគកពង ុំ ់ ំ ុ ែតចត់ែចង ក៏បែន ៉ុ ពទន បនេឆយ េនេឡយេទ បទ ។  កនង ឹ   ុ េរ ងេនះថ េគនងេធេពល សបូ ំ រនទិ ៖ បទទន ! អ៊ីចងេតសហពនធ ឹ  ័ ែខមរកមពុ ជេ កម

មនសងឃឹមថនងបនទទួ លនូវចេមយឆប ឹ  ់ ៗ េទ ?

ថច ់ អួងវ ៉ ៖ បទខញុ ំេជ ថ េយងនងបនទទួ លចេមយ  ឹ  កនង ទតយេទ តយងយូ រ នងបនចេមយថ េគនង ឹ ិ ៉ ិ  ុ បែហលជ ២ ិ ី ជួយេយងេ យវធ េគនងទកទងមកខញ  ឹ ់ ់ ុងបញអស់ ុ ំបទផទលកន

លី ។ េនកនុ ង រលខតេនះ មនករេសនស មគ ភ ំ ទពី ិ ិ  ឲយឧបតថ ំុ បេទសអូ លនូ ុំ ូ ័ ដូចជ ី វេ គ ងឧបករណេ ៍ ប បស់ ដូចជកពយទរ រូបករណ៍

ទងេនះ ។ ដូចខញុ ំជ មបអមបញមញថ ខញុ េំ ទបែតបនជួ បេ ក ំ ់ ិ  នយករដម នេនចងសប ហេនះ េហយកបនជែជកអពបញ ែដល ុ ី ៍  ៏ ំ ី

ដលសស នស ិ ែដលមកពទកដី ់ ិ ិ ត ី ឹ ែខមរកមពុ ជេ កម ពមទងឲយមន ំ

ករបញជូ នអនកជំនញករ ពមទងេវជជ បណិ ត េទកនទេនះផង ំ ់ ី េត ជញធរអូ លបនេឆយយងេមចែដរ ចេពះសហពនធ ី  ៉ ៉ ំ ័ ែខមរ

គេឺ កយពេយងបនេធម ី  

សងឃែខមរកមពជ ិ ុ េ កមពភពេ

ជនខព ់ សរបសសហពនធ ់ ់ ័ មនេ អួងវ ៉) មនេ

ឆនំ ២០០៤

គត់

ថ គតនងយកចតទក កេរ ណឹ ងកនង ់ ឹ ិ ុ ់ ងេនះ នងឲយដំ ិ ុ េពលឆប់ ៗ េនះ បទ ។

សបូ ំ រនទិ ៖ បទទន េ

សននប ិ តៃនសហគមន៍ ពះ-

មនេពលេវ

តមហន ឹ ឹង

កអនុ បធន េ យ

រែតេយង 

ខញុ ំបទកនុ ងនមវ ិទយុ សេសរ ុី ី សូមែថង អណរគណដ ភ សនេនកន ុ ំ ៏ ជលេ ជ ចេពះករផលបទសម ំ ់ ៍ ុ ងឱកស

លេនះ គណៈ បតភូ ី ិ

ក សន ឺ ទួន មនខញុ ំបទ (ថច់ ក តង ុ លវី េព ទង ឹ មនរនន ៉ ិ មន ពះេតជគណ ំ ៤-៥

ិ បេទសអូ នក់ បនេធដំ  េណរជំ  វុ ញ េលខ ០៨ ែខសី

េយងបនេធសប  ូនរដម នី កសួងករបរេទសរួចេហយ   ំ ុ តេផញជ 

កសបូ ំ រនទ ិ យងេ ៉ ចន  ពេី ពះ

ក េនទបអូ ី

លី

អូ

បញេនះ

េហយ 

េហយ បរដម នី កសួងករបរេទសេគ មន ុ េពលេយង  ខញុ បនជួ ំ  សរេសរ សប ំ ុ ត ែថមទង ំ េ កយេពលខញុំបទជួបេ កនយករដម នី ចន

សបូ យេទ តមននងបញច ប់ ខញុ ំ ុ ឹ ំ រនទិ ៖ បទទន េនចណចមួ ំ ុ បទបនេឃញនូ វលខតមួ ែដលេផញេ ទជូនេមដឹកនៃន  ិ ិ យ ំ បេទស

កមពុ ជេ កម បទ ? ថច ់ អួងវ ៉ ៖ សូមអរគណេ ុ

បែន ៉ុ េយង  មន ិ ទន់រកមូលេហតុអីេឃញ  េទ

ខក់ែភនក េដមបីសឲយជួ យ ។ កបែនមកទលនងេពលេនះ ២ េលក ំុ ៏ ៉ុ ់ ឹ 

បញ សី បញសទធ ុ ិ ិមនស

េហយនងសឲយមនករឧបតថ មភនូវ  ិ ំុ

េធយង  ៉

ិ វ េខត សូមេម បញជូ នចះុេទេនកនង ុ សកវញចូ ឃង េដមបីពនតយេមលេនកន ង ុ ីបនជមនជំងឺ ំ ិ ិ  ុ ភូមិ នែខមរ េហតអ

ដូេចនះសហពនធ ័ ែខមរកមពជ  បនែថងឲយអងគករសហ បជុ េ កមេយង

មសនេបះពមព ុ ៉ ីុ

សូមេម បញជូ នបននស ិ ែខមរ ិ ត ធចនួ ំ ន ១០ នក់ មកេរ ង ល់ឆនំ មកបនករសក ិ េន

នក់

បេទសអូ

ពីគនបទ ដូចជបញវបបធមរបសជនជតែខម ៌ ់ ិ រេនកមពជ ុ េ កម បញ

ចប់ រមមណ៍យង ែខមរកមពុជេ កមេយង ៉ ខងចេពះបញ ំ ំ  បទ ។

លេទ ី

េគពុំបនយកចត ក់កនង ុ ិ ទក ុ បញ េនះេទ ។ ដូេចនះេយង  ក៏េសនេទដលេវជជ ់ បណិ ត នងអន ិ កឯកេទសរបស់

ច់ ៗ េ យែឡក

មក បេទសអូ

ន ធរណរដសងគមនយមយួ ិ

ដូេចនះ កនង ័ ែខមរកមពជ ុ េពលែដលសហពនធ ុ េ កម ែដលបន ករែណនំពីអងគករ UNPO េដមបីចល ូ េទែថងករណ៍េនកនង ុ អងគករ

ជតិេគយលដឹ ់ ងអព ំ ីបញេនកមពជ  អងគករពភពេ ិ ុ េ កម េហយ

ែដលមនេដម

លី ។ ទី ៣ េទ តេនកនង  មន ុ េខតឃំង េយង បជពលរដែខមរេ កមមនជំងខ ឺ កែភន េទដល់ បែហលជជង ់ ក

សហ បជជតិ ។

លសក មេយង ី ិ ជេរ ង លឆ ់ ន ំ កបែន ៏ ុ៉ 

េយងមនេឃញមននស  ិ  ិ ិត

េយង ុំ  គនែតសថ ់

UNPO បនជួយសហពនធ ុ ័ ែខមរកមពុជេ កម មនមខមនមតេនកន ់ ុង អងគករសហ បជជតិ េគេ ថេវទកៃនជនជតេដ ិ ិ ម កនុងអងគករ

សន

ន យង ធរណរដសងគមនយមយួ ិ ៉

េយងពបនបដិ េសធនស  ុំ ិ ិតពី បេទសយួន

របសខនេនកន ? ់ ួ ិ ុ ងអងគករសហ បជជតេនះបទ ថច ់ អួងវ ៉ ៖ បទ កលពែខឧសភកនងមកេនះ អងគករ ី

េហយនង  ិ បញ

លី បន

កេណតជែខម រេ កម េហយមកេដ មបី បេយជនែខម ំ   ៍ រេ កមេទ ។ ដូេចនះ

អងគករ UNPO បនជួយសហពនធ ័ ែខមរកមពុ ជេ កម ឲយមនសកមមភព

បញសខ ុ ភបល ិ

លថសឲយជួ យកពយទរ ុំ ុំ ូ ័ ី

ិ ជ សហស នងយវជន យវនរេយងមនលទធ ភពេ ប បសបេចច កវជ ុ ុ ិ ី  ់

ថ កនង ុ បេទសដូចជថមី ៗ ែដលបនឯក ជយ គេឺ យ រករេធ គនបេសដកចច ំ ិ េយងេមល   បេទសទមរ ី ័ ែដលបនឯក ជយេចញពករ ី

បញបរ ិ ថ ន

េហយេយងកេធ   ៏ 

ចនួ ំ ន ៥៦០ េ គ ង េដមបីឲយ ពះសងឃចនួ ំ នទង ំ ៥៦០ វត េហយ 

ជំនញ ួ ជួញដូរជេដម េដមបីេធឲយយួ នមនករទន់ េហយេយងេឃញ    

សងគមកចច ិ នង ិ េសដកចច ិ បញសក ិ

លី

ែដលមនវតបន ុ៉ ម ន េខត សក

មនវតបន ៉ុ ម ន ៗ បបេទដល ់ ់ បេទសអូ

ទងអសហន កេសដកចច ំ ់ ង ឹ អតដលែខម ់ ់ រេទ ដូេចនះេគនងេធគនបែផន ឹ  ំ ិ ែផនក

សហ បជជតិ េយង ុ រកថទង  មនសនទ ំ អស់ ៨

លី េហយេយងបនេសន   នវូ ចណច ំ ុ ៣ ែដល

េនះ ខញុ ំបទសូមអរគណ នងសូ មជ មប ុ ិ

លី ជពេសសេយងេទជួ ប ិ 

បទ ។

ថច ់ អួងវ ៉ ៖ បទៗ សូមអរគណ សូមជ មប ុ

3

បទ ៕

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ិ វចរណកថ

ជងឺយួន

ែខមរេនះ បងបនែខម រេ កមអនកេសន ជតមួ ិ យចនួ ំ ន បនរតេគចខន ់ ូ ួ ពែដនដី កមពុ ជេ កម មកកន់ ពះ ជ ច កកមពុ ជ េ យសងឃឹម ី

ថនងរួ ។ បែនជអកសល ជំងឺ ុ ី គះចៃ ងេនះជមនខន ុ៉ ុ ឹ ចផតពេ ិ

េនេលសកលេ 

កបចចុ បបននេនះ ជពេសសេនទប សុី ិ ី ជំងឺេអដសបនេធឲយមនករភយខ ច នង ៍  ័ ិ ពយបរមភជទបផត ី ំ ុ

យួនមនេនពសេពញ បេទសកមពុ ជេទេហយ រ  េទះបជបងបនែខម ី ូ េ កមទងេនះខ បេយជនែដរ ។ េមះេហយេយងសេងក ត ៍ ៉   ំ ំ បងកឥត ឹ ៏

េឃញបងបនែខម រេ កមមួយចនួ  ំ ន ូ ដែដលេទ ត ។

ដល់ បជជន ។ េ យែឡក បេទសកមពុ ជ កមនករេកនេឡងជ ៏   លំ ប់ នូវអ អនកេកតជំ  ងឺេនះែដរ ែដលជមហន យយយដល ី ់

សងគមែខមរេយង  ។ េ យ

ពភពេ ិ

ក េមះេហយ មនករយកចតទក កពស ៉  ិ ុ ់ ី ំ

អនរជតិ

ជំងឺយួនេនះ

រជំងឺេនះ ជជំងឺែដលេកតមនទូ ទង  ំ

កដូ ៏ ចជ បេទសននេលេ

សហ បជជតិ ។

កេនះ

ម បណអ៊ីចង ឹ

កអងគ ់ ករ

ជពេសសអងគ ករ ិ

ះេទ េ យ

កច រេ

រែតេ គេនះ បនសមប់ យជី ុ វ ិតមនស ុ

េ គយួនេនះ

េ យលបិចកលសពែបបយង ។ ៉ មនដូ ិ ចជជំងឺេអដសេនះេទ ៍

នងពូ ិ ជពង

វេឃរេឃជទបផត ី ំ ុ

ហត ិ ជតិ

ឲយបនដិតដលេទេនះ ់

េបសនបនចូ លកនុ ងខនែខម ររូប  ិ ួ

សន ជមនខន ។ ិ

េដមបី ុ ី ងេឺ នះ មនែត  រួចផតពជំ

សនរងេរ ងដូចជតិ ុ

ម៉យងេទ ត

េសចក្តីអំពវនវ វ្រជវឯក

េបែខម  រេ កមមនពចរ ិ ិ

មគគភ ី ព រួមកមង ំ គំ ទ

សនដៃទមនខនេឡយ ៍ ិ  ៕

េយ ងខនឹ ំុ ញ ងបញូ ជ នឯក

បល អងគករេ្រករ

រទងេនះេទរ ំ

ំ នូវដេណ  រទក់ទងរបស់ពក ួ េគ ជមួយ្រកុង េយ ងខនឹ ុ ញំ ងចង្រកងឯក

ដល ់ ២១ ែខ ឧសភ ២០០៤ ែដលេនកនុងេនះមន ៧

អនក ស

លមកពី ករ្រតត្រ

របស់

២-វបបធម៌

៣-សិ ក អប់រ ំ

៤-បរ

ឹ ឮ និង ក ឲយបនដង

សយ

ខសហព័នែធ ដល

នខងេ្រកម ឬ

VOKK Office

៦-សិ ទម ិ ធ នុស

P.O. Box 33 Pennsauken NJ 08110, USA

អងគករចំណុះនីមួយ

េលខ ០៨ ែខសី

Tel: (856) 655-3838 Fax: (856) 963-2404

ៃនអងគករសហ្របជជតិចត់

ែផនករករពរឲយបនរួស ន់េនះ ងទងំ

កដូ ៏ ចជ

http://www.khmerkrom.net

គឺេយ ង្រតវបញូ ជ ននូវ

E-mail: vokk@comcast.net ថច់ ងុ៉ក ថច់

យមកអងគករសហ្របជជតិជបនទន់ ។

ឆនំ ២០០៤

គ ល ់ចបស់នវូ

រ ឬព័តម ៌ នមក

៥-េសដកិច ច និងករអភិវឌ សងគម ៧-សុខម ុ លភព

ស្តស្រមប់

សូមេម ្ត ទក់ទង និងេផញឯក

ិ បំផត េនជត ុ ។

ថន

 ជរុំ ញឲយអងគករសហ្របជជតិ េដមបី

ភស្តុ

កន់

ណូយ ។

ញ់ សិទេិ ធ សរភព

រ្របវត្តិ

ពុតតបត ួ ។ ុ របស់យន

និគម

យួន។ ្របធនបទទងំ ៧ េនះមនដូចខង េ្រកម ៖  ១- ស្តជនជតិេដម

ញ់ យត ុ ធ ិ ្ត ម៌ ទុកជឯក

កូនែខ មរទូទងពិ ំ ភពេ

េឡ ងវញ

រ ែដលទទួលបនពី ជន

រួមឈម ក ៏ដូចជទទួលបនពី អនក ស

្របធនបទស្តី ពីបញ ្ហ ែដលែខ មរេ្រកមជួប្របទះសឹ ងែតេរ ង

ភិ-

ភិបល ឬ ្រកុមហ៊ុនវនិេយគទុន

 កលពី ៃថងទ ី ១៥ អងគករសហ្របជជតិសព ្តី ីជនជតិេដម

ថច ់ ង ថច ់

ិ នឹង្របេទសយួន ឲយេធ្វក  រពិ ចរ ែដលទក់ទន

សហព័នែធ ខ មរកមពុ ជេ្រកម បនចូលរួមអងគ្របជុំន

ល ់ៃថង

ច់

សហពនធ ងែតមួយ ័ ែខមរកមពុ ជេ កម ែដលជមគគុ េទទសក៍ នងជត ិ ំ គតរបសែខម ក បកដជែខមរេ កមមន ់ ់ រេ កមទូទងពភពេ ំ ិ

យយដលសងគ មែខមរ គបជំ ី ់ ់ នន់

េ យខចេ គេនះយយដល ុ វ ិតខន ី ់ យជី ួ

េ ប បដូចេទនង ឹ សេមលែដលអេនទល

មួយេហយ អនកេនះមខជវេងងេភចកូ ន បពនធ ញតមត ុ  ិ ិ

នងេលបយកទកដី ៣០០ ឆនមកេហយ ។ ិ ឹ ែខមរអសរយៈកលជង ់ ំ  មយងវ ិញេទ ត ៉

ចេនះ

ែខមរេ កមនងរួ ទ កជកជមនខន ។ ជំងឺយួនេនះ ុ ឹ ចពជងមកផងអន ី ់ ់ ់ ិ

ជំងឺមួយេទ តែដលែខមរ តវ ពយបរមភេនះគជំ ឺ ួន ឬេ គ ឺ ងយ

យួនឯេ

ធកចូ ់ លកនុ ងអនងប ់ ិ

4

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន

ែខរកមជេ្រកម េនរដ ៉ សុីនេ ន សហរដ េមរក ម ុព ិ រំឭកខួបទី ៣ សហព័នធែខមរកមពជ ករយូអិនភីអូ ុ េ្រកម ចូលជសមជកអងគ ងទលេន េនរដ សនេ ន សហរដ េមរក បចពធ ំ ី ំ ៉ ុី ិ កបនេរ ៏ ំ ិ ី

បណយកន ង កលពី ង ចៃថងទី ២៤ កកក ុ ័ ុ អតថនយេនះែដរ ទី កង

កូម៉ េ កមកចច ិ ដឹកនរបស ំ ់

បចរដ សនេ ន ែដលមនេ ំ ៉ ុី

២០០៤ េន

ខសហពនធ ័ ែខមរកមពុជេ កម

ក សន ឺ េ

ភណ ជ បធន ។ ័

មនវតមនរបស់ ពះេតជកនុងពធបណយដ៏ មេ រកេនះ ិ ី ុ ិ ី គណ ថច់ ប៊រង ពះសនទ ុ ុ ែដលធបមន ុ រកថ េនកនង ់ ិ ិ នយ៍ ុ េវទកអចៃ

ៃនអងគករសហ បជជតិ កលពៃថង ី ទី ១០ - ២១ ឧសភ ២០០៤

េ ទដភពបុ ណយអបអរ ិ

ទរៃថង ១៥ កកក

េ កយពពធបណយអបអរ ី ិ ី ុ

ៃថងគ មបខួ ់ បទី

េនរដ សុ ៉ ន ី េ ន សហរដ េមរកិ

ទរ ៃថងទី ១៥ កកក

ក េច េរ ប អនុ បធនសភ ពទ ឹ ធ ចរយសហពនធ ័ ែខមរកមពជ ុ េ កម ក ថច់ ង ថច់ អនុ បធនសហពនធ ័ ែខមរកមពជ ុ េ កម េ

បក់ េសរវឌ ី ុ អនុ បធន ទទួលបនទក ិ ករបរេទស សហពនធ ័ ែខមរ ុ កចច

ែដលជ

កមពជ ុ េ កម

សហពនធ ័ ែខមរកមពជ ុ េ កមចូលជសមជិកេពញ

ពមទងេភញ វអនរជតិ ំ

នងត ិ ំ

ងអងគករនេយ-

បយមួយចនួ ំ នេទ ត កបនអេញជ ៏ ញចូលរួមផងែដរ ។

សទធ សខនែខម រកមពជ ិ ិៃនអងគករយូអនភអូ ិ ី របសជនេភ ់ ួ ុ េ កមេន ជធនភន ី ំេពញ ែដល បរពធេឡងកលពៃថង  ី ទី ១៤ កកក ២០០៤ នវត

ពធបណយ ិ ី ុ

តវបនេរ បចំ មទ មង់ បៃពណី ពះពទធ ុ

-

សនែខមរ មនត នី នងរប ។ ិ ំ បៃពណែខម ី រកដរបរយកសផងែដរ ំ ិ

មគគីរង ី ជធនភន រកមពជ ី ំេពញ ជនេភ សខនែខម ំ ុ ួ ុ េ កម ែដលកពង

ពធបណយចបសព គបេនេមង ិ ី ុ ់ ់ ៉ ១២

សុនរកថរបស់ េ ទ

ធ ត ៃថងែខដែដល ៕

ក ថច់ ង ថច់

ិ កនង ុ ពិធីបុណយរំឭកខួបទី ៣ សហព័នធែខមរកមពុជេ្រកម ចូលជសមជកេពញ សិទធិៃនអងគករយូអិនភីអូ េនរដ ស ៉ ុីនេ ន សហរដ េមរិក េ

ក ថច ់ ង ថច ់ អនុ្របធនសហពនធ ័ ែខមរកមពុ ជេ្រកម កលព ី ៣

ឆនមុ ំ ន

គតកជេបសកជនមួ យរូប ់ ៏

កនុ ងចេំ មេមដកនសហពនធ ឹ ំ ័ ែខមរ បនបេពញភរកចច ឹ ំ ករសហពនធ ំ ិ ដកនអងគ ័ ែខមរកមពុ ជេ្រកម

កមពុ ជេ្រកម ឲយចូលជសមជកេពញសទធ ិ ិ ៃិ នអងគករយូអនភអូ ិ ី កលពៃថង ី ទ ី ១៥ ែខ កកក

ឆន ំ ២០០១ នទ្រកុ ី ង

េអ ្របេទសហូឡង ់ ។

ខញុ ប នង រក ំ ទមនកតយស ិ ិ ិ ី យជទបផតែដលបនមក ី ំ ុ ទេនះជេលកទ ង ែដល ី  ី ២ បនជួបបងបនរួ ំ ់ ំ ូ មឈមទងចសទងេកម

មនបណងដូ ច ៗ គនគេដ ឺ មបី បេយជនែខម ៍ រ ។ េយងខញ  ុម ំ នេមទនភព ំ

ៃ កែលងនូវករគំ ទ ទនកទកចតនងឧតមគតជតែដលេយងខញ ំ ុ ុ ិ ិ ិ ិ  ុប ំ ន ទទួលពេី កអនកេដមបីបេ មផល បេយជនជត  ៍ ិ ។ េនះជសកខីភព មួយដ៏រងម ឹ ំជ

មគគីភពបងញថករតស៊ែូ ខមរេ កមមន ិ

បសូនយ

ជ ចខត ។ េលកទ ករយូអនភអូ ់  ី ១ ខញុ ប ំ នធនទកទងអងគ ់ ិ ី េន មខអងគ បជំុថនងទកទង បេគនជូន េលកេនះខញ ុ ំ នមកចូលរួមពធ ិ ី ឹ ់  ុប

រឭកខួ បទី ៣ ែដលសហពនធ ំ ័ ែខមរកមពុជេ កមចូលជសមជិក ។ េលខ ០៨ ែខសី

ឆនំ ២០០៤

5

ក ថច ់ ង ថច ់ កនុ ងពធបុ ិ ី ណយេនទ្រកុ ី ង

កូម ៉ រដ សុ ៉ ន ី េ ន សហរដ េមរកិ

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន េ

ក េ

ចណច ំ ុ បវតិ

ក សី នងជនរួ មឈម ! េយងបនមកដល ិ  ់

យវជនេយងេដ រចូលអងគករសហ បជជតិ ុ 

សរបសែខម រ ់ រេ កម ។ មនែដលមនេទែដលែខម ិ

ិ េនះ ។ ខញុ ំចងចមួ នអងគ ំ យជីវតេនេពលែដលេឃញម  ី ករសហ បតេមល ជជតិ នងជនជតដៃទេទ ិ ិ  កូនែខមរេ កម រប ំ ំ បៃពណែខម ី រ។

សមួយ ែដលជេគលបណងរបសសហពនធ ំ ់ ័ េហយ 

ជទពរថម ី នង ំ ័ ក ុ បវតិ

េ កមមនឱកស បបនូ ់ វេ

សហ បជជតិ

ពេសសេបកមខ ិ  ុ

កនដកមមរបសខន ់ ួ

បេទសនន

េនមខអងគ ករ ុ

អងគករេ ករ ភបល ិ

នគមនយមេយ ក ិ ិ

នងគយគនមន កែភន ិ ់ ិ ់ ករបសចស ់ ់ ពទ ឹ ធ ចរយ

ិ ខញុ ំចងចមួ ំ យជីវត

យផវជិ គបែបប ំ ់ ់ ូ ត ៣០ ឆនកនងមកែដលឆងកតឧបសគគ យង ផទលខន ៉ នងករលះបង់ ិ ់ ួ ។

ែខមរេ កមទងេនេ ក សក នងកន ំ ិ ុង សក មនជំេន នង ឹ សងឃឹមេលករដឹ កនរបសសហពនធ  ំ ់ ័ ។ សហពនធ ័ ជអងគករែដលេកត 

ចបពេដ ់ ី មឆនំ ២០០១ មកដល់ ២០០៤ សហពនធ ័ ែខមរកមពជ ុ េ កម

េ កមនម ឹ

នគម តវែតបបត ិ ំ ់

នគមរបសយួ ិ ់ ន

!

េឡងពកម ង  ី ំ

ែខមរេ កមបនរសេន ់

បនទទួលកររងេ គះ គបែបប ់

យង ជ ៉ រួមមនែផនករ បលយពូ ័

សន៍ នងអេពបនដី ក ិ ំ  ់ ែ សទងែភន ំ

កង

េលឆកអនរជត  ិ

ែតេ

ណូយ គមនមខនទអត ុ ី ី ំ

េទបែខម រ 

បនឲយផ ពផ យថ

ឯក

េ យេយ ក

គំ មកែហង េចទ បកន់ រេំ ំ

ដលទបអរប សុី ទប ់ ី ឺ ុ ៉ ដលទប ់ ី ី

ទសទ ិ ី តវែតពននូ ំ ំ វករពតជូ ិ នអងគករយូអនភអូ ិ ី កង បជជតិ េបពេនះេទ  ំុ

េគលនេយបយ តម បសទធ ឹ តវ នងមន ិ ិ ភពបផត ំ ុ េដមបី បេយជន៍

េហយឲយ ៊ ន បឈមមខចបប ុ  ់

សន

បេហយ ់ 

សពល ិ

ខចញេញត 

មគគេី យងរស  ់

មន

ឥទធិពល ! ។

យវជន យវតែខម ុ ុ ី រេ កម បនចូលរួមបេ មកចច  ិ ករសហពនធ ័ នងចូ ិ លរួម

យងសកមម ក នង ៉ ិ ុ ករចង កងអតថបទ នង

ណូយេនែតបនសកមមភពរបសេគជ ់

សយេទេល ័ 

ជនរួមឈមទងអសគ រមមណ៍ សពច ំ ់ ន ជមូល ន ។ សូមកមន ំុ ិ

ឲយ គ លពលកខ ណៈជែខមរ ់ ី

ដូចេឃញ 

ជូនអងគករសហ

នចច ិ ។ សហពនធ ័ ែខមរកមពជ ិ ភពគឺ ុ េ កម មន បសទធ

សូមជ មបថ សហពនធ ័ ែខមរកមពជ ំ នេចែខមរ ុ េ កមបននកូ នង ិ

ភសទធ ចេធ ិ ិ គបែបបែផនែដលេគ ់

េទបន ។ េដមបីបញឈបអេពៃ ់ ំ  ពៃផ េនះេទបនគឺ ែខមរេ កម គប់

សហពនធ ័ ែខមរកមពុជេ កមមនករទទួលគំ ទេ យមន

េ កមឲយ គ លតៃមជត ់ ិ

នងករពរ គប់ ិ

សទធ សទធ គនេលផវចបប ុ ់  ូ ់ ចបបសទធ ់ ិ ម ិ នស ិ ជ ិ មចសទកដី ់ ឹ ិ ិេល វបបធម៌ ។ល។ ដូេចនះ កង ណូយមនែតមួយផវបេ ះគេធករ ឺ  ូ ុ៉

ែខមរេ កម ។ ខញុ ំសូមជ មបថ សហពនធ ័ ែខមរកមពុជេ កម បននង ិ ិ កពងអនវតេហយ ។ ពី កូម សនេ ន នងេនជំ ុ ុវញសហរដ ំ ុ  ីុ ិ

ែខមរ ។

រឬទកទងមកសហពនធ ករអនរជតិ ់ ័ ។ េតែខម  រេ កមនងអងគ ិ ចលនតស៊ូេ យអហង ិ មនករគំ ទ

ិ ី ី ែផនករថមេី ដមបីបេ មផល បេយន៍ ះ ។ ែខមរេ កម តវែតរកវធថម 

អូេស នី

មនអងគករ ម នពនតយេមលអន កែដលេផញ ិ ិ 

ចគួរទកចតេជ បនែដរឬេទ ? ុ ិ

ម មនែដលចប ិ ់ រមមណ៍ េលេសចក  ី តវកររបសែខម ់ រេ កមទល់

េមរក ក ុ ិ ដលតូ ់ រនតូ

ណូយផសបរយទធ ់ ូ ុ -

េ កម សឲយបងបនរួ  ក រពតមនទង យែដល កង ុំ ័ ៌ ំ ូ មឈមេផញឯ ណូយរេំ ភមកេលសទធ  ិ ែិ ខមរេ កមេនះ េនេខត ពះ តពង ំ េគ

ងឲយែខមរេ កមេន

នងអងគ ករសហ បជជតេឡយ ិ ិ 

កង

ថមី ៗ េនះ េ កយពករអពវនវរបសសហពនធ ី ំ ់ ័ ែខមរកមពជ ុ -

េ កមមនសទធ យខនឯង ។ ិ ិបរបូ ិ ណ៍ េដមបីសេ មច សនខនេ ួ ួ កង ណូយ មនែដលបនេធអមួ ិ  ី យជ បេយជនដល ៍ ់

ែខមរេនះេទ

ជតិ កមងែខម រេ កមពតៗ ំ ិ

សរហសេល ន បផិ ងេដរេទតបង ័ ំ ចបផ ំ ញ នយយេទេជ ិ ូ ។

រកថ តវែត កទកដី ិ ់ ឹ កមពជ ុ េ កម

សថត ិ េនេ កមករ គប់ គងរបសអងគ ់ ករសហ បជជតិ

មគគី កមងអន ំ កេសន

ជអងគករបេ មផល បេយជនជត  ៍ ិ ។

សស់ ដូេចនះេហយេនមខេវទកអងគ ករសហ បជជតិ សហពនធ ុ  ិ ័ ែខមរ

កមពជ ុ េ កម បន បកសជឱ

េនេពលែដលេឃញែខម រេ កម គបទសទគ  ់ ិ ី ំទ

តស

សែផន ់ កករទូត កដូ ៏ ចជសកមមភពធំ ៗ េលឆកអនរជត  ិ ។

របប

ែដលចូលរួមដំេណរ 

ន ។ ខញុ ំចង ិ វករតស៊ូរបសអន ចមួ ំ យជីវតនូ ់ កដឹកនសហពនធ ំ ័ ែខមរកមពជ ុ េ កម ែដល

អងគករយូអនភអូ មន ិ ី រួចមក សហពនធ ័ ែខមរកមពុជេ កម មនភពរកចេ ី 

មន សកមមភព ៥៧ េលក  ។

ប់

េដមបីឲយចលនអហង ិ ទទួលបននូវេជគជ័យ គបជំ ់

ែដលអនវតអេព ុ ំ 

មកអមនស ុ ធមមកេលែខម ៌  រេ កម ។ េ កយពចូ ី លជសមជិក

លូត

េ យទកចត ឹ ិ

ឬេជ េលករេបកបេញ ឆ តេគឲយេ 

ែបកបក់

មគគីជតទនេខ យ ិ ់

ស តវមន

សូមអរ ពះគណ នងអរគណ ៕ ុ ុ ិ

វ ជវ ។ល។ ជពេសស ិ

រូបថតអនុស វរយ ី ៍

េលេវទករអងគ ករសហ បជជតិ ។ សូមេម ចូលរួម នងគ  ិ ិ ំ ទេដមបី ឲយសហពនធ បសទធ ័ កនែតមន ់ ិ ភពជេរ ង លៃថង ់ ។ ខញុ ំសូមអរគណជអេនក ុ

ចេពះបងបនែដលសម ំ ័ គចត ិ ូ បេ មសហពនធ េ យមនគត េដមបីទមទរឲយ  ័ ិ ិ បេយជនផ ៍ ទ លខន ់ ួ ែខមរេ កមមនសទធ យខនឯង ។ ិ ិ គប់ គនេដ ់ មបីសេ មច សនខនេ ួ ួ ករចូលរួមម សននប ិ ត េនអងគករសហ បជជតចប ិ ់

ពៃថង ុ ៈបងញថសហពនធ ី ទី ១៥ ដលទ ់ ី ២១ ែខកមភ ័ មនសមតថភព នង ិ លទធភព គប់ គនទងែផន កដឹកនកដូ តអនរជតិ ។ ់ ំ ំ ៏ ចជផវករទូ ូ

ិ ខញុ ំចងចមួ រេ កម ជពេសស ិ ំ យជីវតេនេពលែដលេឃញែខម 

េលខ ០៨ ែខសី

ឆនំ ២០០៤

6

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន

អបអរ

ទរទិ ១៥ កកក

េនភនំេពញ បចំ ពះ ជ

ច កកមពជ រួមនិង ពះសងឃ ុ រែដលកំពង ទំងបងបនែខម ុ រស់េនកមពជ ូ ុ េ កម

ពម និង

កនង ុ ពះ ជ

ច កកមពជ ក៏បនអេញជ ញមកពី គប់ ុ ិ បមណជង ៥០០ នក់ កនង ទិសទី ទំងឆងយជត ុ ម រតីគំ ទ និងចូលរួម គប់សកមមភពរបស់សហព័នធ

ែខមរកមពជ ុ េ កម

េ យកីសងឃឹមទក ុ ជនិចចចេំ ពះ

េជគ សនលរបស់ខនកន ួ ុងេពលអនគត ។ កនង ុ រកថ េបកអងគពិធី ុ ឱកសែថងសនទ គមន៍េភញ វកិតិយស េ

-

ក គឹម សង ុ ជម នីតំ

សហព័នធែខមរកមពជ ុ េ កម

បចំ ពះ ជ

ង ចក

កមពជ ទទួលបនទក ំ ង បនែថងជ មប ុ ុ ែផនកទំនក់ទន ជូនអងគពិធទ ី ង ំ មូលថ ៖ ៃថងទី ១៥ កកក

ំ ី គឺជទិ រ ំឭកខួបឆនទ fពិធប ី ុណយអបអរ តំ

ទរៃថងទ ី ១៥ កកក

ែដលសហព័នធែខមរកមពជ ុ

ឹ េ កម េ កមករដកនំ របស់ េ

្របរពធេឡើងេន ជធនីភេន ំ ពញ

ងសហព័នធែខមរកមពុជេ កម បចំ ពះ ជ

និងេ

ច ក-

តស៊យ ូ ៉ងសិត

កអធិបតី ថច់

ញេ យសនិវធីិ

មចបប់អងគករសហ បជជតិ

អស់រយៈេពលជេ ចនឆនំ ។ េទបែតៃថងទី ១៥ កកក

ិ ចូលជសមជកេពញសិ ទធិៃនអងគករ UNPO ។ អងគពិធេី នះ បន

សហព័នែធ ខមរកមពជ ុ េ កមពិភពេ

ជៃថងអនស វរ ីយ៍ បវតិ ុ

បរពធេឡងេនមណលវត ខ័ណមនជ័យ ែខ បឋម

ែដលសហព័នែធ ខមរកមពជ ុ េ កមបន

េម៉ង ១៤ ៃថងពធ ុ ១៣ េ ច

ធ ព.ស. ១៥៤៨ តវនឹងៃថងទី ១៤ ែខកកក

ឆនំ ២០០៤

មគគីរង ី

របស់អងគករ

ឆនំ ២០០១ ជ

UNPO

កនង ុ ឱកស

ិ សមជកអងគ សននិបតទំងមូលបនអនម័ ុ តឲយ

ិ ក ចូលជសមជកេពញសិ ទធិរបស់

អងគពិធីបនបញច ប់េនេវ

េម៉ង ១៦ ៃថងែខដែដល េ យកី

ឹ និងភពេជ ជក់េល ម រតីដកនំ របស់សហព័នែធ ខមរកមពជ ុ

រ ីក យ

េ កមអធិបតីភពរបស់ ពះេតជគណ េយ ង សិន ជ ពះេចអធិករ ុ វត

សននប ិ តេនះ

ខន ួ ។

មគគីរង ី ភូមិ ទ សងកត់សទឹងមនជ័យ

ជធនីភនំេពញ ។ េវ

សននប ិ តេលកទី

ន់

ក បធន បតិបតិ សឺន ទួន បនេធករ

កមពុជ និងសមគម ពះសងឃែខមរកមពជ ុ េ កមេនកនង ុ ពះ ជ ច កកមពុជ បន បរពធពិធអ ី បអរ ទរៃថងទី ១៥ កកក ២០០១

ៃថងម

ឆនំ ២០០៤

េ កមកនុងករសេ មចឲយបននូវេជគ សនរបស់ខួនេ យខនឯង៕ ួ ថច់ េភន

និងជ ពះ បធនសមគម ពះសងឃែខមរកមពជ ុ េ កម

ិ អភិវឌ ន៍សហ្របជជតិ យកចិតទ កមមវធី ្ត ុក ក់ដល់េសរីភពវបបធម៌ ិ ី ិ នសហ ម បភពពតមន BBC កមមវធអភវឌ បជជតិ ័ ៌ ៍

(UNDP) មនរបយករណថម ៍ ី ៗ េនះ ែថងថ កមជតពនធ ិ

នងភ ិ

ជក មន

រៈសខន ំ ់

ស់

សន

នេយបយ”

សនភគតច ុ៉ កមេនះតំ ិ បែន

បជជនទូទងពភពេ ំ ិ

ក។

ស់ ១ កមជនជតភគតច ិ ិ ឬ

នក់ កពងទទួ លរងនូវទរណកមម ឬករ បកនេរសេអងេផ ងៗ។ ុ ំ ុ ់   េលខ ០៨ ែខសី

ឆនំ ២០០៤

វបបធម៌

ងឲយ ១០ ភគរយ ៃនចនួ ំ ន

មសថិតិ សពៃថងមនជនជតភគតចចនួ ិ ិ ំ ន ៩០០

ឲយេបះបង់េចលនូវអែដលេ ី ។

“អតសញញណ

ជចបច ងឯកភព ំ ់ តវមនករេ ជសេរសរ 

បេទសជតិ នងករទទួ ល គ លភពខសគ ន ៃនវបបធម៌ ។ ុ ិ ់

របយករណ៍ បនបងញថ ២ ភគ ៣ ៃនចនួ ំ ន បេទស ក មនយងេ ៉

េលពភព  ិ

ក ទងរ ភបលៃន បេទសអភវឌ ភបលៃន បេទស ំ ិ ំ ិ ិ ន៍ ទងរ

កពងអភវឌ ំ ុ ិ

នងជះឥទធ ព ឹ ិ លដល់

សថរិ ភពអនរជតិ កដូ ុ ជតកន ៏ ចជករអភវឌ ិ មនស ិ ង ុ សតវត ទី ២១ េនះ ។

េលពភពេ  ិ

របយករណកបនេ កនរឭករ ភបលនន ៍ ៏  ំ ិ

េហយរបយករណកបនសងក ត់ធងនថ  ៍ ៏ ់

ពែមនជមូ លេហតនឲយមនទនសនេយបយេឡយ ុំ ុ ំ ំ ់ 

ដំេណរករអភវឌ  ិ េសដកចច ិ ពភពេ ិ

មយងេទ ត ៉

េសរជំ ី េន

បសនេបមនយកចតទក កដលេសរភពវបបធម ិ  ិ ិ ុ ់ ់ ី ៌ នង ិ

សនេទេនះ

ពុំ ចទទួលេជគជ័យបនេឡយ  ៕

7

ភពខសគ ន ៃន ុ

សរិ ី ជយ ័

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន

នែខរេ្រកមេទ ប្រតឡប់មកពីេអ ម

៉ ក់ គំ្រទ

សហព័នែខរកមជេ្រកម ធ ម ុព កលពៃថង ី ទី ០១ សី

២០០៤

ក េច េរ ប អនុ បធនសភ ពទ ឹ ធ ចរយ

សហពនធ ័ ែខមរកមពជ  េទ ុ េ កម បនអេញជ ញ សួរសខ ទ ុ ទកខ ុ

នែខមរេ កម ១

ែដ ល េទ ប ត ឡ ប់ ម ក ពី ស ម រ ភូ មិ េអ

កពង ំ ុ ជួបជំុ គ

ញតិសនន

សនេ ន សហរដ េមរក ៉ ុី ិ ។ នឱកសេនះ េ

ប ន ែថ ង ប ប់ តំ

ងទ

កម ៉ក ់

េនរដ

ក េច េរ ប ន ែខម រ េ ក ម

ិ ន៍ នង អព ំ ីដំេណរ  ករវវឌ ិ េគលនេយបយ

របសសហពនធ ់ ័ ែខមរកមពជ ុ េ កម ។ កនង ុ នម ជទ នែខមរេ កម ែដលបនចូល បយទធ ុ កនង ក ិ ៉ ់ េ ុ សមរភូមេអ

ក សន ឺ េសន ក៏

បនជ មបជូនេមដឹកនសហពនធ ំ ័ ែខមរកមពជ ុ ិ ថ េ កមវញ

មនកលប ុ ុ តែខមរេ កមជ

ទ នែខមរេ្រកមេន េអ ក៉ ់ េ្រត មេចញសមរភូម ិ េ ចន  កនង ័ សហរដ េមរក ិ កនង ុ ជួរកងទព ុ ជេ ចន េមរក េគលនេយេនះក៏មនអនកទទួលបន ននរសកជអនេសនយឯក ុ ័ ិ ី ៍  នក់ កងទពសហរដ ័ ិ ចប់ រមមណ៍ យង ៉ ខងចេពះ ំ ំ ពទនបនេរ បចជរចនសមព ធ មមួយស មប់ ផងែដរ បែនសពៃថង ៉ុ ំុ ់ ំ ័នសងគ

តំ

បយរបសសហពនធ ិ សងឃឹមថ នេពលអនគត ់ ័ ែខមរកមពជ ុ េ កម នង

ងឆនទៈពួកេគេនេឡយេទ ។ េហយពួ កេគសងឃឹមថនង    ឹ បេងកត

មន នង ជមួយសហពនធ ុ ិ យូរខងមខ ឹ បនរួមចែណក ំ ័ ែខមរកមពជ ុ េ កម

បនអងគករចត់ ង ំ មួយៃនទ េ

នែខមរេ កមកនុងេពលឆប់ ៗ េនះ ។ ក សន ឺ េសន បនេទ តថ ទ នែខមរេ កមកនង ុ ជួរ

កនង ជូនជនរួមជតិ ិ ិសយ ័ សេ មច សនខន ួ ុ េបសកកមមទមទរសទធ ែដលកពង ុ មិជទីេសន របស់េយង ំ ុ រស់េនេលមតភូ  ៕

កញ ញ េច

ត ក្លយជ

ភី

បងញម៉ត ូ អនរជ ្ដ កញញ េច ភី

យុ ១៦ ឆនំ ជកូនែខមរកមពុ ជេ កម េនរដ សនេ ន ៉ ីុ

សហរដ េមរក កនុ ងពធ ិ ទទួលបនេជគជយ ័ ិ ី បឡងេទពេកសលយបងញមូត ៉ អនរជតិ (IMTA) េនបូរ ីញវយក ូ ៉ កលពីៃថងទី ២១ កកក ឆនំ ២០០៤ ែដលមន េបកខជន

េបកខនរចូ ិ ី លរួម បមណ ៤០០០ នក់ មកពី បេទសននជំវុ ិញពភពេ

ក ។ ពធ ិ ី

បឡងបនេ ជសេរសយក ២ នក់ កនុ ងេនះមន កញញ េច ភី ត ស មបេជងឯក   ់  បចឆ ំ ន ំ ២០០៤។ េនះជេមទនភពមួយស មប់ បជជតែខម ិ រកមពុ ជេ កមេយង  ។ កញញ េច ភី

ត ជកូន សទ ី ី ២ របស់េ

ក េច េសរ ី មនេដម  កេណត ំ 

យទង េខតមត់ ជក កមពុ ជេ កម បនរត់េភ សខន ំ  ួ េចញពី សកកេណត កលពឆ នគមយួ នបងខឲ ំ យ គ រគតជេម សេទ ី ន ំ ១៩៧៨ ខណៈេពលែដល ិ ់ េន សក

េនេខតឃង ំ ែដលកលេនះេគេ

ថ ហូវ យង នពន ុ ៉ មនេពលេគេធករឈ 

បេទសកមពុ ជ។ បែន រ ំ ម ពំ បទល់ កមពុ ជ-ៃថ ុ៉ គ រគតបនរតេភ ់ ់ សខនេទេនជំ ួ ដលឆ ងទលេន េនរដ សនេ ន សហរដ េមរក ិ ៕ ់ ន ំ ១៩៨៩ គ រគតេទ ់ ំ ី ំ ៉ ីុ េលខ ០៨ ែខសី

ឆនំ ២០០៤

8

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន

ផទះអតីត្របធនធិបតីយន ួ េល ឌឹក

ញ់ ្រតវនគរបលហ៊ម ុ ព័ទធ

™េមបញជករចរកចច ិ េយធ ២ នក ់ បនរតេគចខន ់ ួ ងថ ម បភពពតមនយួ នេសរបនឲយដឹ ័ ៌ ី

របសេ់

ក េង ង

មខន់ បន

លខតសម ង ត់ ិ ិ

ត ត ងេទសកហសជេ ចន ំ ុ 

របសេមចរកមម េយធកពូ ់ ំ លទង ំ ២ រូបេនះ ។ េយងខញ  ុ ំសូមដក សង់ ចណចមួ យចនួ របសអគគ ំ ុ ំ នែដលនយយអពទេង ិ ំ ី ់ នយក ន ែដល តវ បនេថកលេទស េ កម ។

ជូនមតអន ិ ក នេដមបីពចរ ិ

កនុងកចច ិ ករកមពជ ុ

គប់ -អគគនយក ន ២ បនបងកបភ ់ ន កងរយកករណេន ់ ៍

ថ បន មៃនរ ភបលយួ ន នងអងគ ័ ពមូ ី ល នរហូតដលថ ់ ន កមជឈិ ់ ិ ិ

ភពបក កដូ ៏ ចជអងគករសងគមកចច ិ េសដកចច ិ េដមបីេ ជ តែ ជកចូល

កចច ។ ដូេចនះ ភនកងរសម ង តែដលបងក បកន ិ ករៃផទកនង ់ ់ ់ ់ ង ី ុ របសេគ ុ ទវត មែខមរ នងរចនសមព ុ ិ ័នធ ពះពទធ

សង ័យថ កេចញព ៏ ី កមេនះែដរ ។

សនែខមរេនកមពុជេ កម េគ

- ពតករណឆ ឹ ិ ៍ ន ំ ១៩៨៣ េនេខតេស ម ប ពះ ជ

ក េល ឌក ឹ

ច កកមពជ ុ ែដលកលេនះអគគនយក ន ២ មនេឈមះថ នយក ន ២ បន បឌតឯក រ ភសុ ងែកងកយ េដមបីសមបនងេធ ិ ់ ិ 

ទរណកមម កមមភបលេ ម ះ តង់ គមនេទសៃពរអទលែតេ ុ ិ ៍ ី ់

ះ កនង ុ ធរណរដ បជមនតកមព ជ ។ មនកម ម ភបល ជួររ ភបលៃន ិ ិ ិ ុ ែខមរជនខព ចនបនធ កទកចត រហូតដលេធអតឃតេ យ់ សជេ ់  ់ ឹ ិ ់ 

ញ ់ ែដល្រតវនគរបលពទធ ័ ផទះ

ម បភពពតមនពវទយ នេសរជេ ុី ័ ៌ ី ិ ុ សេសរ ី នងយួ ិ ី ចន  កលពចងែខកកក បនឲយដឹងថ កង ណូយ កពងែត ជល ី ុ ំ ុ ចបលេ់ យមនពតមនថ ័ ៌

(នយក នចរកចច ិ េយធ)

េមបញជករៃនអគគនយក ន

២ នក់

រអេពអយតធមរបសនយក ន ២ េនះ ។ ុ ិ ៌ ំ  ់

-បញចូ លភនកងររបសខន ចូលកនង ់ ់ ួ ុ ជួរ CIA

បនរតេគចខនបត ់ ់ នង ិ ួ េគហ នរបសអតត ញ់ (Lê Đức Anh) ់ ី បធនធបត ិ ី េល ឌក ឹ តវបននគរបលហ៊ម ។ ុ ពទធ ់ ំ ័ ទងយបទងៃថង ំ

េសរទទួ ី លបន បនបញជក់ បបព ់ ិ

ករបសេគ ន ២ នង ុ ់ បនេចញ ិ វូ ៉ ជិញ (Vũ Chính) តវជឪពកេកម ដឹងថពួកេគេទ

Charles Duc ។

មខន់ (Nguyễn

យង ៉

Nam Khánh) ចះៃថង ុ ទី ១៧ មថន ិ ុ ២០០៤ េផញេ ទកនខទទ ់ ុ កលយ ័

នេយបយៃនមជឈិមបក កមម ន េថកលេទសអគគនយក ន ុ យ ិ ុ នសយួ ២ ថបន ប ពតអេពៃ លកនុងជួរ CIA ឹ ំ  ពៃផ បនបញចូ លភនកងរចូ ់ េដមបីពយបទេមដឹកនកមម ំ ុ ុយនស ិ

េ កម មនេបកម 

បចំ ពះ ជ

ក េល ឌក ញ់ នងជនអភរក ឹ ិ ិ នយមគ ិ ំទ

ឆនំ ២០០៤

មញ ិ កលពេដ ី មឆនំ ២០០៤ សហពនធ ័ ែខមរកមពជ ុ សននប ិ ត បចឆ ំ ន នទ ំ ី កង

នអូ ់ េស រដកលី

ចនួ េមដឹកនសងគ មសវលែខម រកមពជ ំ នែដលជ ពះសងឃ នង ិ ំ ីុ ិ ុ េ កម

ែដលេគមនេពញ ិ

កងភនំេពញ

ច កកមពជ ក៏ តវ ថ នទូតសហរដ េមរក ិ បចំ ុ ិ បដិេសធមនផលទ ិ ់ ិ ករេ យកយវករយងចែមក ៉

េហយពបនអ ថ ធបបយអេឡយ ុំ  ិ ី  ៕

គត់ នឱកសមនលខតេថ ក លេទសេនះ ។ ិ ិ េលខ ០៨ ែខសី

ងសណេរ កនកពូ ំ ំុ ងេចទ បកនេមដឹ ់ ំ ំ ល ៃនរ -

យ ហរញ ័ ៉ សហរដ េមរក ិ េពលេនះមនអេញជ ញេភញ វកតយសមួ ិ ិ

ចត ជនជេ ចន ុ កលយនេយបយ ិ ។ មនកមមភបលបកខ ិ  ចង់ឲយខទទ ័ កមចតបក ពួករបសេ់ ់

រ េដមបីក

មនលទធភព បឌត ិ

កពងកនដំ យ CIA េឈមះ ំ ុ ់ ែណងសពៃថង ថមនទនកទនងជមួ ំ ់ ំ

េហតករណេកតេឡង មនលខត ុ ុ ៍   េ យ ១ ែខមនេនះ ិ ិ

េមរកង ិ ំ

CIA

ភនកងររបសពួ ់ ់ កេគកនង ុ ជួរ

បកន់ ែដលមន បភពេចញពី CIA ចនួ ំ ន ២០ កនង ំ ុ េនះមនទង របយករណេចទ បកននយករដម នយួ ែដល ៍ ់ ី ន ផង ងខយ ំ

េឡយ  ។

សមងតរបសឧតមេសនយចូ ់ ់ ី ៍ លនវតន ិ ៍ េង ង

មខន់

ក េង ង

ភបល នងបក កមម ន ។ ជកែសង ចបពឆ ុ យ ិ ិ ិ ់ ់ ី ន ំ ១៩៩០ ុ នសយួ មកទលនងបចច ប រ នងរបយករណេចទ ់ ឹ ិ ិ ៍ ុ បនន ពួកេគបន បឌតឯក

ិ (Nguyễn Chí Vịnh) មនតួនទជ េង ង ជីវញ ី បធនអគគនយកបតពផទ ុំ ់ ី ះពមននរ

រ នង បកនេមដឹ កនយួ ិ េធរបយករណេចទ  ៍ ់ ំ ន

ឯក

រថ េមចរកមម ២ នកេឈ មះ ់

េមរកង ិ ំ

េដមបី បឌតឯក ិ

ែដលេគមនេពញចត ង តរបសេ ិ ិ ។ េប មលខតសម ិ ិ ់ ់

ិ ុ សុី ែដលវទយ

បភពពតមនព ័ ៌ ី កសួងករពរជតយួ ិ ន

-

9

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន

ឆនៈែខរេ ទ ម កម េនកងអងករសហ គ ុន

ជជ

សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម ែថងអំពស ី ទ ិ ែធ ិ ខមរេ្រកម កនុ ងេវទិកសីអព ំ ប ី ញជនជតិេដើម នអងគករសហ្របជជតិ សុនទរកថរបស់េ

បក់ េសរីវុឌ

មនុស

(តពីេលខមុន)

សីអំពីសិទធិ

េហយ បេទសជតិដ៏តូចលិតេនះគឺ

ី យ មែដនដសណ ៃនទេនេមគងគេនះឯង ។

បេ

ៃថងទ ី ១៧ ឧសភ ២០០៤

បេទសកមពជ ុ េ កម ែដលសថិត

១-្របវត្តស ិ េងខបៃនែខមរកមពជ ុ េ្រកម ៖

ិ -ចប់បដសនធ ព ិ ីសម័យ ជ

ច កហណន់ ៃនសតវត រ ៍ ូ ទី១ កមពជ ុ មិកំេណតៃន បជជតិែខមរេ កម ។ ុ េ កម គឺជមតភូ ី ែដនដេនះ កយជកូ ំងសីន និគមប ង ំ កនង ុ ុ ឆនំ ១៨៦៧ ។ េ កយមកមតភូ ុ មិកំេណតេនះ បេទសេវ ត

តវបនេផទរេ យខសចបប់ េទឲយ ុ

ម នៃថងទី ០៤ ែខមិថន ុ ឆនំ ១៩៤៩ ែដលគមនករ

យល់ ពមពី បជជតិែខមរេ កមេឡយ ។ -កមពជ ូ តុ េ កម មនទំហំ បមណ ៦៨,៦០០ គីឡែម៉ ី គបដណប់េលទទ ូ ង ំ តំបន់ដសណ ែដលេពរេពញេ យជី-

ក ជតិ

មបេ

បេទសេវ ត

យទេនេមគងគ និងចំែណកេផ ង ៗ េទ ត ៃន ម ។ ទិសខងេជង មន ពំ បទល់ជប់ បេទស

កមពុជ ទិសខងលិច ជប់នឹងឈូងសមុ ទៃថឡង់ដ៏ ទិសខងតបង ូ ជប់សមុ ទចិនខងតបង និ ង ជប់ អ តី ត ច កចមប ៉ (តំ ប ន់ ភ ំ ន ភ គ ូ ក

ល) េនទិសឦ

ន ។ ៃ ពនគរជទី កងពណិជជកមមដ៏សខ ំ ន់

បំផតរបស់ កមពជ ុ ុ េ កម ។ េវ ត េ

ក ្របក ់ េសរវុី ឌ េនកនុ ងអងគករសហ្របជជត ិ

ិ លរួមទំង កអធិបតី និងសមជកចូ

មបនបរេឈ ម ះទី កងេនះ េទជ ូ យហគន ័ េហយេ កយមកេទ ត េនេពលកមម ុ យ ុ និសទទួលជ័យ-

ំ ី ញវញ ិ ជនះ ក៏បរេទជេឈ ម ះហូជមិ ។ មន បជជតិែខមរេ កម ូ បមណ ៨ ដល់ ១០ ននក់ រស់េនកនុង បេទសេវ ត ម និង

យ ៃនអងគេវទិក

ជវញពិ ុំ ិ ភពេ

អចិៃ នយ៍ ជទីេគរព ! ខញុ ំ បក់ េសរ ីវឌ ុ មនកិតិយស និងសូមែថងអំណរគណ ុ យ៉ង ជលេ ជ ចំេពះអងគករសហ បជជតិ ែដលបនផល់ ឱកសជូនរូបខញុ ំ េដមបីែថងអំពីកររ ំេ ខញុ ំ ។

២-បញរំេ

ភសិទម ធិ នុស មកេល្របជជតិែខមរេ្រកម ៖

- ជញធរេវ ត

ភសិទធិមនស របស់រ ភិបល ុ

ម ែដល ប ពឹតមកេល បជជតិែខមរេ កមៃនេយង

បេទសេវ ត

ក។

ភបំពន និងេធទរណកមម ុ

យ៉ងយង់ឃនងមកេល ពះសងឃែខមរេ កម ។ ពះពទធ ុ

សន ជមខ ុ

សញញឧបសគគ ែដលងយ សលឲយរ ភិបលេវ ត

ម ក់កំហស ុ

េចទ បកន់បំផត ុ

បជជតិែខមរេ កម

ពីកំពូលៃនពិភពេ

ម បនរ ំេ

ពះពទធ ុ

សន

ែថរក និងករពរបននូវជតិ

ក (កមពស់ ២៩,០០០ ហីត ុ “Feet” ៃន ិ បេទសចិន េទ ភនំេអវេរ ៉ ័យ) ជត ុ ឺ ៉ត “Everest” សថិត មដងភនំហិមល

សញញណជតិ សថិរភពជតិ វបបធម៌ជតិ

ដល់សមុ ទចិនខងតបង ែដល ូ

និងភ

សបដងទេនេមគងគ

ែដលហូរកត់ប

ក និងគមននរ

េលខ ០៨ ែខសី

ឆនំ ២០០៤

គ ល់ គមននរ

អត-

ឹ ជតិរបស់ខួន ។ ថនក់ដកនំ ពះសងឃែខមរេ កម ប់រយអងគ

ី ិ ។ វត រជវត

មជេ ចន តវបនេគកេមទចេចល ។

-ភ

មេនះ បេទសមួយចំនួន មនទី ង ំ តង់ ចកទរហូរ

ចក់ពីទេនេមគងគចល ូ េទសមុ ទចិនខងតបង ូ ពិភពេ

សនដូចៗគន

សន៍

បៃពណី ទំេន មទមប់

តវបនេគចប់ ចកពនធនគរ េធទរណកមម និង ប ុ

បេទសមនជនជតិេដម

ំ េល ពះពទធ ជជនមនជេន ុ

(អេន គម) ប៉ុែនកនុងចំេ

តសនធង ឹ បែវង ២,៧០០ ែម៉ល៍

ែតងធប់បនជួយឲយ

ែខមរ តវបននិយយេន ម ល់ គ

េនែតបត់េឈមះពី

សហគមន៍ែខមរេ កម

ឹ ដងឮជដែដល ។

ម។ េទះជយ៉ង 10

និង ល់

េហយ តវបនបេ ង នេន មផទះនិងទី កី កនុងទំនក់ទំនងជផវករ ូ

ច់ខត តវបងខំ

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន ឲយេ ប បស់ែតភ ១០ ភគរយ

េវ ត

ចនិយយភ

និងសរេសរអក រេវ ត

ំ  ររបស់ពួកជនទំងេនះ និងករេធដេណ

បនចប់បងខែំ ខមរេ កមទូេទ ចំនន ួ ១០

តកូលប៉ុេ

បងខំ បជជតិែខមរេ កម ឲយបរទី ូ លំេនេចញឆងយពីភូមិ សករបស់ខួន ី នែដនដសណ ទេនេមគងគ េទកន់តំបន់េសដកិចចថមី េនកនង ុ ៃព ំ ឺ គនចញ់ លបត ច់ សយល ែដលេពរេពញេ យ គប់មីន ជង

ះ ។ មនែខមរេ កម បែហល

ឹ ស់ ។ េដមបីព ងងករ តត

យ៉ង តឹម តវចបស់ េន

មប៉ុេ

មបន

ី េលជវភពរស់

រ ភិបលេវ ត

ំ ឺ ង ៗ និង េឈង ទក េ គជងេផ

សរបស់ជន

ំ យដៃទ ឬឧបករណ៍ជនួ

េទ ត ។ កនង ុ ចេនះេពលេនះ កង ណូយ បនបញជូ នពលរដរបស់ ី េពរេពញេ យជជតិ ី េគឲយផស់ទក ី ែនង មករស់េនេលទឹកដដ៏ របស់

ះ ែដលនម តកូលនីមួយៗ គឺជសញញ

បញជក់ពីជតិពនធ និងឫសគល់ៃនភូមិ

ំ ឺ គមនឱសថពយបលជង

រ គប់ គន់

ឲយទទួលេ បនម តកូល តឹមែតេ កម

គប់ បេភទ េ យគមនមប ូ

មនក់ ។

េ ចនេលសលប់ បឆំងតបនឹង បជជតិែខមរេ កម ។ ខងេ កមេនះ

បជជតិែខមរកមពជ ុ ំង ុ េ កម ។ អំេពឃតកមម ករចប់ខួនឃំឃ ី ិ េនែតបនេកតមនជេរ ង ល់ ករេធទរណកមម និងករ ប រជវត ុ

ិ គឺ វនសកមម របស់ បជជតិែខមរេ កម ៖

ៃថងមកេល បជជតិែខមរេ កមទំងេនះ ។

-រ ភិបលេវ ត

-កនុងសម័យ ជវង ម (១៨០២-១៨១៩)

េវ ត

បន ប ពឹតអំេពេឃរេឃយ៉ង

ពះបទ

ហ ឡង ៃន បេទស ុ បជជតិែខមរេ កម ប់ពន់នក់ តវ

ំ យជកែ ី ពកមួយេឈមះថ វញេត ិ ែដលមនបេ ចប់បងខឲ គីឡែម៉ ូ ត

និងទំហទ ំ ទឹង

២៥

ែម៉ ត

៣-ដេំ

ទំងពីរទិស គឺពទ ី េនប

េវ ត

ី ិ ៃនទេនេមគងគ េដមបី តតពិនត ិ យបនដត បេងកត  ទី ង ំ េនតំបន់ដសណ

ក់

ដល់នវូ អំេពរ ំេ

លឲយែខមរេ កម ប់ពន់នក់ តវ ប

ី ិ ងហង ជវតទំ ូ េ យករលង់ទឹកេនះ ។

ែដលរ ភិបលេវ ត

ៃន បេទសេវ ត

ក៏ដូចជេនតំបន់ខពង់ បក

ម េដមបីករពរជនជតិកលសមព ័នភ ធ នំមុ៉ង ញ៉ ។ ុ

-អងគករសហ បជជតិ

ម ប ពឹត

ឹ គបបីេដរតួដកនំ

េកះ បជំុ

សហគមន៍អនរជតិ េដមបីអនម័ ុ តសចចប័ណេសដកិចច បឆំងតបនឹង

-ទនទម ឹ េនះ េពលែដលមនែខមរេ កមដៃទ

បឆំងត ន ៉ ង ឹ េគលនេយបយបងករប ងកបេនះ

៊ នេធករ

របប កង រ ំេ

រ ភិបលេវ ត-

ណូយ

ភសិទម ធិ នស ុ

េបក ចកបនទូ

ម បនចប់ពួកអនកគកមកកប់ ខនទំ ងរស់ដល់ តឹមក ជមម ុ ុ តីួ

េកណ ឬបួន ជង ទែវង ។ ឃតកេវ ត

ភ គប់ បេភទ

បឆំងនឹង បជជតិែខមរេ កម

មបនេបកទរទឹក

ក់ និងពីឈូងសមុ ទៃថឡង់ដ៏ េ យគមន

ំ ឹ ងជមន ប បកសដណ ុ

ភសិទធិ

-េសនឲយករ ិយល័យសិទធិមនស ៃនអងគករសហ បជជតិ ុ

( តង់ចណ ំ ុ ចហូរចក់ៃនទេនេមគងគ) េទកន់ឈូងសមុ ទៃថឡង់ដ៏ ។ ិ ច ល់ជ ថ ពរ េពលគេ មងករជតរួ

យ េដមបីករពរជយូរអែងងនូវកររំេ

មនុស មកេល្របជជតិែខមរកមពុជេ្រកម ៖

យ ៥៣

តភជប់ពីទេនប

ចំេពះករមិន ប ពឹត មនូវបទ នសីពីបញ

ក៏ដូចជេដមបីគបសងកត់ឲយ បេទសកមម ុ យ ុ និស យ ឲយប ជតិពនធបនចូលរួមកនុងសិទធិសែមង

មតិេយបល់ និងសិទធិចល ូ រួមកនង ិ បជធិបេតយយ ។ ុ ុ កិចចអនវតលទធ

ម បនយកកបលអនក

-អងគករសហ បជជតិ និងសហគមន៍ពិភពេ

ំ ួយពីេល ។ ខណៈែដល េទសេធជច ងកនេដមបី ក់េប៉តទឹកដ៏ធម

របស់ពួកេគ អនកគកែខម រេ កមទំងេនះ មនករឈឺចប់ឥតឧបម ុ

បញជូ នប កមទទួលបនទក ែផនកសិក អប់រ ំ ុ ែផនកឱសថពយបល ិ ជ ជវៈ ី និងែផនកជនញេផ ំ ែផនកហឹកហឺនវជ ងៗ ចះេទកន់ គប់ទី ន ុ

ី ។ ពួកឃតកេវ ត និង គវកបល

មេពលេ យេសចចំអកេទអនក

រងទកខ ុ ែខមរថ “កំេុ ធកំពប់ែតរបស់េ

កធំឲយេ

េដមបីជួយដល់ បជជតិែខមរកមពជ ុ េ កម

ពួកេវ ត

ម ទ ំ ឹកឲយពះុ

ឬជន កមពជ ុ ស ងគមេ

ស មប់េធជទឹកែតជូនេច

យនយ

ម៉ុង ញ៉ ។ សូមេសនឲយប

ះ” ។ គមនែខមរេ កម

អំេ

មនក់នឹងបំេភចពកយេនះបនជេរ ងរហូត ។

ិ ុ -កំឡងេពលជប៉ ន ប់ៃន ុ កន់កប់ឥណូ ចិន េនជតចងបញច ុ កេលកទី ២ នឆនំ ១៩៤៥

ជញធរេវ ត

មង យនន ជួយទំនកប ុ

ី ស មប់ករអភិវឌ ជវភពប

ជនជតិ ឬតំបន់ទង ំ េនះ ។

មនវតមនេនកនុងតំបន់ទង ំ េនះ ដូចែដលេគបនេធ េនទីម៉រខងេកត (East Timor), បូសេន (Bosnia), សីុ បឺស (Cyprus), េ គ

ពះ

និងេនកែនងដៃទេទ តេនេលពភ ិ ពេ

មញញែខមរេ កម តវរបបកមម ុ យ ុ និស ណូយ េហយេវ ត ម េចទ បកន់ គប់ែបបយ៉ង េ យគមនេហតផល ុ

ល័យពូជ

បនចប់ែខមរេ កមយ៉ងេ ចនេន គប់ទីកែនង យកមក ក់ពនធនគរ

មកេល កមជតិពនធេនទីេនះ ។

ី ិ ំ ជ រជវតេ យគមនករជនំ ុ មះ ។ ពួកេគចប់

ឆនំ ២០០៤

ភពៃនអងគករសហ បជជតិ

សងឃ និង បជពលរដ

េលខ ០៨ ែខសី

ែដលផល់ឲយេវ ត

-េ កយបំផត ំ រក សនិុ េយងខញុ ំ បថនចង់េឃញកងកមង

េនកនុង ឃំងដ៏ធៗ ំ ែដលប ង ំ ស មប់េធជកែនងតមកល់ សវទក ុ ។ ខណៈែដលកំពង មក៏បនចក់េ រទរពីខង ុ បជុំ ជនជតិេវ ត

េធទរណកមម និង ប ុ

រូបករណ៍ដល់ពួកនិស ិតេឆនម 

ំ យបរេទស មនករែបងែចកេសមភគនូវជនួ

មបន

-ឆនំ ១៩៧៥ េ កយេពល កងៃ ពនគរ តវដួលរលំ

បេទសសមព័នភ ធ ព និង បេទសមចស់

ៃនជតិពនធ កី កទំងេនះឲយេទសិក េនបរេទស ។ សំណូមពរឲយ

កហក់ បេញឆត បជជតិែខមរេ កម ប់ពន់នក់ ឲយេទចូលសននប ិ ត ុ

េ ករួច ដតពួ ុ កេគទំងរស់ េនកនង ុ ឃំងធំៗទំងេនះ ។

និងជនជតិកលសមព ័នធភនំ ុ

ន ហឺត៍ (Golan Height) ក

េដមបីទប់ ក ត់អេំ ព ប-

សន៍ែដល ប ពឹតេ យរ ភិបលកមម ុ ុយនិសេវ ត

សូមអរគណ ៕ ុ 11

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន សុនទរកថរបស់េ

ក យីប ខ សីអំពស ី ុខុមលភព

ឃតកមមមយ ួ ។ ខញស ូ េលកបងញជូន ដូចខងេ កមេនះ ៖ ុំ ម -គមនឧបករណ៍ទំេនបជក់ែសង ស មប់ែថទំសខភពឲយ ុ

ៃថងទ ី ១៩ ឧសភ ២០០៤

ែខមរកមពជ ុ េ កម

សប មល័កខ ខ ័ណករ ពមេ ព ង ៃនពិភពេ

េជ នេល ន ។

-េវជជ គិះ

និងមនទរី េពទយ

កែនងែដលជនជតិេវ ត

មនេន តឹមែតប

មរស់េនែតប៉ុេ

ទី កង

ះ េហយេន មភូមិ

សក និងតំបន់ជនបទនន ែដល បជជតិែខមរកមពជ ុ េ កមរស់េន

គឺគមនមួយ

ះេឡយ ។

- បសិនេបែខមរកមពជ ុ េ កម

មនក់

មិនបនេទកន់

ិ មនទរី េពទយេនទី កងេទេនះ គឺពក ួ េគនឹង តវបដេសធកន ង ុ ករពយបល េ ពះពួកេគ គមន បក់សងៃថពយបលេទ ។ -គមនេវជជបណិ ត ឬគិ

នប យិកេន មភូមិ សក និង ុ

ី ជ តំបន់ជនបទ េលទឹកដកមព ុ េ កម ែដលមន បជជតិែខមរកមពជ ុ េ កមរស់េនកះករេទ ។ ុ

េ េ

ចប់ពី

ក យប ី ខ (ខងេឆង)

កអធិបតី

- បសិនេបែខមរកមពជ ុ េ កម

និងគណៈ បតិភូចល ូ រួមទំងអស់

េវជជ

ី ជ ទូទង ំ ែដនដកមព ុ េ កម

ជទី

(មន

មនក់ មន សនបនេរ ន េវជជ

សែតមួយគត់េនកនង ុ

េហយជនេនះបនេរ នចប់ ប់ទសវត រ ៍

កនងេទ !) ជនេនះក៏ តវទប់ ក ត់ និងេរ សេអងជតិ

សន៍េ យ

ំ កលបងករងរជនញ

េគរព !

មិនបនចត់ទកជេវជជ នស ិ ិត ឲយចូលអនវត ុ ុ

ខញុ ំេឈមះ យីប ខ ៃថងេនះ ខញុ ំមនកិតិយសខង ំ ស់ ែដល បនែថងេនទីេនះ កនុងនមសហព័នែធ ខមរកមពុជេ កម តំ ងឲយ បជជតិែខមរកមពជ េនយ៉ងឈឺុ ុ េ កម ប់ ននក់ ែដលកំពងរស់

េឡយ ។

ី ជ ែដល បដកមព ុ ុ ុ េ កម េដមបីេលកបងញអំពីបញសខមលភព

េផ ងៗេទ ឬក៏មិនបនបេ ង នអំពីកររក អនម័យ េដមបីទប់ ក ត់

ចប់េវទនេ កមនឹម

និគមរបស់រ ភិបលេវ ត

ជជតិដ៏អភ័ពៃនេយងខញុ ំកំពង ុ បឈមមខ ុ ។

ំ ងកនុង បវតិ ជេលកដបូ

ៃថងេនះ

ែដល បជជតិែខមរកមពុជេ កមមននិស ័យ

-គមនគិ នន ។

ម ៃនទឹក

សពិភពេ

-កមរទំ ង ុ

ចំេពះេ

មកកន់ទីេនះ

ពិភពែផនដី ។

សីមនៃផទេពះេឡយ ។

េដមបីែថងបងញនូវ

-គមនេពទយឯកជន

ែភនកជបនបនទប់ ដល់

ី ួយ ជបតភូ ុ តថមម

ី ជ ែដលេកតេនែដនដកមព ុ

សក និងតំបន់ជនបទនន របស់ែខមរកមពុជេ កមេឡយ ។ គមនទំង

ធ ឹក បព័នទ

ម េ យខស ុ

ធរណៈ គមន បព័នក ធ រងរកត់េដរ និងគមនទំង

បព័នឧ ធ សម័ន ។ សទឹង ទេន មនគណ បេយជន៍បីយ៉ងស មប់ ុ

ម ប៉ុនប៉ង

ំ យដល់ករ មនស ុ ជតិ គឺផល់នវូ បភពធនធនទឹក ជនួ

េ កម កនុងបំណងខិតខំរ ំ យពូជ សន៍ បជជតិែខមរកមពជ ុ េ កម និងសញញណចងេ ុ កយ ៃនវបបធម៌របស់ែខមរកមពជ ុ េ កម គឺជអំេព ឆនំ ២០០៤

ំ ឺ ក់ ជងខ

-សំខន់បំផត ធ នម័យ ពំុបនបេងកត  េន មភូមិ ុ គឺ បព័នអ

ិ ិ យែថទំសខភពស អនវតែផនករវសមភព េលវស័ មប់ែខមរកមពជ ុ ុ ុ

េលខ ០៨ ែខសី

ិ ស័យេ យពួកេគមិនបនជួយសេ ងគះដត

េ កម។

ម ឈនពន

ង ំ ពីសតវត រ ៍ទីមយ ួ រហូតដល់េពល

ចបប់ នឆនំ ១៩៤៩ េនះ ។ ករែដលជនជតិេវ ត

ជងបីពន់នក់ តវខក់

-មន បជជតិែខមរកមពជ ុ េ កម

ី ជ កន់កប់ទឹកដកមព ុ េ កម ។ បជជតិែខមរកមពជ ុ េ កម ជជនជតិ ែដលមតភូ ុ មិៃនេយងខញុ ំ តវបន បគល់េទឲយេវ ត

ប់កនង ុ េពលឆងទេន រ ីឯ

ក មិតេ គះថនក់ និងមរណភពរបស់ទរក ក៏េកនេឡងផងែដរ ។

ខញុ ំចង់នយ ិ យេទកន់អស់េ ក អំពី ថ នភពសខមល ុ ុ ភពដ៏គួរឲយរនធតញ ់ ប់ញ័រ ែដល បជជតិែខមរកមពជ ុ េ កម តវទទួល

ី ុជេ កម េដម មចស់ទឹកដកមព

េដមបីជួយ សីមនៃផទេពះកនង ុ ករផល់

កំេណតទរក េហយមន សីជេ ចន តវ

និង សីែដលមកពីជវញ ុំ ិ

រង េ កមករគបសងកត់ដ៏ៃ ពៃផ របស់ជនជតិេវ ត

ំ ឺ មិនបនចក់ថនប ំ ងករជងឆង ល ល

-គមនករែថទំសខភព មនេពលពួ កេគឆងទេន ស មប់ ុ ុ

កេហយ

កេ យបនផល់ជូនេយងខញុ ំនវូ ឱកសដ៏ បេសរ

រួមជមួយនិងបងបនបរស ូ ុ

ំ ឺ ជងឆង ល លទំងពួងេនះែដរ ។

បញទំងេនះជូនអងគករសហ បជជតិ ។ េយងខញុ ំសូមែថងអំណរគណ ុ

នប យិកេន មភូមិ សក និងតំបន់ជនបទ ុ

និងេបះបង់នវូ កកសំណល់ទង ំ

ករេធឲយ ង ំ សទះចរន

ចលនធមមជតិ ៃនទឹកសទឹង ទេន ជេហតែដលបងក ឲយមន ុ 12

ងសំ ត រធតុ

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន ពលដ៏ ុ

កក់ ស មប់ បភពទឹក ។

បញខូចខតបរ ិ ថ នកសិកមម

ហកមម ែដលជះឥទធិពលមកេលបរ ិ ថ ន បជជតិែខមរកមពជ ុ េ កម ។

-ករែដលឈមួញកសិកមមេវ ត ម េ ប បស់ថនស ំ មប់ ី មី គប់ បេភទ បនេធឲយ ង សតលិត ថនស ំ មប់េ ម និងជគី ំ សទះ

កអធិបតី ជទីេគរព ! ខញុ ំសងឃឹមថ អងគករសហបជជតិ និង បជជតិៃនពិភពេ កទំងមូល ចទទួល គ ល់

និងេធឲយខូចខតដល់បរ ិ ថ ន េហយបងកទង ំ េ គះថនក់ដល់សខភព ុ

ឹ ពីមូលេហតៃន និង យល់ដងអំ ថ នភពសខមលភពដ៏ គួរឲយឈឺចប់ ុ ុ ុ

បជជតិែខមរកមពជ ុ េ កមយ៉ងធងន់ធរង ។ ស មប់ដំេ

យនូវ ល់បញខងេល ខញំស ុ ូមជូន

ញប់ញ័រ ែដល បជជតិែខមរកមពជ ុ ុ េ កម តវទទួលរង បឈមមខ ឹ និងករេឈងយល់ទង េហយចបស់ជ ចំេណះដង ំ

សំណូមពរខះ ៗ ដូចខងេ កមេនះ ៖ -េសនឲយអងគករសខភពពិ ភពេ ុ នន

(WHO)

ែដលគិតដល់ផល បេយជន៍សងគមមនស ុ

កនង ុ េខត កងទំង ២១ េនកមពជ ុ េ កម ។ -េសនអងគករសខភពពិ ភពេ ុ

និងបញឧសម័នពលៃនែផន កឧស ុ

បែងរមនស ុ ទំង

ឬអងគករ

យ ែដល បកបេ យឆនទៈល បេសរ គបបីផល់

េម ធម៌ចេំ ពះ បជជតិែខមរកមពជ ុ េ កម

បេងកត  េវជជ គិះ

ករគបសងកត់ និងទកខ ុ េវទនទំង សូមអរគណេ ុ

ក (WHO) ឬអងគកររក

សនិភពៃនអងគករសហ បជជតិចត់ ង ំ បគគ ិ សម័ គចិត ឲយមក ុ លក

យេនះ និង

ជជនកំពងទទួ លរងនូវ ុ

យេនះផង ។

កអធិបតី និងគណៈ បតិភូ ែដលចូលរួម

ជេភញ វទំងអស់គន ។

បេ មករងរេន មេវជជ គិះទំងេនះ ។ -េសនឲយបគគ ុ លិកៃនេវជជ គិះទំងេនះ

ជួយហឹកហឺនអំពីកិចច

្រពះសុនទរកថរបស្រពះេតជគុ ណ ថច ់ ធេមម សអព ់ ី ំ ី

បតិបតិ ករងរែថទំសខភពឲយ បជជតិែខមរកមពជ ុ ុ េ កម ែដល ឹ គប់ គន់ គបបីេ ះ ចជួយពួកេគ មនចំេណះដង

ទកខ ។ ុ កងល់ េ យខនឯង ួ -េសនបេងកត  េស កមមសខភព ុ

ធរណៈ

ំ ឺ បេ ង នពួកេគនូវវធីិ អនវតករទប់ ក ត់ជងឆង តតបតទំង ុ -េសនឲយមនែ គ

ៃថងទ ី ២០ ឧសភ ២០០៤

េន មប

ំ ងករេ គឆង តតបត េដមបីជួយចក់ថនប

ភូមិ សកនីមួយៗ

ករងរអនគត

យ ល់បញ

និង យ។

េដមបីបងកលកខណៈងយ សលកនុងករ

ពិនត ិ យពយបល សីមនគភ៌ និងស មប់ពួកេគបេងកត  កូន ។

ំ យ យផល់ជនួ

-េសនឲយអងគករសបបរសធម៌ ទង ំ ុ

ជួយជនពិករែភនក ិ វទយ

ៃន បជជតិេយងខញុ ំ

សេធករសិក

េក ក

-េសនឲយបេងកត  មូលនិធិ និស ិតែខមរកមពុជេ កមទំង

រូបករណ៍

េហយមិនបនផល់សិទធិេពញេលញ ម

ំ ឺ ី ស់នវូ ករណីេ គជងថម

យដល់ បជជតិែខមរកមពជ ុ

េ កម។

សេវ ត

េហយេសនឲយ កមករងរ

និងកំណត់ចបស់

ែដលនំឲយេកតេឆះឆួល

េដមបី

ពះេតជគុណ ថច ់ ធេមម នងជនជតេដមេនអុ រឺ ុប ិ ិ 

ស មប់ផត គ ់ផគង់

ែដល តវេរ សេអងជតិ

សន៍

េដមបីចល ូ េរ នេន

េវជជ-

ឲយបនសិក េរ នសូ តេន

េវជជ

រ ភិបល តំ

បលេនេ ក បេទសេវ ត

នប យិក ស មប់ ុ

េ កមករឧបតថមៃភ នប

េវជជ

ក េ

អងគករជនជតិេដម តំ

ែខមរកមពជ ុ េ កម ៃថងេនះ

កេ

ក សី តំ

ងប

ដូចេ

សឯក ជយសថិត

សហ បជជតិ

ជួយ បជជតិែខមរកមពជ ុ

កូហ៊ី

ស់ ែដល ក ែដល

ម ភព ។

ន អគគេលខធិករ ៃនអងគករ

ំុ បនេលកបញជក់កុនងសនទ ុ រកថេបកសម័យ បជថ

ទសវត រ ៍អនរជតិ ៃនពិភពជនជតិេដម

ធរណៈ និង បព័នធករងរេដរប៉ក់េន

អងគករ

ង សហព័នធ

ម ភពមនកិតិយសខង ំ

បនផល់ឱកសដ៏ឧតងគ ុ ឧតមេនះ ស មប់

-

ក សី ជទីេគរព !

បនែថងកនង ុ ុ េវទិកអំពីករងរអនគត ។ សូមអរគណេ

អងគករសបបរសធម៌ នន ។ ុ

-េសនឲយ កមសម័ គចិតអនរជតិ េ កមបេងកត  បព័នទ ធ ឹក

េសនឲយបេងកត 

េភញ វកិតិយសចូលរួមកនង ុ េវទិក

ម ភព ពះនម ថច់ ធេមម ជតំ

ម។

- បសិនេប ចមនវធីិ េធេទេកត

មប

នុ-

ស មប់នស ិ ិតែខមរកមពជ ុ េ កមេទសិក ែផនកែថទំពយ-

សគិ

ងប

មិនែមនរ ភិបល និងអស់េ

-េ យមូលេហតដូ  មូលនិធគ ិ ិ ុ ចគនេនះ េសនឲយបេងកត

េវជជ

និង

អចិៃ នយ៍ ៃនអងគកសហ បជជតិ អស់េ

ឯបរេទស ។ ប យិក

កអធិបតី

ករេផមេចញសមិទធិកមមទង ំ

តវបនកត់សមគល់េ យ

ស មប់ជនជតិេដម

េនកនង ុ

េខត កង ។

អងគករសហ បជជតិ មិនែមនជចំនួនដ៏តិចតួចៃនអីែដលបេងកត  នូវ

-េសនឲយភនក់ងរបរ ិ ថ នអនរជតិ េបកករេសុបអេងកតអំពី

េវទិកេនះេទ ។

េលខ ០៨ ែខសី

ឆនំ ២០០៤

13

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន ី គណ ថេប បេយជន៍ទង ំ ុ ជនជតិេដម

មនស ុ ទំង

េសចកីប៉ង បថនរបស់

ី របស់ពួកេគ តវ ដធី

មិនបនេគចប់ រមមណ៍កី

ទំងកិចច បតិបតិករៃនជនជតិេដម ។

និងលំនង ឹ ៃនករអភិវឌ ធនធន

ថ បនេឡងកនង ុ ឆនេំ នះ េ

សន៍ និង ភពជស តវដែដលេនះែដរ ។

លំេន នថមី

ី របស់ខួនេទក ករេរ ទី ង ំ ពីដធី

និង

ពួកេគជេគលេ

ជនចូលរួមកនង ុ េវទិកេនះ េហយអនុ

ចំេពះករងរទំង

១-សូមេសនអងគករសហ បជជតិ

ល់ករ

ពួកេគឲយរួចផតពី ុ រេ

អំពីកិចច បតិបតិរបស់អងគេវទិក

ដូចប

ឈមមខ ុ

ដ៏ែសនេ ជៃនករឈឺចប់ ។ ស់ អងគករសហ បជជតិ បន បឆំង

ិ រដជសមជកបនេធ ដូេចនះែដរ

ង ថ ប័នេ គ ងច ក

កិចច បតិបតិករ

តវ ប េវទិក

ទំង

េដមបី តតពិនត ិ យនិង យករណ៍ ចំេពះអនុ

ៃនអងគករសហ បជជតិេលតំបន់តំ

យ និងបញេផ ង ៗ េទ ត ែដលមន

ជនជតិេដម េហយក៏ ចេលកកមពស់នវូ វបបធម៌ និង អតសញញណ

ករ IPO, NGO, និងអងគករសហ បជជតិ ។

ចករពរសិទធិ

៣-បេងកត  ករទំនក់ទំនងព័ត៌មនរ ងប

ំងឡង់, បធន

ជតិេដម

សហ បជជតិ ជចំណុ ចរួមមួយៃនបញជនជតិេដម េនអងគករ ក។

ទំង

កំណត់តំ

ក Ocampos អនរដេលខធិ ករ ុ

គឺជអតភពក េលខ ០៨ ែខសី

ខេនជវញពិ ុំ ិ ភពេ

ករេរ សេអងជតិ-

ញេនកនង ុ

េហយក៏ជករសំខន់មួយៃនតំបន់

ិ កលវទយល័ យរបស់ជនជតិេដម

កអនក ែដលបនចំ

យកចិតទក ក់របស់េ ុ

កររួមចំែណកអភិវឌ ន៍លំនឹងមនស ុ ជតិ

ែដលមន

ក។

ម ភពសូមែថងអំណរគណយ៉ ង ជលេ ជ ុ

ភបំពនសិទធិមនស ុ េទេលជនជតិេដម

យេពលេវ

ដ៏ៃថថ និងករ

ចំេពះ ប់េ យ

ក។

សូមអរគណជអតិ បរម ៕ ុ

ិ ី ព ះេទកន់សនិភព និង វបលភពស ិ ុ ងវថេឆ មប់ ឆនំ ២០០៤

អងគករជន-

ងទំង បំមួយ ។ ៦-បេងកត 

យ គឺជ បធនបទែដល ច់ខត តវែតបញច ប់ ។ សហគមន៍

អនរជតិ តវែត ជបថ

លនិងគំ ទដល់ប

ិ យព័ត៌មនជនជតិេដម េលវធីិ អភិវឌ ន៍នង ិ បតិបតិនវូ វស័

ែណករបស់េលខធិករ ន

ែផនកេសដកិចច និង សងគមកិចច បនែថងកនុងឱកសេបកេវទិកេនះ កលពីសបហ៍មនថ ៖ ុ និង ល់កររ ំេ

៤-ផល់ករបណុ ះប

ភនក់ងរៃនអងគ

៥-ខិតខំឲយេពញទំហង ឹ កនុងករ សង់ចំនួនជនជតិេដម បូក សរបទិ ន យ ័ និងេឡងសថិតិ ។ល។ ជករទទួលខស ុ នន ុ តវមួយចំ

សហ បជជតិ និង ជកែនងជួបជស ុំ មប់ជនជតិេដម ស មប់រដ

សន៍

នូវសំណូម

ិ ុ ទូរទស ន៍ និង អនរប រព័ត៌មន វទយ សហគមន៍របស់ពួកេគ ។

បនកយជចំែណកមួយដ៏សំខន់យ៉ងឆប់រហ័ស ៃន បព័នអ ធ ងគករ

ភព កី កហួសេហតុ

រៈសំខន់ចេំ ពះ

គិតរួមទំង

កម បឹក េសដកិចច និង សងគម បនែថងថ េវទិកអចិៃ នយ៍េនះ

“ចូរចងចំថ

ងកំណត់

សនិសុខខណៈែដលសិទធិរបស់ជនជតិេដមសថិតកនុងភពមហន យ ។

របស់ពួកេគ បនយ៉ងពិត បកដ ។

េលសពីេនះេទ ត េ

និង

រៈសំខន់ចេំ ពះសនិភព និង

ពររបស់អងគេវទិក េលបញែដលជ

ិ និង កមមចស់ទឹកដេផ ី ង ៗ េទ ត ទូទង ជសមជក ំ ពិភពេ

ឲយចូលរួមេធករងរេហយទិេត នេល

ចកនុងសងគម ។ េវទិកេនះ ចជប់ទក់ទិន យ៉ងេ ចនចំេពះ កិចក ច រទំងពួងេលពិភពេ ក កនង ុ នមជជនជតិេដម េ ចនជងករ

ំ កជទវ MARJTTARASI ៃន បេទស

សន៍ទង ំ

ិ ជរដជសមជកទំ ងអស់ គបបីេឆយតបឲយទន់េពលេវ

អំ

ងគេ មងកមមវធីិ

២-េសនឲយអងគករ ECOSOC និង កម បឹក សនិសុខ ក៏ដូច

នរ ងជនជតិេដម និង កមជនកន់

ផល់ឱ ទជូនអងគករ ECOSOC ។ េវទិកេនះ

ផល់ធនធនឲយបន

ជនជតិេដម ។

យ រួមទំង កម បឹក សនិសខៃនអងគ ករសហ បជជតិេដមបី ុ

បេងកត  សនិភព និង ភពសខ ុ

េដមបីទទួលយកជនជតិេដម

អចិៃ នយ៍ តវករធនធនជេ ចន ក៏ដូចជករគំ ទពីភនក់ងរពក់ព័នធ ទំង

ិ ងវទយ ថន ក

េ ចនដល់អងគេវទិក ស មប់ក និង

ទប់ ក ត់រួចជេ សច ចំេពះ ល់បញ ែដលជនជតិេដម

ម សូមអំពវនវដល់អងគ

យស មប់អនគត

គំ មដ៏ធន ង ់ធរង តវែត បឆំងទប់ ក ត់ េ យមិនបងង់ េដមបីករពរ ជភ័ព សន

សន៍ជេ ចន សីពី សី

េវទិកដូចខងេ កម ៖

ច េហយេពលខះ តវ

ផស់បរលំ ូ េន នអចិៃ នយ៍េទ តផង ។ សូមបញជក់ថ

កអធិបតី ! អស់រយៈកលមួយសបហ៍កនងមក មន

ំ បំមួយ ក៏ តវបនេលកេឡងែដរ ។ ជនជតិេដមេនតំបន់កំណត់ទង

ី តវធក់កនង កី កបំផត ុ ុ ជវភព

ិ លំបកេ កយ៉ក បរ ិ ថ ន តវវនសហិ នេ

េ យមនករចូលរួមពីជនជតិេដមទំង-

សនទ ុ រកថដ៏ឧតងគ ុ ឧតម និង បទអន គមន៍េ យសមីជេ ចន ពី

កនុងករណីជេ ចន ពួកេគ តវជប់អនទក់កនង បយទធ ុ ុ ុ កំឡងកលៃនករ ំ យចូលេធទ ន ពួកេគ តវ បឈមមខ គន តវបងខឲ ុ នឹងករ ប រ ី ិ មែបប បមូលផំុ ជវត

ថ ប័ន

យជចំបច់ ។

បសូនយ េហយពួកេគ េនែតបនទទួលរងករឈឺ

ចប់ ពីបញ បកន់ពូជ

ិ វទយ ថន

ថ ប័នកមមវធីិ ពមទំងេ គ ងច ក គប់ បេភទ នឹង តវបន

មូលនិធិ

ធមមជតិ របស់ពួកេគ តវេបះបង់េចលកី ក៏ពួកេគគង់ែត តវ បឈម មខនឹ ុ ងកររ

បសិនេបេគលបំណងទំង

េនះ ចសេ មចេជគជ័យេនឆនំ ២០១៥ គឺប

ិ ិ កី ឧតមគតិ និង ចំេណះដងដ៏ ឹ បៃព េគ តវជះជន់ សងកត់សងកន តវបំេភចេចលកី

ជនជតិេដមផងែដរ ។ គត់បន

បែនថមេទ តថ េគលេ អភិវឌ ន៍ៃនសហស វត គឺ តវែត ប់បញចូ ល

រ ឹបអូសយកអស់េហយកី វបបធម៌របស់ពួកេគ តវបនះបង ប់ ឬ តវ ុ យ ប រេ យផទល់កី ភ និង ទំេន មទមប់របស់ពួក របស់ពួកេគ

យ រួមទំងប

ចប់ 14

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


បទយកករណ៍

ជញធរ េ

និគមយួន របអូសយកដរបស់

ក លី េសន េនេខតឃ ្ត ្ល ំង កមជេ្រកម ុព

ថ នភព្រគ

េករ ករដូន មួយកែនង ទហ ំ ំ ៧.៦៧០ ែម៉ ត ក

រេ

ក ល ី េសន បចចុ បបនន មនខុ ិ សព ី ថ នភពទូេទរបស ់ នងកុ ្របជពលរដែខមរេនកមពុ ជេ្រកម ិ លសមពន ័ ធភនេំ នខពង ់ បក ល ្របេទសេយ ក

សងកត់េលខ ៤ សងកត់េលខ ៣ ទរួី មេខតឃំង ។ ដលឆ ់ ន ំ ១៩៨០ ដី

របស់គត់ តវបន ជញធរយួន បងខឲ ំ យេផទរកមមសទធ ិ ិេទឲយសហករណ៍

មបុន ករដូន ្រតវេគរបអូ ៉ ម នេទ គដេករ ឺ ី ឹ ស ។ យង ៉

កេ៏ យ េ

គតបនេធករត យងសត ់  ៉ ៉ ិ

ជតិែខមរេធជកែនងពេិ

ញជត ិ មួយ

តវបនរ ំ

ដន់

របសេ់

បពន ំ គ

េធទកខ ញរបស់ ុ  ុ បកេមន

រគត់ ។

ំ  រេរ ងេ ដេណ មករ

ែខមរកមពុជេ កម

ភ-

នង ិ

ឆនំ ២០០៤

ក គី ង៉ (Ký Ngọ) េធអេន បេវសន៍ 

ចូលមកេខតឃងេទេទ ត ។ កលសមយ ំ ័

របសសហពនធ ់ ័

េសដីែដលកលេនះមន នៈជេមដី

ជញធរប ង ំ េធបង់  េលៃផទ  ដីដូន របសេ់

ឲយ គ

នគមប ង ិ ំ េ

បនឃបឃតជមួ យ ុ ិ

ក លី េសន ប

រគតឈចបមួ ់ ឺ ់ យ គរួចជេ សចេទេហយ  ។

កមមភបលែខម រមួយចនួ មថ មួយ ិ ំ ន សែមងករអសសងឃឹ ់

ិ ជីវតរបសពួ ុ បឆងនងពួ ់ កគត់ បន បយទធ ំ ឹ កេមដីដូចជរូបេ ង៉ េនះ ែដលសទធ យ ុ ែតជអនកឃបឃតជមួ ុ ិ

ក គី

នគមប ង ិ ំ ភជួរ ែ សេលខន រ បែនឥឡវេនះ តវបនយទធ ុ៉ ុ មតជនជតយួ  ងកសករែខម ិ ិ ិ ន ូ ិ ៕ របសគតគ ចនទ ់ ់ ំ ទេទវញ ័ សមយ ័

លឲយ បជពលរដទូេទ

ក លី េសន េនះ គឺ មករ

ក លី េសន

ក លី េសន

ក លី េសន បនកនកបៃផទ ់ ់ ដីេនះ ងពយូ ំ ី រ

សមកេហយ ឺ ុ ់  គមនេពលេ

ចបបជធរមនេនកន ង កថេឡយចបបអនរជត ុំ ់ ៏ ុ  ់ ិ ុ សកយួនកខសែដរ

សេងកតេឃញរបសពួ  ់ កគត់ េ

ររបស់គត់េកត ុ មន  ទកខ ិ

ឃំង នងកម ម ភបលមួ យចនួ ិ ិ ំ នបនបេញច ញ បតកមម ិ េ យចហ ំ អះ-

បនអះ ងថ ទេងរបស់ ជញធរយួនគខសចបបទង ឺ ុ ់ ំ សង សូមបី

នង យចនួ ិ កមមភបលមួ ិ ំ នគំ ទេ

នគម ិ ប ង ំ

បជពលរដែខមរភគេ ចនេនសង ក តេលខ ៣ ទរួី មេខត  ់

កនដកមម

ឬបញសទធ ុ េនះ ។ មូលេហតប ុ ិ ម ិ នស

ក លី េសន នង ិ គ

ទស នៈ និងេហតុផលគំ្រទេ

ជមួយ បជពលរដេយងេនកន ង  ំ ុ សក ពមទង ជញធរជនជតយួ ញេឈមះ) ិ នមួយចនួ ំ នេទ ត (េយងខញ  ុស ំ ូមមនបេញច ិ

េលខ ០៨ ែខសី

ក គី ង៉ ែដលជវណៈេមដីកលសមយ ័

ងថ ជីដូនជី េ

កសួរបែនថមពភ ី ន កងរពតមន ់ ័ ៌

ក លី េសន េទ េហយ  ថេនះជដី

១៩៩៦ រហូតមក បែនពបនករអេឡយ ុ៉ ុំ ី  ។

រ េឃញមនេរ ប 

នគមយួ នមកេលរូ បគត់ ិ

េនះ ពុំ

សខចត ជំ មចេនះ ចប់ ងពឆ ុ ិ បនេធករត  ៉ ទសនងេសចកសេ ់ ឹ ី ំ ី នំ

ភបលែខម រេនកនង េនកនុង ុ ិ ៌ មចបបជធរមន ិ ់ ុ សក ជួយរកយតធម បេទសយួនជូនរូបគត់ នង ។ រលខតរបសគត ិ គ រគតផង ់ ិ ិ ់ ់ នងអេពរេ ិ ំ  ំ

រ គេឈ មះ ឺ

ំ (Đoàn Văn Tâm) នង ិ េង ន ថញ់ េហ ង (Nguyễn

ិ ។ េ ែសសេទវញ

រគត់ េហយគតបនសរេសរលខតអពវនវឲយកម ម ់ ិ ិ ំ

រគត់

ង ំ

ែមនជដីេករ ករដូន របសេ់

ក លី េសន បនចតទកថេនះជអេពអយតធម ុ ិ ៌ ់ ុ ំ 

បអពករេកតទកខ ុ ិ ់ ំ ី  ុ មនសខចតរបស ិ ់គ

ះ រឯ ី មួយចែណក ំ

Thanh Hiền) េ យអះ ងថៃផទដី ៧.៦៧០ ែម៉ ត ក

(Nguyễn Thanh Hiền) ។

យ ែដលខម ឹ

បេ៉ុ

ធែដលេនសលេនះ េគ បគលឲយជនជតយួ ំ ់ ់ ិ ន ២ គ

ំ (Đoàn Văn Tâm) នង ិ េង ន ថញ់ េហ ង

តវបនផ ពផ យយងទូ ៉ លទូ ំ

ិ តឡប់មក ក លី េសន បនវល

ចបប់របស់គត់ តមែត ១.២០០ ែម៉ ត ក ឹ

េលខ ៤ សងកតេលខ ៣ ទរួី មេខតឃង ់ ំ េខតឃង ំ កមពជ ុ េ កម បងខឲ ំ យគតចកេចញពលេន ន េដមបី បគលដី ់ ី ំ ់ េទឲយជនជតយួ ិ ន

ស មប់ គ

យ ។ ខណៈេនះ េ

ជញធរមូល នយួន បនេចញេសចកីសេ មចទទួល គ លដី ់ សប

ក លី េសន មន សយ នេនេលខ 142/2A អនសង ក ត់ ុ

ក់ បជពល

ិ ែតជអកសល គប់ គងេលៃផទដីដូន របស់គត់វញ ដលឆ ុ ់ ន ំ ១៩៩៦

ណចនួ ប ប់ វធ កះ ុ នងរថេ ំ ន ១០០ នកមន ់ ិ

ង ំ

លឲយ ជញធរយួន

ិ ជ តវបនបញឈប់ សហករណ៍ ននេនេខតឃង ធមេនគមវជ ំ

ពេិ

ម បភពពតមនពកមព ័ ៌ ី ជ ី ុ េ កម បនឲយដឹងថ កលពៃថង ទី ៨ កកក ២០០៤ ជញធរ នគមយួ ន ែដលមននគរបល ិ

គេឈ ម ះ ដន់ ី

រដ នងកម ម ភបលែខម រ លះដលចងទសវត ឆនំ ៨០ គេ មងករណ៍ ុ ិ ិ ់ ុ

កពុ ំ ង ងទលេន ំ ី ំ េន្របេទស ទ ី ៣ ។

គផទ ឺ ះេ

បនេធឲយជីវភព

តវ បឈមមខ ុ នង ឹ ករបះេបរ ត ឥ ៉ តឈប់ឈរពីសំ

ែខមរកមពុ ជេ្រកម នង រកមពុ ជេ្រកមជេ្រចនេទ ត ែដល ិ ជនេភ សខនែខម  ួ

អមជមួយផងេនះ បនស មកចូលរះេរផទ ុ  ះ បជពលរដែខមរ ១ គ

ិ ជ េនះ ធមេនគមវជ

បជពលរដែខមរធក់ចះុដន បយង ុ ៉ ខង ំ

ទសវត េទេហយ ៗ លខត  ិ ិ ត រ៉ បស់គត់កប ៏ នធក់មកដល់ៃដសហពនធ ័

នងកងសយ ិ ័

ិ ជ កមម ធនមេនគមវជ ។ ករយកតបន ុ យ ំ ់ជន ៍ ិ ់ ុ នសរបសេគ

េដមបីពេិ

ក ល ី េសន ពុប ំ នចុះញមចេពះទេងអយុ ៉ ំ  តធមរបស ិ ៌ ់

នគមយួ នេឡយ ិ 

សថត ិ េនអនុ-

យុ ៦៧ ឆនំ មនដី 15

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


្របៃពណី-ទំេន មទមប់-វបបធម៌

ពិធី ងូតទឹកចស់ទំ ុ េនកមជេ្រកម ុព អតថបទដក សង់េចញពីទស នវដី វបបធម៌ េខត្រពះ្រតពំង និពនធេ យ េ

ូ ទឹកចស់ទុំ ជពិធប ី ុណយមួយដ៏្របៃព ែដល ក ថយ េជើត ។ ពិធីងត

ជនរួមជតិែខមរេយើងេនកមពុ ជេ្រកម បនខិតខំែថរក រហូតមកដល់សព ៃថងេនះ ។

វគគទី ១ ៖ េបកពិធី ំ  រេទវតនិមន ពះសងឃ គត់ែ សក កូន េញម េធដេណ

បប់េទកូន សីគត់ថ ៖

-ែន៎ ! កូនឯងេរ បចំដូចឪបងញហនង ឹ ៎

ឪេទវតនិមន

ពះសងឃ ។

fពីធង ី ត ូ ទឹកចស់ទុ ំ សែមងេ យ្រកមសិលបៈែខមរ េនេខត្រពះ្រតពំង

-ច៎ !ពក កំេុ ភចចូលទិញទឹកអប់មកផង ។ ុ ! េពលពកវលមក ុ ិ

-េអ !

េទបែតឈនេជងេចញដល់មខផទ ុ ះ

ក៏ជួបេ

បញជឲយកូន េញមចះេទនិ មន ពះសងឃ ុ

ំុ ជ ប់ជមួយផង ។ លះុ ពះសងឃនិមនមកដល់ អនកទំង ធូបមួយដភ

ចរយ

យបនទនក ់ យ

ចូលមកដល់ែដរ ។ កូន បស េញមេលកៃដេគរព រួច ចមួយៗ ថ៖

-បទសូមជ មបសួរេ

អេញជ ញចូលផទះ ។

េពល ពះសងឃនិមនគង់េល សនៈរួចេហយ

យអងគយ បចះុ ុ

ឆនេំ នះសមគមចស់

វគគទី ២ ៖ ្រពះសងឃចេ្រមនជយេន្ត

ំ  រសំេ មកកន់ផទះ េពលេនះមនមនស ុ មួយ កម េធដេណ

េញម រួមមន ៖

-សូមនមស ករ ពះរតនៈ ត័យ

- កមំុ ៤ រូប បង់ក កម ។

េឆ ង។

រូបេ យមនកែន ងពក់ ព យ

េវទី ។

អនកទំងអស់េដរមកតេ ម បគនឈរជបួនជួរ (បរស ២ ជួរ ុ

សី ២ ជួរ) េនពីមខែ ុ គ ពះសងឃ ែដលតមកល់េនទីេនះ

ឹ េច សី េញម ក៏ដកៃដ េញមេចញមកឈរចំក

េលខ ០៨ ែខសី

ឆនំ ២០០៤

េច បសេច សី ែតងែត បរពធពិធី

ី នជី របស់ខន ជដូ ួ សិស គណែតងែត បរពធ ពិធី សង់ទឹកចំេពះ គឧបជឈយចរយរបស់ខន ន សកមិនថ ួ អនកភូមិអក

នមឺុនមខម នី អនក ជករ ឬ បជនុ សែតងែត បរពធពិធីងត ូ ទឹកជូន ុ

ចស់ ពឹទធចរយ េដមបីសែមងេឡងនូវកតញញូ កតេវទិ ធម៌ ដល់អស់

ចរយអេញជ ញ េញម

និងយយេញមអងគយ ុ តង់ សនៈរបស់ខួន ។ េ

ថយបងគំ ពះេថរៈ គប់

មទំេន មទមប់ បៃពណីជតិ េនៃថងេឡងស័កេ កយពីពិធី

ងូតទឹកជូនម បិ

លពីមខអន ុ ក

េញមក៏េលកៃដសំពះសួរេទអនកភូមិ េ យ ក់ចង ុ

មមៃដ តឹមេដម ទង ។ បនទប់មកេ

កេមភូមិក៏េ កកឈរេឡង

ជនជតិែខមរ គឺជជនជតិមួយ បកបេ យធម៌កតញញូ កត-

ិ ច បុ តធី កក់ សង់ ពះបដមរួ

ប់ ។

ភូមិ ។ អនកភូមក ិ ៏េលកៃដសំពះសួរ េញម េ យ ក់ចង ុ មមៃដ តឹម ចមះុ ។

កេមភូមិ

ពះអងគដ៏ចេ មន សូមេគរពមមីងបងបនទំ ងអស់ ែដលមនមខកន ុ ង ូ ុ ឱកសេនះ សូមទន ជប និងសូម ជប ។

ល ៥ រូប ។ ៥

ចរយេ កកឈរេឡង ឧេទទសនមេ

ែថងេយបល់មនេសចកីដូចតេទ ៖

ះពីររូបលីកស់េនេល ម ។

េឡងែថងេយបល់េ យសេងខប ។ េ

បធនភូមិ ១ រូប ។

- សីវ ័យក

ថយបងគំ ពះសងឃ មទំេន មែដលមនហូរែហ

យយេញម ។

កនង អែី ដរ ? ូ ុ េនះមន េញមផងែដរ េម៉ច បនឯងមនេយបល់ ី ង -អ៊ច ឹ រ ឹតែតល ។

-បរសវ ័យក ុ

អនកទំង

ិ សងឃ កូន បសនិងេច សី េញមវលេទចូ លជួរ មេភទរបស់ខន ួ ។ រ ីឯ ចរយេន ច់េ យែឡកមខេគ គឺបនទប់ពី េញម និង ុ

ពឹទធចរយភូមិេយង បនេ ត មលកខណៈ បរពធពធ ិ ង ី ត ូ ទឹកជូនចស់ទំុ

-កំេ

មកេនះ ។ បនទប់មកកូន សី េញមយកេភសជជៈមក បេគន ពះ-

-មិនអីេទ ខញុ ំចង់សួរ បនឯងបនិ ច ឆនេំ នះ បនឯងគិ ត ូ ូ េរ បចំងត ូ ទឹក េញមេទអ៎ះ ។

-

េលកៃដសំពះេ យ ក់ចង ុ មម តឹមថងស

េញម យយេញមក៏េ កកឈរេឡង សំពះ ពះសងឃែដរ ។

កបង អេញជ ញមកមនករអី សូម

ី ង -អ៊ច ឹ លេហយដូចជសពឆនែំ ដរ

េ យមនេទ នមួយគូ

ចរយ ក៏ 16

កជបពករ ី និងសូមឲយេ ុ

កេម សេនសេ បស បណីអត់ឱន

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


្របៃពណី-ទំេន មទមប់-វបបធម៌ េលកែលងនូវេទសកំហស ុ

កយ ចចិតចំេពះេ

ែដលភង ំ ភត់េ យអេចតន េហយសូមនូវស័ពទ

ជ័យមងគល ឲយេកតមនដល់េយង គប់

េ យ

វគគទី ៣ ៖ ខមេទស-ងូតទឹក

ធករពរបវរសួ សី ុ

- ពះសងឃគង់េនដូចេដម ។

ម ។ ៃថងេនះ េយងទំងអស់

- េញម យយេញម អងគយ កន ូ េចទំង ុ ុ ែបរមខមកកន់ យ េហយសណូ កេជង តង់េទមខ ុ រួច ក់ៃដសណូ កេលេជងទំង

គនមកទីេនះ ក៏េដមបី បរពធជូន េញម និងយយេញម នូវពិធីដូច

បនេពលមកខងេល ។ េ ពះ េញម យយេញម េពល េ

េនះ

ក៏

ពីរ ។ មននឹ ី ត ូ ទឹក ៖ ុ ង បរពធពិធង

កតមកលខ ់ ន ័ ៃនពិធីែដលេរ បនឹង ប ពឹតេទកនុងឱកស ួ ។ អតថនយ ជមប់ តជក់ស មប់អក ន សក

អនកភូមិ

េគេរ បតមកល់អែី វអី៉ ន ៉ េ់ លេជងពន

ជួយផ ះផ ស មះ

ក់ចព ំ ីមខេ ុ

ស មលនូវទំនស់វ ិ ទតូចធំ កនុងរងង់ កម គ រ និងកនុងសងគមភូមិ សក ។ េ កជ បមខកន ុ ង ុ ុ ុ ករ ថ បនភូមិ សកឲយបនសខដមរមន

េញម និងយយេញម ។ េហយអនកទំងអស់ឈរតេ ម បគនជជួរ

បនថកេំុ ថកងរងេរ ង ុ

េញម និងយយេញមេ យសេងខបថ ៖ “កនង ំ នងផត ុ ុ មួយឆនក ចស់ ពឹទធចរយេនកនង ុ ុ ភូមិេយង មន េញម យយេញមជ បមខ

និងវត

ម ពះពទធ ុ

ពះសងឃ ។ េ

សន ែដលជមជឈមណលវបបធម៌ជតិ ឲយ

បគល់កមមវធីិ ជូនេទេ េ

មេភទ និងកែនងរបស់ខួន េដមបីេធកិចវច តចំេពះេ

េនះេហយជបនទប់ខុ ញំ ពះករុ ក

ចរយចត់ែចងតេទ ។

ខញុ ំបទ

ប រ

អនកទំងអស់

ចរយឈរេលកៃដសំពះ រួចជ មបជូនេទេ

បនតមកល់ខួនេនកនុងនទី

ចរយ ក៏ឲយកូន េញមយកទឹកសំបួរមក បេគន

កេរ បចំេ គ ងសកករៈអជធូ ុ បេទ ន និងថស

បូជេទវ បេណ រ

សូម

យតិ ុ ធម៌

ធម៌

មគគី ។ េ

កេពរេពញេ យចិតសេនសេ បស បណី

មស ករ ចំេពះ ពះរតន ត័យបេណ រេ យបេញច ញ ចថ ៖ “សូម

េទះជកមង ំ ពលំថមថយ

មស ករ ចំេពះ ពះរតនៈ ត័យយក និសង េរ ងៗខន ួ ” ។ េហយ េ កេផម បរពធ សននិយមកិចច មទំេន មអនកកន់ សន

េគទំង

េគរពអេញជ ញយយ

តេទ ។

បនទប់មកេ

មមីងបងបនទំ ងអស់ ូ

ជបគគ ុ លគំរូកុនងកររស់េនគឺសុចរ ិត

គបដណប់េទេលអក ន ភូមិ

ឲយ ង ំ ចិតសមឹង ម ធន-

ក។

ពហមវ ិ

េ យេម

ែត េញម

រធម៌ដ៏ បេសរ

និងយយេញម

េនែត

ឧស ហ៍េទកន់ផះទ អនកេនះ ឬអនកេនះ េដមបីជយ ួ ស់េត នរ ំឭកឲយ

ង ំ ចិត ជះថន-

យ េចះរក

សេ ងគះគនេនេវ

េ យេហតេនះេហ យ ុ

មគគីធម៌ េចះអត់ឱន េចះជួយធរៈ ុ ជួយ

សនន េចះអប់រ ំកូនេចឲយេដរ តង់គនងធម៌ ។ សូមេ

ក េញម

ំ នដ៏តិចតួចសចេស ទទួលនូវជនូ ងរបស់េយងខញុ ំ ួ

ក ចរយ បនបញជឲយកេមះទំងពីររូបយក

យយេញមរ ីក យ និងសូម េញម

កស់មកបំងជូន េញម យយេញម េ យឈរអមសងខង េទប

យយេញមអនញ ុ ញ ត ឲយេយងខញុ ំបនេធនវូ កិចវច ត មនសូមខមេទស

យយេញម ។

ជកិចេច គរពេកតែ កង ស

ញ់ ប់ ន

ចរយមនក់កន់េជងពនមួយេលកេទជូន

ធន ពះសងឃសែមងជយេន

ជតំ

េ បះ ពំដល់េ

េពល ពះសងឃចប់េផមចេ មនជយមងគល

ង ក៏អជធូ ុ បបីសរៃសបូជេទវ

និងងូតទឹកជូនេននៃថងេឡងស័ក ផច់ឆនច ំ ស់ផស់ឆនថ ំ េីម នះ េដមបី

ក េញម

កូនេចកនុងភូមិ សក ចំេពះ េញម និងយយេញម” ។ និយយចប់

ក ចរយ

េ យមន ចបួងសួងថ៖

“សូម បកសបួងសួងេទដល់សកកេទវ ជ និងពពួកេទវ

ជបរ ិ រទំងមួយមឺន ុ េ

កធតុ

សូមេ

េញម និងយយេញម កំឲ ំ ស តវ ុ យមនខមង

កជួយ មែថេ

ី ិ ផល់ជវត

ត័យ និងវតថុស័កិសិទធិកនង ុ េ

េនទី

ភ មនជ័យ ឈនះមរទំង ៨ ផវូ ឈនះ ស តវទំង ៨ ទិស សូមឲយបនទន់ ពះសិ រយេម តី សីេពធិសត

ធ!ុ

ធុ!

ឆនំ ២០០៤

សន ទីបផ ំ តសូ មឲយបនទទួលនូវសមបតិទង ំ ុ

៣ គឺ សមបតិមនស សមបតិេទវ ុ

ក ចរយក៏ចប់បនកិចច

និងសមបតិអ ច រយជ ថ នផតទកខ ុ ុ

បនដល់ ពះនិពន កំប ុ ីេឃ ងឃតេឡយេ ទទួលថ

ធុ! ពមៗគន េហយសូ តយំកញ ិ ចី

ធុ!

ធុ! ពម ៗ គន ។

ង” ។ អនកទំងអស់គន

បនទប់មក កមំុទង ំ ៤ រូប ែដលមកជួយងូត

ង េញម

យយេញមេនះ ក៏ចល ូ មកឈរខងេ កយ ជួយេ ះ វេ ករបស់

ឧទទិសភគផលជូនដល់បពករ ីជន ទកជករបញច ប់វគគទី ២ ។ ុ ុ េលខ ០៨ ែខសី

ក៏សូមឲយមន

េចញ បន ពះពទធ ុ

េ កយេពល ពះសងឃចេ មនពរជ័យចប់ ។ អនកទំងអស់

គនក៏អនេមទនថ ុ

ក ជួយ មែថរក កូនេចទំងអស់ ឲយ

បនេសចកីសុខចេ មន សូមឲយមូលកូនមូលេចមូលេផសនន េទះ

លះុ ពះសងឃចេ មនជយេនចប់េហយ កូន បស េញម

ខមេទស ពះសងឃតេទេទ ត ។

ធុ! ៃថងេនះកូនេច មនចិតនឹករឭកដល់រូបខញុ ំទង ំ

ិ តបសនងសងេទវញេទ មនែតសូមបួងសួងដល់គណបណយ ពះរតនុ ុ

សមបណ ូ ៌ ធូរចយ ឥតបីខះចេនះេឡយេ ង” ។ បួងសួងេហយ ិ ក៏វលមកអងគ យ ុ តង់កែនងេដម េគរព បណិប័តន៍ ពះសងឃរហូតទល់

ធុ!

ធករពរដូ េចនះថ ៖ ុ

សូមខមេទស និងងូតទឹកជ មះកយ ជូនរូបខញុ ំទង ំ ពីរ េយងខញុ ំគមនអី

សក ។ េហយក៏សូមសកកេទវ ជ និងេទវ ជបរ ិ រឲយពរជូនជ័យ

េពលទទួលនូវអីែវអី៉ ន ៉ េ់ នះ

ំ នមកជូន ពមទំង ពីរ ជចស់ ពឹទធចរយកនុងភូមិ សក ក៏បនយកជនូ

អូសែវង ប់រយឆនំ េដមបីជមប់ តជក់ដល់កូនេច ដល់អក ន ភូមអ ិ នក

យកបចចយ ័ េទ បេគន ពះសងឃ

េញម និងយយេញម ។

សូមបញញគត់េនែតភឺថ សូមបញញគត់េនែតចងចំ សូមជនមយុ

ចប់ ។

និង

េញមក៏បេញច ញសពទ

មកេប តេប ន សូម

ឲយរកសីុេកតេកនចេ មនផល

កេមភូមិ

រ ីឯ េញមយយេញម

ឲយគត់ បទះែតេសចកីសខ ំ គត់េនមួនមំ ុ េសចកីចេ មន សូមកមង

សខសួ សីមកដល់េយងខញុ ំ ុ

ឹ ុ និងករដងគណរបស់

17

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


្របៃពណី-ទំេន មទមប់-វបបធម៌ ី ូនគត់ ។ តវេចះ ថមជ

េញម យយេញមេទទកមួ ី ត ូ ទឹកក៏ចប់េផម ុ យអេន ។ ពិធង

េ យេ

ក ចរយនិមន ពះសងឃមកេ

មកេទបអនកទំង

ំ ងជមងគល ចទឹកដបូ

យងូតជបនបនទប់ មលំ ប់េទ ។

លះងូ ុ តរួច

ចរយអេញជ ញឲយ េញម

ំ នមនរបស់គត់ េបមនេរ ង វ៉ ទស់ែទង ប់ដបូ

ី េ យកយវករកី ិ ែខងេយបល់ េ យសំដកី រ ងបី បពនធ រ ងអនក

យយេញម

ភូមិផងរបងជមួយ

ដូចជវ ិ ទពីេរ ងរបងសនងឫស ី

ិ ផញផលដំ បំផចបំ

ំ ។ល។ េបេយងមិន ចស មះស មលេ យ

េចញដះចូ ុ ល

េ កកេឡង េហយបញជឲយ កមំុទង ំ ពីររូបេនះយក វថមី កែន ងថមី

ឬភឺែ ស ចលចូលរញេចញ ុ

ៃ ពេឈដះុ

ពីេរ ង ជកកន់មន់ទ

មកពក់នង ិ ពនជូនគត់ េ យអងគយ ុ បត់េជង េដមបីឲយអនកភូមិេរ ប ចំេធកិចវច ត ។

ខនឯងបនេទ េយង តវេទជ មបជូនគត់ និងសូមឲយគត់ជួយ ួ ផ ះផ ។ េយងកំុគួរសំ ងបក ពួក សំ ង នៈខពស់ទប ទពយ-

េលកៃដ បណម ក់ចង ុ មម តឹម ចមះុ ។ ឯ េញម យយេញម

បក់

អនកទំង

ក៏េលកៃដសំពះតបមកអនកភូមិ ទង ។ េ

សមបតិមន ក េហយបឹងផល់ បថនយកឈនះចញ់ ឈនដល់ែបក

យេរ បរយសីលធម៌ បនល តឹម តវេហយ ក៏ េ យ ក់ចង ុ មមៃដ តឹមេដម

ដ៏ តជក់ស មប់សងគម គឺជ បៃពណីល តកលរបស់ជតិ េយង តវ

ក ចរយ ក៏អជេទ នធូបេលក គបប តេឡង ចប់េធ ុ

កិចវច តសំុខមេទស មទំេន មជតិតេទ ។

មគគីេមលមខគ ុ ន មិន តង់ ។ គបបីយកចស់ ពឹទធចរយេធជមប់

ង ំ ចិតែថរក ឲយបនគង់វង ជនិចចនរិ នរ ៍” ។

កមមវធីិ ងូតទឹកជូនចស់ ពឹទធចរយ

ដូេចនះ

នៃថងេឡងស័ក

កេមភូមិេ កក

ផច់ឆនច ំ ស់ផស់ចល ូ ឆនថ ំ េមី នេពលេនះ សនមត់ថចប់ែតប៉េុ ណះ កូន

បញច ប់ថ ៖ “ខញុ ំ ពះករុ ខញុ ំបទ កនុងនមជេមភូមិ ខញុ ំសូមអនញ ុ ញ តពី សំ ក់មមីងបងបនេយ ងទំងអស់ េឆ តឱកសេនះ ខញុ ំសូមរ ំឭក ូ

ី រ ីឯ េញមក៏បនឺសំដថ ៖ “បនឮថ កមៃឆយំុ ភូមិេយង

ឈរេឡង

លះេធ ុ កិចវច តសំុខមេទសចប់េហយ

ែបរមខមកកន់ អក ន ភូមិមនេយបល់េ យសេងខបជទី ុ

េញមក៏េរ បបែងម និងេភសជជៈអេញជ ញេភញ វពិ

េគសរេសរថ

ែដរថ ពិធង ី ត ូ ទឹក សូមខមេទសចស់ ពឹទធចរយ មន េញមជ បមខេនះ គន់ែតជនិមិតរូបប៉ុេ ុ

េន

ះ ។ ក សំខន់ េយងជកូន

េច ជសិស គណ ជអនកភូមិអនក សក េទះបីេនកនង ុ ករណី

ទំង

ក៏

ី ន េ យ េយង តវមនករេគរព បណិប័តន៍ ចំេពះឪពកម យ ជដូ ុ ជី

ឆងញ់ពិ

-

្វ យទង រងទុកឃ ខ ្វ លេគ

អនក

កមៃឆយំុ ក៏ចប់េផម ម ំ ួយកបច់ពីរេទ មេពលេវ ។

រួចឱនសំពះគំនប់ទស និកជនទកជករបញច ប់ ុ ថយ េជើត

្ត យែខ មរចិតធ ្ត ម៌ យួនប្លនគ ់ ម នគិត

សនែខ មរ យួនជន់ពន្លិច

្ត យ្របៃពណី ្ត យកបន ួ

្ត យែខ មរបណ្ឌិត យួនផ្តច់សងខរ

្ត យវបបធម៌ ្ត

្ត យេអ យែសន

្ត យទងអក ំ រ សេ

្ត យកបច់រចន ្ត យ

្ត យភ័សុ អ ្ត ំ េ

យ ឲយេ

ល ់រូបកូនែខ មរ

្ត យែខ មរជប់គក ុ

យអន្តរជតិ

ឆនំ ២០០៤

 ជតិ ្ល ប់េដមបី

្ត យយួនជួជតិ ឆក់ប្លនព ់ ី ខ មរ ្ត យចញ់ កលយួន យួនខក េ

្ត យដ ី ែខ មរេ្រកមេពកៃ្រក

កនុងនមែខ មរេ្រកម

ះភ

្ត យ ល ់ៃថង ែខ ែខ មរគមនទំនក ុ

ី ខ ្លន ្ត យែខ មរមចស់ សុក អស់ដពី ួ ្ត យេអ យ

យួនចិតឫ ្ត សយ ពន្លិច ៃចន គមនឈប់

ិ ្ត យយួនជះជន់ ែខ មរេ្រកមគមនសុខ

េលខ ០៨ ែខសី

យចះុ

្ដ យស្រមស់កមជេ្រកម ុព

្ត យបុបផ

្ត យ

ងសំេហយ

េ យសព គប់ ពិធង ី ត ូ ទឹកជូនចស់ទែុំ តប៉ុេណះឯង ៕

បំពក់ មងកេនទ លខនល់េខនយ ច់ ជះ ខូចខត តវជួយេដរប៉ះ ឬទិញ ុ

ពយ

កេមភូមក ិ ែ៏ សកសួរ កមៃឆយំុ េតបន

ះ។

យក៏ែបរមខមករក កមៃឆយំុ ពមគន ។ េពលេនះសគរៃឆយំុ ុ

ជូនែកកម ន

ឬវតថព ុ ិេសសៗ គួរែតយកេទជូនគត់ ។ េឃញសំេល ក-

ស់ ខញុ ំមិនែដលបនេមល............េ

មក ជ ំ ូន េញមយយេញមេមលកម នបេ

បគំុេឡង

គបធយយ និងចស់ ពឹទធចរយឯេទ ត ។ កលេបមនចំណី

កំ

ំល

កម ន ។

ែតសងឃឹម ៃថងរេំ

មគគប ី េណ្តញ

ះបនវញ

យកឯក ជយវញ ពីយន ួ

មនយ េ

18

្ត ះវញ ។ ៕

យ ថច់ វចិ្រត

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ទស នៈ

Âe½½`â ïdgâhgì◊Q bä º

េនកងយុ គសកលភវូបនីយកម ម ុន ដក សង់ពីទស នវដី ពិភពេ

កទី ៤ េ យេ

ក ខធី េសេ ន

ែ្របស្រមលេ យ ថច់ ចលន

Fourth World Nations in the Era of Globalisation Fourth World Journal, August 1999, Volume 4, Number 01, by Kathy Seton, translated by Thach Chalana

(តពេលខមុ ន) ី

ងទី ២ ៖

ជនជតេដ ិ ម ្របជជតសមហ ិ រណកមម

ថ នភពនេយបយថមី េ្រកមឥទធិពល

ក មមនជនជតិ ឬ បជជតិ

កលសមព ធ ំន ៘” េនះេទ ។ ជបឋម ុ ័នភ

បេទស ពបនែបងែចកអ ុំ ំ

ចកនុ ង រ ភបល េហយពមនេខ នេសដកចច ុំ ិ  ិ

សេំ ភជបនន ់ ិ ន ករភូមិ កែនង

ះ ដូចជ បជជតិ

មនតំ

េហយពួ កេគកបនឯក ជយមួយែផនកខង  ៏

កនង 1989; Griggs 1994b) ។ អធបេតយយភព ិ ឹ ី ុ ទសនេយបយ បនដលសញ ញ ណែដលសងគមទងមូ តវ សបយកអំ ចៃន ់ ំ ល

េ យពុំ

ដូចជ បជជតិ Yapti Tasba ជេដម  ។

េសចកសេ មចចងេ យជនមនក់ ឬ កម ុ កយបងស់ ែដលអនវតេ ុ ី

មនអំ

សមគល់ នងបងខ ិតបងខំ ។ េសចកសេ មច “អំ ិ ី

ែដលមនអតសញញណទងេទ ំ

ចមនលទធភពេធេសចកកណត  ី ំ ់

ចកនុ ងរ ភបល េហយមនសទធ ិ  ិ ិ េពញេលញែផនកកចច ន បែនចែណក ុ៉ ិ ករៃផទកុ ង ំ

សញញណៃនករ គប់ គង សបចបប់

ដូចជ បជជតិ Lummi ជេដម  ។

អនកមចស់ សកភគេ ចន  មនេឈមះស មបេ់

េទ” ( ន Brough 1989:14)។ ណភពទកដី ឹ យងដូ ៉ ចេមច

មនអំ

ចេពញេលញកនុ ងរ ភបល ិ សបចបប់ មនអធបេតយយភពេពញ ិ

េលញ នងឯក ជយែផនកេសដកចច ុ៉ ិ ិ បែនកពង ំ ុ

េ យពចបចជអ ុំ ំ ់ ំ

ចរដ

សយេទេលករយលដឹ ័  ់ ងថេត កមជនេគ នងបូ ិ រ-

េហយពួ កេគែសងរកសទធ មច  ិ ិសយសេ ័

្របជជតិស៊ូ្រទំនឹងករឈឺចប់

មនអំ

ចេពញេលញកនុ ងរ ភបល ិ សបចបប់ មនអធបេតយយភពេពញេលញ ិ

្របពនធ ័ រដបសចម ិ ្របេទស

ករ បតបតសងគ មចសប ិ ិ ់ ុ ណបផតមួ ំ ុ យ

នងឯក ជយែផនកេសដកចច ិ ិ ដូចជ សហពនធ ័

ទនកទនងអនរជត ំ ់ ំ ិ

ៃន បជជតិ Microsia ជេដម  ។

ឆនំ ២០០៤

ចបញជ បនដល់

សនខនជអនរជត ូ បឆងករបញច ល ិ នងតស៊ ិ ំ ់ ួ ូ លែដនដីរបសេគចូ ជរដមួយ ឬរដេ ចនេនះ ។ 

Catalunya ជេដម  ។

េលខ ០៨ ែខសី

យខស ុ

បនចប់ រមមណ៍ ដលតួ ( ន Brough ់ នទរបស ី ់ បជជតេឡយ ិ 

សថិតេនកនុ ងភពែ ប បល ដូចជ បជជតិ

រដ្របជជតឯក ជយ ិ

ចេពះល ំ ំ បថ ់ ន ករបសរដ ់ ់

េហយសញ ញ ណៃនអធបេតយយភព តវេគបក  ិ

សទធ ិ ិទនកទនងអនរជត ំ ់ ំ ិ េនមនក មត ិ

ឯក ជយ

មួយ នងបូ តវេគភជបេ់ យអេពឈ នពន ិ រណភពទកដី ឹ ំ 

របសរដ ់ កនុ ងរងងអធបេតយយភពមន ់ ិ

េសដកចច ុ៉ ុំ ិ បែនពមនសទធ ិ ិខងករទូតេទ

្របជជតសមព ិ ន ័ ធភព

សេផ ងគន ២ គេធអេន បេវសនចូ ឺ  ៍ លេទ

េទនងអងគ ភពនេយបយ សបចបប់ ឹ

ងចូលរួមកចច ិ ករអភបលកចច ិ ិ

ក មត ុ ិ ែដលបនែចងេនកនុ ងរដធមមនញញ

្របជជតរួិ បរួម

កយសពទ “ កមជតពនធ ិ ”

ព ងីកទកដី ថ នភព ចបូក ចបល់ ។ ករ ឹ របស់ បជជតមួ ិ យ កនង ុ ភន កសពទកនែតខ ងេឡង ័ ចឡខងបេចច ំ ់ ំ  េ យ រេផត រមមណ៍

Kalaallit Nunaat ជេដម  ។ ្របជជតសយត ិ ័

កេនះ េ

ិ ខនឯង មេឈមះែដលវទយ ថន វ ជវ អនក រពតមន នងរដ ័ ៌ ិ ួ អំ ច កឲយ ដូចជពកយ “ កមជតពនធ កមភគតច ់ ិ ិ អនកែ ស

ពមនអធបេតយយ ទងេនកន ុំ ិ ំ ិ ក ុ ង នងេ

ឯក ជយទលែតេ ់

មួយេលេ

យង ៉

មញ ិ

បវតិ

គជករដឹ កនំ ឺ

សៃនទនកទនង ំ ់ ំ

មនស យករ “ចបេផ ុ ជតិ បនទមះជមួ ់ មថមី ផលរលនូ ំ វស ួ ុ 19

ប់ -

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ទស នៈ ធនបចស បរបបថមី ( ន Ryser 1996:139) ។ ់ ់ នង ិ បកសអពរេប ំ ី ស

បធ ប ់ ន បនេយបយបចច ់ ុ បនន

តវបនេរ បចកន ំ ុងម សននិបត Muster នង ិ Osnabrug កលពឆ ី ន ំ ១៦៤៨ តវបនយលដូ ់ ចជ

បត់ បវតិ

រដៃន បជជតឈ នពនទងអស ិ ំ ់ ស នងភូ ិ មិ

ែតងែតខតខលបប ិ ំ ុ ំ

សរបសជនជតេដ ់ ិ ម

ិ ីម មរយៈកមមវធរួ

ិ ី ុ មួយ គករ ថ បន ជកមមវធអនវតេលមូ ឺ  ល ននេយបយ វបបធម៌

សនភពៃនបសច ិ ិម បេទស ៖

នងករ សបយកទកដី េហយករអភវឌ នងករអបរបេងក  ឲយមនរូប ិ ឹ  ិ ិ ់ ំ ត

រ ងអនករក បៃពណច នង េអី កភពរូម ៉ ុង ំ េន បេទសអូ ទស ី ិ

យង ៉

សញញរួម គទពជត ឺ ័ ិ េភងជតិ បវតិ

សនធស ិ ញញេនះ បនបញច បស ់ ងគមអូសបនយ ៣០ ឆនំ

សបញ បេទសប ង ៉ ជមួយនងអន ិ ក ជនយមេន ិ ំ នងសស ិ ី ។ កនុ ង េពលជមួយគនេនះែដរ សនធស ត ិ ញញសនភពបនបេងក ិ  េឡងនូ  វ

តវេនេ កមបញជរបស់ ពះវ ិ

រ គស ឹ ។

ួ បគគ តួនទី ជញធរបនេលចេធជំនស ុ ល នង ិ គ

សនភពៃនបសច ត  េឡងនូ ិ ិម បេទស កបនបេងក ៏  វស

បធ ់ ន បនេយ ់

សនធស ិ ញញ Westphalia ឆន ំ ១៦៤៨

បយថមម ី ួយ េ យមនកររួមចែណកៃនរដមនអធបេតយយភពនន ំ ិ

( ន Wilmer 1993) ។ ករអនវតអ ុ ំ

ចអភបលកន ិ ុងរងង់រដមួយ មនទកទងនងវធនចបបសកល នងសទធ ុ ល ( ន Ryser ់ ឹ ិ ់ ិ ិ ិបគគ

នគមសកលេ ិ

ក េធេឡងេ យរដអរបមួ   ឺ ុ ៉ យចនួ ំ ន រឯស ី

នេយបយបសចិម បន គបដណបទូ ់ ទងពភពេ ំ ិ

អនវតអ ុ ំ

មួយែផនកៃននយមនយេ ចនលេអ ិ ័  ំ ងេទនេយបយ

ចឯក ជយ ២- តវបនទទួល គ លេ់ យរដេផ ង ៗ ៣-

មនសមតថភពករពរបូរណភពទកដី ៤-គំ ទ ឹ

-

បធ ់ ន ប់

១-

សនកតូលក ិ ។

រដែបកបក់

ក ៖ “រដឯក ជយ

រដេកតេឡងេ យមនស  ែតងែតមនករែបកបក់ ុ បេងកត  

បធ ់ ន បនេយបយអនរជតថម ់ ិ ី

េ បះឆ កនង រដែបកបក់ េពលែដលមនចលន  ិ របសេគ។ ់ ុ ដំេណរវវឌ សយតៃផទ កនង ជ បធនបទទូេទ េពលែដល ័ ី ុ របស់ ។ រដសម

បពនធ ត ៤០០ ឆនរបស ំ ់ ័ រដបសចម ិ បនេលកេឡងបពបទជិ   ុ

ី មនសហគមនសយតចនួ ៍ ់ ថមៗ ៍ ័ ំ ន ១៧ ជឧទហរណៃនរដែបកបក។

ចះេខ យខងទនកទនងផងគ ន ុ ំ ់ ំ

អនរជតិ នងតបន ិ ំ ់ ែដលកណតស ំ ់

េហយ  តវបនគំ ទេ យអងគករ

ច កភពរេងគះរេងគ ។ េ កយសមយ ័

កនង ទី ១៩ នង ំ ុ ិ ២០ ( ន Ryser 1996:145) ។ ុ អឡងសតវត េគេហយេនះ គឺ “លកខណៈសកលស មបអ  ់ ំ

ចនេយបយ នង ិ

ជជតិ នងជំ ុ ិ រញឲយមនសថ ិរភពទូទងពភពេ ំ ិ

ក ( ន Ryser

អងគករនេយបយ

េដមបីធនឲយមនទនកទនងសនភពរ ង បំ ់ ំ ិ

សូេវ ត ជេដម ។

ករ ថ បនរដ

សញញណរដែបកបកសេ ់ ំ

អងគភពរដតូច ៗ ជងេគ ជពភពៃន បជជតចនួ ិ ិ ំ នជង

៥០០០ ែដលជជនជតេដម ិ  មនវបបធមខសែបកពគ ៌ ុ ី ន ។

បជជតម ិ ច ស់ សក

េនះ

ទូេទៃនយទធ ុ

ករប ងកប ។

ងរដថមី

ស ។

ចេមលេឃញ មរយៈែខ បនទតវបបធម ់ ៌ ែដល បជជតបន ិ   បសតវត ់

ែបកេ យ

ចបពេពល ពំ បទលពត ់ ី ់ ិ បកដ តវរដឈន-

រ ជល ចបលខងនេយបយ ភពមនលូ ត ់ ិ

សខង ់

េសដកចច នងករបផិ ិ ិ ំ ចបផ ំ ញខងបរ ិ ថ ន រដេនះនងងយឈន ឹ

ពលរដ ៃន បជជតអន េនរែចកិ កមចស់ សក ។ រ ភបលមនជំ ិ សក

ពំ បទលៃន ់ បជជតជ ិ បវតិ

ពន ឬជនព ងីកទកដី សបយក ។ េពល បឈមមខជមួ យករបក់ ុ ឹ

ស ងគមេកតេឡងវវឌ នង   ិ េទ ផលឱកសឲយរដបនយកទកដី ់ ំ ឹ ិ បជនងេរ បចយទធ ិ ំ ុ

េ ចន 

ក Griggs (1994b:260) ែថងថ ពំ បទល់ បជជតចសទង ិ ់ ំ

តស៊ូរក

ែតងែតមនេនសង ឹ គបរដ ់

មរេប បបផិ ំ ចបផ ំ ញ បជជតិ

េកតមនចេពះរដែដលែបកបក យែឡក គឺ  ំ ់ រេងគះរេងគ ។ អតថនយេ ័

រដធេឡយ ំ  ។

រដេកតេឡងេ យករប ងកប  

ំងកូ ៃន បេទសេអសបញ ៉

េនះមន បេទស Czechosovakia, Yugoslavia នង ិ សហភព

1996:145) ។ បែនរ ងរដ នងរដេនែតមនជេម ះ មនថរដតូ ច ឬ ុ៉ ិ ិ

រែលក ំ

មរយៈបផិ ំ ចបផ ំ ញ បជជតិ ។

និយមន័យមួយចំនួនសីអំពីរដ

រ េហយ 

199b:NET) ។ ឥទធព ិ លអរបខងលច ឺ ុ៉ ិ ជលទធផលមួយៃន

ស ។

កេ៏ យ េពលរដនយយអពករ ថ បន បជជតិ គេគ ិ ំ ី ឺ

កពង ថ បនរដ ំ ុ

រចនសមពន ធ មី មនករ ចបចបញច សនអរប ័ ថ ់ ូ លរ ងរដ គស ិ ឺ ុ ៉ នង ិ ករបេងកតរបប ជនយម ថីតបិតែតរដនមួ ុ៉ ិ ី យ ៗ មន ពំ បទល់ បែន

ស នងែផនទភូ ិ ី មិ

េទដលមរណភព ់

នងចបពមនករគ ិ ់ ី ំទ

ស់ ។

(េនមនត)

េហយភគេ ចនជ ស គជករបងខ ំ នងអេពផ ឺ ិ ំ  ចករ ់   ទសៃនរដេកតេឡងេ យករប ងកប ឹ ី  

ពមនជនជតេដ ុំ ិ ម

កែតងថ ់

ទទួលបនឯក ជយេ យងយ ៗ េនះេទ

ដំេណរករ ថ បនរដ តវឆងកតេយធ នងនតវធ  ់ ិ ី ិ ិ ី មនេ ចនករណ  ី េគបេងកត  ភូមិ

ករ ថ បនរដ

ស- បវតិ

ស បនែតមួយ ជង ។ ពនតយេមល ិ ិ 

កដូ ់ ចជបនទតភូ ់ មិ

ស មលដលសនសខ ់ ិ ុ បជជន ។ េលខ ០៨ ែខសី

ឆនំ ២០០៤

ស- បវតិ

ជួយ ្រកុមៃឆយុែខម ំ រេ្រកម េនភូម ិ 20

មគគ ី ជធនភន ី េំ ពញ

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ី ពនធ ទំព័រកវនិ ្របេ

មេ

កែផកមេនសេញតន ន ច

សនបុបផែខរេ ម កម

េរឿង

េ យេ

ង ំ

រៈ

(តពីេលខមុន) ំ  រទស នកិចចេលកេនះ ដេណ

រព័ត៌មន

ំ  រគណៈ“ទកខ ុ ែខមរេ កម” មិន បនចូលរួមដេណ ំ  រគណៈរព័ត៌មនែដល តវអមដេណ

បតិភេូ ទ

បតិភូេលកេនះ គឺ

រព័ត៌មនមន “សវណភូ ម”ិ ុ

ិ ុ ក សឺន េភ ក ថ ។ ដូេចនះគនចង់ឲយវបល

របស់េ

ឯងេទទំនក់ទំនងជមួយេ េមល

ែ កងេ

ក សឺន េភ ក ថ

ក ចស៊កេស តេឈមះឯង

បនមនក់នង ិ េគ ៎ ។ ិ ុ ៖ ចះុសំ វបល

ងឯងឥតចូលរួមជមួយ

គណៈ បតិភេូ នះេទ ឬ ? សំ

ង ៖ ឥតេទ េ ពះគន តវេទសមរំ  រេទជួប េ សេ មចដូច បថនែមន គឺេនេពលែដលេគេធដេណ

ភូមិកុនងេពលឆប់ៗ េនះេហយ ។

េ កយពីពភ ិ ក គនអស់រយៈេពលយ៉ងយូរេនះមក

សឺន េភ ក ថ ជនយក

ពួកេគ

ំ  រមកផទះវញ ិ ។ ទំងបីនក់ក៏បនេធដេណ េពលែដលពួកេគទំងបីនក់

គណៈ បតិភេូ នះ ំ  រ មម៉ូតូ តឡប់េទ េធដេណ

ទរ

ស់

រព័តម ៌ ន “សវណភូ ម”ិ េដមបីសុំចល ូ រួមកនង ុ ុ

តវបនេ

េ ពះេ

កប

ធិករយល់ ពម និងអបអរ-

កមនភរកិចេច ចន

ិ ិ ី ផទះវញេនះ បប យគន ុ ផ និងមីងសន ក៏កំពងជះសី ុ ិ ុកូ មដងវថជមួ

ំ  រជមួយនឹងគណៈ បតិភូផង ចូលរួមដេណ

េដមបីទិញបែនបងករមកេធមូបលក់បយ ។

របស់គណៈ បតិភូេនះ ។

េនះែដរ ប៉ុែន គន់តែតប ញចស់ទិសគនប៉េុ

ំ  រេទផ រ ះ កនង ុ ដេណ

ិ ុ េគ កេឡកែភនកេទេឃញបប េពលេនះវបល ុ ផ មួយេភត

និងគមនឱកសេដមបី

ដូេចនះេ

កក៏បន

ិ ុ ំ  រទស នកិចច បគល់ភរកិចជ ច ន ូ វបលកន ង ុ ករ សង់ព័ត៌មន សីពីដេណ សូមបញជក់ថ

ក់

ំ  រេទកន់ែដនដកមព ី ជ ដេណ ុ េ កមជេលកទី

ិ ុ ២ របស់វបលនេពលេនះ មិនមនបំណងអីេ កពីចង់េទជួបនង

ដូចជ សពិច សពិលកនង ុ ចិតថ នង ឬមិនែមននង ? េតនងេឡង មក សកែខមរេធអី ? េហយេឡងមក មវធីិ

? និងេឡងពីេពល

បប ុ ផ េឡយ ។ ំ  រទស នកិចរច បស់គណៈ បតិភូច មះ ដេណ

? ឬមួយក៏ជនរ ីេផ ង ែដលមនមខមត់ និងភិនភគដូចជ ុ

ៃន

ធរណរដ

នងេទ ? េគគិតថនឹងបត់កបលម៉ូតូ តឡប់មក មសីុកូអមបញមិញ ិ េនះ ប៉ុែនមយេគបនជះរថយនមកជួ បេគលមម និង បប់ថ ឲយ

ី ជ ែខមរេទកន់ែដនដកមព ុ េ កមបនមកដល់ ។ គណៈ បតិភូេនះមន

តឡប់េទផទះជបនទន់ េ ពះមនេភញ វរង់ចេំ នឯផទះ ។ េគក៏សេ មច

ី នេយៃនតំបន់រស់េនរបស់បងបនែខម រកមពជ ូ ុ េ កម ដូចជជវភព

ិ ចិតថ តឡប់េទផទះវញសិ នចះុ រង់ចឱ ំ កស

បំណងចះេទ ុ

ល សឹមេដររកនង

បយ េសដកិចច វបបធម៌ និង

គង់ គូ អគគធិករពទធ ុ ិកសិក

េសចកី បថន និងមនករពយយមេនះ រែមងបនសេ មច យ៉ង

ពះគណ ពះម ុ

ិ ុ ំ  រេទកន់ មិញករប៉ន កនង ុ ប៉ងរបស់វបល ុ បំណងចង់បនេធដេណ ី ជ ែដនដកមព ុ ផ មួយទង ែដលេគ ុ េ កមជេលកទីពីរ េដមបីបនជួបបប

ឆនំ ២០០៤

សេមធ ុ

កមពជ ពះេតជគណ ឡឹម ុ ុ

ក សីតំ

េពធិ

ចទឹកថនមែថខះៗ កលពីេលកមនេនះ ឥឡវេនះបន ុ ូ

េលខ ០៨ ែខសី

និងពិនត ិ យេមល ថ នភពេផ ងៗ

សនជេដម ។

ឹ គណៈ បតិភេូ នះដកនំ េ យ ពះេតជគណ ពះសិរ ីសមមតិវង ុ

មយ៉ងេ យេគមិនេជ កនង ុ ផ ផងេទ ។ ុ ចិតថ នងេនះពិតជនងបប ពះពទធ បគគ ុ ទង់សំែដងថ ករងរអីក៏េ យកល ុ លមន

ធប់បនេ

កសួរសខទកខ ុ ុ

21

ៃន កសួងធមមករេ យមន ពះេតជឡឹម

េកន ឧតមេសនីយ៍ តីៃនកងទ័ព

ង ៉ អនគណខ័ ណចំករមន កងភនំេពញ ុ

ង ស នូ េន តំ

ត់ និងអស់េ

ង សមណលៃ ពមរូ េខត ិ កនង ិ ុ កមួយចំនួនជសមជក ុ េនះក៏មនវបល ្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ី ពនធ ទំព័រកវនិ មួយរូបជភនក់ងរយក

រព័ត៌មនៃនទិនននបបវតិ “សវណភូ ម”ិ ជ ុ ុ

េខតពល

ិ សមជកផងែដរ ។ គណៈ បតិភូេនះ បននិមន និងអេញជ ញេទេធ

តំ

និងអេញជ ញេទេធទស នកិចវច តចនទរង ី ៃ ពនគរ ែដលជទី ន ក់ករ លៃនគណៈពទធ ុ

សនេថរ ទ និងជទី ន ក់ករក

ពះេតជ ពះគណ ុ

ពះេតជ ពះគណ ថច់ ុ

ំ  រទីមួយ គណៈ បតិភូបន និមន ទស នកិចក ច នង ុ េខតជេ ចន ប៉ែុ នដេណ ក

ល ៃន

ពះប

រ ិន ពះសមហគណ េ ុ

ង សមណលេខតពល

េខមរកិចច េខតពល

គីម ពហម

វ េ

ត់គណ

ក ថច់ ែផន

ក សឺន សីវុ

បធនមនទីរ

វជេដម ។

ដូចជេយងបនជ មបជូនមិតអនក នរួចេហយថ

កនង ុ

ឹ គណៈកមមធិករដកនំ ពះសងឃែខមរកមពជ ុ េ កម េ កកេឡងតស៊ូ េធ

ំ  រចះមកែដនដកមព ី ជ េគលបំណងរបស់ ដេណ ុ ុ េ កមកនង ុ េលកេនះ ិ ុ គឺគមនអីេ កពីចង់បនជួបបប វបល ុ ផ ែខមរេ កមមួយទងរបស់េគេទ ។

នទីជជនភគតិច ។

ឹ ំ ឹ ងថ េពលែដលបនដងដណ

ិ វ បតកមម ុ ទមទរឲយរ ភិបលយួនខងតបង ូ សងមកែខមរេ កមវញនូ ិ េនទីេនះ គណៈ បតិភូ តវបនទទួលបដស

គណៈ បតិភូ តវេធទស នកិចេច នវត

រកិចព ច ី ពះ

ិ ុ ៃ ពជប់ ែដលជវត សកកំេណតរបស់បប ុ ផ េនះ េធឲយវបលេគែសន

េតជ ពះគណ ឥនទេជតិ ឡឹម ឯម អធិបតីទកខិណនិកយ ៃនគណៈ ុ

ឹ បនេឡយ ។ េទះជកនង ំ រ រ ំេភបកនុងចិតឥតមនអីមកេ ប បផទម ុ ដេណ ូ នង ទស នៈកិចរច បស់គណៈ បតិភក ុ េខតនន ែដលបនេរ បចំទទួល

ពទធ ុ

សនេថរ ទ ពះេតជគណ ពះធមមវរិ ិេយ គីម ុ

គណៈពទធ ុ

សនេថរ ទ

ង នយក

គណៈ បតិភក ូ ុនងសភពមេ

និងជ បធនគណៈកមមធិករតស៊ូរបស់

ពះសងឃែខមរកមពជ ុ េ កម ។

ពះ គធមមចរយ េយ ង សំ

ក៏េ យ

ង ង

ែតប៉េុ

សែខមរេ កមមណល ពះ តពំង និងជ បធនគណៈកមមករទទួល

េគ ។

បធន គហសថគណៈពទធ ុ

សនេថរ ទ េ

បនទក ុ េខមរកិចៃច នរដសភ េ េខតពល វជេដម ។

ក េក ង សទធ ុ ិ តំ

ក ថច់ ែផន តំ ពីសំ

ក់ ពះេតជគណនយក ុ

ជរេប បនរ ីែខមរសទធ ុ

េខត ពះ តពំង (វតេពធិ

ំ  រផតែដននរ ឹ រឭករបស់េគ ដេណ ីេហយ ែតមិនបនេឃញនរ ីជទីនក ុ

ល ជ) េខតលង់េ

រ េខត

ះ េធឲយនរៈេយងអស់សងឃឹមមិនតិចេទ ។

ែ ពកឫស ី (វតពិទូរយេឃសរង ី) េខត កមួនស េខតមត់ ជក េខត ឃំង (វតេផនរ ច់) េខតពល

េ កយពីគណៈ បតិភូ បននិមន និងអេញជ ញនមស ករ ពះ-

វ (វតេទព មៃ ពជប់) និងេខត

បរម

គរ) ។

សង់ទឹក មជ ុ

ង ច គណៈ បតិភូ បននិមន

និង ពះសងឃែខមរកមពជ ុ នក់ ុ េ កម បែហលពីរមឺន

ំ ុ ះវតៃ ពជប់ ឈូងធំ េផនរេពន ទឹក អេញជ ញមកពីចណ

វិ

លញញណ

តឹង

និង

ិ ុ វបល ៖ អត់េទសអនកនង មន គ ល់នរ ីមនក់េឈមះបប ុ ផ

ពះេតជគណអគគ េមេធ ថច់ េធ ន ពះអនគណ សងកត់ពល ុ ុ

ពះ គធមមចរយ េលខ ០៨ ែខសី

ពះម

សទធ ុ ិបេ សឺន

ឆនំ ២០០៤

ែដរឬេទ ?

ពះេតជគណ ុ វ

នរ ី ៖ ចស ! អីក៏មិន គ ល់ ិ ុ ៖ េតនងមនបនអេញជ ញមកកនង វបល ុ ពិធេី នះែដរឬេទ ?

នរ ី ៖ ចស ! ឥតបនមកេទេ

ិ សឺន ឈូន ពះវនយធរគណ ថន

ិ ុ វបលេគបនេដ រ

មនក់ ៖

ប ធមមេជត

ពះេមគណរងេខតពល

ពះេតជ ពះគណ ពះម ុ

យ៉ន

ក់

រជេដម ។

ំ ឹ ងពីបប ិ ុ កសួរដណ រនរ ី ុ ផ គប់ទីកែនង ។ េពលេនះវបលបនសួ

េដមអមពិល និងវតែ ពកេ ជជេដម ជពិេសសគណៈ បតិភូ បន រកិចយ ច ៉ងកក់េកពីសំ

ង និងទទួលទន

េឆ តេពលែដលគណៈ បតិភស ូ មកេនះ

គមន៍ពីពទធ ុ បរ ិស័ទ ែដលនិមន

េម៉ង ៨

យប់ េ យទកេពល បេគន និងជូនគណៈ បតិភស ូ មក និងេដមបី ុ

គឺបនេ ជសេរ សយកវតៃ ពជប់ជទី ង ំ ស មប់ េ កមករទទួល

ង ំ

ឹ បន បកសឲយដងថ ៖ កមមវធីិ នននឹង ប ពឹតេទេនេវ

ំ  រទស នកិចេច ទកន់េខតពល វ េនកនុងដេណ ែដលជ ំ  រទី ៧ របស់គណៈ បតិភូេនះ មករេរ បចំទី ង ដេណ ំ ពី ពះេតជ-

និងអេញជ ញេទដល់វតេនះ

កដ ុ ិ (កដ ុ ិ គេចអធិករ) រួចេហយ ពះភិកខុ ិ រៈ ែដលជេឃសនិកកនុងពិធីបដស រកិចេច នះ

រ ីរ ិកធតនម ុ

ពទធ ុ មនី ុ

េម៉ង ៦

ិ ុ ធេនះ វបលេគខិ តខំសមឹង គប់មខនរ ីទំង ុ

អស់ ែ កងបនជួបបប ឹ រឭករបស់េគ ។ ប៉ែុ នេពលេគេធ ុ ផ នរ ីជទីនក

នន មលំ ប់លំេ យដូចខងេ កមេនះ ៖

ិ ទទួលបដស

ពីេកងទរវតចូលមក

ែដលជកែនង បរពធពិធេី នអម មផវទំ ូ ងសងខង ែដលមននរ ីែខមរកមពជ ុ េ កម ប់រយនក់ បកបេ យសេម កបំពក់

សនេថរ ទ និង ពះភិកខឧ ុ បករ ីផងេនះ គណៈ បតិភូ េខត ច មះេនះ បននិមន និងអេញជ ញេទេធទស នៈកិចច មប

គណៈ បតិភូ ។ េនេវ

ះ េដមបីេគបនជួបនរ ី ែដលេគប៉ង បថនគូអនគតរបស់ ំ  រសន ឹមៗ េពលគណៈ បតិភូេធដេណ

ង សែខមរមណល

គណៈពទធ ុ

គណនយក ុ

ិ ុ ក៏មិនបនេធឲយហឫទ័យរបស់វបលសបបយរ ីក យ

ឧប ន

ំ រ េ យមនករអមដេណ

អូរកប់ (វតគីរ ី

គួរឲយរ ំេភបយ៉ង

ំ  រទី ៧ របស់គណៈ បតិភូេទេខតពល ប៉ុនមនែដរ គឺរង់ចែំ តដេណ

ិ សឺន ៃថេង ង ក ពឹទស ធ មជក

ឧបករ ី ពះេតជ ពះគណនយក េ ុ

ឫកអធិកអធមម

េនះនងមិនេនកនង ុ សកេទ ។

បធនសមណបបតករ ុ 22

ក េហយមយ៉ងេទ តសពៃថង (េនមនត)

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


បញញសជតក

½

េរឿងទី ០៧

ì∏ôពçមì· ល កទä ¥ ì

េរ ងសិរចូ

ឆនំ ២០០៤

ភ‹òìពញ ³‹ò ¥¬æ¬

មណី

នពះហរទ័យេតកអរ ស់ ក់ដូចទង់នឹង ន ស់ ពះពុទមួយអង កងៃថែស កេនះ េទបទង់អធិ ន សូមឲ ុ របរិ គ នដ៏សុទចិតរបស់អញ នសេមចដូចេសចកី  ។ លេ ះគួរឲអ រ ស់ ក បឹថពីែញក ែបកេចញ ពីរ គ េលចម យកពីរ សឹង នេធញ ែភក េ មចិេញម ពុក ត់ ពុកច នឹងសក់កហម នចងមូ េល នេចញពី ត់ គួរេស មៃកែលង ៃដ ន់រ ស ។ ទង់ ស់ លម យក ចូរអកអនុេ ទ អជ តិក ន របស់េយង េ ះេយងចង់ឲ ង យមួយចំេហ ង ន ដល់  ហណ៍េនះ ឯ ង យមួយចំេហ ងេទ ត ចូរអកបរិេ គចុះ។ ម យក ំងពីរ ក៏ រសិររី ៈពះម សត ំងអំពីពះសិរ រ រហូតដល់ចុងពះ ទ ។ លេ ះ េកតអ រ ស់ ម បឹថពីក៏កេមក ប់ញ័រ ម េមឃពុំជួរ លក៏ប លឲ នេផកបេ រ លច ត់ សេពញ ស េភ ងភី ំង យគប់ ៉ង ក៏  ក់ចុះមកអំពី ស ពួក សេទ ក៏  យពះពរ ស័ព ធុ រទហឹងអឺងកង ។ ពះឥ ធិ ជ ក៏ នេធពះសរីរៈ របស់ពះេ ធិសត ឲ នេពញេលញ េហយេធឲ នជីវតិ ដូចបកតីេឡងវិញ េហយទង់ ស់សរេសរ ន រមីេ យន័យេផងៗ រួច  យ ស័ព ធុ រពរចំេ ះពះេ ធិសត េហយទង់ទូល តឡប់ េ ន់ នេទវេ កវិញ ។ ឯពះ ទសិរចិ ូ មណី នគង ជសុខេកមក ន ដ បដល់ទង់ជ េហយទង់បគល់ ជសម តិដល់ពះ ជ បុតរួចេសចេចញេ ទង់ពះផស ួ ឥសី ដ បដល់អស់ពះជ  យុ ៕

កងអតី ុ ត ល កនងមកយូរអែងងេហយេ ះ ន ពះម ក ធិ ជមួយពះអង ពះ មសិរចិ ូ មណី េ យ ជេ កង ណសី មេហសីពះ មបទុមវតី សីគប់ ល័កណ៍ ពះ ជបុ ពះ មចនកុ រ ។ ពះម កតអងេនះ ទង់ឲសង់ ន ៦ ខង ទង់ចំ យពះ ជទព ៦ ែសនក បណៈេរ ង ល់ៃថ ។ ទង់ កតសប រសៃកែលង ែតងទង់ប នឱ ទដល់ប ុ នុ សឲេធ នសីល បពឹតសុចរិត យុតិធម៌ និចនិរនរ៍ ។ េវ បចសសម័ ូ យៃថមួយ ទង់ពះតមិះ សពៃថ  អញ នបំេពញ ហិរក នសពគប់េហយ ចំែណក អជ តិក ន មិន ន់ នេធេ ះ ។ បសិនេប នសមូ មួយមកសូមអជ តិក ន គឺែភកកី ក លកី េបះដូងកី មកី សរីរៈ ំងមូល ឬអវយវៈ មួយកី អញនឹងបរិ គ ន េដម ីឲ ន បច័យៃនសពញុតញាណេ អ គត ។   េ ះសកេទវ ជ ទង់ ប រៈចិតៃនពះ ទសិរ-ិ ចូ មណីេហយ េទបេសចចុះពី នៃតតឹងេទវេ ក េហយ ទង់នមិ តិ  ហណម៍ យ ួ ន ង យែតមួយចំេហ ង អងយ ុ េ ទីពះ នេសច េលកៃដ  យបងំ បទូល បពិតម ជ សូមពះអង នជ័យជំនះឈះអស់ រសតវផង ។ ពះ ទង់ទតេឃញ ហហ៍ ន ង យ ប់ញ័រ ចំបប់េ យទុកេវទ ទង់ នពះទ័យ ណិតេម ស់ េទប ស់សួរ ល ហណ៍អកតវ រអី ? ចូលអក ប់ េយងកុំ ក់េឡយ ។  ហណ៍ បទូល ទូលបងំ ន ង យតឹមមួយចំេហ ង ខះមួយចំេហ ងេទ ត សូមទង់ពះ ជ នពះ យរបស់ពះអងមួយចំេហ ង េដម ីបំេពញ ង យ ទូលបងំ ឲ នេពញេលញដូចបកតីវញិ ។ ពះម កត េលខ ០៨ ែខសី

‹ ïដនâពន¤របសù ì◊ក ញ៉ក ុ ែថម

23

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ៃថ ង ២ កញ ញ ឆនំ ២០០៣ និពនធបទចេ្រម ង េ

យ៖

លី ឈូន េ្រច ងេ

យ៖

សុខ

មុត

សំអល ុ ដក សង ់េចញពី

CD, VOL 01,

ៃនផលិតកមម

េមគងឆងែដន គ ្ល

េផ្តម ៖ (្របុស) អ្ហូ ៗ អ្ហូ ហូ ៗ...!

I-ទប ្វី េ

កកេ្រកកកេ្រមក្របថពី

ែខ មរេ្រកមមូលជុំ អឺ យគស់រលំ ំ

ែខ មរ

្ល ប់េ្រចន

ស់

មនយូអិនភីអជ ូ យ ួ ្រតស្រ ឲយជតិែខ មរេ្រកម

សន៍

សហព័នែធ ខ មររសមីពណ យ យ

កប់គស់រ ំ

និគម

ផុតចកទុកធ ខ ំ។

R-បួនរយ... ឆន ំេហ យែខ មរ.... និគម

លុបសិ ទេធិ សរ III-ៃថង ២ កញ ញ

និគម ្របល ័យពូជ េកមងចស់្របុស ស ។

ញ ឆន ំ ២០០៣ II-ៃថង ២ កញ

រស់េ្រកម

ំ ជេនរ េសរភព សស់្រកពុំ

រងទុកេខ ខ្លចផ ែសន

...

លុបជតិ សន៍េខម

មនុស ធម៌េ

វៃ្រពៃផ សន ។ ក

ទរេពកៃ្រក

បនយូអិនភីអជ ូ ន

ទមទរេសរពីយន ួ សងែខ មរ

ែខ មរ្រគប់្រគងែខ មរ

សុខ

ន្ត្រ

ន្តេអ យ ៕

ម សនិប ន ត ្រពះសងឃ ែខរកមជ ម ុព េ្រកម ពិភព េ

េលកទី ៣ េន អូ េលខ ០៨ ែខសី

ឆនំ ២០០៤

24

្ត លី

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម

8-KKF-Newsletter-August-2004  

ពឹតិបបតេបះពុមពផផយជេររងងល់ែខ េេយសហព័នធែខមរកមពជេេកមុ - KKF’s Monthly Newsletter ទីនក់ករ ៖ P.O. Box 2569, Worcester, MA 01613, USA, Tel: (508)...

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you