Issuu on Google+

កមពជ េ្រកម ុ Kampuchea Krom

ពឹតិប តេបះពុមពផ យជេរ ង ល់ែខ េ យសហព័នធែខមរកមពជ ុ េ កម - KKF’s Monthly Newsletter េលខ ១១ ឆនំទី ០១ - ែខ ចិក គ.ស. ២០០៤ - ព.ស. ២៥៤៨ - N0 11, November, 2004 ឆ

ថ នភពសិទិម ធ នុស

និង ្រពឹ ្តករណ៍េនកមជេ្រកម ុព

េយង មលខត របស់ កសួងករបរេទស ិ ិ

សហរដ េមរក ិ េនែខតុ

ឆនំ ២០០៤ កលពៃថង ី ទី

កមពជ ុ េ កម ដឹកនេំ យេ

ក ្របក់ េសរវុី ឌ អនុ-

២២ ែខតុ

ឆនំ ២០០៤ គណៈ បតភូ ិ សហពនធ ័ ែខមរ

បធនសហពនធ ័ ែខមរកមពជ ុ េ កម

ទទួលបនទក ិ ករ ុ កចច

បរេទស បនចូលជួបម នី កសួងករបរេទសសហរដ េមរក នឌស ិ េនរដ សនេ ៉ ីុ ី ុី ។

សមសភពម ន្រកសួ ងករបរេទសមន ៖ ី

-ម នី កសួងករបរេទស

សខភបល ។ ុ ិ

ទទួលបនទក ុ ែផនក

-ម នី កសួងករបរេទសទទួលបនទក ិ ករ ុ កចច

សនពភពេ ិ

ក។

-ម នី កសួងករបរេទស

សទធ ុ េន បេទសេយ ក ិ ម ិ នស

ទទួលបនទក ុ ែផនក

ម។

សមសភពគណៈ្របតភូ ិ សហពនធ ័ ែខមរកមពុ ជេ្រកមរួមមន ៖

១-េ

ម កេរ ង

- ថ នភពសទធ នង ុ ិ ិមនស ិ ពតករណ ឹ ិ ៍ .......១ - កង

ណូយ បណុ ះេ គយួន ..................៤

-សមភសនេ៍

កបណិ ត េឃេហ ................៥

-យួនេចទ បកនកលសមព ន ់ ័ ធភនថ ំ េភរវជន ..៧ -យួនបងខំស ងគជវតជីែកងឲយលកដី ់ វត ........៨ -ែខមរេ កមេនភនំេពញចូលរួមពធ ិ ីប -ពធអទូ ិ ី ុំ កង

ង ំ ..៨

សុី- េមរក ិ .........................៩

ិ ុ សុេី សរី គណៈ្របតិភស ូ ហព័នធែខមរកមពុជេ្រកម កំពុងផល់បទសមភសន៍ជមួយវទយ

កបណិ ត េឃេហ

ឧតមទី បក ឹ ជន់ខពស់ អងគករយូអនភអូ ិ ី ។ ២-េ

បរេទស ។

៣- ពះេតជគណ ុ

-ចបផ ់ ឹក ពះសងឃកមពុ ជេ កម ២ អងគ ...១០

ប៊រី ងគ ទទួលបនទក ិ ករ ុ កចច

- បវតសេងខ បៃន ពះ ជបូជនយកចច ិ ី ិ .........១៤

េ កម ។

-វតេកះដូង តវយួន កកហត ់ ំ ិ ...............១១ - បវតិ ពះ ជពធបណយអទូ ុំ កេនកមពុ ជ ...១៦ ិ ី ុ - បវតបណយកឋិ ន ....................................១៧ ុ -សហពនធ ័ ែខមរកមពុ ជេ កម អបអរ

ទរ ..២០

សន

៤-េ

១- ថ នភពសទធ ុ េនកមពជ ិ ិមនស ុ េ កម ។ ២-សខភបលេនកមព ជ ុ ិ ុ េ កម ។

ក ្របក់ េសរវុី ឌ

ទទួលបនទក ិ ករ ុ កចច ថច ់ -

សហពនធ ័ ែខមរកមពជ ុ ក ្រតង ឹ យប ៉ ទទួល

បនទក ុ អគគេហរញញិក

ែខមរកមពជ ុ េ កម ។

សហពនធ ័

ក ង៉ េយ ង ជំនយ ួ ករសហពនធ ័ ែខមរកមពជ ុ េ កម ។

កចច ិ ្របជុំេលរេប  ប រៈរួមមន ៖

ៃន

អនុ បធនសហពនធ ័ ែខមរកមពជ ុ េ កម

៥-េ

៣- ពះពទធ ុ

បវតិ

សនែខមរេនកមពជ ុ េ កម ។

ជកចច ិ ចបេផ ់ មៃន រៈអងគ បជំុ ែដល កងទពរ ំ ំ ័ បវតិ បក់

េសរវឌ ីុ

បនែថងអពមនស ំ ី ុ

នងភូ ិ មិ

ស-

ស េនកមពុជេ កមេទកនម ់ នី កសួងករបរេទសថ រដ យួនកមម ចករ មនែដលេគរពសទធ ុ ុយនសផ ុ េទ មចបប់ ិ ់ ិ ិ ម ិ នស

អងគករសហ បជជតមង ិ

េឡយ  ។

អតតកលកដូ ចករ ុ យ ៏ ចជបចចប ិ ់ ី ុ បនន រដករយួនកមម ុ នសផ

ែតងែតមនគនតពសពលពយបទ េឃរេឃៃ ពៃផ ពយយមបបត ុ ំ ិ ិ ំ ់ ជតិ

សនែខម ៍ រេ កមជដ ប នងរេ ិ ំ

ភសទធ ិ ិេសរភពដលបងបន ី ់ ូ

ជនរួមឈមែខមរេ កម គបសមយកល គសទធ ករ ់ ័ ឺ ិ ិកង ់ ុន កររសេន

បេញច ញមតិ ករសក នង ិ េរ នសូ ត នងេសរភពរបសកមរ ិ ី ់ ុ ិ សែខម ី រ

ទី ន ក់ករ ៖ P.O. Box 2569, Worcester, MA 01613, USA, Tel: (508) 922-4834, email: kkfnewsletter@khmerkrom.net, http://www.khmerkrom.net

ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ែភនកដ៏ចែមកេនះ

មរបយករណ៍ពី បជពលរដ

ែខមរេ កមេនកនង ិ អងគករសហពនធ ័ ចះុ ុ ភូមិផទល់ នង េទពនតយ ិ ិ េឃញ  ថ កនង ិ មួ ី យ ៗ មន បជុ ភូមន ពលរដែខមរេ កមេកត  ជំងឺខក់មនេទដល់ ៦-៧

នក់

កនង ុ ប

េនះ មន ិ ថេតប

េខតទង ឺ ៏ចែមក ំ ពរីខងេលជំងដ

លមកអព ំ ីអី ? ។ កនង ិ បជំុ ុ កចច គណៈ បតភូ ិ សហពនធ ័ ែខមរេ កមបនផល់

េនះ

ភសុ ងជេ ចន 

ដូចជរូបថតឯក

ស នង ិ ពតករណ ឹ ិ ៍េ

រ បវតិ-

កនដកមមៃនសងគមែខមរ

េ កមជូនដល់ម នី កសួងករបរេទសផងែដរ ។

បនទប់ពីគណៈ បតភូ ិ សហពនធ ័ ែខមរកមពជ ុ

េ កមែថង នង ិ

យករណ៍ ពីចណច ំ ុ េនះរួចមក

ម នី កសួងករបរេទសមនទក ង ត់ នង ុ សងត ិ ឹ មខ ួ ចំ

ពនធ ័ ែខមរកមពជ  ។ ទនទម ឹ េពលេនះ ពះុ េ កមេយង េតជគណ ថច ់ ប៊រី ងគ ក៏បនែថងអព ុ ំ ី ថ នភព

គណៈ្របតិភស ូ ហព័នធែខមរកមពជ ុ េ្រកម េនកនង ុ បរិេវណ្រកសួងករបរេទស េ កម ជេដម ។ល។ បងបនជនរួ មឈមែខមរេ កមជជតិ សន៍ ូ មួយ ដូចជនជតដៃទេលពភពេ កែដរ េហតដូ ុ េចនះេមចបនជែខមរ ិ  ិ

សនេនកមពជ ុ េ កម

ធមមជតរបសមនស ិ ់ ុ ទូទង ំ

ផច់ករ

េ កមរសេនគ ម នសទធ ? េហយសទធ ុ ់ ិ ិេសរភព ី  ិ ិមនស កលេ

ពះពទធ ុ

បែនែបរជរដករយួ ន ុ៉

ស ទកដី ឹ កមពជ ុ

ៃចន បឌត ិ បៃភ ំ បវតិ

ស ភូមិ

ម នសងឃទូ ទងេនកមព ជ ី ំ ុ េ កម

សទកដី ឹ កមពជ ុ

មគគេី សន

កង

ពល

វ ជិត ៣០០០ នក់ េកតជំ ឺ កែភន  ងខ ់ កដ៏ចែមក េនះ មករ

សេងកតរបស់សហពនធ ័ ែខមរេ កម ផ យ ។ ជតិ

េដមបីបេ មផល បេយជនដលបក កមម ុ យ  ៍ ់ ិ ុ នស

គ-រដករយួនកមម កពងលួ ងេ ុ យនស ិ ំ ុ

មត់ ជក ជេដម ។

ក្រតង ឹ យប ៉

មន បជពលរដែខមរេ កមេនេខតឃង ំ

ឲយបេងកត  ជសមគម ពះសងឃ

ម េដរេឃសន

នងបងខ ិតបងខំ ពះសងឃែខមរេ កមជ ពះេចិ

សង់ផះទ េនេលដី ែកង សក  វត ជករពតមនវតជី ិ មពទធ នទន ុ បបញញតិ បណយកឋិ ុ

ង៉ េយ ង បនែថងថ ចប់ ងពឆ ំ ី ន ំ ២០០៣ រហូតមក

ដលសពៃថង េនះ ់

ណូយ ។

នង ិ

អធករវត គបវត ិ ់ េដមបីកតដី ់ វតមួយចនួ ំ ន េទឲយ បជពលរដយួនគន

យួនទង ី ៗ ំ សង ។ េហយថម 

ជតិ

េ បលបិ  ចេបកបេញឆត

បរេទជេក ងយង មទូទងកមព ជ ៉ ជេដម នយយជរួ ិ ំ ូ ុ េ កម មន ២១ េខត- កង បនយួនកមម ចករ បនបរេឈ ម ះែខមរេទជ ុ ុយនសផ ិ ់ ូ

នងេ ិ

នង ិ ចប់បងខំ

ពះេចអធករវតជេដ ម ឲយបេ មេគលនេយបយរបសបក ិ  ់

ិ យួនបរេទជទ េខត ពះ តពងបរេទជ វញ េខត ី កងហូជីមញ ិ ំ ូ ូ ឃងបរេទជសក ង វដក ុ ុ េខត កមួនស ំ ូ ំ េខតមត់ ជកបរេទជចូ ូ

េនះ េយង ម ពតករណ េ ឹ ិ ៍ របយករណជកែសង ៍ ់

បនបបត ពះសងឃែខមរេ កម ំ ់សទធ ិ ិេសរភព ី

ន បេ មបក កមម ុ ុយនសរបស  ិ ់ ។ ខ-រដករយួនកមម ចបបងខ ុ យ ិ ់ ំ ពះសងឃែខមរេ កមមន ុ នស

េ កម េដមបីបែងរ ន បជពលរដែខមរេ កម ដូចជទកដី ឹ ៃ ពនគរ

យួនចបពភូ ់ ី មិ ឃំុ សក េទជភ

រហូតមកដល់េពលេនះ រដករយួនកមម ុ យ ិ ុ នស

ឲយេទេធទ 

េ កម មនៃផទដី ៦៨,៦០០ គឡែម នងមន បជពលរដែខមរ ី ូ ៉តក ិ េ កម បរយ ននកកពងរសេនសពៃថង បនយួនកមម ច់ ុ ុយនសផ ់ ់ ំ ុ ់ ិ ករ បនទ នទនឈនពនបនយកទងកេ មល េធជកមម សិទធិខួន ់ ំ  ឯង េហយ  តត

-

ក-ករបងខត ិ បងខំ ពះសងឃ នងចប ិ ់ ពះសងឃែខមរេ កមផ ឹក

អមនស ររហូ ុ ធម មកេលជនជតែខម  ិ រេ កម ជេ ចនសតវត  ៍ តមក ស-ភូមិ

ពះពទធ ុ

កនង ុ ុយនស ិ ំ ុ េពលែដលេចរយួនកមម ុ អឡង

ពះសងឃែខមរេ កមដូចជ ៖

កមម ចករ យកេទជនឈេចល េហយ ុ យ ិ ់ ់ ី  ប ពតអេពៃ ឹ ំ  ពៃផ ុ នសផ

ទលសពៃថង េនះ ? ចែណក បវតិ ់ ំ

សនេនកមពជ ិ បជំុេនះថ ុ េ កម កនង ុ កចច

ឈនពនយក តត

គជចបប ឺ ់

ប់ រមមណ៍យង ៉ ខង ំ មកេលអងគករសហ-

យទងេខត

ពះសមមសមពុទធបរម គ

ៃនេយង ២៩ ៃថងចបពៃថង ុ ញ តឲយេធរយៈេពល  អនញ  ់ ី ១ េ ចែខ អស ជ ុ កបន េហយ ដលៃថង ១៤ េកត  ែខកកក ិ ចង់េធៃថង  ៏  ពះសងឃ ់

នង ិ

នងពទធ រេ កម ែតងែតេគរព បតបតនូ ិ ុ បរសទែខម ិ ័ ិ ិ វខម ឹ

នងកែសតយួ នកនង ិ ុ សកបនចះុ

រៃន ពះពទធ ុ

សនជសរណ នកនុងដួងចត នបនរេំ ភសទធ ិ ែតឥឡវេនះយួ ិ ិ ូ នង ម បមមនឲយេធជ ចខត េហយបនឲយេធែតមួ យៃថងជមួយ ិ ិ  ់  

សន៍ែខមរេ កមដ៏អភព ឺ ក់ ័ ៃនេយង  បនេកត  ជំងខ

និពន¤∑យក ® ថច់ ង៉ក ុ ថច់ ផÍពÁផ យ ® សឺន រតនៈ, ថច់ ែសន, សឺន ច័ន ទ ឯក

រ PDF √នì ក‹çងìគហទòពរ¢ www.khmerkrom.net

ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

2

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន គនទូទងេខតឃ ំ ំង ។

េគលបណង ំ

បផិ ុ ំ ចបផ ំ ញ ពះពទធ

ិ ី ៦-សូម កសួងករបរេទស ជួយរកវធៃនយទធ ុ

កកេនះ គេដ ់ ឺ មបីបែបកបបក ំ ំ ់ ពះសងឃ នង ិ

សន

េលរដករយួ ន 

នងមួ នមនរបស់ ពះ ិ លបងកចពកយទូ ់

េ កម

សមមសមពទ ពះេតជគណ ថច់ ុ ់  ។ តង់ចណចេនះ ំ ុ ុ ធជមចសៃនេយង

ស េទ

ឲយបញឈបករគបសងក តេទេលសទធ ់ ់  ិ ិ ពះសងឃែខមរ

េដមបីឲយ ពះសងឃែខមរេ កម

េ ជសេរសគណៈសងឃទូ ទង  ំ

ប៊រី ងគ បនសងកតធង នី កសួងករបរេទសថ រដករយួន ់ ន់ បបេទម ់

កមពុជេ កមេ យខនឯង នងេ យេសរឯក ជយ ។ ិ ី ួ ៧-សូមរដករយួនកមម តវផលទ ុ ុយនស ិ ់ ិ ករ ឲយ ពះ-

ពភពេ ិ

កនងមករដករយួន បនេចញទិ ករ នងបញជ ិ ូ ន ពះសងឃយួនេចញ ិ េទេរ នេនបរេទស បពនអងគ ែតស មប់ ពះសងឃែខមរេ កមវញ ់ ់

បនរេំ ភសទធ នងេសរភពជំ េន ពះ កមម ចករ ុ ុយនសផ ុ ិ ់ ិ ិមនស ិ ី ពទធ សនេនកមពជ ុ ៉ នធង ់ រ នងរេ ិ ំ ភចបប់ សន ុ េ កមយងធង

ិ ញ វញ

សងឃែខមរេ កម េដមបីបនេចញេទបនករសក ិ េនបរេទស ពេី ពះ

កផងែដរ ។

ករសក ិ អបរេនកមព ់ ំ ំ ិ ិ ិ ុជេ កម រដករយួនបនបបទសទធ ភូមិ ស បវតិ សែខមរកមពជ  ុ េ កមេចល េហយ

យួនមនបនផលទ ិ ់ ិ ករែថមទងបបទសទធ ំ ំ ិ ិ ិេសរភព ី េរ ន ពះសងឃេទ តផង ។ េសចកែថងករ ី

បញចូ ល ទសមកេឡននៃនបក កមម ម បលទូ ុ ុយនសេទ ឹ ី ់ ី ិ ី ទង ំ ករណែបបេនះ េធឲយ ែដនដីកមពុជេ កម ឲយ ពះសងឃសក ិ ី  ពះសងឃ

ភពពភពេ ិ

កេណតវញ ំ  ិ រដករយួនបន កបញ ់ ជ េទ មមូល ន ឲយ ម ន ជជនកបតបក ។ ់

មួយេមងៃមភ បនទ ៉ ំ ី បកបេ យខម ឹ

ផល បេយជនជលកខ ណៈសងគមជតយងធេធង ៍ ិ ៉ ំ បរេទសសហរដ េមរក ិ

បន

កនង ុ ឱកសជ បវតិ

េហយេចទថ 

កមពជ ុ េ កម រួមមន ៖

រ នងទទួ លបន ិ

សខភពពភពេ ុ ិ

ពះេតជគណ ថច់ ប៊ីរងគ នងេ ុ ិ

ម នី កសួងករ

កចច ិ បជំុេនះ េ

ខកែភន ់ ក

WHO ។

ទូតនន

ថ នភពសទធ ុ ិ ិមនស

ណូយ

មប

គណៈ បតភូ ិ បនជួបថនក់ គមន៍ នង ិ

បអព រេ កមមនករ ់ ំ ី ពតករណៃនកចច ឹ ិ ៍ ិ បជំុ េពលេនះ បងបនែខម ូ គំ ទដលអងគ ់ ករសហពនធ ័ ែខមរកមពជ ៉ ំ ឹ ។ ុ េ កម យងេពញទហង លះុ ពកៃថង េ ឹ

មនអក រកតថ ់

កបណិ ត េឃេហ បនជួបតំ

រ៍ េ

សែខម នងសមជិ កមួយចនួ ី រេ កម មនអនក សី សន ឺ ធណត ី ិ ិ ំ ន

េដមបីផលអន ់ ុ

សន៍ បងញយទធ ុ

ទនងជមួ យអងគករ សពភពេ ំ ី ិ

នងទ ុ ិ ី កងៃ ពនគរចះេទពនតយ ិ ិ

ក។

សទង ំ

យ កនង ិ ទនក ំ ់ ុ កចច

សរបេសចកមក អងគ បជំុ ែដល ប ពតេទរយៈេពល ២ ៃថង ុ ី ឹ

េនះទទួលបនលទធផលេជគជ័យជ បវតិ

ករបរេទស

បរេទស ចះេទពនតយ ថ នភព ពះសងឃ នងវត ុ ិ ិ ិ

ពេិ

ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

សនថ ៍

ពះេតជគណមនេថរ ុ

ដឹកនសហពនធ កសមជិកជិត ៦០ នកមក ំ ័ នងសមជិ ិ ់

ម េម ផល់

ែដលែខមរេ កមកពងរសេនទូ ទងែដនដី កមពជ ំ ុ ់ ំ ុ េ កម ។

េ កម ។

បនមន ប

សហពនធ ័ ែខមរកមពជ ់ ី កង ភី ុ េ កម បនមកដលទ

េខតនន នងតបន ិ ំ ់ ច់ សយល

៥-សូម កសួងករបរេទស

បក់ េសរវឌ ីុ

ិ ុ សេសរ បនទបពបទសម ភ សនជមួ យវទយ ុី ់ ី ៍ ី

៤-សូម កសួងករបរេទស េម ជួយទកទង ឯកអគគរដ់ បចេន កង ំ

េសរវឌ ីុ

កបណិ ត េឃេហ អពលទធ ផលៃន ំ ី

អងគករសហ បជជតិ ។

ជបនទនអព ់ ំ ី បជពលរដែខមរេ កម ក

បក់

កពងេនកមព នូវមនសករ ំ ុ ិ ិ ុជេ កមសពៃថង តវេចះ មគគីគន នងរក ជតិ នងេ ូ ចលនេ យសនវធ ិ កកេឡងតស៊  ិ ិ ី សប មចបប់

សហករជមួយអងគករ

ជូនដលអងគ ុ ់ ករសខភពពភពេ ិ

ដីកថ សូម ពះសងឃែខមរេ កម គប់ ពះអងគ ទងេនបរេទស នង ំ ិ

ជំនយ ួ ដលជនរួ មឈមែខមរេ កម ែដលកពងរងេ គះេ យជំងឺខក់ ់ ំ ុ ៣-សូមផលពតមន ់ ័

ិ ុ ក សំ បូរនទ ិ អនកយកពតមនវទយ ័

ិ មន កចច ិ បជំេុ នះទទួលបនលទធផលជវជជ

ករសហពនធ នងអងគ ុ ិ ័ ែខមរកមពុជេ កមចះេទ

ែភនកទងេនះ ។ ំ

េដមបីរកដំេ

កបណិ ត េឃេហ គតេឆយេ យេសចកសងឃឹ ម ់  ី

កមពជ  េ ុ េ កមេយង

គណៈ បតភូ ិ សហពនធ ័ ែខមរ

២-សូមអងគករ NGO េន បេទសេយ ក

អងគករអនរជតិ

ថេនះគជមគមួ យ នង ឺ ិ ជពនមួ ឺ យស មបអងគ ់ ករសហពនធ ័ ែខមរ-

តតពនតយ ថ នភពែខមរកមពុជេ កម ែដលកពងេកតជំ ឺ កែភន ិ ិ ំ ុ  ងខ ់ កជ

បនទន់ ។

អងគករជតិ

សេសរកបនេធកចច យេ ីុ ី ៏  ិ សមភសនជមួ ៍

បនេសនេទ កសួងករបរេទសចនួ ំ ន បពរចណច ំ ី ំ ុ

១-សូម កសួងករបរេទស

បនទបពចបកចច ់ ី ់ ិ បជំុ េ

បគណៈ បតភូ ់ ិ សហពនធ ័ ែខមរេ កម

សេនះ

យៃនគតយតធម ជូនដល់ បជពលរដែខមរេ កមកនុងេពលឆប់ ៗ ិ ុ ិ ខងមខេនះ ។ ុ

លចណចរួ តយង ់ ំ ុ ចមក ម នី កសួងករបរេទសមនចតតកសតរនធ ិ ់ ុ ់ ៉

ៃ កែលង ។

នងសេណរបសគណៈ បតភូ ិ ំ  ់ ិ ទង ំ

កនង ចណចេនះ រដម នី កសួងករបរេទសទទួលគំ ទ នងសនយថ ំ ុ ិ ុ នម កសួងករបរេទស នងពយយមទនកទនងជមួ យអងគករសខ ុ ិ ំ ់ ំ

ែខមរេ កម បពនអងគ ករតេភ ់ ់ ៏ ់ សខនេឡងេទបនករសក  ិ េន ពះួ ជ ច កកមពុជបែនថម េពល ពះសងឃែខមរេ កមនមនេទ សក ិ

នងគ ចចប់ ពះសងឃអងគេនះផ ឹកេចញ ិ ំ មកែហងរួ ំ

នងបបទ ិ ំ ិ

សហរដ េមរកមនច ិ ំ

េហយ  កសួង

ប់ រមមណ៍ េទេលអងគ  ករ

សហពនធ ង ័ ែខមរកមពជ ៉ ំ ែថមទងគ ំ ំ ទ នងជួ ិ យផលបទ ់ ុ េ កមយងខ

នងគណៈសងឃែខម រេ កមេន ិ ម េនកមពជ ុ

ធនដលអងគ ៍ ់ ករសហពនធ ័ ស មបេដ ់ រេទអនគត ៃនសទធ ិ ិេដមបី

សេ មច សនខនេ យខនឯង ៕ ួ ួ 3

ញ់

វ ិចិ ត

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ិ វចរណកថ

្រកង ្រកង យួនដល់ែខមរ

ណូយបណុ ះេ គយួនបំពល ុ ម រតី ណូយថមី ៗ េនះបនចប់េផ្តមចក់ថនប ំ ណុ ្ត ះេ គ

ែខមរេ្រកម្រតវករេសរ ីភព ្រតវករសិទធិសេ្រមច សនខនេ យខន ួ ួ ឯង េហយជពិេសស ឬេមេ គយួនជបក ជនេនះ មិនែមនជវតថុ

េដមបីបំពល ម រតីដល់ែខមរេ្រកមមួយចំនួនេនេខត្ត ុ

បំណងរបស់ែខមរេ្រកមេឡយ ។ សូមជនរួមឈម ែដលបនទទួល

្រពះ្រតពំង និងេខត្តឃំង ចូលជបក ជនកមម ុ ុ យនិស្ត ។ កនុ ងេគលឹ បំណងេខមងងតយកបយ បមត់ពែព បនំែភនកអន្តរជតិ ក៏ដច ូ ជ

ស័ក្តិ

ជឃតករបស់្រកង

មនស ុ ែដល្រតវ បណុ ្ត ះេ គ ។ េធឲយអនកទំងេនះ យល់េឃញថ ្រកង ណូយ មនសន្តនចិតល ្ត ស់ េចះ គ ល់េសរ ីភព េចះ

បេញច 

បំពលរបស់ ុ

េលកតេមកងដល់ជនជតិភគតិច ឬជនជតិេដម ែដលជមចស់ សក

ែខមរេ្រកមេយងេទ

ណូយ

ិ េម ្ត បដេសធនូ វករបេញច ច

កំច ុ ញ់េឃសន

មហន្ត យដល់ជតិ ។ ្រកង

ទទួលយកនូវអីែដលជ

ណូយ គមនបំណងល

េ្រកែតពីមេធយបយរ ំ

មួយដល់

យែខមរេ្រកម

ិ បំផច

ិ ែដលអងគករបក មនករទកចិ ្ត ់កិត្តិយសឲយ ។ ែតផទុ យេទវញ ុ ត្តផល ្រកង ណូយ េ្របលបិចខចីៃដែខមរេ្រកមសមប់ែខមរេ្រកមប៉ុេ ះ គឺ

បំផញេធឲយែខមរ្របទស្ត យនឹងគន ែលងទកចិ ្ត ន ែបរជេទឲយៃដ ុ ុ តគ

។ េនះ

េ្រកពីបេញឆតែខមរេ្រកមឲយទទួលខនជបក ជន ជឃតួ

ឹ ឲយែខមរេ្រកមបក ជនទំងេនះ បេ្រមែផនករេខមងងតរបស់

ជលបិចកលដ៏េខម្រកខក់

ិ ។ េ បេជងេទវញ

េ យបំពលសតិ រមមណ៍ែខមរេ្រកម ុ

កេនះ ្រកង

ណូយ បនខចីៃដ្រពះសងឃែខមរេ្រកមឲយជួយេឃសន

ឲយែលង គ ល់ខួ នជែខមរ ែលង គ ល់អី ៗ ទំងអស់ េ យ រេ គ យួនែដល បណុ ្ត ះេនះ តតបតេពញ រពងគកយអនកទំងេនះ ។

ថច់

ឬបណយស័ ក្តិ ុ

យួន តេទេទ ត ៕

ែខមរេ្រកមមិន្រតវករនូវករបេញច ចបេញច  ឧបមេដមបី្រប

ែថមេទ តមនជ ទ ្រពះេតជគណ ថច់ ្រតិញ និង្រពះេតជគណ ុ ុ

ផ្តលក ់ ិត្តិយស សេមល

រ្របល័យែខមរដូចគនេនះេទ

- ពះភិកុ ខ ែសត ន ចំេរន េនកមពុ ជ ១០ ០០០៛

កមពុ ជេ កម

- ពះភិកុ ខ សុី េថង េនកមពុ ជ ១២ ០០០៛

- ពះភិកុ ខ ថច់ ខន េនកមពុ ជ ២០ ០០០៛

ពះទ ័យ និងទឹកចិតសបបរសរបស់ ពះេតជគុណ និង ុ

ន ែដលបនឧបតថម ភ ពតិប តេយ ងខ ុ ញំ

ជថវក ដូចតេទ ៖

-េ

ក ុ េនកមពុ ជ ១៤ ០០០៛

ក ថច់ េឆន េនអូ

-េ -េ

េនកមពុ ជ ១៥ ០០០៛

មន្ត េនកមពុ ជ ១៥ ០០០៛ លី ៣៥០ដុ

ង េនកមពុ ជ ១២ ០០០៛

កញ ញ បកបេ

េមរក ៣០០ដុ

ក ថច់ សុេមធ េនកមពុ ជ ៤០ ០០០៛

ក ថច់ េយ ង េនកមពុ ជ ៤០ ០០០៛

ក ថច់ សូរយ េនកមពុ ជ ៤០ ០០០៛

ក សុមលី េនកមពុ ជ ៥០ ០០០៛

សូមឲយ ពះេតជគុណ និងអស់េ

ក គង់ សំេរច េនកមពុ ជ ១៥ ០០០៛

យពុទ ធពរទង ំ ៤

ក អនកនង

បករ គឺ

យុ

វណៈ សុខៈ ពលៈ កុប ំ េី ឃ ងឃតេឡ យ ៕

- ពះភិកុ ខ សឺន សំបរូ េនកមពុ ជ ១៥ ០០០៛ ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

-េ

-េ

- ពះភិកុ ខ ្រ ង គុយ េនកមពុ ជ ៨០ ០០០៛ - ពះភិកុ ខ េច

ក ថច់

-េ

- ពះភិកុ ខ ថច់ សុថន េនកមពុ ជ ១៨ ០០០៛

- ពះភិកុ ខ េយ ង វ

-េ

-កញ ញ សឺន គនធ េន

- ពះេត. យ៉ន់ ថត េនកមពុ ជ ១៥ ០០០៛

- ពះភិកុ ខ សឺន

ថច់ ង៉ក ុ ថច់

- ពះភិកុ ខ សម េត ង េនកមពុ ជ ១០ ០០០៛

េយ ងខស ូ ែថងអំ ណរគុណយ៉ ង ជលេ ជ ចំេពះ ុ ញំ ម បយមិតអនក

ំ ណុ ្ត ះេ គ ណូយ ចក់ថនប

ែខមរេ្រកម្រតវែតបញឈប់ ្រកង

េសច ្ដែថងអំណរគុណ កមអនកេរ បេរ ង ពតិប ត

យ េទ តផង ។

កមអនកេរ បេរ ង ពតិប ត កមពុជេ កម 4

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន

បទសមភសន៍ ៖

ទយ ុ

សុីេសរី ជមួយេ

កបណិ្ឌ ត េឃេហ្វ

េយងខញ  ុស ំ ូមចុះផ យទង ំ សង បទសមភសនរ៍ ងេ ក សបូ ំ រនទិ (វ ិទយុ សុេី សរ ី) នងេ កបណិ ត េឃេហ  ទ្របក ិ ី ឹ សហពនធ ័ ែខមរកមពុ ជេ្រកម

េ្រកយកចច ំ មួយ្រកសួងករបរេទស សហរដ េមរកិ កលពៃថង ិ ្របជុជ ី ទី

២២ តុ

២០០៤ នរដធន ី សុ ៉ ន ី េ នឌសុ ី ី។

សបូ បេទសេវ ត ំ រនទិ ៖ េគដឹងេហយថ 

មបនចះហតថ ុ

េលខេទេលសនធ យអងគករសហ បជជតិ  ិសញញជេ ចនជមួ  សនធិសញញអខះេទ ែដល បេទសេវ ត ី រួចមកេហយ  បទ ? េវ ត

ចសសរេឃេហ ់ ័ 

េត

មបនចះហតថ េលខកនង ុ

បទចណចែដលសខនេនះ ំ ុ ំ ់

គឺ

ម បនចះហតថ េលខេទេលកចច ុ  ិ ពមេ ព ងអនរជតទងេនះ ិ ំ

េហយែថមទងបនផលសច ច នមតជេ ចនេទ តផង ែដលជករចង ុ ិ  ំ ់  េវ ត

ម មផវចបប យ ែដល ់ កនុងករេគរពចេពះសទធ ំ ិ ិទង ំ ូ មនែចងកនុងម ៃនសនធស ចណចសខនដំ ិ ញញទងេនះ ំ ំ ុ ំ ់ បូងបផត ំ ុ

គេលចេចញមកពេសចក ុ ឺ ី ី បកសជសកលៃនសទធ ិ ិមនស កចច ិ ពមេ ព ងេភះ

ែដលជ

េពលគទងអពករ ពមេ ព ងអនរជតពសទធ ឺ ំ ំ ី ិ ី ិ ិ

នេយបយ នងសទធ ិ ិ ិពលរដ ទងអពកចច ំ ំ ី ិ ពមេ ព ងអនរជតេលសទធ ិ  ិ ិ

���សដកចច ែដលកចច ិ សងគមកចច ិ នងវបបធម ិ ិ ពមេ ព ងេភះេនះ គជ ឺ េបះដូងៃនបញេនះែតមង េ កពេនះកេនមនបញ ឯេទ តេនេ កម ី ៏ សទធ បកនពូ ិ ិសញញេនះ េដមបីបបតករ ំ ់ ់ ជ

សន៍ កដូ ៏ ចជ សនធិ-

សញញេដមបីបបតករ បកនេរសេអងចេពះ សេភទ នងសនធ ស ំ ់ ់   ំ ី ិ ិ ញញ

ដ៏សខនមួ េពលគឺ ុ ំ ់ យេទ ត ែដលនយយអពសទធ ិ ំ ី ិ ិៃនកមរផងែដរ

េវ ត

េវ ត

មបនេធសច ច នមតេទេលសនធ ស ុ ិ   ិ ញញទងេនះ ំ ម តវែតមនចណងកតពកចច ម ុ ំ ិ អនវត

េមះេហយ ៉ 

មនស ុ

មពតេទ េវ តិ

ម ផទុ យេទវ ិញែខមរេ កម បរយនក ់ ់ ែដលេកត  ជំងឺខកែភន ក េបកែភន កេមលពួ កគតេ់ ះ េនះចណច ់ ក ពមនអន ំុ   ំ ុ ទមួ ី យ

សនធស ិ ញញទង ំ

េលសពេនះេទេទ ត េគ ចេ បឧបករណ  ី  ៍

អនរជតដៃទេទ ត េដមបី កសម ព ធេទេល បេទសេវ ត ិ ់

ទពរទកទងនងចបបថម ី ី ់ ឹ ់ ី

ែដលបន

េដមេនះ 

ម បន

េតេវ  ត

ដូចែដលេ

កបណិ តបនពណនមកខង

មនងទទួ លផលវ ិបកយង ឹ ៉

យងសកមម នងមន បសទធ ៉ ិ ិ ភព ។

ែដលមនេធ បទ ? ិ  មសនធស ិ ញញទងអសេនះ ំ ់

រេំ

សបូ ំ រនទិ ៖

មបទសមភសនរបសខញ ឹករបស់ ៍ ់ ុ ំ នងសហេសវ ិ

កកនុ ងគណៈ បតភូ មនចណច ិ េនះ ខញុ ំបនេរ នសូ តេទេឃញថ  ំ ុ ៃនកររេំ ភយងេ ច សកពរែដរ េពលគកររេ ៉ ់ ៏ ី ឺ ំ ភសទធ ិ ិ ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

ងដលករ បតបត ំ ់ ិ ិ

សន ជពេសសេនភគខងតបងៃន បេទសេវ ត ម េនកនុ ង ិ ូ ករណែដល ធរណរដសងគមនយមេវ ត ម មនបនអនវត ម ុ ី ិ ិ

ម ឲយផលរបយករណអពករអនវតសនធ ស ុ ់ ៍ ំ ី ិ ញញទងអស ំ ់

េនះឲយទនេពលេវ ់

មពរបនក ី ី ់

យ បនទទួលករយកចតទក កយងពេសស ិ ុ ់ ៉ ិ

ពរី ភបលេវ ត ិ

ែកវែភនកេទេល គសនធ ស កនង សហពនធ ុ ឺ ិ ញញសពសទធ ី ី ិ ក ិ មរ ី ័ ុ ករណេនះ ែខមរកមពុជេ កម ចេធអបនេ ចន ស់ េដមបី កសម ព ធេទ  ី  ់ េលេវ  ត

នងករេរសេអង ិ   ឧទហរណ៍ ជនជតេវ ិ ត

ែដលេកតជំ  ងឺផ

មែតងែតយតយវ ុ ឺ ៉ កនុងករេធរបយករណអពករអនវតេទេល  ៍ ំ ី  សនធស សនធស មង់ ិ ញញទងេនះ ំ ិ ញញមួយែដលេគ គបគ ់ ន កពងែតត ំ ុ

កបណិ ត េឃេហ

5

ែដរ

កនុ ងករ

ចសសរេឃេហ មនករ ់ ័  ៖ េរ ងែដលសខនេនះគថ ំ ់ ឺ

ភេ ចន 

សេន បេទសេវ ត ់

កបនសរេសរទកជឯក ុ

េហយកររេ  ំ

រេទ តផង បទមនកររេំ

ភខះ

ភសទធ ិ ិ

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន សញញដ៏សខនពរ ំ ់ ី

ខងលចសហរដ េមរក ុ ិ ិ េយងបនអបរអពជំ  ់ ំ ំ ី នញ នងយទធ ិ

ែដលេយងេទបនងបនពភក ជមួយនងម នី   ឹ ិ ឹ

កសួងករបរេទសសហរដ េមរក ម បវតិ ិ នៃថងេនះ កបែនេន ៏ ុ៉

េផ ង ៗ ែដល ចញងឲយសកមម ជនែខមរេ កមទងេនះ ចេរ បចំ ំ ុំ នងជំ តេ យខនឯង ែតេបេ កពុ ុ ិ រញចលនេនះតេទមខេទ ិ ួ

េរ ងៃនកររេំ

ភកនុង បេទសេវ ត មជហូរែហមក ដូចជកនុង េរ ងវបបធម នងអក រ សជេដម ែតេបនយយឲយចេលែផន ុ ិ  ិ ំ  កសខ

ភពែតមងេនះ គសខន ឺ ំ ់

នតយេមលេទ េ ិ 

ចេពះកចច នករបរេទសេនៃថង េនះ គឺ ំ ិ បជំុរបសេយងេនទសកររដម ់  ី ី ី េនេលមនស  ុ មួយកបបេ ់ ុ៉

យងសេមប មពរដអ ៉ ី ំ ិ ែតផទយ ុ េទវញ

ចេវ ត

េហយខញ ញ របសពួ នង  ់ ី ី ថ េសចកេបជ ី ់ កគតេនះ ់ ឹ ុ ំេជ អសពេពះពពង់ បនសេ មច មពតខញ យនងមនស ជ តជំ ុ េ ចនសញ ិ ុធ ំ បេធករជមួ ់  ឹ  ិ ុ

យបក ី ែដលមន

ិ ិ វញពភពេ

បែនទញយកកយកចច ក់ ុ៉ ុ ិ ទក េធឲយេគេ ះ 

យភម

េនេពលែដលពលរដែខមរេ កម បរយនកេកតជំ ់ ់  ងឺ

(ហូេស មត ៉ ់

ែដលមនចលន សេដ ងគនេនះែដរ

េហយខញ  ុំ ស់ ឧទហរណដូ ៍ ចជេ ក

) ែដលសពៃថងេនះ បនកយជរដម នី កសួង

ករបរេទស ៃន បេទសទមរខងេកត ី ័  កលែដលេ

េ ពះេហតេនះេហយ ុ 

បេពញទស នកចច ំ ិ េនរដ

ចណចមួ យែដលេយង ំ ុ  តវេធឥឡវេនះ  ូ េដមបីទញយកករចប់ រមមណ៍ ពករអេញជ ញអងគ ករជំនញមនជ ី 

៉ ៃវេនឆ នំ

១៩៩៨

កអេញជ ញមក 

េនេពលេនះេ

បនទទួលរងនណ គកន ់ ូ ែបលសនភព ិ ឺ ុងេពលែដល បេទសជតរបស ិ ់ េ កសថិតេនេ កម នគមដ៏ ែសនេឃរេឃៃ ពៃផ ៃន បេទស ិ

ក េដមបីឲយចតវធនករចេពះេរ ង ់ ិ ំ

ទ អងគករសខភពពភពេ ុ ិ

កេនះ

បនេឃញថ េគបនេជគជ័យល 

ខកែភន កខទប់ តេច ក េធមនដឹ ់ ក េគែបរជបទែភន ិ  ិ ងមនឮពេរ ិ ី ងហនឹងេទ

ិ វញ

កនងេឃញថ យវជន នងមនស ុ ុ ចសយលគ ឹ  ិ ់ ់ ន

ិ េទវញេទមក េហយជពេសសមនករេបជ ញ ចតយងមតម  ិ ិ ៉ ុ ំ ដូេចនះ

ស់ ែដលេយងបនជ មបយងចបស  ៉ ់

េយងបននយយអពករណពរប ឺ  ិ ំ ី ី ី ី ដូចជជំងផ

សព ុ ី ី សទធ ិ ិេសដកចច ិ សងគម នងសទធ ិ ិ ិវបបធម នងសទធ ិ ិ ិេដមបីមនសខភព

ឥណូ េនសុី េហយេ កកជសកមម ជនៃនអងគករ UNPO ែដរ េ ក  ៏ ិ ែតងែតបផសបផលចលន កមនស មម វទយលយេផ ង ៗ ំ ុ ំ ុ ិ ិត ័

យង ៉

កពងែតពយយមេធកន ំ ុ  ង ូ ុ េពលឥឡវេនះ

េនះភម ៗ េនះចបស់

សថ ់ ជកររេំ

ភមួយេ កមសនធស ិ ញញ

លរបសមនស ់ ុ សថិតេនេ កមសនធស ិ ញញេនះ

ចណចសខនគេធ ំ ុ ំ ់ ឺ 

ឲយេ កក បឆងនងអេព ំ ឹ ំ 

ឲយរ ភបលមនករទទួ លខស ុ តវចេពះពលរដរបស ិ ំ ់

ខន កលពមនទនមនយនករអនរជត ុ ី ិ ់ ិ នងចបបសទធ ិ ់ ិ ិមនស ួ រដ ចេធអ កេទសៃពរអ  ី ៗ េ សចែតនងចតខនគ ឹ ិ ួ ម នអនក ់ ៍ ី

ទងអសេឡយ ំ ់  កបែនចណចសខនៃនឯក ៏ ុ៉ ំ ុ ំ ់

មនស គបរូ់ បមនសទធ ុ ិ ិ ែដលគមនរ ភបល ិ

មនករយកចតទក កជអនរជត ិ ុ ់ ិ

នងចលនេផ ង ៗ េទ ត កនង ិ ិ ុ ពភពេ

រសទធ ុ េនះ គថ ិ ិមនស ឺ

សហពនធ ័ ែខមរេ កម ែដលេ ប បដូចជេ

មួយ ចបដិេសធ

ៃនរដ

បន េហយេលសពេនះេទេទ ត សនធស មវឲយ   ី ិ ញញេនះ ែថមទងត ំ

ិ ិ វញពភពេ

មធមម មនអនកជំនញករពជំ ី ុ-

កេនះចនួ ំ ន ១៨ នក់ ែដល តវផលអន ់ ុ

ះេទ

ជេ ចនេទ ត េដមបី   សួរេ

េឡយ។ 

ក។

ក ( មសអស វមនក់ ៉ ៉ ់ ់ ) ែដល គនែតជេភញ ់

ះ េ

កជសកមមជនមនកផ ់ សបរពភពេ ់ ូ ិ

ក ម

កដូ ៏ ចជករបន

នូវសទធ ុ េពញបរបូ ិ ិជមនស ិ រណពខន ៍ ុំ

សបូ ែដលថេ ំ រនទិ ៖ ពតែមនេទ ិ

កកពងែតនយយ បប់ ំ ុ ិ

ផល សេដ ងគនដូចែដល បេទសទមរខងេកត ី ័ 

េយង ក មបទពេិ ធនដយូ  ខញុ ច ំ ងដឹ ់ ងនូវករបន ៉ ់ ម នរបសេ់ ៍ ៏ រ អែងងរបសេ់ ក ែដលេធករជមួ យនងអងគ ករ UNPO មកេហយ  ឹ 

បនទទួលែដរេនះ

ែមនេទ ?

ចសសរេឃេហ ហនង ់ ័  ៖ ខញុ ំ ចនយយបនថ ិ ឹ េហយគជ  ឺ ផវូ ជមគេឆពះេទរកសនភព នងភពសមបររងេរ ង មយងេទ ត ិ ិ ៉ ូ ុ ពត សែដលេយងមនសភពខសគ ន រ ង បេទសែដលេធ ុ ិ ់ 

ែដរ េដមបី  រេំ ះ

ខនេគេចញឲយផតពរបប គប់ គងបចចុ បបននេនះបទ ? ុ ី ួ ចសសរេឃេហ ៖ បទអែដលខញ បូង ់ ័  ី ិ ុ ំ ៊ ននយយដំ បផតេនះ គថ គនែតកន ង ខញុ ំ ចនយយបនថ ំ ុ ឺ ់ ំ ិ ុ ឆនកនងេទេនះ

នគម នងភពខសគ ន ៃនជនជតេដ ុ ិ ិ ិ មនមួ ី យ ៗ កបែនមនភព ៏ ៉ុ

សេដ ងគនេ ចន 

ស់ េយងបន 

សេលវធែដលេយង ់  ិ ី  តវេរ បចំេដមបីតស៊ូដេណ ម

យកមកនូវករសេ មចេលភព យខនឯង ៕  ័ សនរបសខនេ ់ ួ ួ ដក សងេចញពវ ់ ី ិទយុ សុេី សរ ី (www.rfa.org/khmer)

េធករអបរពរដងដលសកមម ជនែខមរេ កមទងកន  ់ ំ ី ់ ំ ង ំ ់  នង ិ ុ តបនខងេកត ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

កទងមូ ំ ល

ខញុ ំថ ករយកត មប់ មៃនសហពនធ ល ័ ែខមរកមពុ ជេ កមនងបនទទួ ឹ

មពតខញ ិ ុម ំ នសណ ំ ួរ ក កបែនេ យេយង មេពលខរបស ៏ ៉ុ ី ់

េសចកសងឃឹ មរបសែខម ី ់ រេ កម មនពនឺ តចះ តចង់

កនង ព ធេទេលពភពេ ់  ិ ុ ករ កសម

ទទួលយងេពញេលញ ៉

កបណិ តេឃេហ

េនះ េតពលរដែខម រេ កម ចមនសងឃឹមខងប  ំ ុ៉

កឲយបនចូលរួមជមួយនង ឹ

េទដលករទទួ លយងពត ់ ៉ ិ បកដនូវឯក ជយភព

ែដលកពងែតេកតេឡងេនកន ង តផង េមះេហយ ំ ុ   ់ ួ ៉  ុ បេទសរបសខនេទ ពួកេយងកពងែតេលកយកបញ ែដលែខមរេ កម បឈមមខេនះ េទ ុ  ំ ុ  សបូ ំ រនទិ ៖ េ

េដមបីទកទញចលននស ់ ិ ិត

សថ េយង ចនង កទសៃនសកមម ភពថមម ី ួយ ែដលនេយង ់  ឹ ់ ិ ំ 

បែនែថមទងមនបន បកស បបនូ ៉ុ ំ ិ ់ វអី

កឲយជបញ មួយដ៏សខនេនកន ង ់ ំ ់ ិ ុ រេប ប រៈពភពេ

េពលគេយងនងបេងក ត  ឲយ ឺ  ឹ

ខញុ ំគតថទងេនះបនបង ញពរេប បេធករងរ ែដល បសចកអេព ិ ំ ី  ំ  ហង កដូ ុ ន ែផនកករទូត េហយកនងេទពត ិ ៏ ចជករ បឈមមខគ  ិ

សន៍ នង ក់ ិ

េសនករអនវតឲយ តវេទ មសនធស រឯបចច ប ុ ិ ញញទងអសេនះ ំ ់ ី ុ បននេនះ េទ ត បេទសេវ ត ម មនែមន តមែតមនបនអនវតនូ វសនធុ ិ ឹ ិ ិ សញញទងេនះបេ ំ ៉ុ

៉ ុ៉ ៃវបេ

តង់េនះឯងែដលេយង 

ករេធឲយមនករយកចតទក កជអនរជត ក  ិ ុ ់ ិ េហយឥឡវេនះេ  ូ កមកអងគ យ នៈជរដម នករបរេទស ៏ ី ុ កនង ុ អងគករសហ បជជតិ កនង ុ

រ ភបល តវែតបេពញកតពកចច តផង បទសូមជ មប ិ ំ ិ របសខនេទ ់ ួ

ថកនង ិ ំ ុ យនករអនរជតទងេនះ

នគមេនះ ិ

6

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័តម ៌ នពីអងករ យូអិន អូ (UNPO) គ

យួនេនែតបន្តករេចទ្របកន់ថ

្របជពលរដម៉ ុ ្ឋ ង

បភពពតមនព ័ ី បេទសេវ ត

ម បន យករណថ ៍ ៖ កល

ពៃថង ី ទី ៩ កញញ ២០០៤ េនះ កមម នេវ ី ត

នន ែដលបនេធឲយ លរងទកខ ុ េវទនជង ៣០  បជពលរដខនទទួ ួ ឆនកនងមកេនះ ។ ំ

មជេ ចនរូ  ប បន

បងខត ិ បងខឲ ំ យ បជ���លរដមង ញ៉ េនឃុំ ងយ ៉ុ ំ ៉ សកជឺបក់ េខត យ៉

យ ែដលកពងបេ មករឲយរ ភបល បចឃេនះ ឲយេរ បចំ ំ ុ  ិ ំ ុំ

មូលនធមុ ៖ ិ ិ ៉ង ញ ៉ សូមអពវនវមក ំ

េធបតកមម ុ ហង ុ  ិ ែកងកយមួយ េ យឲយលយកកដលពួ ់ ់ កគត់ ។ បតកមម បេភទេនះ ុ

តវបនរ ភបលេវ ត ិ

មេរ បចេឡងមង ំ 

េហយមងេទ ត បនទបពបតកមម ុ េ យសនវធ  ់ ី ិ ិ ី េដមបីឲយពភពេ ិ ភន ញ៉ ុ៉ ័ ចឡថ ំ បជពលរដមង

រ ភបលេវ ត ិ

សហគមនអនរជត ៍ ិ

បនេចញផ យេ យអងគករ

មនពកពនធ បឆង ់ ័ នងេភរវកមម ឹ ំ

មង ញ៉ ៉ុ

េធបតកមម កលពៃថង ុ មួយៃថង កម ី ទី ៨ កញញ ២០០៤ គមនៃថង ឺ ុ 

បយ

មនកេឈ មះ ់

ឲយេទបងខំ បជពលរដមង ញ៉ ុ៉

ភបលេនឃ ុំ ងយ ិ ំ ៉

បវ សក កឡ េខតយ៉ ់

េ ះែលង បជពលរដ

សន ឬកសកមម ភពនេយ៏

កនុងករទមទរសឲយមនភព ុំ

ខពង់ បក

ដូចែដលគណៈកមមករសទធ ុ ិ ម ិ នស

សហ បជជតបនេសន ស ិ  ុំ

េហយេវ ត 

ៃនអងគករ

មេនែតេធមនដឹ  ិ ងមនឮ ិ

ពក ឹ

កមម នី

ដែដលជដែដល (សមយ ័ បជំុេលកទ  ី ៧៥ ៃនគណៈកមមករសទធ ិ ិ

ករងរឲយរ ភបល បចឃ ទ ី ិ ំ ុំ ងយ ំ ៉ រួមមនបូ៉លស

ន នង ិ

ទងរបយករណសព ំ ៍ ី ី បេទសេវ ត

េវ ត

េមង ៉ ៨

ករជបនទន់ ឲយមនអនកសេងកតករណសទធ ុ ចូលេទដលតបន ៍ ិ ម ិ នស ់ ំ ់

ឲយចតែចងេធបតកមម ុ ហង ់  ិ ែកងកយមួយ

ៃថងទី ៩ កញញ ២០០៤ េវ

នងអងគ ករអនរជតដៃទេទ ត ិ ិ

ឬមួយពមូ សខនចូ ុ ី លេហតពយយមេភ ួ លេទ នៈជជនេភ សខន កមពជ ួ ។ ុ កនង ុ សហគមនអនរជត ៍ ិ អងគករសហ បជជតិ េម ចតវធន ់ ិ -

ែដលបនបេ មករឲយរ 

េហយសនយថ នងឲយលយបតករម ន ក់ ៗ ៥០០០ ដង ុ ុ ុ ។  ឹ

នងសងគ មកចច ិ ិ របសពួ ់ កេគ

យតធមពរ ុ ិ ី ភបល ិ

មរុ ជសមជិករណសរិ មតភូ ុ មៃនឃ ិ ំុ ងយ ំ ៉ សកជឺបក់ េហយ  មក ុ េមឃុំ

េម ចត់

ែដល តវេគចប់ កគកពបទេធសកមម ភពនេយបយ ់ ុ ី 

េ យសនវធ ិ ិ ី ករ បណបតន ិ ័ ៍ គស ិ

េគយកេទអនវតេ កមករ តតពនតយដ៏ តងរងព ុ ិ ិ ឹ ុ ឹ ី ជញធរយួន ។

មនកេទ ់ តេឈមះ

MFI

េហយនងទទូ ចសឲយរ ភបលេវ ត ុំ  ិ ិ

ម ។ ខងេ កមេនះគជេសចកសេងខ បៃនេរ ង ឺ ី

មបនបេ ង នដលជនមង ញពរនក ុ៉ ់ ៉ ី ់

នងអងគ ករសហ បជជតិ ិ

ិ វធនករជបន ទ ន់ េដមបីេសបអេងក តេមលបទឧ កដជកែសង ែដល ់ ុ  ិ

បតកមម តវបនេគេរ បចេលកដំ ូ េហយបន ទ បមកេទ ត បន តវ ុ ំ  បង  ់

ម នេវ ី ត

ញ៉ ជេភរវជន

មនស ុ អងគករសហ បជជតិ កលពែខកកក ី

ម បមូលបនទងបរសទង ំ ុ ំ សចនួ ី ំ ន ៥០ នក់ ែដលបេ ម

កមមភបល េហយនងអន ក ិ  ិ កភូមិ ៧ នកេទ ់ តេនកនង ំ ់ េហយពួ  ុ តបន េគ តវបនហកហន េ យេ ប ុី ិ ុ ឹ ឺ េស កពកែបបសវលេទេធបតកមម ់ 

SR,2031) ។

រ មរបង គរធំ ៗ េនកនង ុ ឃុំ នងគបដំ ភបល ។ ុំ ជកចច ិ ិ ់ ុថេម ទេលករយលយឃ  ិ ័ ិ ត ៉ បឆងនងរ ំ ឹ

េសរកន ី ង  ំ បេទសកមពជ ំ បេទសេវ តុ បេទសកមពជ ុ េហយទង ុ ទង ម តវេគរពសនធស សខន (ដូចែដលបនបញជក់ ិ ញញសពជនេភ ី ី ួ នេពលថមី ៗ េ យេបសកជនអងគករសហ បជជតិ េ ក Hon.

េនទេនះ បតករម ន ក់ ៗ បនទទួលរងន់ េហយវល ុ ី  ិ តឡបេទ ់

មង ញ៉ ុ៉

ជបពកពនធ ់ ់ ័ េទនងេភរវកមម ឹ

មថ

តវបនប

Peter Leupretch) េហយទេង របស់ កង 

បជពលរដ

រ ភបល ិ

កមអនកផលជំ ់ នួយអនរជតិ នងប ិ

េហយ ជពេសសអងគ ករ ECOSOC បនបដិេសធករេចទ បកន់  ិ

នន េម ពចរ ិ

ខងជំេន

ក េ យបតកមម ុ ហង ិ

រភយខ ច ័

សនកនង ុ បេទសេវ ត

សទធ ុ ”) ៕ ិ ិមនស

េគដឹងករពត ងកប ិ ៃនេសចកែថងព ី ំុ តម ឹ តវរបសខន ់ ួ ពមទងករប ំ ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

យងមតចតេឡងវញ ួ មួយចនួ ំ ន ៉ ៉ ់ ់  ិ នូវ បកជំ ់ នយ

ម (ដូចអងគករឃេមលសទធ ំ  ិ ិ

មនស ុ បន យករណកលពៃថង ៍ ី ទី ២ ធនូ ២០០៣ េ យមនចណង ំ ិ ខង េជងថ “េវ ត ម កមអនកផលជំ ួ តវែតសឲយមនករវវឌ ់ នយ ំុ

ែកងកយ េហយពបនអនញ ុំ ុ ញ តឲយអនកសេងកតករណ៍ នងអន  ិ កកែសត កេ៏ យ

រ ភបលបរេទស ិ

ែដល តវេគេ ប បសកន ម េដមបីញុ ងឲយ បេទស ់ ង ំ ុ បេទសេវ ត េវ ត មធនថ តវបញឈបអេពហង នងគេន ុ ់ ំ  ិ ែផនកសទធ ិ ិមនស ិ ំ ប

េនះជផវករកលពែខកកក កនងមកេនះ ។ ថីេបសហគមនអនរ ី  ៍ ូ ជតបនបដិ េសធយងមងមតែបបេនះកេ តិ ៉ ឹុ ៉ ់ ៏ យ ករ៏ ភបលេវ ិ

ឯក ជយចូលេទកនតបនេនះេ យេសរេទ ់ ំ ់ ី

ណូយ បនឲយរងន់

េលកទកចតដលជនេភ សខន សខនេនះ តវបញឈប់  ឹ ិ ់ ំ ុ ួ ែដលកពងេភ ួ ជបនទន់ ។

បជធបេតយយ នងអងគ ករសហ បជជតបដិ ិ ិ ិ េសធេចលជយូរមក

មេនែតបនករខតខភូ ុ ិ ំ តកហកពភពេ ិ

រ UN: CCRR/C/

ករជបនទន់ េដមបីធនឲយអងគករ UNHCR េធ បតបតករេ យ ិ ិ

ដលេមង ់ ៉ ១២ ៃថង តង់ ម នី សកជឺបក់ បនមកដលឃ ់ ុំ ងយ ំ ៉

ករេចទ បកនរបសរ ត ់ ់ ភបលេវ ិ

ម ។ ឯក

សហគមនអនរជត ៍ ិ អងគករសហ បជជតិ េម ចតវធន ់ ិ -

បសដំ ុថ ម យ ប ់ បង នងេចលដំ ិ

ិ ផទះវញេរ ង ៗ ខន ួ ។

២០០២ ែដលរួមមន

7

VOKK

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន

យួនបងខំសងជវតជីែកងឲយលកដី ់ វត ជញធរ

បភពពតមនពកមព ័ ី ជ ុ េ កមថមី

េនះ

បនឲយដឹងថ

នគមយួ ន បនបញជូ ននគរបល ប ប់ វធ ុ ស មក ិ ចូលវតជីែកង សថិតេន សក យទង េខតមត់ ជក បងខំ ពះេច-

្រពះ

រវត ្ត ជែកង

អធករវត ឲយចះហតថ េលខលកដី ុ ិ ់ វត ែដលមនទហ ំ ំ បមណ ០,៣

ហក ិ

ឲយេទយួនស មបេធផវចូ ់  ូ លេទតបនេទសចរណរបសេគ ំ ់ ៍ ់ ។ ពះេចអធករ បនបដិេសធ ចអហង ក រ មន ិ ់ ិ ពមលកដី ់ េករ ករ

ដូន េទឲយយួនទលែតេ ់ កេ៏ យ ។

េទះជមនករគំ មកែហងយង ំ ៉

េ យេឃញភពមងមត ុឺ  ៉ ់

របស់ ពះេចអធករអងគ េនះ ិ

ជញធរយួន កបញ ៏ ជ នគរបលេគ ឲយដកថយមួយរយៈសន ិ េ យពុំ

បនបះពលដល ៉ ់ ់ ពះកយរបស់ ពះអងគេឡយ  ។

ដីែដលយួនចង់បនស មបេធផវថន ់  ូ ល់េនះ ជដីទួលសថិត ប កនង ែកង ។ បជពលរដែខមរធបរកេឃញវតថ ិ ់  ុ បរេវណវតជី ុ ុ ណេន ទេនះ ី

ពមទងមនករសនន ំ ិ នថសថិតកនង ័ ំេទ តផង ុ សមយនគរភន

េហយកចតទកថជទសក ក រៈបូជ ។ បជពទធ ងវត ុ បរសទចណះេជ  ៏ ់ ុ ី ិ ័ ំ ុ

ែតងែត បមូលគនគ នរដូវ បងជេរ ង ី ន មក បរពធពធបណយេនទេនះ ិ ី ុ ី ំ លឆ ់ នំ។

រឯតបនេទសចរណែដលេគប មងេធផវចូ គឺ ី ំ ់ ៍  ូ លេទេនះ ទួលភ កគេណស៍ ជដីរបស់ បជពលរដែខមរ តវបនេ ក បធន

ភូមេឈ ម ះ េច អង កនុងនម ជញធរយួន បនបងខិតបងខែំ ខមរឲយលកេទ ិ ់ ឲយយួនរួចជេ សចេទេហយ  ។

សងឃ ១ អងគ ពះនម ភម េគនមនយក ឹ ែដលេគបញជក់ បបថ ់ ិ

កលពឆ ុ ធបបនេធឃត ី ន ំ ១៩៧២ ពួកយួនេយ កកង ់ 

ពះសងឃេនវតេនះ

េទអបរេនភន ់ ំ ំអកយមួ ំ យរយៈ ៕

ពះនម លម នងចបព ឹ ិ ់ ងត់ ពះកយ ពះ-

VOKK

ែខរេ្រកមេនភំ េន ពញ ចូលរួមពិធ្រី ប ម

ង ំ ទូកង

និងទូកែចវ បន ក់ចះពី ឹ ហឺនសម ុ បងគងេហយជេ សច េដមបីហក កមង ំ អនកេលងទូក ស មប់ពិធប ី ណយអំ ទ ុ ុ ូក អកអំបក ុ សំពះ ពះែខ ។ កនង ុ ចំេ

មទូក ប់រយគូ

ែដលកំពងរ ុ ំកិលចះពី ុ បងគងៃន

ទូទង ំ ពះ ជ

ច កកមពជ ុ េនះ េគេឃញមនទូកមួយមនេឈមះ ថ “ែខមរកមពុ ជេ្រកមមនជ័យ” ។ ទូកងែខមរកមពុជេ កមេនះ

េ កម គប់ គង

តវបនមិតសមគមែខមរកមពជ ុ

និងេរ បចំពិធីែសនថយ ស់បរមី

េ យេគរព

និមន យង អេញជ ញអស់វតថុសកិសិទធិ ែដលជេទព រក រក ឲយជួយ

េ បះបនទំបរមីេសរ ីជ័យមងគលដល់ទូក ពមទំងកី ពះសងឃេ បះ ពំទឹកទិពមន

័ ” េនភនំេពញ ទូកង “ែខរកមជេ្រកមមនជយ ម ុព

រដូវអំទ ុ ូកមកដល់េហយ គប់វត ជនបទទូទង ំ ពះ ជ

ច កកមពុជ ទី

ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

មននឹ ុ ងរ ំកិលទូកចះពី ុ បងគង

ី េចអធិករវតែ ពក ប មនសងឃដកែផផ ដ ំ ល់កី

ម េខត ខ័ណ និគម-

“កី

ែដលមនទូកង ទូកអំុ

ៃនែខមរេ កម ែដលជ បភពេដមសិលបៈកី 8

ករ ។ បនទប់ពី ពះ គ

ករទំងអស់ថ

ករទំងអស់ចរូ ខិតខំេលងឲយបនល ឲយសកិសមនឹងេករេឈមះ ប

ង ំ ទូកង េហយ

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន ៃដគូ ប

ង ំ បែជងរបស់េយងទំងអស់

អ៊ំ សី ឡឹម ធី ហង ែដលបនចូលរួមជកមង ំ ចិតកនង ុ ពិធី

សទធ ុ ែតជមិតដ៏លរបស់

េនះ បនបញជក់ បប់ពីសននចិតរបស់គត់ថ “ខញុ ំមកចូលរួមអបអរ ជកមង ំ ចិត េហយខញុ ំមន រមមណ៍រ ំេភបរ ីក យ ស់ ។ មកដល់

េយង េទះចញ់ ឬឈនះ ក៏ជេសរ ីមងគលែដរ េ ពះេយងបនចូលរួម ែថរក បៃពណីជតិ ។ សូមបញជក់ថ

ទូកងែខមរកមពជ ុ េ កមមនជ័យ

រដូវេនះ ខញុ ំែតងនឹក សេ ះេទដល់ សកេយង សកេ កម េយង មនទូកេ ចន ស់ មនទំងទូកង ទូកមួង ទូកកហូវ ែដលេទ

តវបន

រក ទកេនវតែ ពក ប នទិសខងេកតៃនជយ កងភនំេពញ ។ ុ មប

សន៍េ

ំង

េរ ៉ត

ជួបជុំ ប

ង ំ គនបីយប់បីៃថងេនលំេពយ ឬ េនឃំង ។ ខញុ ំខំបន់ េនកមពជ សន់ អំពវនវេធយ៉ង ុ េ កមកំុឲយយួនបំបត់ បៃពណី

នយក បតិបតិ

ឹ “ទូកងេនះេឈមះថ ែខមរ សមគមែខមរកមពជ ុ េ កម បនឲយដងថ កមពុជេ កមមនជ័យ ទូកេនះបនេធេឡងបីឆនេំ ហយ េ យមនករ ិ េ ក អ៊ូ ឧបតថមភថវកពី េនសហរដ េមរ ិក េហយទូកេនះជ

របស់េយងេនះបនឲយេ េ

កមមសិទធិរបស់មិតសមគមែខមរកមពជ ុ េ កមក៏ពិតែមន ែតក៏ជសមបតិ

ង ំ ែដលជអនុ បធនៃ���គណៈកមមករ គប់

គងបនបំភឺថ “េនទូទង ំ កមពជ ុ េ កមេយងសពៃថង ទូកងមនេន

របស់ែខមរេ កមទំងមូលែដរ” ។

សល់មិនដល់ ១០០ គូេទ េហយទូកទំងេនះ សទធ ិ ធិរបស់ ុ ែតជកមមសទ

វតនីមួយ ៗ ។ េខតែដលមនទូកងេ ចនជងេគ គឺេខតឃំង បនទប់

កបនបនថ “កនុងករេរ បចំ និងអំទ ុ ូកងមង ៗ តវ ិ ិ យថវកអស់ េ ចន ស់ ឯថវកទំ ងេនះ គឺបនពីករឧបតថមភ

ចំ

ក សឺន

ះ” ។

មក កមួនស និងពល

ពីសបបរសជនែខម រេ កម គប់ទិសទី ទំងេនបរេទស និងកមពជ ុ ុ មន

និងករអំុ ប

វ ។ រ ីឯករ បរពធពិធរី ំកិលទូកចះពី ុ បងគង

ង ំ គនេទ តេ

ត ពំខ ន ជមួយទីេនះប៉ុនមនេទ” ៕ ុ សគ ុ

សហព័នែធ ខមរកមពជ ុ េ កមជេដម” ។

VOKK

ែខមរេ្រកម េនរដ ស ៉ ុីនេ ន ចូលរួមពិធីបុណយអំទូកង

ំ ង សុី េមរិកង ំ េលកដបូ

ក ម ទូ ក ង ែខម រ េ ក ម េន រ ដ

សនេ ន សហរដ េមរក ៉ ីុ ិ បនចូល

រួម ប

ង ំ ទូកង

កនង អទូ ុ ុំ ក ិ ប ី ណយ ុ ពធ

សុី េមរក ិ េលក  ដំបូង កលពីៃថង

ទតយ ិ ទី ១០ តុ

២០០៤ នទី កង

ែកនត៍ ។ ពធ ែបបេនះនង ុ ិ ីបណយ ឹ តវេរ ប

ចំឲយមនជេរ ង ល់ឆនំ ែដលមនលន ំ ំ

អទូ ដូចពធ ុំ កេនេខតឃំង នង ុ ិ េន ិ ប ី ណយ ទេនចតមខ ុ ុ

ែដរ ។

ខងមខ ុ ពះបរម ជ ង ំ

ជលទធផល

េ កមទទួលបនចំ នង ិ ចំ

កមទូកងែខមរ

ត់ថនកេលខ ់

កមទូកងជនជតិ

វទទួលបន

ត់ថនក់េលខ ១ កនង ម ១២ ុ ចេំ កមែដលជជនជតិ េមរកង មន ិ ំ

េដមកេណត សុី ំ  មកពីទប ី បៃពណី ប

េហយ  មន

ងទូ ំ កងដូចជកមពជ ុ ៃថ

្រកមទូកងែខមរេ្រកម េនរដ សុ ៉ ន ី េ ន ី ពន វ ហ៊ល ី ី ចន ិ ជេដម។

មគគីគនរ ងសហគមនជនជត ៍ ិ សុី េនសហរដ េមរក ិ ។ ពួកេគ

េជ ជកថ នមតសញ ញ ៃនពធបណយគ នងឯកភពេល ់ ិ ិ ិ ី ុ ឺ សនភព ិ ិ 

ពធបណយ បនចបេផ ិ ី ុ ់ មេនេមង ៉ ៩:៣០ ពក ឹ េ យមន

ិ មូល នយលគ ជពេសសករយលអពតៃមវបបធម ់ ន េទវញេទមក ិ ់ ំ ី

សែមងអពពធបណយភជ បនទបមកគពធ ងទូ ំ ី ិ ី ុ ិ ់ ឺ ិ ីប ំ កង េហយ  ុំបណ សែមងរបែខម ំ រ ។ េពល ង ច មនពធ ិ ី បគត ំ នជនជត ី ិ វ ៃថ

ខសគ ន រ ងជតិ ុ

សននមួ ៍ ី យ ៗ កនង ុ ចេំ

មសហគមន៍ សុី េន

ី ពន ហ៊ល ំ ី ិ ី ុ ំ ុ បៃពណរបសែខម ី ់ រេយង  ។ ី ី នង ិ សែមងអពពធបណយអកអបក

សហរដ េមរក ិ ។

អទូ ុី េមរក ំុ ក សិ ជេរ ង លឆ ់ ន េលកដំ ំ  បូងេនះ គេធឲយមនករ ឺ 

ដែដលកនង ៕ ី យ នងភតរៈភព ិ ុ ភពសបបយរក

ិ ី អនកេរ បចកមម ងថ ំ វធបនឲយដឹ

ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

ពធបណយបនបញច ប់ េនេវ ិ ី ុ

េគលបណងៃនពធបណយ ំ ិ ី ុ

9

េមង ៉ ៦:០០

ង ច ៃថងែខ

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន

ព័ត៌មនបះសក់ពីមតុភូមិអងគរ ៖ ចប់ផ ឹក្រពះសងឃកមជេ្រកម ២ អង គ េនេខត ្ត ុព អំេពរ ំេ

ភបំពនមួយ

្វ យេរ ង

ែដល

េធឲយមនករភញក់េផល និងខឹងសមបពី ពទធ ុ បរ ិស័ទចំណុ ះេជងវត គឺករចប់ ពះ សងឃ ២ អងគផ ឹកេ យ កមប៉ូលស ិ អេន បេវសន៍ ២ នក់ឈរេជងេន សករ ំដួល េខត

ឹ ថ េត យេរ ង ។ េគមិនទន់ដង

ប៉ូលិសអេន បេវសន៍ទង ំ ២ នក់េនះ មនបព ុ សិទធិែបប

េនះេទ េទបបំពន

រហូតដល់អក ន បួស កនង សនក៏ ុ ុ ពះពទធ ៊ នចប់ែដរ ែដលករពិតេទ ជតួ នទីរបស់ម នីធមមករ ឯេ

និងគណៈសងឃ

ឹ ថ មករ បប់ឲយដង

ះេទ ។

ប៉ូលិសទំងេនះេចទសងឃទំង ២ អងគ ថ ជជនអេន បេវសន៍ខស ុ ចបប់ េ ពះ មកពីកមពជ ុ េ កម ។

ម បភពព័ត៌មន

នឹងបញខងេលេនះ

្របជពុទធបរសទចណ ្របេវសន ៍ ិ ័ ំ ុ ះេជងវតកពុ  ំ ងត ជមួ ៉ យបូល ៉ សអេន ិ

ទក់ទង

ិ សីពប ី តុតវបនេគ យករណ៍យ៉ងលំអត

បួសជសងឃេនវតធនង់បនមួយវស

ឹ ថ ប៉ូលិសអេន បេវសន៍ សករ ំដួល ែដលេស កពក់ ភពេនះឲយដង

គត់ក៏ តឡប់មក សកកំេណត

មកូន ។ េពលេនះកូន ៗ និងញតិមិតក៏បនឲយគត់បួសបន

ិ ចំនួន ២ នក់ បនេទចប់ ពះសងឃ ២ អងគគង់េនវតធនង់ សីុវល

េ ពះគត់ចស់េហយគត់ក៏ ពមបួស

ឃំុថនធនង់ យកមកផ ឹកេនវត ប កង

មនទំនស់េកតេឡង េ យមនករេចទថ េ

កលពីៃថងទី ១១ េវ គង់ េព

សករ ំដួល េខត

េម៉ង ១ រេស ល ។ េ

យេរ ង

ក ចរយវតធនងេ់ ឈមះ

ចំណុ ះេជងវត

ពះសងឃផ ឹកេនះ ប៉ូលិស សករ ំដួលបនេចទ បកន់ថ ពះសងឃពីរ ក

ន ់ និងេ េមភូមិធង ពីេ

ប់កុនងភូមិធង ន េ់ នះ

កេមឃំថ ុ ន ធនង់រួចេហយ ែតពំប ុ នសំុករអនញ ុ ញត

កអភិបល សក និងធមមករ សកេខត ឬ ពះេមគណេខតេទ

េហយនគរបលបន បកន់ថ

ពះសងឃពីរអងគេនះជជនអេន-

បេវសន៍ខសចបប់ ។ ុ

េ យមនបងបនបេងក ត  ៥ នក់ និងកមួយ ៗ និងេច ៗ ២០ េទ ៣០ ូ នក់ ។

មករពិតគត់ជជនជតិែខមរពិត បកដ េនកមពជ ុ េ កម េហយេ បកតយួន

គន់ែតរត់េទ

បជជនយួន សញជតិកមពជ ុ

េហយេនះ គឺជមូលេហតនំ ុ ឲយមនករចប់ផ ឹក ។

លះដល់ ឆនំ ១៩៧៧ ក៏ តវជេម សខនេទេន សកខង ុ ួ ិ បពនធគឺេនភូមិ ងយ៉ូវ ជតេខតមត់ ជក ែដលេវ ត មឲយេឈមះ

ី មសងឃដក

របស់ ពះេតជគណ ឈន ុ ុ ជ ជេលខធិករ ពះេមគណេខត

ិ ែត បពនធ ថ ចូវដក ុ ។ េនឆនំ ១៩៨០ កូន ៗ ក៏ តឡប់មក សកវញ

យ-

េរ ងថ ករពិតកំហសេនះ គឺភិកុខ វង េយ ន េទជអនកទទួលខស ុ ុ តវ

ិ គត់មិន ពម តឡប់មកវញេទ េហយគត់ក៏បនរស់េនជមួយ បពនធ

ែតេពលមនបញមិន ពមចូលមកេ ះ

យ ។ ភិកុខ វង េយ ន ជ អនគណចស់ ែតមិនែមនជ គឧបឈយ៍េទ ដូេចនះមិន ចបំបួសសងឃ ុ

។ រហូតដល់ឆនំ ២០០៣ និង កូន បសមនក់េឈមះ េព-សជតិ ុ ប់ កូនរបស់គត់េឈមះ េព សជតិ បនមក ុ

ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

យេរ ងេន

ញញតឲយ ពះសងឃ ២ អងគេនះបួស េ យេយងករសំុចបប់ពីេ

និង ពះេតជគណ េព សជតិ គឺជជនជតិែខមរ េកតេនកនុងភូមិធង ន ់ ុ ុ

បពនធគត់ក៏បន

បនសំណូមពរសំុមក ពះេមគណេខត

ថ ពះសងឃ ពះនម វង េយ ន ជ ពះអនគណ សករ ំដួលបនអនុុ

ចរយ ពមទំង

ិ ពះសងឃពីរអងគេនះ តឡប់ េទគង់កុនងវតវញបននិ យយថ េ ក េ សង សួង ពះជនម ៦៨ ឆនំ បន គ ល់ចបស់ ពះេតជគណនម ុ សករ ំដួល មនដូន រស់េនេហយ

។ កបួសខសចបប់ ុ

កនង េហយក៏បនរកេឃញ ូ ុ ែខកញញ ២០០៤ ឲយទទួល គ ល់ជផវករ

ពះសងឃ ២ អងគ និង បជពលរដ ២៦ នក់ ែដលមក មត ៉យក

ឃំុថនធនង់

លវស ក៏

ចំេពះបញេនះ គណៈកមមករវត និង ពះសងឃ ពមទំងពទធ ុ បរ ិស័ទ

យុ ៦៨ ឆនំ បនេរ ប ប់ថ ករនំឲយមនករចប់

អងគេនះ ជជនអេន បេវសន៍ខស ុ ចបប់ ។ េ

លះបនពក់ ក ុ

បនេឡយ 10

េហយេរ ងេនះ

ពះអងគបនទូលពិត ពះេមគណេខត ្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ព័ត៌មន វន ជ ពះវន័ិ យធរ

និងបន យករណ៍ បេគន ពះេតជគណ េភ ុ

ភពរបស់បល ៉ូ ិសេនះថ

ជករចប់បញជូ នេទឲយ

ប់កនង ន ុ ុ គកយួ

គង់េនវតសំេពមស េដមបីសុំេយបល់េទខទទ ុ កល័យសេមច ពះ-

េហយ ដូេចនះេទប បជពលរដ និង ពះសងឃឯេទ តសំណូមពរសំុឲយ

សងឃ ជ េហយ ពះអងគបនេទសំុករពិភក ជមួយ កសួងធមមករ

េ ពះ

េ កយមក ពះវន័ិ យធរបន បគល់ភរកិចេច នះ

ី មិកេំ ណតផង ពះសងឃែខមរទំងពីរអងគបនរស់េនកនុងទឹកដភូ

ឲយ ពះេមគណេខត

ែខមរេ កមក៏ជែខមរែដរ េហតអី ុ ក៏េធបបែខមរគនឯង ឯជនអេន បេវស-

យ ។ ពះេតជគណ ឈន ុ ុ ជ បនេកះនិមន ពះភិកខុ អនគណទំ ង បំពីរ សកកនុងេខត យេរ ង និងធមមករេខត- សក ុ

ិ ។ ន៍យួនមករស់េនពសេពញ សកែខមរ េម៉ចមិនចប់បញជូ នេទវញ

យល់ ពមឲយេ

ពំុបនបំភឺពីព័ត៌មនេនះេឡយ ែត បជពលរដ និង ពះសងឃែដល

បជេុំ ះ

និងេ

បចចប ួ ុ ុ បនន ពះសងឃទំងពីរអងគ តវបនផ ឹកេហយ េហយ តវបត់ខនពំ ឹ ដងថ េគបញជូ នេទដល់ េហយេទ ។ កមប៉ល ូ ិស េខត យេរ ង

ំុ ភក សេ មចចងេ កអភិបល សករ ំដួលចូល បជពិ ុ កយ គឺ កគង់េនបន េហយសំុឲយេ

កអភិបល សករ ំដួល

េចញចបប់ឲយ ែតពំុនក ឹ ម នថ មនករចប់ ពះសងឃផ ឹកែបបេនះ

មក មេឃញេគឃំុសងឃែដលចប់ផ ឹកទំងពីរេន

េទ ។

លិសអេន បេវសន៍េខត ករចប់ផ ឹក ពះសងឃពីរអងគរបស់ ពះេតជគណ ុ

សំ ន

ិ កិចច បេទសជតខងកន់ ែតេមលងយែខមរែថមេទ តប៉ុេ

គឺមនករគបសងកត់ពីម នីប៉ូលិស

កេទ

េហយករចប់ផ ឹកេនះ ខសនឹ ងនីតិវធីិ ែដលគួរ ុ

ដល់ ពះេមគណ

សន

ិ េ យេចទថជជនអេន បេវសន៍ខសចបប់ េទវញ ុ

េបេនយួនេគេ

ថ ែខមរ េបេនែខមរេគេ

ស់ ។ េតែខមរេ កមមនអតសញញណជអី

សកមម-

(ដក សង់េចញកែសតេកះសនិភព ផ យៃថងទ ី ១៥ វ ិចឆក ិ ២០០៤)

ង្រពះវ ិ

វត្តេកះដូង ្រតវបនយួន ក់កំហត ិ កនង ុ ករក វតេកះដូង សថិតកនង ុ ឃំេុ កះដូង សកខនរង (យួនេ

បែនថមថ ករប រ

ក់ ពះឧបជឈយ៍ ពះនម

ទំេន មទមប់របស់ពទធ ុ បរ ិស័ទ

ិ កមករ ងេឡងវញេ

ង ំ េន និមនមកពីវតចក

ពះវ ិ

ពះេចអធិករវតមនគេ មង

ជថមី េលេខ ន ពះវ ិ

១៩៤៥ ។ េហយេដមបីក សិបឆនេំ ទ េទប ពះវ ិ

សេ្រមចរបស ់ ជញធរយួន

ស័យេហតុ

ែដល

ៃរអងគសបចចយ ័

បចចយ ័ ឬ សមភរៈពីពទធ ុ បរ ិស័ទចំណុ ះេជងវតនន ែត ជញធរយួនមិន ឬ

ទីកែនងដៃទ ហួសពីចណ ំ ុ ះេជងវតរបស់ខួនេឡយ ។

ំ យ ពះសងឃវតេនះ បនបងខឲ ប រ

ច ំ ក ំ រ

េធែ ស

មឃត ់

មនឲយេដរ ិ 

េធលិខិតសំុករអនញ ុ ញ តពី ជញធរ មលំ ប់ថនក់ េដមបីេដរប រ និងពទធ ុ បរ ិស័ទេដរប រ

VOKK

េនះជេសចក ី

េនះឯង បនជ ពះសងឃ និងពទធ ុ បរ ិស័ទែខមរ ចំណុ ះេជងវតេកះដូង

អនញ ុ ញ តឲយ ពះសងឃ

ំ ភបំពនេសរ ីជេន

ងសង់

ឹ មិនដងជប៉ ុនមន

របនសេ មចរួច ល់ េ យ

ែដលែតង ប ពឹត ង ំ ពីសម័យ

បញជ ីេខមរបស់សហរដ េមរ ិកផងែដរ ៕

រេ គ ងថមឲយបនសមរមយេនះ

េយង មធនធនៃនពទធ ុ បរ ិស័ទចំណុ ះេជងវតេនះ

ជ បៃពណី

របស់ បជពទធ ុ បរ ិស័ទែខមរយ៉ងពិត បកដ េហយ ក៏ស័កកិសមចូលកនង ុ

រចស់ែដលបនេខទចខទក ំ លពីឆនំ

ង ពះវ ិ

នេភសជជៈ

ពទធ ុ កលមក ។ ទេងរបស់ ជញធរយួន គឺរ ំេ

ិ បំង េខត កមួនស ។ កនង កទី ២ េនះ ពទធ ុ ុ ករក ងេឡងវញេល បរ ិស័ទែខមរចំណុ ះេជងវតេនសល់ែតជង ១០០ គ រែតប៉ុេ ះ។ ដល់ឆនំ ១៩៩៦

ករៃរអងគស ឬ ករបិណប តបចចយ ័ ទំង ៤

មនចីវរៈ េសនសនៈ បិណបត និងគិ

វតេនះ តវបនយួនេយ កមិញកេមទចកនង ុ ឆនំ ១៩៤៥ េហយ

ឹ ពីសំ ដកនំ

ពទធ ុ បរ ិស័ទចំណុ ះេជងវតបនេធពកយបណឹ ង េហយបញជក់

េភ កឡង ុ ) េខតពល វ បនក ងេឡងកនុងឆនំ ១៩០៣ ែដល កលេនះពទធ ុ បរ ិស័ទចំណុ ះេជងវតមន បមណ ១០០០ គ រ ។ ៨ ឆនេំ កយមក គឺេនឆនំ ១៩៥៣ តវបនក

ថ យួន ? េ យ បវ ិត

ប៉ូលិសអេន បេវសន៍មនបំណងចប់អក ន ទំងពីរ

ិ ។ ពទធ បញជូ នេទ សកយួនវញ ុ បរ ិស័ទចំណុ ះេជងវត បនេ

ែដល

កមពជ ុ េ កម

ពិតជគួរឲយេអ នខមស

េហយឲយអនកទំងពីរេទផទះឯភូមិកេំ ណត ។ អនក ម នេហតករណ ៍ ុ េនះនិយយថ

យកចិតេគមកេធបបគនឯង យួនែមនែទនអត់ចប់ ែបរជចប់ែខមរ

ស់ផល់ព័តម ៌ ន

និងធមមករេខតមកផ ឹក មចបប់ពទធ ុ

យេរ ង ។

មនករេលកេឡងថ ទេងែបបេនះគឺ គន់ែតេធឲយសមតថ-

ឈិន-

ពះេចអធិករវតប កង និងជ ពះអនគណសី ទី ពំែុ មន ុ

សេ មចេ យ ពះទ័យេ

ករ ិយល័យប៉ូ

េ្រកពចណ ី ំ ុ ះេជង 

បិណប ត

វត ។

ជញធរយួន

ំ សដល់ករេដរ ជនួ

័ ពីពទធ ឬ បិណប តបចចយ ុ បរ ិស័ទវតនន ។

ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

11

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ី ពនធ ទំព័រកវនិ កំ

ពយ

ទំនញ ួ តបល់ ន កវផ ង ទ

ជូនជនរួមជតិ

ជូនញតិភតរៈ

ជូនជកថ

អកខ សិ លបៈ

េរ បេរ ងេលក

បវតិតបល ់កិន ធប់កន ិ ទងអស់ ំ ក់

ក ៏ជួនេភចេ

ទំនក់ចង ុ ជួន ។ ជូនជន បស ស

េបកព ី ំស ុ ន ួ

ពុំសមលស់េលស

កុេំ រស 

េ ពះជសំ នន ួ

កពយចួនធមម

គិតេ

េផះផង ច

គនងអកខ

បដូច បតិដ

ភូមិ

ននន

ត មវ បជ

ី ត ករផ ំដសិ

ប៉ត

ចម៍េគបិទ

េគផទុ កតបល ់ ដរ

េន យហត់ ល ់ ខ

មនរូបៃថង

សកមមកច ិ ក ច រ

ហំ

ក មទំេនរ ញ័ រញប់សព បណ

នកិន សវ ។

េន យហត់ឥត

មនតបល ់កិន សវ

ចយ គប់រដូវ

េ ប បស់ គប់គន

ធនេពកកូវ

កេកតេ

សវេពញជ ងក

ែខ មរពីបុ ណ

យ បងបនទ ង ំ ូ

េ ប បស់ គប់គន

ទំពសិ ត សវ

េ សចនូវេគចង ់ ។ យ

ខួប បំងវស

អំ បិលេឈ ខនត

មិនថៃថង តង ់

ឫស ី រងរត

ឬ យប់យរូ លង ់

វចិ តឥតេខចះ ។ ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

េកតចំរដូវ

តវេគរុញ ចន

ទពយ បណីត ។ តបល ់កិនេនះ

ខត ុ ញំ បល ់កិន សវ

ឧស ហ៍ឥត

រចនេឃងឃ ។ ន

គួរឲយ សេ

រកែលពុំបន ។

ពកយេពចន៍ទន ំ ង

ំ  ដេណ  រេដម

មះ

សវទុេំ ពញែ ស

អនកេសមរផគូ រផគង យ បជញ

ឥឡវបត់ ខន ូ ួ

របស់េករែខ មរ ។

សំ េណរកវ ក់ខន ួ

ែខ មរគិញចមចិន

េពលមចស់ តវករ ពលឹម ពលប់

ិ បងលមិ នអង ់

ក ៏គង ់េនសទុ ះ ។ 12

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ី ពនធ ទំព័រកវនិ េធមញេ កម ពមេល

េរចរលរេងគ

កេញជរលុះ

សនូ លសុីសឹកកនុង

័ រលុងវណ ជះ

ខន ួ

សឹ ងកយជឧស

ជជុះដុត សល ។

ំេ បះសុស

ធយធះ ុ ជះខនត ។ សកេយ ងឥឡវ ូ

ត មវចិតញតិ

ពី កងដល ់ ស

ហូ រែហេ ពង ពត

តបល ់ចស់ តវឃត

គ សកេទសទ ័ល

េគ

សកសុខមេនរមយ

គ ល ់តបល ់ខ ុ ញំ

សននតបល ់កិន

េបមុ ង ឹ ចបស់ហិន

អស់ក ណ ិ ពុំនក់ គួរ

កំ

មនុស គប់វណៈ

រូបខេុ ញំ គធក់ ។

ែឆកមន់ជន់ជះុ ។

ទុក

មចស់ឈប់ តវករ

ក់

េចលទងថ ំ ន ំងថនក់

បចក ចប់េ

កេករេករេច រ

ចំេន រកយសុះ

រមមណ៍ ។

េ គ ងច កនិយម លេភ ង

ប់អម ួ ួហមង

កណុ រកេណ រ

ឲយយំ ខ ក ឹ ខ ួល

សងគមចយ បក់

េចលខ ុ ងំ

បណី

កុទ ំ ក ុ េចលខ ុ ញំ

កកកល ុ ួ

ពុំគរួ េគផស់

េផ ងអមរបង

គួរ

រលំេដកដួល

េ ពះញតិថឆគង ។

ឲយ បស់ទន ំ ង

កមចស់ជន់ថី ម

ឃមតខស មី មល

េកតម៉ សី ន ុ សវ

សូរខនចស់ ួ

ពុំបច់កប់ពះុ

ង៕ ក អនមិក

សំ ណល ់េ គងឆឹង

ពយ

ដំណកឈមបតុ កមមេនបុណយ រ ់

ឈម កហម ចល កលេលបុណយ យ ួនបញ់ សមប់ រស់ចប់

ឈមសងឃេខម យ ួន ប

តសបង ់

យេ

យ ួន បមូលសបង ់ អង ក់ចព ី រ ជតិ ខ មរេ

ម ះ តង ់ េ

កសងឃេកះ

គសូ តវតភវ បញ ជ សងឃតូច ពះសងឃទងំ

យមិន

យ សេ

ជតិ ខ មរបនរស់េគេឈមះ បេស រ

ំ យដបង ចងៃដអូសេទ ។

ក់ពូនគំនរ គរក

ទ ័ពយ ួនចិតយក អបល ័កខណ៍េខមេឃរេឃ

របង ់

លផវ ូ

ដុតេឆះសេនធ ស តវេ ចនឆន ំ ។ យ ួនបញ់ បល ័យ តវៃដមខង

ពួ កយ ួនលបលួច គុបថមពីេល ។ ះ

បតុកមមសេ ងគះ េឈមះថបនេធ គមនអី េ ប បេសម េលសេសន

ជតិ ៕ េ

ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

13

យ ថច់ សុេមធ

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ឯក

រ្របវតិ

ឯក

រសី្ដអព ំ ី

ន ្រពះហស្រពះករ ុ ថ

្រពះបទសេមច្រពះ នេ តម ្ដ ្ត សីហនុ

្របវតិសេងខបៃន្រពះ ជបូជនីយកិចទ ច មទរឯក ជយ I- មសនធស ិ ញញចះៃថង ិ ឆនំ ១៩៤៩ ប ង ំ ុ ទី ០៨ ែខវចឆិ ក បនទទួល គ ល់ មផវចបប់ ូ កមពជ ។ ុ

នូវឯក ជយរបស់ ពះ ជ

ច ក-

II-ជេគលករណ៍ មផវចបប់ ឯក ជយេនះ េយងទទួល ូ ិ យ បនែមន ប៉ុែនចំេពះករអនវតជក់ ែសង ឯក ជយេនះេនខះវស័ ុ

ជេ ចនេទ ត ដូចជអធិបេតយយខងយតិ ុ ធម៌ ប៉ូលិស អំ

ចបញជ-

ករេយធ ករទូត ករបរូ និងករឲយចយធនប័ ត េដមបីឲយមន ឯក ជយទំង សង ។ III- មេសចកី បកសៃថងទី ១៥ ែខមិថន ឆនំ ១៩៥២ ុ ពះករុ ឱ

ពះបទសេមច ពះនេ តម សីហនុ វរនម័ បនសនយយ៉ង

រ ិកចំេពះ បជ សរបស់ ពះអងគថ

“ ពះអងគនង ឹ ដេណ មយក

ឯក ជយទំង សងេនះ េដមបីមតភូ ុ មិកនង ុ រយៈេពល ៣ ឆនំ យ៉ងយូរ បំផត ុ ”។

IV-េនៃថងទី ០៩ ែខកមភ ុ ៈ ឆនំ ១៩៥៣ ពះករុ

ពះបទ

សេមចឪបេងកត ញយួនឈនពន កនុ ងទសវត ១៩៨០  កងទពបេណ ័

សេមច ពះនេ តម សីហនុ វរនម័ បនេសចយងចកេចញពី ពះ ជ

ច កកមពុជ េឆពះេទកន់ បេទសប ង ំ េដមបីទមទរឯក ជយ របស់កមពុជជមួយ បមខរដប ំង ។ ុ V-េនដឺ

នេ តម សីហនុ វរនម័ តវបនចះផ យេ យកែសតដ៏ធំ “ញវយ៉ ុ ូ ក ែថម” េនៃថងទី ១៩ ែខេម ឆនំ ១៩៥៣ ន់ឮខទរខទរេពញពិភព-

ពូល ៃថងទី ០៥ ែខមិន ឆនំ ១៩៥៣ ពះករុ

ពះបទសេមច ពះនេ តម សីហនុ វរនម័ បនេផញ ពះ ជ មួយចបប់ជូនចំេពះេ

រលិខិត

ក ង ំ សង់អរូ ីយ៉ូល បធនធិបតីៃន

ធរ-

រលិខិតេនះ

ែដលេធេឡងេ យមន បេទសប ង ំ

ិ តឡប់មកកន់កមពជ ិ អេញជ ញវល េដមបីទូលថយ ពះម ុ វញ

េនហងែតន បូ ៃថងទី ០៣ ែខេម ឆនំ ១៩៥៣ ពះករុ ពះ ុ បទសេមច ពះនេ តម សីហនុ វរនម័ បនសរេសរ ពះ ជ រលិខត ិ

ពះករុ

ជួបជមួយសហេសវកិ និងនយករដម នីរបស់ ពះអងគ ។

VIII-ចំេពះ បជ សរបស់ ពះអងគ ែដលបនថយ ពះ-

បញេនះ ។

កិតិយសចំេពះ ពះអងគ

V I -េនចំេពះមខករ ុ

ក់េល មរបស់រ ភិបលប ង ំ

ពះករុ

ពះបទសេមច ពះនេ តម សីហនុ វរនម័ បនយងេចញពី

បេទសប ង ំ េនៃថងទី ១១ ែខេម បេទសក

ពះបទសេមចនេ តម សីហនុ វរនម័ បនយង

ិ េនៃថងទី ១៤ ែខឧសភ ឆនំ ១៩៥៣ េដមបី មកកន់ ជធនីភនំេពញវញ

ក ង ំ សង់អរូ ីយ៉ូល និងរ ភិបល

នឹងឯក ជយែខមរ និងេដមបីេសនឲយរ ភិបលប ង ំ បញប់េ ះ

មេ

ឆនំ ១៩៥៣ េឆពះេទកន់

ី ុ និងជវរបរសេនះ

ពះបទសេមច ពះនេ តម សីហនុ វរនម័ ទង់សនយយ៉ង រ ិកេនកនុង ពះសនទ ុ រកថមួយ

ែដល ទង់បនែថងេនៃថងទី

ី ិ េដមបីដេណ មយកឯក ជយឲយបន ១០០ ភគរយ” ។ បូជជវត

េធយទធ ុ នករេឃសន េដមបីឯក ជយរបស់ បេទស ពះអងគ ។

ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

ជអនកទទួលជ័យជមនះ

ំ ចនទចឆយថ “ ពះអងគនឹង ១៧ ែខឧសភ ឆនំ ១៩៥៣ ពី ពះទីនង

និងសហរដ េមរ ិក ែដលេនទីេនះ ពះអងគបន

េសចកីែថងករណ៍របស់ ពះករុ

ក ត

ពីលទធផលទទួលបនេនប៉រ ីស ។

ប ង ំ េដមបីបំេពញបែនថមេលទស នៈរបស់ ពះអងគ ែដលទក់ទងេទ

ពះករុ

យល់ ពមផល់សមបទនដ៏

ៃថងទី ១២ ែខឧសភ ឆនំ ១៩៥៣ ឯកឧតម ែប៉ន នត ុ បន

ពូល ៃថងទី ១៨ ែខមិន ឆនំ ១៩៥៣ បនទប់មក

ចំនន ួ ២ ចបប់បនេទ ត េផញជ  ូនេ

បនឈនេទដល់សំេណមួយ

សំខន់ខះដល់កមពជ ុ ។

ចជយថេហតុ ។

េនដឺ

រ ី ផង ។

V I I -ករចរចេនប៉រ ីស

មនករសិក គប់ គន់

ពះបទសេមច

ងេនះ គឺឯកឧតម ែប៉ន នត ុ េ យ

មនករចូលរួមពីឯកឧតម សម

េ យករទមទររបស់សេមច និងករផគត់ផគងេ់ យបល់ពែី បបបទៃន ករេផទរអំ

ងផទល់របស់ ពះករុ

ពះនេ តម សីហនុ វរនម័ តំ

ី កបខណឯក ជយែខមរ ។ ចំបច់ សំេ េធឲយប ង ំ ព ងក ភជប់នង ឹ ពះ ជ

ំ យរ ភិបលប ង េហយបនបងខឲ ំ ទទួលយល់ ពម

េធករចរចជមួយតំ

ឹ ភព េដមបីេរ ប ប់បងញឲយ បធនធិបតីប ង ំ ដងពី

ណរដប ង ំ

កទំងមូល

IX-េនៃថងទី ១៣ ែខឧសភ ឆនំ ១៩៥៣

ពះបទសេមច ពះ

ពះករុ

ពះបទសេមច ពះនេ តម សីហនុ វរនម័ ទង់បនេភ សខន ួ ពះអងគ 14

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


ឯក

រ្របវតិ

េទ បេទសៃថេ កយពីមនេសចកី បកសមួយ ពិភពេ

ិ ំ រ វញ ។ េលចមងយផវូ ៣០០ គីឡែម៉ ូ ត ែដល ពះអងគេធដេណ បជ សែខមរកនង ុ កីរ ំជួលចិត បនេធឲយ ពះអងគទទួលបននូវេជគ-

ែដលទក់ទញ

សីពីករមិនេពញចិតនឹងបំណង បថន សបចបប់របស់ ិ ចនំមកនូវផលវបកយ៉ ង

បជជនែខមរ ។ ករមិនេពញចិតេនះ

ជ័យមួយ ែដលមិនធប់មនពីមនមក ។ ុ

េនៃថងទី ០៩ ែខវចឆិ ក ិ ឆនំ ១៩៥៣ គឺ ៨ ែខមនសនន ស ិ ីទ ុ

ធងនធ ់ រង ទំងស មប់ បេទសកមពជ ុ និងពិភពេ កទំងមូល ។ ឹ X-េ កយពីបនដងថ គប់ បជជតិមនករេយគយល់

កងហ ឺែណវ

និងចំេពះ ពឹតិករណ៍េន បេទសកមពជ ុ ពះបទសេមច ពះនេ តម សីហនុ វរនម័ បនយង តឡប់

ិ េហយយងេទគង់េនតំបន់សយ័តមួយ មកមតភូ ុ មិរបស់ ពះអងគវញ

រ ិកនូវអំ

ំ ែដលរួមមនេខតេស ម ប បត់ដបង និងកំពង់ធំ ។ សយ័តភពែផនកេយធៃនេខតទំងេនះ បេទសកមពជ ុ េ យមនករទមទរមួយ

ិ ប ង ំ ពមេផទរមកឲយ បេទសកមពជ ុ វញ ៃនឯក ជយរបស់ខន ួ ។

ចក

ឯកឧតម ចន់

េនេពលេនះ ជឧបនយករដម នី និងចូលរួមេ យឯកឧតម សឺន េ យមន

ន។ XIII-េនែខកកក ពមេ ព ងេនហ ឺែណវ

បនសេ មចេជគជ័យទំង សង ។

១៩៥៣

ករ ។ ៃថងទី ២៩ ែខសី

ឆនំ

ឆនំ ១៩៥៣ មនករចះុ-

ពះម

ជរដម នីករបរេទស និងមនឯកឧតម ញឹក ជូឡង ុ ឯកឧតម សម ន ។ល។ ែដលេ កម រ ី ឯកឧតម និង គឹមនី ឯកឧតម សឺន

ខងេយធរបស់

បជ សែខមរ េនទូទង ំ ពះ ជ

ច កកមពជ ុ ។ ជមួយគនេនះ អធិបេតយយទំងមូលេលែផនកករទូត តវបន

ករែណនំពី ពះម

ឹ ក តបនដងថ

ិ របស់ បេទសជតខងមួ យេចញពី ពះ ជ

េធេឡង មរយៈករបរលិ ំ និង ជរ ភិូ ខិតរ ងរ ភិបលប ង បល (ចេមយរបស់ ជរ ភិបលប ង ំ ចំេពះកំណត់មួយរបស់

សននិសីទ បកសដកទ័ព ច កកមពជ ុ ។ បេទស

កមពុជេចញពីសននស ិ ីទហ ឺែណវេនះ “កកក ១៩៥៤ “ េ យគមនករ ខូចខតអីទង ំ អស់ ។ ផទយ ម ពះ ជុ ពី បេទស វ និងេវ ត

ធរណរដប ង ំ េលខ ៣៩ ែអ៊ ចះៃថង ុ ទី២៤

ច កកមពជ ចេច ស ងករែបងែចកទឹកដី ។ ុ XIV- ពះករុ ពះបទសេមច ពះនេ តម សីហនុ វរនម័

ឆនំ ១៩៥៣ លិខិតទទួល និងភព តឹម តវេលករអនវត ុ

យ៉ងតិច ៣ ឆនំ េទប ចបំេពញនូវកិចស ច នយរបស់ ពះអងគ ចំេពះ

ជរ ភិបល េនៃថងទី ១២ ែខកកក េ យអគគសនងកររបស់ ែខកកក

ិ បន ប ពឹតេទេ យរួមបញចូ លគូបដបកខ

ក តបនបញជូ ន ឹ គណៈ បតិភម ូ ួយ កម ដកនំ េ យឯកឧតម េទព ផន េនេពលេនះ

មនករចះហតថ េលខេលកិចច ពមេ ព ងេផទរសមតថកិចរច បស់ ុ

ហតថេលខេលកច ិ ច ពមេ ព ងសីពីអធិបេតយយ

ឆនំ ១៩៥៤ ករចះហតថ េលខេលកិចច ុ

ែដលមនវ ិ ទេនឥណូ ចិន ។ េនសននស ិ ីទ កងហ ឺែណវ

ឆនំ ១៩៥៣ មនករចះហតថ េលខ ុ

ប៉ូលិស េនចងបញច ប់ៃថងទី ១៧ ែខតុ ុ

ឹ តវដកនំ េ យឯកឧតម ញឹម

ឹ ជូឡង េ យឯកឧតម អូ ឈឹន ែដល ុ កយបងស់ដកនំ ុ និងេនចងេ

ឹ ករែណនំពី ពះ ជ និងេ កមករដកនំ របស់ឯកឧតម ែប៉ន នត ុ

ចតុ

ក បនទប់ពឯ ី កឧតមបនទទួលមរណភពេនទី

កងប៉រ ីសេនះ គណៈ បតិភែូ ខមរ

ប ៉ ់រងករពរតំបន់សយ័តរបស់

XI-ករចរចែដល ប ពឹតេទេន កងភនំេពញ

េលកិចច ពមេ ព ងេផទរអំ

ឹ គឺ តវដកនំ េ យ

រ ភិបលប ង ំ ទំងទទួល គ ល់ជផវករ ូ

ពះបទ

ពះ ជ ។

េនៃថងទី ២៩ ែខសី

ំ សងពី បេទសប ង ំ បសូនយបនទប់ពីករទទួល គ ល់ទង

គណៈ បតិភែូ ខមរ ែដលបញជូ នេទ កងប៉រ ីស េ យ ពះពះបទសេមច ពះនេ តម សីហនុ វរនម័ េដមបីេសនឲយ

ករុ

ន ែដលេ កយមកមន តួនទីយ៉ងធំេធង ។ ឯកឧតម

ែប៉ន នត ុ នយករដម នីទទួលបនទក ុ

េនែខធនូ ឆនំ ១៩៥៤ េលអធិបេតយយទំងមូលរបស់ បេទសកមពជ ុ េល ិ យេសដកិចច និងហិរញញវតថុ ។ វស័

ី ទង់បនបេងកត  កងកមង ំ ជវពល

សេមច ពះនេ តម សីហនុ វរនម័ និងនរ ីក

ែដល

ពះករុ

បនដកថយពី

ពពកេខមចងេ ំ បន ុ កយែដលបិទបំងមិតភពែខមរ-ប ង

នូវេកតនភ័ណចងេ ុ កយ

េដមបីគព ំ រនូវ ពះ ជបូជនីយកិចេច នះ

និងអគគេសនធិកររបស់ប ង ំ

ច កកមពជ ុ ។ ឯក ជយរបស់ែខមរ បនកយេទជឯក ជយ ិ រ ងែខមរ និងប ង អចិៃ នយ៍ និងទំង សង ។ វបតិ ំ តវបញច ប់ ។

ពះបទសេមចនេ តម សីហនុ វរនម័ ទង់បន

ិ ពះអងគនឹងយងចូល ជធនីវញ េនេពល

បកសថ

ចបញជកររបស់ខនថ យ ពះ ជ ។ ួ

-

ពះ ជ

តវបន បគល់ឲយ

កមពុជ ែដលបនេធេឡងេនឆនំ ១៩៤៩ ស មប់េខតេស ម ប និង ំ ។ េខតកំពង់ធំ និងេនឆនំ ១៩៥២ ស មប់េខតបត់ដបង ពះករុ

ចរបស់ប ង ំ ពី បេទសកមពជ ុ ។ កឧតមេសនីយ៍ ឡង់កត បន បគល់យ៉ងមេ

កងទ័ព

របស់ ពះ ជ

ែដលឧទទិស

ចំេពះករដកថយៃនអំ

ចំេពះករទមទរឯក ជយ ពះករុ

មនេធពិធម ី ួយេនមខ ំ ុ ពះបរម ជ ង

ឆនំ ១៩៥៣ ែដល បគល់

កិចច ពមេ ព ង មនែចងកនុងកំណត់មួយស មប់ ជរ ភិបល ែដល បគល់ជូនអគគសនងករៃន ធរណរដប ង ំ េនៃថងទី ២៧ ែខកកក

បជ ស ។

ជ ពះបិ ឯក ជយជតិ

ឆនំ ១៩៥៣ េ កមេលខ ៦៧ េប៉.េស.អឹម.ែអ៉ស.អឹម) ។

XII-េនៃថងទី ០៨ ែខវចឆិ ក ិ ឆនំ ១៩៥៣ ពះករុ

េហយ មសំណូមពររបស់តំ

កនុង កបខ័ណ កម បឹក ពិេ គះជតិ សប មម ខពស់ឧតងឧតមរបស់ ពះអងគ ៕ ុ

ពះបទ

ង ស

កិតិយសដ៏ខពង់

ដក សង់េចញពីកែសត េកះសនិភព

សេមចនេ តម សីហនុ វរនម័ េសចយងចូលមកកនុង ជធនីភនំេពញ ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

បជ សែខមរបនថយ ពះ នៈ ចំេពះ ពះអងគថ

15

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


្របៃពណី

្របវ ្រពះ ជពិធប ី ណ ុ យអុំទក ូ េនកមជ ុព

មឯក បវតិៃនបណយអំ ទ ុ ុ ូក

រនន ពីសម័យបុ ណ មន ង ំ ពីបរមបុ ណដ៏យូរលង់មក

េហយ ែដលមនែចងកនុងឯក ររបស់ បវតិវទូិ បរេទស ក៏ដូចជ ម សិ ចរ ឹកៃន ប ទអងគរ ។ សូមបញជក់ថ បណយអំ ទ ុ ុ ូកេនះ មន ករបក

យែបក ៗ គនជេ ចន េហយពិធេី ធក៏មនែបក ៗ គន

ែដរ ។ ៧ មនេនកនង ក- មេស វេភ ជ័យវរនទី ម័ ុ ុ ពទធ បណិ តយេយងពីេដមមនែចងថ ៖

សន-

េនសម័យអងគរន គិសសក ជសតវត ទី ១២ កនង ុ កមពជ ុ មនេសចកីសុខេក មក នរងេរ ង ស់ េ យ ពះបទជ័យវរនទី ម័ ុ ៧ េសចេចញេធស ងគមេជងទឹក ប ងកបពួកចមេ យកងទ័ពទូក ជចំបង ំ រ ំេ ះ កងកមពុជឲយរួចផត ំ ស តវ (គ.ស. ុ សឡះេចញពីខមង ំ ១១៧៧-១១៨១) េរ ងចំបង ំ គេនះ មនឆក់េនេលជញជង ប

ពិធីបុណយអុំទក ូ េនខងមុខ្រពះបរម ជ ំង

ទបយ័ន និងបនទយឆមរ ។ កនង ុ ចមក់េនះ

េសច

ៃថងេពញបូរមី ែខកតិក រដូវអកអំបកេនះ ម នីទង ំ បួនទិស តវេកណ ុ

េឃញមនកងទ័ពទូកយ៉ងេ ចនមហិម

ែដលមន ពះឆយល័កខណ៍ៃន ពះបទជ័យវរនទី ម័ ៧ បថប់ឈរេល

ំ ទី ង ំ ន ចំបង ំ េ យ ទង់ធូន និងដបងយ៉ ង កងទ័ពទូកទំង យ ។ ខ-ឯក

នទំងេជងទឹក េជងេគក “សមយទធ ុ ” ១ ៃថង ១ យប់ ល់ឆនំ ។ ចំែណកទ

នេជងទឹកឲយេទ បឡងឫទធិឯទេនពមកេនថរ

ំុ ក គប់េខតេទមកបន សល ។ កនង ុ េខតឃំងដបិតទីេនះជទី បជទឹ

ំុ ទ ង ំ ទូករបស់ កមជនំ ុ ំេន មទមប់

រែលបង ប

មេស វេភ

និងឯក

រជ បភពទំងពីរខងេលេនះ

ចរយេន

បេទសកមពុជសម័យបុ ណ ជ បេទសមន កងទ័ពេជងទឹកយ៉ងខង ំ ពូែក និងមនពិធីហក ឹ ហឺន ពិធីសមយទធ ុ

“សម័យលែងក ព.ស. ២០៧១ គ.ស. ១៥២៨” ពះបទ

កងទ័ពេនះ ជ បៃពណីជប់េរ ង ល់ៃថង េហយ ចសននិ នេទ តថ

េលខ ១៩.០០៤ និពនធេ យេ ពទធ ុ

ប់កុនងចំេ

ំ ក ែដលបញញតិចបប់ស មប់ សក ។ល។ កំណត់ ញ់ គប់ជពូ

ក ថច់ ែប៉ន េ

ប៉ង

ចសននិ នបនថ

សនបណិ តយរង េខតឃំងកមពុជេ កមមនែចងថ ៖

អងគចនទទី១ ទង់ ង ំ ពញ ត ងរជសិនទធិភូបល ជេសច កមពជ ុ េ កម សកប

បេទសកមពុជេធពិធេី នះ េរ ងរហូតមក គឺជប់តំណមកពីសមយទធ ុ កនង ុ សម័យបុ ណេនះឯង ។

ញ់េន

ញ់េនះ បនចត់រេប បេរ បចំ

ក់ ។ េសច

ករពរ សកមនដូចតេទេនះ ៖ ទ

ទ័ព សច

ត់ចបំងនឹងទូកែដលមន ទង់

េឈមះថ

ង ំ េយងសពៃថង ។

កមទី ២ េ

ំ យ ទ័ពជនួ

មន ទង់ ទយដូចទូក ប កមទី ៣ េ

ត់ចបំងនឹងទូកែចវពីរជួរ ែដល ំ ល មនែចវ ក់ គឺទក ូ ធំមនដបូ

មនេកង មន ទង់ ទយដូចជទូកប

ក់ េ

ទូកប៉ក ុ ចយ ែត ង

“ មទំេន មេសច

េទនឹង

យមួយែដល ចយកជ

ែដលេយងនំគនេធឲយកករលក់” ។ ករបក

ញ់កមពជ ុ េ កម”

យចងេ ុ កយេនះ

ទំេន មទមប់ៃន ពហមញញ

េ សចេលម នី ៤ ទិស “ចតសមភ ” ែដលេនកនុងឱ ទសិនទធិភប ូ ល ុ ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

ិ បៃពណីខះមន បវតិជប់ទក់ទងយ៉ងជតសន ិទធ

ឹ ុ ករ គប់ គន់ គឺកនង ពះគងគ និង ពះធរណី ុ បំណង “ដងគណដល់ ី ី ិ ែដលបនផល់ដល់ជវភពរស់ េន និងសខមលភពចំ េពះទឹកដវញ ុ ុ

ំ លែតមួយកត់ខងមខឥតជញ សចែវង មនដបូ ជ ំង ។ល។ ជទូក ក់ ុ ួ េសប ង រស មប់កងទ័ព ។ រេប បបងត់ចបំង

ំងហ ង់ ែដលបចចប ុ បនន បរពធេធេនអឺរុ ៉បខងេជង ។

បវតិៃន ពះពទធ ុ ជមចស់ ។ ប៉ែុ នករបក

ង ំ េយងសពៃថង ។ ទ័ពប

រខះបននិយយថ ពិធប ��� ណយអំ ទ ុ ុ ូក គឺជបណយ ុ

បៃពណីជតិដ៏ធម ំ ួយេន បេទសកមពជ ។ បណយេនះ មនរូបភព ុ ុ ប ក់ បែហលនឹងបណយ បចំរដូវរបស់ជនជតិអរឺ ុ ៉ប ែដលមន ុ

នេជងទឹកែចកជ ៣ កម ៖

កមទី ១ េ ទយដូចទូក ប

គ-ឯក

ភូមិ 16

សជក់ែសង

សន

គឺដូចគនេបះបិទេទនឹង េហយ សបនឹង ថ នភព

ី និងជវភពរស់ េន បចំៃថងរបស់ បជកសិករ ្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


្របៃពណី េយង ។

បឹងបួរទំង ពិធប ី ណយអំ ទ ុ ុ ូក ប ពឹតេទនៃថងេពញបូរមី ែខកតិក

សប

ែបបេនកនង ុ បេទសកមពជ ុ ។ ដំ ទ ំ ង ំ យ

ំ េទនឹងរដូវទឹកជនន់ ែដលកនុងរយៈេពលប៉ន ុ ម នែខមកេហយ បនេធ ឲយបឹងបួរទំង យកយេទជសមុ ទដ៏ធល ំ ឹងេលយ េហយក៏បញជក់ េទ តថ េពលេនះ សវកនុងែ សកំពងែតទំ ុ ុេហយ ។ “េនេពលែដលទឹកទេនេមគងគជន់លិច “សី ំ ដ៏សនធក ជនន់ ឹ សនធប់

បនហូរចក់េ

សភមងគ ល ុ

ិ ” ទឹក -វចឆិ ក

ិ ”។ វញ

ែខកតិកេរ ង ល់ឆនំ

និងផល់

បុ ណែខមរេយង េរ បចំពិធីអុំទូក

បែណត បទីប សំពះ ពះែខ អកអំបក ុ េដមបីសែមងមេនសេញច តន ឹ ុ ដងគណចំ េពះទេនេមគងគ និងទេន ិ យកសិកមម ។ សំខន់បេ មវស័

បដែដលពីេជងមកតបង ូ

ី ប ែដលបនផល់ជជតិ យ៉ង

ពិធប ី ណយេនះ េគែតង បរពធេធអស់េថរេវ ុ

ំ ៃនទេនេមគងគ ពិេសសជនន់ ំ េន មបឹងបួរ មន ទឹកជនន់

៣ ៃថង គឺៃថង

១៤ េកត ១៥េកត និង ១េ ច ែខកតិក េធេន មដងទេន

ី វែ ស ចំករ បភពមកពី បេទសទីេបដ៏ែសនឆងយ បនផល់ជវភពនូ

ី េន បេទសកមពជ ។ ដលបប់ ែដលបនេ យ ុ

ដូេចនះេហយបនជដល់រដូវទឹក សក

ក៏កំណត់យកៃថងេពញបូរមី

ច សពបឹងបួរ មរយៈទេន

ទឹកបឹងបួរហូរ តឡប់ មទេន

ែដលកសិករែខមរេធ មចងក់ៃនទឹក

ស មក បនផល់នវូ ផលយ៉ងេ ចន ង ំ ក ត់នវូ េ គះទរុ កភិ

ប ែដលហូរពីតបងេទេជ ង ។ ដល់រដូវទឹក សក ែដលចប់េផមេន ូ

ែខវចឆិ ក ិ

ី ី យ បនេធឲយដមនជជតិ បងកបននូវធនធនសមបរូ

បន

កំពង់ែផមខ ំ ៕ ុ ង

ំ ៃនទេន រទឹកជនន់

ដក សង់េចញពីកែសតេកះសនិភព

្របវ ្តបណ ុ យកឋន ដក សង ់េចញពី េស វេភ ្របជុបុញញ ្របវ ្ត េរ បេរ ងេ

ី ពទធ ុ ដក

យពុ ទក ធិ ចរយបឋមសិ ក

យិន វង់

ិ ពកយថ កថនសពទ េនះ េប មអដកថេ

កសំេ យក

ែដល ពះសមពុទធ ទង់សែមងបញញតិទកថ ករ បជរួំុ បរួម ុ ិ ៗ េនះេ កពនយល់ថ មកអំពី រូបធម៌ និងនមធម៌េ ថ កថន កថធតុ ែដល ប ពឹតេទកនុងអតថពីរយ៉ង គឺ ១-ែដលែ បថរស់េន

បនេ យក ម សមដូចវគគិ ហៈថៈ កថតិ កិេចឆន ជីវតីត ិ > កថិេន រុកខ សភវៈឯ េ

រស់េនបនេ យក ម សភវៈេនះេ

កេ ប បថ

ដូចជេឈសនឹង

ែដលបគគ ុ លកត់េចញចកេដម

េហយយកេទេបះភជប់នឹងែផនដី រែមងដះុ េ យក មយ៉ង

ស់ ឬ រស់េនបន

! ឯកិចែច ដលនឹងេកតេឡង ឬ

េពញទី គឺបនេ យក មពន់េពក

ិ េ ពះ ថកថន

ិ ង ំ េឡងជកថន

ស់កយ ៏ ៉ងេនះែដរ ។ ២-ែ ប

ថេពលសរេសរ េ ពះចីវរទន ែដលបនក

ិ ងជកថនេនះ ជ

ិ ទនវេសសជងទនដៃទ ៗ ែដល ពះអរ ិយទំង

យ មន ពះ

ិ សមពទ ចរួបរួម ឬ ុ ធជ បធនែតងេពលសរេសរថ ជទនវេសស

សេ ងគះទកនូ ន កល គង មិនឲយេទ ុ វ និសង ៥ យ៉ងរបស់ភិកុខអក

កនង ុ ទីដៃទបន សមដូចវគគិ ហៈថ បញច កថតិ សងគ

តីត ិ > កថិន ំ ធមមជតិឯ

និសង ទំង

ិ ថកថន

និសេំ ស អញញតថ គនំ អទ

េ ក កទក ុ ឬ សេ ងគះនូវ

មិនឲយេទកនង ុ ទីដៃទបន

ធមមជតិេនះេឈមះ

ិ កថនេនះ ចឲយសេ មចផលដល់បគគ ុ លទំងពីរែផនក

ិ េនកមពជ នរីែខមរ កនង ុ េ្រកម ុ ពិធីដែងកឋន

គឺ

ទយកអនកឲយក៏ តវបន និសង េ ចន តវទទួលផល បេយជន៍កនង ុ កលអនគត ែដលខន តវបន មនករទទួ ល នូ វ សមបតិ កន ង ន ួ ុ ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

េទវេ

ិ គ ហកៈគឺភិកខអ ិ កជេដម ចំែណកបដគ ន ទទួល កល គងកថន ុ ក

និងបគគ ុ ល 17

គណៈ ពមទំងសងឃ

ែដលបនអនេមទនក៏ បន ុ

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


្របៃពណី សេ មចនូវ និសង ទំង ៥

វ ិ ទទស់ែទងគនឬេទ ? អនកទំង

បករេពញេលញ គប់ គន់ដ បដល់

ិ ិ រយៈកលៃនកថនេខត ។ មូលេហតុ ែដលនំឲយេកតកថនទនេនះ

របិណបតេទឬ ? ភិកខទ ំ យេនះ កប ុ ង ំ ូល មដេណ ំ  រដូេចនះរួចេហយ ក៏ កបបងគទ ំ ូលអំពីេសចកីលំបក បងគទ

ំ  រ ។ លំ ប់េនះ របស់ខន យសព គប់ មដេណ ួ ែដលមក មផវេ ូ ពះមន ពះភគ ទង់សំែដងនូវធមមីកថ បរពធអព ំ ីសង រវដមិនមន

ងថយេទ ប កង

វតថី គេនះមនភិកខុ ៣០ អងគេឈមះថ ភទទវគគិយេតថរកនុងែដនបេថយយ ជអនក ប ពឹតេនកនង ុ ៃព

។ល។ ក៏នគ ំ ន េចញអំពីទីេនះ មកកន់ កង ពះមន ពះភគ

ត សលបួល

មិនលំបកេ យ

េ យមននិទនថ សម័យមួយេនះ េនកនង ុ រ ងមជឈិមេពធិកល ពះមន ពះភគ ទង់គង់េនកនង ែដលជ មរបស់ ុ វតេជតពន

អនថបិណិ កេសដី

យេនចំវស េ

ធម៌េហយ ភិកទ ំ េនះក៏ ទីបំផតេ ំ េនះ លះចប់ ុ បស បទនភិកខទ ុ ុ ង ុខ ង បនជ ពះអរហនទំងអស់អងគ េហយនំគនេ ះ ម កសេទ

វតថី េដមបីគល់បេ ម

េទបែតមកដល់ពក់ក

វស

លផវជួ ូ ូ នជដល់ៃថងចល នឹង សតមកេទ តមិនទន់ ក៏នគ ំ ន ែសងរកេសនសនៈេនចំ

កន់ទីលំេនរបស់ខនអស់ េទ ។ បនទប់ពីេនះមក ពះមន ពះភគ ួ

វស

េទ ប កង

ទីកែនង ជប់មកែតសបង់ចព ី រប៉ុេ

េកត

ទង់ ពះត មិះថ

នពក់ក

លផវេនះ ភិកុខទង ំ េនះ ូ មនេសចកីអផ ុកជខង ំ េ យនឹកេឃញថ ពះដ៏មន ពះភគ ទង់ ិ គង់េនកនង ង យ ៦ េយជន៍េទ តេ ុ ទីជតចម

លំបកយ៉ងេនះេ

ះ មិនសមេបេយងទំង

ទំង

ំ  រមិនបនេទគល់បេ ម ពះអងគ យសកុនដេណ លះដល់ ៃថងេចញ ុ វស ប រ េ សចេហយ េ កក៏នគ ំ ន សតេចញអំពីទីេនះមក

េទ ត ទទួលរដូវេនះេនមនេភ ងរលឹមេជកជំេនេឡយ ែដលេទមកេពរេពញេ យទឹក លះដល់ កង ុ

ឬេទ? អនកទំង

យមនេសចកី ពមេ ព ងេ ម ះេសម ឥតមនេសចកី

ភិកុខទង ំ

វកពំែុ ដល

យមក ទង់អនញ ុ ញត

មនលភិកុខទង ំ

ិ ថ រកិចេច នះ កថន

ស់

េ យ

តថគតអនញ ំ ុ ញ តឲយភិកទ ុខ ង

ិ ! មនលភិកខទ ែដលបនេនចំវស រួចេហយ ទទួល កលកថន ំ ុ ង

អងគយ លំ ប់េនះ ពះមន ពះភគ ទង់មន ពះ ុ កនុងទីដ៏សមគួរ បនទល ក់ទក់រកភិកុខទង ំ េនះថ ៖ មនលភិកុខទង ំ យ ! សរ ីរយន ូ យ លមមអត់សងកត់បន ឬេទ ? លមម ប ពឹតេទបន

ក៏ែតង ទង់អនញ ុ ញ តទកដល់ ុ

កថិននំ េ ភិកខេវ បញច កបបិស នំ ។

កបថយបងគំ ពះមន ពះភគរួចេ សចេហយ ក៏

របស់អក ន ទំង

ត ពះពទធ ុ

ី ពះពទធ ៖ អនុជនមិ ភិកខេវ វស ំ វុ នំ ភិកូ ខន ំ កឋិន ំ អតថរ ិតុ ំ អតថត ំ ុ ដកថ

វតថីេហយ ចូលេទកន់វតេជតពន ែដល ពះមន ពះ

ភគ ទង់គង់េន

លមិន

ិ ថ រកិចេច នះេ េហយកឋន

ះេឡយ

យ ល់ ពះអងគ

ះ និងមនអតភព

លះបង់ផង ពះមនេជគ ទង់ ពះត មិះដូេចនះេហយ េទប ទង់

មផវូ ។ល។

និងភក់រអិលប៉បុិចប៉បច ៉ ់

េម៉ះសមភិកទ ំ េនះនឹងបនលះចីវរមួយទកេន ុ ុខ ង

យកលេបភក ិ ុខទង ំ

ិ យ បន កលកថនេហ យ នឹងបនសេ មច

និសង ៥ បករ ។

កនង ុ ទីេនះមិនបន ក់មកេទ

ឹ េ ពះេយងធប់បនដង

និសង

បករេនះ

ប់េហយែតងែតជួបជញឹកញយ

ស់៕

ិ កឋនទននិ សង កថ េយ ជន សុខមិចន ឆ ្ត ទ ្វ ន កឋនចីវរ េតបិ ទុកខ បមុញច និ ្ត ភុ ្វ

មហព ្វ

្វ

មនុស េ

ជ េ

សតរតនសមបន ន ចតុទីេបសុ ឥស ្ត

និងមិនេកតកនុ ងអបយទំង

នូវសមបត្តិដជ ៏ ទិព កនុ ងេទវេ

េក ចិរ ភុ ្វ

េក

ិ េដម េនះជផលរបស់កឋនទន ជនទំង

េទេវសុ មនុេស សុ នរកទីនំ ន

ជយនិ ្ត កឋនទនស ិទំ ផលំ ឆេទវេ ទិពសមប ្ត តេ ្វ

មនស ុ ទំង

លះចយតអំ ុ ុ ពីេទវេ

និ ្ត

មននរកជ

យេនះនឹងបនេ

កទំង ៦ ជន់ អស់កលដ៏យរូ អែងង

កេនះមក

នឹងបនជេស្តចកនុ ងមនស ុ េ

េនះ ជេស្តចមនកមង ំ េ្រចន បរ ិបូរណ៍េ យរតនៈ ៧ ្របករ និង

េត ជន

សំសរន្តបិ អបេយ នគមិស និ ្ត េទ ្វ កុេល ឧបបជនិ ជ ្ត

បនជធំកុ នងទីបទំង ៤ កលេបេនអេនទលេទមកកនុ ងមនស ុ េ

ខ ្តេយចបិ

េនះ នឹងមិនបនេទកនុ ងអបយ រែមងេកតកនុ ង្រតកូលទំងពីរ គឺ ៖

្រពហេណ ម

ហីេន

កុេល

ជយនិ ្ត

ខត្តិយ្រតកូល ១ ្រពហមណៈ្រតកូល ១ មិនេកតកនុ ង្រតកូលេថកទប

កឋនទនស ិទំ ផលំ ។

ជនទំង ិ កឋនទន ជនទំង

យឯ

ិ េឡយ េនះជផលរបស់កឋនទន ែដលជនទំង

្របថននូវេសចក្តីសខ ុ ឲយនូវចីវរ េដមបី

យេនះឯង រែមងរួចចកទកខ ុ កុ នងេទវ

ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

យបនក

េហយ ៕

និង 18

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


បញញសជតក

½

េរឿងទី ១០

‹ ïដនâពន¤របសù ì◊ក ញ៉ក ុ ែថម

ì∏ôពçមì· ល កទä ¥ ì

ភ‹òìពញ ³‹ò ¥¬æ¬

េរ ងសិរីធរ “អក ំង យ ចូរេមលលទផលៃន របរិ គ នេ យស ឥទិពលៃន យរែមងឲ នសេមច េសចកី ំងពួង ំងកងេ ុ កិយ ំងកងបរ ុ េ ក” ។ “ឲ ន យ ន មំ កនូវលទផល គឺ យុ វណៈ សុខៈ ពលៈ ឲ នយស ឲ នកិតិស័ព នឹងបដិ ណ ំងកងេ ក” ។ ុ កកិយ ំងកងបរេ ុ “េ យេហតុេនះ អក ន លេបេឃញ ច ស់នូវ របេ ជន៍របស់ខនួ គប ីបរិ គ ន មិន គប ីលុះេ យេសចកីកំ ញ់ ដ ិតេសចកីកំ ញ់ កំហុស ១ ែដលេយងតវលះបង់េចញឲ ច់ ត” ។ លចប់ កទូ  នៃ���សិរធី រេសដី ពួកម ជន ក៏ នចិតេតកអរេ មនស ស់ ំ បូ ធម៌ េទស េ យចិតជះ  ទរ អេនក ។ ម េមឃ បងរុ េភ ងសុទែតភី េផង ៗ អ រៃកែលង ។ េសដីចិតសប រសដ៏ ុ បេសរេនះ នជួបបទះែតនឹងេ គ ជ័យសិរសី ុខសួសីដ ប ដល់ យុក័យេហយ នេ េកតកងុ នេទវេ ក ែដលបកបេ យកីសុខសុភមងល ល់ទិ តីៃកែលង ងកីសុខ សប យ ំង យៃន នមនុសេ កេនះ ភិេយ ពតេរ ងេ ៕

លពីេពង យ កនងមកយូរអែងងេហយេ ះ ន ពះ មួយពះអងទង់ពះ មពះ ទពហទត គង ជសម តិេ កង ណសី ។ េ ទីកងេនះ ន េសដី ក់េ  ះ សិរធី រ េសដីេនះ នចិតសប រសេធ ុ នរក សីល និច ។  េ ះ នពះបេចកពុទមួយអងេ យែដល នេចញពីនិេ ធស បតិកុងគមប់ ៧ ៃថេហយ េ ក ននិមនេ បិណ តេ ផះសិរធី រេសដី េ េពល យ ពឹក ។ េសដី នកេឡកេឃញ េកតេសចកីជះ  ន យក រេ ជន ែដលេគបមងទុកស ប់ខនួ ក់ តពះបេចកពុទ ំងអស់ ។ េ យែដល នបេគនច  ន់ ដល់ពះបេចក ពុទេហយ េសដីេកតចិតជះ  ៃកែលង  ប់ែតេកតទិព េ ជន េពញ ជន៍ភតរបស់េសដី ៉ងអ រ្ នកិន កអូបផ យផពទូេ ។ អកបេមេលកទិពេ ជនជូន ម េសដី ៗ បរិេ គែឆតសប់សល់ េហយក៏ែចកជូន ប ជនកងផះនឹ នបរិេ គែឆត ំងអស់ ុ ងេ ផះ ។ ជន ំង យ នមកជួបជុំ េចនេ ផះេសដី េហយ ំ េ លសរេសរភ័ពសំ ង និងផល នៃន េសដី ៗ ក៏ នសំែដងផ និសងៃន នដូេចះ ៖ ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

19

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


សហព័នែខរកមជេ្រកម អបអរ ធ ម ុព

ទរ ្រពះករ ុ

្រពះបទ សេមច ្ដ ្រពះបរមនថ នេ តម ្ត សីហមុនី ជ្រពះម ទូល ពះបងគំជខញុ ំ

ក ្រត ៃន្រពះ ជ

ច្រកកមជ ុព

ខញុ ំមចសទងអសគ ់ ំ ់ ន ជសមជិកគណៈ-

កមមករនយក នងសមជិ ក សមជិក សហពនធ ិ ័ ែខមរកមពុ ជេ កម សូមសែមងករគំ ទទង ុ រកថរបស់ ំ សង នូវ ពះសនទ

ពះករុ

ពះបទ សេមច ពះបរមនថ នេ តម សហមន ុ ី កលពៃថង ី ី ទី ៣០ តុ

២០០៤ ែដលមនអតថនយយង ខម ័ ៉ ជលេ ជជទបផត។ ី ំ ុ ឹ

ែដល បជពលរដែខមរទូទង ំ

ៃនសនទ ម ុ រកថ បកបេ យកសងឃឹ ី ពភពេ ិ

កទនទង ឹ រងច ់ ំ បសបឆ ់ ិ ន កនងមកេហយ ំ  ។ ពះសនទ ុ រកថ

មនសកេសន ិ

បកបេ យទកដម សេឡងពេ ឹ ំ ី ះ នង ិ

ជតដ ិ ៏ ជលេ ជែបបេនះ

កលសមយសងគ ម សនយមបេ ុ៉ ័ ិ

បជ សែខមរធបែតឮ ់ ជសមយមួ យែដលែខមរ័

េ កមែតងែតទទួលបននូវ ពះហឫទយេ បស បណី នង ័ ិ ពះេម ធមជនចច ។ សេមចឪែតងែត បទន នងផលលេន ន ់ ំ ិ ពសេមចឪ ី ិ ដលកូ ពះអងគរកទកែនងែដល បកបរបរ ់ នេចែខមរ គបរូ់ ប ជពេសស ិ ី កសកមម បទនជូនកូនេចែខមរេ កម ិ

ែដលភគេ ចនជកសករ  ិ

េ យ ពះេម ធមេនះេហយ រេ កមភគេ ចនបនមក ងទ  េទបែខម   ំ ី លេនេនេខតបតដំ ំ ់ បង នងេពធ ិ េ ចនជួ  ប បទះ សន គ

រ ៗ យង ៉

ត់ ។ ែតែខមរេ កមទងេនះភគ ំ

កក់ តវរបបែខមរ កហមយកេទសមបទង ់ ំ វៃ ពៃផ បផតេ យេចទ បកនថជយួ ន ។ ំ ុ ់

កនុ ងសមយយួ នកនកប ់ ់ បេទសកមពុ ជ ែខមរេ កមែដលេភ សខនមក ័ ួ កមពុ ជ

្រពះម

តវេគេកណឲយេទកបៃ់ ពបេ មែផនករ “ក៥” សមបមង  ់

េទ តយងអេ ៉

ចអធម ។ បចចុ បបននេនះ េពលមននរ

វបបធម

បងខំឲយបរនម តកូល ូ

សហពនធ ័ ែខមរកមពុ ជេ កម

នយយ ិ

ក ្រត នេ ត្តម សីហមុនី យកទេន ំ មទមប់ មយួន

មនកសងឃឹ មយងមតមថ ី ៉ ុ ំ

៘ ពះបទ

ដលេរ ់ ងជនជតយួ ិ នេនកមពុ ជ ែខមរេ កម តវេគ កកន ់ ុ ងបញេនះជ

វមគរបសសេមច សេមច ពះបរមនថ នេ តម សហមន ុ ី នងបននូ ី ឹ ់

ដ ប េ យពមនអចបស ុំ ី ់

ឪ ទងមន ពះសេនស បណដលែខម ់ ី ់ រេ កមជដ ប ៕

សទលែតេ ់ ់

ះ ។ សហពនធ ័ ែខមរកមពុ ជ

េ កម ទទួលករអពវនវ សឲយជួ យរកដំេ ំ ំុ សឡះេលករណែខម  ី រេ កម េធយង  ៉

យឲយបន ជះ ងនមគណៈកមមករនយក នងសមជក ិ សមជក ិ ិ

កឲយធ កកន ុំ ់ ុ ងអនទកយួ ់ នដូច

សមយែខម រ កហម “សបយួ ័ ់ ន សមបែខម ់ រ” េទ ត ។

សហពនធ ័ ែខមរកមពុ ជេ្រកម

ែខមរេ កមទទួលនូវេ គះកច េ យ តវរសេនេ កមរបប ់ នគមយួ នទងេវទន ិ ំ ិ ក េលខ ១១ ែខវចឆ ិ ឆនំ ២០០៤

តវរងករកបសម ប់ បបត ់ ំ ់

្របធន្របតបត ិ ិ

សន

ថច ់ ងុក ៉ ថច ់ 20

្រពឹត្តិប្រតរបស់សហព័នធែខមរកមពុ ជេ្រកម


11-KKF-Newsletter-November-2004