Issuu on Google+

โครงการปรับปรุงกระบวนการนิติบัญญัติของประเทศไทย เพื่อสงเสริมการมีสวนรวมของประชาชน

รายงานสรุปและวิเคราะหรางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....1 โดย ผศ.ดร.ดวงมณี เลาวกุล2 สาระสําคัญของรางกฎหมาย o ผูเสียภาษีคือ ผูที่เปนเจาของที่ดินและสิ่งปลูกสราง o ผูทําหนาที่เก็บภาษีคือ องคกรปกครองสวนทองถิ่น (อปท.) ไดแก องคการบริหารสวนตําบล เทศบาล กรุงเทพมหานคร และเมืองพัทยา และรายไดภาษีเปนของอปท. o ฐานภาษีคือ มูลคาทั้งหมดของที่ดินและสิ่งปลูกสราง โดยคํานวณจากราคาประเมินทุนทรัพย ที่ดิน สิ่งปลูกสราง และสิ่งปลูกสรางที่เปนหองชุด o อัตราภาษี มีการกําหนดเพดานอัตราภาษีไว 3 อัตรา จําแนกตามการใชประโยชนในที่ดินและสิ่ง ปลูกสราง ดังนี้ 1) การใชประโยชนเพื่อประกอบเกษตรกรรม ไมเกินรอยละ 0.05 ของฐานภาษี 2) การใชประโยชนเพื่อเปนที่อยูอาศัย ไมเกินรอยละ 0.1 ของฐานภาษี และ 3) การใชประโยชน นอกเหนือจาก 2 กรณีขางตน ไมเกินรอยละ 0.5 ของฐานภาษี o กรณีที่ดินที่ทิ้งไววางเปลามิไดทําประโยชนตามควรแกสภาพที่ดินใน 3 ปแรก ใหอปท.เรียกเก็บ ภาษีในอัตรารอยละ 0.5 ของฐานภาษี และหากยังมิไดทําประโยชนอีกเปนเวลาติตตอกันใหเพิ่ม อัตราภาษีอีก 1 เทาในทุก 3 ป แตไมเกินรอยละ 2 ของฐานภาษี o ที่ดินและสิ่งปลูกสรางที่ใชในการประกอบเกษตรกรรมและเปนที่อยูอาศัย หรือหองชุดที่ใชเปนที่ อยูอาศัย อาจไดรับการลดหยอนภาษีตามเกณฑขนาดพื้นที่หรือตามเกณฑฐานภาษีอยางใด อยางหนึ่ง ที่ทําใหผูเสียภาษีไดรับลดหยอนมากที่สุด โดยมีหลักเกณฑดังนี้ 1. เกณฑขนาดพื้นที่ ไมเกินหาสิบตารางวาสําหรับที่ดินและสิ่งปลูกสราง และไมเกิน หาสิบตารางเมตรสําหรับหองชุด 2. เกณฑฐานภาษี ไมเกินหนึ่งลานบาทสําหรับฐานภาษีที่คํานวณไดรวมกันของที่ดิน และสิ่งปลูกสราง หรือสิ่งปลูกสราง หรือหองชุด o อปท. สามารถจัดเก็บภาษีภายในเขตอปท. ในอัตราที่สูงกวาอัตราภาษีที่กําหนดในพระราช กฤษฎีกาได แตตองไมเกินอัตราเพดานที่กําหนดไว และอปท.สามารถกําหนดเกณฑขนาดพื้นที่ และเกณฑฐานภาษี สําหรับที่ดินและสิ่งปลูกสราง หรือสิ่งปลูกสราง หรือหองชุด ภายในเขต อปท. เพื่อการลดหยอนภาษี นอยกวาเกณฑที่กําหนดโดยพระราชกฤษฎีกา                                                              1 2

รางพรบ.ที่สํานักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ตรวจพิจารณาแลว เรื่องเสร็จที่ 194/2554 คณะเศรษฐศาสตร มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

ประเด็นวิเคราะห o o o o o o

ภาษีที่ดินฯ กับการปฎิรูประบบภาษีที่เปนธรรมมากขึ้น ภาษีที่ดินฯ กับการเพิ่มรายไดจัดเก็บเองใหแกอปท. ภาษีที่ดินฯ กับความกาวหนาหรือความถดถอยของอัตราภาษี ภาษีที่ดินฯ กับการกระจายอํานาจทางการคลังใหแกอปท. และการมีสวนรวมของภาคประชาชน ภาษีที่ดินฯ กับประสิทธิภาพในการใชประโยชนในที่ดินและสิ่งปลูกสราง ภาษีที่ดินฯ กับการกระจายการถือครองที่ดนิ

ขอเสนอแนะ o ควรมีการระบุในรางพ.ร.บ.วา อัตราภาษีจะถูกกําหนดโดยใคร และระบุองคประกอบของ คณะกรรมการไวอยางชัดเจน o การลดหยอนภาษี ควรจะใชหลักเกณฑเดียวคือ ลดหยอนตามมูลคาของที่ดินและสิ่งปลูกสราง ซึ่งจะสอดคลองกับการคํานวณฐานภาษี o เงินภาษีที่ดินฯ ที่จะสมทบเขาธนาคารทีด่ ิน ควรจะเปนลักษณะการเก็บภาษีเพิ่ม (surcharge tax) จากภาษีที่ดินฯ เพื่อมิใหขดั กับหลักการการกระจายอํานาจทางการคลัง o หากจะชวยใหเกิดการกระจายการถือครองที่ดินที่เปนธรรมมากขึ้น จะตองมีการพิจารณาการ จัดเก็บภาษีในอัตรากาวหนา o การจัดเก็บภาษีที่ดินจะตองมีการเตรียมความพรอมคือ กรมที่ดินจะตองมีการทําแผนที่ดิจิทัล เชื่อมโยงกับขอมูลทะเบียนที่ดินทุกแปลงทั่วประเทศ (30 ลานแปลง) เพื่อใหองคกรปกครองสวน ทองถิ่นสามารถทําการจัดเก็บภาษีที่ดินฯ ได และกรมธนารักษสามารถประเมินราคาทุนทรัพย ที่ดินรายแปลงไดท้งั หมด o เพื่อใหประชาชนมีระยะเวลาในการปรับตัวในการชําระภาษีที่ดินฯ ในกรณีที่ไมเคยตองชําระมา กอนหรือตองชําระเพิ่มขึ้น อาจจะตองมีการบรรเทาภาระภาษี o อปท. บางแหงอาจมีรายไดภาษีที่ลดลง ดังนั้นจึงตองหาแนวทางในการชดเชยรายไดใหตอไป ซึ่งสามารถทําไดโดยผานเงินอุดหนุนแบบทั่วไป o เพื่อมิใหเกิดการบิดเบือนการใชที่ดินในอนาคต จึงควรพิจารณาประเภทการใชประโยชนในที่ดิน ตามรางพ.ร.บ.ภาษีที่ดินฯ รวมกับพ.ร.บ.การผังเมือง พ.ศ. 2518 และที่แกไขเพิม่ เติม o อัตราภาษีที่ดนิ ฯ ในแตละพืน้ ที่ ควรคํานึงถึงยุทธศาสตรการพัฒนาประเทศประกอบกัน รวมทั้ง การชดเชยรายไดเพิ่มเติมใหกับเจาของที่ดินที่ใหความรวมมือกับนโยบาย/มาตรการภาครัฐ o ภาษีที่ดินฯ ยังเปนฐานภาษีที่ดี สําหรับการจัดเก็บภาษีเพิ่มในบางกรณีและในบางพื้นที่ที่ไดรับ ประโยชน เพือ่ ชดเชยใหกบั บางพื้นที่ที่ไดรับผลกระทบ

2


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

1. ที่มาและความสําคัญ ในการจัดเก็บภาษีควรจะมีการจัดเก็บภาษีทั้ง 3 ฐานภาษีคือ ฐานรายได (Income Base) (เชน ภาษีเงินไดบุคคลธรรมดา ภาษีเงินไดนิติบุคคล เปนตน) ฐานการบริโภค (Consumption Base) (เชน ภาษีมูลคาเพิ่ม และภาษีสรรพสามิต เปนตน) และฐานทรัพยสิน (Property Base) (จัดเก็บจากมูลคาของ ทรัพยสิน) แตประเทศไทยมีการจัดเก็บภาษีเพียง 2 ฐานภาษีเทานั้นคือ ฐานรายได และฐานการบริโภค สวนภาษีที่มีการจัดเก็บในประเทศไทยที่มีลักษณะใกลเคียงกับภาษีที่เก็บจากฐานทรัพยสินมากที่สุดคือ ภาษีโรงเรือนและที่ดิน และภาษีบํารุงทองที่ แตก็ยังมิใชภาษีที่จัดเก็บจากฐานทรัพยสินอยางแทจริง ประกอบกั บ เป น ภาษี ที่ ใ ช บั ง คั บ มาเป น เวลานานแล ว (พ.ศ.2475 และ พ.ศ. 2508) จึ ง มี ลั ก ษณะที่ คอนขางลาสมัย ไมมีความเปนปจจุบัน ในการคิดคํานวณภาษี และไมสามารถเปนแหลงรายไดที่ดีของ องคกรปกครองสวนทองถิ่น (อปท.) การที่ ป ระเทศไทยไม มี ก ารจั ดเก็ บ ภาษี จ ากทรั พ ย สิ น (ที่ ดิ น และสิ่ ง ปลู ก สร า ง) ที่ ป ระชาชน ครอบครองเปนเจาของ ยังสงผลใหไมมีการใชประโยชนในที่ดินและสิ่งปลูกสราง ดังจะเห็นไดจากการที่ ที่ดินและสิ่งปลูกสรางถูกปลอยทิ้งรางไวเปนจํานวนมาก เนื่องจากผูเปนเจาของไมมีตนทุนในการถือ ครองนั่นเอง นอกจากนี้ยังสงผลใหเกิดการกระจายการถือครองที่ดินที่ไมเปนธรรมในประเทศอีกดวย รางพ.ร.บ.ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง จึงถือเปนรางกฎหมายสําคัญ และเปนมิติใหมที่ทําให ประเทศไทยมีระบบการจัดเก็บภาษีจากฐานทรัพยสินอยางแทจริง ซึ่งจะทําใหเปนการเพิ่มรายไดใหแก องค ก รปกครองสว นท องถิ่น สนั บ สนุ น ให มี การใช ป ระโยชนจ ากที่ดิน และสิ่ง ปลูกสรางมากขึ้ น และ สามารถสงผลใหมีการกระจายการถือครองที่ดินอยางเปนธรรมมากขึ้น หากมีการกําหนดอัตราภาษีที่ เหมาะสม และรัฐบาลมีการดําเนินมาตรการและเครื่องมืออื่น ๆ ประกอบกันไป 2. สาระสําคัญและขอบกพรองของพระราชบัญญัติภาษีโรงเร���อนและที่ดิน พ.ศ. 2475 และ พระราชบัญญัติภาษีบํารุงทองที่ พ.ศ. 2508 2.1 ภาษีโรงเรือนและที่ดิน3 ภาษีโรงเรือนและที่ดินทําการจัดเก็บตาม พระราชบัญญัติภาษีโรงเรือนและที่ดิน พ.ศ. 2475 ภาษีโรงเรือนและที่ดิน หมายถึง ภาษีที่จัดเก็บจากโรงเรือนหรือสิ่งปลูกสรางอยางอื่น ๆ กับที่ดินที่ใชตอเนื่องกับโรงเรือน หรือสิ่งปลูกสรางนั้น รายละเอียดของการจัดเก็บภาษีบํารุง ทองที่แสดงในภาคผนวกที่ 1                                                              3

ดวงมณี เลาวกุล และเอื้อมพร พิชัยสนิธ (2551), โครงการวิจัยเรื่อง “นโยบายและมาตรการการคลังเพื่อความ เปนธรรมในการกระจายรายได”, เสนอตอคณะทํางานการกระจายรายได สภาที่ปรึกษาเศรษฐกิจและสังคมแหงชาติ, หนา 7-2-7-3. 3


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

การจัดเก็บภาษีโรงเรือนและที่ดินในปจจุบัน ยังไมจัดวาเปนการจัดเก็บภาษีทรัพยสินที่ แทจริง และยังมีขอบกพรองในการจัดเก็บภาษีประเภทนี้อยูหลายประการดังนี้ 1) การจัดเก็บภาษีโรงเรือนและที่ดินไมได คํานวณภาษีบนฐานความมั่งคั่ง (Wealth Base) หรือฐานทรัพยสิน (Property Base) แตคํานวณ ภาษีบนฐานรายได (Income Base) เนื่องจากเปนการคํานวณภาษีจาก “คารายป” (คาเชาที่เจาของทรัพยสินไดรับในแตละป) ซึ่ง เปนตัวสะทอนวาทรัพยสินนั้น ทําใหเกิดรายไดตอปเปนจํานวนเงินเทาไร จึงทําใหภาษีโรงเรือน และที่ดินในปจจุบัน ไมใชภาษีทรัพยสินที่แทจริง และซ้ําซอนกับภาษีเงินได ซึ่งการจัดเก็บภาษี บนฐานความมั่งคั่ง หรือฐานทรัพยสิน ควรจะเปนการคํานวณภาษีจากมูลคาหรือราคาตลาดของ ที่ดินและสิ่งปลูกสรางนั้น 2) รัฐสามารถจัดเก็บภาษีโรงเรือนและที่ดินไดในปริมาณที่นอย เนื่องจากมีขอยกเวน การจัดเก็บภาษีสําหรับโรงเรือนและที่ดินที่เจาของอาศัยอยูเอง ทําใหฐานภาษีแคบ และเกื้อหนุน ใหผูที่มีฐานะดีสรางบานขนาดใหญเพื่ออยูอาศัย โดยไมตองเสียภาษี นอกจากนั้นยังทําใหเกิด ปญหาในการบริหารจัดการตามมา ในการที่จะแยกแยะวาโรงเรือนใดใชเปนที่อยูอาศัยอยาง แทจริง 3) รัฐจัดเก็บภาษีโรงเรือนและที่ดินไดนอย เนื่องดวยสาเหตุดังนี้ - การจัดเก็บภาษีมักจะจัดเก็บภาษีตามมูลคาของคาเชาที่ผูเสียภาษีรายงาน ซึ่ง มั ก จะไม ใ ช ค า เช า ที่ แ ท จ ริ ง ที่ เ จ า ของได รั บ ไม ไ ด มี “ฐานค า รายป ” ที่ เ ป น มาตรฐาน เดียวกันในการคํานวณภาษี การคํานวณภาษีจึงขึ้นอยูกับดุลยพินิจของเจาหนาที่ ทําให เกิดการรั่วไหลของภาษีไดงาย ในบางกรณี คาเชาที่ต่ํายังมีสาเหตุมาจากการเก็บคาเชา แบบเหมาจายลวงหนา (คาแปะเจี่ย) จึงทําใหคาเชาที่เจาของไดรับในแตละเดือนต่ํา ดังนั้นคารายปที่เปนฐานภาษี ควรจะเปนคาเชาที่แทจริง (รวมคาเชาแบบเหมาจาย ลวงหนา) จึงจะสามารถเพิ่มรายรับทางภาษีประเภทนี้ใหกับรัฐได - รัฐไมมีมาตรการในการบังคับ ตรวจสอบ หรือสืบหาผูที่ตองเสียภาษีที่แทจริง รวมทั้งการกําหนดคาปรับและบทลงโทษสําหรับผูที่หลีกเลี่ยงภาษีที่ต่ํา 4) ไมควรใหมีการยกเวนภาษีใหกับโรงเรือนและที่ดินที่เปนที่อยูอาศัย เพื่อใหเกิดความ เปนธรรม ปองกันมิใหมีการหลีกเลี่ยงภาษีของคนบางกลุม และปองกันมิใหมีการสูญเสียรายได ภาษีของรัฐ ซึ่งจะเห็นไดอยางชัดเจนวาผูที่เปนเจาของบาน มักจะเปนผูที่มีรายไดสูง 5) การยกเวนการเก็บภาษีกับโรงเรือนและสิ่งปลูกสรางที่ปดไวตลอดป และเจาของมิได อยู เ องหรื อ ให ผู อื่ น อยู ทํ า ให เ กิ ด ช อ งโหว ใ นการเก็ บ ภาษี เพราะเป น การยากที่ จ ะพิ สู จ น ว า โรงเรือนและสิ่งปลูกสรางนั้นมิไดทําประโยชนตามที่เจาของรายงานจริงหรือไม

4


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

6) การจัดเก็บภาษีโรงเรือนและที่ดินในอัตรารอยละ 12.5 ของคารายป นับวาเปนอัตรา ที่สูง ทําใหผูประกอบการตองรับภาระภาษีที่สูง อีกทั้งอาจกอใหเกิดการหลีกเลี่ยงภาษีเนื่อง เพราะอัตราภาษีที่สูงเกินไปอีกดวย

2.2 ภาษีบํารุงทองที4่ ภาษีบํารุงทองที่ทําการจัดเก็บตาม พระราชบัญญัติภาษีบํารุงทองที่ พ.ศ. 2508 ภาษีบํารุงทองที่ หมายถึง ภาษีที่จัดเก็บจากที่ดินของบุคคลหรือคณะบุคคล มีกรรมสิทธิ์ ในที่ดิน หรือสิทธิครอบครองอยูในที่ดินที่ไมเปนกรรมสิทธิ์ของเอกชน ไดแก พื้นที่ดิน ภูเขาหรือ น้ําดวย5 โดยที่ที่ดินเหลานี้ตองไมเปนที่ดินที่ไดรับการยกเวนภาษีหรืออยูในเกณฑลดหยอน รายละเอียดของการจัดเก็บภาษีบํารุงทองที่แสดงในภาคผนวกที่ 2 ภาษีบํารุงทองที่มีขอบกพรองบางประการดังนี้ 1) การมีขอยกเวนหรือขอลดหยอนทางภาษีสําหรับบานหรือที่ดินที่ใชในการอยูอาศัย ทําใหเกิดปญหาความไมเปนธรรมในการกระจายรายได เพราะกลุมคนที่จะไดประโยชนจากการ ยกเวนหรือการลดหยอนเหลานี้คือ กลุมคนที่มีฐานะดี 2) โครงสรางอัตราภาษีเปนแบบถดถอย (Regressive Taxation) เมื่อเทียบกับมูลคา ที่ดิน คือภาระภาษีจะตกอยูกับที่ดินที่มีราคาสูงนอยกวาที่ดินที่มีราคาต่ํา (Effective Tax Rate) (ดูตารางบัญชีอัตราภาษีบํารุงทองที่ในภาคผนวกที่ 2) และเปนอัตราภาษีที่ต่ํา เมื่อเทียบกับ อัตราของตางประเทศ 3) ตามหลักการแลว ราคาปานกลางที่ดินจะตองมีการประเมินใหมทุก ๆ 4 ป แตใน ปจจุบัน ยังคงใชราคาปานกลางที่ดินในป พ.ศ. 2521-2524 ทําใหเปนการจัดเก็บภาษีจากมูลคา ที่ดินที่ต่ํากวามูลคาที่แทจริงอยูมาก จะเห็นไดวาภาษีโรงเรือนและที่ดิน และภาษีบํารุงทองที่ มิใชภาษีทรัพยสินที่แทจริง และมีขอบกพรองหลายประการดังขางตน จึงไดมีการเสนอใหมีการจัดเก็บภาษีที่ดินและสิ่งปลูก สราง ซึ่งจัดไดวาเปนภาษีทรัพยสินที่แทจริง

                                                             4

ดวงมณี เลาวกุล และเอื้อมพร พิชัยสนิธ (2551), โครงการวิจัยเรื่อง “นโยบายและมาตรการการคลังเพื่อความ เปนธรรมในการกระจายรายได”, อางแลว, หนา 7-3-7-4. 5 มาตรา 6 8 และ 22 5


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

3. หลักการและเหตุผลของรางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง หลักการของรางพ.ร.บ.ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสรางคือ เพื่อเปนการปรับปรุงกฎหมายวาดวยภาษี โรงเรือนและที่ดิน และกฎหมายวาดวยภาษีบํารุงทองที่ เหตุผลในการรางพ.ร.บ.ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง เนื่องจากกฎหมายวาดวยโรงเรือนและที่ดิน และกฎหมายวาดวยภาษีบํารุงทองที่ใชบังคับมาเปนเวลานานแลว การจัดเก็บภาษีตามกฎหมายทั้งสอง ฉบับไมเหมาะสมกับสภาวการณในปจจุบัน เนื่องจากมีปญหาเกี่ยวกับฐานภาษี อัตราภาษี และการ จัดเก็บภาษีในทางปฏิบัติ จึงสมควรยกเลิกกฎหมายทั้งสองฉบับดังกลาว และใหจัดเก็บภาษีตามราง พ.ร.บ.ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสรางแทน โดยองคกรปกครองสวนทองถิ่นเปนผูรับผิดชอบการจัดเก็บภาษี ที่ดินและสิ่งปลูกสราง 4. สาระสําคัญของรางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง สาระสําคัญของรางพ.ร.บ.ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสรางมีดังนี้ 4.1 ผูเสียภาษี คือ บุคคลธรรมดาหรือนิติบุคคลซึ่งเปนเจาของที่ดินหรือสิ่งปลูกสราง หรือเปนผู ครอบครองหรือทําประโยชนในที่ดินหรือสิ่งปลูกสรางอันเปนทรัพย็สินของรัฐ รวมทั้งผูมี หนาที่เสียภาษีแทนผูเสียภาษีตามพ.ร.บ.ฉบับนี้ 4.2 ผูจัดเก็บภาษี คือ องคกรปกครองสวนทองถิ่น6 และรายไดจากภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง เปนรายไดของอปท. 4.3 ฐานภาษี คือ มูลคาทั้งหมดของที่ดินและสิ่งปลูกสราง โดยคํานวณจากราคาประเมินทุน ทรัพยที่ดิน สิ่งปลูกสราง และสิ่งปลูกสรางที่เปนหองชุด7 กรณีที่ดินและสิ่งปลูกสรางที่ไมมีราคาประเมินทุนทรัพย การคํานวณมูลคาใหเปนไป ตามหลักเกณฑ วิธีการ และเงื่อนไขตามที่กําหนดโดยกฎกระทรวง กรมธนารักษเปนผูกําหนดราคาประเมินทุนทรัพยที่ดิน สิ่งปลูกสราง และหองชุด 4.4 ที่ดินหรือสิ่งปลูกสรางที่ไดรับการยกเวนจากการจัดเก็บภาษี ที่ดินหรือสิ่งปลูกสรางที่ไดรับการยกเวนจากการจัดเก็บภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสรางคือ 1) ทรั พ ย สิ น ส ว นสาธารณสมบั ติ ข องแผ น ดิ น ตามกฎหมายว า ด ว ยการจั ด ระเบี ย บ ทรัพยสินฝายพระมหากษัตริย 2) ทรัพยสินสวนพระมหากษัตริยตามกฎหมายวาดวยการจัดระเบียบทรัพยสินฝาย พระมหากษัตริย ที่มิไดใชหาผลประโยชน                                                              6

อปท. หมายถึง องคการบริหารสวนตําบล เทศบาล กรุงเทพมหานคร เมืองพัทยา และอปท.อื่นตามที่มีกฎหมายจัดตั้ง ราคาประเมินทุนทรัพยที่ดิน สิ่งปลูกสราง และหองชุด ใหเปนไปตามราคาประเมินทุนทรัพยของอสังหาริมทรัพย เพื่อ เรียกเก็บคาธรรมเนียมจดทะเบียนสิทธิและนิติกรรมตามประมวลกฎหมายที่ดินที่คณะอนุกรรมการประจําจังหวัด กําหนดโดยความเห็นชอบของคณะกรรมการกําหนดราคาประเมินทุนทรัพย

7

6


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

3) ทรัพยสินขอรัฐหรือของหนวยงานของรัฐ ซึ่งใชในกิจการของรัฐหรือของหนวยงาน ของรัฐ หรือในกิจการสาธารณะ ทั้งนี้ โดยมิไดใชหาผลประโยชน 4) ทรัพยสินที่ เปนที่ทําการขององคการสหประชาชาติ ทบวงการชํานัญพิเศษของ องคการสหประชาชาติหรือองคกรระหวางประเทศอื่น ซึ่งประเทศไทยมีขอผูกพันที่ ตองยกเวนภาษีใหตามสนธิสัญญาหรือความตกลงอื่นใด 5) ทรัพยสินที่เปนที่ทําการสถานทูตหรือสถานกงสุลของตางประเทศ ทั้งนี้ใหเปนไป ตามหลักถอยทีถอยปฏิบัติตอกัน 6) ทรัพยสินของสภากาชาดไทย 7) ทรั พ ย สิ น ที่ เ ป น ศาสนสมบั ติ ไ ม ว า ของศาสนาใด ที่ ใ ช เ ฉพาะเพื่ อ การประกอบ ศาสนกิจหรือกิจการสาธารณะ หรือทรัพยสินที่เปนที่อยูของสงฆ นักพรต นักบวช หรือบาทหลวง ไมวาในศาสนาใด หรือทรัพยสินที่เปนศาลเจา ทั้งนี้ เฉพาะที่มิไดใข หาผลประโยชน 8) ทรัพยสินที่ใชเปนสุสานสาธารณะหรือฌาปนสถานสาธารณะ โดยมิไดรับประโยชน ตอบแทน 9) ทรัพยสินของเอกชนเฉพาะสวนที่ไดยินยอมใหทางราชการจัดใหใช เพื่อสาธาณ ประโยชน โดยเจาของทรัพยสินนั้นมิไดใชหรือหาผลประโยชนในทรัพยสินนั้น 10) ทรัพยสินตามที่กําหนดในพระราชกฤษฎีกา 4.5 อัตราภาษี มีการกําหนดเพดานอัตราภาษีไว 3 อัตรา จําแนกตามการใชประโยชนในที่ดิน และสิ่งปลูกสราง ดังนี้ 1) การใชประโยชนเพื่อประกอบเกษตรกรรม8 ไมเกินรอยละ 0.05 ของฐานภาษี 2) การใชประโยชนเพื่อเปนที่อยูอาศัย ไมเกินรอยละ 0.1 ของฐานภาษี และ 3) การใชประโยชนนอกเหนือจาก 2 กรณีขางตน9 ไมเกินรอยละ 0.5 ของฐานภาษี นอกจากอั ต ราภาษี 3 อั ต ราดั ง กล า วแล ว ในกรณี ที่ ดิ น ที่ ทิ้ ง ไว ว า งเปล า มิ ไ ด ทํ า ประโยชนตามควรแกสภาพที่ดินใน 3 ปแรก ใหอปท. เรียกเก็บภาษีในอัตรารอยละ 0.5 ของฐานภาษี และหากยังมิไดทําประโยชนอีกเปนเวลาติตตอกันใหเพิ่มอัตราภาษีอีก 1 เทา ในทุก 3 ป แตไมเกินรอยละ 2 ของฐานภาษี ซึ่งหลักเกณฑวาการทําประโยชนตามควรแก สภาพที่ดิน ใหเปนไปตามหลักเกณฑที่กําหนดในกฎกระทรวง อปท. สามารถจัดเก็บภาษีภายในเขตอปท. ในอัตราที่สูงกวาอัตราภาษีที่กําหนดใน พระราชกฤษฎีกาได โดยมีอํานาจตราขอบัญญัติกําหนดอัตราภาษีที่ใชจัดเก็บภายในเขต อปท. นั้นได แตตองไมเกินอัตราเพดานที่กําหนดไว แนวทางในการกําหนดอัตราภาษีคือ                                                              8

การใชประโยชนเพื่อประกอบเกษตรกรรม หมายถึง ที่ดินและสิ่งปลูกสรางที่ใชทํานา ทําไร ทําสวน เลี้ยงสัตว เลี้ยง สัตวน้ํา และกิจการอื่นตามที่รัฐมนตรีวาการกระทรวงการคลังและรัฐมนตรีวาการกระทรวงมหาดไทยรวมกันกําหนด โดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา 9 ตัวอยางเชน เพื่อการพาณิชยกรรม และอุตสาหกรรม เปนตน 7


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

1) อัตราภาษีที่ใหอปท. ใชจัดเก็บภาษี ใหตราเปนพระราชกฎษฎีกา 2) กรณีที่ดินและสิ่งปลูกสรางมีการใชประโยชนหลายประเภท อัตราภาษีที่จะใช จัดเก็บ ตองมีการใชประโยชนในลักษณะนั้นไมนอยกวา 3 ใน 4 ของพื้นที่ ทั้งหมด 4.6 การลดหยอนภาษี ที่ดินและสิ่งปลูกสรางที่ใชในการประกอบเกษตรกรรมและเปนที่อยูอาศัย หรือหองชุดที่ ใชเปนที่อยูอาศัย อาจไดรับการลดหยอนภาษีตามเกณฑขนาดพื้นที่หรือตามเกณฑฐาน ภาษี อ ย า งใดอย า งหนึ่ ง ที่ ทํ า ให ผู เ สี ย ภาษี ไ ด รั บ ลดหย อ นมากที่ สุ ด ตามที่ กํ า หนดโดย กฤษฎีกา โดยมีหลักเกณฑดังนี้ 1) เกณฑขนาดพื้นที่ ไมเกินหาสิบตารางวาสําหรับที่ดินและสิ่งปลูกสราง และไมเกิน หาสิบตารางเมตรสําหรับหองชุด 2) เกณฑฐานภาษี ไมเกินหนึ่งลานบาทสําหรับฐานภาษีที่คํานวณไดรวมกันของที่ดิน และสิ่งปลูกสราง หรือสิ่งปลูกสราง หรือหองชุด ฐานภาษีของที่ดินและสิ่งปลูกสราง ใหหักลดหยอนกอน แลวจึงนํามาคํานวณภาษี การลดหยอนภาษี จะทําไดสําหรับที่ดินและสิ่งปลูกสราง หรือสิ่งปลูกสราง หรือหองชุด เพียงแหงเดียวเทานั้น และผูเสียภาษีตองมีชื่ออยูในทะเบียนบานของที่อยูอาศัยนั้นในวันที่ 1 มกราคม ของปที่เสียภาษี อปท.สามารถกําหนดเกณฑขนาดพื้นที่และเกณฑฐานภาษี สําหรับที่ดินและสิ่งปลูก สราง หรือสิ่งปลูกสราง หรือหองชุด ภายในเขตอปท. นอยกวาเกณฑที่กําหนดโดยพระราช กฤษฎีกา 4.7 การลดและการยกเวนภาษี การลดและการยกเวนภาษีสามารถกระทําไดในกรณีตาง ๆ ดังนี้ 1) เพื่อใหเหมาะสมกับเหตุการณ หรือกิจการ หรือสภาพแหงทองที่ สามารถลดภาษี สําหรับที่ดินและสิ่งปลูกสรางบางประเภทได แตตองไมเกินกวากึ่งหนึ่งของจํานวน ภาษีที่จะตองเสีย 2) กรณีที่ดินหรือสิ่งปลูกสรางไดรับความเสียหายมากหรือถูกทําลายใหเสื่อมสภาพ ดวยเหตุอันพนวิสัยที่จะปองกันไดโดยทั่วไป 3) กรณีที่มีเหตุอันทําใหที่ดินไดรับความเสียหาย หรือทําใหสิ่งปลูกสรางถูกรื้อถอน หรือทําลาย หรือชํารุดเสียหาย จนเปนเหตุใหตองทําการซอมแซมในสวนสําคัญ 4.8 การคัดคานและการอุทธรณการประเมินภาษี ผูเสียภาษีมีสิทธิคัดคานและขอใหผูบริหารทองถิ่นพิจารณาทบทวนการประเมินหรือการ เรียกเก็บภาษีได โดยยื่นคํารองตอผู���ริหารทองถิ่น ภายใน 30 วันนับแตวันที่ไดรับแจงการ ประเมินภาษีหรือการเรียกเก็บภาษี แลวแตกรณี และผูบริหารทองถิ่นตองพิจารณาคํารอง ใหแลวเสร็จภายใน 30 วัน นับแตวันที่ไดรับคํารองดังกลาว

8


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

หากผู บ ริหารท องถิ่ นพิ จ ารณไมเ ห็น ชอบกับ คํ ารองของผู เ สี ยภาษี ผู เ สีย ภาษีมีสิ ท ธิ อุทธรณตอคณะกรรมการวินิจฉัยอุทธรณการประเมินภาษี ภายใน 30 วัน นับแตวันที่ไดรับ หนังสือแจงจากผูบริหารทองถิ่น นอกจากนั้น ผูอุทธรณมีสิทธิอุทธรณคําวินิจฉัยของคณะกรรมการวินิจฉัยอุทธรณการ ประเมินภาษี โดยฟองเปนคดีตอศาลภายใน 30 วัน นับแตวันที่ไดรับแจงคําวินิจฉัยอุทธรณ 4.9 การจัดสรรเงินภาษีใหแกธนาคารที่ดิน เมื่อมีการจัดตั้งธนาคาที่ดิน ใหจัดสรรเงินภาษีที่จัดเก็บไดและนําสงใหแกธนาคารที่ดิน ในระหวางที่ยังไมมีการจัดตั้งธนาคารที่ดิน ใหจัดสรรเงินภาษีท่จี ัดเก็บไดและนําสงใหแก สถาบันบริหารจัดการธนาคารที่ดิน (องคการมหาชน) เงินภาษีที่นําสง ใหเปนไปตามอัตราที่กําหนดโดยพระราชกฤษฎีกา 5. การจัดเก็บภาษีทรัพยสินในตางประเทศ ประเทศพัฒนาแลวอยางเชนกลุมประเทศในองคการเพื่อความรวมมือทางเศรษฐกิจและ การพัฒนา (OECD) สามารถจัดเก็บภาษีทรัพยสินไดประมาณรอยละ 1.33 ของผลิตภัณฑมวล รวมประชาชาติ (GNP) และคิดเปนสัดสวนรอยละ 4 ของภาษีทั้งหมดในประเทศ (Aluko, 2005) ในขณะที่ประเทศกําลังพัฒนาจัดเก็บภาษีทรัพยสินไดประมาณรอยละ 0.4 ของ GNP และคิด เปนสัดสวนรอยละ 2 ของภาษีทั้งหมด แมวาประเทศกําลังพัฒนาจะมีสัดสวนในการจัดเก็บภาษี ทรัพยสินตอ GNP และรายไดรวมจากภาษีทั้งหมดนอยกวากลุมประเทศพัฒนาแลวโดย เปรียบเทียบ ภาษีทรัพยสินก็ยังเปนเครื่องมือสําคัญในการสรางรายไดใหกับรัฐบาลในประเทศ ยากจนหลายประเทศ เชน ประเทศในทวีปแอฟริกา ภาษีทรัพยสินเปนแหลงรายไดที่สําคัญทั้งในระดับรัฐบาลกลางและระดับรัฐบาลทองถิ่น แตละประเทศโดยสวนมากมักจะใหภาษีทรัพยสินเปนรายไดของรัฐบาลทองถิ่น แตอยางไรก็ดี การจั ด เก็ บ ภาษี ท รั พ ย สิ น ในประเทศกํ า ลั ง พั ฒ นาส ว นใหญ มี ข อ จํ า กั ด อยู ห ลายประการ ทั้ ง ทางดานโครงสรางและเครื่องมือในการจัดเก็บภาษี ไมวาจะเปนดานบุคลากรจัดเก็บ วิธีการ ประเมินมูลคาทรัพยสินอยางเปนระบบและมีกฎเกณฑที่ชัดเจน การกําหนดอัตราภาษีซึ่งมี หลายอัตราตามประโยชนการใชงาน โดยสวนใหญที่ดินที่เปนที่อยูอาศัยจะถูกเก็บภาษีในอัตราที่ ต่ํากวาที่ดินเพื่อทําอุตสาหกรรมและประกอบธุรกรรมเชิงพาณิชย และที่ดินเพื่ออยูอาศัยเองจะ ถูกเก็บภาษีในอัตราที่ต่ํากวาที่ดินที่ใหผูอื่นเชา รายละเอียดตัวอยางประสบการณการจัดเก็บภาษีทรัพยสินในตางประเทศ ดูไดจาก ดวงมณี เลาวกุล และเอื้อมพร พิชัยสนิธ (2551)

9


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

การเปรียบเทียบการจัดเก็บภาษีทรัพยสินในตางประเทศ ในประเด็นทรัพยสินที่เสีย ภาษี ฐานภาษี รอบการประเมิน อัตราภาษี สัดสวนการประเมิน การยกเวนทรัพยสินใชอยูอาศัย ผูประเมินมูลคาทรัพยสิน ผูจัดเก็บภาษี ผูกําหนดอัตราภาษี ผูรับเงินรายไดภาษี สามารถสรุปได ดังตารางที่ 1

10


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

ตารางที่ 1: การจัดเก็บภาษีทรัพยสินในตางประเทศ ประเทศ

ภาษี

ทรัพยสินที่เสียภาษี

ฐานภาษี

รอบการ ประเมิน

อัตรา

สัดสวนประเมิน (Assessment Ratio)

1. อินโดนีเซีย

ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง

ที่ดินและสิ่งปลูกสราง

ราคาประเมินทุนทรัพย

3 ป

0.50%

(Land and Building Tax)

(Land and Buiding Tax)

(Capital Market Value)

20%-100% -เกิน 1 พันลาน Rp เทากับ 40%

- ที่ดิน: ราคาตลาด

-ต่ํากวา 1 พันลานRp และ

- สิ่งปลูกสราง: วิธีตนทุนทดแทน

เหมืองแรเทากับ20% (ป 43)

(Replacement Cost) 2. ฟลิปปนส

ภาษีทรัพยสิน (Real Property Tax)

ที่ดิน สิ่งปลูกสราง และ เครื่องจักร

ราคาประเมินทุนทรัพย

3 ป

- ราคาตลาด (Fair Market Value)

- จังหวัดไมเกิน 1%

- ที่ดิน 20%-50%

- เมืองและเทศบาล ไมเกิน 2%

- สิ่งปลูกสราง 0%-80% - เครื่องจักร 40%-80%

3. สิงคโปร

ภาษีทรัพยสิน (Property tax)

ทรัพยสินเคลื่อนยายไมได

คาเชาหรือคารายป

(immovable properties)

(Annual Value)

เชน ที่ดินและสิ่งปลูกสราง

N.A.

- ที่อยูอาศัย 4% - ที่ดินเปลา 5% - ทรัพยสินอื่นๆ 10%

11

N.A.


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

ประเทศ การยกเวนทรัพยสินใชอยูอาศัย 1. อินโดนีเซีย

ลดหยอนตามมูลคาทรัพยสิน

การประเมินมูลคา สินทรัพย รัฐบาลกลาง

การจัดเก็บ ภาษี รัฐบาลกลาง

การกําหนดอัตรา ภาษี รัฐบาลกลาง

การรับเงินภาษี อปท.

-สูงสุด 12 ลานรูเปยะห (ป 44)

ทั้งนี้รัฐบาล

- อปท. รอยละ 61 ลดหยอน 8 ลาน

คิดคาใชจายจัด เก็บประมาณ 10%

Rp และ อปท. รอยละ 33 ลดหยอน นอยกวา 8 ลานRp 2. ฟลิปปนส

ลดหยอนตามมูลคาทรัพยสินและ

รัฐบาลกลาง

อปท.

รัฐบาลกลาง

อปท.

รัฐบาลกลาง

รัฐบาลกลาง

รัฐบาลกลาง

รัฐบาลกลาง

สัดสวนประเมิน -ที่ดิน ใชปลูกบาน ประเมิน 20% -บาน ราคาต่ํากวา 175,000 เปโซ ไมตองเสียภาษี สวนบานที่ราคาสูง กวา 175,000 เปโซ มีสัดสวน ประเมิน 10%-60% 3. สิงคโปร

ไมยกเวน

12


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

ประเทศ

ภาษี

ทรัพยสินที่เสียภาษี

ฐานภาษี

รอบการ ประเมิน

อัตรา

สัดสวนประเมิน (Assessment Ratio)

4. ญี่ปุน

(1) ภาษีทรัพยสิน (Fixed Asset Tax) (2) ภาษีการวางผังเมือง (City Planning Tax)

(1) ที่ดิน สิ่งปลูกสรางและ

ราคาประเมินทุนทรัพย

ทรัพยสินถาวร (2) ที่ดินและสิ่งปลูกสราง

3 ป

(1) 1.4%-2.1%

หลากหลาย แต โดยเฉลี่ย

- ที่ดิน: ราคาตลาด

มาตรฐานคือ 1.4%

แลวประมาณ 36%

- สิ่งปลูกสราง: วิธีตนทุนทดแทน

(ใชกวา 90% ของ อปท.)

ในเขตเจริญสูง

สวน 2.1% คืออัตราสูงสุด (2) ไมเกิน 0.3%

5. เกาหลีใต

(1) ภาษีที่ดิน (Aggregate Land Tax) (2) ภาษีสิ่งปลูกสราง

(1) ที่ดิน

(1) ราคาตลาด

(2) สิ่งปลูกสราง เรือ (Vessels)

(2) ตนทุนทดแทน และ ราคาตลาด

และ เครื่องบิน (Aircraft)

ทุกป

(1) ที่ดิน ตามขนาด และ การใชประโยชน - ปกติ 0.3%-2%

(Property Tax on Building)

- กาวหนา 0.2%-5% - พิเศษ ƒ เกษตรและปาไม 0.1% ƒ สนามกอลฟ 5% (2) - สปส. 0.3%-7% - เรือและเครื่องบิน 0.3% - เรือสําราญ 5% 13

ทั่วไป 15% - 20%


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

ประเทศ การยกเวนทรัพยสินใชอยูอาศัย

4. ญี่ปุน

ลดหยอน

การประเมินมูลคา สินทรัพย

รัฐบาลกลาง และ อปท.

การจัดเก็บ ภาษี อปท. (เทศบาล)

การกําหนดอัตรา ภาษี

การรับเงินภาษี

รัฐบาลกลาง และ อปท.

อปท.

รัฐบาลกลาง

อปท. และ จังหวัด

- ที่ดินปลูกบาน พื้นที่นอยกวา 200 ตร.ม. ประเมิน 25% แตถาพื้นที่ เกิน 200 ตร.ม. ประเมิน 50% ยกเวน - ที่ดินมูลคาไมเกิน 300,000 เยน - สปส. มูลคาไมเกิน 200,000 เยน - ท/ส ถาวร ไมเกิน 1,500,000 เยน 5. เกาหลีใต

ไมยกเวน

อปท.

อปท.

14


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

ประเทศ

ภาษี

ทรัพยสินที่เสียภาษี

ฐานภาษี

รอบการ ประเมิน

อัตรา

สัดสวนประเมิน (Assessment Ratio)

6. ไตหวัน

(1) ภาษีที่ดิน (Land Tax)

(1) ที่ดิน

ราคาประเมินทุนทรัพย

- ที่ดินทั่วไป (ภาษีถือครอง)

(2) สิ่งปลูกสราง

(Current Market Value)

- ที่ดินทําการเกษตร

- อยูอาศัย

(1) ราคาตลาด

- สวนตางราคาซื้อ-ขาย

- ทําการคา

(2) ราคาตลาด

3 ป

(1) แบงเปนอัตราปกติ และ

N.A.

อัตราพิเศษ -ปกติ 1%-5.5% ตาม มูลคาที่ดิน

(2) ภาษีโรงเรือน (House Tax)

-พิเศษ ตามการใชประโยชน (2) แบงเปน -อยูอาศัย 1.2% - 2% - การคา 3% - 5% -โรงพยาบาล 1.5% - 2.5%

7. ออสเตรเลีย

ภาษีที่ดิน (Land Tax)

ที่ดิน

ราคาประเมินทุนทรัพยที่ดิน (Unimproved value of land)

15

แตละรัฐ แตกตางกัน เชน

แตละรัฐแตกตางกัน เชน NSW - ที่ดินราคาต่ํากวา A$400,000

-NSW

เก็บ 0.4%

ประเมินทุกป

-ที่ดินราคา A$ 400,000-

-Victoria ทุก

A$ 500,000 เก็บ 0.6%

4-6 ป

-ที่ดินราคาเกินกวา A$ 500,000

- S/A ทุก 7 ป

เก็บ 1.4%

ไมมี


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

ประเทศ การยกเวนทรัพยสินใชอยูอาศัย

การประเมินมูลคา สินทรัพย

การจัดเก็บ ภาษี

การกําหนดอัตรา ภาษี

การรับเงินภาษี

6. ไตหวัน

ไมยกเวน

อปท.

อปท.

อปท.

อปท.

7. ออสเตรเลีย

บางรัฐลดหยอนใหตามมูลคาที่ดิน เชน

รัฐบาลมลรัฐ (States)

รัฐบาลมลรัฐ

รัฐบาลมลรัฐ

รัฐบาลมลรัฐ

- W/A A$100,000 - Victoria A$ 174,999

16


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

ประเทศ

ภาษี

ทรัพยสินที่เสียภาษี

ฐานภาษี

รอบการ ประเมิน

อัตรา

สัดสวนประเมิน (Assessment Ratio)

8. ฝรั่งเศส

(1) ที่ดินและสิ่งปลูกสราง หักคา

(1) คาเชา

ใชจาย 50%

(2) คาเชา

ประเมินใหม ทุก 6 ป และ ปรับปรุง

(2) ภาษีที่ดิน (Land Tax) (3) ภาษีบานอยูอาศัย (Housing Tax)

(2) ที่ดิน หักคาใชจาย 20%

(3) คาเชา

ทุก 3 ป

ไมเกินอัตราที่รัฐบาลกําหนด

(1) ภาษีทองถิ่น (Council Tax)

(1) ที่ดินและสิ่งปลูกสราง

(1) ราคาประเมินทุนทรัพย

5 ป

(1) คงที่

(1) หลากหลาย

(2) ภาษีสถานประกอบการ

(2) ที่ดินและสิ่งปลุกสราง

(2) คาเชา

(2) มี 2 อัตรา

(2) หลากหลาย

(1) ภาษีโรงเรือนและที่ดิน (Property Tax)

9. อังกฤษ

ขึ้นกับความตองการใชเงินงบ

ไมมี

ประมาณของแตละทองถิ่น แต

(3) ที่ดินและสิ่งปลูกสราง

(Business Rates)

-Small Business Rate Relief 42.60% -Standard multiplier 43.3%

10. สหรัฐอเมริกา

ภาษีทรัพยสินทองถิ่น (Local Property Tax)

ที่ดินและสิ่งปลูกสราง

มูลคาตามราคาตลาด (fair market value) โดยวิธีเปรียบเทียบราคา ตลาด เปนที่นิยมมากที่สุด

17

สวนใหญ ระหวาง 1-5 ป

ขึ้นกับความตองการใชเงินงบ ประมาณของแตละทองถิ่น (บางรัฐมีการกําหนดเพดานอัตรา ภาษี)

แตกตางในแตละรัฐ


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

ประเทศ การยกเวนทรัพยสินใชอยูอาศัย

การประเมินมูลคา สินทรัพย

การจัดเก็บ ภาษี

การกําหนดอัตรา ภาษี

การรับเงินภาษี

8. ฝรั่งเศส

ไมยกเวน

รัฐบาลกลาง

รัฐบาลกลาง

รัฐบาลกลาง และ อปท.

อปท.

9. อังกฤษ

ไมยกเวน

รัฐบาล หรือ อปท.

อปท.

(1.) อปท.

อปท.

(2.) รัฐบาล

10. สหรัฐอเมริกา

แตละรัฐแตกตางกัน บางรัฐใหการ

มลรัฐ และ อปท.

อปท.

มลรัฐ และ อปท.

ยกเวนหรือลดหยอน ขณะที่บางรัฐ ไมมีการยกเวน

ที่มา: การพิจารณาศึกษารางกฎหมายวาดวยภาษีที่ดนิ และสิ่งปลูกสราง (2550).

18

อปท.


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

6. ประเด็นวิเคราะห 6.1 ภาษีที่ดินฯ กับการปฎิรูประบบภาษีที่เปนธรรมมากขึ้น ภาษีที่ดินฯ เปนการจัดเก็บภาษีจากฐานทรัพยสินที่แทจริง โดยใชราคาประเมินทุน ทรัพย (Capital Value) ที่เปนปจจุบันในการจัดเก็บภาษี แทนการจัดเก็บภาษีจากฐานคา เชา (Rental Value) เปนการคํานวณภาษีจากฐานความมั่งคั่งที่แทจริง มิไดคํานวณภาษี จากฐานรายได จึ ง ก อให เ กิ ดความเป น ธรรมแก ผู เ สี ย ภาษี เนื่ อ งเพราะผู ที่ เ ป น เจ า ของ ทรั พยสินที่มีมูล คาสูง ก็ ตองเสียภาษีมากกวาผู ที่เ ปนเจาของทรั พยสินที่มีมูลคาต่ํา ซึ่ ง เปนไปหลักการความสามารถในการจายภาษี (Ability to pay) นอกจากนั้นการใชราคาประเมินทุนทรัพยที่เปนปจจุบันเปนฐานภาษี ทําใหมีหลักเกณฑ การประเมินที่ชัดเจนแทนการใชดุลยพินิจของพนักงานเจาหนาที่ จึงกอใหเกิดความเปน ธรรมแกผูเสียภาษี และลดการทุจริตประพฤติมิชอบของเจาพนักงาน 6.2 ภาษีที่ดินฯ กับการเพิ่มรายไดจัดเก็บเองใหแกอปท. โครงสรางรายไดของอปท. ในปจจุบันจะเห็นไดวา รายไดที่อปท. จัดเก็บเองมีจํานวน และสัดสวนตอรายไดทั้งหมดของอปท. คอนขางนอย อาทิ ในปงบประมาณ พ.ศ. 2554 รายไดที่อปท. จัดเก็บเอง 38,745.96 ลานบาท10 จากรายไดรวมทั้งหมด 431,255 ลาน บาท11 คิดเปนสัดสวนรอยละ 8.98 การจัดเก็บภาษีที่ดินฯ นั้น ผูเปนเจาของทรัพยสินทุกคนตองเขามาอยูในระบบภาษี จึง เปนการขยายฐานภาษีใหกวางขึ้น ทําใหอปท. มีรายไดจากภาษีที่จัดเก็บเองไดมากขึ้น เพื่อนํามาพัฒนาทองถิ่นของตน ซึ่งผูเปนเจาของทรัพยสินตางก็ไดรับประโยชนจากบริการ สาธารณะของทองถิ่น ดังนั้นจึงควรเปนผูแบกรับภาระตนทุนการใหบริการเหลานี้ดวย 6.3 ภาษีที่ดินฯ กับความกาวหนาหรือความถดถอยของอัตราภาษี การจัดเก็บภาษีที่ดินฯ จะไมมีลักษณะอัตราภาษีถดถอย (Regressive Rate) เหมือน ภาษีบํารุงทองที่ เนื่องเพราะเปนการจัดเก็บภาษีจากมูลคาของที่ดินและสิ่งปลูกสรางนั้น ดวยอัตราคงที่ จําแนกตามลักษณะการใขประโยชนของที่ดินและสิ่งปลูกสราง 6.4 ภาษีที่ดินฯ กับการกระจายอํานาจทางการคลังใหแกอปท. และการมีสว นรวมของภาค ประชาชน เกิดการกระจายอํานาจทางการคลังและการพัฒนาทองถิ่น คือภาษีที่ดินฯ จะเปนกลไก สําคัญที่จะชวยใหประชาชนในแตละพื้นที่ หันมาสนใจการนําเงินภาษีที่ถูกจัดเก็บมาใชจาย ในการทําหนาที่ของอปท. มากกวาในปจจุบัน เนื่องเพราะรายไดสวนใหญของอปท. มาจาก การจัดสรรรายไดภาษีจากรัฐบาล ทําใหประชาชนไมเห็นความสําคัญและไมอยากมีสวน รว มในกระบวนการใชจายเพื่อจัดหาบริการสาธารณะของอปท. แตเ มื่อภาษี ที่ดินฯ จะ                                                              10 11

รายไดประมาณการ รายไดประมาณการ 19


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

จัดเก็บจากประชาชนซึ่งเปนเจาของที่ดินและสิ่งปลูกสรางในพื้นที่เปนสําคัญ ภาษีที่ดินฯ จึง ชวยสงเสริมการกระจายอํานาจใหแกอปท. มากขึ้น ทําใหเกิดการมีสวนรวมของประชาชน มากขึ้น และทําใหผูบริหารอปท. ตองรับผิดรับชอบ (accountability) ตอประชาชนมากขึ้น เมื่อประชาชนเสียภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสรางใหแกอปท. ในสวนของอปท. ก็จะสามารถ นําเงินภาษีของประชาชนไปใชในการพัฒนาทองถิ่นในดานตาง ๆ เชน ผลิตสินคาและ บริการสาธารณะที่มีคุณภาพใหแกประชาชนตอไป การเก็บภาษีซึ่งเปนรายไดของทองถิ่น ในลักษณะนี้ เปนการสงเสริมการมีสวนรวมของประชาชนในการดําเนินงานของอปท. และ ทําใหอปท. มีรายไดที่สอดคลองกับการใหบริหารสาธารณะที่มีคุณภาพ นอกจากนั้นแตละอปท. สามารถจัดเก็บภาษีที่แตกตางกันได ภายใตอัตราสูงสุดที่ไดมี การกํ าหนดไว ใ น พ.ร.บ. เพื่ อใหสอดคลองกับหลักการของการกระจายอํานาจ และให เปนไปตามความเหมาะสมกับระดับบริการสาธารณะที่อปท. นั้น ๆ จัดสรรใหแกประชาชน ในพื้นที่ 6.5 ภาษีที่ดินฯ กับประสิทธิภาพในการใชประโยชนในที่ดินและสิ่งปลูกสราง การจัดเก็บภาษีที่ดินฯ ทําใหเกิดการใชประโยชนในที่ดินและสิ่งปลูกสรางไดอยางมี ประสิ ท ธิ ภ าพมากขึ้ น เนื่ อ งเพราะที่ ดิ น และสิ่ ง ปลู ก สร า งที่ ทิ้ ง ไว ว า งเปล า หรื อ มิ ไ ด ทํ า ประโยชน จะตองถูกเก็บภาษีในอัตราที่สูงกวาอัตราปกติ ผ���เปนเจาของทรัพยสินนั้น เกิด ภาระตนทุนในการถือครอง ทําใหตองพยายามนําที่ดินและสิ่งปลูกสรางมาทําประโยชนไม ทางใดก็ทางทางหนึ่ง เพื่อใหเกิดรายไดมาลดภาระตนทุนจากภาษีดังกลาว 6.6 ภาษีที่ดินฯ กับการกระจายการถือครองที่ดิน การกระจายการถือครองที่ดินของประเทศไทยยังมีการกระจุกตัวอยูกับคนบางกลุมอยู มาก ดังแสดงในตารางที่ 2 เชน สัดสวนการถือครองที่ดินของ 50 อันดับแรกใน กรุงเทพมหานครตอพื้นที่ที่สามารถถือครองไดทั้งหมด คิดเปนรอยละ 10.07 ตารางที่ 2: สัดสวนของการถือครองที่ดินของ 50 อันดับแรกตอพื้นที่ที่สามารถถือครอง ทั้งหมดใน 8 จังหวัดตัวอยาง จังหวัด ภูเก็ต ปทุมธานี สมุทรปราการ กรุงเทพฯ นนทบุรี ระนอง นครนายก อางทอง

พื้นที่รวมขอบ 50 อันดับแรก 26,816 ไร 111,498 ไร 16 งาน 62,604 ไร 3 งาน 93,314 ไร 1 งาน 31,826 ไร 3 งาน 11,267 ไร 1 งาน 97,583 ไร 2 งาน 25,975 ไร

88.6 ตรว. 28.5 ตรว. 20 ตรว. 58 ตรว. 5.8 ตรว. 9 ตรว. 23.6 ตรว. 52.1 ตรว.

พื้นที่ที่สามารถถือครองได ในแตละจังหวัด 188,438 ไร 2 งาน 84 ตรว. 902,420 ไร 3 งาน 39 ตรว. 533,377 ไร 44 ตรว. 927,074 ไร 1 งาน 19 ตรว. 416,010 ไร 3 งาน 65 ตรว. 198,083 ไร 1 งาน 68 ตรว. 1,848,308 ไร 1 งาน 1 ตรว. 558,873 ไร 1 งาน 57 ตรว.

แหลงที่มา: กรมที่ดินและการคํานวณของผูเขียน

20

รอยละของพื้นที่รวมของ 50 อันดับ แรกเทียบกับพื้นที่ทั้งจังหวัด 14.23 12.36 11.74 10.07 7.65 5.69 5.28 4.65


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

เมื่อมีการจัดเก็บภาษีที่ดินฯ จะทําใหเกิดการลดการกักตุนที่ดินเพื่อเก็งกําไร เพราะผู กักตุนที่ดินจะมีตนทุนเกิดขึ้นในการถือครองที่ดิน เนื่องเพราะตองเสียภาษีที่ดินและสิ่งปลูก สราง ซึ่งจะทําใหเกิดการกระจายการถือครองที่ดินที่เปนธรรมมากขึ้น แตการจัดเก็บภาษี ที่ดินฯ จะมีผลตอการกระจายการถือครองที่ดินมากนอยเพียงใด ยังขึ้นกับอัตราภาษีที่ใชใน การจัดเก็บ และอัตราการเพิ่มขึ้นของราคาที่ดินตอป เมื่อเทียบอัตราการเปลี่ยนแปลงของราคาประเมินที่ดินของกรมธนารักษรอบป 25512554 กับรอบป 2547-2550 ปรากฏวาทั้งประเทศมีอัตราการเปลี่ยนแปลง เพิ่มขึ้นเฉลี่ย รอยละ 26.90 (คิดเปนเพิ่มขึ้นเฉลีย่ รอยละ 6.72 ตอป) โดยกรุงเทพมหานครเปลี่ยนแปลง เพิ่มขึ้นเฉลีย่ รอยละ 5.76 (คิดเปนเพิ่มขึน้ เฉลี่ยรอยละ 1.44 ตอป) และภูมิภาค 75 จังหวัด เปลี่ยนแปลงเพิ่มขึ้นเฉลี่ย รอยละ 27.14 (คิดเปนเพิ่มขึน้ เฉลี่ยรอยละ 6.79 ตอป) แตหาก ไมนับรวมสุราษฎรธานีซึ่งมีการเปลี่ยนแปลงเพิ่มขึ้นสูงสุด อัตราการเปลี่ยนแปลงเฉลี่ยจะ เพิ่มขึ้นรอยละ 17.80 (คิดเปนเพิ่มขึ้นเฉลี่ยรอยละ 4.45 ตอป) สวนอัตราภาษีที่ใชในการจัดเก็บสูงสุดคือรอยละ 2 ตอป จะเห็นไดวาหากอัตราการ เพิ่มขึ้นของราคาที่ดินตอปสงู กวาอัตราภาษีที่จัดเก็บ ก็ยังมีแรงจูงใจใหคนซื้อที่ดินเพื่อการ เก็งกําไรตอไป เนื่องเพราะตนทุนในการถือครองที่ดินต่ํากวาผลประโยชนที่จะไดรบั จาก ราคาที่ดินที่เพิ่มขึ้น ดังนั้นการจัดเก็บภาษีที่ดินฯ ในกรุงเทพมหานครควรจะชวยการ กระจายการถือครองที่ดินไดดีขึ้น เพราะอัตราภาษีสูงสุดสูงกวาอัตราการเพิ่มขึ้นของราคา ที่ดิน สวนภาพรวมของทั่วประเทศ อัตราการเพิ่มขึ้นของราคาประเมินทุนทรัพยยังคงสูง กวาอัตราภาษีสูงสุดที่จะทําการจัดเก็บ ตนทุนทีเ่ ปนภาระภาษีจะต่ํากวาผลประโยชนที่ เจาของทรัพยสินจะไดในอนาคต ดังนั้นการจัดเก็บภาษีทิ่ดินฯ อาจจะไมสามารถสงผลตอ การกระจายการถือครองที่ดินที่เปนธรรมมากขึ้นไดเทาใดนัก 7. บทสรุปและขอเสนอแนะ รางพ.ร.บ.ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง นับวาเปนมิติใหมของการปฎิรปู ระบบภาษี ซึ่งจะทําให ประเทศไทยมี ก ารจั ด เก็ บ ภาษี ท รั พ ย สิ น อย า งแทจ ริ ง ภาษี ที่ ดิ น ฯ จะก อให เ กิ ด ประโยชน ห ลาย ประการ อาทิ ทําใหอปท. มีรายไดจากการจัดเก็บเองมากขึ้น ซึ่งจะสงผลใหประชาชนหันมามีสวน รวมกับการจัดหาบริการสาธารณะของทองถิ่นมากขึ้น เนื่องเพราะเปนผูจายภาษีโดยตรงและเปนผู แบกรับภาระภาษีนั้น ในดานของผูบริหารทองถิ่นก็จะตองมีความรับผิดรับชอบตอประชาชนมากขึ้น เพราะเมื่อเก็บภาษีจากประชาชนไปแลว ก็จะตองจัดหาบริการสาธารณะที่สามารถตอบสนองความ ตองการของประชาชนไดอยางแทจริง การจัดเก็บภาษีที่ดินฯ จะทําใหเจาของที่ดินและสิ่งปลูกสรางนั้น มีตนทุนในการถือครอง ที่ดินเกิดขึ้น ซึ่งจะเปนการเพิ่มประสิทธิภาพในการใชประโยชนในที่ดินและสิ่งปลูกสราง และอาจจะ ทําใหการกักตุนที่ดินไวเก็งกําไรลดลง เนื่องเพราะที่ดินที่ทิ้งไววางเปลามีตนทุนในการถือครอง 21


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

เกิดขึ้น หากมีอัตราภาษีที่เหมาะสมก็จะสามารถทําใหเกิดการกระจายการถือครองที่ดินที่เปนธรรม มากขึ้น ขอเสนอแนะ 1. ควรมีการระบุในรางพ.ร.บ.วา อัตราภาษีจะถูกกําหนดโดยใคร เชน คณะกรรมการกําหนด อัตราภาษีที่ดินฯ และระบุองคประกอบของคณะกรรมการไวอยางชัดเจน ซึ่งควรเปนผูที่มี ตําแหนงเกี่ยวของกับการจัดเก็บภาษีที่ดินฯ เชน ประกอบดวย ปลัดกระทรวงการคลัง ผู อํานวนการสํานักงบประมาณ อธิบดีกรมสงเสริมการปกครองทองถิ่น อธิบดีกรมที่ดิน อธิบดี กรมธนารักษ อธิบดีกรมโยธาธิการและผังเมือง ผูอํานวนการสํานักงานเศรษฐกิจการคลัง ผู อํานวนการสํานักงานคณะกรรมการการกระจายอํานาจใหแกองคกรปกครองสวนทองถิ่น ผู ว า ราชการกรุ ง เทพมหานคร นายกเมื อ งพั ท ยา ผู แ ทนนายกเทศมนตรี ผู แ ทนนายก องคการบริหารสวนตําบล และผูทรงคุณวุฒิ เปนตน 2. การลดหยอนภาษี ควรจะใชหลักเกณฑเดียวคือ ลดหยอนตามมูลคาของที่ดินและสิ่งปลูก สราง ซึ่งจะสอดคลองกับการคํานวณฐานภาษี ที่ใชมูลคาของที่ดินและสิ่งปลูกสรางในการ คํานวณภาษี การใชหลักเกณฑขนาดพื้นที่อาจจะทําใหเกิดความไมเปนธรรมในการจัดเก็บ ภาษีขึ้นได ตัวอยาง ที่ดินราคาประเมินทุนทรัพย ตารางวาละ 200,000 บาท ขนาด 50 ตารางวา มูลคาที่ดิน 10 ลานบาท สมมติ อัตราภาษีสําหรับอยูอาศัยรอยละ 0.1 ดังนั้น มูลคาภาษีที่ตองชําระคือ 10,000 บาท ไดรับการลดหยอนภาษี หรือ หองชุด ราคาประเมินทุนทรัพย ตารางเมตรละ 100,000 บาท ขนาดหอง ชุด 50 ตารางเมตร มูลคาหองชุด 5 ลานบาท สมมติ อัตราภาษีสําหรับอยูอาศัยรอยละ 0.1 ดังนั้น มูลคาภาษีที่ตองชําระคือ 5,000 บาท ไดรับการลดหยอนภาษี เปรียบเทียบกับ ที่ดินและสิ่งปลูกสรางเพื่ออยูอาศัยมูลคา 1 ลานบาท ดังนั้น มูลคาภาษีที่ตองชําระคือ 1,000 บาท ไดรับการลดหยอนภาษี หรือที่ดินและสิ่งปลูกสรางพื่ออยูอาศัยมูลคา 2 ลานบาท แตมีขนาดใหญ ตอง เสียภาษี 1,000 บาท จะเห็นไดวาผูเปนเจาของทรัพยสินมูลคา 10 ลานบาท หรือ 5 ลานบาท ไดรับ การลดหยอนภาษีมากกวาผูเปนเจาของทรัพยสินมูลคา 1 ลานบาท ซึ่งผูที่เปนเจาของ ทรัพยสินมูลคา 10 ลานบาทหรือ 5 ลานบาท ยอมมีความสามารถในการจายภาษี มากกวาผูที่เปนเจาของทรัพยสินมูลคา 1 ลานบาท

22


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

3.

4.

5.

6.

สวนผูมีทรัพยสินมูลคา 2 ลานบาท จะตองเสียภาษี 1,000 บาท หลังหักลดหยอน ในขณะที่ผูเปนเจาของทรัพยสินมูลคา 10 ลานบาทไมตองเสียภาษี นอกจากนั้นมูลคาที่ลดหยอนอาจจะมีความแตกตางกันตามสภาพพื้นที่ เชน ในเขต กรุงเทพมหานคร มูลคาที่ลดหยอนสูงกวา ในเขตเทศบาล และในเขตเทศบาล มูลคาที่ ลดหยอนสูงกวา ในเขตองคการบริหารสวนตําบล เปนตน รางพ.ร.บ. ภาษีที่ดินฯ กําหนดใหมีการจัดสรรเงินภาษีที่จัดเก็บไดและนําสงใหแกธนาคาร ที่ดิน แตเนื่องจากภาษีที่ดินฯ ถูกกําหนดใหเปนรายไดของอปท. ซึ่งอาจจะขัดแยงกับ หลักการการกระจายอํานาจทางการคลัง ดังนั้นในสวนของเงินภาษีที่ดินฯ ที่จะสมทบเขา ธนาคารที่ดิน ควรจะเปนลักษณะการเก็บภาษีเพิ่ม (surcharge tax) บนฐานภาษีที่ดินฯ แลว นําสงเขาธนาคารที่ดิน การเก็ บ ภาษี เ พิ่ ม จากภาษี ที่ ดิ น ฯ นํ า ส ง ธนาคารที่ ดิ น นั้ น เพื่ อ สนั บ สนุ น ให เ กิ ด การ กระจายการถือครองที่ดินที่เปนธรรมมากขึ้น เปนการชวยใหคนที่ดอยโอกาสหรือคนยากจน ได มี โ อกาสมี ที่ ดิ น ทํ า กิ น และอยู อ าศั ย และเป น ไปตามหลั ก การการเก็ บ ภาษี จ ากผู มี ความสามารถในการจายภาษี เนื่องจากเปนการเก็บภาษีจากผูเปนเจาของที่ดินและสิ่งปลูก สรางตาง ๆ ซึ่งนับวาเปนกลุมคนที่มีกําลังจายภาษีนั่นเอง หากจะชวยใหเกิดการกระจายการถือครองที่ดินที่เปนธรรมมากขึ้น จะตองมีการพิจารณา การจัดเก็บภาษีในอัตรากาวหนา คืออัตราภาษีขึ้นอยูกับขนาดการถือครองที่ดิน เพื่อไมใหมี การกักตุนที่ดินเพื่อการเก็งกําไร ในสวนการผลิตที่มีความจําเปนตองใชพื้นที่ขนาดใหญ ก็ จะไดรับการยกเวนตามความเหมาะสม แตอยางไรก็ดี การที่จะจัดเก็บภาษีในอัตรากาวหนา ไดนั้น จะตองมีขอมูลการถือครองที่ดินของแตละรายอยางครบถวน ถึงจะทราบวาใครถือ ครองที่ดินจํานวนเทาใด ซึ่งตองใชเวลาในการจัดทําฐานขอมูลการถือครองที่ดินใหเปนระบบ เสียกอน ดังนั้นในระยะแรกการจัดเก็บภาษีที่ดินฯ ในอัตราคงที่ และเปนอัตราที่ไมสูงมาก นัก นับวาเปนจุดเริ่มตนที่ดี และเปนระยะเปลี่ยนผานใหประชาชนปรับตัว ในอนาคตก็ควร จะมีการปรับปรุงการจัดเก็บภาษีที่ดินฯ ใหมีความสอดคลองกับสถานการณตอไป การจัดเก็บภาษีที่ดินจะตองมีการเตรียมความพรอมคือ กรมที่ดินจะตองมีการทําแผนที่ ดิจิทัลเชื่อมโยงกับขอมูลทะเบียนที่ดินทุกแปลงทั่วประเทศ (30 ลานแปลง) เพื่อใหอปท. สามารถทําการจัดเก็บภาษีที่ดินฯ ได และกรมธนารักษสามารถประเมินราคาทุนทรัพยที่ดิน รายแปลงไดทั้งหมด ซึ่งในปจจุบันประเทศไทยยังไมมีขอมูลที่ดินรายแปลงครบทั้งประเทศ การดําเนินการนี้จะตองใชทรัพยากรจํานวนมาก จึงตองมีการเตรียมความพรอมในเรื่องนี้ เปนอยางดี เพื่อจะไดมีขอมูลที่เพียงพอในการจัดเก็บภาษี เมื่อรางพ.ร.บ.ผานการพิจารณา และมีผลบังคับใช เพื่อใหประชาชนมีระยะเวลาในการปรับตัวในการชําระภาษีที่ดินฯ ในกรณีที่ไมเคยตองชําระ มากอนหรือตองชําระเพิ่มขึ้น อาจจะตองมีการบรรเทาภาระภาษี เชน จัดเก็บเพียงรอยละ

23


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

25 ในปแรก รอยละ 50 ในปที่ 2 และรัอยละ 75 ในป 3 ของภาษีที่ตองจายเพิ่มขึ้นหรือภาษี ที่ไมเคยตองจายมากอน แลวจึงจัดเก็บเต็มจํานวนในปถัดไป เปนตน 7. ในการยกเลิกภาษีโรงเรือนและที่ดิน และภาษีบํารุงทองที่ โดยนําภาษีที่ดินฯ มาใชแทน อาจจะทําใหอปท. บางแหงมีรายไดภาษีที่ลดลง ดังนั้นจึงตองหาแนวทางในการชดเชย รายไดใหตอไป ซึ่งสามารถทําไดโดยผานเงินอุดหนุนแบบทั่วไป 8. เพื่อมิใหเกิดการบิดเบือนการใชที่ดินในอนาคต จึงควรพิจารณาประเภทการใชประโยชนใน ที่ดิน ตามรางพ.ร.บ.ภาษีที่ดินฯ รวมกับพ.ร.บ.การผังเมือง พ.ศ. 2518 และที่แกไขเพิ่มเติม โดยอาจจัดเก็บภาษีที่ดินฯ กรณีที่มีการใชที่ดินไมเปนไปตามที่กฎหมายการผังเมืองกําหนด ในอัตราที่สูงกวาการใชที่ดินตามที่กฎหมายการผังเมืองกําหนด12 9. อัตราภาษีที่ดินฯ ในแตละพื้นที่ ควรคํานึงถึงยุทธศาสตรการพัฒนาประเทศประกอบกัน รวมทั้งการชดเชยรายไดเพิ่มเติมใหกับเจาของที่ดินที่ใหความรวมมือกับนโยบาย/มาตรการ ภาครัฐ นอกเหนือจากการไมเก็บภาษีที่ดินฯ ในรอบปภาษีนั้นดวย เชน ที่ดินบริเวณชาน เมืองหรือพื้นที่แกมลิง เพื่อปองกันหรือบรรเทาปญหาอุทกภัยในเขตพื้นที่กรุงเทพมหานคร และปริมณฑล13 โดยรัฐบาลจะตองชดเชยรายไดสวนที่ขาดไปกลับไปใหอปท. 10. ภาษีที่ดินฯ ยังเปนฐานภาษีที่ดี สําหรับการจัดเก็บภาษีเพิ่มในบางกรณีและในบางพื้นที่ที่ ไดรับประโยชน เพื่อชดเชยใหกับบางพื้นที่ที่ไดรับผลกระทบ เชน ภาษีน้ําทวม ที่สามารถ จัดเก็บกับคนในพื้นที่ที่ไดรับการปกปองไมใหถูกน้ําทวม โดยใหน้ําไปทวมพื้นที่ใกลเคียง แทน ซึ่งเปนกลุมคนที่ไดรับประโยชน เพื่อไปชดเชยใหกับกลุมคนที่ตองรับผลกระทบแทน

                                                             12 ความเห็นของหนวยงานที่เกี่ยวของเสนอตอเลขาธิการคณะรัฐมนตรี 2553. 13

เพิ่งอาง

24


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

บรรณานุกรม คณะอนุกรรมาธิการพิจารณาศึกษารางกฎหมายวาดวยภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง (2550). การ พิจารณาศึกษารางกฎหมายวาดวยภาษีที่ดินและสิง่ ปลูกสราง. เสนอคณะกรรมาธิการการ คลัง การธนาคาร และสถาบันการเงิน สภานิติบัญญัตแิ หงชาติ. สํานักกรรมาธิการ 1. สํานักงาน เลขาธิการวุฒสิ ภา. ความเห็นของหนวยงานที่เกี่ยวของ เสนอตอเลขาธิการคณะรัฐมนตรี 2553. ดวงมณี เลาวกุล และเอื้อมพร พิชัยสนิธ (2551). โครงการวิจัยเรื่อง “นโยบายและมาตรการการคลัง เพื่อความเปนธรรมในการกระจายรายได”. เสนอตอคณะทํางานการกระจายรายได สภาที่ ปรึกษาเศรษฐกิจและสังคมแหงชาติ. รางพระราชบัญญติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. …., รางฯ ที่ สํานักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจ พิจารณาแลว เรื่องเสร็จที่ 195/2554. Aluko, Tajudeen Bioye (2005). “Building Urban Local Governance Fiscal Autonomy Through Property Taxation Financing Option”. International Journal of Strategic Property Management. 9:201214.

25


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

ภาคผนวกที่ 1 การจัดเก็บภาษีโรงเรือนและที่ดิน14

ภาษีโรงเรือนและที่ดินทําการจัดเก็บตาม พระราชบัญญัติภาษีโรงเรือนและที่ดิน พ.ศ. 2475

ภาษีโรงเรือนและที่ดิน หมายถึง ภาษีที่จัดเก็บจากโรงเรือนหรือสิ่งปลูกสรางอยางอื่นๆ กับที่ดินที่ใชตอ เนื่องกับโรงเรือน หรือสิ่งปลูกสรางนั้น

ทรัพยสินที่จะตองเสียภาษี ทรัพยสินที่จะตองเสียภาษีโรงเรือนและที่ดินมีลักษณะคือ เปน “โรงเรือนหรือสิ่งปลูกสรางอยาง อื่นๆ” ซึ่งเปนสวนควบของที่ดิน ลักษณะยึดติดตรึง การโยกยายตองรื้อถอน หรือถอดเปนชิ้นๆ หรือทุบ ทําลาย15 โดยปกติคนเขาอยูหรือใชประโยชนโดยปกติทั่วไปได และทรัพยสินที่เปน “ที่ดินซึ่งใชตอเนื่อง กับโรงเรือน หรือสิ่งปลูกสรางนั้น” ซึ่งเปนที่ดินสวนที่ใชในภารกิจที่เกี่ยวเนื่องกับภารกิจของโรงเรือนนั้น รวมทั้งทรัพยสินเหลานี้ตองไมเขาขอยกเวน ตามมาตรา 9 10 และ 19 ของ พ.ร.บ.ฯ ฉบับที่ 4

ทรัพยสินที่ไดรับการยกเวนภาษีโรงเรือนและที่ดิน ทรัพยสินที่ไดรับการยกเวนภาษีโรงเรือนและที่ดิน ไดแก16 1. พระราชวัง 2. ทรัพยสินของรัฐบาลที่ใชในกิจการของรัฐบาลหรือสาธารณะ และทรัพยสินของการรถไฟที่ใช ในกิจการของการรถไฟโดยตรง 3. ทรัพยสินของโรงพยาบาลสาธารณะ และโรงเรียนสาธารณะ 4. ทรัพยสินซึ่งเปนศาสนสมบัติ                                                              14

ปรับปรุงจากภาคผนวกที่ 2 โครงการวิจัยเรื่อง “นโยบายและมาตรการการคลังเพื่อความเปนธรรมในการกระจายรายได”

15

มาตรา 100 ตามประมวลกฎหมายแพงและพาณิชย

16

มาตรา 9 26


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

5. โรงเรือนและสิ่งปลูกสราง ซึ่งปดไวตลอดปและเจาของมิไดอยูเองหรือใหผูอื่นอยู นอกจากคน เฝา 6. โรงเรือนหรือสิ่งปลูกสรางของการเคหะฯที่ผูเชาซื้ออยูอาศัยเองและมิไดใชเปนที่เก็บสินคา หรือประกอบการอุตสาหกรรม ทรัพยสินที่ไดรับการยกเวนภาษีโรงเรือนและที่ดิน ไดแก โรงเรือนหรือสิ่งปลูกสราง ซึ่งเจาของ อยูเองหรือใหผูแทนอยูเฝารักษา และซึ่งมิไดใชเปนที่ไวสินคา หรือประกอบการอุตสาหกรรม17

ฐานภาษี ฐานภาษีของภาษีโรงเรือนและที่ดินคือ คารายปซึ่งหมายถึง18 1. จํานวนเงินซึ่งทรัพยสินนั้นสมควรใหเชาไดในปหนึ่งๆ 2. กรณีใหเชา ใหถือคาเชา คือ คารายป 3. กรณีมีเหตุอันสมควรให พนักงานเจาหนาที่ประเมินคารายป ตามหลักเกณฑที่ รัฐมนตรีวาการ กระทรวงมหาดไทยกําหนด โดยตามมาตรา 18 จะใชคารายปของปที่ลวงแลวนั้นเปนหลักในการคํานวณคาภาษี ซึ่งจะตอง เสียในปตอมา

หลักเกณฑในการทําการประเมินคารายป หลักเกณฑในการทําการประเมินคารายปมีดังนี้ 1. ทรัพยสินใหเชา คาเชาสมควร ถือคาเชาคือคารายป 2. ทรัพยสินใหเชา คาเชาไมสมควร หรือหาคาเชาไมได ประเมินโดยเทียบเคียงจากคารายปที่ลวง มาแลว หรือคารายปของทรัพยสินที่ใหเชา 3. กรณีเทียบเคียงตาม ขอ 2 ไมได อาจใชมูลคาทรัพยสินมาประกอบการประเมินคารายปได                                                              17 18

มาตรา 10 มาตรา 8 27


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

4. คํานึงถึงภาระภาษีของประชาชน ตามหนังสือดวนที่สุด ที่ มท 0307/ว. 2393 ลงวันที่ 10 กันยายน 2536 ไดมีการแตงตั้ง คณะกรรมการพิจารณาการประเมินและคณะกรรมการพิจารณาคํารองขอใหพิจารณาการประเมินใหม โดยการกําหนดราคาคาเชามาตรฐานกลางเฉลี่ยตอตารางเมตร (ตอเดือน) จะขึ้นอยูกับประเภททรัพยสิน และทําเลการใชประโยชนทางเศรษฐกิจ

การหาคารายป ที่ดินตอเนื่อง การหาคารายป ที่ดินตอเนื่อง คิดคํานวณโดยคาภาษีตองไมต่ํากวาภาษีบํารุงทองที่ การหาคารายปสวนควบ (เครื่องจักร) การหาคารายปสวนควบ (เครื่องจักร) ในกรณีไมสามารถหาคาเชาได ใหนํามูลคาเครื่องจักรมา คํานวณหาคารายป รวมกับองคประกอบอื่น เชน ดรรชนีผูบริโภค รวมถึงภาวะทางเศรษฐกิจ การประเมินโรงแรม การประเมินโรงแรมจะแยกพิจารณาดังนี้ 1. เฉพาะสวนที่เปนหองพัก คํานวณโดย จํานวนหอง X คาเชาหอง/วัน X 365 X 8 % 2. อาคารอื่น ใหใชคาเชาจริง 3. โรงเรือนและที่ดินตอเนื่อง 4. ที่ดินบริเวณโรงแรม ประเมินไมต่ํากวาภาษีบํารุงทองที่ คารายป = (1) + (2) + (3) + (4) 5. ใหแยกกรอกรายการแตละหลังใหออกยอดคารายป/คาภาษีทุกรายการ 6. โรงแรมที่ใหผูอื่นดําเนินการ/เชาชวง ใหพิจารณาคาเชาสูงสุดสมควรหรือไมโดยเปรียบเทียบ กับ (4) ยอดใดสูงกวา ใหนํายอดนั้นมาประเมิน

28


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

การลดหยอนคารายป การเสียภาษีโรงเรือนและที่ดินยังมีการลดหยอนคารายปไดในกรณีดังตอไปนี้ 1. โรงเรื อ นหรื อ สิ่ ง ปลู ก สร า ง ถู ก รื้ อ ถอนทํ า ลาย โดยประการอื่ น ให ล ดยอดค า รายป ต ามส ว น ตลอดเวลาที่ยังไมไดทําขึ้น และยังใชไมได19 2. โรงเรือนหรือสิ่งปลูกสรางทําขึ้นระหวางปถือเอาเวลาซึ่งมีขึ้น และสําเร็จจนควรอยูไดแลว เปน เกณฑคํานวณคารายป20 3. เจาของโรงเรือนติดตั้งสวนควบที่สําคัญขึ้นในโรงเรือนนั้นมีลักษณะเปนเครื่องจักรกล เครื่อง กระทํา หรือเครื่องกําเนิดสินคา เพื่อใชดําเนินการอุตสาหกรรม ลดคารายปลงเหลือ 1 ใน 321 โดยสวนควบที่ติดตั้งนั้น ตองเปนสวนควบที่สําคัญของการดําเนินการอุตสาหกรรมและจะตอง ติ ด ตั้ ง ในโรงเรื อ น มี ลั ก ษณะยึ ด ติ ด ตรึ ง ตราถาวรกั บ โรงเรื อ น และไม อ าจจะแยกจากกั น ได นอกจากจะทําลายหรือทําบุบสลาย หรือทําใหทรัพยนั้นเปลี่ยนแปลงรูปทรง22 อัตราภาษี23 ภาษีโรงเรือนและที่ดินจัดเก็บในอัตรารอยละ 12.5 ของคารายป

ผูมีหนาที่เสียภาษี ผูมีหนาที่เสียภาษีคือ24 1. เจาของทรัพยสิน 2. เจาของโรงเรือน หรือสิ่งปลูกสราง และเจาของที่ดินเปนคนละเจาของ เจาของโรงเรือน หรือสิ่ง ปลูกสรางเปนผูเสีย

                                                             19

มาตรา 11 มาตรา 12 21 มาตรา 13 22 ตามบทบัญญัติในมาตรา 107 แหงประมวลกฎหมายพาณิชย 23 มาตรา 8 วรรคแรก 24 มาตรา 40 20

29


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

การลดหยอนภาษี การลดหยอนภาษี สามารถกระทําไดในกรณีดังนี้25 1. เมื่อปรากฏวาผูรับประเมินไดเสียหายเพราะทรัพยสินวางลง หรือชํารุด ตองซอมแซมสวนที่ สําคัญ 2. ผูรับประเมินยื่นคํารอง 3. ลดคาภาษีลงตามสวนที่เสียหาย หรือ ปลดคาภาษีทั้งหมดก็ได

บทกําหนดโทษ ในกรณีที่ไมชําระภาษีโรงเรือนและที่ดินตามที่กฎหมายกําหนด มีบทกําหนดโทษดังนี้ 1. ละเลยไมแสดงขอความตามมาตรา 20 เวนแตเปนเหตุสุดวิสัย มีความผิดตองระวางโทษปรับไมเกิน สองรอยบาท26 2. จงใจไมปฏิบัติตามหมายเรียก ไมแจงรายละเอียดเพิ่มเติม ไมนําพยานหลักฐานมาแสดง ไมตอบ คําถามตาม มาตรา 21 มาตรา 22 มีความผิดตองระวางโทษปรับไมเกินหารอยบาท27 3. ผูใด28 ก. โดยรูอยูแลว หรือจงใจ ยื่นขอความเท็จ หรือใหถอยคําเท็จ หรือตอบคําถามอันเปนเท็จ นํา พยานหลักฐานเท็จมาแสดงหรือจัดหาทางใหผูอื่นหลีกเลี่ยงการคํานวณคารายปของตน ข. โดยความเท็จ โดยเจตนาละเลยโดยฉอโกงโดยอุบาย โดยวิธีการมีความผิดตองระวางโทษ จําคุกไมเกินหกเดือนหรือไมเกินหารอยบาทหรือทั้งจําทั้งปรับ

                                                             25

มาตรา 41 มาตรา 46 27 มาตรา 47 28 มาตรา 48 26

30


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

ภาคผนวกที่ 2 การจัดเก็บภาษีบํารุงทองที29่

ภาษีบํารุงทองที่ทําการจัดเก็บตาม พระราชบัญญัติภาษีบํารุงทองที่ พ.ศ. 2508

ภาษีบํารุงทองที่ หมายถึง ภาษีที่จัดเก็บจากที่ดินของบุคคลหรือคณะบุคคล มีกรรมสิทธิ์ในที่ดิน หรือสิทธิครอบครองอยูในที่ดินที่ไมเปน กรรมสิทธิ์ของเอกชน ไดแก พื้นที่ดิน ภูเขาหรือน้ําดวย30 โดยที่ ที่ดินเหลานี้ตองไมเปนที่ดินที่ไดรับการยกเวนภาษีหรืออยูในเกณฑลดหยอน

ที่ดินยกเวนไมตองเสียภาษีบํารุงทองที่ ที่ดินที่ไดรับการยกเวนไมตองเสียภาษีบํารุงทองที่ ไดแก31 1. ที่ตั้งพระราชวังอันเปนสาธารณสมบัติของแผนดิน 2. สาธารณสมบัติของแผนดินหรือของรัฐที่ใชในกิจการของรัฐหรือสาธารณะโดยมิไดหา ผลประโยชน 3. ที่ดินของราชการสวนทองถิ่นที่ใชในกิจการของราชการสวนทองถิ่นหรือสาธารณะโดยมิไดหา ผลประโยชน 4. ที่ดินที่ใชเฉพาะการพยาบาลสาธารณะ การศึกษา หรือการกุศลสาธารณะ 5. ที่ดินที่เปนกรรมสิทธิ์ของวัดไมวาจะใชประกอบศาสนกิจศาสนาใด ศาสนาหนึ่ง หรือที่ศาลเจา โดยมิไดหาผลประโยชน 6. สุสานหรือฌาปนสถานสาธารณะโดยมิไดรับประโยชนตอบแทน 7. ที่ดินที่ใชในการรถไฟ การประปา การไฟฟา หรือการทาเรือของรัฐ หรือใชเปนสนามบินของ รัฐ                                                              29

ปรับปรุงจากภาคผนวกที่ 3 โครงการวิจัยเรื่อง “นโยบายและมาตรการการคลังเพื่อความเปนธรรมในการกระจายรายได” มาตรา 6 8 และ 22 31 มาตรา 8 30

31


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

8. ที่ดินที่ใชตอเนื่องกับโรงเรือน ที่ตองเสียภาษีโรงเรือนและที่ดินอยูแลว 9. ที่ดินของเอกชนเฉพาะสวนที่เจาของที่ดินยินยอมใหทางราชการจัดใชเพื่อสาธารณประโยชน โดยเจาของที่ดินมิไดใชหรือหาผลประโยชนในที่ดินเฉพาะสวนนั้น 10. ที่ดินที่เปนที่ตั้งที่ทําการขององคการสหประชาชาติ ทบวงการชํานัญพิเศษของสหประชาชาติ หรือองคการระหวางประเทศอื่น ในเมื่อประเทศไทยมีขอผูกพันใหยกเวนตามอนุสัญญา หรือ ความตกลง 11) ที่ดินที่เปนที่ต้งั ที่ทําการของสถานทูตหรือสถานกงศุล ทั้งนี้ ใหเปนไปตามหลักถอยทีถอย ปฏิบัติตอกัน 12) ที่ดินตามที่กําหนดในกฎกระทรวง

ผูเสียภาษีบํารุงทองที32่ ผูเสียภาษีบํารุงทองที่คือ เจาของที่ดินในวันที่ 1 มกราคมของปใด มีหนาที่เสียภาษีบํารุงทองที่ สําหรับปนั้น โดยการยื่นแบบเปนรายแปลงตามแบบที่กําหนด

ฐานภาษี ภาษีบํารุงทองที่คํานวณจากราคาปานกลางของที่ดิน ที่คณะกรรมการตีราคาปานกลางที่ดิน กําหนดขึ้น เพื่อใชในการจัดเก็บภาษี

อัตราภาษี อัตราภาษีบํารุงทองที่กําหนดไวในบัญชีทายพระราชบัญญัติ แบงเปน 34 อัตรา

                                                             32

มาตรา 7 และ 24 32


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

บัญชีอัตราภาษีบํารุงทองที33่ ชั้น

ภาษีไรละ

ราคาปานกลางของที่ดิน

บาท สต.

1

ไมเกินไรละ 200 บาท

-

50

2

เกินไรละ 200 บาท ถึงไรละ 400 บาท

1

-

3

เกินไรละ 400 บาท ถึงไรละ 600 บาท

2

-

4

เกินไรละ 600 บาท ถึงไรละ 800 บาท

3

-

5

เกินไรละ 800 บาท ถึงไรละ 1,000 บาท

4

-

6

เกินไรละ 1,000 บาท ถึงไรละ 1,200 บาท

5

50

7

เกินไรละ 1,200 บาท ถึงไรละ 1,400 บาท

7

-

8

เกินไรละ 1,400 บาท ถึงไรละ 1,600 บาท

8

-

9

เกินไรละ 1,600 บาท ถึงไรละ 1,800 บาท

9

-

10

เกินไรละ 1,800 บาท ถึงไรละ 2,000 บาท

10

-

11

เกินไรละ 2,000 บาท ถึงไรละ 2,200 บาท

11

-

12

เกินไรละ 2,200 บาท ถึงไรละ 2,400 บาท

12

-

13

เกินไรละ 2,400 บาท ถึงไรละ 2,600 บาท

13

-

14

เกินไรละ 2,600 บาท ถึงไรละ 2,800 บาท

14

-

15

เกินไรละ 2,800 บาท ถึงไรละ 3,000 บาท

15

-

16

เกินไรละ 3,000 บาท ถึงไรละ 3,500 บาท

17

50

17

เกินไรละ 3,500 บาท ถึงไรละ 4,000 บาท

20

-

18

เกินไรละ 4,000 บาท ถึงไรละ 4,500 บาท

22

50

                                                             33

มาตรา 7 33


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

ชั้น

ภาษีไรละ

ราคาปานกลางของที่ดิน

บาท สต.

19

เกินไรละ 4,500 บาท ถึงไรละ 5,000 บาท

25

-

20

เกินไรละ 5,000 บาท ถึงไรละ 5,500 บาท

27

50

21

เกินไรละ 5,500 บาท ถึงไรละ 6,000 บาท

30

-

22

เกินไรละ 6,000 บาท ถึงไรละ 6,500 บาท

32

50

23

เกินไรละ 6,500 บาท ถึงไรละ 7,000 บาท

35

-

24

เกินไรละ 7,000 บาท ถึงไรละ 7,500 บาท

37

50

25

เกินไรละ 7,500 บาท ถึงไรละ 8,000 บาท

40

-

26

เกินไรละ 8,000 บาท ถึงไรละ 8,500 บาท

42

50

27

เกินไรละ 8,500 บาท ถึงไรละ 9,000 บาท

45

-

28

เกินไรละ 9,000 บาท ถึงไรละ 9,500 บาท

47

50

29

เกินไรละ 9,500 บาท ถึงไรละ 10,000 บาท

50

-

30

เกินไรละ 10,000 บาท ถึงไรละ 15,000 บาท

55

-

31

เกินไรละ 15,000 บาท ถึงไรละ 20,000 บาท

60

-

32

เกินไรละ 20,000 บาท ถึงไรละ 25,000 บาท

65

-

33

เกินไรละ 25,000 บาท ถึงไรละ 30,000 บาท

70

-

34*

เกินไรละ 30,000 บาท ใหเสียภาษีไรละ ดังตอไปนี้ (1) สําหรับราคาปานกลางของที่ดิน 30,000 บาท แรก ใหเสียภาษี 70 บาท (2) สําหรับราคาปานกลางของที่ดินสวนที่เกิน

34


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

ชั้น

ภาษีไรละ

ราคาปานกลางของที่ดิน

บาท สต.

30,000 บาท ใหเสียทุก ๆ 10,000 บาท ตอ 25 บาท เศษของ 10,000 บาท ถาถึง 5,000 บาท ใหถือเปน 10,000 บาท ถาไมถึง 5,000 บาท ใหปดทิ้ง หมายเหตุ: *แกไขโดยพระราชกําหนดแกไขเพิ่มเติมฯ พ.ศ. 2524 (1) ที่ดินที่ใชประกอบการกสิกรรม เฉพาะประเภทไมลมลุก ใหเสียกึ่งอัตรา แตถา เจาของที่ดินประกอบการกสิกรรมประเภทไมลมลุกนั้นดวยตนเอง ใหเสียอยางสูงไมเกิน ไรละ 5 บาท (2) ที่ดินที่ทิ้งไววางเปลา หรือไมไดทําประโยชนตามควรแกสภาพของที่ดิน ใหเสีย เพิ่มขึ้นอีกหนึ่งเทา

เงินเพิ่ม การไมเสียภาษีบํารุงทองที่ตามที่กฎหมายกําหนด จะตองชําระเงินเพิ่มในกรณีดังตอไปนี้ 1. ไมยื่นแบบฯ ภายในกําหนด เสียเงินเพิ่มรอยละ 10 ของภาษี เวนแตไดยื่นแบบฯ กอนที่เจา พนักงานประเมินจะแจง เสียเงินเพิ่ม รอยละ 5 ของภาษี 2. ยื่นแบบฯ ไมถูกตอง ทําใหเสียภาษีลดนอยลง ใหเสียเงินเพิ่ม รอยละ 10 ที่ประเมินเพิ่มเติม เวนแตไดมาขอแกไขแบบฯ ใหถูกตองกอน เจาพนักงานประเมินแจง 3. ชี้เขตแจงจํานวนเนื้อที่ดินไมถูกตองตอเจาพนักงานสํารวจ ทําใหเสียภาษีลดนอยลงใหเสีย เงินเพิ่มอีก 1 เทา ของภาษีที่ประเมินเพิ่มเติม

35


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

กุมภาพันธ 2555  

การลดหยอนภาษีบํารุงทองที่34 กรณีเจาของที่ดินแปลงเดียวกันหรือหลายแปลงที่อยูในเขตจังหวัดเดียวกัน และใชที่ดินนั้นเปนที่ อยูอาศัยของตน เปนที่เลี้ยงสัตวของตน หรือประกอบกสิกรรมของตนใหลดหยอนไมตองเสียภาษีบํารุง ทองที่ตามเกณฑอยางใดอยางหนึ่ง ตามที่กําหนดในขอบังคับ ดังนี้ (1) นอกเขตเทศบาล ลดหยอนไมเกิน 5 ไร แตไมนอยกวา 3 ไร (2) ในเขตเทศบาลตําบล ลดหยอนไมเกิน 1 ไร แตไมนอยกวา 200 ตารางวา (3) ในเขตเมืองพัทยาและเขตเทศบาลอื่นนอกจาก (2) ลดหยอนไดไมเกิน 100 ตารางวา แตไม นอยกวา 50 ตารางวา (4) ในเขตกรุงเทพมหานคร ใหลดหยอนได ดังนี้ ก. ชุมชนหนาแนนมาก ไมเกิน 100 ตารางวา แตไมนอยกวา 50 ตารางวา ข. ชุมชนหนาแนนปานกลาง ไมเกิน 1 ไร แตไมนอยกวา 100 ตารางวา ค. ในทองที่ชนบท ลดหยอนไดไมเกิน 5 ไร แตไมนอยกวา 3 ไร ที่ดินที่มีสิ่งปลูกสรางและใชสิ่งปลูกสรางนั้นเปนสถานการคาหรือใหเชาไมไดรับการลดหยอน สําหรับสวนของที่ดินที่มีสิ่งปลูกสรางที่ใชเปนสถานการคาหรือใหเชานั้น ในกรณีที่บุคคลธรรมดาหลายคนเปนเจาของที่ดินรวมกัน ใหไดรับการลดหยอนรวมกันตาม เกณฑที่กําหนดดังกลาวขางตน การลดหยอนตามเกณฑในมาตรานี้ ใหไดรับการลดหยอนสําหรับ จังหวัดหนึ่งแตจังหวัดเดียว

ที่ดินที่อยูในจังหวัดใด

บทกําหนดโทษ 1. ผูใดแจงขอความหรือถอยคําอันเปนเท็จฯ นําพยานหลักฐานเท็จมาแสดงเพื่อหลีกเลี่ยงหรือ พยายามหลีกเลี่ยงการเสียภาษี ตองระวางโทษจําคุกไมเกิน 6 ป หรือปรับไมเกิน 2,000 บาท หรือทั้งจําทั้งปรับ 2. ผูใดจง���จไมมา/ยอมชี้เขต /ไมยอมแจงจํานวนเนื้อที่ดิน ตองระวางโทษ จําคุกไมเกิน 1 เดือน /                                                              34

มาตรา 22 36


รางพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสราง พ.ศ. ....

THAI LAW WATCH  

ปรับไมเกิน 1,000 บาท หรือทั้งจําทั้งปรับ 3. ผูใดขัดขวางเจาพนักงานสํารวจที่ดิน/เรงรัดภาษีคางชําระ/การปฏิบัติตามหนาที่ตองระวาง โทษจําคุกไมเกิน1 เดือน/ปรับไมเกิน 1,000 บาท หรือทั้งจําทั้งปรับ 4. ผูใดฝาฝนคําสั่งเจาพนักงานสั่งใหมาใหถอยคํา/สงบัญชี/เอกสารมาตรวจสอบ /สั่งใหปฏิบัติการ เทาที่จําเปนเพื่อประโยชนในการเรงรัดภาษีคางชําระ/ไมมาใหถอยคํา/ไมสงเอกสารอันควรแกเรื่องมา แสดงตามหนังสือเรียก ตองระวางโทษจําคุกไมเกิน 1 เดือน /ปรับไมเกิน 1,000 บาท /ทั้งจําทั้งปรับ

37


์ร่างพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง พ.ศ. ....