Page 1

trong söë naây Töíng biïn têåp PHAÅM NGOÅC TUÊËN Phoá Töíng biïn têåp THUÂY DÛÚNG LÏ QUANG HOAÂ Thû kyá Toâa soaån NGUYÏÎN KIM KHAÁNH Thiïët kïë myä thuêåt H&T S-MEDIA

TOAÂ SOAÅN 9 Àaâo Duy Anh - Haâ Nöåi ÀT: (84 4) 5771239 - 2102590 5743267 - 2102372 - 5743990 2102295 - 0904101222 Fax: (84) 5.742052 E-mail: baodoanhnhan@dddn.com.vn toasoan@dddn.com.vn Website: http://www.dddn.com.vn

VÙN PHOÂNG ÀAÅI DIÏÅN TP Höì Chñ Minh: Lêìu 6, 171, Voä Thõ Saáu, P. 7, Q. 3, TP HCM; ÀT: (84 8) 9321702, 9321703 - 9321730; Fax: (84 8) 9321704; E-mail: dddn-hcm@dddn.com.vn Cêìn Thú: Têìng 5, 12 Hoaâ Bònh, Q. Ninh Kiïìu, TP Cêìn Thú. ÀT: 071.815593; Fax: 071.815594 E-mail: vp_cantho@dddn.com.vn Àaâ Nùéng: 183 Hoaâng Diïåu - TP Àaâ Nùéng ÀT: 0511.247524. Fax: 0511.565263. E-mail: baodddn-mt@vnn.vn Haãi Phoâng: 11 Trêìn Phuá, Q. Ngö Quyïìn, TP Haãi Phoâng ÀT/Fax: 031.921117 E-mail: dddn-hp@dddn.com.vn

14 Theáp trong nûúác

thua trïn sên nhaâ 28 OTC - quaã boáng phònh to

nhûng khöng dïî vúä

Cöng ty TNHH Tiïëp thõ & Truyïìn thöng AÁnh Dûúng Quang Àõa chó: Söë 4 - Ngoä 169 Thaái Haâ Àöëng Àa - Haâ Nöåi ÀT: 04.2751673 Fax:04.2751671 Hotline: 091 455 7447 E: vinhdt@sunlightgroup.com.vn W: sunlightgroup.com.vn VÙN PHOÂNG TP HCM Söë 5 Nguyïîn An Ninh Phûúâng 14 Quêån Bònh Thaånh - TP. HCM ÀT: 08.2581321 - Fax: 08.2581324 Chïë baãn taåi Baáo Diïîn àaân Doanh nghiïåp GPXB söë 1546/BC-GPXB cuãa Böå VHTT In taåi Cöng ty In vaâ Vùn hoáa phêím vaâ Nhaâ in Baáo Nhên Dên 2

2 DOANH NHÊN 15.4.2007

Giaá: 12.000 àöìng

möåt thúâi vang boáng (kyâ 2)

36 Nïëu Taâo Thaáo

laâ doanh nhên 45 Traâ Cuå trûúãng vaâ "cún nghiïån" thanh tao

QUAÃNG CAÁO VAÂ TIÏËP THÕ

48 Nhûäng myä nûä

cuãa nhaâ vùn Taâo Maåt 12 Huy àöång vöën cho ngaânh àiïån Chêåm vò “quïn” sûác dên 18 Sûác huát tûâ “luåc àõa àen” 21 10 lúâi khuyïn vaâng àïí “àöåt nhêåp” thõ trûúâng Trung Quöëc 31 Nguöåi àïí... thùm doâ 38 Viïn gaåch xêy àïë chïë 43 Caái tai cuãa sïëp

52 Viïåt Nam àang coá nhûäng

"nhaâ tiïn tri" múái? 56 Phong thuãy àêìu giûúâng vaâ

nhûäng àiïìu àaåi bêët öín

Baão böëi cuãa caác àaåi gia Nhûäng bònh rûúåu àùåc chuãng Cty Baão àaãm an toaân Haâng haãi II (MSC II): Mö hònh múái, sûác bêåt múái Tòm thiïn nhiïn trong chñnh... nhaâ mònh Àöåt phaá Motorola E6

58 .

60 .

62 .

64

15.4.2007 DOANH NHÊN 3


baâ i : ÀÙÅ N G HAÂ O Luêt Àiïån lûåc múái ban haânh khuyïën khñch caác thaânh phêìn kinh tïë àêìu tû trong saãn xuêët vaâ phên phöëi, Nhaâ nûúác chó nùæm giûä àöåc quyïìn trong truyïìn taãi. Nhûäng quy àõnh naây seä giaãm búát tònh traång thiïëu vöën trêìm troång keáo daâi nhiïìu nùm nay. Caác phiïn àêëu giaá cöí phiïëu cuãa nhaâ maáy nhiïåt àiïån Baâ Rõa - Vuäng Taâu, Nhiïåt àiïån Phaã Laåi... àïìu cho thêëy möëi quan têm khaá àùåc biïåt cuãa caác nhaâ àêìu tû, nhêët laâ caác nhaâ àêìu tû nhoã leã àöëi vúái cöí phiïëu ngaânh àiïån.

HUY ÀÖÅNG VÖËN CHO NGAÂNH ÀIÏÅN

CHÊÅM VÒ Tûâ nhiïìu nùm nay, ngaânh àiïån luön trong caãnh thiïëu vöën. Túái thúâi àiïím hiïån nay, tònh hònh àaä trúã nïn trêìm troång. Con àûúâng duy nhêët laâ tòm löëi thoaát úã sûác dên, thöng qua cöí phêìn hoaá.

uäng nhû möåt söë ngaânh khaác (bûu àiïån, nûúác...), ngaânh àiïån àûúåc coi laâ nhiïìu nùm àu àùèng "bêìu sûäa" Nhaâ nûúác.

C

12 DOANH NHÊN 15.4.2007

QUÏN SÛÁC DÊN Trûúác sûác eáp tùng trûúãng vaâ aáp lûåc cuãa dû luêån, vêën àïì cöí phêìn hoáa ngaânh àiïån múái àûúåc àùåt ra nghiïm tuác. Hiïån, "chúå cöí phêìn" cuãa ngaânh naây àang àûúåc nhiïìu àöëi taác quan têm.

HUY ÀÖÅNG TÛÂ TRAÁI PHIÏËU VAÂ CÖÍ PHIÏËU

Trong nùm 2007, Têåp àoaân Àiïån lûåc VN (EVN) seä phaát haânh 8.000 tyã àöìng traái phiïëu DN vaâ

baán cöí phêìn trong caác DN thaânh viïn khoaãng 6.000 tyã àöìng. Nhû vêåy dûå kiïën thu vïì 14.000 tyã àöìng àïí giaãi quyïët tònh traång thiïëu vöën trêìm troång hiïån nay. Túái hïët nùm 2008, theo kïë hoaåch, söë tiïìn thu tûâ baán cöí phêìn seä tùng thïm khoaãng trïn 1.000 tyã àöìng. Theo tñnh toaán, trong voâng 5-7 nùm túái, vúái töëc àöå phaát triïín 1315%/nùm, ngaânh àiïån cêìn möåt khöëi lûúång vöën khöíng löì bùçng

caã 50 nùm trûúác cöång laåi. Túái nùm 2015, àïí àaáp ûáng nhu cêìu vïì àiïån cuãa caã nûúác, phaãi cung ûáng àuã 190 tyã kWh. Töíng cöng suêët caác nhaâ maáy phaãi àaåt 42.000 MW tûác laâ gêëp gêìn 4 lêìn töíng cöng suêët 11.000 MW hiïån nay. Vaâ àïí àaåt àûúåc àiïìu trïn, trong 3 nùm túái, ngaânh àiïån seä vúä kïë hoaåch nïëu khöng coá àuã 250.000 tyã àöìng vaâ kïë hoaåch 45 tyã USD cho chûúng trònh phaát triïín túái nùm 2015. EVN seä coá 4 àúåt phaát haânh traái phiïëu DN. EVN hiïån àaä choån xong caác nhaâ tû vêën cho 4 àúåt phaát haânh göìm caác ngên haâng trong ngoaâi nûúác, caác Cty chûáng khoaán, Quyä àêìu tû vaâ phaát haânh traái phiïëu EVN bùçng àöìng VN, khöng haån chïë àöëi tûúång mua. Cuâng vúái phaát haânh traái phiïëu, EVN seä àêíy nhanh cöí phêìn hoaá caác DN. Dûå kiïën, nùm 2007, EVN seä cöí phêìn hoaá trïn 40 DN vaâ thaânh lêåp múái möåt loaåt Cty cöí phêìn. Vöën nhaâ nûúác taåi caác DN àaä cöí phêìn hoaá nhû Cty cöí phêìn nhiïåt àiïån Phaã Laåi, Cty cöí phêìn thuyã àiïån Thaác Baâ cuäng seä àûúåc baán búát àïí tùng nguöìn vöën cho caác dûå aán múái. Cty Thöng tin viïîn thöng Àiïån lûåc (EVN Telecom) trong nùm 2007 seä chuyïín thaânh TCty hoaåt àöång theo mö hònh Cty TNHH möåt thaânh viïn vaâ nùm 2008 seä thûåc hiïån cöí phêìn hoaá. EVN seä bao göìm EVN Telecom vaâ 5 DN con göìm Cty tû vêën thiïët kïë viïîn thöng, Cty Internet, Cty di àöång,

Cty àiïån thoaåi, Cty truyïìn dêîn. Àang àûúåc àaánh giaá laâ möåt DN tiïìm nùng, EVN Telecom hûáa heån seä coá nhiïìu tñn hiïåu khaã quan múái goáp phêìn vaâo sûå söi àöång cuãa thõ trûúâng chûáng khoaán hiïån nay.

CÖÍ PHÊÌN HOAÁ TÖËC ÀÖÅ RUÂA BO Mùåc duâ trong mêëy nùm qua, ngaânh àiïån noái chung àaä triïín khai cöí phêìn hoaá haâng loaåt caác dûå aán nhûng nhòn chung vêîn coân quaá chêåm so vúái àoâi hoãi thûåc tïë. Hiïån nay khoaãng 40% caác nhaâ maáy daång BOT vaâ IPP àaä àûúåc thûåc hiïån cöí phêìn hoaá. Nùm 2002 chó coá 2% söë nhaâ maáy àûúåc cöí phêìn, nùm 2004 cöí phêìn hoaá àûúåc 13%. Bïn caånh viïåc chêåm cöí phêìn hoaá, töëc àöå phaát triïín caác nhaâ maáy vêîn tiïëp tuåc khöng theo kõp yïu cêìu. Khöng tñnh caác dûå aán cuãa Têåp àoaân Dêìu khñ, Têåp àoaân Than vaâ Khoaáng saãn VN, Lilama, tûâ 2001 túái nay, coá thïm 190 dûå aán vúái töíng cöng suêët 3.150 MW, vúái 100 chuã àêìu tû khaác nhau. Túái hïët nùm 2006, àaä coá 17 dûå aán phaát àiïån, vúái cöng suêët hún 200 MW. Trong töíng söë caác dûå aán noái trïn, 40 dûå aán àaä khúãi cöng vaâ gêìn 80 dûå aán àûúåc phï duyïåt àang trong quaá trònh chuêín bõ. EVN cho biïët, súã dô nhiïìu vêën àïì àûúåc àùåt ra nhûng chûa thïí giaãi quyïët vaâ vêîn bõ chêåm. Möåt trong nhûäng nguyïn nhên laâ do Luêåt Àiïån lûåc múái àûúåc thûåc thi chûa lêu. Nhiïìu chuyïn gia àaánh giaá, nïëu coá luêåt súám chùæc chùæn tònh hònh àaä khaác.„

KÏË HOAÅCH CÖÍ PHÊÌN HOAÁ CAÁC DN THUÖÅC EVN ÀAÄ ÀÛÚÅC THUÃ TÛÚÁNG CHÑNH PHUÃ PHÏ DUYÏåT Nùm 2007: Cty nhiïåt àiïån Ninh Bònh, Cty nhiïåt àiïån Uöng Bñ, Cty nhiïåt àiïån Baâ Rõa, Cty thuyã àiïån Thaác Mú, Cty thuyã àiïån Àa Nhim - Haâm Thuêån Àa Mi, Cty Tû vêën Xêy dûång àiïån 1, 2, 3 vaâ 4; Cty Àiïån lûåc 1,2,3; Trung têm tû vêën Xêy dûång àiïån (thuöåc Cty Àiïån lûåc TP Höì Chñ Minh); Cty Cú

àiïån Thuã Àûác; Trung têm Cöng nghïå thöng tin; Cty TNHH 1 thaânh viïn Àiïån lûåc Haãi Dûúng, Haãi Phoâng, Àaâ Nùéng, Ninh Bònh, Àöìng Nai, Thuã Àûác, Cêìn Thú, Phuá Myä vaâ Cty thuãy àiïån Quaãng Trõ. Nùm 2008: Cty Viïîn thöng àiïån lûåc, Thuyã àiïån Tuyïn Quang, Thuyã àiïån Àaåi

Ninh, Cty Àiïån lûåc Haâ Nöåi, Cty Àiïån lûåc TP Höì Chñ Minh Caác àún võ seä àûúåc nghiïn cûáu tiïëp tuåc cöí phêìn hoaá: Trûúâng àaåi hoåc Àiïån lûåc, Trûúâng cao àùèng Àiïån lûåc miïìn Trung, Trûúâng cao àùèng nghïì àiïån, Cty cöí phêìn Taâi chñnh Àiïån lûåc, Cty cöí phêìn mua baán àiïån.

15.4.2007 DOANH NHÊN 13


14

CHUYÏÍN ÀÖÅNG THÕ TRÛÚÂNG

baâi: NGUYÏÎN LOAN

THEÁP TRONG NÛÚÁC

THUA TRÏN SÊN NHAÂ? Chó trong quáy 1 nùm 2007, caác saãn phêím theáp Trung Quöëc (TQ) nhêåp khêíu vaâo VN àaä bùçng söë lûúång caã nùm 2006 (trïn 180.000 têën). Riïng theáp F6 vaâ F8 nhêåp vïì qua caác caãng úã TP HCM xêëp xó 26.000 têën. Taåi cûãa khêíu quöëc tïë Laâo Cai, söë lûúång nhêåp cuäng tùng àöåt biïën (146.000 têën phöi theáp, theáp cuöån vaâ theáp F6). Con söë naây caâng gia tùng khi Chñnh phuã TQ quyïët àõnh cùæt giaãm hoùåc xoáa boã thuïë xuêët khêíu theáp ngay trong thaáng 4. uy nhiïn, nguy cú naây chûa àaáng súå bùçng viïåc Töíng Cty theáp TQ, caác têåp àoaân Tycoons, Posco àang chuêín bõ cho nhûäng dûå aán lúán nhùæm vaâo thõ trûúâng VN. Àöëi vúái saãn phêím theáp cêy, Khöng chó ngûúâi tiïu duâng thiïåt haåi maâ caác nhaâ saãn xuêët trong nûúác cuäng lao àao búãi nguy cú mêët thõ trûúâng trûúác sûå xêm nhêåp öì aåt cuãa theáp cêy TQ.

T

"THÛÚÅNG ÀÏË " THIÏÅT HAÅI Soáng gioá cho ngûúâi tiïu duâng trong nûúác rúi vaâo àuáng thúâi àiïím giaá theáp têëm vaâ caác saãn 14 DOANH NHÊN 15.4.2007

phêím theáp khaác trïn thõ trûúâng thïë giúái tùng maånh tûâ 3 -5% (do giaá quùång sùæt trong thaáng 4/2007 tùng àïën 9,5%). Trong khi àoá, theo quyïët àõnh 05/2006/QÀ-TTg: Nhoám haâng theáp coá àûúâng kñnh tûâ 6 - 6,5mm khöng thuöåc àöëi tûúång phaãi kiïím tra chêët lûúång. Nhû vêåy, haâng chuåc ngaân têën theáp nhêåp vïì duâng vaâo viïåc saãn xuêët que haân, öëc vñt seä àûúåc phuâ pheáp thaânh theáp xêy dûång. Hiïím hoåa tûâ möëi àe doåa naây rêët lúán khi caác loaåi theáp troân khöng húåp kim àûúåc sûã duång laâm bï töng, cöët theáp trong caác cöng trònh xêy dûång. Kïët quaã kiïím àõnh cuãa Trung têm tiïu chuêín ào lûúâng

chêët lûúång 3 - TP HCM àaä chûáng minh rùçng: hêìu hïët caác lö haâng theáp nhêåp tûâ TQ àïìu coá thaânh phêìn hoáa hoåc thêëp (thaânh phêìn cacbon chó coá 0,04%, silic 0.02%, mangan 0,42%/ lûu huâynh 0,025%) nghôa laâ khöng thïí sûã duång laâm theáp bï töng xêy dûång. Thïë nhûng noá vêîn àûúåc baây baán nhan nhaãn taåi caác cûãa haâng, àaåi lyá bùçng nhûäng lúâi quaãng caáo mêåp múâ laâ saãn phêím cuãa caác nhaâ maáy liïn doanh trong nûúác. Thêåm chñ ngay ngûúâi baán haâng cuäng khöng thïí phên biïåt àûúåc (trûâ caác loaåi theáp coá àûúâng kñnh tûâ F14 trúã lïn). Nhû vêåy, ngoaâi nguöìn lúåi bêët chñnh tûâ chïnh lïåch giaá, caác nhaâ

buön coân àûúåc thïm lúåi nhuêån do thuïë nhêåp khêíu caác saãn phêím naây chó bùçng ½ mûác thuïë theáp xêy dûång coá cuâng kñch cúä. Àïën thúâi àiïím naây àaä coá 10.000 têën theáp cêy coá xuêët xûá tûâ TQ chñnh thûác nhêåp khêíu vaâo thõ trûúâng nöåi àõa.

VN laåi àûáng vûäng nhiïìu nùm trïn sên nhaâ nhúâ chñnh saách quaãn lyá chêët lûúång, xêy dûång uy tñn thûúng hiïåu khiïën cho theáp TQ noái riïng vaâ caác saãn phêím theáp nhêåp khêíu khöng àaãm baão chêët lûúång khoá coá cú höåi thêm nhêåp.

NHAÂ SAÃN XUÊËT LAO ÀAO

QUA CÚN BÔ CÛÅC?

Thûåc traång theáp khöng nguöìn göëc roä raâng, khöng àaãm baão tiïu chuêín chêët lûúång àûúåc sûã duång traân lan trïn thõ trûúâng xêy dûång laâ möëi nguy cú àe doåa rêët lúán cho caác cöng trònh thi cöng ngay trong thúâi àiïím naây (xêy dûång nhaâ dên vaâ caác goái thêìu nhoã coá nguy cú caâng cao vò khoá coá àiïìu kiïån kiïím àõnh chêët lûúång theáp). Hiïím hoåa nhaän tiïìn àöëi vúái nhûäng cöng trònh sûã duång theáp khöng àuáng tiïu chuêín coá thïí sêåp àöí bêët cûá luác naâo, khöng chó gêy thiïåt haåi vïì tiïìn baåc maâ coân àe doåc sûác khoãe, tñnh maång ngûúâi dên. Àöëi vúái caác nhaâ saãn xuêët theáp trong nûúác, cêìn xaác àõnh roä rùçng àêy khöng chó laâ ngaânh cöng nghiïåp muäi nhoån maâ coân àûúåc xem laâ möåt trong nhûäng ngaânh cöng nghiïåp chuã lûåc mang tñnh chiïën lûúåc cuãa möåt quöëc gia. Vò vêåy, hoå cêìn phaãi àûúåc baão höå bùçng cú chïë quaãn lyá xuêët nhêåp khêíu vaâ caác chñnh saách mang têìm vô mö khaác. Thûåc tïë cho thêëy, duâ sinh sau àeã muöån so vúái ngaânh theáp TQ nhûng caác nhaâ saãn xuêët theáp

Trûúác nguy cú giaá phöi theáp ngaây caâng tùng cao, caác saãn phêím theáp thaânh phêím cuãa TQ laåi traân ngêåp thõ trûúâng VN vúái giaá baán thêëp hún giaá thaânh cuãa nhaâ saãn xuêët trong nûúác, möåt söë nhaâ phên tñch nhêån àõnh rùçng: Thïë cúâ bêët lúåi naây chó coá thïí thay àöíi àûúåc khi caác nhaâ saãn xuêët trong nûúác chuã àöång àûúåc nguöìn nguyïn liïåu. 10 triïåu têën phöi theáp cung ûáng cho thõ trûúâng nùm 2006 (chuã yïëu nhêåp tûâ TQ), con söë naây coá khaã nùng tùng gêëp àöi trong nùm nay. Trong khi àoá, Chñnh phuã TQ laåi tùng thuïë xuêët khêíu àïí haån chïë viïåc xuêët nguyïn liïåu thö seä dêîn àïën khaã nùng giaá baán theáp thaânh phêím cuãa caác nhaâ saãn xuêët trong nûúác tiïëp tuåc tùng lïn. Hiïån caã nûúác coá 8 DN tûå saãn xuêët àûúåc phöi theáp (khoaãng 4 triïåu têën/nùm), chó cung ûáng àûúåc phêìn nhoã nhu cêìu thõ trûúâng. Àïí thoaát khoãi tònh traång phuå thuöåc gêìn nhû hoaân toaân vaâo nguöìn phöi theáp nhêåp khêíu, caác DN cêìn phaãi àêìu tû thoãa àaáng vaâo viïåc khaão saát, khai thaác vaâ xêy

Àïí thoaát khoãi tònh traång phuå thuöåc gêìn nhû hoaân toaân vaâo nguöìn phöi theáp nhêåp khêíu, caác DN cêìn phaãi àêìu tû thoãa àaáng vaâo viïåc khaão saát, khai thaác vaâ xêy dûång caác nhaâ maáy saãn xuêët phöi theáp (nûúác ta coá trûä lûúång quùång sùæt rêët lúán) chûá khöng nïn têåp trung nguöìn lûåc xêy dûång nhaâ maáy theáp traân lan dûång caác nhaâ maáy saãn xuêët phöi theáp (nûúác ta coá trûä lûúång quùång sùæt rêët lúán) chûá khöng nïn têåp trung nguöìn lûåc xêy dûång nhaâ maáy theáp traân lan (trong thaáng 3 vûâa qua,caã nûúác coá túái 4 nhaâ maáy theáp múái khaánh thaânh vúái cöng xuêët haâng ngaân têën/nùm). Nïëu chia seã nguöìn vöën àêìu tû naây cho maãng khuãng hoaãng thiïëu (saãn xuêët phöi theáp) seä giuáp nhaâ saãn xuêët trong nûúác chuã àöång chiïëm lônh thõ trûúâng. Mùåc duâ vêåy, hiïån taåi ngaânh theáp VN coá vûúåt qua cún bô cûåc cuãa sûác eáp giaá caã vaâ caác thuã thuêåt caånh tranh àïí khöng bõ thua trïn sên nhaâ hay khöng coân phuå thuöåc rêët nhiïìu vaâo nhûäng quyïët saách mang tñnh chiïën lûúåc vaâ sûå àiïìu chónh phuâ húåp cú chïë thõ trûúâng cuãa Chñnh phuã vaâ caác Böå ngaânh liïn quan.„

Hiïå n caã nûúá c coá 8 DN tûå saã n xuêë t àûúå c phöi theá p (khoaã n g 4 triïå u têë n /nùm), chó cung ûá n g àûúå c phêì n nhoã nhu cêì u thõ trûúâ n g.

15.4.2007 DOANH NHÊN 15


28

TAÂI CHÑNH - CHÛÁNG KHOAÁN baâi: ÀÙÅNG HAÂO

aãnh: HÛÄU NGHÕ

Sau vaâi ngaây thay àöíi vïì cú cêëu töí chûác vaâ cöng böë tùng vöën àiïìu lïå lïn 100 tyã àöìng, CP cuãa Cty cöí phêìn Momota tûâ "vaåch xuêët phaát" (mïånh giaá) ban àêìu böîng tùng voåt lïn trïn 40.000à/CP. Giaá CP cuãa Momota laåi àûúåc thõ trûúâng àêíy noáng hún nûäa sau khi Àaâi Truyïìn hònh VN phaát tin vïì möëi liïn kïët laâm ùn giûäa Momota vaâ Sacom. nhanh qua àiïån thoaåi. Möåt ngûúâi baáo cho mûúâi ngûúâi röìi mûúâi baáo cho trùm... Cûá thïë, nhûäng thöng tin khöng àûúåc kiïím chûáng nhû vïët dêìu cûá loang ra maäi. Hêìu bao àûúåc döëc möåt caách quyïët liïåt. Giaá cöí phiïëu (CP) tùng voåt tûâng giúâ. Nhûäng ai quan têm àïën thõ trûúâng chûáng khoaán àïìu thêëy roä àiïìu naây.

OTC

ïëu trïn saân têåp trung (ITC), caác nhaâ àêìu tû phaãi àïën tûâ saáng súám àïí àùåt lïånh mua, baán thò trïn "saân" OTC, ngûúâi ta coá thïí mua, baán bêët cûá luác naâo.

N

NHANH, NHAÅY VAÂ NOÁNG BOÃNG Thöng tin àûúåc lan truyïìn cûåc 28 DOANH NHÊN 15.4.2007

"QUAÃ BOÁNG" PHÒNH TO NHÛNG...

KHÖNG DÏÎ VÚÄ

VN - INDEX COÁ THÏÍ ÀAÅT MÛÁC 1300 -1500 ÀIÏÍM VAÂO CUÖËI NÙM 2007 Hònh tûúång "quaã boáng" gêìn àêy àûúåc khöng ñt ngûúâi sûã duång àïí vñ von vúái thõ trûúâng chûáng khoaán, nhêët laâ vúái thõ trûúâng phi têåp trung (OTC). Tuy nhiïn trong khöng ñt con mùæt laåc quan, OTC àang phònh to nhûng khöng phaãi laâ quaã boáng dïî vúä vaâ nhiïìu nhaâ àêìu tû cuäng nhû caác DN àêìu tû taâi chñnh cho chûáng khoaán vêîn àang thu lúåi nhiïìu tyã àöìng.

Nhûäng DN àûúåc giúái àêìu tû sùn àoán maånh meä nhêët vaâ khiïën CP tùng giaá vêîn laâ DN tùng vöën àiïìu lïå, baán cho caác cöí àöng nûúác ngoaâi vaâ caác giao dõch, húåp àöìng liïn kïët laâm ùn... Trïn thõ trûúâng OTC, cöí phiïëu cuãa nhoám caác ngên haâng thûúng maåi vêîn àûúåc xïëp vaâo haâng "hot" nhêët. "Dêìu" àûúåc àöí thïm vaâo "lûãa" khi Ngên haâng nhaâ nûúác àùåt ra löå trònh buöåc caác ngên haâng phaãi tùng vöën àiïìu lïå lïn 1.000 tyã àöìng vaâo cuöëi nùm 2007 vaâ 3.000 tyã àöìng vaâo nùm 2010. Trong nhoám naây, möåt trong nhûäng CP àûúåc sùn àoán nöìng nhiïåt nhêët vaâ coá töëc àöå tùng öín àõnh vaâ àaáng nïí laâ CP cuãa Ngên haâng An Bònh. Caách àêy khoaãng 3 thaáng, möîi CP coá giaá dûúái 500.000 àöìng thò nay àaä xêëp xó 800.000 àöìng. CP cuãa ngên haâng VPbank hiïån cuäng tùng giaá gêëp 2 lêìn tûâ 65.000 àöìng/CP lïn 130.000 àöìng/CP chó trong voâng hún 1 thaáng, búãi leä, VPbank àaä cöng böë kïë hoaåch tùng vöën àiïìu lïå lïn 2.500 tyã àöìng trong nùm nay. Möåt söë ngên haâng khaác cuäng coá nhûäng àöång thaái tùng vöën quyïët liïåt

khiïën CP cuãa khöëi ngên haâng caâng söi sònh sõch. Sau vaâi ngaây thay àöíi vïì cú cêëu töí chûác vaâ cöng böë tùng vöën àiïìu lïå lïn 100 tyã àöìng, CP cuãa Cty cöí phêìn Momota tûâ "vaåch xuêët phaát" (mïånh giaá) ban àêìu böîng tùng voåt lïn trïn 40.000 à/CP. Giaá CP cuãa DN naây laåi àûúåc thõ trûúâng àêíy noáng hún nûäa sau khi Àaâi Truyïìn hònh VN phaát tin vïì möëi liïn kïët laâm ùn giûäa Momota vaâ Sacom. Viïåc caác DN liïn kïët vúái nhau àïí "thïm vêy thïm caánh" nhû luöìng gioá xoaáy thöíi vaâo thõ trûúâng chûáng khoaán. Luöìng gioá xoaáy naây huát vïì böån tiïìn, quy trònh huy àöång vöën àaä thaânh cöng vaâ luöìng tiïìn naây laåi tiïëp tuåc àûúåc duâng trong nhûäng thûúng vuå liïn doanh, liïn kïët múái.

CHOÅN MUA CP THÏË NAÂO? Viïåc giaá CP tùng quaá noáng khiïën thuêåt ngûä "húát bong boáng" àûúåc giúái àêìu cú vaâ àêìu tû sûã duång röång raäi. Khöng lêu sau, thuêåt ngûä "bong boáng" bõ gaán cho caã thõ trûúâng chûáng khoaán vaâ ngûúâi ta bùæt àêìu caãnh baáo vïì viïåc "bong boáng" coá thïí vúä bêët cûá luác naâo. Tuy nhiïn "boáng" coá vúä hay khöng? nhiïìu chuyïn gia nhòn nhêån thõ trûúâng dûúái con mùæt laåc quan traã lúâi laâ chûa thïí. Trong böëi caãnh hiïån nay khi coá túái 99,9% caác ngaânh saãn xuêët cuãa VN coân àang trong giai àoaån àêìu phaát triïín thò viïåc àûa vöën vaâo lûu thöng laâ àiïìu rêët cêìn thiïët. Viïåc caã caác cuå vïì hûu ruát hïët tiïët kiïåm, cöng chûác, sinh viïn... lao vaâo chûáng khoaán cêìn nhòn nhêån dûúái goác àöå tñch cûåc àïí taåo ra möåt nïìn kinh tïë nùng àöång. Tuy vêåy, khi lûåa choån mua bêët kyâ CP cuãa DN naâo, nhaâ àêìu tû cêìn xaác àõnh roä mûác àöå àêìu tû daâi haån, ngùæn haån hay cûåc ngùæn vaâ àùåt ra muåc tiïu, mûác lúåi nhuêån linh hoaåt àïí traánh ruãi ro. Öng Nguyïîn Duy Hûng, Töíng Giaám àöëc Cty Chûáng khoaán Saâi Goân (SSI) cho rùçng, àöëi vúái àêìu tû daâi haån, caác nhaâ àêìu tû nïn quan têm àïën lúåi tûác phaát sinh tûâ vöën chuã súã hûäu laâ bao nhiïu, chûá khöng phaãi laâ söë CP àûúåc chia

tûâ phêìn vöën huy àöång thïm. Àöìng nghôa vúái viïåc naây, haäy chuá yá túái caác DN coá khaã nùng àaãm baão lúåi nhuêån bùçng cöí tûác vaâ chia lúåi nhuêån bùçng tiïìn. Bïn caånh àoá, tñnh thanh khoaãn àûúåc coi laâ yïëu töë söëng coân cuãa CP. Trong möåt thõ trûúâng nhaåy caãm nhû chûáng khoaán, thúâi gian thanh khoaãn coá khi chó tñnh bùçng phuát. Vaâ nïëu khöng coá ngûúâi mua, CP coi nhû "vïì mo".

BAO GIÚ SÖËT TRÚà LAÅI? Möåt söë ngûúâi vñ thõ trûúâng chûáng khoaán nhû cún haå hoaã bêët thûúâng cuãa thõ trûúâng bêët àöång saãn trong mêëy nùm laåi àêy khiïën cho khöng ñt nhaâ àêìu tû lao àao. Vïì vêën àïì naây, möåt söë chuyïn gia trong lônh vûåc taâi chñnh cho rùçng, khöng thïí gaán bêët àöång saãn vúái thõ trûúâng chûáng khoaán. Bêët àöång saãn chó laâ nhaâ, àêët; coân chûáng khoaán àûúåc coi laâ "phong vuä biïíu" cuãa nïìn kinh tïë. Trong thúâi gian 5 nùm túái, vúái uy tñn VN trïn trûúâng quöëc tïë àang tùng cao; vöën nûúác ngoaâi àang àöí vaâo vûúåt xa têìm cung ûáng hiïån taåi; nïìn saãn xuêët vêîn coân úã mûác thêëp àoâi hoãi phaãi àûúåc "búm" rêët nhiïìu vöën... Theo dûå baáo, sûác tùng trûúãng cuãa nïìn kinh tïë VN seä coân rêët maånh. Vaâ, thõ trûúâng chûáng khoaán vò thïë khöng thïí laâ cöî xe xuöëng döëc. Cuöëi nùm 2006, nhiïìu chuyïn gia àaä dûå àoaán vïì chó söë VN-Index àaåt mûác 1.300 -1.500 túái cuöëi 2007, liïåu dûå baáo naây coá thaânh hiïån thûåc. Tuy vêåy, thõ trûúâng OTC vêîn laâ thõ trûúâng khöng quaá nguy hiïím vúái caác nhaâ àêìu tû. Àiïìu chuáng ta àang thiïëu laâ möåt cú chïë quaãn lyá. Quaã boáng àûúåc chuyïìn sang chên caác cú quan quaãn lyá, khöng thïí àïí caái thiïëu vaâ caái yïëu cuãa "quaãn lyá" seä keáo daâi quaäng àûúâng vûún túái möåt nïìn kinh tïë nùng àöång vaâ hiïåu quaã.„ 15.4.2007 DOANH NHÊN 29


caâ phï chûáng khoaán

baâi: TS. TRÕNH AN HUY - Chuã tõch CLB caác nhaâ àêìu tû chûáng khoaán (CSI)

NGUÖÅI ÀÏÍ... THÙM DOÂ!

Sau möåt thúâi gian phaát triïín quaá noáng, thõ trûúâng chûáng khoaán VN trong nhûäng ngaây àêy "tuåt döëc" khiïën nhiïìu nhaâ àêìu tû lo lùæng. Tuy nhiïn, theo giúái phên tñch thò àêy coá thïí laâ dêëu hiïåu cuãa möåt àúåt tûå àiïìu chónh cuãa thõ trûúâng chûáng khoaán VN.

TIÏËP TUÅC... CHÚÂ! TTCK VN tiïëp tuåc böåc löå nhûäng 'neát àùåc thuâ' cuãa mònh, tùng giaãm thêët thûúâng - nhû chñnh têm lyá cuãa möåt böå phêån khöng nhoã caác nhaâ àêìu tû khöng chuyïn. Viïåc dûå àoaán diïîn biïën cuãa thõ trûúâng trong ngùæn haån àaä trúã nïn ngaây caâng khoá khùn hún, àùåc biïåt laâ àöëi vúái caác nhaâ àêìu tû nhoã leã, chuyïn àêìu tû theo phong caách “ùn theo”. Töíng khöëi lûúång giao dõch trïn thõ trûúâng tiïëp tuåc àaâ suy giaãm bêët kïí caác thöng tin tñch cûåc tûâ phêìn lúán Àaåi höåi cöí àöng caác DN cöí phêìn, phêìn naâo cho thêëy têm traång chaán naãn tûâ phña caác nhaâ àêìu tû nhoã leã - nhûäng ngûúâi àang “àûáng muäi chõu saâo” trïn thõ trûúâng luác naây. Sau nhûäng thùng trêìm àöi luác thaái quaá, giaá chûáng khoaán àang ài dêìn vaâo öín àõnh. Àaä möåt thaáng qua khöng coân thêëy caãnh tranh mua - giaá trêìn röìi tranh baán - giaá saân, chen lêën, caäi vaä trong caác Cty chûáng khoaán nûäa. Cung cêìu khaá cên bùçng, bïn mua, bïn baán àang thuã thïë, kiïn nhêîn chúâ möåt tñn hiïåu naâo àoá tûâ thõ trûúâng. 32 DOANH NHÊN 15.4.2007

Caác cöí phiïëu chuã Diïîn biïën VN Index vaâ giaá trõ giao dõch taåi HoSTC chöët trïn thõ trûúâng vêîn tiïëp tuåc xu hûúáng giaãm giaá, xen lêîn möåt vaâi phiïn àiïìu chónh nheå. Biïn àöå dao àöång giaá nhòn chung laâ heåp so vúái thúâi gian trûúác vaâ sau Tïët êm lõch. Phiïn àêëu giaá PPC vúái mûác truáng thêìu bònh quên 69.700 àöìng (giaá thõ trûúâng höm trûúác liïìn chõu nhaã STB cuãa mònh ra. Phaãi kïì: 78.000 àöìng) àaä ngay lêåp tûác chùng caác chuã thïí àêìu tû àaä gêy aãnh hûúãng tiïu cûåc àïën thõ chuyïn nghiïåp hún trong viïåc trûúâng, PPC giaãm liïìn 3 phiïn àõnh giaá tûâng loaåi cöí phiïëu. vïì gêìn laåi giaá truáng thêìu àêëu giaá. Viïåc thûúãng 12% cöí tûác BÛÚÁC ÀI VÛÄNG CHÙÆC bùçng cöí phiïëu cuâng quyïìn mua Duâ giaá nhiïìu loaåi chûáng khoaán thïm STB theo tyã lïå 2:1 (vúái mûác àûúåc cho laâ àaä quaá cao, nhûng giaá 15.000 àöìng/CP) àaä àêíy giaá kyâ voång vaâo sûå tùng giaá cöí phiïëu cöí phiïëu naây lïn têån têìng mêy trong trung haån (àïën cuöëi nùm 16.7000 àöìng, qua àoá nhanh 2007) khöng phaãi laâ khöng coá cú choáng thoaã maän kyâ voång cuãa àaåi súã. ÚÃ têìng vô mö, cuâng vúái caác àa söë caác nhaâ àêìu cú - giaá hiïån thay àöíi tñch cûåc vïì mùåt thïí chïë, taåi chó coân dao àöång úã mûác chñnh saách, caác dûå baáo laåc quan 14.5000 - 14.8000 àöìng. Lûu yá vïì töëc àöå tùng trûúãng kinh tïë cuãa rùçng, cho àïën luác naây vêîn chûa VN trong nùm àêìu tiïn gia nhêåp coá nhaâ àêìu tû nûúác ngoaâi naâo

Mûác tùng trûúãng lúåi nhuêån sau thuïë cuãa möåt söë CTCP (Nguöìn: VCBS) Lúåi nhuêån sau thuïë Thay àöíi 2006 (tyã àöìng) so vúái 2005 (%)

Doanh nghiïåp CTCP Nhiïåt Àiïån Phaã Laåi - PPC

979.340

10.771,7

CTCP Nhûåa Tên Tiïën - TTP

759.069

2.093,5

CTCP Kim Khñ Tp. HCM - HMC

22.004

956,6

CTCP Cú Àiïån Laånh - REE

299.575

CTCP XNK Thuyã Saãn Bïën tre - ABT

25.057

WTO (8.0 - 8.4%) cho thêëy niïìm tin cuãa caác nhaâ àêìu tû, caã trong nûúác vaâ quöëc tïë, laâ rêët lúán. Àoá laâ cú súã cho sûå phaát triïín vûäng chùæc cuãa thõ trûúâng chûáng khoaán. ÚÃ têìng vi mö, sûå tùng trûúãng êën tûúång caã vïì doanh thu lêîn lúåi nhuêån cuãa nhiïìu Cty lúán trong nhûäng nùm sau cöí phêìn hoaá, àùåc biïåt laâ trong nùm 2006, àaánh dêëu sûå trûúãng thaânh vaâ lúán maånh vûúåt bêåc cuãa caác DN trong nûúác. Trûúác thïìm höåi nhêåp kinh tïë toaân cêìu, caác DN naây cho thêëy hoå coá sûå chuêín bõ khaá kyä lûúäng vïì nhiïìu mùåt vaâ viïåc tiïëp tuåc phaát triïín trong ngùæn haån laâ àiïìu rêët khoá coá thïí àaão ngûúåc. Tuy nhiïn, viïåc gia tùng lúåi nhuêån mang tñnh àöåt biïën (> 1.000%/nùm) cêìn phaãi àûúåc xem xeát cêín thêån. Baáo caáo taâi chñnh DN cuäng nhû viïåc kïët chuyïín/ghi söí lúåi nhuêån hay tñnh khêëu hao haâng nùm cho taâi saãn cöë àõnh úã VN chûa hùèn giöëng chuêín mûåc quöëc tïë. Lõch sûã cuäng cho thêëy rùçng, khöng coá quöëc gia naâo ngay sau khi gia nhêåp WTO àaä phaãi chûáng kiïën möåt sûå àöí vúä cuãa thõ trûúâng chûáng khoaán trong nûúác. Sûå suy giaãm toaân diïån cuãa giaá cöí phiïëu, suy cho cuâng, chó coá thïí xaãy ra cuâng vúái sûå suy thoaái cuãa

nïìn kinh tïë - maâ àiïìu naây thò khoá coá thïí xaãy ra úã VN, ñt nhêët laâ trong möåt vaâi nùm túái. Tuy tyã söë P/E trung bònh cuãa nhiïìu DN niïm yïët hiïån taåi àaä khaá cao so vúái mùåt bùçng chung trïn thïë giúái, nhûng nïëu xeát thïm caã yïëu töë tùng trûúãng (tyã söë P/E/G) thò àa phêìn caác Cty bluechip vêîn coân úã mûác giaá hêëp dêîn. (P: thõ giaá, E: lúåi nhuêån trïn möîi cöí phiïëu, G: töëc àöå phaát triïín). Trong thúâi gian àiïìu chónh cuãa thõ trûúâng vûâa qua, nhiïìu nhaâ àêìu tû àaä coá caái nhòn xaác thûåc hún vïì giaá trõ cuãa DN maâ mònh nùæm giûä cöí phiïëu. Têm lyá bêìy àaân khöng coân thïí hiïån roä neát, caác nhaâ àêìu tû àaä trúã nïn cêín troång vaâ chñn chùæn hún. Lûúång cêìu tiïìm êín coân rêët lúán, àùåc biïåt laâ tûâ caác töí chûác àêìu tû nûúác ngoaâi. VN-Index chûa coá cú höåi bûát phaá nhûng cuäng khoá coá khaã nùng suy thoaái maånh - khaã nùng thõ trûúâng tiïëp tuåc ài ngang trong khoaãng 1.000 - 1.100 àiïím trong thaáng 4. Àiïím saáng trong thaáng naây coá thïí laâ STB vaâ SAM, khi nhûäng thöng tin chñnh thûác vïì viïåc chöët danh saách cöí àöng nhêån cöí phiïëu thûúãng ûu àaäi àûúåc cöng böë.„

THAÁNG TÛ CHÓ COÁ BA MÛÚI NGAÂY

"Lònh sònh maäi - cûá xanh ñt àoã nhiïìu - mïåt quaá. Múái àêìu thaáng tû chûá mêëy - thïë laâ chu kyâ àïën súám hùèn möåt thaáng röìi..." Lúâi than cuãa 341,5 ngûúâi ngöìi têån goác trong neám ra giûäa phoâng khiïën khöng khñ àang yïn ùæng böîng nhû raån 220,8 ra vaâ söi lïn". Thò lïn maäi röìi cuäng phaãi xuöëng chûá. Àêy múái chñnh laâ thúâi gian àïí thûã thaách "gan" cuãa caác nhaâ àêìu tû xem to - beá thïë naâo". "Nhûng maâ nhiïìu ngûúâi chêåm chên giúâ àang meáo mùåt kia kòa. Tiïìn cho con ài du hoåc, tiïìn chuêín bõ mua nhaâ... àöí hïët vaâo àêëy röìi. Giúâ cûá laâ giaäy lïn àaânh àaåch...". Moåi ngûúâi nhao nhao goáp chuyïån chùèng cêìn noái thò ai cuäng biïët laâ àang noái vïì caái gò röìi. Töi chùèng thïí àûáng ngoaâi. Thò höm noå dûå lïî kyã niïåm ra mùæt möåt Cty, ngûúâi khaách ngöìi caånh töi mùåt àêìy "têm traång" chöëc chöëc laåi thúã daâi chùèng àïí yá gò àïën viïåc phaãi "galùng" vúái mêëy ngûúâi àeåp. Cuöëi cuâng chñnh töi phaãi gúåi chuyïån trûúác - Anh ta than thúã - ngûúâi ta chaán chï röìi mònh vúái nhaãy vaâo. Giúâ vöën chön möåt àöëng chùèng biïët bao giúâ múái lêëy ra àûúåc. Baán êëy aâ? Mua cao baán thêëp thò chó coá hoaå àiïn... Cö baån ngöìi baân bïn àûáng hùèn daåy khoãi chöî ngöìi, ra giûäa phoâng laâm àöång taác diïîn taã - Ra ngên haâng lêëy söí thêëy möåt baâ ài vaâo - thúã daâi caái sûúåt "Buön vúái chùèng baán - luác noá 9 chêëm thò öm vaâo caã nghòn - giúâ rúát xuöëng thïë naây coá khöí thên töi khöng". Baâ ta noái to maâ nhû noái möåt mònh. Cöë lïn chõ úi - röìi noá seä lïn maâ. Laåi thïm tiïëng thúã daâi to hún trûúác - Mong noá vïì laåi 9 chêëm àïí baán ài cho raãnh... Luác noá hún 6 chêëm baån ruã thò laåi chï ó chï öi khöng mua... Giúâ ra nöng nöîi naây àêy!". Noái röìi baâ cêìm söí quay ngoùæt ài roä nhanh. Töi àõnh chen vaâo, cö baån phêíy tay, kïí tiïëp - Mònh hoãi cö beá "möi giúái chûáng khoaán" maâ mònh mua lö cöí phiïëu naây tûâ noá - Em úi giaá höm nay thïë naâo? Noá nhòn mònh cûúâi cûúâi röìi haå gioång "Thöng tin laâ seä chia cöí 10 ùn 6. Chó phaãi chúâ thöi. Chõ àûâng hoãi giaá nûäa - àau tim. Quïn hùèn hai thaáng ài cho noá ngoåt nûúác. Thïë". Ai àoá xen vaâo - Moåi ngûúâi baán ra thò tiïëc mua vaâo thò súå - nïn cûá aán binh bêët àöång êëy aâ..." - Möåt ngûúâi veã am hiïíu phên tñch. Töi tûå nhiïn khöng muöën baân vaâo nûäa - Thò caác nhaâ chuyïn mön vêîn mua vaâo khi giaá haå, baán ra khi giaá cao. Vêåy maâ dûúâng nhû thiïn haå chaã ai chõu nghe cûá xö nhau vaâo mua khi giaá cao vaâ baán thaáo ài khi giaá xuöëng. Tûå nhiïn laåi ao ûúác - giaá coá tiïìn - to gan öm vaâo möåt ñt cöí phiïëu töët. Chúâ vaâi ba thaáng nûäa thò biïët tay nhau. Nhaâ àêìu tû lêu nùm thi thoaãng gùåp trong CLB chûáng khoaán trêën an - chu kyâ àïën súám nhûng seä ài theo hònh rùng cûa, khöng rúi nhû nùm ngoaái vaâ seä höìi phuåc súám… Laåi thêëy ngên haâng thïë giúái thöng baáo coá túái 4 tyã USD àöí vaâo thõ trûúâng chûáng khoaán Viïåt Nam tñnh àïën àêìu thaáng 4. Laåi thêëy caác nhaâ àêìu tû nûúác ngoaâi vêîn ung dung mua thïm cöí phiïëu. Mong thúâi gian tröi nhanh hún àïí saân laåi têëp nêåp trúã laåi, VNIndex dêng lïn haâng ngaây... Tñnh trïn àêìu ngoán tay. May qua, thaáng tû chó coá ba mûúi ngaây. THAÃO NGUYÏN 15.4.2007 DOANH NHÊN 33


thûúng hiïåu

baâi: HOA CHI

"VIÏN GAÅCH ÀÊÌU TIÏN"

XÊY

ÀÏË CHÏË Biïíu trûng cuãa Cty (logo) laâ böå mùåt cuãa Cty. Noá àûúåc coi laâ viïn gaåch àêìu tiïn àïí caác öng chuã Cty xêy dûång cho mònh möåt àïë chïë huâng maånh. LOGO TÖËT SEÄ TAÅO NÏN SÛÅ KHAÁC BIÏÅT Melissa Sowell àaä thuï möåt nhaâ thiïët kïë vaâo laâm viïåc àïí chuyïn laâm logo trûúác khi khai trûúng nhaâ haâng Albuquerque. Trong khi chó cêìn boã ra khoaãng 1.000 USD laâ coá thïí thuï laâm möåt logo khaá hoaân haão, tûúm têët, Sowell àaä quyïët àõnh chi túái 5.000 USD cho nhaâ thiïët kïë àöì hoåa Bradford Lawton úã San Antonio. Giaãi thñch vïì chuyïån naây, Sowell cho biïët mònh khöng hïì hoang phñ maâ hûúáng túái viïåc Cty cêìn möåt ngûúâi luön quan têm àïën chuyïån chùm soác vaâ caãi thiïån vïì logo cuãa Cty. Do àoá Sowell cêìn caác lúâi khuyïn thûúâng xuyïn cuãa 38 DOANH NHÊN 15.4.2007

chuyïn gia Lawton vïì logo. Sowell chùæc chùæn möåt àiïìu, Lawton seä taåo ra khöng chó logo cuãa Cty maâ coân laâm nöíi caã thûúng hiïåu Wing Basket cuãa nhaâ haâng Albuquerque do Sowell àiïìu haânh. Lawton seä thiïët kïë caác chiïëc aáo thun vaâ nhûäng baãng thûåc àún bùçng kim loaåi maå keäm cuãa nhaâ haâng vúái hònh aãnh logo cuãa nhaâ haâng Wing Basket - núi hiïån coá 40 nhên viïn laâm viïåc vaâ àaåt doanh thu 1 triïåu USD. Giöëng nhû Sowell, Barney Schumacher àaä thuï Todd Clausnitzer cuãa Cty Image Printing thiïët kïë möåt logo cho

Cty kinh doanh kim cûúng úã Bishmarck vúái doanh söë 2 triïåu USD. Nhaâ thiïët kïë àaä àûa ra möåt loaåt logo àún giaãn, laäng maån, thïí hiïån neát cao quyá, sang troång cuãa möåt têåp àoaân trang sûác. Mùåc dêìu vêåy, Schumacher àaä phaãi mêët nhiïìu thúâi gian àïí cuâng caác nhaâ thiïët kïë choån ra loaåi logo chuêín nhêët nhùçm àïí laåi êën tûúång maånh vúái khaách haâng. Taåi sao Sowell vaâ Schumacher phaãi laâm thïë? Vò logo laâ biïíu trûng cuãa thûúng hiïåu Cty. Möåt logo töët seä taåo ra sûå khaác biïåt giûäa baån vúái caác àöëi thuã caånh tranh theo caách àïí laåi êën tûúång khoá phai trong loâng khaách haâng vaâ taåo nïn sûå àöåc àaáo vïì hoaåt

Nhûäng logo maånh nhêët thïë giúái hiïån nay thuöåc vïì caác haäng nhû Toyota, Ford, Mercedes, Chevrolet, Rolls Royce, BMW, Coca-Cola, Pepsi-Cola, IBM, Microsoft, Intel, Amazon.com, Yahoo, Google, Ebay, Ipol, Adidas, Nike, BP, Shell, Fedex... Chuáng rêët àún giaãn nhûng giaâu yá nghôa. Caác biïíu tûúång logo naây taåo nïn êën tûúång àöåc nhêët vaâ khoá quïn trong àêìu oác khaách haâng.

Möåt logo êën tûúång phaãi dïî hiïíu, coá thïí àoåc àûúåc trïn danh thiïëp, baãn fax hoùåc gùæn úã bïn caånh toâa nhaâ truå súã. àöång kinh doanh cuãa baån. Noá cuäng laâ möåt thûá gò àoá coá thïí truå laåi qua thaách thûác cuãa thúâi gian maâ baån coá quyïìn tûå haâo vïì sûå töìn taåi cuãa logo theo nùm thaáng. Möåt nhaâ thiïët kïë töët seä àùåt ra caác cêu hoãi àïí tranh luêån vïì logo nhùçm laâm cho Cty cuãa baån khaác biïåt vúái thïë giúái. Sûå àöåc àaáo cuãa logo nùçm trong maâu sùæc, kiïíu daáng, phöng chûä, hònh aãnh... khiïën cho logo àoá khi thu nhoã hay phoáng to hoùåc in trïn caác chêët liïåu khaác nhau, saãn xuêët trïn vêåt liïåu khaác nhau àïìu àûúåc giûä nguyïn giaá trõ.

Laâm sao àïí tòm ra nhûäng nhaâ thiïët kïë logo àaáng àöìng tiïìn baát gaåo? Baån bùæt buöåc phaãi tòm kiïëm qua nhûäng cuöën saách daânh riïng vïì logo hoùåc vaâo caác trang web nhû www.logolounge.com àïí tham khaão. Baån cuäng coá thïí goåi àiïån túái caác haäng coá nhûäng loaåi logo baån yïu thñch àïí hoãi xem ai àaä laâm nïn chuáng.

kinh nghiïåm chuyïn laâm viïåc úã caác thõ trûúâng nhoã. Ngoaâi ra nïëu caác nhaâ thiïët kïë thñch thuá vúái nhûäng khaái niïåm êín chûáa sau saãn phêím cuãa Cty vaâ hai bïn gùåp nhau úã nhiïìu quan àiïím triïët lyá, hoå seä sùén saâng cöång taác vúái baån, duâ ngên saách daânh cho viïåc laâm logo coá thïí coân khiïm töën. Vaâ, khi baån muöën coá nhiïìu sûå lûåa choån trûúác khi àûa ra quyïët àõnh hoùåc Cty baån coá nhiïìu têìng nêëc laänh àaåo duyïåt logo thò baån phaãi chêëp nhêån giaá cao.

Taåi Myä, giaá möåt logo thûúâng coá giaá khúãi àiïím tûâ 2.000 USD vaâ tùng àïën 5.000 USD hoùåc cao hún. Àïí tiïët kiïåm tiïìn, baån coá thïí tòm kiïëm nhûäng nhaâ thiïët kïë coá

Möåt logo êën tûúång khiïën thïë giúái phaãi chuá yá àïën Cty cuãa baån. Vaâ nhû thïë baån àaä sùén saâng bûúác vaâo cuöåc chúi toaân cêìu hoáa vúái möåt vuä khñ sùæc beán.„

GIAÁ MÖÅT LOGO ÚÃ MYÄ: 2.000 - 5.000 USD

15.4.2007 DOANH NHÊN 39


thûúng hiïåu

baâi: DUY KHÛÚNG

VÕ ÀÙÆNG...

LASER

Thaáng 12 nùm 2003, lêìn àêìu tiïn, ngûúâi tiïu duâng VN biïët àïën möåt saãn phêím bia tûúi àoáng chai trïn dêy chuyïìn hiïån àaåi bêåc nhêët Àöng Nam AÁ. Trong voâng möåt nùm, Tên Hiïåp Phaát (THP) àaä àöí xêëp xó 3 triïåu USD vaâo chiïën dõch quaãng caáo vúái sûå goáp mùåt cuãa chuyïn gia marketing haâng àêìu VN. TVC do möåt Cty quaãng caáo ngoaåi têìm cúä thûåc hiïån àûúåc phaát rêìm röå trïn truyïìn hònh toaân quöëc.Thïë nhûng kïët quaã thêåt bêët ngúâ, ngay caã àöëi vúái nhûäng ngûúâi giaâu trñ tûúãng tûúång nhêët. Taåi sao?

40 DOANH NHÊN 15.4.2007

MARKETING CHUYÏN NGHIÏÅP NHÛNG...

Löî höíng lúán cuãa Laser beer nùçm úã chöî chûa nghiïn cûáu kyä ngûúâi tiïu duâng. Khi àõnh võ noá nùçm úã phên khuác cao, àöëi tûúång khaách haâng laâ nhûäng ngûúâi àaân öng thaânh àaåt tûâ 25 àïën 40 tuöíi. Nhûäng THP khöng biïët rùçng trong àêìu khaách haâng laåi khöng cho bia tûúi àoáng chai laâ loaåi bia cao cêëp, cho duâ noá àûúåc khoaác thïm "böå caánh" lõch laäm ài chùng nûäa. Vöåi vaâng khi chûa thêëu hiïíu àûúåc khaách haâng muåc tiïu, quaá noáng vöåi àïí baán àûúåc haâng seä sai tûâ chiïën lûúåc àïën kïë hoaåch triïín khai, laâm mêët dêìn hònh aãnh thûúng hiïåu. Möîi thûúng hiïåu khi àõnh võ àïìu phaãi nhùæm vaâo möåt phên khuác nhêët àõnh. Moåi loaåi rûúåu khi uöëng àïìu giöëng nhau úã phêìn cuöëi, nhûng khi uöëng Absolut thò giaá seä khaác uöëng Nïëp Múái, vaâ uöëng Nïëp Múái thò khaác vúái

uöëng rûúåu àïë loaåi can nhûåa. Vêîn cuâng möåt lúåi ñch lyá tñnh, nhûng khi caác loaåi saãn phêím vaâ thûúng hiïåu cho chuáng ta caác caãm xuác khaác nhau thò giaá cuãa noá cuäng seä khaác nhau. Caác giaá trõ khaác nhau vïì caãm tñnh seä dêîn túái phên ra caác phên khuác khaác nhau nhùçm àaáp ûáng tûâng nhoám khaách haâng khaác nhau vïì àùèng cêëp tiïu duâng. Giaá trõ cuãa möåt vêåt chñnh laâ lûúång caãm xuác töët maâ baån coá àûúåc tûâ noá. Möåt saãn phêím reã nhêët khi noá laâ haâng hoáa (chó coá thuêìn tuáy lúåi ñch lyá tñnh). Nïëu ta bùæt àêìu xêy dûång cho noá möåt böå mùåt, gùæn cho noá caái tïn vaâ caác hònh aãnh, caác tñnh caách, noá seä tùng thïm giaá trõ bùçng giaá cuãa caái thûúng hiïåu. Trong möåt lêìn laâm nghiïn cûáu test muâ (blind test), ngûúâi ta duâng 8 nhaän hiïåu khaác nhau cho möåt nhoám búåm nhêåu uöëng thûã Àa söë chó nhêån ra àûúåc

Heineken búãi noá ñt chua hún caác loaåi khaác, coân laåi thò àoaán sai lêîn löån hïët. Thûúâng bia chó coá muâi vaâ võ trong vaâi ba nguåm àêìu tiïn. Coân sau àoá thò hêìu nhû caác loaåi àïìu nhû nhau. Khi tiïëp tuåc test bùçng caách uöëng vúáii nhaän hiïåu - tûác roát bia thùèng ra tûâ caác chai coá nhaän roä raâng - ngay lêåp tûác dên uöëng bia caãm nhêån àûúåc vö vaân thûá khaác biïåt vaâ rêët thuá võ: bia Heineken coá võ thêåt thanh vaâ thúm laâm sao, Saâi Goân "xanh" coá võ chua quen thuöåc, Tiger bia "nùång". Thûåc tïë laâ luác naây moåi ngûúâi "uöëng" caái nhaän hiïåu chûá khöng phaãi laâ uöëng bia nûäa. Do vêåy, ngûúâi uöëng bia thûúâng uöëng "bùçng niïìm tin vaâo caác caãm nhêån àaä coá vïì thûúng hiïåu". Trong viïåc xêy dûång thûúng hiïåu cho bia, àiïìu cöët loäi laâ phaãi taåo cho ngûúâi uöëng möåt lyá do, möåt chûáng cûá roä raâng àïí ngûúâi uöëng tin vaâo loaåi bia àoá. Tuy nhiïn àiïìu cöët loäi úã àêy chñnh laâ taåo cho ngûúâi uöëng bia nhûäng traãi nghiïåm thêåt àaä, nhûäng lyá do tin tûúãng thêåt roä raâng.

Möåt rong nhûäng lyá do ngûúâi ta uöëng bia vò: Uöëng bia àïí thïí hiïån àùèng cêëp vaâ phong caách söëng. Tuy nhiïn, nïëu Lazer bia hûúáng àïën thõ phêìn sang troång thò coá nghôa laâ noá phaãi quyá hiïëm. Nhûng ngûúåc laåi, THP àaä laâm cho noá trúã thaânh phöí biïën vúái kiïíu quaãng caáo cho mùåt haâng àaåi traâ. Ngaây xûa Heineken àaä tiïëp thõ trûåc tiïëp êm thêìm taåi nhûäng núi sang troång nhêët àïí taåo nïn caái goåi laâ "Giaá Trõ Truyïín Thöëng" (Giaá trõ truyïìn thöëng laâ caách hiïåu quaã nhêët àïí taåo loâng trung thaânh). Heineken laâm lùång leä trong hún 10 nùm taåi VN trûúác khi tung ra laâm quaãng caáo. Viïåc baán möåt thûá àùæt tiïìn cêìn coá thúâi gian nhiïìu nùm trúâi vaâ phaãi tiïëp thõ theo caách àùåc biïåt. Sau thúâi gian khöng vaâo àûúåc caác kïnh chñnh, caác quaán coá baãng hiïåu Laser moåc ra taåi nhûäng khu dên cû lao àöång hoùåc khu ngoaåi ö. Caác PG (Promoter Girl) àûúåc tuyïín öì aåt, khöng àuáng "hïå chên daâi" nhû cuãa Tiger vaâ Heineken. Àiïìu naây laâm hoãng toaân böå hònh aãnh do sûå khöng àöìng nhêët naây. Dên uöëng bia khöng thïí tin vaâ cuäng khöng thïí chêëp nhêån coi Laser laâ loaåi bia thûúång haång.

BIA CAO CÊËP, ÀÕNH GIAÁ THÊËP CÊËP Viïåc xêy dûång chiïën lûúåc giaá thûúâng phaãi do giaám àöëc taâi chñnh phöëi húåp vúái giaám àöëc phaát triïín saãn phêím vaâ giaám àöëc tiïëp thõ baân baåc kyä lûúäng

röìi múái quyïët àõnh. Vñ nhû àïí àõnh giaá Twister, ngûúâi ta laâm caã chuåc àúåt test vaâ sau 7 thaáng cên nhùæc múái quyïët àõnh àûúåc mûác giaá àuáng. Àûa ra giaá thêëp hún àöëi thuã Heineken àaä khiïën Laser ài sai möåt bûúác. Bia tûúi coá nghôa laâ con men bia khöng bõ diïåt (khöng khûã tiïåt truâng maâ chó thanh truâng), vaâ bõ laâm laånh úã nhiïåt àöå cao trong thúâi gian cûåc ngùæn. Khi múã chai bia ra, men bia seä söëng laåi vaâ trúã thaânh möåt thûá gò àoá húi giöëng nhû bia tûúi, töët cho sûác khoeã. Bia tûúi vò thïë úã nûúác ngoaâi luön àùæt hún Laser beer. Nhûng THP do lo súå khöng caånh tranh nöíi vúái Heineken nïn àaä àùåt giaá baán dûúái giaá cuãa caác bia cao cêëp khaác. Thêåt trúá trïu àiïìu naây laåi taåo cho moåi ngûúâi uöëng caãm nhêån Laser chêët lûúång thêëp hún saãn phêím cuâng àùèng. Ngaânh phên phöëi hiïån nay úã VN cûåc kyâ phûác taåp, khoá kiïím soaát vaâ chó daânh cho caác àaåi gia. Mûác àöå àêìu tû cho hïå thöëng phên phöëi laâ möåt khoaãn lúán khöíng löì. Nïëu xêy möåt kïnh phên phöëi toaân quöëc thò cêìm chùæc laâ phaãi coá sùén caã triïåu àö. Chi phñ cho phên phöëi thûúâng lúán hún àêìu tû saãn xuêët ñt nhêët 3 lêìn, theo möåt giaám àöëc baán haâng PEPSI. Coân nhúá, chñnh CoCa Cola àaä tûâng ùn quaã àùæng cuäng vò kïnh phên phöëi quaá lúán maâ laåi khöng hiïåu quaã. Laser coân gùåp rùæc röëi cú baãn vúái chêët lûúång saãn phêím. Nhiïìu ngûúâi thûâa nhêån Laser uöëng rêët ngon, tuy nhiïn, Laser chó ngon khi lûu trûä àuáng caách, coá thïí duâng noáng hoùåc ûúáp laånh, vaâ khi àaä ûúáp laånh röìi thò phaãi trûä laånh nïëu chûa duâng àïën. Àiïìu kiïån naây chó lyá tûúãng tûâ nhaâ maáy, kho nhaâ maáy, vaâ vêån 15.4.2007 DOANH NHÊN 41


anh huâng luêån

tñnh. Tiger vaâ Heineken cuäng sûã duång lúåi thïë ài trûúác àïí chùån àûúâng Laser thöng qua caác thoãa thuêån àöåc quyïìn hònh aãnh vaâ nhaän hiïåu taåi kïnh horeca (hotel, restaurant vaâ cafeá) khiïën cho Laser rêët khoá khùn trong viïåc tòm chöî àûáng trong luác khoá khùn nhêët. Àêy cuäng chñnh laâ lyá do àêíy Laser traân ra lïì àûúâng hoùåc caác vuâng ngoaåi ö. chuyïín àïën nhaâ phên phöëi. Coân tûâ nhaâ phên phöëi, àiïím baán àïën ngûúâi tiïu duâng thò rêët khoá. Saãn phêím Laser bõ thay àöíi nhiïåt àöå vò ngûúâi baán thay àöíi liïn tuåc caách thûác lûu trûä cuãa mònh dêîn àïën laâm thay àöíi.

PHAÃN ÀOÂN CUÃA ÀÖËI THUÃ Laser thua phaãi chùng vò Tiger vaâ Heineken quaá maånh? Laser biïët hoå àaä vûúáng vaâo caái bêîy cuãa "luêåt nêëc thang". Trong luêåt naây, ngûúâi àûáng àêìu coá thïí àeâ beåp ngûúâi thûá nhò vaâ ngûúâi thûá nhò coá thïí hêët ngaä nhûäng keã àïën sau. Nhûng Laser coá nhiïìu löî höíng àïí àöëi thuã coá thïí tung ra nhûäng cuá phaãn àoân quyïët àõnh vaâo chöî hiïím. Hiïíu biïët cuãa ngûúâi tiïu duâng vïì caác loaåi bia: bia tûúi, bia húi, bia chai, bia lon... laâ haån chïë. Àaáng leä ra khêu truyïìn thöng cuãa Laser phaãi àõnh ra möåt gu múái cho bia tûúi àoáng chai cuãa mònh. Vò thïë caác àöëi thuã chó cêìn chaåy möåt loaåt quaãng caáo àõnh hònh trïn caác taåp chñ cao cêëp vúái thöng àiïåp: bia tûúi haão haång thay vò roát vaâo lyá trñ thò khui nùæp vaâ uöëng - möåt phong caách rêët treã trung vaâ àêìy caá 42 DOANH NHÊN 15.4.2007

AÁNH SAÁNG CUÖËI ÀÛÚÂNG HÊÌM? Giaãi cûáu möåt thûúng hiïåu khöng phaãi laâ chuyïån laå trïn thïë giúái. Nhûng Laser phaãi laâm gò? Cú höåi cho Laser coân bao nhiïu? Àêy laâ möåt cêu hoãi nhûäng ai àang tiïëc nuöëi thûúng hiïåu naây àùåt ra. Dên uöëng bia àùæt tiïìn luön choån cho mònh nhûäng lyá do roä rïåt: Uöëng àïí thïí hiïån àùèng cêëp vúái ngûúâi khaác, uöëng àïí thûúãng thûác (hûúãng thuå caái caãm giaác mònh àang úã àùèng cêëp), uöëng vò thêëy ñch lúåi cuãa noá (dïî tiïu hoaá, töët cho sûác khoãe chùèng haån), uöëng vò ngûúâi khaác ai cuäng uöëng caã, uöëng vò àang coá khuyïën maäi, uöëng vò caác PG chên daâi xinh xùæn àaáng yïu... Vò thïí muöën khaách haâng uöëng Laser thò phaãi cho hoå möåt lyá do cuå thïí chûá khöng phaãi taåo ra sûå nhêån biïët àún thuêìn. Laser seä coá cú höåi nïëu biïën àiïím nhûúåc cuãa mònh laâ bia tûúi àoáng chai thaânh lúåi thïë caånh tranh so vúái caác loaåi bia àoáng chai thöng thûúâng khaác. Quan troång laâ trong lêìn tung haâng naây sùæp túái nïëu coá THP cêìn nhûäng ngûúâi thûåc sûå am hiïíu thõ trûúâng vaâ coá kinh nghiïåm laâm marketing cho caác thûúng

hiïåu cao cêëp. Àöëi vúái dên nhêåu, khuyïën maäi coá taác àöång lúán hún laâm mass media. Vò thïë, baâi thuöëc chûäa bïånh cho Laser luác naây laâ böìi böí sûác khoãe cho Laser nhaän múái chñnh laâ möåt chûúng trònh khuyïën maäi lúán, àöåc àaáo vaâ thïí hiïån àûúåc àùèng cêëp. Muöën thuyïët phuåc nhoám êím khaách haång sang thò taâi trúå cho têët caã caác sên tennis vaâ caác cêu laåc böå, caác höåi quaán, baán cho nhûäng ai coá theã VIP cuãa Laser vúái giaá ûu àaäi àùåc biïåt mang laåi hiïåu quaã. Hiïån taåi dên ài chúi tennis àa phêìn laâ têìng lúáp uöëng Heineken. Viïåc giuáp hoå thay àöíi khêíu võ, quen vúái Laser bùçng caách cho uöëng gêìn nhû miïîn phñ laâ möåt sûå àêìu tû àuáng àùæn. Àöìng thúâi, cêìn tung ra caác baâi viïët, caác buöíi höåi thaão vïì lúåi ñch cuãa bia tûúi àöëi vúái sûác khoeã, tung ra möåt söë baâi viïët vaâ caác quaãng caáo "cûåc kyâ saáng taåo" vïì Laser - bia vúái hûúng võ fresh. Cêìn àûa ra nhûäng thöng tin vïì sûå liïn doanh, hay húåp taác gò àoá, thuï mêëy chuyïn gia haâng àêìu vïì bia cuãa thïë giúái àïën THP àïí giuáp nêng cao chêët lûúång cuãa Laser. Caái gò àaä xaãy ra röìi thò phï bònh hay tung hö laâ àiïìu ai cuäng laâm àûúåc. Nhûng àïí àùåt cûúåc vaâo nhûäng gò chûa coá laâ àiïìu ñt ai daám xuöëng tay. Coá thïí "võ àùæng" cuãa bia Laser laâ möåt liïìu thuöëc quyá giuáp THP trûúãng thaânh hún. Caác nhaän hiïåu lûâng danh Number One, Traâ xanh O àöå, Bia Bïën Thaânh... laâ möåt bùçng chûáng roä raâng.„

baâi: VÛÚNG TUÏÅ MÊÎN

Caái TAI

CUÃA DOANH NHÊN Coá thïí coi möîi möåt öng sïëp, möîi möåt doanh nhên laâ "öng vua" trong "vûúng quöëc" cuãa mònh. Muöën "vûúng quöëc" êëy thõnh vûúång, "vua" phaãi coá caái tai töët. Vua coá tai töët thò múái traánh àûúåc nhûäng caái miïång xêëu cuãa àaám cêån thêìn.

TAI HÖN QUÊN, MIÏÅNG GIAN THÊÌN Lõch sûã 5.000 nùm phong kiïën Trung Quöëc 18 triïìu nhaâ Töëng laâ khoaãng thúâi gian nhuåc nhaä nhêët. Nhaâ Chu suåp àöí nùm 960, Triïåu Khuöng Dêîn lïn ngöi hoaâng àïë, àöíi quöëc hiïåu laâ Töëng, àõnh àö úã Biïån Kinh (huyïån Khai Phong ngaây nay). Triïåu Khuöng Dêîn phong meå laâ thaái hêåu. Àûúåc ngöìi

ngöi cao nhûng thaái hêåu khöng vui. Khi caác àaåi thêìn hoãi nguyïn do thò baâ noái: "Laâm thiïn tûã rêët khoá. Coá cai trõ töët thò ngöi võ àoá múái àûúåc tön quyá. Nïëu cai trõ khöng töët thò coá muöën quay trúã laåi laâm dên thûúâng cuäng khöng àûúåc nûäa.". Vïì sau quaã àuáng nhû vêåy. 18 triïìu nhaâ Töëng laâ thúâi kyâ nhuåc nhaä nhêët cuãa lõch sûã phong kiïën Trung 15.4.2007 DOANH NHÊN 43


Quöëc. Tiïëng laâ möåt àïë chïë huâng maånh úã Trung Nguyïn, tûå xûng laâ Thiïn triïìu, xem caác nûúác xung quanh nhû moåi rúå, bùæt phaãi xûng laâ phiïn thuöåc vaâ haâng nùm phaãi triïìu cöëng, vêåy maâ möåt nûúác Kim nhoã beá phña Bùæc (giaáp Möng Cöí), vuâng lïn àaánh cho túi taã, hai lêìn hoaâng àïë vaâ thaái hêåu bõ quên Kim bùæt laâm tuâ binh. Möîi khi muöën chuöåc hoaâng àïë vaâ thaái hêåu thò àïìu phaãi cùæt àêët dêng cho nûúác Kim. Giang sún nhaâ Töëng cûá ngaây möåt co laåi nhû miïëng da lûâa. Àïí coá thïm àêët, Töëng àem quên xuöëng phña Nam xêm lûúåc VN, cuäng bõ Lyá Thûúâng Kiïåt àaánh cho àaåi baåi. Nguyïn nhên thêët baåi cuãa nhaâ Töëng laâ taåi caái tai mñt àùåc cuãa hön quên vaâ miïång thöëi cuãa gian thêìn. 18 àúâi, tûâ Töëng Thaái Töí àïën àúâi Töëng Hiïëu töng, triïìu àinh nhan nhaãn gian thêìn. Àïën àúâi thûá 17, (Töëng Cao Töng), nhaâ Töëng phaãi hoaân toaân thêìn phuåc nhaâ Kim. Khi vua Kim laâ Hoaân Nhan Lûúång xuöëng chiïëu phong vûúng cho Cao Töng thò vua Töëng phaãi quyâ laåy, lônh chó vaâ thïì seä triïìu cöëng àêìy àuã. Haâng nghòn nùm qua, chûa bao giúâ caác hoaâng àïë Trung Hoa phaãi quyâ trûúác mùåt ai àïí nhên sùæc phong. Sûã saách cheáp vïì viïåc naây nhû sau: "Àêy laâ möëi nhuåc nghòn nùm khöng rûãa àûúåc". Caái miïång gian thêìn àöåc àõa nhêët Nhaâ Töëng laâ Têìn Cöëi. Khi quên Kim àaánh, vò khiïëp nhûúåc nïn Têìn Cöëi chuã trûúng cêìu hoaâ. Trong haâng nguä àaåi thêìn, chó coá Nhaåc Phi laâ chuã chiïën. Sûå thûåc thò Nhaåc Phi àaä àaánh cho quên Kim tan taác. Nhûng Nhaåc Phi caâng thùæng to thò Têìn Cöëi caâng lo cho caái ghïë tïí tûúáng cuãa hùæn. Khi Nhaåc Phi thu àûúåc gêìn hïët àêët nhaâ Töëng bõ Kim chiïëm àoáng, thò Têìn Cöëi têu vúái Cao Töng rùçng: "Nïëu khöng tûúác binh quyïìn cuãa Nhaåc Phi thò thïë cuãa hùæn seä lúán hún vua vaâ 44 DOANH NHÊN 15.4.2007

ngai vaâng bõ àe doaå". Cao Töng xuöëng chiïëu liïn tuåc 12 lêìn bùæt Nhaåc Phi ruát quên. Vïì kinh, Nhaåc Phi baäi binh, mang êën tñn traã vua. Thïë nhûng Tên Cöëi chûa chõu dûâng laåi. Hùæn gieâm pha, noái xêëu Nhaåc Phi vaâ xuái Cao Töng bùæt giam Nhaåc Phi, giao cho böå hònh xeát xûã. Thûúång thû böå hònh thêëy Nhaåc Phi coá cöng lúán maâ khöng hïì coá töåi nïn khöng xeát xûã maâ treo êën tûâ quan. Cuöëi cuâng Têìn Cöëi àaä giïët Nhaåc Phi trong tuâ. Nhaåc Phi chïët, trùm hoå khoác nhû mûa. Coân nhaâ Kim thò mûâng vui khön xiïët. Tûâ àoá quên Kim têën cöng, chiïëm thaânh, cûúáp àêët, coân àaâo caã lùng möå töí tiïn nhaâ Töëng lïn. Cao Töng luác naây thên cö thïë cö, caác trung thêìn àïìu boã ài caã, chó coân laåi möåt mònh Têìn Cöëi nïn àaânh phaãi xûng thêìn, quyâ nhêån sùæc phong cuãa vua Kim. Sau khi Têìn Cöëi chïët, ngûúâi ta àuác tûúång hùæn, dûång úã ngaä tû àûúâng àïí moåi ngûúâi ài qua nhöí nûúác boåt vaâo mùåt hùæn. Ngaây nay, 1,3 tyã dên Trung Quöëc khöng ai daám àùåt tïn con laâ Têìn Cöëi nûäa.

VÛÚNG QUÖËC CUÃA LÚÂI NOÁI THÙÈNG Tai àïí nghe, miïång àïí noái. Bêåc minh quên biïët nghe àiïìu phaãi. Caác trung thêìn biïët noái àiïìu àuáng. Song, Khöíng Tûã noái: "Trung ngön nghõch nhô" (lúâi noái thùèng ngûúåc löî tai). Ngaây xûa, Tyã Can bõ moi tim, Mai Baá bõ bùm laâm mùæm, Quaãn Troång bõ troái, Baách Lyá Hïì phaãi ài ùn xin, Tön Têîn bõ chùåt chên, Nguä Tûã Tû bõ bûác tûã...Têët caã hoå àïìu laâ nhûäng trung thêìn vaâ àïìu khuyïn vua nhûäng àiïìu àuáng maâ bõ chïët caã. Ngaây nay, vêîn chûa hïët nhûäng ngûúâi bõ khöën khöí vò xiïím nõnh. Möîi möåt võ sïëp àïìu coá thïí coi nhû möåt öng vua nhoã. Àaä laâ "vua" thò têët coá cêån thêìn. Boån

naây biïët rêët roä "vua" thñch ùn gò, uöëng gò, cêìn laåc thuá gò, cêìn bao nhiïu àö la... Vò thïë, moåi lúâi noái cuãa boån naây àïìu loåt vaâo àïën têån xûúng tuãy sïëp. Àoá laâ àûúâng mêåt roát vaâo tai sïëp, roát vaâo caâng nhiïìu, sïëp caâng àiïëc, caâng ngu töëi. Boån gian thêìn vò bêët taâi nïn phaãi baám àuäng quêìn cuãa sïëp maâ tiïën thên. Ngûúâi thûåc taâi thò khöng xu nõnh, thêåm chñ kiïu ngaåo, thêëy vua sai cuäng phï phaán, khöng hïì biïët súå. Ngûúâi saáng lêåp ra haäng Honda rêët hay mùæng caác cêån thêìn. Ai lûåa yá öng àïí lêëy loâng laâ bõ mùæng ngay. Vò thïë öng Honda coá caái tai vô àaåi. Vò thïë têåp àoaân Honda laâ vûúng quöëc cuãa lúâi noái thùèng. Cuäng vò thïë Honda trúã thaânh möåt àïë chïë huâng maånh toaân cêìu.„„

45

VÙN HOÁA XAÄ HÖÅI

baâi: HOAÂNG NGUYÏN

aãnh: DÛÚNG HIÏÅP

TRAÂ CUÅ TRÛÚÃNG VAÂ "CÚN NGHIÏÅN" THANH TAO

CUÃA NHAÂ VÙN TAÂO MAÅT Traâ Cuå Truúãng, möåt hûúng võ laå laå, quen quen nhû àaä tûâng àaä gùåp úã àêu àoá. Thoang thoaãng nhûng khoá quïn. Giûäa bao la àöìng bùçng Bùæc Böå, bïn nhûäng àêìm sen nguát ngaát muâa haå, coá möåt ngûúâi àaä giûä hûúng sen tûå nhiïn êëy trong võ traâ mêëy chuåc nùm qua, àoá laâ Cuå Trûúãng An úã àêët Àöìng Vùn cuãa tónh Haâ Nam. raâ sen Cuå Trûúãng - möåt saãn phêím thuöåc vïì thuã cöng vaâ thuêìn khiïët hûúng liïåu thiïn nhiïn àaä tûâng laâ àiïím heån cuãa möåt söë tao nhên mùåc khaách möåt thúâi...

T

CAÃ ÀÊÌM SEN THÚM MAÁT MÖÎI CHEÁN TRAÂ Möåt cûãa haâng nhoã giûäa têëp nêåp quaán xaá cuãa thõ trêën Àöìng Vùn. ÊËm traâ nhoã bùçng saânh, möîi êëm

giaá 2.000 àöìng, nhûng nhû nhûäng ngûúâi khaách àaä àïën quaán, thò chó vúái 2.000 àöìng êëy, hoå àûúåc têån hûúãng caã àêìm sen thúm maát. Möîi nùm, lúáp "hêåu duïå" cuãa Cuå Trûúãng An chó saãn xuêët àûúåc chûâng 70 kg traâ, möîi kg giaá 150 ngaân àöìng, trûâ tiïìn mua cheâ tûâ Thaái Nguyïn khoaãng 40 ngaân àöìng, tñnh ra thu nhêåp khöng àaáng kïí. Nhiïìu ngûúâi baån cuãa Thanh - chaáu nöåi Cuå Trûúãng An, ngûúâi phuå traách phêìn kyä 15.4.2007 DOANH NHÊN 45


KHUNG TRÚÂI MÚÃ muâa, vaâ möåt böng sen khöng àûúåc bao nhiïu haåt gaåo nhû thïë, vaâ möîi kg cheâ phaãi sûã duång túái 100 böng sen Baách Diïåp - thûá sen tûúång trûng cho nhaâ Phêåt - thò khöng àûúåc laäng phñ nhûäng "haåt ngoåc" maâ thiïn nhiïn ban tùång. Öng coân baão rùçng, laâm traâ sen nïëu khöng kiïn nhêîn thò khöng thïí laâm àûúåc, búãi chñnh öng caã cuöåc àúâi êm thêìm bïn chiïëc quaán nhoã cuäng àïí giûä thûá hûúng àöìng nöåi êëy maâ khöng cêìn biïët rùçng mònh giûä laâm gò vaâ giûä cho ai.

CÖNG PHU VAÂ THUÁ CHÚI

thuêåt laâm traâ Cuå Trûúãng An tiïëc reã vïì diïån tñch cûãa haâng, khöng phaãi vò "khöng biïët choån haâng maâ kinh doanh" maâ laâ "mùåt haâng naây "cuä kô" lùæm röìi, kinh doanh khöng coá laäi" nhûng àïí giûä nghïì cuãa öng, caác chaáu vêîn... baám truå túái cuâng. Thò thïë, nghïì traâ khöng nuöi nöíi ngûúâi, thò ngûúâi laåi phaãi nuöi nghïì nïëu nhû ngûúâi thêëy nghïì àoá nhêët quyïët phaãi àûúåc nuöi, àûúåc giûä. Taåi sao û? Cuäng taåi nhiïìu nhiïìu, nhûng coá leä laâ taåi... kñ ûác, möåt kñ ûác thûúãng thûác traâ, möåt kñ ûác laâm traâ maâ noái ra khöng dïî tin. 10 tuöíi, Thanh àaä ngöìi laâm traâ cuâng öng. Coá lêìn, anh vö tònh laâm rúi mêëy haåt gaåo sen, öng nöåi anh nhùåt tûâng haåt möåt vaâ baão rùçng, sen möîi nùm chó coá möåt 46 DOANH NHÊN 15.4.2007

ÚÃ Àöìng Vùn, Thanh laâ ngûúâi àûúåc xïëp vaâo haâng khaá giaã, khöng phaãi khaá vò traâ maâ khaá vò möåt tiïåm aáo cûúái vaâ trang àiïím cö dêu kiïm caã chuåp aãnh, duâ muâa cûúái hay khöng muâa cûúái cuäng laâm khöng hïët viïåc úã caái cûãa haâng "thúâi thûúång" êëy. Vêåy nhûng, trong suöët 3 thaáng he âtûác laâ troån veån muâa sen, saáng naâo cuäng vêåy, khi mùåt trúâi chûa lïn, anh àaä búi thuyïìn ài haái sen. Khi böng sen múái heá laâ luác noá uã nhiïìu hûúng nhêët maâ ngûúâi trong nghïì goåi laâ giai àoaån hoa "haâm tiïëu". Khi lêëy àûa hoa vïì nhaâ phaãi boã ra lêëy gaåo ngay, nïëu khöng àïí hoa heáo seä mêët hïët hûúng. Cöng viïåc naây phaãi laâm thêåt gêëp gaáp búãi vúái nùæng muâa heâ, hoa seä heáo möåt caách choáng vaánh. Àïí coá àûúåc möåt kg traâ laâ möåt cöng àoaån rêët daâi, gaåo sen seä àûúåc ûúáp vúái traâ trong 10

ngaây, àûa ra sêëy khö röìi laåi àûa vaâ ûúáp tiïëp vaâ caâng ûúáp nhiïìu lêìn traâ caâng ngon, caâng thúm. Thanh nhúá laåi ngaây trûúác, vò àaäi baån tûâ Haâ Nöåi möåt êëm traâ maâ öng nöåi anh phaãi ûúáp àïën 6 lêìn. Bao nhiïu böng hoa, bêëy nhiïu ngaây giûä hûúng, möåt cheán traâ nhoã chûáa bao nöîi loâng. Chñnh vò vêåy, bêy giúâ khi àaä coá têët caã, Thanh vêîn kiïn trò vúái cöng viïåc maâ öng nöåi anh laâm nhû möåt thuá chúi, nhû möåt niïìm an uãi suöët caã cuöåc àúâi.

KINH DOANH KHÖNG CÖËT BAÁN NHIÏÌU "Thûåc ra, öng nöåi töi laâm traâ tûâ thúâi cuå coân rêët treã, laâm cho àúä phñ hoa sen, vaâ laâm àïí thêëy rùçng, hoa àeåp thò phaãi thûúãng thûác chûá khöng chó coá àûáng nhòn röìi àïí hoa taân ài möåt caách töåi nghiïåp" - Thanh noái vu vú thïë, nhûng cuäng àïí thêëy, anh khöng àïí nghïì cuä cuãa ngûúâi xûa taân ài vöåi vaä nhû nhûäng böng sen cuöëi haå. Nhaâ Thanh hïët àúâi öng vaâ àúâi chaáu cuâng laâm, coân àúâi cha, hoå thaânh àaåt hïët úã thaânh phöë, thõ xaä nïn khöng gêìn guäi vúái traâ, vúái sen cho lùæm. Thanh nhúá laåi, ngaây xûa nhaâ vùn Taâo Maåt möîi tuêìn àaåp xe tûâ Haâ Nöåi xuöëng àêy chó àïí thûúãng thûác möåt cheán traâ röìi laåi àaåp xe vïì cho àúä "cún nghiïån" thanh tao. Chiïëc aáo maâu sêîm, nuå cûúâi hiïìn hêåu, nhaâ vùn quyá traâ, quyá ngûúâi nïn dûâng laåi núi naây thûúãng ngoaån traâ vaâ àïí laåi núi quaán nhoã naây nhiïìu buát tñch baâng chûä Haán. Möåt söë nhaâ vùn, nhaâ baáo khaác nghe tiïëng cuäng thónh thoaãng gheá qua thûúãng thûác cheán traâ nïëu coá dõp cöng taác qua àêy. Giúâ nhûäng khaách xûa cuãa traâ Cuå Trûúãng vêîn chung thuãy vúái hûúng võ traâ sen naây, hoå lïn Haâ Nöåi cöng taác hay trïn àûúâng tûâ Haâ Nöåi vïì cuäng gheá laåi quaán nhoã thûúãng thûác cheán traâ röìi ài tiïëp. Uöëng traâ, röìi laåi mua traâ àem vïì, chó coá vêåy maâ söë lûúång traâ laâm ra

haâng nùm àûúåc tiïu thuå hïët chûá chûa tûâng baán buön bao giúâ, vaâ muöën baán buön cuäng khoá búãi sen chó àûúåc àïën thïë, khöng thïí nhiïìu hún àïí saãn xuêët ra möåt lûúång traâ khöíng löì, vaâ nïëu coá baán buön, traâ seä hïët veâo trong möåt khoaãnh khùæc. Maâ theo nhû lúâi Thanh noái, öng nöåi anh laâ möåt ngûúâi khöng thñch xö böì, laâm nghïì nhûng cuäng laâ àïí chúi nghïì, kinh doanh nhûng cuäng laâ àïí giao lûu vúái baån beâ laâ chñnh. Chaáu quyá öng thò cuäng khöng muöën biïën nhûäng gò öng àïí laåi cho chaáu thaânh möåt nghïì xö böì kiïëm chaác. Buön baán cûá tuác tùæc nhû vêåy, võ cheâ, hûúng sen cûá thoang thoaãng, cûá leo leát suöët caã möåt nùm vaâ nhiïìu nùm tûâ thúâi öng àïën thúâi chaáu.

nhûäng àêìm sen àang mêët dêìn diïån tñch. Nhaâ Thanh tûâ 8 mêîu sen giúâ chó coân möåt nûãa. Nhûng diïån tñch tröìng sen coân laåi àûúåc sûã duång cho viïåc àêëu thêìu laâm diïån tñch nuöi caá nïn anh phaãi ài thuï chñnh caái àêìm êëy àïí cêëy sen. Àïí saãn xuêët traâ bùçng nhûäng nùm trûúác, gia àònh anh phaãi thuï thïm nûãa diïån tñch bõ mêët úã khu vûåc khaác vúái caái giaá cao cuäng... gêìn bùçng giaá traâ (möîi mêîu 6 triïåu àöìng trong voâng 3 thaáng), nhûng àïí giûä nghïì thò cuäng phaãi vêåy khöng thïí khaác. Anh baão, nïëu mai naây diïån tñch sen úã àêy khöng coân mêîu naâo nûäa thò anh seä vïì caác xaä tiïëp tuåc thuï àêìm àïí laâm nghïì thöi.

KHÖNG ÀÏÍ MÊËT MÖÅT MUÂI HÛÚNG THOANG THOAÃNG

Möåt nghïì khöng thaânh möåt laâng nghïì maâ chó coá möåt gia àònh, möåt hûúng võ gêìn guäi, thanh khiïët nhûng khöng keám phêìn àöåc àaáo cuãa vuâng chiïm truäng Bùæc Böå àaä quaá quen thuöåc vúái nhiïìu ngûúâi suöët mêëy chuåc nùm qua. Vaâ chùæc chùæn, noá seä khöng mêët ài àûúåc, duâ chó giûä chuát hûúng võ thoang thoaãng...„

Ngaây xûa, úã núi naây sen moåc nhiïìu lùæm. Ài trïn quöëc löå 1A, hai bïn àûúâng cuãa thõ trêën Àöìng Vùn laâ caã möåt trúâi hoa sen hûúng ngaâo ngaåt. Bêy giúâ, khu cöng nghiïåp Àöìng Vùn hònh thaânh vaâ phaát triïín,

KHI TÒNH YÏU RIÏNG LUÂI ÚÃ PHÑA SAU... Múái àêy cöng an TpHCM àaä têåp kñch vaâo möåt ngöi nhaâ úã àûúâng Êu Cú, quêån Tên Bònh phaát hiïån nhûäng... 118 cö gaái treã quï úã caác tónh miïìn Têy Nam Böå àang àûúåc tuyïín choån laâm cö dêu cho caác "baác" àaân öng Haân Quöëc. Nhûäng ngûúâi töí chûác, möi giúái cö dêu bêët húåp phaáp bõ xûã lyá, coân 118 cö dêu huåt bõ traã vïì àõa phûúng. Cêu chuyïån laâm ngûúâi viïët baâi naây nhúá laåi coá lêìn gheá Caâ Mau àûúåc dûå möåt Liïn hoan sên khêëu quêìn chuáng cuãa tónh Caâ Mau, coá khöng ñt vúã kõch ngùæn lïn aán caái goåi laâ tïå naån caác cö gaái miïåt vûúân ài laâm dêu Àaâi Loan, Haân Quöëc. Nhûng haâng ghïë khaán giaã coá khöng ñt dò UÁt, maá Ba, öng Tû suåt suâi khoác. Möåt maá baão: "Tuåi bay thûã coi úã miïåt vûúân, miïåt ruöång tuåi maá, con gaái thoaát caãnh ngheâo cho gia àònh bùçng caách naâo? Tuåi noá lúán lïn cuäng muöën gia àònh vaâ baãn thên tuåi noá coá cuöåc söëng khaá giaã chúá! Lêëy chöìng trai miïåt vûúân û? Àêu dïî! Tuåi trai lïn phöë raáo troåi. Àûáa úã laåi thò biïëng nhaác, rûúåu ngêåp rùng, lêëy hùæn ngaây hai cûä ùn àoân, chõu sao nöíi?". Öng Tû rñt àiïëu thuöëc coá caán nhûng kheát leåt baão: "ÚÃ chöî tui cuäng coá mêëy àûáa lêëy chöìng nûúác ngoaâi àûúåc haånh phuác chúá böå. Möîi thaáng ba maá chuáng noá nhêån àûúåc ñt àöla lo cho sùæp nhoã ài hoåc, sûãa laåi caái nhaâ, mua caái ghe. Nïëu àûáa naâo cuäng bõ lûâa, àûáa naâo lêëy chöìng Àaâi Loan, Haân Quöëc cuäng cûåc khöí hún lêëy chöìng quï thò tuåi noá rêìn rêìn lïn thaânh phöë cho ngûúâi ta keán choån laâm gò?". Khi töi trao àöíi vêën àïì naây vúái möåt võ coá chûác sùæc úã Caâ Mau, võ naây têm sûå: "ÚÃ xûá töi, chuyïån nhiïìu cö gaái muöën lêëy chöìng Àaâi Loan, Haân Quöëc laâ möåt nhu cêìu coá thûåc àoá caác cha nöåi! Töi nghô, nïëu coá àoaân thïí, mùåt trêån hoùåc höåi phuå nûä, hoùåc Cty naâo àoá àûáng ra húåp phaáp laâm dõch vuå naây, nhû dõch vuå hön nhên trong nûúác thò àúä caãnh nhiïìu cö gaái bõ tuåi xêëu noá lûâa!". Coá Cty töí chûác húåp phaáp mònh seä hûúáng dêîn chõ em coá nhu cêìu lêëy chöìng nûúác ngoaâi hiïíu biïët vïì luêåt phaáp, choån lûåa àûúåc ngûúâi chöìng thñch húåp, coá tû caách àaâng hoaâng, vaâ chuêín bõ caác àiïìu kiïån laâm cö dêëu xûá ngûúâi thïë naâo cho khoãi búä ngúä". Noái nhûäng àiïìu suy nghô êëy, võ chûác sùæc àõa phûúng kia coân thoâng thïm möåt cêu: "Têët nhiïn, nïëu úã xûá mònh giaâu coá, khöng thiïëu sûå choån lûåa lêëy chöìng töët àeåp thò ai tñnh chuyïån lêëy chöìng xa xûá cho mïåt. Tuåi mònh àûâng àaåo àûác giaã laâm gò, khöí chõ em!". Àoá cuäng laâ möåt caách nhòn vïì thûåc tïë hiïån nay haâng chuåc ngaân cö gaái úã miïìn Têy Nam böå àaä laâm dêu xûá ngûúâi vaâ haâng chuåc ngaân cö gaái khaác àang tòm caách "vûúåt... biïn" àïí cûáu mònh. Nhûng duâ laâ caách nhòn gò ài chùng nûäa, thò, trûúác möåt thûåc traång nhû thïë, laâ nhûäng ngûúâi àaân öng cuãa nûúác Viïåt ai ai cuäng thêëy chaånh loâng, àïìu thêëy chñnh mònh coá löîi. Têm traång êëy liïåu coá chia seã àûúåc cuâng 118 cö gaái vûâa phaãi trúã vïì laâng quï vò chuyïën coi mùæt khöng thaânh? LÛU TROÅNG VÙN 15.4.2007 DOANH NHÊN 47


48

VÙN HOÁA - XAÄ HÖÅI

baâi: T.HAÃI - P.CÛÚÂNG

aãnh: PIXIDUC

Nhûäng

48 DOANH NHÊN 1.4.2007

myä nûä

MÖÅT THÚÂI VANG BOÁNG

KYÂ II:

LAÂM DÊU HUÅT VUA MEÂO VAÂ MÖËI TÒNH "TRONG PHIM"

Coá rêët nhiïìu cêu chuyïån vïì ngûúâi àeåp Nguyïîn AÁnh Haå, nhûng huyïìn thoaåi vaâ sûå thêåt möëi tònh cuãa baâ laâ möåt trong nhûäng chuyïån ly kyâ nhêët.

Àaánh boáng baân, khiïu vuä, ca haát, cûúäi ngûåa vaâ... laái ötö Rêët nhiïìu caãm xuác àaä àïën, khi töi bûúác chên vaâo ngöi nhaâ cuãa myä nhên möåt thúâi laâm “lay àöång” caã khu Viïåt Bùæc. Ngöìi trûúác töi, giûäa àöëng quêìn aáo haâng thuâng nhêìu nhô löån xöån trong cùn phoâng chêåt chöåi, laâ möåt baâ laäo nhoã thoá. Caãm giaác àêìu tiïn khi nhòn ngûúâi àaân baâ naây laâ êën tûúång vïì sûå khöng àong àïëm àûúåc cuãa thúâi gian. Nhûäng löång lêîy thuúã naâo giúâ roán reán thu mònh vaâo möåt vaâi neát kñn àaáo trïn gûúng mùåt: Laân da mõn maâng nhû thïí nùm mûúi nùm nûäa caái tuöíi 73 múái loâ doâ àïën; haâm rùng àïìu nhû haåt na vêîn loaá trùæng lïn möîi khi cûúâi; mi àaä suâm suåp vò tuöíi taác, nhûng àöi mùæt daâi vêîn àen vaâ ûúát - nhêët laâ khi baâ Haå cûúâi gioân tan àûa chuáng töi nhûäng têëm aãnh ngaây xûa àûúåc boåc cêín thêån trong

nhiïìu tuái nilon nhoã. Nhûäng bûác aãnh khöng àêìy àuã caác thúâi kyâ, laåi àaä öë maâu nùm thaáng, nhûng vêîn coá thïí thêëy rêët roä àiïìu hiïín nhiïn: nhan sùæc laâ thûá khoá coá thïí che lêëp. Ngûúâi trong aãnh vêîn cûá cùng troân, rúâ rúä nhû möåt böng hoa rûâng núã súám khöng muöën àúåi muâa. Laâ con thûá saáu trong möåt gia àònh 10 ngûúâi con cuãa öng baâ tû saãn Nguyïîn Hûäu Khoaát - Àöî Thõ Lan giaâu coá tiïëng úã àêët Tuyïn Quang, nïn Nguyïîn AÁnh Haå (Haå Baão Khuï) hêìu nhû thaåo têët caã caác mön chúi maâ nhûäng tiïíu thû khuï caác thõ thaânh têìng lúáp cao thúâi Êu hoaá àïìu phaãi biïët: Boáng baân, khiïu vuä, ca haát, thêåm chñ caã... cûúäi ngûåa vaâ laái ötö. Cöång thïm “moán” tiïëng Phaáp tröi chaãy vaâ biïët nûä cöng gia chaánh, Nguyïîn tiïíu thû trúã thaânh möåt hiïån tûúång laå úã caái núi maâ, thúâi bêëy giúâ, theo quan niïåm cuãa söë àöng, ngay caã chuyïån 1.4.2007 DOANH NHÊN 49


chia seã

baâi: ÀOAÂN VUÄ LINH (thûåc hiïån)

CTY BAÃO ÀAÃM AN TOAÂN HAÂNG HAÃI II (MSC II):

MSC II chñnh thûác ài vaâo hoaåt àöång tûâ thaáng 8/2005, laâ têåp húåp cuãa 5 Xñ nghiïåp Baão àaãm haâng haãi thuöåc Cuåc Haâng haãi VN, trûåc tiïëp quaãn lyá hïå thöëng tuyïën, luöìng, traåm haãi àùng... chaåy doåc theo

MÖ HÒNH MÚÁI,

SÛÁC BÊÅT MÚÁI Chó múái ài vaâo hoaåt àöång theo mö hònh Cty àûúåc hún 1 nùm, nhûng MSC II ngay trong nùm àêìu tiïn khöng chó gùåt haái nhiïìu thaânh quaã cao trong hoaåt àöång kinh doanh maâ coá nhiïìu bûúác tiïën vûäng chùæc. 60 DOANH NHÊN 15.4.2007

Troâ chuyïån vúái Doanh nhên, Thaåc syä Phaåm Àònh Vêån – TGÀ MSC II cho biïët: Trûúác àêy, viïåc thûåc hiïån, quaãn lyá cuãa hïå thöëng baão àaãm haâng haãi theo möåt àêìu möëi chñnh àûúåc àùåt taåi Haãi Phoâng. Viïåc ài laåi khi coá caác sûå cöë, kiïím soaát hïå thöëng gùåp rêët nhiïìu khoá khùn. Do àoá, viïåc taách ra vaâ lêåp thaânh hai Cty àûúåc àùåt taåi hai àiïím àûúåc coi laâ trung têm haâng haãi cuãa caã nûúác laâ TP.Vuäng Taâu vaâ Haãi Phoâng laâ hoaân toaân húåp lyá. Àiïìu naây caâng thêëy roä hún kïí tûâ khi MSC I vaâ II ài vaâo hoaåt àöång àaä quaãn lyá hïå thöëng baão àaãm haâng haãi àûúåc chùåt cheä vaâ hiïåu quaã hún hùèn vïì mùåt kinh tïë. Trong àoá, giaãm àûúåc khaá nhiïìu caác khoaãn phñ ài laåi giûäa caác vuâng, khu vûåc vaâ möîi khi coá viïåc cêìn phaãi giaãi quyïët seä nhanh goån hún. Àùåc biïåt laâ yïëu töë vïì vai troâ con ngûúâi. Khi töí chûác hoaåt àöång theo mö hònh múái taåo ra nhiïìu tû duy múái trong quaãn lyá, khöng khñ laâm viïåc cúãi múã, sinh hoaåt àûúåc thoaãi maái, dên chuã, bònh àùèng... àem laåi nhiïåt tònh trong cöng viïåc vaâ tûâ àoá taåo nïn yá thûác cuâng xêy dûång Cty. Àoá chñnh laâ àiïím tûåa vûäng chùæc cuãa chuáng töi.

Ngay khi ài vaâo hoaåt àöång thò viïåc liïn tuåc giaãm phñ baão àaãm haâng haâng cuãa Böå Taâi chñnh àaä aãnh hûúãng khöng nhoã àïën tònh hònh chung cuãa Cty. Vêåy MSC II àaä coá giaãi phaáp naâo àïí giaãm thiïíu aãnh hûúãng trïn? MSC II àaä chuã àöång moåi phûúng aán àïí giaãm ài nhûäng chi phñ trong hoaåt àöång kinh doanh, chuã àöång taåo thïm viïåc laâm cho ngûúâi lao àöång àöìng thúâi phaát huy thïë maånh cuãa vuâng, miïìn vaâ bùæt àêìu chuã àöång sùæp xïëp laåi võ trñ àùåt caác vùn phoâng Cty, xñ nghiïåp phuâ húåp vúái viïåc quaãn lyá chung. Ngoaâi cuåm vùn phoâng Cty vaâ caác xñ nghiïåp àûúåc àùåt taåi TP.Vuäng Taâu, Cty chia ra laâm hai khu vûåc vúái hai xñ nghiïåp Baão àaãm an toaân haâng haãi 201 àûúåc dõch chuyïín tûâ TP.Quy Nhún (Bònh Àõnh) vïì TP.Nha Trang (Khaánh Hoâa) vaâ thaânh lêåp xñ nghiïåp Baão àaãm haâng haãi 203 taåi TP.Cêìn Thú. Trong àoá, viïåc xùæp xïëp laåi Xñ nghiïåp 201 laâ caã möåt quaá trònh nghiïn cûáu thûåc àõa trong vuâng. Àöìng thúâi àêy laâ möåt trung têm du lõch lúán cuãa caã nûúác vaâ liïìn kïì vúái võnh Vên Phong, Ba Moâi seä àûúåc àêìu tû múã röång thaânh caãng trung chuyïín lúán trong khu vûåc. Xñ nghiïåp 203

àûúåc choån àùåt taåi TP.Cêìn Thú thaânh phöë cêëp I trûåc thuöåc TW laâ trung têm kinh tïë cuãa caác tónh vuâng ÀBSCL vaâ àún võ trûåc tiïëp quaãn lyá hïå thöëng àaãm baão haâng haãi taåi söng Hêåu Giang. Ngoaâi ra, viïåc thaânh lêåp xñ nghiïåp Xêy dûång cöng trònh vaâ di dúâi xñ nghiïåp Cú khñ sûãa chûäa tûâ TP.HCM vïì TP.Vuäng Taâu laâ caác giaãi phaáp húåp lyá nhêët vïì giaãi quyïët viïåc laâm. Vúái nhûäng viïåc chuã àöång hún trong quaá trònh hoaåt àöång, cuâng vúái viïåc hùçng nùm GDP tùng khoaãng 11% thò sang nùm 2008 MSC II seä öín àõnh vaâ tûå cên àöëi trong viïåc giaãm phñ baão àaãm haâng haãi. Bûúác sang nùm 2007, möåt tñn hiïåu vui cho ngaânh haâng haãi noái chung vaâ MSC II noái riïng khi Nghõ quyïët TW Àaãng àaä àïì cêåp àïën viïåc lêëy kinh tïë biïín laâm troång têm trong giai àoaån múái. MSC II àaä coá nhûäng hûúáng ài naâo àïí àoán nhêån sûå kiïån quan troång naây ? Nùçm trong khu vûåc kinh tïë troång àiïím phña Nam, cûãa ngoä giao thûúng cuãa caác tuyïën haãi phêån quöëc tïë nïn moåi hoaåt àöång vêån chuyïín haâng hoáa luön söi

gêìn 1.700 km búâ biïín (khoaãng hún 50% haãi phêån VN) thuöåc àõa phêån caác tónh tûâ Bònh Àõnh àïën Caâ Mau vaâ khu vûåc àaão Trûúâng Sa. Nùm 2006, töíng doanh thu cuãa MSC II àaåt trïn 148,2 tyã

àöång. Taåi khu vûåc Saâi Goân – Vuäng Taâu haâng nùm chiïëm khoaãng trïn 40% lûu lûúång haâng hoáa cuãa caã nûúác. Vúái àùåc thuâ cuãa khu vûåc vuâng biïín, cûãa söng lúán Thuã tûúáng Chñnh phuã àaä coá quyïët àõnh xêy dûång caác cuåm caãng biïín söë 5 àûúåc àùåt taåi Baâ Rõa – Vuäng Taâu vaâ cuåm caãng biïín söë 6 taåi khu vûåc ÀBSCL. Nhû taåi cuåm söë 5 hiïån coá nhiïìu caãng lúán, coá thïí tiïëp nhêån àûúåc taâu troång taãi tûâ 2 -3 vaån têën ngaân têën vaâ seä tiïëp tuåc têåp trung kïu goåi àêìu tû, xêy dûång hïå thöëng caãng Thõ Vaãi, Sao Mai – Bïën Àònh... Ngoaâi ra, viïåc àêìu tû maånh meä vaâo khu vûåc Vên Phong (Khaánh Hoâa) taåo thïm sûå söi àöång cuãa kinh tïë biïín trong khu vûåc. MSC II àaä xaác àõnh àûúåc àêy laâ cú höåi cûåc kyâ lúán vaâ nhiïåm vuå àaãm baão cho hïå thöëng luöìng laåch, baáo hiïåu haâng haãi hïët sûác quan troång. Do àoá, MSC II têåp trung vaâo nêng cêëp, caãi taåo hïå thöëng baáo hiïåu haâng haãi trïn têët caã caác tuyïën àûúâng söng, biïín vaâ truá troång àïën caác khu vûåc coá mêåt àöå taâu, thuyïìn lûu thöng nhiïìu. Caác hïå thöëng baáo hiïåu nhû haãi àùng seä àûúåc hiïån àaåi hoáa àïí kiïím soaát úã têìm xa. Àùåc biïåt, trong quaá trònh hiïån àaåi hoáa trong caác hïå thöëng kiïím soaát trïn biïín, MSC II àaä tûå

àöìng, thu nhêåp bònh quên cuãa CBCNV àaåt 3.325.000 àöìng/ngûúâi/thaáng, tùng 11% so vúái kïë hoaåch vaâ tùng trïn 70% so vúái nùm 2004.

nghiïn cûáu saãn xuêët vaâ cho chaåy thûã haãi àöì àiïån tûã àïí thay cho haãi àöì giêëy àang sûã duång hiïån nay. Kïët quaã nghiïn cûáu naây àaä àûúåc Cuåc haâng haãi VN nghiïåm thu, àaánh giaá rêët cao vaâ tiïën túái seä cung cêëp cho haâng loaåt caác taâu, thuyïìn ài biïín. Àöìng thúâi MSC II àang nghiïn cûáu vaâ ûáng duång quaãn lyá baáo hiïåu haâng haãi bùçng soáng àiïån thoaåi di àöång. Vúái ûáng duång naây coá thïí thûúâng xuyïn theo doäi, kiïím soaát chùåt cheä hún vaâ chó cêìn caâi caác chïë àöå tûå àöång trong khoaãng thúâi gian naâo laâ tñn hiïåu tûå baáo vïì. Ngay trong viïåc sùæp àùåt caác hïå thöëng hoaåt àöång múái cuãa MSC II nhû thaânh lêåp xñ nghiïåp Xêy dûång cöng trònh, chuyïín xñ nghiïåp Cú khñ vïì TP.Vuäng Taâu laâ möåt àõnh hûúáng quan troång trong viïåc àoán àêìu sûå kiïån phaát triïín kinh tïë biïín. Caác lônh vûåc hoaåt àöång, kinh doanh cuãa caác àún võ naây àûúåc cuãng cöë vaâ múã röång phuâ húåp vúái nhu cêìu thûåc tïë cuãa khu vûåc. Xñ nghiïåp xêy dûång cöng trònh tham gia trûåc tiïëp vaâo thi cöng, xêy lùæp caác cöng trònh vïì baão àaãm haâng haãi vaâ trong tûúng lai phaát triïín sang xêy dûång cöng trònh dên duång... Xin caãm ún öng!

15.4.2007 DOANH NHÊN 61

Doanh%20nhan%20so%2046