Page 1

Magazine

Vertaaldiensten getest

A votre service! W anneer u een mail in vreemde taal schrijft, het buitenlandse nieuws leest of kijkt, loopt u geheid tegen een aantal woorden aan waar u niet opkomt of die u niet begrijpt. Logisch, Engels of Frans is nu eenmaal niet uw moedertaal. Om u te helpen zijn er tal van vertaalhulpjes op de markt, zowel gratis als tegen betaling en zowel online als offline. Het is uiteraard verleidelijk om voor de kosteloze internetvariant te kiezen en dat is ook een prima keuze als het slechts om woorden gaat en u de vreemde taal reeds enigszins machtig bent. Echter, wanneer u de taal absoluut niet kent, volzinnen moet vertalen en dit stukje proza naar iemand anders dan uw vakantieliefde moet sturen, raden we u betaalde diensten aan. Snel zal blijken waarom. In de tabel vindt u een prestatieoverzicht van de geteste diensten.

Mailen met uw Nederlandse collega een paar meter verderop of met uw Britse partner in Londen maakt in snelheid en gemak geen verschil, maar de taal kan soms voor problemen zorgen. Goede vertaalsoftware lost dit op, maar niet elke dienst is even betrouwbaar. Geen nood, wij wijzen u de weg naar (bijna) feilloos Engels en meer!

Systranet (www.systranet.com) een waardeloze vertaler is. In het Engels wordt het ‘I will do even messages’. Daarmee durf je niet bij je lerares Engels aan te komen. En het geeft weinig hoop op de vertaling van uitdrukkingen. Het Nederlandse ‘Ik ben het zat’ wordt in het Engels ‘I am it drunk’ en in het Frans ‘Je suis lui

ivre’. Wie eveneens met een zeer machinale vertaalmotor werkt is Freetranslation (www.freetranslation. com). De letterlijk vertalingen zijn absoluut niet bruikbaar. Wanneer u ‘Ik heb geen zin om vandaag te gaan hardlopen’ vertaalt als ‘I have to go race no sense today’ zal de Engelsman u erg raar aankijken. De dienst is zich hiervan bewust en geeft daarom ook aan dat de resultaten slechts goed zijn om de essentie te vatten. Misschien bruikbaar om naar je moedertaal te vertalen, maar meer niet. En aangezien er alternatieven zijn, zouden we het zelfs daarvoor niet gebruiken. Yahoo’s vertaaldienst Babelfish (nl.babelfish.yahoo.com) mag u ook negeren. ‘Ik ben hier vorige week ook al geweest’ in het Frans vertalen naar ‘Je suis ici la semaine passée même si’ is een ronduit belabberde uitkomst. Oftewel, verre van feilloos en zeker geen betrouwbare vertaler.

You not good Laten we ervan uitgaan dat u wilt vertalen naar het Engels en Frans en vanuit deze talen weer naar het Nederlands. We kiezen voor deze vreemde talen om twee redenen. Ten eerste zijn we ze zelf machtig en kunnen zo controleren of de resultaten door de beugel kunnen. Daarbij aansluitend gebruikt de Nederlander deze talen waarschijnlijk het meest. Zoeken naar een vertaalprogramma via het net, levert een aantal gratis oplossingen op. We pikken er een paar uit, zoals Systranet, Google, Freetranslation, Oddcast en Worldlingo, en voeren willekeurige woorden en zinnen in. Met een simpele zin als ‘Ik ga even boodschappen doen’ is het meteen duidelijk dat

I don‘t understand

42

www.computeridee.nl n 21 l 2009

21 Vertaaloplossingen2.indd 42

11-09-2009 17:13:52


Beter In de categorie gratis, maar wél acceptabel vallen Google Translate, Vertalen.nu, Oddcast, Worldlingo en Elanlanguages. De zin ‘Ik ga even boodschappen doen’ vertaalt Google (www.translate.google.com) in het Engels naar ‘I go shopping’. Dit is correct, maar vergeet het ‘even’ waardoor de lading niet volledig gedekt is. Hetzelfde geldt voor het Engelse ‘just’ dat geïnterpreteerd wordt als ‘enkel’, terwijl we ‘net’ bedoelen. Langere zinnen omzetten levert al helemaal geen stijlbloempjes op. Een fragment als ‘Ik ga even boodschappen doen. Ik ben zo terug. Daarna kunnen we de tafel dekken en alvast een wijntje drinken voordat onze gasten aankomen’ wordt in het Engels ‘I go shopping. I’m back. Then we can cover the table and at least one wine drink before our guests arrive’. Hier kom je niet mee door je examen! Geen grammaticaal hoogstandje in elk geval. Daarom is Google prima om snel een woord op te zoeken wanneer u niet zeker bent van de juiste vertaling. Als dan het kwartje valt, zal het vast goed zijn. Zo niet, vertrouw er niet op. Zeker niet als het om volzinnen gaat. Elanlanguages (www.elanlangua ges.com) en Worldlingo (www.world lingo.com) leveren dezelfde resulta-

Wat zegt de professional? Wouter van den Berg, directeur van Vertaalbureau.nl: “Online woordenboeken, die niet pretenderen zelf te kunnen vertalen, zijn een geweldig hulpmiddel voor wie een taal al enigszins kent. Een online vertaler als Google Translate is ook goed bruikbaar, maar voorzichtigheid is geboden. Online vertalers kunnen erg nuttig zijn voor eigen gebruik, om een indruk te krijgen van wat er staat. Maar wilt u iets laten vertalen naar een andere taal dan uw moedertaal, kunnen ze gevaarlijk zijn. U kunt uw lezers ermee in de war brengen, en als ze moeten lachen had u het ook beter kunnen laten. Zelfs professionele, trainbare vertaalsoftware, die in de vertaalwereld in beperkte mate voor specialistische toepassingen wordt gebruikt, maakt nog altijd meer en vreemdere fouten dan menselijke vertalers. Wilt u dus een e-mail naar een vriend of zakenrelatie laten vertalen door een online vertaler, kijk de vertaling dan goed na. Gebruik eventueel een online woordenboek. Beheerst u de vreemde taal onvoldoende, schrijf dan uw mail in correct Nederlands of Engels. De ontvanger kan altijd zelf Google Translate erbij pakken. Dat is beter voor de vriendschap of de zaken.”

N De site van Wordlingo staat bol van reclame.

le.php) geeft dezelfde soort resultaten als Google, maar wel met een leuke toevoeging. U luistert namelijk naar hoe de vertaling wordt uitgesproken, waarbij u de keuze hebt uit een man of vrouw en diverse accenten. Zo is het in het Frans ook het Canadese accent te beluisteren en laten de Vlamingen horen wat zij onder Nederlands verstaan. Foutloos is het echter niet, omdat de text-to-speech vertaler niet weet of er een vrouwe-

MWoordvertaling werkt met een vaste woordenlijst. N Woordenboek.eu vertaalt in meerdere talen tegelijk.

ten op als de zoekgigant – dit ziet u duidelijk terug in de tabel – met als grote verschil dat de laatstgenoemde site bol staat van hinderlijke advertenties. Bij elke klik krijgt u lelijk schreeuwende commerciële boodschappen gepresenteerd. Voor ons reden om deze site niet te bezoeken, ook al valt op de vertalingen weinig af te dingen. Ook Oddcast (www.oddcast.com/ home/demos/tts/tts_tran_examp

lijke of mannelijke gebruiker achter de computer zit en daardoor vervoegingen niet altijd correct weergeeft. Vertalen.nu (www.vertalen.nu) en Woordvertaling (www.woordvertaling.nu) zijn goede kosteloze vertalers voor woorden. De eerste dienst kan ook zinnen in een vreemde taal weergeven, maar daarvoor moet u betalen: minimaal tien euro en tien eurocent per woord. Woordvertaling is prima als u op zoek bent naar een Franse, Engelse of Duitse vertaling en u niet al te moeilijke of lange woorden opzoekt zoals ‘vrijgezellenfeest’. U hebt immers slechts de keuze uit een vaste woordenlijst. Beperkt, maar wel correct. Met Woordenboek. eu (www.woordenboek.eu) vertaalt u een woord vanuit een bepaalde taal naar verschillende andere talen tegelijk. Handig voor wanneer u in een meertalig land op vakantie bent. Zustersite Zinnenboek.eu biedt een enorme databank aan zinnen in diverse categorieën in meerdere talen. Zo boekt u eenvoudig een hotelkamer in Spanje en maakt u een zakelijke afspraak in het Duits.

Kwaliteit = betalen Wilt u er zeker van zijn dat de vertaling correct is en wat nuttige extra’s erbij, dan moet u betalen. De bovengenoemde oplossingen zijn machinevertalingen, terwijl Van Dale en Babylon de context betrekken om woorden en zinnen om te zetten. Van Dale biedt een online woordenboek en een fysiek exemplaar in de vorm van een zakcomputertje. Online (www.vandale.nl) abonneert u

www.computeridee.nl n 21 l 2009

21 Vertaaloplossingen2.indd 43

43 11-09-2009 17:14:05


Magazine zich op één of meerdere vreemde talen vanaf twee euro per maand. Een pakket Engels, Frans en Duits kost zes euro per maand of het dubbele voor de professionele versie met meer zoekmogelijkheden en vertalingen. De resultaten geven voldoende zinnen weer, ook in populaire taal. Wanneer u ‘raar’ vertaalt, krijgt u de zin ‘zeg, wat ben je raar’ wat in het Frans ‘ça va pas la tête?’ en in het Engels ‘what are you nuts or something?’ wordt. Dit zijn leuke en nuttige toevoegingen. Helaas is het niet geschikt voor zinnen, al geeft de dienst veel voorbeeldzinnen weer. Van Dale’s taalmachine bestaat uit een drietalig woordenboek Engels, Frans en Nederlands met vier talencombinaties. Tussen Engels en Frans vertalen is niet mogelijk. De zakcomputer opent u als een netbook met aan de ene kant het scherm en aan de andere het toetsenbord. Dit apparaat gebruikt u om woorden te vertalen en om spelenderwijs uw talen bij te houden. De resultaten bevatten enorm veel informatie, zoals het geslacht en allerlei voorbeeldzinnen in uiteenlopende contexten. Het

het Franse resultaat de vertaling van de uitdrukking ‘de beest uithangen’, maar in het Engels niet. Desondanks is het een goed hulpmiddel, het werkt goed en het is gemakkelijk om mee te nemen op vakantie. Voor 140 euro is het van u. Tot slot is er nog Babylon 8 (www.ba bylon.com). Een simpele, degelijke online dienst die op het eerste zicht ook nog eens kosteloos lijkt. Dit blijkt echter te mooi om waar te zijn. Na een paar dagen moet u een abonnement afsluiten van vier euro per maand. Nadat u de software hebt gedownload, plakt u er lappen tekst in en vertaalt deze naar zowat alle talen. Ook kunt u één woord selecteren met de Ctrl-toets en rechtermuisknop en dit met Babylon vertalen. Er volgt een uitgebreide en foutloze definitie en vertaling. Helaas gaat tekst vertalen niet foutloos. Zo vertaalt de software ‘zij heeft voorgesteld’ naar ‘it has proposed’. Neem het dus niet klakkeloos over. Ondanks deze fouten is dit de beste, betaalbare oplossing om zinnen te vertalen. Wilt u het perfect? Dan moet u een professionele vertaler in de arm nemen. n

is mogelijk om zelf woordenlijsten samen te stellen, woorden te vervoegen en de grammaticagids te raadplegen met uitleg over de tijden, hulpwerkwoorden, bijvoeglijke naamwoorden, voorzetsels enzovoort. Met spelletjes test u uw woorden- en grammatica-kennis. Langere woorden, zoals ‘luisterboek’ vindt de computer helaas niet en het is gek dat sommige Nederlandse uitdrukkingen wel in de ene taal vertaalt worden, maar niet in de andere. Wanneer u op ‘beest’ zoekt, treft u bij

Double Dutch Oddcast

Babylon 8

Elanlanguages

Freetranslation

Google Vertaal

Het vertalen van Translating deze tekst heeft this text has totaal geen zin. totally no sense.

The translation of the text has completely pointless

The translation of this text has no meaning.

The translating of this text has totally no sense.

The translation The translaof this text has tion of this text has no me- no meaning. aning.

Ik wil graag drie biertjes, twee fluitjes Heineken en één Amstel Light in een tulpglas.

I want gladly three biertjes, two whistles Heineken and one Amstel Light in a tulip glass.

I would like to make three biertjes, Heineken and on or two Amstel Light in a tulpglas.

I have three beers, two whistles Heineken and Amstel Light in a tulip glass.

I want gladly three beers, two flutes Heineken and one Amstel Light in a tulip glass.

I have three beers, two whistles Heineken and Amstel Light in a tulip glass.

I have three beers, two whistles Heineken and Amstel Light in a tulip glass.

Bart zuigt alle verhalen uit zijn duim.

Bart will suck all stories Bart suck all tales from are from an inch. its inch.

Bart suck all the stories from his thumb.

Sucks bears all stories out its thumb.

Bart sucks all the stories from his thumb.

Bart sucks all the stories from his thumb.

Gezellig

sociable

cozy

pleasant

cozy cozy (+ allerlei bijvoegelijke naamwoorden)

I don’t feel like going out tonight.

Ik zou niet willen gaan vanavond. Ik voel niet als vanavond het uitgaan.

Vertaaldienst

44

Babelfish (Yahoo)

Bijwoord: sociably, in a friendly manner; festively, merrily; comfortably, cozily Adjectief: sociable, friendly; merry, festive; homy, comfortable, cozy

Ik voel zoals I Don't Feel Like Going gaan uit vanout vanavond. avond niet.

I Don’t Feel Like Going out vanavond.

I Don’t Feel Like Going out vanavond.

www.computeridee.nl n 21 l 2009

21 Vertaaloplossingen2.indd 44

11-09-2009 17:14:11


Systranet

Van Dale Drietalig woordenboek

Van Dale online

Vertalen .nu

Woorden- Woord- Worldlingo vertaling boek

Translating this text has totally no sense.

nvt

nvt

nvt

nvt

nvt

Translating this text has totally no sense.

There is absolutely no point in translating this piece of text.

nvt I want gladly three biertjes, two whistles Heineken and one Amstel Light in a tulip glass.

nvt

nvt

nvt

nvt

I want gladly three biertjes, two fluitjes Heineken and one Amstel Light in a tulpglas.

Three beers, please: two Heinekens in flute glasses and one Amstel Light in a tulip glass.

nvt

nvt

Bart is alBart suck all tales from ways telling its inch. tall tales.

homy

sociable

nvt

Ik voel niet Ik heb geen zin als vanavond om vanavond het uitgaan. uit te gaan.

Bart suck all tales from its inch.

duim > iets uit zijn duim zuigen > dream something up

idioom (figuurlijk) iets uit zijn duim nvt zuigen: dream/make something up, fabricate/manufacture/invent something, spin a yarn, tell a tall tale

sociable

enjoyable, pleasant, sociable, entertaining, convivial, companionable

enjoyable, pleasant, sociable, entertaining, convivial, companionable

homy, close, homy intimate, inmost, innermost, personal

Ik voel niet als vanavond het uitgaan.

nvt

nvt

nvt

nvt

Vertaalbureau

Well, this is nice. (vertaling van de uitroep, niet het woord)

www.computeridee.nl n 21 l 2009

21 Vertaaloplossingen2.indd 45

45 11-09-2009 17:14:11

A votre service  

Vertaalsoftware getest

Advertisement