Głos Rodziny Nr 6 (9) 2020r/II Przyszłość idzie przez rodzinę i musi przez nią iść św. Jan Paweł II

św. Jan Paweł II

G os Rodziny P I S M O PA R A F I I R Z Y M S K O K AT O L I C K I E J Ś W I Ę T E J R O D Z I N Y W P U Ł A W A C H

Święty niezbadanych wyroków bożych

fot. Bakinowski

ISSN 2719-4663

Nr 6 (9) 2020 rok II

Przyszłość idzie przez rodzinę i musi przez nią iść

fot. arch. Stowarzyszenia „Rodzina”

Półkolonie ze Stowarzyszeniem „Rodzina”

https://naszdziennik.pl

Rowerem do Matki Bożej Leśniańskiej

P

oczątek lipca to dla nas, rowerzystów związanych z „Puławskimi pielgrzymkami rowerowymi” od kilku lat czas rowerowego pielgrzymowania do Matki Bożej Częstochowskiej. W tym roku tradycję tę przerwała pandemia. Jeszcze w czerwcu nie wiedzieliśmy, czy uda się zorganizować pielgrzymkę. W lipcu została podjęta decyzja – jedziemy! Tylko gdzie? Na organizację wyjazdu do Częstochowy było już zbyt mało czasu.

Ksiądz proboszcz Ryszard Winiarski podpowiedział nam Sanktuarium Matki Bożej Leśnieńskiej w Leśnej Podlaskiej.

Wyjechaliśmy 5 sierpnia, pobłogosławieni przez ks. Proboszcza i wzmocnienie poranną kawą wypitą w domu parafialnym. Trasa przebiegała urokliwymi terenami Podlasia i wiodła przez Parczew, Kodeń, Białą Podlaską i Radzyń Podlaski. Do przejechania mieliśmy 430 km w ciągu 5 dni.

I jak urokliwe były krajobrazy, tak stan dróg do urokliwych nie należał.

Na wielu drogach „dziura na dziurze” dawały się rowerzystom mocno we znaki. Odcinek 75 km po gładkim asfalcie dla wytrawnych rowerzystów (a takim mianem możemy się określić po 11 latach pielgrzymowania) pewnie nawet nie spowodowałby zmęczenia, ale jazda po dziurach sprawiła, że czuliśmy się jak po przejechaniu co najmniej 150 km. No cóż, pielgrzymo-

wanie to trud i wysiłek, dlatego nikt za bardzo nie ośmielił się narzekać.

Rytm dnia na pielgrzymce rowerowej jest bardzo intensywny: wczesnym świtem pobudka, szybka poranna toaleta, wyjście na Mszę św. do miejscowego kościoła, śniadanie (na ogół obfite, żeby mieć siły do „kręcenia”), szybkie pakowanie, przebieranie się w stroje rowerowe, układanie walizek i toreb w samochodzie technicznym (a zawsze jest ich sporo, nawet jeśli niewiele osób jedzie, tym razem nasza grupa liczyła 15 osób), uzupełnianie bidonów, szybkie przygotowanie roweru i już było słychać gwizdek oznaczający, że ruszamy. Potem całodzienna jazda rowerem do ustalonej miejscowości, obiadokolocja, konferencje rekolekcyjne i wieczorna wspólna modlitwa. Oczywiście nie zabrakło też wspólnego biesiadowania przy herbatce lub kawie w „towarzystwie” gitary, bo grupa puławskich pielgrzymek rowerowych to rozśpiewani i radośni ludzie.

Trasa pielgrzymki była tak ustalona, że do pokonania w ciągu dnia mieliśmy najwięcej 90 km a najmniej 60 km. Średnie tempo jazdy wynosiło 20 km/h, poruszaliśmy się jedną kolumną, zgodnie z przepisami ruchu drogowego. Dla amatorów kolarstwa jazda na rowerze jest wielką przyjemnością, ale też czasami jest męcząca: bo upały wyciskają „siódme poty”, palące mocno słońce odbiera siły, a górki i wzniesienia z każdym kilometrem wydają się coraz wyższe i trudniejsze do pokonania. Podczas pielgrzymki zwiedzamy też miejsca ciekawe turystycznie, historycznie, kulturowo.

Na trasie tegorocznej podlaskiej pielgrzymki znalazły się takie miejsca jak cerkiew p.w. Świętego Onufrego Wielkiego w Jabłecznej, Sanktuarium Matki Bożej Kodeńskiej w Kodniu oraz zupełnie nieoczekiwanie kościół p.w. Św. Apostołów Piotra i Pawła w Hannie. Nieoczekiwanie dlatego, że nie było w planach pielgrzymki zwiedzania tego miejsca. Jedynie zaplanowany był postój na ryneczku w centrum miasteczka. Kiedy tam zajechaliśmy, okazało się, że to bardzo gościnna miejscowość. Pani wójt

Grażyna wyszła do nas przywitać się, zaprosiła do urzędu gminy na kawę, a potem zaproponowała zwiedzanie malutkiego ale niezwykle pięknego kościoła parafialnego.

Późne popołudnie na pielgrzymce to czas na spotkania rekolekcyjne i nauki, które były prawdziwą ucztą duchową. Konferencje, które głosił nam ks. Ryszard Winiarski skłaniały do przemyśleń i zastanawiania się nad swoim życiem. Owoce pielgrzymki każdy z pielgrzymów zbiera dopiero po powrocie do domu, do swojej zwykłej codzienności. Jak głęboko usłyszane słowa wbiły się w serca, zależy tylko od nas samych. Jakie owoce pozbieramy? Okaże się. Oby jak najpiękniejsze i wcale nie muszą być spektakularne.

Wystarczy, że jeden aspekt naszego życia zmieni się na lepsze, wtedy z całą pewnością można będzie powiedzieć: warto było kręcić te kilometry.

A tak przy okazji jazdy rowerem, liczyliśmy bociany. Zwłaszcza dziewczyny zaangażowały się w to liczenie i w ciągu 5 dni naliczyliśmy 259 bocianów, w tym 4 sztuczne w przydomowych ogródkach.

Co sprawia, że od tylu lat jeździmy na pielgrzymki? Na pewno miejsca, do których podążamy, modlitwa, zawierzenie swoich problemów Matce Bożej, oddawanie jej trosk i kłopotów oraz dziękczynienie za doznane łaski i za Jej opiekę. To także atmosfera wśród rowerzystów: niezwykle serdeczna. Wspólnie wykręcone kilometry zbliżają ludzi, dają satysfakcję z pokonywania własnych słabości i rodzą wspomnienia. A było co wspominać.

Jedenaście lat wspólnego jeżdżenia stworzyło mnóstwo wspomnień: radosnych, śmiesznych, wzruszających, czasem zatrważających i niekiedy smutnych.

Moja osobista refleksja tegorocznej pielgrzymki to woda i jej właściwości.

Woda zmywa brud, kurz i pot oraz daje siłę (im więcej wody wypijesz jadąc na rowerze, tym lżej kręcisz kolejne kilometry).

Podobne właściwości ma pielgrzymka: oczyszcza umysł i daje siłę do dźwigania codzienności.

Ania Różycka

1

Koedukacja niekoniecznie dobra

C

hłopcy i dziewczynki powinni uczyć się w odrębnych szkołach. I to nie tylko na studiach, w gimnazjach czy liceach, ale już od pierwszych lat swojej edukacji. Gdyby takie stwierdzenie padło dziś z ust polskiego ministra, prawdopodobnie nie obyłoby się bez wieców protestacyjnych młodzieży i rodziców, a nawet błyskawicznej dymisji.

Tymczasem powrót do nauczania chłopców i dziewcząt w odrębnych klasach i szkołach popiera coraz więcej psychologów, pedagogów, lekarzy na całym świecie. Swoją opinię opierają nie na spekulacjach światopoglądowych, ale wynikach najnowszych badań naukowych, prowadzonych na wszystkich kontynentach.

Również w Polsce mamy wiele przykładów tego typu rozwiązań.

Na przedmieściach Warszawy, w Międzylesiu i Falenicy, w 2004 r. powstały dwie szkoły podstawowe, których założyciele zaryzykowali uczenie dzieci w grupach zróżnicowanych ze względu na płeć. Powołali je do istnienia rodzice ze Stowarzyszenia Wspierania Edukacji i Rodziny „Sternik”. Od 2006 r. uczniów przebywa tak szybko, że dziś szkoły mają problem z przyjęciem wszystkich chętnych, choć klasy wcale nie są małe, a co miesiąc trzeba płacić czesne w wysokości minimalnej pensji krajowej. Niektórzy rodzice zapisują już nienarodzone jeszcze dzieci, by za trzy lata zarezerwować dla nich miejsce w przedszkolu „Sternika”., w którym przygotują się do szkoły żeńskiej pod nazwą „Strumienie”, i męskie „Żagle”.

Amerykański specjalista neurologii dziecięcej, Verne. S. Caviness, w 1996 r. opublikował wyniki swoich

badań, które uzasadniają rozdzielenie dzieci w szkołach ze względu na płeć.

Wyniki te wskazują niebagatelną, bo liczącą około 6 lat różnicę w czasie dojrzewania dziewcząt i chłopców.

Caviness udowadnia, że chłopcy dopiero w wieku siedemnastu lat osiągają poziom dojrzałości jedenastoletnich dziewcząt.

Nowoczesna technika komputerowa, która daje możliwość obserwowania pracy mózgu, bezsprzecznie dowodzi tych różnic. Mózg kobiety i mózg mężczyzny nie tylko są inaczej zbudowane. Także inaczej się rozwijają i funkcjonują.

Psycholog i lekarz rodzinny dr Leonard Sax, szef Amerykańskiego Stowarzyszenia na Rzecz Rozdzielenia Płci w Edukacji Publicznej (NASSPE), twierdzi, że chłopcy w szkole potrzebują więcej ruchu, mają gorszy słuch i problemy z identyfikacją oraz nazywaniem uczuć. Nauczyciel muszą im poświęcać dwa razy więcej niż dziewczętom, choćby dlatego, żeby treści, które dziewczynki chwytają w lot, chłopcy po prostu usłyszeli.

Nauczyciele szkół koedukacyjnych dużo więcej energii zużywają też na to, aby uspokoić nadmierną aktywność chłopców, wynikającą niejednokrotnie ze znudzenia zagadnieniami, których ich umysł nie jest w stanie pojąć! Nie chodzi tu o ich złą wolę czy mniejsze zdolności. Leonard Sax nie waha się powiedzieć głośno, że warunki panujące w koedukacyjnej szkole nie dają dziewczynkom i chłopcom równych szans i nie dostosowują się do ich naturalnych potrzeb.

Koedukacja ogranicza możliwości rozwoju uzdolnień młodych ludzi.

Z obawy przed ośmieszeniem chłopcy

w młodszych klasach nie próbują swoich sił w dziedzinach typowo dziewczęcych, jak malowanie czy muzyka.

Dziewczynki z obawy przed porażką unikają matematyki czy gier strategicznych. Gdy jednak dzieci uwolni się od presji wzajemnej rywalizacji płci, we własnym gronie odważniej wykorzystują wszystkie swoje talenty. Chłopcy z „Żagli” nie tylko kopią całymi dniami piłkę, ale też chętnie chwytają za pędzel i uczą się śpiewać, a dziewczynki ze „Strumieni” poznają tajniki szachów i matematyki.

Nauczanie koedukacyjne wprowadzone w drugiej połowie XX w., niemal na całym świecie, wymusiła sytuacja ekonomiczna i prądy lewicowe, a nie jakiejś badania. Wspólna nauka chłopców i dziewcząt stała się też jednym z założeń rewolucji obyczajowej z lat.

60. zakładającej, ze podział na kobiety i mężczyzn jest wyłącznie wynikiem wychowania i zniewalających stereotypów. Efekt okazał się przeciwny od zamierzonego. Schyłek XX wieku ujawnił dramatyczną sytuację w koedukacyjnych szkołach publicznych w wielu krajach, zarówno jeśli chodzi o wyniki nauczania, jak i standardy wychowawcze.

W szkołach publicznych w Australii, w których zniesiono koedukację, o 25% wzrosła liczba uczniów zdobywających najlepsze oceny. Badania 250 tysięcy studentów australijskich wyższych uczelni, wykazały, że wyniki w nauce absolwentów szkół niekoedukacyjnych są wyższe o 15–20% niż tych, którzy kończyli szkoły koedukacyjne (badania z 2001 r.).

Badania przeprowadzone w Niemczech w 2002 r. wykazały, że dziewczęta z klas żeńskich radzą sobie z fizyką dwa razy lepiej niż te z klas koedukacyjnych.

W Anglii w rankingu pięćdziesięciu najlepszych gimnazjów, najlepsza szkoła koedukacyjna zajmuje dopiero trzydzieste drugie miejsce.

Może warto zatem wrócić do starej jak świat prawdy, że ludzie istnieją jako mężczyźni i kobiety, a owa inność wymaga także zupełnie innego podejścia w szkole.

Ola Rutkowska

2

fot. rkw

J

uż po raz drugi księża i seminarzyści związani z charyzmatem drogi neokatechumalnej spotkali się 24.08 br., w naszym domu parafialnym na tzw. skrutacji Pisma Świętego. Jest to jedna z najstarszych dróg poznawania Słowa Bożego, zna-

wspólna modlitwa brewiarzowa. Odmawiamy jutrznię i godzinę czytań, a potem przez godzinę, usiłujemy modlitewnie przenikać poszczególne fragmenty Pisma Świętego. Wychodząc od jednego tekstu, z pomocą umieszczonych na marginesie Biblii

W każdym tekście jest jakaś konkretna wskazówka i odesłanie pod kolejny adres. Przypomina to trochę wędrówkę po wielkim pałacu, w którym każda komnata piękna sama w sobie, stanowi równocześnie przedpokój do kolejnych odkryć. Po osobistej reflek-

fot. rkw

Skrutacja Pisma Świętego

na rabinom żydowskim, pustelnikom i ojcom Kościoła. Skrutacja oznacza dosłownie: badanie. Poprzedza ją

komentarzy i miejsc paralelnych, wędrujemy do innych tekstów szukając sensu i odniesień w swoim życiu.

sji przychodzi czas na wymianę doświadczeń. W ten sposób wypowiedzi innych pomagają nam odkryć ukryte przesłanie, którego nie bylibyśmy w stanie odkryć samemu.

Arcybiskup Grzegorz Ryś mówi o skrutacji w ten sposób: „Jest to modlitwa i czytanie kontekstowe. Te konteksty są dwa: pierwszym jest cała Biblia, a drugim jest moje życie. Mój patron Grzegorz Wielki powiedział kiedyś: »Słowo Boga rośnie razem z człowiekiem«. Dzisiaj to Słowo czytam tak, a jutro będę w zupełnie innym miejscu, a pojutrze, będę kimś innym, a Słowo może we mnie urosnąć. Moje życie i życie Kościoła, w którym jestem, jest kontekstem dla Słowa”.

Skrutacja bynajmniej nie jest zarezerwowana dla duchownych. Wielu katolików świeckich praktykuje tę formę duchowości. Zachęcamy, żeby spróbować. proboszcz

3

Maryja niosąca zwycięstwo

M

oja historia, którą chciałbym się z Wami podzielić zaczęła się w 2005 r. Wówczas jako 10 letnia dziewczynka poszłam wraz z mamą na pieszą pielgrzymkę na Jasną Górę. Intencja, jaką zabrałam wraz z sobą w trudy pielgrzymki była bardzo czysta, dziecięca. Miałam czterech braci, marzyłam o siostrze. „Umówiłam się” z Matką Bożą w następujący sposób: „ja dojdę sama, bez żadnej pomocy czy podwózki do Częstochowy oraz wejdę z plecakiem i rękami pełnymi kamieni na Święty Krzyż bez najmniejszego zatrzymania, prawie biegnąc, a Maryja da mi upragnioną siostrę. Jako małe dziecko głęboko wierzyłam, że mój »układ« jest dobry i zgodny z wolą Boga.

Wiara czyni cuda, proście a będzie wam dane. Mając w głowie te słowa, prosiłam”.

W skład lubelskiej pielgrzymki wchodziła również grupa żołnierzy.

Byłam zafascynowana tymi ludźmi oraz ich zawodem. Wówczas w sercu pojawiło się moje drugie marzenie – zostanie żołnierzem Boga i ojczyzny, lub chociaż spotkanie w przyszłości

chłopaka, który jako wierzący wojskowy zostanie moim mężem.

W naszej puławskiej grupie, wśród osób starszych i dojrzałych oraz zbyt „poważnych” jak dla mnie ludzi młodych znalazł się lekko młodszy kolega, który również szedł z mamą. Zakolegowaliśmy się, rozumieliśmy jak nikt inny, bawiliśmy na postojach a ja czułam do niego niesamowicie ciepłe uczucia, traktując go jak mojego młodszego braciszka. Podczas drogi nagle zniknął z mojego życia bez pożegnani, by 14 lat później spotkać go po środku drogi do naszych domów. Jedno z pierwszych pytań jakie wówczas padło, to pytanie o bycie kiedykolwiek na pieszej pielgrzymce. Chłopak, a w sumie już młody mężczyzna dobrze pamiętał koleżankę z pielgrzymki oraz równie silnie żałował nagłego rozstania a od kilku lat modlił się o ponowne spotkanie tamtej dziewczynki. W dalszej rozmowie okazało się także, że oboje są z sąsiednich parafii, całe życie się mijali na ulicy, w kościele czy nabożeństwach, by znów spotkać się po 14 latach i odmienić swoje życia.

Okazało się coś jeszcze. Chłopak jest żołnierzem, Boga i ojczyzny.

Z cyklu „Wyzwolenie”

Po dotarciu przed tron naszej Pani, wpatrzona w jej oblicze nadal z wiarą prosiłam o wypełnienie mojej intencji.

Przy okazji zawierzyłam swoje dziecięce życie Jej opiece, wówczas miałam wrażenie, że Matka Boża się do mnie uśmiecha...

W grudniu, w dzień św. Mikołaja dostałam podwójny prezent. Mama powiedziała o swojej ciąży. Dziecko, mimo zaawansowanej choroby mojej mamy oraz jej dojrzałego wieku, poczęło się w sierpniu, po powrocie z pielgrzymki. Jak wielka była moja radość, gdy okazało się, że będzie to dziewczynka. Ciąża jak i życie mamy okazały się zagrożone, dlatego Matka Boża Częstochowska pomagała nam jeszcze w tym czasie. Po Mszach świętych w jasnogórskim sanktuarium w intencji zdrowia i szczęśliwego rozwiązania udało się doprowadzić do bezpiecznego porodu oraz dobrej opieki medycznej, by obie mogły być zdrowe. Dziewczynka urodziła się w maju, miesiącu Maryi, dostając imiona „phero nike” czyli „niosąca zwycięstwo” (Weronika) oraz Maria Magdalena ku chwale Matki Bożej.

Miłość jest cierpliwa

J

esteśmy małżeństwem z 3,5-letnim stażem, od początku staraliśmy się o potomstwo, po pół roku rozpoczęliśmy diagnostykę niepowodzeń.

Trwała wiele miesięcy, podczas których przyjeżdżaliśmy do Sanktuarium modlić się za wstawiennictwem św.

Stanisława Papczyńskiego. W końcu w marcu ubiegłego roku usłyszeliśmy diagnozę całkowitej niepłodności spowodowanej niedrożnością jajowodów. „Cuda się zdarzają, ale według mojej wiedzy poza in vitro nie macie szans na potomstwo” – to słowa które usłyszeliśmy od profesora przy wypisie ze szpitala.

Wobec tego zaczęliśmy jeszcze goręcej modlić się o cud. Zaangażowanych w modlitwę było wiele osób, pościliśmy, odmawiamy nowennę,

4

przyjeżdżaliśmy do Sanktuarium i szukaliśmy pomocy medycznej poza in vitro. Trafiliśmy na lekarzy którzy dali nam szanse, przeszłam zabieg udrożnienia jajowodów, mijały kolejne miesiące... przyszedł kryzys wątpienia i paradoksalnie, w tym kryzysie, pierwszy raz, właśnie w Sanktuarium św. Stanisława powiedziałam Bogu, że oddaje to całkowicie Jemu, że zrobiłam po ludzku wszystko co mogłam, teraz może tylko On... i bardzo szybko pokazał mi że rzeczywiście może.

W tym samym miesiącu zaszłam w ciążę, a dziś pisze to świadectwo tuląc 7-tygodniowego syna. Dziękujemy Bogu i dziękujemy Wam Ojcom Marianom za nabożeństwa z modlitwą o potomstwo.

Teresa i Wojciech

www.dialog1994.by/niva/prachyinausya-novyi-dzen/

L

ata II wojny światowej na naszych ziemiach to czas prześladowań za polskość i wiarę. Na wschodnim krańcu Rzeczpospolitej Polskiej, w Nowogródku (obecnie teren Białorusi), zakonnice ze Zgromadzenia Sióstr Najświętszej Rodziny z Nazaretu (nazaretanki), w liczbie dwunastu, doświadczają ciemnej nocy okupacji: najpierw sowieckiej, a następnie niemieckiej. W czasie tej ostatniej (1941–1945) dochodzi do dramatu rozstrzelania przez hitlerowców jedenastu sióstr nazaretanek. Zginęły 1 VIII 1943 r. w lesie oddalonym o 5 ki-

społeczeństwa przestrzenią nadziei wśród mroków panującego zła.

Terror okupacyjny, po zajęciu tych ziem przez Niemców, rozpoczął się w 1942 r. eksterminacją Żydów, po czym nastąpiła fala aresztowań ludności polskiej, a po niej egzekucja sześćdziesięciu osób, w tym dwóch kapłanów. Podobna sytuacja powtórzyła się 18 VII 1943 r., kiedy aresztowano ponad 120 osób z zamiarem rozstrzelania. Wówczas siostry nazaretanki wspólnie podjęły decyzję ofiarowania swego życia za uwięzionych członków rodzin. Wobec kapelana i rektora Fary, ks. Aleksandra Zienkiewicza, wypowiada ją, w imieniu wszystkich, S. M. Stella, pełniąca obowiązki przełożonej. „Mój Boże, jeśli potrzebna jest ofiara z życia, niech raczej nas rozstrzelają, aniżeli tych, którzy mają rodziny – módlmy się nawet o to”.

Na planie ludzkich działań następuje zmiana. Uwięzionych wywieziono na roboty do Niemiec, a kilku nawet zwolniono. Wobec dalszego zagrożenia życia jedynego w okolicy kapłana,

była jak ciężki kamień sięgający dna boskiej głębi, a na powierzchni wód zataczała coraz szersze kręgi”. Siostra Józefa Chrobot jako mistyczny epizod wskazała powód wstąpienia do zgromadzenia. Kiedy miała wyjść za mąż, we śnie usłyszała głos: „Nie wychodź za Stanisława, twój Oblubieniec czeka na ciebie w Grodnie, a jako prezent ślubny podaruje ci czerwoną sukienkę”. Siostra Julia Rapiej zwykła mawiać: „Wojny się nie boję, bo nie mam nic innego, co mogłabym dać Panu Jezusowi za Jego miłość, więc pragnę oddać Mu swoje życie i męczeństwa też się nie boję”.

Zachowały się wspaniałe relacje świadków męczeństwa. Oto dwa z nich. Jeden z gestapowców, Niemiec pochodzący z Łotwy, który stołował się u Polki, Marii Tarnowskiej, w niedzielę 1 VIII 1943 r. zjawił się na śniadaniu. „W pewnym momencie złapał się za głowę i powiedział: »Ach, jak one szły, trzeba było widzieć, jak one szły!«. Na pytanie gospodyni domu:

Męczennice z Nowogródka lometrów od Nowogródka. Zajmująca się szpitalikiem siostra Małgorzata Banaś, jedyna ocalała ze wspólnoty, odnalazła wkrótce miejsce stracenia sióstr i została aż do swej śmierci (26 IV 1966 r.) strażniczką mogiły oraz kościoła Przemienienia Pańskiego, zwanego Białą Farą, którym siostry opiekowały się i gdzie ostatecznie spoczęły doczesne szczątki męczenniczek.

Siostry nazaretanki przybyły do Nowogródka w 1929 r. na zaproszenie bpa Zygmunta Łozińskiego, obecnie Sługi Bożego, by objąć opiekę nad Białą Farą i zająć się wychowaniem i nauczaniem dzieci. Jako wspólnota domu Chrystusa Króla siostry zrosły się z życiem Nowogródka i służyły wielonarodowościowej społeczności miasta. Otwarte na potrzeby ludzi w czasie pokoju, jeszcze bardziej udzielały się w czasie okupacji, gdy trzeba było pocieszać, pomagać, modlić się i współczuć rodzinom prześladowanych, więzionych i mordowanych. Modlitwa w kościele farnym, gdzie siostry wkładały wiele wysiłku w oprawę liturgiczną nabożeństw, stała się dla umęczonego

wspomnianego ks. A. Zienkiewicza, siostry nazaretanki ponowiły gotowość ofiary: „Boże, mój Boże, Ksiądz Kapelan jest o wiele potrzebniejszy na tym świecie niż my, toteż modlimy się teraz o to, aby Bóg raczej nas zabrał niż Księdza, jeśli jest potrzebna dalsza ofiara”.

Bóg ofiarę przyjął. Zarówno uwięzieni, jak i kapłan ocaleli. To oni właśnie stali się głosicielami wiary w skuteczność pośrednictwa sióstr u Boga. Błogosławione S. Maria Stella i 10 Towarzyszek ofiarą z życia heroicznie spełniły nazaretański charyzmat służby rodzinie. Wynosząc do chwały ołtarzy Męczenniczki Nowogródzkie, Kościół daje nam je jako wzór miłości i obronę przeciw atakom wielorakiego zła grożącego współczesnej rodzinie.

Zakonnice zostały beatyfikowane przez Jana Pawła II, w czasie pierwszej beatyfikacji Wielkiego Jubileuszu Roku 2000, na Placu św. Piotra w Rzymie.

Jedna z nich, siostra Jadwiga Karolina Żak, wyraziła pragnienie – nie tylko swoje, ale także pozostałych sióstr: „Spraw Panie, by moja modlitwa

»Kto szedł?«, odpowiedział: »Siostry.

One rzeczywiście były niewinne«.

Estończyk pracujący w komisariacie, który widział siostry w piwnicy przed śmiercią i uczestniczył w egzekucji, opowiedział, że siostry »w lesie przed straceniem poklękały wszystkie, modliły się, a następnie klęcząc żegnały się ze sobą. Matka przełożona każdą błogosławiła. Ostatni cios odbierały na klęczkach«. Do końca wypełniły polecenie biskupa Zygmunta Łozińskiego: »Nowogródka nie opuszczać, na stanowisku trwać, taka jest wola Boża i moja«”.

Siostry Nazaretanki

PS. Dnia 23 VIII br. nasza parafia otrzymała przesyłkę z Domu Generalnego Sióstr Nazaretanek w Rzymie.

Obok pięknego listu znajdowało się etui z relikwiami 11 Błogosławionych Męczennic II wojny światowej, które umieścimy w relikwiarzu przy jednej ze stacji drogi krzyżowej. Niech kolejne święte, których doczesne szczątki stają się prawdziwym skarbem naszej parafii, modlą się za nasze rodziny. proboszcz

5

https://up-the-magic-mountain.ch

Z pomocą Boga i drugiego człowieka

W

spólnoty Anonimowych Alkoholików oraz Al-Anon (gromadząca krewnych i przyjaciół alkoholików) proponują swoim członkom pracę nad rozwojem osobistym.

Odbywa się ona w oparciu o program zwany przez Anonimowych Alkoholików Dwunastoma Krokami, a przez członków Al-Anon Dwunastoma Stopniami. Realizacja tych siostrzanych programów prowadzi do zdrowienia alkoholików i ich rodzin.

Stopień Piąty Al-Anon: Wyznanie Bogu, sobie – we własnym sumieniu – i innemu człowiekowi istoty naszych błędów.

Stopień Czwarty programu Al-Anon pozwolił mi przyjrzeć się sobie, dostrzec moje wady i zalety. Odważny rachunek sumienia uzmysłowił mi, że nie tylko mój mąż – alkoholik ponosi winę za niezdrową atmosferę panującą w domu, ale również ja jestem winna.

Narzekanie, prawienie kazań mężowi, wybuchy złości, gderanie, huśtawka nastrojów, ciągła nerwowość, brak cierpliwości wobec dziecka były spowodowane przede wszystkim moją niedojrzałością. Życie z alkoholikiem przyczyniło się do jej ujawnienia i dodatkowo pogłębiło nieumiejętność radzenia sobie z życiem. Aby uniknąć popełniania po raz kolejny tych samych błędów musiałam określić, w czym tkwi ich istota. Nie chodzi o szczegółową analizę każdego niewłaściwego zachowania, ale określenie co leży u jego podstaw. I tak na przykład lekceważący stosunek do męża był

6

spowodowany utratą szacunku dla niego, a przyczyną wielu rozczarowań były moje nierealne oczekiwania.

Przystępując do wyznania Bogu swoich błędów musiałam zdobyć się na maksymalną uczciwość, bo Boga nie da się oszukać, bo Bogu mogę powiedzieć absolutnie wszystko, bo Bóg kocha mnie pomimo moich niedociągnięć, wszystko rozumie, zna mnie lepiej niż ja sama.

Co więcej musiałam stanąć w prawdzie przed samą sobą. O ile Boga nie można oszukać, o tyle siebie próbowałam już nieraz okłamywać usprawiedliwiając się, tłumacząc sobie, że to mąż wyprowadził mnie z równowagi, że dziecko było niegrzeczne, że jestem zmęczona, bo jak zwykle, wszystko na mojej głowie. Pracując nad Stopniem Piątym musiałam zdobyć się na uczciwość wobec siebie. Musiałam przyznać się, że nie umiem panować nad swoimi emocjami, że brakuje mi cierpliwości i że podejmuję się zbyt wielu obowiązków, bo nad wszystkim chcę mieć kontrolę i że lubię przedstawiać siebie jako cierpiętnicę.

Natomiast wyznanie istoty swoich błędów drugiemu człowiekowi zmusiło mnie do nazwania moich wad.

O ile rozmowa z Bogiem i ze sobą nie wymaga precyzji w nazywaniu rzeczy po imieniu, o tyle w rozmowie z drugim człowiekiem, muszę jasno wyartykułować swoje myśli, tak aby słuchacz zrozumiał co chcę mu powiedzieć. Z kolei nazwanie problemu i wypowiedzenie go na głos pozwala uświadomić sobie z czym muszę się zmierzyć, co w sobie zmienić. Wyznanie istoty swoich błędów Bogu, sobie i drugiemu człowiekowi sprawia, że jestem gotowa do podjęcia pracy nad sobą, otwiera przede mną możliwość stania się lepszym i szczęśliwszym człowiekiem.

Jadwiga

*** Mam na imię Monika i jestem alkoholiczką. Jest to określenie, w które początkowo nie wierzyłam. Nie dopuszczałam do siebie myśli, że ja – młoda kobieta już teraz i na zawsze będę osobą uzależnioną, ułomną. Nie potrafiłam zrozumieć ani pogodzić

się z faktem, że w moim przypadku picie alkoholu nie jest normalne, choć miałam na to tak wiele dowodów. Nie potrafiłam pić w sposób kontrolowany.

Moje uzależnienie rozwinęło się błyskawicznie, już w wieku nastoletnim.

Nie mogłam zrozumieć, dlaczego właśnie mnie to spotyka.

Praktycznie zawsze nadużywałam alkoholu, licząc na lepszą zabawę, lepsze samopoczucie. I zawsze kończyło się to bólem, poniżeniem, poczuciem zagubienia i rozczarowaniem siebie i bliskich.

Moja potrzeba akceptacji ze strony otoczenia była ogromna. Nie wyobrażałam sobie życia bez alkoholu, bez spotkań z ludźmi, których uważałam wtedy za przyjaciół, a w rzeczywistości byli oni jedynie kompanami do picia.

Jednak i dla nich moje pijaństwo stało się wkrótce odpychające.

W wieku 20 lat Zaczęłam uczęszczać na terapię, wkrótce również na mityngi. Jednak po jakimś czasie wróciłam do nałogu, choć świadomość choroby zniszczyła mój komfort picia.

W ciągu kilku lat wielokrotnie odchodziłam z drogi trzeźwości i wracałam na nią, licząc na to, że kolejnym razem będzie inaczej, że będę potrafiła pić normalnie.

Przełomowym momentem było dla mnie rozpoczęcie realizacji programu 12 kroków AA. Byłam wtedy w takim momencie życia, gdzie mimo, że nie piłam od kilku miesięcy, moje emocje były w opłakanym stanie, a ja sama nie rozumiałam dlaczego. Czułam niezgodę na swój los i gniew. Użalałam się nad sobą, nie potrafiłam rozmawiać z bliskimi nie wywołując kłótni.

Widziałam, że nie mogę już szukać pocieszenia w alkoholu. Słuchałam doświadczeń innych alkoholików i Program, wydał mi się ostatnią deską ratunku.

Od początku bałam się realizacji Kroku Piątego – jak miałabym wyznać wszystkie swoje przewinienia komukolwiek? Jak w ogóle miałam zobaczyć swoje błędy... Jak przyznać się przed Siłą Wyższą, że sama spowodowałam ogrom swoich cierpień, kiedy bałam się Boga i starałam się przed nim ukryć, w obawie przed karą?

M

uzułmański biznesmen z Pakistanu zaoferował tysiąc dolarów każdemu chrześcijaninowi, który przejdzie na islam, a 6 tys. jeśli zrobi to cała rodzina. Wideo zamieszczone na TikToku szybko stało się bardzo popularne. W sieci pojawiły się inne filmiki, w których młodzi muzułmanie namawiają chrześcijan by porzucili swoją wiarę.

Mian Kashif Zameer Choudary to muzułmański biznesmen z branży tekstylnej. Na filmiku, ubrany w ciężki

o usunięcie kontrowersyjnego wideo.

Ich zdaniem takie zachowanie nie może być tolerowane w Pakistanie, gdzie wielu chrześcijan, hinduistów i sikhów narażonych jest na przemoc ze względu na wyznawaną wiarę. Protestujący zaznaczają, że filmiki takie jak ten, prowadzą jedynie do eskalacji nienawiści.

Przypomnieli też wideo, które pojawiło się na TikToku pod koniec lipca, na którym kilku młodych muzułmanów próbuje zmusić chrześcijanina od przyjęcia islamu. Kiedy ten od-

Przekupstwo jako metoda złoty łańcuch na szyi, mówi: „ludzie na TikToku wymyślają dla innych różne głupie wyzwania, ja jednak mam dla was poważną ofertę. Dam 200 tys. rupii każdemu chrześcijaninowi, który przejdzie na islam, a milion, jeśli nawróci się cała rodzina. Przyjmijcie islam, który jest najlepszą religią” – kończy biznesmen.

Wielu chrześcijan poczuło się urażonych prozelityzmem Kashifa, niektórzy zwrócili się do właścicieli portalu

mawia muzułmanie zaczynają grozić mu śmiercią. „Ci ludzie powinni być odnalezieni przez policję i wzięci do odpowiedzialności. My chrześcijanie jesteśmy na tych terenach bardzo słabi i nie tak bogaci jak Mian, potrzebujemy pomocy, ale za to nasza wiara jest silna” – powiedziała Mariyam Kashif Anthony, obrończyni praw człowieka i nauczycielka z Karaczi. Łukasz Sośniak SJ vaticannews.va / Karaczi

https://pl.pinterest.com

Na szczęście Krok Piąty jest kontynuacją, konsekwencją poprzednich czterech. Gdyby nie ich postawienie, nie byłaby możliwa jego realizacja.

Przeczytanie mojego obrachunku zajęło wiele godzin. Niesamowite jak wiele uraz nosiłam w sercu i jak niszczyły one moje relacje i mnie samą...

Moja sponsorka (osoba wspierająca w indywidualnej pracy na programie AA) z cierpliwością słuchała i rozmawiała ze mną, pomagając mi dostrzec kolejne chore mechanizmy moich działań. Aż w końcu udało się wyłonić istotę tych błędów. A okazało się, że tą istotą są moje wady, pod płaszczem przeróżnych wymówek. Zobaczyłam, że do alkoholizmu doprowadziły mnie mój egoizm, niskie poczucie własnej wartości, z którego wynikała potrzeba akceptacji wśród ludzi. Że okłamywałam samą siebie i nie potrafiłam tego dostrzec.

Postawienie Kroku Piątego uczyniło mnie gotową, aby zobaczyć siebie realnie, aby nazywać po imieniu co mną kieruje. Wyznałam to drugiej osobie, która nie oceniła i nie odrzuciła mnie.

W końcu wyznałam to Bogu i zrozumiałam, że On przecież zna mnie najlepiej, od zawsze. Przestałam się Go bać. Poczułam spokój, nie miałam już nic do ukrycia.

Krok Piąty dał mi coś wyjątkowego – poczucie akceptacji i wolności, których zawsze szukałam. Stałam się lekka. Gotowa zamknąć i zostawić swoją przeszłość. I gotowa na to co dalej – Krok Szósty – uwolnienie od moich wad. Na dalsze życie bez ich używania. Na realizację kolejnych kroków i normalne życie. Dzięki temu krokowi dowiedziałam się jakie są moje najsłabsze strony. Wiem, co jest dla mnie największym zagrożeniem i co może popchnąć mnie z powrotem do picia.

Minęło już kilka lat od tego momentu, i chociaż moja droga nieraz się komplikowała, nadal zbieram owoce działania Programu. Wiem, że nawet gdy się zagubię, mogę wrócić, że wspólnota i realizacja Kroków mi pomogą. Że mogę czuć pokój i radość.

Mam na imię Monika i jestem alkoholiczką. To pewna prawda o mnie, prawda, z którą już nie muszę walczyć.

Jestem wdzięczna za każdy trzeźwy dzień.

Monika

7

Potrzeba rozpoznania błędu antropologicznego

8

skończoność, niepełność w swoim istnieniu. Pomimo tej przygodności bytowania, z przyjmowanym porównaniem do pióra, spadającego liścia, suchego źdźbła trawy, człowiek pozostaje bytem obdarzonym myśleniem, wolną wolą. I to wyróżnia go spośród innych bytów. Symbolika plastyczna ma nam pomóc w odczytywaniu naszej struktury bytowej. U księdza Winiarskiego żaden znak plastyczny nie pojawia się przypadkowo. Pozostaje jedynie potrzeba odczytania jego przekazu.

Wielu może się zżymać, że jest to pesymistyczna wizja człowieka, wszak nie on jawi się panem tego świata. Nie, realistyczna, takim pozostaje przecież nurt filozofii arystotelesowsko-tomistycznej, w usystematyzowany sposób przedkładający chrześcijańską wizję świata i człowieka. W warstwie semantycznej katechezy ks. Winiarskiego mogą być odbierane jako przekaz czysto teologiczny, ukazujący przede wszystkim wymiar religijny, musimy sięgnąć głębiej, a wówczas stają się również wykładem antropologicznym, z zakresu filozofii człowieka. Zresztą, treści w tych sferach (dyscyplinach) wzajemnie się przenikają, uzupełniają, czy dopełniają. Ks. prałat bardzo chętnie odwołuje się do doświadczenia Ojców Kościoła. To przecież oni stanęli przed koniecznością adoptowania, na potrzeby głoszenia Dobrej Nowiny, dorobku myśli filozoficznej, zwłaszcza okresu klasycznego. W Księdze

Rodzaju Bóg wskazał człowiekowi: „Rośnijcie i mnóżcie się, i napełniajcie ziemię, a czyńcie ją sobie poddaną”.

Od początku Stwórca wyznaczył osobie ludzkiej miejsce szczególne. Bóg nie oznajmił, że ziemia ma jej służyć, a wskazał, że wysiłkiem swoich rąk i umysłu ma czynić ją sobie poddaną.

Z czasem powstały struktury społeczne, państwa, ziemskie ojczyzny.

W życiu indywidualnym i zbiorowym niezbędnymi stały się wzorce postępowania, normy, wartości, określony porządek. Ponadto, już w pierwszej katechezie Diagnoza ks. prałat zaznacza, że niejako w naturze człowieka tkwi jego skłonność do zła, braku uporządkowania, ładu, w tym wewnętrznego, że miota nim rozdarcie, dychotomia, że dotyka różnych źródeł nieszczęść.

Gdy w XX wieku pojawiły się samochody, człowiek musiał wymyślić prawo ruchu drogowego, by – w miarę bezkolizyjnie – móc poruszać się po drogach. I jakie są skutki, gdy ich nie respektuje? Jedną z pierwotnych potrzeb człowieka – przekraczających biologię jego ciała – stały się właśnie zasady etyczne i prawne. Człowiek musiał otrzymać wskazania, jak ma się zachowywać, by odnaleźć się w życiu społecznym, ale i indywidualnym.

I z tym Bóg wyszedł mu naprzeciw.

Wybrał Mojżesza i poprzez niego nadał ludzkości Dekalog, ponadczasowy zbiór zasad moralnych, by na nich człowiek tworzył także porządek

fot. rkw

W

pier wszych dniach sierpnia br. ukazała się najnowsza książka ks. prałata Ryszarda Winiarskiego Cokolwiek spodoba się Panu... Sylwetki autora nie musimy przedstawiać. Jest znanym i cenionym kaznodzieją, kapłanem pióra, poetą, osobą stawiającą trudne pytania wszystkim, nie wyłączając współbraci w kapłaństwie. Zwolnieni z tego obowiązku przejdźmy do wnoszonych – przez tegoż proroka doby dzisiejszej – treści. Zatrzymajmy się najpierw nad tytułem przygotowanej publikacji, będącej zbiorem codziennych katechez. W metryce wydania autor zaznaczył, że wykorzystane cytaty biblijne pochodzą z Biblii Jerozolimskiej. Jeżeli korzystamy z Biblii Tysiąclecia, wówczas dostrzeżemy różnice w przekładzie. W niczym one nie zmieniają sensu interesujących nas cytowań. Wykorzystana w tytule książki sentencja zaczerpnięta została z Księgi Psalmów, z Psalmu 135. Ma ona brzmienie: „Cokolwiek spodoba się Panu, uczyni na niebie i na ziemi”.

Ks. prałat przyjął pierwszą jej część – drugą ma dopowiedzieć sobie czytelnik – by już w momencie sięgania po tę publikację był świadomy, że będzie czerpał z treści odwołujących się do teistycznego porządku świata.

Jest to teizm chrześcijański, otwierający nadprzyrodzoność przed każdym człowiekiem, zarówno w postrzeganiu indywidualnym, jak i zbiorowym.

W tym drugim przypadku pozostaje on zasadniczym budowniczym cywilizacji łacińskiej, kręgu kulturowego, którego fundamentem pozostaje ponadczasowy system wartości, nadany człowiekowi przez Stwórcę (Dekalog).

Bóg, jako byt samoistny, będący przyczyną każdego istnienia, może uczynić wszystko, „na niebie i ziemi”, co uzna za potrzebne. Za istotne dopełnienie tytułu – podobnie przedkładanych treści – przyjmijmy wymowę okładki. Na skale, opoce, symbolizującej to, co trwałe, ukazane zostało pióro.

Wystarczy lekki podmuch wiatru, kilka kropel dżdżu i nie ma go w tym miejscu. Może w ogóle zostać zniszczone. W ten sposób ukazana została kruchość życia osoby ludzkiej, jej

Zerwany most św. Benezeta na rzece Rodan w Avinionie

prawny. I to jest punkt wyjścia jakiejkolwiek refleksji o jakimkolwiek ładzie etycznym, a także o systemie wartości na gruncie teizmu chrześcijańskiego.

Jeżeli prawodawcą ich pozostaje sam Stwórca, to nie człowiekowi zmieniać je. One pozostają realnie istniejącymi bytami, a zatem stałymi, czy inaczej – niezmiennymi. Ks. prałat akcentuje, że Chrystus przyszedł na świat, nie po to, by cokolwiek z tego prawa zmieniać, ale go wypełnić (Przemienienie). Inaczej podnosząc, zaprosić człowieka do wsłuchania się w Jego przekaz i pójścia za Nim. Analizowany tom katechez ks. Winiarskiego, podobnie poprzednie, sprowadzają się do jednego, zasadniczego imperatywu, przyjąć te treści, które pochodzą od Jezusa. W kolejnych stuleciach ważnym świadectwem wiary stały się także nawrócenia konkretnych osób, zaczęła się kształtować Tradycja Kościoła.

Człowiek, ze swoimi skłonnościami do destrukcji, musi posiadać gorset etyczny, by uchronić siebie i innych przed chaosem. Możemy podnosić, że on uwiera, że zabiera nam wolność, ale przecież nie ma wolności absolutnej.

Groźba chaosu ma dwa zasadnicze wymiary: indywidualny i zbiorowy.

Zagubienie się danej osoby (indywidualne) jest przede wszystkim nieszczęściem jednego człowieka, a to już wiele. Powstające zagrożenie niewspółmiernie wzrasta, gdy ma on wpływ na innych. Dlatego Bóg zaprasza wszystkich do przyjęcia proklamowanego porządku, pozostającego gwarantem ładu, od wymiaru biologicznego człowieka poczynając, by przejść do spokoju ducha, kierującego jego wyżyny do tworzenia dzieł ważnych, wskazujących na wielkość osoby ludzkiej. Ks. Winiarski podkreśla, że życia trzeba umieć doświadczyć, wyznaczyć w nim treści ważne, właściwie je zdefiniować (katecheza O śmierci duchowej). Nie możemy uciekać od Bożej otwartości, która zawsze pozostanie dla nas tajemnicą.

Ona pozostanie, ale Bóg nigdy nie zamyka się na nasze poszukiwania, to my odwracamy się od Niego, przyjmując pozycje autozbawcy (Zmiażdżony cierpieniem). Kryterium człowieczeństwa definiują trzy kategorie: rozumność, wolność, społeczność.

Człowiek może właściwie rozwijać się w strukturach społecznych, od ro-

dziny poczynając. Życie wspólnotowe w równej mierze wymaga regulacji, zwłaszcza etycznych. I tym dotykamy uporządkowania, lub chaosu, życia zbiorowego. W nauczaniu Chrystusa podkreślana jest nadrzędność dobra moralnego osoby ludzkiej, jej godność, ale i nadrzędność dobra doczesnej społeczności. To ona staje się ziemską ojczyzną. Trzeba zatem sensownie zbudować struktury życia zbiorowego.

I to Kościół, niosący depozyt Chrystusowego przesłania, ukształtował krąg cywilizacji łacińskiej. I teraz, na naszych oczach, przez różne formacje kulturowe, odrzucające Chrystusa, jest on poddany próbie zniszczenia.

I tym dotykamy rdzenia poszukiwań ks. prałata, zawartego także w przybliżanej książce, a mianowicie właściwego rozpoznania antropologicznego św. Jan Paweł II podnosił, że system komunistyczny odszedł w mroki dziejów, bo został oparty na błędzie antropologicznym, sprowadzającym człowieka do materii i produkcji.

Komunizm stał się jedną z odmian marksizmu. Politycznie poniósł klęskę, ale w rozumieniu kontynuacji myśli pozostał w nurtach filozoficznych, czy częściej – w formie zmodyfikowanej, pośredniej – w formacjach kulturowych. Konsekwentnie plasuje na pozycjach materialistycznych, a zatem i ateistycznych, w łagodniejszej formie – agnostycznych. Inne formacje kulturowe, przeciwne tradycji łacińskiej, odwołują się do doświadczeń psychoanalizy, sprowadzania istoty bytu osoby ludzkiej do instynktów, popędów, strumienia przeżyć biologiczno-neurologicznych, w tym fałszywie rozumianej sfery seksualnej (nie rozumiem i nie znoszę kategorii seks, pozostającej wyrazem uprzedmiotowienia). Jeszcze inne akcentują programową akceptację wszelkiej inności, pluralizmu kulturowego, powszechności, powielania, kultury masowej, absolutnej względności, czy też poczucie zagubienia się, nicości, absurdu, ciężaru wyborów. Ks. Winiarski, korzystając z poszukiwań ks. dr. Marka Dziewieckiego, wskazuje na kłamstwo antropologiczne (Rozłam i niepokój), czyli takich wizji człowieka, które pozostają wyrazem dążeń formacji ponowoczesnych. Zasadniczym ich celem jest doprowadzenie do tego, „by większość społeczeństwa

stanowili ludzie poranieni i nieszczęśliwi”, by człowiek nie wiedział „ani kim jest, ani dokąd zmierza, ani jakie więzi i wartości prowadzą go do rozwoju i szczęścia”. Doświadczamy zatem świadomego dążenia do rozbicia tradycyjnych struktur społecznych, rozwijanych dotąd na ładzie ponadczasowym, wyłaniającym się z odwiecznych, nadanych przez Stwórcę, wartości, zasad. Prawa te, wpisane w naturę człowieka, określane także mianem prawa naturalnego, mają zostać poddane tak silnej rewizji, aby przestały w życiu społecznym być obecne, widoczne. I tym dotykamy najważniejszego sporu doby dzisiejszej, sporu o cywilizacyjny charakter naszego społeczeństwa. Tę prawdę, z całą ostrością, powinniśmy dostrzegać i być jej świadomi. Jeżeli nawet, z jakichś racji, nie rozumiemy zaproszenia Chrystusa, nie potrafimy otworzyć się na nadprzyrodzoność, nie rozumiemy przestrzeni sacrum, a przyjmujemy siebie za świadomych, odpowiedzialnych uczestników życia społecznego, w tym państwowego, wszak państwa pozostaną zasadniczymi podmiotami w przestrzeni międzynarodowej, to z racji przesłanek kulturowych musimy stanąć po stronie cywilizacji łacińskiej. Ks. prałat błąd antropologiczny (mocniej – kłamstwo antropologiczne) przyjmuje za „najgroźniejszą i najbardziej brutalną formę współczesnej manipulacji”. Powyższe treści, zawarte w najnowszej książce ks. Winiarskiego, czytelnie sytuują je w poważnym – niezbędnym dzisiaj – dyskursie antropologicznym.

Tę warstwę konsekwentnie powinniśmy wydobyć z kolejnych katechez.

Przy powierzchownej lekturze możemy tego nie wychwycić, przyjmując każdą z nich autonomicznie, bez odczytywania, pozostaje fragmentem usystematyzowanej, pogłębionej wizji, ostrzegającej nas przed skutkami każdej relatywizacji, a zwłaszcza w sferze etycznej. Analizowana publikacja jest – co wyraźnie należy podkreślić – wskazywaniem expressis verbis na zasadniczy spór cywilizacyjny naszych czasów. Wypowiadane „nie” Chrystusowi przekroczyło granice życia jednostkowego, indywidualnego i coraz bardziej nabiera charakteru społecznego, życia wspólnotowego, a zatem i tożsamości kulturowej. 

9

ks. prof. Eugeniusz Wilkowski, Chełm

10

O

bowiązek szacunku dla osób związanych z ruchem LGBT+ nie oznacza bezkrytycznego akceptowania ich poglądów – podkreślają biskupi w stanowisku dotyczącym LGBT+, które przyjęła dziś Konferencja Episkopatu Polski. Dokument KEP liczy 27 stron i składa się z 4 rozdziałów: Płciowość mężczyzny i kobiety w chrześcijańskiej wizji człowieka; Ruchy LGBT+ w społeczeństwie demokratycznym; Osoby LGBT+ w Kościele katolickim; Kościół wobec stanowiska LGBT+ w sprawie wychowania seksualnego dzieci i młodzieży. Prace nad dokumentem trwały prawie rok.

Biskupi zaznaczają, że Kościół jest otwarty na dialog z każdym „człowiekiem dobrej woli”, szukającym prawdy. Jako wzór takiej postawy podają papieża Franciszka, który

nie przedstawionej w Katechizmie Kościoła Katolickiego”. W stanowisku KEP zwrócono uwagę, że wyzwania, z jakimi spotyka się dziś społeczność ludzka i eklezjalna, mają swoją genezę w tzw. rewolucji seksualnej i towarzyszących jej przemianach kulturowych i obyczajowych. „Odrzucenie tradycyjnej moralności doprowadziło do głębokich zmian w rozumieniu ludzkiej płciowości. Szczególnym wyrazem tych przemian jest ideologia gender oraz postawy charakterystyczne dla LGBT+. Proklamują one prawo do samookreślania przez człowieka swojej płci bez odniesienia do obiektywnych kryteriów wyznaczonych przez jego genom i anatomię oraz radykalny rozdział między płciowością biologiczną (sex) i kulturową (gender), pierwszeństwo płci społeczno-kulturowej przed płcią biologiczną, a także

Stanowisko Konferencji

fot. rkw

 Powyżej zarysowane wyzwania stają przed każdym chrześcijaninem, bez żadnych wyjątków, przed ks. prałatem, piszącym niniejsze, Tobą Drogi Czytelniku. Umywanie rąk niczego tu nie zmieni. W katechezie Życie chrześcijan listem poleconym autor zaznaczył: „Jezus, mówiąc o swoich uczniach, czyli o chrześcijanach, użył trzech pięknych symboli – światła, soli i zaczynu”. Ta misja chrześcijan nie wygasa, ona potrzebuje nowych apostołów, nowego zaangażowania, nowej ewangelizacji. Tymczasem obciążają nas różne „grzechy i zgorszenia”, a one „niestety, odbierają nam wiarygodność”. Z tych racji ks. Winiarski od chrześcijan, wszystkich, niezależnie od wypełnianej roli, wymaga, by stawali się „ozdrowieńczą mocą soli”. Podnosi, że „ten unikalny smak ewangelicznego życia, nieporównywalny z niczym. Ten zaczyn, który naprawdę przemienia.

I światło, bez którego wszystko jest chaosem i ciemnością” jest zobowiązaniem wobec Chrystusa i ziemskiej ojczyzny. Chrześcijanie muszą zmieniać świat zaczynając od siebie, od podjęcia wysiłku usuwania ze swej duszy słabości, braku wierności, konsekwencji, czy nawet elementarnej wiedzy o treściach konstytuujących postawę chrześcijanina. Musimy zrzucić z siebie płaszcz faryzeuszy (Grzech na modlitwie).

Ks. R. Winiarski podkreśla, że Jego piśmiennictwo, niezależnie od rodzaju tekstu, pozostaje „nie mniej ważną formą komunikowania ludzi z Bogiem”. Dodajmy, jest też wyrazem kulturotwórczej roli Kościoła. Czym byłaby współczesna kultura polska, europejska, bez piśmiennictwa znaczonego chrześcijańską antropologią człowieka? Wyrazem dezercji, uniku, słabości intelektualnej, brakiem odwagi zabierania głosu w sprawach ważnych, nieobecnością w upominaniu się o wartości stałe, ponadczasowe.

Pisać zatem trzeba, więcej, ono staje się koniecznością także doby dzisiejszej, a może zwłaszcza tej. Naprzeciw tym wszystkim potrzebom wychodzi ks. Ryszard Winiarski, prorok dnia dzisiejszego, wymagający, jakże często niepokorny, ale autentyczny, pozostający sobą. I takim trzeba go przyjąć, jeżeli nawet rodzi poczucie zbyt wielkich wymagań.

„spotyka się z osobami identyfikujących się z LGBT+, wyciąga do nich życzliwie rękę, wyraża zrozumienie dla skłonności, ale jednocześnie nie unika jasnego przedstawienia nauki Kościoła na temat ideologii gender oraz praktyk przeciwnych naturze i godności człowieka zawartej w jego oficjalnych dokumentach i syntetycz-

dążenie do stworzenia społeczeństwa bez różnic płciowych” – czytamy. Konferencja Episkopatu Polski zaznacza, że zasadniczy sprzeciw musi budzić postawa lekceważenia biologicznych i psychicznych elementów ludzkiej seksualności oraz próby określania tzw. „płci neutralnej” zwanej niekiedy „trzecią płcią”.

Biskupi podkreślają w dokumencie: „postulat szacunku dla każdej osoby, w tym osób identyfikujących się z LGBT+, jest w pełni słuszny, zaś demokratyczne państwo prawa powinno zadbać o to, aby żadne z podstawowych praw tych osób nie stojące w oczywistej sprzeczności z ludzką naturą i dobrem wspólnym (jak monopłciowy związek czy adopcja dzieci przez takie związki) nie było naruszane. Nie do zaakceptowania są więc jakiekolwiek akty przemocy fizycznej lub werbalnej, wszelkie formy chuligańskich zachowań i agresji wobec osób LGBT+”. W dokumencie Konferencji Episkopatu Polski czytamy również: „Paralelnie do powyższych praw osób związanych z LGBT+ należy podkreślić słuszne oczekiwania całego społeczeństwa, aby były szanowane także prawa innych członków

– napisali biskupi. Wskazali również, że jednym ze skutków nieuwzględniania wzajemności i komplementarności relacji kobiety i mężczyzny oraz zanegowania prokreacyjnego celu płciowości jest radykalne oddzielenie płci biologicznej (sex) od płci społeczno-kulturowej (gender). „Płeć biologiczno-anatomiczna oparta jest na kryteriach biologiczno-psychicznych.

Płeć społeczno-kulturowa określa sposób przeżywania i realizacji różnicy między płciami w konkretnej kulturze.

Z błędnego odseparowania od siebie płci biologicznej i kulturowej, które w istocie polega na zrelatywizowaniu płci biologicznej, „wynika rozróżnienie różnych «orientacji seksualnych», które nie są już określone przez różnicę płci biologicznej między mężczyzną a kobietą, ale mogą przyjmować inne formy określone jedynie przez

szając wierność, dziewictwo, czystość i religijność” – podkreśla KEP. Temu celowi ma służyć wychowanie seksualne dzieci prowadzone już od wieku przedszkolnego. „Chociaż niektóre postulaty osób związanych z LGBT+ dotyczące wychowania dzieci mają na uwadze fundamentalne wartości także dla międzyosobowej komunii w heteroseksualnym związku małżeńskim, jak miłość, wzajemny szacunek, poczucie współodpowiedzialności, to jednak większość proponowanych środków, metod i celów daleko przekracza ramy wychowania mającego na uwadze integralne dobro dzieci i młodzieży. Z odpowiedzialnym wychowaniem nie da się pogodzić udostępniania dzieciom materiałów obnażających ludzką intymność i uczących je przyjemnościowego „manipulowania” swoją płciowością

Episkopatu Polski w kwestii LGBT+ społeczności, w tym zwłaszcza ich uczuć religijnych, uznawanych przez nie zasad moralnych oraz zasad porządku publicznego”. Biskupi napisali: „Kościół z jednej strony nie boi się głosić obowiązku poszanowania godności osobowej każdego człowieka, również osób związanych z LGBT+, a z drugiej strony dla tych samych racji musi się odnieść z rezerwą, a w partykularnych przypadkach z wyraźnym sprzeciwem do ideologii gender oraz form aktywności ruchów LGBT+ pomijających tę prawdę o człowieku oraz do ich społecznych projektów i wyznaczanych sobie celów.

Autorzy dokumentu podkreślają, że osoby ze środowiska LGBT+ przyznają priorytetowe znaczenie skłonnościom seksualnym negującym komplementarność płciową mężczyzny i kobiety, a tym samym przynajmniej domyślnie podważają ich rodzicielskie powołanie. „Za cel swoich dążeń wyznaczają sobie także prawne zrównanie związków homoseksualnych z małżeństwami heteroseksualnymi.

W efekcie w całym tym procesie ludzka płciowość zostaje coraz bardziej pozbawiona swego osobowego znaczenia i wartości, jako szczególny dar, święty dar, udzielony kobiecie i mężczyźnie przez samego Stwórcę”

radykalnie autonomiczną jednostkę” – głosi dokument.

Biskupi przypominają, że Kościół nie może się zgodzić na rozszerzenie rozumienia małżeństwa i rodziny, zrównanie praw i przywilejów małżeństw heteroseksualnych i homoseksualnych, uznanie związków partnerskich tworzonych przez pary tej samej płci wraz regulacją sytuacji majątkowej, alimentów i dziedziczenia, a także umożliwienie związkom monopłciowym adopcji dzieci oraz przyznanie osobom od 16 roku życia prawa do określenia swojej płci. „Zdając sobie sprawę z radykalnego charakteru postulowanej transformacji kulturowej i postulatów społeczeństwa „bez różnic płciowych” (Kongregacja ds. Edukacji Katolickiej. Stworzył ich jako mężczyznę i kobietę nr 2), ruchy LGBT+ proponują stosowanie metody małych kroków mających na celu wymuszenie powolnej transformacji obyczajowo-kulturowej poprzez stopniowe oswajanie społeczeństwa z zachowaniami uchodzącymi do niedawna za nieakceptowalne i naganne moralnie. Niektóre środki społecznego przekazu wspomagają te projekty, propagując ideologię gender, promując rzekomą atrakcyjność rozwodów, zdrad, rozwiązłości seksualnej, ośmie-

oraz wprowadzania ich we wczesne doświadczenia seksualne” – napisali biskupi.

Autorzy stanowiska proponują: „wobec wyzwań tworzonych przez ideologię gender i ruchy LGBT+, a zwłaszcza mając na uwadze trudności, cierpienia i duchowe rozdarcia przeżywane przez te osoby, konieczne jest tworzenie poradni, również z pomocą Kościoła. Biskupi przypominają, że „Kościół nie odmawia osobom transseksualnym prawa do przynależności do Kościoła, a więc nie odmawia im również chrztu świętego, jak i pozostałych sakramentów świętych, jeżeli spełniają fundamentalne warunki ważnego i godziwego ich przyjęcia”. „Jednakże stojąc na straży świętości sakramentów, Kościół nie może zgodzić się na ich niezgodne z prawdą celebrowanie tam, gdzie ich ważne czy też godziwe sprawowanie lub przyjmowanie pozostaje w związku z płcią człowieka lub jest od niej zależne. Dotyczy to zwłaszcza sakramentu chrztu świętego, święceń i małżeństwa. Dla ważnego ich sprawowania decydujące znaczenie ma płeć genetyczna, a nie subiektywne samookreślenie się płciowe danej osoby” – głosi dokument.

Biuro Prasowe KEP / Jasna Góra

11

Prawdę czynić w miłości

Na

początek zapytajmy: Czy można być wolnym wbrew prawdzie, odrzucając ją pogardliwie, banalizując ją lub używając jej instrumentalnie? Czy można być wolnym głosząc, że prawda to kwestia subiektywnych odczuć, wrażeń lub przekonań? Św. Jan Paweł II, którego zacne imię nosi Katolicki Uniwersytet Lubelski, w encyklice Veritatis Splendor, nieprzypadkowo zacytował Pawła z Tarsu, świętego Kościoła i apostoła narodów, który przy całej swojej otwartości na kulturę antycznego świata, ustanowił jednak granicę, poza którą chrześcijanom a tym bardziej ich pasterzom i nauczycielom, nie wolno postąpić. Tą granicą jest miłość do prawdy jako takiej, ale też miłość do ludzi, których ta prawda dotyczy.

Sama prawda podana żywcem, w swojej gwałtowności może nie tylko ranić ale okazać się niszczycielska, wręcz śmiercionośna.

Jan Paweł II przypomina nam: „Kościół udziela dziś tej samej odpowiedzi, co niegdyś Nauczyciel [...] Urząd Nauczycielski Kościoła prowadzi nieustannie swe dzieło rozeznania przyjmując i wypełniając słowa, którymi apostoł Paweł napominał Tymoteusza: „Zaklinam cię wobec Boga i Chrystusa Jezusa, który będzie sądził żywych i umarłych, i na Jego pojawienie się,

i na Jego królestwo: głoś naukę, nastawaj w porę, nie w porę, [w razie potrzeby] wykaż błąd, poucz, podnieś na duchu z całą cierpliwością, ilekroć nauczasz. Przyjdzie bowiem chwila, kiedy zdrowej nauki nie będą znosili, ale według własnych pożądań – ponieważ ich uszy świerzbią – będą sobie mnożyli nauczycieli. Będą się odwracali od słuchania prawdy, a obrócą się ku zmyślonym opowiadaniom. Ty zaś czuwaj we wszystkim, znoś trudy, wykonaj dzieło ewangelisty, spełnij swe posługiwanie!” (2Tm 4,1–5).

O jakich czasach prorokował apostoł? Kogo miał na myśli? Mówił o czasach wielkiej, zbiorowej apostazji, która nie nadeszła za jego życia i posługi. To miała stać się kwestią, być może nawet dalekiej, przyszłości. Można odnieść wrażenie, że im później odczytywane są te apostolskie przestrogi, tym wyraźniejsze znajdują potwierdzenie w faktach.

Doskonale rozumiał to Jan Paweł II, skoro zauważył w swoje encyklice, że „[...] w niektórych nurtach myśli współczesnej do tego stopnia podkreśla się znaczenie wolności, że czyni się z niej absolut, który ma być źródłem wartości. W tym kierunku idą doktryny, które zatracają zmysł transcendencji lub, które otwarcie deklarują się jako ateistyczne. Sumieniu indywidualne-

Pomnik Św. Jana Pawła II i Prymasa S. Wyszyńskiego na dziedzińcu KUL

12

mu przyznaje się prerogatywy najwyższej instancji osądu moralnego, która kategorycznie i nieomylnie decyduje o tym, co jest dobre, a co złe. Do tezy o obowiązku kierowania się własnym sumieniem niesłusznie dodano tezę, wedle której osąd moralny jest prawdziwy na mocy samego faktu, że pochodzi z sumienia.” (VS32). Papież mówił o nurtach, nie ograniczając się do jednego środowiska czy ideologii i to na długo przedtem jak powstał problem Margo i ks. A. Wierzbickiego.

Ktoś może tłumaczyć swoje zachowania bezprawne, wulgarne, bezczeszczące to, co inni uznają za świętość, mające wszelkie znamiona profanacji i bluźnierstwa, prowokacji i bezprawia, za zgodne z jego sumieniem. Ale to nie wystarczy! Trzeba pytać się jakie jest sumienie tego konkretnego człowieka, sprawcy takich czynów skoro on sam nie zadaje sobie trudu takich pytań lub udziela sobie pozornie prawdziwych odpowiedzi. Czy nie było to misją Pawła z Tarsu? Czy nie do takiej misji zachęcał stary Paweł młodego Tymoteusza? Czy nie powinno to być zawsze misją każdego duszpasterza? I wreszcie, czy nie powinna to być misja profesora etyki na katolickiej uczelni, która wynika choćby ze ślubowania składanego w dniu promocji doktorskiej. Promowani do stopnia doktora przysięgają, że „[...] zawsze będą pamiętać o swoim uniwersytecie, że zachowają względem niego wdzięczność oraz że będą wspierać jego sprawy i racje wszelkimi dostępnymi sobie środkami”.

Chciałbym więc zapytać, jak ks. prof.

Wierzbicki godzi swoje wypowiedzi z treścią ślubowania danego uniwersytetowi, skoro ten, ustami nie tylko rzecznika ale i nowego rektora, mówi,

Rozumiem, że temat Margo, doskonale wpisuje się w polityczną poprawność.

Wypada o tym mówić i tylko w jeden sposób – broniąc.

Nie jestem homofonem, jeśli ktoś ma problem, że nie wie kim jest, jaką ma tożsamość, niech się leczy albo niech nic z tym nie robi, ale niech nie będzie obsceniczny, wulgarny i nie szarga tego, co święte. Perwersyjne łączenie seksu i religii ma długą historię, ale ulica i deptaki to miejsca wspólne, a krzyże i pomniki narodowych bohaterów mają pozostać nietykalne dla wszystkich, bo wyrażają najwyższy porządek wartości. Środowiska spod znaku tęczy robią wszystko, aby wielu ludzi postronnych mieć przeciwko sobie. Chyba, że właśnie chodzi o niekończącą się prowokację, zmęczenie ludzi, rozmiękczenie tkanki sumień i przyzwolenie na wszystko.

Teza, jakoby pasterze przyzwalali na postawy homofoniczne, jest mijaniem się z prawdą. Oto w dokumencie biskupów czytamy m.in.: „Nie do zaakceptowania są jakiekolwiek akty przemocy fizycznej lub werbalnej, wszelkie formy chuligańskich zachowań i agresji wobec osób LGBT+”, „[...] postulat szacunku dla każdej osoby, w tym osób identyfikujących się z LGBT+, jest w pełni słuszny.” Pasterze dodają: „[...] zasadniczy sprzeciw musi budzić postawa lekceważenia biologicznych i psychicznych elementów ludzkiej seksualności oraz próby określania tzw. +płci neutralnej+, zwanej niekiedy +trzecią płcią+”.

Co prawda, można powoływać się na drukowany przez „Tygodnik Powszechny” List poparcia i kilkaset podpisów.

Inni powołują się na petycję pod którą podpisało się ponad 5 tysięcy osób.

Które podpisy więcej znaczą może określić jedynie Pan Bóg. Tymczasem radykalizują się i zatwardzają swoje serca obie walczące strony. Niestety, są to wierni należący do tego samego Kościoła, słuchający tej samej Ewangelii i przyjmujący te same Sakramenty święte. I to jest dramat i nieszczęście Kościoła. Ryzyko, że jedni odejdą z niego, tylko dlatego, że drudzy w nim pozostaną, jest realne. Na pewno pozostanie wrażenie chaosu i podziałów.

Tym cenniejszym światłem staje się encyklika Veritatis Splendor. Zacznijmy ją czytać!

ie milkną echa życzeń noworocznych jakie na Twitterze Chelsea Clinton złożyła kościołowi szatana. Tymczasem córka Clintonów, zamiast zdystansować się od niefortunnego wpisu brnie jeszcze dalej i określiła satanizm jako „religię”, która „zasługuje na nasz szacunek”. 37-letnia Chelsea Clinton zwróciła na siebie uwagę gorącymi pozdrowieniami kościoła szatana na Twitterze. Teraz twierdzi, że sataniści, czciciele diabła i lucyferianie zasługują na uprzejmość i szacunek.

Próbując ukryć pogłoski o związku z organizacją satanistyczną córka Billa i Hillary napisała na Twitterze: „O, ludzie łaskawi. Możemy być sobą, pogodni, szanować i przyjaźnić się z innymi ludźmi, którzy nie podzielają naszych przekonań religijnych.

Czasami nawet ich poślubiamy. Jestem metodystką, a mój mąż jest Żydem”.

Zatem Clinton porównała satanizm do jej własnej religii, metodystycznego chrześcijaństwa i judaistycznej wiary swego męża. Chelsea Clinton podjęła próba uczłowieczenia satanizmu, mówiąc że kościół szatana jest religią, która zasługuje na szacunek.

Jest to czymś więcej niż zwykłym liberalnym, politycznie poprawnym bzdetem. To jest czyste zło. Tymczasem Chelsea Clinton jest często widywana z odwróconym krzyżem.

Zarzuty dotyczące związków rodziny Clintona z satanizmem pojawiają się już od jakiegoś czasu.

ks. R. Winiarski

eps

www.instyle.com

że nie utożsamia się z jego poglądami?

Problem nie polega tylko na tym, że ks.

Alfred wygłasza poglądy na własną odpowiedzialność i dobrowolnie wystawia się pod pręgierz opinii publicznej, ale podejmuje realne ryzyko wywołania zamętu i zgorszenia, w sercach wielu prostych katolików, będących także darczyńcami uczelni. Liczne wpisy na forach są deklaracją definitywnego cofnięcia materialnego wspierania uczelni.

Wcześniej jednak musiało dojść do rozczarowania i utraty zaufania. Kto jest temu winny?

Co mogą myśleć katolicy gdy profesor katolickiej uczelni mówi o mężczyźnie jak o kobiecie, odwołując się do jego subiektywnych odczuć? Czy to oznacza, że gdy dorosły powie, że czuje się dzieckiem, to należy mu przyznać 500+? A jeśli dziecko powie, że czuje się dorosłym, to, w imię źle rozumianej tolerancji, mamy nadać mu prawa właściwe dorosłym? Albo jeśli ktoś publicznie zdeklaruje się jako zwierzę, to mamy przestać go uważać za człowieka? A jeśli chce wziąć ślub z kotką, o czym marzył dyktator mody, Karl Lagerfeld, to mamy zmienić porządek prawny? Czy to co, było regułą ma pełzać jak wyjątek, a wyjątek ma się ogłosić regułą dla wszystkich?

Ksiądz Wierzbicki usiłuje również określić język, jakim ma posługiwać się nie tylko gmin kapłański ale także biskupi. Określenie oficjalnego dokumentu Konferencji Episkopatu pt. „Stanowisko w kwestii LGBT+”, że „[...] powstał chyba na księżycu”, jest nie tylko głęboką krytyką i nieuprawnionym osądem. To nawet rażąco niesmaczne, stawiać się ponad kolegium biskupów, sugerując maluczkim i celebrytom, że pasterze zwyczajnie „odlecieli”. Herbert powiedziałby, że to „[...] kwestia smaku w którym są włókna duszy i chrząstki sumienia”.

Od profesora etyki oczekiwałbym większej przenikliwości, roztropności i rozeznania skutków swoich wypowiedzi. Zwłaszcza, że przy wielu innych sytuacjach, gdy wina wydaje się niewspółmierna do wielkości kary, ks. profesor Alfred bezdusznie milczał, jak zaklęty. Właściwie, wszystkie historie opowiadane przez „Sprawę dla reportera” albo „Państwo w państwie” pokazują ludzi skrzywdzonych naprawdę, często bez ich winy a skutki bezprawia doprowadzają do prawdziwych tragedii.

Córka Clintonów twierdzi, że satanizm jest religią

N

13

fot. rkw

Chrześcijański kult relikwii

K

ult relikwii w chrześcijaństwie ma swą długą i burzliwą historię. Wyrósł przede wszystkim z ludowej pobożności, nie zawsze zgodnej z oficjalnym nauczaniem i teologią. Jednak okazał się ważny dla wielu pokoleń i stanowił pomoc w ewangelizacji narodów, ale niekiedy też ją utrudniał. Dziś znaczenie relikwii osłabło i nie absorbują one już tak wielu wierzących. Nie znaczy to, że relikwii dziś się nie eksponuje i nie czci. Znamiennym jest jednak fakt, że nic nie wspomina o nich Katechizm Kościoła Katolickiego, choć dawne tradycje zakorzenione w życiu wiernych nie zanikły. Epoka, w której żyjemy, przyniosła nowe spojrzenie na świętych. Bardziej niż wymowę czcigodnych kości, oprawionych w szlachetne metale, w nauczaniu Kościoła akcentuje się heroiczność cnót i przykład życia świętych.

Relikwie (łac. reliquiae – szczątki, resztki) to materialne pozostałości zachowane po śmierci świętych, przede wszystkim kości, ale także przedmioty osobiste. Niezaprzeczalne świadectwa kultu relikwii pochodzą z IV wieku, lecz swymi korzeniami sięga on wcześniejszego okresu, gdy czczono groby męczenników. Historia relikwii rozpoczyna się na dobre w IV wieku.

Wtedy to zaczęto umieszczać zmarłych jak najbliżej grobu męczennika, a gdy zabrakło wokół niego miejsca, groby opróżniano, a kości składano do wspólnej mogiły. Tak powstały ossaria i później wielu sądziło, że są to szczątki męczenników. To z nich następnie pozyskiwano wiele relikwii. W tym też czasie zaczęto pielgrzymować do grobów męczenników w celu ożywienia swej wiary. Męczennicy i święci nie byli jednak obiektem religijnego kultu, gdyż ten przysługiwał tylko Bogu.

14

Chrześcijaństwo późnego antyku zaczęło zdobić groby męczenników i świętych oraz pozyskiwać ich relikwie. To właśnie w epoce pokonstantyńskiej na grobach męczenników wzniesiono wspaniałe bazyliki (Piotra, Pawła, Wawrzyńca, Agnieszki, Kosmy i Damiana), które przyciągały pielgrzymów. Skromne kiedyś martyria nad grobami męczenników zaczęto zdobić, ich nagrobne płyty polewano pachnącym olejkiem, dekorowano kwiatami i palono przy nich lampy.

Przy relikwiach pojawiali się ludzie wszystkich stanów, nawiedzali je również cesarze. Ceniono nie tylko relikwie męczenników, ale także relikwie krzyża Chrystusowego, znalezionego przez cesarzową Helenę w 324 r. w Palestynie. Miasta pozbawione męczenników zaczęły importować relikwie.

Chociaż edykt cesarza Teodozjusza z 386 r. zabraniał dzielenia ciał męczenników i handlu nimi, to jednak już w V w. na Wschodzie relikwie dzielono nagminnie i nie szanowano zakazu ekshumacji. Na Zachodzie wprowadzenie ekshumacyjnych praktyk trwało dłużej i z pewnymi oporami świętych poddawano parcelacji.

Relikwii przybywało dzięki ich dzieleniu, a ponadto wprowadzono tzw. relikwie wtórne (drugorzędne), powstałe na skutek kontaktu z pierwszorzędnymi. Było nimi np. płótno, w które zawijano relikwie, był materiał położony na grobie, ale nie gardzono i posiadaniem oliwy z lamp palących się przy grobach świętych. Pątnicy wracający z Ziemi Świętej też przywozili swoje pamiątki, np. wodę z Jordanu. Te „surogaty relikwii” pomagały uchronić relikwie właściwe przed ich parcelacją.

Relikwie wypraszane, kupowane, a nawet wykradane kształtowały oblicze cywilizacji. Średniowiecze stanowiło apogeum ich popularności, wpływając na życie kulturalne, polityczne i religijne nie tylko tej epoki.

Do znanych miejsc kultu ściągali pątnicy. Święci uzdrawiali, wybawiali z pożarów, zarazy, a na ich relikwie przysięgano i zawierano wtedy pakty pokojowe. Zwyczaj obnoszenia relikwii w rozlicznych procesjach zaczął

się w VII w. w wizygockiej Hiszpanii.

Synody lokalne porządkowały kult relikwii i ustanawiały prawodawstwo dotyczące świętych. Kanonizacja polegała na uroczystym podniesieniu elevatio, czyli ekshumacji, a następnie na przeniesieniu szczątków, czyli translatio relikwii. Wystawienie ich przy ołtarzu w celu oddania czci ciału nazywano depositio.

Po okresie wielkiej czci relikwii nadeszły czasy renesansu i reformacji.

Wtedy kult ten został poddany ostrej, a nawet zjadliwej krytyce. Kościoły reformowane, odrzucając kult świętych, odrzuciły również kult relikwii.

Katolicki barok był odpowiedzią na te wyzwania czasu. Wtedy to relikwie zyskały osobliwy rodzaj ekspozycji w kościelnych wnętrzach, a na ołtarzach pojawiły się przeszklone trumny ze zmumifikowanymi ciałami świętych.

Zamiast stłoczonych w relikwiarzach kości pojawiła się pozorująca sen mumia. Gdy stan zwłok nie pozwalał na ekspozycję, zastępowano je drewnianą albo woskową atrapą. Sposobem ekspozycji pomniejszych relikwii było włączenie ich w bogate kształtem nastawy ołtarza, gdzie w przeszklonych różnokształtnych gablotach poukładano kostki świętych w ozdobne układanki.

Na Zachodzie od IV w. relikwie umieszczano pod ołtarzem. Według Augustyna wyrażało to prawdę, że ciało świętego stało się ołtarzem dla Boga. Chrystus to pierwszy z męczenników, a inni poszli w Jego ślady, oddając życie. Na Wschodzie zaś groby świętych umieszczano z dala od ołtarza. Zwolennicy łączenia ołtarzy z relikwiami sięgali po argument z Apokalipsy: „Ujrzałem pod ołtarzem dusze zabitych dla Słowa Bożego i dla świadectwa” (Ap 6,9–11).

Później wydobywano relikwie z ołtarzowego ukrycia i umieszczano w ozdobnych relikwiarzach, które przybierały najrozmaitsze formy, bowiem oprawę relikwii wciąż udoskonalano. Mogły one mieć formę architektoniczną wieży, kopuły, wazy itd. W X w. pojawiły się jako relikwiarze figury przedstawiające świętego, zdobne w perły i kamienie, symbo-

lizujące cnoty tej postaci. Mogły też posiadać kształt monstrancji, ale także formę rąk albo głów. Coraz częściej wystawiano je na widok publiczny w najrozmaitszej postaci. Budowano wystawne ołtarze i kaplice dla kosztownych relikwiarzy. Nie brakowało też pięknych konfesji w katedrach dedykowanych świętym.

Gromadzeniem relikwii zajmowało się wielu biskupów, dbając o sławę i prestiż swych katedr, podobnie czynili też królowie. Duma z posiadania relikwii odegrała niemałą rolę w kształtowaniu świadomości narodowej Francji i Niemiec. Relikwie Trzech Króli ulokowane w politycznym centrum cesarstwa miały tę władzę uzasadniać i chronić. Kolonia ze wspaniałym relikwiarzem Trzech Króli stała się jednym z głównych celów pątnictwa średniowiecznego. Król francuski Ludwik IX w 1237 r. kupił od łacińskiego cesarza Konstantynopola Baldwina II cierniową koronę Chrystusa za sto trzydzieści pięć tysięcy liwrów. Dla korony wybudowano Saint Chapel, cudo gotyckiej architektury. Jednym z największych zbiorów relikwii dysponował saski książę elektor Fryderyk Mądry w kaplicy zamkowej w Wittenberdze. Prześcignął go w gromadzeniu relikwii jego brat Ernest, który w Halle zgromadził ponad 21 tysięcy relikwii.

Pełną kontrolę nad autentycznością relikwii chrześcijaństwo utraciło dość wcześnie. Początkowo pamięć o grobie męczennika była gwarancją ich autentyczności. Translacje i kawałkowanie ciał stały się przyczyną niepewności.

Wątpliwości teologów miał rozwiać cud jako dowód autentyczności relikwii. Na złą opinię podejrzanych relikwii pracowali ich pokątni handlarze.

Sienkiewiczowski Sanderus z „Krzyżaków” miał wielu poprzedników. Weryfikowanie autentyczności relikwii było sprawą biskupów i opatów.

Fałszowanie relikwii brało się też stąd, że ówczesny świat był bardzo żądny cudów. Często dopuszczano się też kradzieży. Władze kościelne groziły fałszerzom karami, ale w przypadku wątpliwości radzono, aby zachować wszystkie relikwie, by nie stało się tak, że wyrzuci się prawdziwe, a fałszywe zostaną. Teologowie podali wykładnię o intencjonalnym charakterze kultu relikwii. Nawet gdy nieświadomie czci się fałszywe relikwie, ta cześć odnosi

się do prawdziwych. To ambiwalentne twierdzenie wymusiła niepewna tożsamość wielu relikwii. Kradzieże ich były traktowane jako świętokradztwo.

Nie można czynić zła, by zeń wynikło dobro!

Również Polska posiada swoje relikwie. Wykupione przez Bolesława Chrobrego ciało Wojciecha zostało złożone w Gnieźnie i stało się to ważnym argumentem do utworzenia tam w 1000 r. kościelnej metropolii dla Polski. U Wojciechowego grobu spotkali się wówczas Otton III i polski książę. Cesarz dał Bolesławowi gwóźdź z krzyża Pańskiego wraz z kopią włóczni św. Maurycego, w zamian Bolesław ofiarował mu ramię św.

Wojciecha. Na szczycie państwowo-kościelnym relikwie Męki Pańskiej i relikwie męczennika odegrały ważną rolę w wymiarze symbolicznym.

W 1928 r. na prośbę kardynała Hlonda papież Pius XI darował do Gniezna ramię Wojciecha z rzymskiego kościoła św. Bartłomieja, to samo, które otrzymał Otton III. W 1184 r. biskup Gedko i książę Kazimierz Sprawiedliwy sprowadzili do Krakowa ciało św. Floriana. Oprócz centralnego miejsca w katedrze święty otrzymał kościół na Kleparzu. Kanonizacja Stanisława ze Szczepanowa w 1253 r. sprawiła, że w XIII w. kult jego stał się kultem narodowym i przyćmił kult św. Floriana.

Kultowi relikwii od samego początku towarzyszyły wątpliwości teologiczne. Przybierały one różne formy i różny charakter na przestrzeni wieków. Już ojcowie Kościoła nie potrafili jednoznacznie odpowiedzieć na problemy, jakie narastały wokół czci oddawanej doczesnym szczątkom zmarłych. Św. Augustyn twierdził, że „czego innego nauczamy, a co innego musimy tolerować”. I dlatego należało i należy ten kult stale korygować i harmonizować z całością wiary, bowiem, jak nauczał św. Tomasz z Akwinu, w relikwiach nie tkwi żadna siła: „Proch ma bowiem zmartwychwstać nie sam z siebie, lecz z Boskiego postanowienia”. Na koniec warto przywołać pytanie mistrza Eckharta: „Ludzie, czego szukacie w martwej kości? Czemu nie poszukujecie żywej świętości, która dać może życie wieczne?” oprac. ks. Stanisław Groń SJ na podstawie publikacji Jana Kracika, Relikwie, Znak, Kraków 2002

Wyszedłem, Panie Ludzie wychodzi z domów szli, przechodzili, wracali, biegli Rowery biegły, wozy biegły ciężarówki biegły ulica biegła, miasto biegło, wszyscy biegli Biegli żeby nie stracić czasu, Biegli żeby dogonić czas, żeby nadrobić czas, żeby odzyskać czas, Do widzenia panu, proszę mi wybaczyć, ale nie mam czasu...

Teraz nie mogę czekać, nie mam czasu...

Kończę ten list, bo już nie mam czasu...

Chętni bym ci pomógł ale nie mam czasu...

Nie mogę przyjąć z braku czasu...

Nie mogę myśleć, nie mam czasu...

Chciałbym modlić się ale nie mam czasu...

Dziecko bawi się, nie ma czasu... później...

Uczeń ma lekcje, nie ma czasu... później...

Student ma wykłady i pracę, nie ma czasu... później...

Ojciec rodziny ma dzieci, nie ma czasu... później...

Dziadkowie mają wnuki, nie maja czasu... później...

Są chorzy, muszą się leczyć, nie mają czasu... później...

Są umierający... nie mają...

Za późno... oni już nie mają czasu!

M. Quoist, Modlitwa i czyn

15

Intensywny czas wakacji

T

litantom: Konradowi Kondrackiemu i Wojciechowi Kondrackiemu (zbieżność nazwisk przypadkowa), którzy niezwykle profesjonalnie zajęli się mną po wyjściu ze szpitala.

Przez tydzień odprawiałem Msze święte w swoim mieszkaniu. Towarzyszył mi nasz alumn Mikołaj lub zaproszeni przez mnie parafianie. Niedawno dowiedziałem się, że wielu parafian spontanicznie czuwało na modlitwie o moje zdrowie. Sztafeta modlitewna trwała nieprzerwanie przez trzy doby.

Otrzymałem na pamiątkę różańcowy grafik z kilkudziesięcioma nazwiskami. To bardzo wzruszając świadectwo miłości do proboszcza, gdy ktoś

w środku nocy klęka do modlitwy.

To dzięki tej szczególnej obecności tylu ludzi przed Panem, nie czułem się osamotniony i mogłem zachować pokój i nadzieję. Bóg zapłać!

Niewątpliwą próbą była też kilkudniowa kwarantanna ks. Michała, po wizycie u jednego z lekarzy i moja po uroczystości pierwszokomunijnej, która miała miejsce 29 sierpnia br. Na szczęście nie doszło do kolejnego lockdownu i mogliśmy spokojnie odprawiać nabożeństwa i wrócić do nauki religii w szkole. To wszystko ma ogromny sens. Bóg uznał, że było nam potrzebne.

Niech będzie Bóg uwielbiony. proboszcz

fot. rkw

egoroczne wakacje w naszej parafii miały różne oblicza. Po pierwsze doszło do zmian personalnych i przeprowadzek. Przyszli nowi księża, którzy bardzo łatwo się zadomowili i z sercem weszli w swoje obowiązki duszpasterskie. Nigdy jeszcze nie pracowało tylu księży w naszej parafii. Życzymy im, aby czuli się zawsze potrzebni Bogu i ludziom.

Po drugie, to był czas mojej rehabilitacji po kraksie rowerowej, która na pozór niegroźna, spowodowała pewne komplikacje. Jestem ogromnie wdzięczny za opiekę medyczną zarówno w puławskim szpitalu, jak i PSK4 w Lublinie oraz dwom rehabi-

Dobro ma wiele twarzy

S

erdeczne podziękowania dla członków i sympatyków Stowarzyszenia „Rodzina” za udział i organizację półkolonii, „Turnieju dzikich drużyn”, „Wyścigu po kremówki”, konkursów plastycznych i muzycznych oraz koncertu

zespołu „Trebunie Tutki”, który odbędzie się w niedzielę 18 X o g. 14.00.

Dziękujemy także wszystkim sponsorom i urzędnikom różnego szczebla za poświęcony czas, kompetencje i ogrom dobrej woli, zwłaszcza w ob-

ISSN 2719-4663

PISMO PARAFII RZYMSKOKATOLICKIEJ ŚW I Ę T E J RO DZ I NY W PU Ł AWACH

16

liczu wielu ograniczeń wynikających z pandemii. Radość i wdzięczność uczestników jest najbardziej czytelnym dowodem, że warto wspólnie tworzyć dobro, które ma wiele twarzy. proboszcz

Adres redakcji: ul. Saperów Kaniowskich 2, 24-100 Puławy; e-mail: ryszard.k.winiarski@gmail.com; https://pulawy-swrodziny.kuria.lublin.pl Z E S P Ó Ł R E D A K C YJ N Y: ks. Ryszard Winiarski – red. prowadzący, Agnieszka Kawka, Wojciech Kostecki, Joanna Kurlej – korekta, Wojciech Olech, Anna Różycka, Tomasz Sajnog, Justyna Szychowska, Andrzej Więcławski

Turniej dzikich drużyn piłkarskich

fot. arch. Stowarzyszenia „Rodzina”

19.09.2020

fot. Bakinowski

Bierzmowanie w czasach zarazy