Page 1

23 lutego 2018

nr 263 w numerze: Leśna 10 na finiszu

W Grzymysławicach powstaje nowoczesna baza oświatowa Budowa Centrum Badań i Rozwoju Nowoczesnych Technologii trwa już od pięciu miesiący. Jeszcze w tym roku powstaną tu pracownie do szkoleń teoretycznych i praktycznych wyposażone w najnowocześniejszy sprzęt. Nacisk będzie położony na szkolnictwo zawodowe.

s. 3 Prowincjonalia rozpoczęte

s. 6 Konkurs fotograficzny fot. arch. konkursu

s. 6 Przekaż 1%

s. 10-11 Inwestycja jest dotowana z WRPO. Powiat pozyskał na ten cel ponad 45 mln złotych. Więcej na stronie 5

Nowi obywatele Drzwi otwarte powiatu w szkołach

Martyna, Szymon i Patryk – to imiona trojaczków z gminy Pyzdry, które przyszły na świat 19 stycznia.

15 lutego swe podwoje dla uczniów otworzył Zespół Szkół Politechnicznych.

Producenci mają nową siedzibę

s. 14 Zapraszamy do recytacji

s. 16 Będzie przedszkole specjalne

Dionizy Jaśniewicz odwiedził trojaczki. Więcej na s. 9

Uczniowie przygotowali stoiska promocyjne. Więcej na s. 7

s. 16


2

Informacje

23 lutego 2018

Informujemy, że bilety na Kaziuki Wileńskie zostały wyprzedane w ciągu 15 minut. W tym roku zaplanowano trzy kaziukowe występy. Kapela Wileńska zaprezentuje się we Wrzesińskim Ośrodku Kultury 2 marca o 18 oraz 3 marca o 15 i 18. Organizatorami koncertów są Starostwo Powiatowe i UMiG we Wrześni

www.wrzesnia.powiat.pl

Dyżury radnych powiatowych Grzegorz Kaźmierczak, każdy poniedziałek, Biuro Rady, Starostwo Powiatowe, ul. Chopina 10, godz. 14-16 Henryka Waligóra, każdy poniedziałek, Agencja PKO BP Miłosław, pl. Wiosny Ludów 14, godz. 16-17 Czesław Borkowski, każdy ostatni wtorek miesiąca w godz. 18-19 w siedzibie OSP w Nekli, ul. Gnieźnieńska 2 Przemysław Hirschfeld, w każdy pierwszy czwartek miesiąca pod nr.: 507 033 432 Przemysław Kuczora, każdy drugi poniedziałek miesiąca w godz. 14-16, Biuro Rady, Starostwo Powiatowe, ul. Chopina 10 – po wcześniejszym umówieniu telefonicznym pod nr.: 61 640 44 35 Krzysztof Strużyński, codziennie, ul. 3 Maja 15 w Pyzdrach, godz. 15-16, tel.: 606 419 275

Dyżur telefoniczny (dni robocze):

fot G. Pabich Jak co roku zainteresowanie koncertami jest ogromne

Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie poszukuje

lekarzy pediatrów i lekarzy innych specjalności

do pracy w Powiatowym Zespole ds. Orzekania o Niepełnosprawności. Informacja tel. 61 640 45 56.

UŻYTKOWANIE WIECZYSTE Przypominamy o obowiązku uiszczania opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego gruntów Skarbu Państwa. Opłatę za rok 2018 należy uiścić w terminie do dnia 31 marca 2018 roku w kasie Starostwa Powiatowego we Wrześni lub na wskazany poniżej numer rachunku bankowego:

Janusz Balcerzak – 603 917 720, Mirosław Balicki – 505 175 586, Waldemar Bartkowiak – 601 756 085, Małgorzata Cichacka – 510 424 184,

Paweł Guzik – 502 690 543, Halina Kotyk – 502 157 500, Bogdan Kruk – 604 528 485, Jerzy Mazurkiewicz – 601 084 711,

Józef Szafarek – 661 968 946, Maria Taciak – 500 432 326, Rafał Zięty – 606 607 306.

Wykaz dyżurów radnych znajduje się na www.bip.wrzesnia.powiat.pl/24,dyzury-radnych.html Starosta wrzesiński Dionizy Jaśniewicz: każdy poniedziałek w godzinach 14-16 w gabinecie starosty (pokój nr 114), Starostwo Powiatowe we Wrześni, ul. Chopina 10 po wcześniejszym umówieniu się telefonicznie pod nr.: 61 640 44 50. Wicestarosta wrzesiński Waldemar Grzegorek: w sprawach skarg i wniosków codziennie, w godzinach urzędowania Starostwa Powiatowego we Wrześni, tj. w poniedziałek w godzinach 8-16 oraz od wtorku do piątku w godzinach 7-15 oraz pod nr.: 61 640 44 50. Sekretarz, skarbnik, naczelnicy wydziałów przyjmują w sprawach skarg i wniosków codziennie w godzinach urzędowania, czyli w poniedziałek 8-16, wtorek-piątek 7-15.

Znalazłeś? Zgubiłeś? Zajrzyj do Biura Rzeczy Znalezionych Starostwo Powiatowe we Wrześni Referat Promocji Zatrudnienia, Spraw Obywatelskich i Zdrowia ul. Chopina 10, pok. 109 tel. 61 640 44 64

Starostwo Powiatowe we Wrześni Bank Polska Kasa Opieki S.A. 59 1240 1747 1111 0010 7355 6645. Informacji dot. wysokości opłat z tytułu użytkowania wieczystego gruntów Skarbu Państwa udziela Wydział Geodezji, Kartografii i Nieruchomości Starostwa Powiatowego we Wrześni, pokój nr 14, tel. 61 640 45 38.

Strategia zgodnie z planem

16 lutego odbyło się forum dyskusyjne, na które zostali zaproszeni członkowie stowarzyszenia i organów decyzyjnych Lokalnej Grupy Działania „Z Nami Warto”, samorządowcy, przedsiębiorcy, działacze organizacji pozarządowych i mieszkańcy obszaru LGD. Celem spotkania była ocena realizacji Lokalnej Strategii Rozwoju w latach 20162017. Z przedstawionych dokumentów finansowych i z analizy realizacji Lokalnej Strategii Rozwoju wynika, że strategia jest wdrażana zgodnie z planem. (red.)

Zebranie odbyło się w Urzędzie Pracy

Pożegnanie z mundurem

W Policyjnym Centrum Edukacji Bezpieczeństwa 8 lutego odbyło się uroczyste pożegnanie z mundurem podinspektorów Pawła Marciniaka – naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego, i Mariusza Łuczaka – naczelnika Wydziału Kryminalnego oraz aspiranta sztabowego Dariusza Maciejczaka – policjanta z Wydziału Kryminalnego. nym emerytom za wspaniałą współpracę na każdym poziomie. Zgodnie stwierdzili, że służba nie należy do najłatwiejszych i wymaga poświęceń. Na zakończenie głos zabrali odchodzący policjanci, którzy nie ukrywali, że podjęta decyzja była

bardzo trudna. Podczas swoich wystąpień policyjni emeryci podziękowali swoim przełożonym oraz tym, z którymi współpracowali. Naczelnik Wydziału Ruchu Drogowego Paweł Marciniak w chwili odejścia na emeryturę przepracował 29 lat, w tym 27 lat w policji,

gdzie ponad 20 lat dowodził wrzesińską drogówką. Mariusz Łuczak w chwili odejścia na emeryturę przepracował ponad 27 lat, w tym 25 lat w policji. Specjalista Wydziału Kryminalnego Dariusz Maciejczak ma za sobą ponad 30 lat służby w policji. KPP we Wrześni

Policjantów przechodzących na emeryturę żegnali koledzy z komendy

W swoim wystąpieniu komendant powiatowy policji we Wrześni inspektor Mariusz Łozowiecki uroczyście podziękował odchodzącym policjantom za pełne zaangażowanie oraz profesjonalizm w trakcie odbytej służby. Jednak zaznaczył, że odczuwa ogromny żal z powodu odejścia tak doświadczonych funkcjonariuszy. Ciepłych słów nie szczędzili także zaproszeni goście podczas swoich

przemówień. Starosta wrzesiński Dionizy Jaśniewicz, burmistrz Wrześni Tomasz Kałużny oraz kapelan Adam Zalesiak podziękowali za stanie na straży bezpieczeństwa we wszystkich aspektach życia codziennego, zaczynając od ruchu drogowego, a kończąc na przestępstwach kryminalnych. Przedstawiciele KWP Poznań, KPP Gniezno oraz KP PSP Września podziękowali policyj-

Starosta Dionizy Jaśniewicz dziękował za lata służby


biuletyn@wrzesnia.powiat.pl

Aktualności

23 lutego 2018

3

Sesja sprawozdań Leśna 10 na finiszu XL posiedzenie Rady Powiatu Wrzesińskiego odbyło się 8 lutego w Powiatowym Urzędzie Pracy we Wrześni. Radni wysłuchali sprawozdań z prac komisji oraz podjęli uchwały, których większość dotyczyła spraw oświatowych. Tradycyjnie sesję rozpoczęło sprawozdanie starosty wrzesińskiego Dionizego Jaśniewicza z prac Zarządu Powiatu w okresie międzysesyjnym. Radni podczas sesji przyjęli również sprawozdania z działalności Komisji Bezpieczeństwa i Porządku za rok 2017 oraz z realizacji Powiatowego Programu Opieki nad Zabytkami dla Powiatu Wrzesińskiego na lata 2014-2017 za okres 2016- 2017. Następnie swoje sprawozdania złożyli przewodniczący komisji stałych powiatu: Komisji Zdrowia i Pomocy Społecznej Henryka Waligóra, Komisji Ochrony Środowiska, Gospodarki Wodnej, Rolnictwa i Leśnictwa Bogdan Kruk, Komisji Rozwoju Lokalnego Janusz Balcerzak, Komisji Edukacji, Kultury, Sportu i Turystyki Rafał Zięty oraz Komisji Budżetowo-Finansowej Józef Szafarek. Nieco obszerniejszą relację z prac przedstawiła przewodnicząca Komisji Rewizyjnej Maria Taciak. Komisja skontrolowała wybrane jednostki organizacyjne powiatu oraz wydziały starostwa, sprawdzając, czy ich zadania oraz wydatki są prawidłowo realizowane. Pod lupę wzięto m.in. Zespół Szkół Technicznych i Ogólnokształcących (pod kątem funkcjonowania internatu) oraz Poradnię Psychologiczno-Pedagogiczną. – Nie stwierdzono, aby wydatki w kontrolowanych jednostkach były

Remont byłego biurowca Spółdzielni Inwalidów Wiosna Ludów niemal ukończony. Kierownik budowy Jan Mikołajczak zapewnia, że inwestycja na Leśnej 10 jest na finiszu.

Stefan Tomczak

uchwałę dotyczącą dotacji dla niepublicznych placówek oświatowych. Wszystkie sprawy związane z powiatowym szkolnictwem uzasadniał naczelnik Wydziału Edukacji i Kultury Fizycznej Stefan Tomczak. Rada Powiatu Wrzesińskiego podjęła także decyzję o wprowadzeniu indywidualnej stawki opłaty za umieszczenie urządzeń infrastruktury telekomunikacyjnej w pasie drogowym. – Zgodnie ze stanowiskiem Urzędu Wojewódzkiego, stawka ta powinna być określona jako konkretna kwota. Proponuje się wprowadzenie stawki wynoszącej 10 zł za 1m² umieszczo-

Elewacja jest już gotowa

Ekipa niedługo opuści budowę

Trwają prace porządkowe, na teren budowy wchodzą ekipy sprzątające. Co ważne, elewacja budynku kolorystycznie komponuje się z otoczeniem. Gruntownie zmodernizowany obiekt będzie siedzibą Zespołu Szkół Specjalnych im. Janusza Korczaka we Wrześni oraz Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej. (spr) Wnętrza są nowoczesne

Będą mapy cyfrowe W związku z tworzeniem numerycznej mapy ewidencyjnej dla obszaru gminy Pyzdry firma geodezyjna GEO-SAW-GIS na zlecenie Starostwa Powiatowego będzie dokonywała pomiarów w terenie.

Józef Szafarek i Rafał Zięty

błędnie realizowane, wręcz odwrotnie, były uzasadnione i realizowane na podstawie zatwierdzonego planu. Nie stwierdzono również naruszenia dyscypliny finansów publicznych – poinformowała Maria Taciak. Wśród podjętych uchwał dominowały oświatowe. Radni wyrazili zgodę na utworzenie szkoły podstawowej dla dorosłych w Zespole Szkół Zawodowych Nr 2 we Wrześni, która wypełniłaby lukę po wygaszanym wskutek reformy gimnazjum z klasami przysposabiającymi do zawodu. Zdecydowano również o zmianach w uchwale w sprawie projektu „Szatnia na medal” współfinansowanego przez Departament Sportu i Turystyki Urzędu Marszałkowskiego. Zmiana spowodowana była koniecznością zwiększenia wkładu finansowego w to przedsięwzięcie. Podjęto także

nego urządzenia za jeden rok umieszczenia tego urządzenia w pasie drogowym – poinformował p.o. kierownika Referatu Dróg Powiatowych Bartłomiej Kaczmarzewski. Celem wprowadzenia zmiany było zwiększenie szans mieszkańców małych miejscowości na dostęp do szybkiego Internetu. Radni nie mieli wątpliwości. Posiedzenie zakończyły głosowania nad sprawami budżetowymi, uzasadnianymi przez główną księgową starostwa Annę Trubacz. W zapytaniach jedynie radna Maria Taciak dopytywała naczelnika oświaty Stefana Tomczaka o kwestie dodatków uzupełniających dla nauczycieli-stażystów. Po treściwym rozwianiu jej wątpliwości, przewodniczący rady Grzegorz Kaźmierczak zamknął obrady. Klara Skrzypczyk

Konieczne są pomiary w terenie

Firma geodezyjna GEO-SAW-GIS będzie dokonywała niezbędnych pomiarów w celu realizacji zadania mającego na celu założenie numerycznej mapy ewidencyjnej, która będzie udostępniana na stronie internetowej powiatu wrzesińskiego. Prace zostały wszczęte na podstawie zarządzenia starosty wrzesińskiego z dnia 28 marca 2017 o modernizacji ewidencji gruntów i budynków, które zostało podane do publicznej wiadomości na tablicy ogłoszeń Starostwa Powiatowego we Wrześni w dniach 30 paździenika-13 listopada 2017. (red.)


4

Inwestycje

23 lutego 2018

Będą remonty na Zamkowej W wyniku sierpniowych nawałnic uszkodzony został budynek Powiatowej Sceny Kultury ZAMKOWA w Miłosławiu. Od tego czasu obiekt jest wyłączony z użytkowania. Nie oznacza to, że w tej sprawie nic się nie dzieje. Sierpniowe wydarzenia wpłynę- z czego kwota dofinansowania ły na opóźnienie zaplanowanego może wynieść 50%, czyli 41 611 zł. wcześniej remontu wewnątrz ko- Zaplanowano demontaż elementów ścioła, który miał się zakończyć wieży we fragmentach, przeprowaw listopadzie 2017 dzenie uzupełnień roku. Prace te miały materiałowych oraz Naprawy obejmować moderzabezpieczenie wymagają nizację sieci elekprzed destrukcyjtrycznej zakrystii działaniem m.in. attyka i wieża nym i nawy głównej, wody. montaż systemu Ponadto złożono wystawienniczego oraz zaadap- wniosek do Urzędu Marszałkowskietowanie zakrystii na garderobę. go Województwa Wielkopolskiego W związku z uszkodzeniami obiektu na renowację i konserwację ogroremont przerwano i jego zakończe- dzenia wraz z chodnikiem. Planowanie przesunięto na ten rok. na wartość całkowita zadania to 22 W pierwszej kolejności koniecz- 316,14 zł, natomiast powiat stara się ne było zabezpieczenie zniszczo- o dofinansowanie w wysokości 70%. nych elementów. Powiat z wła- Zakres robót obejmuje m.in. prace snych środków przeprowadził nie- konserwatorsko-restauratorskie cezbędne ekspertyzy attyki i wieży glanych słupków ogrodzenia, metaza łączną kwotę ponad 47 tys. Kosz- lowej furtki i przęseł, remont chodty napraw są ogromne, dlatego nika prowadzącego od furtki do wejpowiat stara się pozyskiwać środki ścia głównego do kościoła. Obydwie zewnętrzne. W ubiegłym roku udało inwestycje miałyby przebiegać od się przeprowadzić rozbiórkę attyki 1 czerwca do 31 sierpnia br. z przekazanych przez województwo O postępach prac i o oddaniu wielkopolskie środków w wysoko- ZAMKOWEJ do ponownego użytku ści 75 tys. zł. Kolejnym niezbędnym będziemy informować na bieżąco. etapem prac jest zabezpieczenie (red.) wieży kościoła. Jej stan jest bardzo zły i zagraża bezpieczeństwu. Elementy są wychylone maksymalnie do 6,4 cm od pionu (1,7 % odchylenia). Ponadto powstały ubytki zaprawy w górnych partiach. Wydział Inwestycji, Zamówień Publicznych i Funduszy Europejskich złożył wniosek do wielkopolskiego wojewódzkiego konserwatora zabytków na renowację wieży. Szacowany koszt inwestycji to 83 240,02 zł,

www.wrzesnia.powiat.pl

Komentarze O to, dlaczego budowa Centrum Badań i Rozwoju Nowoczesnych Technologii jest ważna dla naszego powiatu i jakie ma znaczenie dla jego rozwoju, spytaliśmy Dionizego Jaśniewicza, Stefana Tomczaka i Przemysława Boreckiego. – Powstające Centrum Badań i Rozwoju Nowoczesnych Technologii pod Wrześnią to jedno z najnowocześniejszych tego typu placówek w Europie służące kształceniu młodzieży i uczniów oraz osób pracujących i poszukujących pracy. Bardzo nowoczesne wyposażenie centrum i wykwalifikowana kadra daje gwarancję wysokiej jakości kształcenia w różnych zawodach. Przedsięwzięcie ważne nie tylko dla mieszkańców powiatu wrzesińskiego oraz dla podmiotów gospodarczych działających na naszym terenie, ale również dla całego województwa wielkopolskiego. To także promocja naszego powiatu jako miejsca, gdzie można zdobywać umiejętności w nowych przyszłościowych zawodach w obiektach wyposażonych w nowoczesny i specjalistyczny sprzęt i urządzenia o zaawansowanej technologii.

Trzeba było usunąć część elementów zewnętrzych zabytkowego obiektu

Stefan Tomczak naczelnik Wydziału Edukacji i Kultury Fizycznej

Nowy szyld

– Budowa Centrum Badań i Rozwoju Nowoczesnych Technologii jest olbrzymim krokiem w przyszłość. To krok, który pozwoli na przygotowanie kadry dla licznych zakładów przemysłowych we Wrześni i całym regionie. W kilkudziesięciu pracowniach znajdzie się wyposażenie, jakie nie będzie ustępować podobnemu w nowoczesnych zakładach. Dzięki temu osoby z naszego powiatu (i nie tylko), chcące się przekwalifikować, zdobyć umiejętności praktyczne i znaleźć zatrudnienie w okolicy, będą miały szansę płynnego i szybkiego przejścia z CBiRNT we Wrześni do okolicznych zakładów. Ma to być tym prostsze, że dzięki współpracy Centrum z firmami, te będą wprowadzać swoje programy szkolenia do tej instytucji. Będzie to jedno z niewielu miejsc w Polsce, gdzie pod jednym dachem zgromadzono tak dużo urządzeń korzystających z najnowszych technologii używanych w przemyśle. W Centrum nacisk położony będzie na to, aby osoba, która od nas wyjdzie, miała już wypracowaną kompetencję, zdobyła konkretną umiejętność lub stworzyła jakąś strategię. To pierwsza podstawowa cecha – konkrety. Druga sprawa to prowadzący. Obecnie na rynku wiele szkoleń jest nie najwyższej jakości, a należy uczyć się od najlepszych. Trzecia kwestia to narzędzia, które „wynosimy” – muszą być przydatne. I ostatnie to grupa warsztatowa i umiejętność pracy w zespole tak przecież dzisiaj poszukiwana przez pracodawców. dr inż. Przemysław Borecki dyrektor budowanego CBiRNT


biuletyn@wrzesnia.powiat.pl

23 lutego 2018

5

Inwestycje

Powstaje nowoczesne Centrum Mury Centrum Badań i Rozwoju Nowoczesnych Technologii w Grzymysławicach pną się do góry. Dotychczas na budowie zużyto 1 100 ton stali, 280 palet silikatu do murowania i niezliczone ilości betonu. Projekt jest realizowany przez powiat wrzesiński w ramach programu „Rozwój szkolnictwa zawodowego na terenie powiatu wrzesińskiego” przy dofinansowaniu z WRPO.

Kierownik budowy Krzysztof Czerwonka studiuje mapy

Firma MIRBUD SA ze Skierniewic weszła na plac budowy 11 września 2017, a termin zakończenia inwestycji planowany jest na 25 sierpnia tego roku. W ciągu 11 miesięcy powstaną pracownie do szkoleń teoretycznych i praktycznych wyposażone w najnowocześniejszy sprzęt używany na co dzień w firmach w naszym regionie. Budynek B02 o powierzchni 2 868 m² przeznaczony zostanie na szkolenie praktyczne, B01 o wielkości 1 655 m² – na teoretyczne, natomiast budynek B03 będzie magazynowy. W Centrum możliwe będą szkolenia chociażby z programowania sterowników, hydrauliki i pneumatyki czy robotyki. Wiąże się to z deficytem dobrze

wykwalifikowanych fachowców na rynku pracy.Budowa w Grzymysławicach idzie zgodnie z planem i przebiega bez większych niespodzianek. – Obecnie w 65% zaawansowane są roboty murowe wszystkich budynków. Zaczęliśmy wykonywać podbudowę pod posadzki budynku B02. Od marca rozpoczniemy roboty drogowe – parkingi, podbudowy pod parkingi – informuje kierownik budowy Krzysztof Czerwonka. Dodaje, że wszystko zależy też od pogody – ma nadzieję, że zapowiadane mrozy potrwają krótko albo wcale nie nadejdą, bo wtedy by można przyspieszyć prace. – Potem zostanie nam wykończeniówka. W budynku B01 jest nowocze-

sna, ale budynek B02 to standardowa hala – konstrukcja jest prosta, instalacje są typowe – tłumaczy kierownik. – Jak na razie wszystko idzie jak zakładaliśmy – podsumowuje. Tego typu centr kształcenia jest zaledwie kilka w Europie. To pod Wrześnią będzie jednym z najnowocześniejszych. Projekt otrzymał 45,5 mln zł dofinansowania z Wielkopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2014-2020, co stanowi 95% kosztów kwalifikowanych. Koszt budowy to prawie 24 miliony złotych; około 22 miliony wyniesie zakup specjalistycznego wyposażenia do zaplanowanych pracowni. Agnieszka Przysiuda-Zielkowska

– Centrum Badań i Rozwoju Nowoczesnych Technologii jest czymś zupełnie nowym i nieporównywalnym do niczego. Co to znaczy? Otóż nie można Centrum porównać do czegokolwiek, co było i jest na terenie powiatu, nie można porównać do niczego, co jest w sąsiednich powiatach, i do niczego, co działa w Wielkopolsce, a może nawet w Polsce. Nie można, ponieważ jest to zupełnie nowe przedsięwzięcie oparte głównie na potrzebach współczesnego przemysłu. Ma być to miejsce, w którym będą zdobywali, podnosili, rozwijali kwalifikacje i kształcili się permanentnie ludzie, którzy pracują dzisiaj w nowoczesnych fabrykach, przy wysokich technologiach. Brakuje osób, którzy potrafią pracować na nowoczesnych urządzeniach. Firmy nie są zainteresowane tym, by szkolenia odbywały się wewnątrz zakładów, jakie są zakładami produkcyjnymi. Potrzebne jest zakładanie nowych ośrodków szkoleniowych, które będą kształciły pracowników na takim poziomie technologicznym, jaki obowiązuje we współczesnych fabrykach. Różnica między tym, co funkcjonuje w innych ośrodkach szkoleniowych, a naszym jest kolosalna. W centrum po prostu znajdzie się fragment współczesnej fabryki przeniesiony do nowego obiektu. Dlatego mówimy o czymś trudnym do porównania do innych przedsięwzięć. Nasze Centrum to jedno z nielicznych w Europie: analogiczną do niego inwestycją jest tylko ATEC w Lizbonie. Często pojawia się uproszczenie, że Centrum powstało ze względu na potrzeby fabryki VW. Chcę podkreślić, że podpisaliśmy około 30 listów intencyjnych z firmami i ośrodkami kształcenia zawodowego, które są zainteresowane edukacją swoich pracowników w nowo budowanym Centrum, bo żadna z firm takim zapleczem i bazą nie dysponuje. Do tych nowoczesnych technologii, np. gniazd robotów, można aplikować różnego rodzaju urządzenia peryferyjne, które odpowiadają konkretnym branżom. Może być to branża metalurgiczna, motoryzacyjna. Nie jest to Centrum do kształcenia VW. Owszem, firma ta będzie dużym i ważnym partnerem, ale nasza inwestycja nie będzie się ograniczała do współpracy tylko z jednym przedsiębiorcą. Ważne dla całego powiatu, że tworzymy nową jakość. Dionizy Jaśniewicz starosta wrzesiński

W terenie pracuje ciężki sprzęt

Wzniesiono już ponad połowę murów

Wizualizacja CBiRNT

Obiekt budowany jest w bezpośrednim sąsiedztwie fabryki VW


6

Kultura/Oświata

23 lutego 2018

W nowym miejscu Film Wieża. Jasny dzień w reżyserii Jagody Szelc rozpoczął XXV Ogólnopolski Festiwal Sztuki Filmowej Prowincjonalia. Był to pokaz przedpremierowy, po którym odbyło się spotkanie z aktorami. Widzowie zadawali pytania dotyczące filmu i procesu realizacji. Rozpoczynając filmowe święto dyrektor Prowincjonaliów Rafał Górecki powitał wszystkich uczestników w nowym miejscu. – Jesteśmy tu po raz pierwszy, dzięki temu dostaliśmy impuls do działania – mówił. Podziękował też właścicielom Kina Trójka za dotychczasową współpracę. Następnie przedstawił nowe przestrzenie ośrodka: Klub Od Nowa, gdzie będą się odbywać spotkania z twórcami, Klub Popielawy, gdzie będą mieć miejsce wystawy oraz bar i bufet. Nazwa większego klubu powstała w nawiązaniu do filmu Jana Jakuba Kolskiego Historia kina w Popielawach – baśniowej opowieści o początkach kina na polskiej prowincji. – Cofniemy się o jakieś 200 lat, do czasów prehistorii kina – w ten sposób dyrektor festiwalu tłumaczył genezę nazwy. Trzecim miejscem jest przestrzeń na warsztaty filmowe Piotra Żukowskiego – Studio Kamera Akcja. Do Wrześni przybyła mocna reprezentacja aktorów z filmu Wieża. Jasny dzień. Anna Krotoska, Małgorzata Szczerbowska, Dorota Łukasiewicz-Kwietniewska, Rafał Cieluch, Rafał Kwietniewski odpowiadali na wszystkie, nawet najbardziej szczegółowe, pytania. Widzowie dowiedzieli się między innymi, gdzie odbywały się zdjęcia, jak wyglądała praca z dziećmi i w jaki sposób pracuje się z reżyserką Jagodą Szelc. Tegoroczny laureat Nagrody Honorowej Krzysztof Kowalewski ze

www.wrzesnia.powiat.pl

Świat w obiektywie

Już po raz dwunasty Ośrodek Wspomagania Dziecka i Rodziny w Kołaczkowie był organizatorem Ogólnopolskiego Konkursu Fotograficznego „Świat w obiektywie”.

Aktorka Agnieszka Suchora i dyrektor festiwalu Rafał Górecki

względu na stan zdrowia nie mógł dotrzeć na wręczenie. Statuetkę Jańcia Wodnika odebrała w jego imieniu żona – aktorka Agnieszka Suchora. Wyjaśniła zebranym tragikomiczną historię ostatnich dni, która uniemożliwiła dotarcie jej męża do Wrześni: – Wszystko jest moją winą. Zmusiłam go, żeby wyszedł z naszym psem, który go tak szarpnął, że mu się coś wygięło i „strzeliło”. Podczas pierwszego dnia odbył się także pokaz filmu o boksie eksperymentalnym, a po projekcji – panel z Anetą Sitkiewicz – behawiorystką zwierzęcą i założycielką ośrodka terapeutycznego Psierociniec w Zbiersku koło Kalisza. Agnieszka Suchora

podczas spotkania z uczestnikami nawiązywała do działania ośrodka, zaznaczając, że los zwierząt w schroniskach nie jest jej obojętny. W Klubie Popielawy otwarto dwie wystawy. Członkowie Sekcji Fotograficznej Wrzesińskiego Uniwersytetu Trzeciego Wieku zaprezentowali cykl fotografii Czy tylko folklor? Kapliczki, figury i krzyże przydrożne na ziemi wrzesińskiej. Kurator Maria Piotrowska wraz z pozostałymi autorami opowiadała o powstaniu poszczególnych kadrów. Gościom festiwalu przedstawiono także kolekcję Fabryka an)i(ołów, autorstwa rzeźbiarza Piotra Żukowskiego. Szymon Piotr Rewers

Celem konkursu jest rozpowszechnienie idei fotografowania jako aktywnej formy spędzania wolnego czasu. Adresowany był do osób zainteresowanych fotografią, które nie ukończyły osiemnastego roku życia. Na konkurs wpłynęło 118 prac wykonanych przez 52 autorów, z czego do konkursu zakwalifikowano 94 fotografii. Jury w składzie: Waldemar Śliwczyński, Filip Biernat, Jagoda Grabowska, Justyna Wasielewska, Tadeusz Kiciński oraz Krystian Makuch spośród nadesłanych zdjęć wyłoniła laureatów w poszczególnych kategoriach:

Przyroda Wokół Nas

1. Tomasz Antkowiak, SSP nr 2 Września – za pracę Pająk, 2. Paulina Antkowiak, SSP Chwalibogowo – za pracę Zwierciadło końskiej duszy, 3. Natalia Wojciechowska, SSP Kaczanowo – za pracę Rozkwitający kwiat w moim ogrodzie, Wyróżnienie: Klaudia Sadowska, Placówka Socjalizacyjna SKARBEK Polkowice – za pracę Magia Tatr.

Wydarzenia

1. Adam Piotrowski, SP Graboszewo – za pracę Moje korki 2. Daria Drewniak, Dom Młodzieży im. bł. Laury Vicuna – za pracę Cytadela Poznań – inscenizacja bitwy o Poznań 3. Oliwier Ciesielski, SSP nr 2 Września – za pracę Burza nad Wrześnią

Helena Nowicka, Zosia i klasztor w Batalha

Wyróżnienie: Helena Nowicka, Komorniki – za pracę Moja siostra Zosia pierwszy raz w kulkach

Człowiek i Świat

1. Helena Nowicka, Komorniki – za pracę Zosia i klasztor w Batalha 2. Zuzanna Pawłowska, SSP nr 2 Września – za pracę bez tytułu 3. Natalia Wojciechowska, SSP Kaczanowo – za pracę Ja na ogrodzie Wyróżnienie: Wiktoria Witkowska, Września – za pracę Kobieta w czerwonym płaszczu Nagrodzeni i wyróżnieni otrzymają nagrody rzeczowe, dyplomy i statuetki okolicznościowe. Zakwalifikowane prace zostaną zaprezentowane na wystawie w Urzędzie Gminy Kołaczkowo. OWDiR

Klub Festiwalowy Od Nowa

Zielona Szkoła Między 31 stycznia a 3 lutego grupa uczniów z Liceum Ogólnokształcącego im. H. Sienkiewicza wzięła udział w Zielonej Szkole w Dźwirzynie. Wyjazd zorganizowało Starostwo Powiatowe oraz Stowarzyszenie „Promyk”. Celem projektu było promowanie zdrowego stylu życia, a także rozwijanie umiejętności sportowych pod hasłem: „Żyj zdrowo, tzn. sportowo”. Program obejmował ćwiczenia ogólnorozwojowe, aerobik i pływanie. Dużym zainteresowaniem cieszyły się zajęcia na świeżym powietrzu, czyli bieganie po plaży i kąpiele morskie w

Młodzież wypoczywała nad morzem

lodowatej wodzie. Młodzież spędzała czas na hali z zapałem trenując nową dyscyplinę sportową – lacrosse, oraz inne gry zespołowe. Czas między treningami wypełniały zmagania na kręgielni, wizyta w kinie, a także wycieczki. Uczestnicy Zielonej Szkoły poznali historię Kołobrzegu dzięki udziałowi w „Grze

Miejskiej”. W Trzęsaczu podziwiali ruiny gotyckiego kościoła, jednego z najbardziej fascynujących miejsc na polskim Wybrzeżu. Natomiast podczas pobytu w Niechorzu zdobyli drugą pod względem wielkości latarnię nad Bałtykiem. Nagrodą za pokonanie 210 stopni schodów był piękny widok na morze i okolice. WEiKF

Adam Piotrowski, Moje korki


biuletyn@wrzesnia.powiat.pl

23 lutego 2018

Koncert od serca

7

Kultura / Oświata

Na drzwiach otwartych Już wkrótce tegoroczni absolwenci gimnazjów będą musieli wybrać, w jakiej szkole chcą kontynuować naukę. Zarówno dla niezdecydowanych, jaki i tych zdecydowanych, którzy chcą upewnić się w swoich wyborach, poszczególne placówki organizują drzwi otwarte. Pierwsze tego typu wydarzenie miało miejsce 15 lutego w Zespole Szkół Politechnicznych.

Kolejny koncert Serce za serce zorganizowany przez Zespół Młodzież uczestnicząca w drzwiach otwartych najpierw wzięła udział Folklorystyczny Ziemia Wrzesińska odbył się 11 lutego. Kierownik artystyczny i choreograf zespołu Ryszard Zjeżdżałka, witając zebranych, nie zapomniał o gościach spoza Wrześni. W koncercie wzięli udział m.in. wójt Kołaczkowa Teresa Waszak, prezes Stowarzyszenia Wielkopolscy Bieganie Agnieszka Frąckowiak oraz Marianna Okoniewska – przewodnicząca wrzesińskiego koła Polskiego Związku Emerytów, Rencistów i Inwalidów. Elżbieta Kirstein-Franke śpiewała na powitanie – O wszystkim chcemy zatańczyć, zaśpiewać; potem przez

cały koncert rozbawiała publiczność ciekawymi anegdotkami i przyśpiewkami. Ziemia Wrzesińska jako pierwsza przejęła kolorową scenę. Wystąpili też tancerze z Klubu Miłośników Tańca Towarzyskiego, zaskakując wypełnioną salę Wrzesińskiego Ośrodka Kultury niesamowitymi układami tanecznymi. Zebrani odwdzięczali się ogromnymi brawami. Całemu koncertowi towarzyszył przyjemny klimat, uczestnicy koncertu bawili się świetnie. Szymon Piotr Rewers

w spotkaniu z dyrektorem ZSP Bogdanem Nowakiem, który opowiadał o szkole i jej ofercie. Następnie uczestnicy zwiedzali liczne stoiska, prezentujące poszczególne kierunki kształcenia. Co ważne, na stoiskach czekali uczniowie szkoły i to oni opowiadali, jak wygląda nauka, na jakie przedmioty jest kładziony nacisk, jak wygląda praktyczna nauka zawodów. Wyczerpująco odpowiadali na wszystkie zagadnienia, zachęcając przy okazji do nauki w placówce. Prezentacje klas również wypadły bardzo ciekawie – oprócz licznych gadżetów można było popróbować praktyki, czyli np. zaprojektować ogród na stoisku architektury krajobrazu czy też obejrzeć materiały i narzędzia budowlane w klasie budownictwa. Agnieszka Przysiuda-Zielkowska

Stoisko klasy technik elektronik...

Kolejne drzwi otwarte w ZSP są zaplanowane na 16 marca w godzinach 16-18 i 17 marca w godzinach 10-12.

Klub Miłośników Tańca Towarzyskiego

... oraz klasy technik ekonomista


8

Porady

23 lutego 2018

Poradnik pacjenta

Lista leków W uproszczeniu można powiedzieć, że opieka zdrowotna w Polsce podzielona jest na trzy części – szpitalnictwo, medycynę rodzinną i specjalistykę. Niestety, w naszych warunkach nie zawsze te trzy obszary dobrze się ze sobą komunikują. Pacjenci, którzy z racji swoich schorzeń muszą przemieszczać się pomiędzy tymi obszarami, doskonale wiedzą, o czym piszę. Brakuje koordynacji, wszędzie obowiązują inne kolejki. Różne są systemy rejestracji, różne przyzwyczajenia, na przykład do laboratorium albo pracowni radiologicznej. Coraz częściej mówi się o opiece koordynowanej. Czyli jeden silny ośrodek organizowałby wszystko i miałoby to funkcjonować super (przynajmniej lepiej niż obecnie). System scentralizowanego zarządzania pamiętam dobrze z czasów mojego dzieciństwa. Nasza gospodarka nie porażała efektywnością na tle tak zwanych państw zachodnich. Pytanie, czy centralizacja (koordynacja) jest dobrym rozwiązaniem w medycynie, pozostawiam politykom. Osobiście uważam, że beneficjentami konkurencyjności są pacjenci. Życie składa się zasadniczo z drobnych rzeczy. Nie mamy wpływu na wiele spraw, ale sami także możemy poprawiać naszą rzeczywistość. Mam tutaj na myśli przepływ danych pacjenta, a w szczególności danych dotyczących leczenia. Inaczej mó-

wiąc, zażywanych leków. Chciałbym się skupić na sytuacji przyjęcia pacjenta do szpitala. Wizyta w szpitalu jest czymś wyjątkowym w historii choroby pacjenta i nakłada się na szereg innych schorzeń przewlekłych. Jest bardzo istotne, aby w sytuacji przyjęcia do szpitala lekarz planujący leczenie miał wiedzę dotyczącą schorzeń przewlekłych i stosowanych leków. Z góry wiadomo, że nadciśnienie albo cukrzyca, które leczono przed szpitalem, będą musiały być leczone podczas pobytu w szpitalu i po nim. Bez względu na aktualną przyczynę hospitalizacji. Sam stres związany z pojawieniem się w szpitalu może doprowadzić do rozregulowania ciśnienia i cukrzycy. Jeśli do tego dołoży się niepewne informacje dotyczące przewlekłego schematu leczenia, wówczas łatwo o problemy. Problemy, których można uniknąć. Proszę zauważyć, że wymieniłem tylko dwie z wielu przewlekłych chorób. Bardzo dużą pomocą są zwykłe kartki papieru z wypisanymi lekami i dawkowaniem. Niestety, „złotym standardem” na naszej szerokości geograficznej póki co jest plastikowa reklamówka z wrzuconymi do środka lekarstwami. Czasami można na kartonikach odczytać dawkowanie, a czasami nie. Ustalenie, co chory powinien przewlekle zażywać, zajmuje mnóstwo czasu, wymaga telefo-

www.wrzesnia.powiat.pl

Rzecznik konsumenta radzi W zakładzie kosmetycznym

Po okresie zimowym wielu z nas zechce odwiedzić zakłady kosmetyczne, aby co nieco poprawić w swoim wyglądzie czy odświenów do rodzin. Poszukiwań po wielu żyć urodę.

szufladach, teczkach i segregatorach. Często pacjenci skarżą się na długi czas oczekiwania w szpitalu. Brak takiej prostej informacji, jak leki stosowane przewlekle, powoduje niepotrzebne opóźnienia. Proszę więc, szanujmy się i pomagajmy sobie nawzajem. Zdarzają się oczywiście pacjenci, którzy przychodzą ze wzorowo prowadzoną dokumentacją – chronologicznie posegregowaną. Częściej sytuacja wygląda w ten sposób, że trzeba przeprowadzić wstępną selekcję dokumentów z przyniesionej teczki na te związane z medycyną i inne, takie jak rachunki za gaz, reklamy pocztowe, pisma z ZUS-u itp., itd. Aktualnie w Wielkopolsce mają miejsce próby wprowadzenia sieci informatycznej, która pozwalałaby na przepływ informacji medycznych pomiędzy szpitalami i przychodniami. Nie wiem, kiedy ten system zacznie działać i jaka będzie jego funkcjonalność. Tymczasem proszę pacjentów zgłaszających się do szpitala o kartkę papieru ze schematem leczenia przewlekłego.

lek. Sebastian Nowicki wiceprezes Szpitala Powiatowego we Wrześni

Udając się do takiego zakładu i powierzając się w ręce kosmetyczki, musimy zwracać uwagę na warunki, w jakich zabiegi będą wykonywane. W gabinecie musi być przede wszystkim czysto. To miejsce, gdzie warunki higieniczne są szczególnie ważne dla bezpiecznego wykonania zlecenia. Kosmetyczka powinna mieć na sobie odpowiednią odzież, przed zabiegiem umyć i zdezynfekować ręce oraz założyć rękawiczki. Ważne też są odpowiednie kwalifikacje i praktyka zawodowa w zakresie zleconych zabiegów. Warto znać opinie innych klientów o wybranym gabinecie kosmetycznym. Gdyby jednak zdarzyło, że w zakładzie nabawiliśmy się choroby (ogólnie to ujmując), to wówczas musimy udowodnić związek powstania zakażenia z wizytą w tym gabinecie. Nie będzie to łatwe, ponieważ musimy zgromadzić dowody, które potwierdzą podnoszone fakty. Najlepiej postępowanie rozpocząć od wizyty u kosmetyczki, której należy przedstawić zaistniałą sytuację. Być może przedstawione argumenty skłonią ją do zwrotu kosztów leczenia, a przynamniej kosztów nietrafionego zabiegu. Gdy nie dojdzie do porozumienia, pozostaje dochodzenie odszkodowania na drodze sądowej. O swoim problemie można też poinformować inspekcję sanitarną. Podstawa prawna obwieszczenie Marszałka Sejmu RP z dnia 19.10.2016 roku w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2016 roku pozycja 1866).

Elżbieta Staszak-Małecka

Powiatowa rzecznik konsumenta dyżuruje w pn. od 8 do 16, od wt. do pt. od 7 do 15, ul. Chopina 10, pok. 10, tel. 61 640 44 16.


biuletyn@wrzesnia.powiat.pl

23 lutego 2018

Piknik sportowy dla Kacpra

Stowarzyszenie Pomagam Aktywnie organizuje VI Charytatywny Piknik Sportowy „Biegnę dla Kacpra”. Impreza odbędzie się 27 maja w Nowym Folwarku, a dochód przeznaczony zostanie na leczenie i rehabilitację Kacpra Webera z Przyborek. W ramach imprezy przeprowadzony zostanie bieg główny (10 km) oraz rodzinny rekreacyjny marszobieg na dystansie ok. 6 km. Rozegrane zostaną również biegi dziecięce w kilku kategoriach wiekowych. Ponadto przewidziano loterię fantową, konkursy z nagrodami i wiele innych atrakcji, o których na bieżąco informować będą organizatorzy na fanpage’u Stowarzyszenia (www. facebook.pl/pomagamaktywnie). Zapisy ruszyły już na stronie www. pomagamaktywnie.pl Kacper od urodzenia boryka się z problemami zdrowotnymi. Opowiada o nich jego tata Wojciech Weber: – Krótko po urodzeniu stwierdzono u Kacpra wadę serca w postaci przetrwałego przewodu Bottala – to doprowadziło do pierwszej operacji w wieku sześciu miesięcy i kolejnej miesiąc później. Kiedy myśleliśmy,

że jego stan zdrowia się unormował, w wieku 2 lat stwierdzono u niego małopłytkowość. Kolejne 2 lata leczenia u hematologa nie przyniosły rezultatów w poznaniu przyczyny tej choroby. Dopiero po ponaddwutygodniowym pobycie w szpitalu w Poznaniu i wykonaniu szeregu badań stwierdzono jeszcze inną chorobę – niedokrwistość Fanconiego. Charakteryzuje się ona wieloma nieprawidłowościami rozwojowymi (Kacper ma rozdwojony kciuk), upośledzeniem funkcji szpiku oraz zwiększonym zagrożeniem nowotworami. Nieleczona prowadzi do zanikania funkcji szpiku, dalej do białaczki szpikowej, a w konsekwencji śmierci. Jedynym ratunkiem jest przeszczep szpiku, na który oczekujemy. Zapraszamy wszystkich do aktywnego uczestnictwa w imprezie! Jacek Zieliński

9

Sprawy społeczne

Nowi mieszkańcy powiatu 19 stycznia 2018 w gminie Pyzdry urodziły się trojaczki! Starosta wrzesiński Dionizy Jaśniewicz udał się 16 lutego z wizytą do nowych obywateli powiatu. Nie obyło się bez serdecznych życzeń dla dumnych rodziców i podarunków dla dzieci. Burmistrz Pyzdr Przemysław Dębski również przygotował prezent dla małych mieszkańców. Szymon, Martyna i Patryk – takie imiona noszą pierwsze pyzdrskie trojaczki. Szymon Piotr Rewers

Starosta Dionizy Jaśniewicz wręczył rodzinie upominki

Nie zabrakło zdjęcia na pamiątkę

Kacper z organizatorami festynu ze Stowarzyszenia Pomagam Aktywnie

Odblaski na ratunek Dużym sukcesem zakończyła się zbiórka w ramach ogólnopolskiej akcji Odblaski dla Ghany.

fot. arch. prywatne Dzieci chętnie włączają się w pomoc rówieśnikom z Afryki

Dzięki zaangażowaniu szkół i przedszkoli z Miłosławia, Czeszewa, Wrześni i Wszemborza udało się zebrać prawie dwa tysiące odblasków! – Trafią one do Bydgoszczy, do głów-

nego organizatora akcji, skąd dalej samolotem polecą do Ghany – informuje koordynatorka akcji w powiecie wrzesińskim Beata Kaniewska. W Ghanie ciemno robi się już około 18.

O tej porze dzieci wracają ze szkoły do domu. Z powodu słabego oznakowania wiele z nich ginie pod kołami samochodów. Odblaski mogą zapobiec tragedii. (agda)


10

Sprawy społeczne

23 lutego 2018

www.wrzesnia.powiat.pl

Przekaż 1% podatku dla potrzebujących Zeznania podatkowe składamy do końca kwietnia. Jednak nie warto czekać do ostatniego dzwonka. Pracodawcy mają czas do końca lutego, aby oddać pracownikom PIT-11. Już teraz zastanów się, komu przekażesz 1 procent swojego podatku dochodowego. Pamiętaj, że nic na tym nie tracisz. Dziś publikujemy pierwszą część listy osób potrzebujących. Będziemy ją na bieżąco uaktualniać. Informacje i zgłoszenia można wysyłać na mail: biuletyn@wrzesnia.powiat.pl.

Fundacja Dzieci Wrzesińskich KRS: 0000113200 Działalność FDW to przede wszystkim organizowanie warsztatów artystycznych, językowych i przedmiotowych dla dzieci i młodzieży, a także kursów komputerowych dla seniorów. Fundacja wspiera osoby niepełnosprawne, chore, potrzebujące pomocy m.in. poprzez zakup leków i dofinansowanie turnusów rehabilitacyjnych. Jest organizatorem konkursów fotograficznych i muzycznych. www.fdw.org.pl

Stowarzyszenie „Pro Bono Familiae” KRS: 0000298697 Stowarzyszenie realizuje projekty związane z edukacją. Dla dzieci organizuje zajęcia z cyklu „Korepetycje za grosik”, dla dorosłych – „Komputer dla seniora. „Pro Bono Familiae” pomaga także potrzebującym poprzez organizowanie dyżurów – psychologa, prawnika, logopedy czy dietetyka. Prowadzi akcję „Makulatura na Misje”. www.pbf.org.pl

Zespół Folklorystyczny Ziemia Wrzesińska KRS 0000055717, cel szczegółowy: Ziemia Wrzesińska 1% podatku pomoże utrzymać zespół, który promuje kulturę ludową i powiat wrzesiński w kraju i poza granicami.

Towarzystwo Kulturalne „Echo Pyzdr” KRS: 0000117319 Do najbardziej znanych projektów zrealizowanych przez „Echo Pyzdr” należą „Granica w Borzykowie”, „Puszcza Pyzdrska” oraz program stypendialny „Mecenat”. Towarzystwo współpracuje z partnerami mołdawskimi (samorządy) oraz ukraińskimi (szkoły). Organizacja działa od 1996 w obszarach edukacji, kultury, demokratyzacji i rozwoju lokalnego. www.echo.org.pl

Miejski Klub Sportowy „Victoria” we Wrześni KRS: 0000115217 W „Victorii” trenują młodzi adepci piłkarstwa – w sumie sześć drużyn młodzieżowych i jeden zespół seniorski walczący o awans do III ligi. Aż 95 procent reprezentantów klubu to jego wychowankowie. Przekazane pieniądze wykorzystane zostaną na szkolenie dzieci i młodzieży, dofinansowanie wyjazdów na zawody sportowe, zakup sprzętu sportowego. www.victoria.wrzesnia.pl

Wiejskie Stowarzyszenie Edukacyjno-Kulturalno-Turystyczne „Szansa” KRS: 0000239659 Stowarzyszenie prowadzi Zespół Szkół Społecznych w Grzybowie, w skład którego wchodzą przedszkole „Grzybek” w Kleparzu i Sokołowie, a także Społeczna Szkoła Podstawowa i Społeczne Gimnazjum w Grzybowie. Stowarzyszenie dba o edukację nie tylko dzieci i młodzieży, ale także osób dorosłych. Organizuje festyny oraz spotkania rekreacyjno-sportowe, w których uczestniczy społeczność lokalna. www.szansa.grzybowo.org

Uczniowski Klub Sportowy Tiger Team KRS: 0000278620 Dzięki klubowi działającemu od 2000 roku dzieci i młodzież poznają tajniki taekwondo – koreańskiej sztuki walki. Zajęcia prowadzone są w taki sposób, aby bez przeszkód mógł do nich dołączyć każdy, kto zamarzy o trenowaniu sztuk walki. Zawodnicy weryfikują swoje umiejętności podczas zawodów sportowych. Darowiznę Tiger Team przeznacza m.in. na organizacje letniego obozu sportowo-rekreacyjnego. www.tiger-team.pl

Wrzesińskie Towarzystwo Kulturalne KRS: 0000078510 WTK znane jest przede wszystkim z organizowania uroczystości patriotycznych, takich jak rocznica odzyskania niepodległości, rocznica wybuchu II wojny światowej czy rocznica agresji ZSRR na Polskę. Ale Towarzystwo to także wydawca publikacji dotyczących historii regionu oraz organizator konkursów wiedzy historycznej.

OSP w Węgierkach KRS: 0000077589 Jednostka wspomaga Państwową Straż Pożarną w działaniach ratowniczo-gaśniczych. Strażacy zabezpieczają także imprezy plenerowe. Aby skutecznie służyć społeczeństwu, ochotnicy potrzebują takiego samego sprzętu jak strażacy zawodowi.

Hufiec ZHP Września Wrzos KRS 0000266321, cel szczegółowy: „Hufiec Wrzesnia” Środki z 1 procenta są przekazywane na bieżące potrzeby harcerzy, organizację imprez, biwaków, wyjazdów.

Orkan Września KRS 0000137358, cel szczegółowy: LUKS Orkan Września Procent zostanie przekazany na wsparcie zawodników. W klubie znajduje się sekcja siatkówki i sekcja lekkoatletyki.

Polski Związek Emerytów, Rencistów i Inwalidów we Wrześni KRS 0000113200, cel szczegółowy: Polski Związek Emerytów, Rencistów i Inwalidów weWrześni, ul. Ogrodowa 6 Związek znajduje się działaniem na rzecz seniorów. Organizuje wycieczki, spotkania integracyjne; wspiera seniorów w sprawach prawnych i urzędowych.

Towarzystwo Wykorzystania Wód Termalnych i Walorów Naturalnych Ziemi Czeszewskiej KRS: 0000067804 Organizacja powstała po to, by wykorzystać naturalne złoża wód termalnych znajdujących się w Czeszewie i utworzyć tam ośrodek rehabilitacyjny. Z jego inicjatywy we wsi powstał Warsztat Terapii Zajęciowej (obecnie organem prowadzącym jednostki jest gmina Miłosław) oraz Ośrodek Hipoterapii i Rehabilitacji Konnej.

Antoś Przybylak KRS 0000037904 cel szczegółowy: 27290 Przybylak Antoni 5-letni Antoś z Nekli cierpi na autyzm dziecięcy. Na razie nie mówi i trudno mu się komunikować z otoczeniem. Chłopiec ma jednak szansę na normalne życie, ale potrzebuje intensywnej rehabilitacji i leczenia, których nie refunduje państwo. Alicja Bartkowiak KRS 000382243 cel szczegółowy: 1269 pomoc dla Alicji Bartkowiak Alicja urodziła się w 30. tygodniu ciąży z zespołem wad wrodzonych. Dziewczynka ma m.in. niewydolność oddechową, wrodzone zrośnięcie dwunastnicy, rozszczep podniebienia miękkiego i twardego oraz zaburzenia wzrastania i rozwoju neurologicznego. Jest podłączona do respiratora i karmiona przez sondę. – Alicja cały czas potrzebuje rehabilitacji i leczenia u specjalistów. Leczenie i dojazdy do szpitala generują duże koszty, co przerasta nasze możliwości finansowe – mówi mama dziewczynki, Patrycja. Marta Szczepaniak KRS 0000023852 cel szczegółowy: Marta Szczepaniak Marta mieszka w Sokolnikach, ma 11 lat. W ubiegłym roku zachorowała na białaczkę. Obecnie dziewczynka jest leczona w Klinice Onkologii Hematologii i Transplantologii Pediatrycznej w Poznaniu. Środki z 1 procenta potrzebne są przede wszystkim na pokrycie kosztów dojazdu do szpitala oraz na leki, które Marta przyjmuje w czasie pobytów w domu. Leczenie potrwa jeszcze długo, a po jego zakończeniu dziewczynka będzie potrzebowała intensywnej rehabilitacji po długotrwałym zażywaniu sterydów.

Uczniowski Klub Sportowy „Olimp” KRS: 0000305451 Klub działa przy Gimnazjum nr 2 we Wrześni. Dba o rozwój fizyczny dzieci i młodzieży szkolnej, kształtuje pozytywne nawyki związane z kulturą fizyczną. UKS potrzebuje środków finansowych m.in. na organizowanie obozów sportowo-wypoczynkowych oraz uczestnictwo w imprezach sportowych. UKS prowadzi też działania na rzecz młodziezy zagrożonej wykluczeniem społecznym.

Stowarzyszenie Edukacyjno-Kulturalno-Turystyczne Nasza Szkoła w Pietrzykowie KRS: 0000411514 Stowarzyszenie prowadzi Zespół Szkolno-Przedszkolny. Celem Zespołu jest stworzenie warunków umożliwiających wszechstronny intelektualny i emocjonalny rozwój wychowanków przedszkola i uczniów szkoły oraz gimnazjum poprzez odpowiednią organizację kształcenia, wychowania i opieki w atmosferze tolerancji, akceptacji i bezpieczeństwa oraz działania wspomagające wychowawczą rolę rodziny.

Gabrysia Hopcia KRS: 0000037904 cel szczegółowy: 22834 Hopcia Gabriela Gabrysia mieszka w Gnieźnie. Często odwiedza jednak Wrześnię, bo tu mieszka jej babcia. W naszym mieście organizowano zbiórki na rehabilitację dziewczynki. Gabrysia ma 7 lat. W czerwcu 2013 roku przeszła udar mózgu, który spowodował utratę mowy oraz niedowład prawej strony ciała. Środki z 1 procenta są jej potrzebne na rehabilitację, która jest dla niej jedyną szansą na odzyskanie sprawności. Patryk Ferenc KRS 0000037904 cel szczegółowy: 25976 Ferenc Patryk Patryk choruje na nowotwór złośliwy. Ma usunięty pęcherz moczowy oraz założoną stomię moczową (wyprowadzenie dróg moczowych bezpośrednio przez powłoki brzuszne). Do końca życia będzie musiał używać worków moczowych. Potrzebuje środków na dalsze leczenie oraz rehabilitację. Zosia Kosmecka KRS 0000037904 cel szczegółowy: 32077 Kosmecka Zofia Zosia ma 5 lat. Mieszka w Zielińcu. Urodziła się w 2012 roku jako zdrowe dziecko. 30 lipca 2016 roku zdiagnozowano u niej cukrzycę typu 1. – Obecne leczona jest przy pomocy osobistej pompy insulinowej. Ułatwia ona życie, ale niestety koszty jej utrzymania nie są małe – mówi mama Zosi, Małgorzata.


biuletyn@wrzesnia.powiat.pl

23 lutego 2018

Oliwka Smoguła KRS 0000037904 cel szczegółowy: 6698 Smoguła Oliwia Oliwka z Wrześni urodziła się z poważną chorobą neurologiczną. Porusza się na wózku. Od 10 lat zmaga się z padaczką. – W zeszłym roku u córki stwierdzono guz na kręgosłupie, który mocno wykrzywił jej plecy. Czekamy na wyznaczony termin operacji. Po leczeniu czeka nas intensywna rehabilitacja, na którą przeznaczymy wszystkie pieniążki otrzymane z jednego procenta – mówi mama dziewczynki. Agatka Kaźmierczak KRS 0000037904 cel szczegółowy: 25531 Kaźmierczak Agata Agatka cierpi na rzadką chorobę: zespół Rubinsteina-Taybiego, która jest przyczyną wad wielu narządów. Dziewczynka wymaga stałej rehabilitacji, terapii i ciągłej stymulacji rozwoju. – Dzięki systematycznej oraz konsekwentnej terapii widać efekty pracy terapeutów i małymi kroczkami Agatka idzie do przodu. Dzięki środkom z jednego procenta możemy sfinansować leczenie, rehabilitację i wspierać rozwój Agatki – mówi mama dziewczynki. Grzegorz Rzepecki KRS 0000113200 cel szczegółowy: Grzegorz Grzegorz ma 25 lat, mieszka w Gorazdowie. Cierpi na mózgowe porażenie dziecięce czterokończynowe. Jest osobą leżącą – porusza się na wózku lub jest noszony. Siedzi jedynie z podparciem. Ma też problemy z mową. Środki przekazane z 1 proc. zostaną przekazane na wydatki związanie z leczeniem Grzegorza oraz na rehabilitację, która jest niezbędna i kosztowna. Karina Jastrzębska KRS 0000113200 cel szczegółowy: dla Karinki Jastrzębskiej Karinka cierpi na dziecięce porażenie mózgowe z upośledzeniem umysłowym w stopniu znacznym. Od dwóch lat uczęszcza do ośrodka Arka, gdzie uczy się i rehabilituje. – Karinka robi duże postępy – mówi mama dziewczynki. Pieniądze z 1 procenta zostaną przeznaczone na zakup pomocy dydaktycznych, dzięki którym Karinka będzie mogła się rozwijać. Zosia Majewska KRS 0000272272 cel szczegółowy: dla Zosi Majewskiej Zosia ma 10 lat. Po wirusowym zapaleniu mózgu, które przeszła w 2010 roku, jest porażona czterokończynowo. Dziewczynka niedowidzi, ma wodogłowie, padaczkę. Wymaga intensywnej i stałej rehabilitacji oraz opieki logopedy. Pieniądze z jednego procenta przeznaczone zostaną na terapie, które umożliwią dziewczynce dalszy rozwój. Mateusz Antoniewicz KRS 0000382243, cel szczegółowy: 757 pomoc dla Mateusza Antoniewicza Mateusz ma 36 lat i choruje na stwardnienie zanikowe boczne. To choroba śmiertelna i nieuleczalna. Atakuje mięśnie całego ciała, które początkowo słabną, a potem całkowicie zanikają. 1% zostanie przekazany na rehabilitację, aby utrzymać sprawność Mateusza, oraz na lek opóźniający rozwój choroby. Kamil Głowacki KRS 0000037904 cel szczegółowy: 5277 Głowacki Kamil Kamil ma 14 lat. Urodził się z zespołem Downa, jest niepełnosprawny intelektualnie i ruchowo, występuje u niego duża wiotkość mięśni. Kamil bardzo szybko się męczy, ale mimo to uwielbia ćwiczenia. Jest bardzo otwartym chłopcem – lubi poznawać świat i nawiązywać nowe znajomości. Żeby było to możliwe, konieczna jest stała i systematyczna rehabilitacja oraz opieka wielu specjalistów. Środki z 1 procenta potrzebne są na leczenie Kamila oraz turnusy rehabilitacyjne. Filip Nather KRS 0000037904 cel szczegółowy: 8305 Filip Nather Filip przyszedł na świat jako wcześniak. W wieku 5 miesięcy dostał pierwszego ataku padaczkowego. Ma stwierdzone dziecięce porażenie mózgowe, jest opóźniony psychoruchowo, nie trzyma sztywno główki, nie siedzi, nie chodzi, nie mówi, ma małogłowie, uszkodzony nerw wzrokowy i padaczkę lekoodporną. Pomimo wszystkich swoich dolegliwości Filipek jest pogodnym dzieckiem. Potrzebuje środków na intensywną rehabilitację, wizyty u specjalistów i leki. Kasia Matysiak KRS 0000186434 cel szczegółowy: 541/M Katarzyna Matysiak 26-letnia Kasia Matysiak z Ciemierowa w gminie Pyzdry od wielu lat ma naczyniaka w oczodole, który powoduje bóle głowy i wytrzeszcz oka. Dodatkowo pół roku temu pojawiła się torbiel pnia mózgu. Kasia przebywa w szpitalu. Cierpi z powodu pogłębiającego się niedowładu, ma problemy z przełykaniem i utrzymaniem równowagi. Jedyną szansą dla niej jest operacja w Niemczech, która kosztuje 400 tys. zł.

Sprawy społeczne

11

Marita Andrzejak KRS 0000037904 cel szczegółowy: 27 534 Andrzejak Marita Marita ma 10 lat. Od urodzenia choruje na fenyloketonurię, na którą nie ma lekarstwa. Jedynym leczeniem, które zapobiega objawom choroby, jest odpowiednia dieta. Marita musi stosować specjalistyczne preparaty i odpowiednio się odżywiać, co jest sporym wydatkiem dla rodziny. Brak diety mógłby wywołać u dziewczynki m.in. poważne zaburzenia neurologiczne. Zosia Pawlak KRS 0000097900 cel szczegółowy: Zosia Pawlak Zosia choruje na mukowiscydozę, która atakuje przede wszystkim płuca, ale także trzustkę i wątrobę. Inhalacje są dla dziewczynki codziennością. Dodatkowo na stałe bierze specjalistyczne leki, ma też robioną rehabilitację oddechową (oklepywanie, odpowiednie ćwiczenia). Środki uzyskane z 1 proc. zostaną przeznaczone na zakup kosztownych lekarstw oraz rehabilitację. Marcin Szuba KRS 0000037904 cel szczegółowy: 25134 Szuba Marcin Marcin urodził się jako zdrowe dziecko. Po omdleniach i drgawkach gorączkowych trafił jednak do szpitala neurologicznego w Poznaniu, gdzie rozpoznano u niego padaczkę lekoodporną. Chłopiec jest niepełnosprawny intelektualnie i ruchowo. Wymaga stałej opieki oraz rehabilitacji. Środki z jednego procentu potrzebne są na opłacenie turnusów rehabilitacyjnych oraz specjalistyczne leczenie chłopca. Oskar Gibowski KRS 0000252666 cel szczegółowy: Oskar Gibowski Oskar do 2 roku życia rozwijał się prawidłowo. Od 20 miesiąca życia przestał mówić, zaczął uderzać głową o podłogę, przestał się bawić i reagować na swoje imię. Okazało się, że cierpi na autyzm. Obecnie chłopiec jest rehabilitowany w fundacji ProFUTURO. Leczenie, które jest niezbędne, żeby Oskar mógł się rozwijać, jest płatne i kosztowne. Oskar Świt KRS 0000186434, cel szczegółowy: 870/S Oskar Świt Oskarek ma 7 miesięcy, urodził się z zespołem Pradera-Willego. To rzadkie schorzenie, którego charakterystycznym objawem jest m.in. niepohamowane uczucie głodu. Chore dzieci nie płaczą, nie ssą, mają zwiotczałe mięśnie, borykają się też z bezsennością. Schorzenie opóźnia rozwój psychoruchowy. Aby złagodzić dolegliwości, potrzebna jest rehabilitacja oraz wizyty u wielu specjalistów. Wojtek Binarsch KRS 0000037904, cel szczegółowy: 19624 Binarsch Wojciech Wojtek ma dziewięć lat, uczy się w II klasie szkoły podstawowej. Jest uśmiechniętym, ciekawym świata chłopcem. Na pierwszy rzut oka trudno zauważyć, że zmaga się z autyzmem. Dzięki intensywnej terapii oraz wysiłkowi rodziców i nauczycieli Wojtek mówi i uczy się w szkole. Chłopiec ma szanse na normalne życie w społeczeństwie, ale potrzebna jest mu stała rehabilitacja. Na ten cel zostaną przekazane środki z 1 proc. Marek Idczak KRS 0000037904 cel szczegółowy: 3981 Idczak Marek Marek mieszka w Przyborkach, ma 12 lat. W pierwszym tygodniu życia zdiagnozowano u niego toksoplazmozę wrodzoną. Choroba wywołała ogromne spustoszenie w jego organizmie. Chłopiec ma m.in. prawostronne napięcie mięśniowe, dużą wadę wzroku i wodogłowie. – Codzienna praca, mnóstwo operacji i pobytów na turnusach rehabilitacyjnych sprawiły, że nasz synek chodzi i nadal robi postępy – mówi mama Marka, apelując o wsparcie. Patrycja Skowrońska KRS 0000037904 cel szczegółowy: 19064 Skowrońska Patrycja Patrycja jest wrześnianką, ma obecnie 21 lat. W lipcu 2012 roku usunięto jej guzy w głowie. Udało się uratować jej życie, ale walka o zdrowie nadal trwa. Od tego czasu zmaga się niedowładem i niedowidzeniem prawostronnym, zaburzeniami mowy oraz padaczką. Jej największym marzeniem jest powrót do sprawności. Aby je zrealizować, potrzebne są środki na intensywną rehabilitację. Paulina Koralewska z Sobiesierni KRS 0000195886 cel szczegółowy: dla Pauliny Koralewskiej Paulina jest dotknięta czterokończynowym porażeniem mózgowym; porusza się na wózku inwalidzkim. Studiuje teologię w Poznaniu. – Dzięki otwarciu Waszych serc będę mogła uzyskać jeszcze większą sprawność fizyczną i samodzielność. Pieniążki z 1% przeznaczam na pokrycie kosztów turnusu rehabilitacyjnego, który niestety jest bardzo drogi – apeluje.


12

Historia

23 lutego 2018

www.wrzesnia.powiat.pl

Wybuch powstania – wyzwolenie Wrześni

W drugi dzień świąt Bożego Narodzenia 26 grudnia 1918 roku do Poznania przybył Ignacy Jan Paderewski wraz z członkami angielskiej misji pokojowej. Mimo przeszkód, jakie Niemcy przygotowali, aby nie dopuścić polskiego męża stanu do stolicy Wielkopolski, pociąg wiozący Ignacego Paderewskiego o godz. 21.10 wjechał na dworzec główny w Poznaniu. W przywitaniu uczestniczył tłum ponad 3 tysięcy Polaków. Miasto tonęło w polskich barwach narodowych, a bezpieczeństwo zapewniała Straż Ludowa. W wielkim pochodzie odprowadzono gościa do hotelu Bazar. Tam z okna nad wejściem do hotelu wygłosił płomienne przemówienie. Wybuch powstania w Poznaniu Następnego dnia 27 grudnia 1918 roku pod hotel Bazar przybyły kolejne tłumy ponad 10 tysięcy Polaków. Wznoszono patriotyczne okrzyki i śpiewano pieśni narodowe. Widząc polską euforię w Poznaniu Niemcy zorganizowali swoje kontrmanifestacje. Niemcy, a wśród nich żołnierze 6. Pułku Grenadierów zrywali flagi polskie oraz państw ententy, wznosili antypolskie hasła, zdemolowali biuro Naczelnej Rady Ludowej. W gotowości czekały polskie oddziały Służby Straży i Bezpieczeństwa. Doszło do zamieszek, wywiązała się walka. Przed godzina 17.00 padły pierwsze strzały. Wybuchło powstanie. Polacy zajęli Muzeum Cesarskie (obecnie Muzeum Narodowe). Przed gmachem Prezydium Policji doszło do strzelaniny. Tutaj śmiertelnie raniony został Franciszek Ratajczak. Jeszcze tego samego dnia powstańcy opanowali Pocztę i Dworzec Główny. Zajęcie koszar we Wrześni W tym samym czasie w Poznaniu przebywali wrześnianie Andrzej Prądzyński i Piotr Jarociński, członkowie wydziału wykonawczego Rady Robotniczo-Żołnierskiej we Wrześni. Późnym wieczorem zatelefonowali oni do Wrześni, podając decyzję: „nie należy dłużej czekać”. Na dzień 27 grudnia przygotowane do działań zbrojnych w powiecie wrzesińskim były kompanie Służby Straży i Bezpieczeństwa. Głównie rozlokowane zostały wzdłuż wschodniej granicy powiatu z powiatem słupeckim w odrodzonej już Polsce. Tam były już czynne oddziały Polskiej Organizacji Wojskowej (POW). W sąsiednim powiecie witkowskim nie działały jeszcze polskie oddziały wojskowe. W powiecie średzkim formowały się zorganizowane w różnym stopniu. Z kolei w powiecie jarocińskim funkcjonował już zwarty oddział wojskowy gotowy do walki. Natomiast po stronie niemieckiej w garnizonie 46. Pułku Piechoty Pruskiej we Wrześni znajdowało się wówczas 6 oficerów, 13 podoficerów oraz 150 szeregowców ze składu demobilizującego się 3. Batalionu oraz 2 lekarzy, 6 podoficerów wraz ze 120 kuracjuszami szpitala wojskowego. W nocy we Wrześni zebrał się sztab powstańczy, który ułożył plany działania na sobotę

28 grudnia 1918 roku Plan był prosty. Dowództwo nad około setką powstańców przejął Władysław Wiewórowski. Każdy z wojaków otrzymał karabin długi, wzór z 1888 roku, oraz po pięć naboi. Kompania powstańcza wykorzystała poranny apel o godzinie 8.00 w garnizonie wrzesińskim. Polacy wyszli gęsiego z baraku, w którym stacjonowali, i doszli do bliku koszarowego nr 1 (obecnie Zespół Szkół Zawodowych nr 2 im. Powstańców Wielkopolskich). Następnie tyralierą przebiegli do bloku koszarowego nr 2 (późniejszy Meramont). W apelu na placu pośrodku koszar brało udział około 150 żołnierzy garnizonu 46. Pułku Piechoty Pruskiej. Żołnierze niemieccy broń zostawili w kozłach. Kiedy powstańcy biegli przez plac, po około 10 krokach prowadzący ich Ludwik Rządkowski oraz Jan Bartkowiak zażądali od Niemców oddania broni. Dowodzący Niemcami oficer Braunsdorf wydał żołnierzom rozkaz przystąpienia do walki. Powstańcy jednak szybciej dobiegli do kozłów

Główny plac apelowy we wrzesińskich koszarach. Tu dokonało się przejęcie broni i obezwładnienie Niemców

Wtedy Anschütz nie chcąc dopuścić do rozlewu krwi, poddał się i oddał szablę. Podpisano protokół kapitulacyjny oraz przejęto kasę garnizonową. Niemcy zgodzili się na warunki i oddali broń, przekazali koszary wraz z wszystkimi urządzeniami i maszynami, opuścili koszary w przeciągu 6 godzin. Strona polska zapewniła umożliwienie oficerom

Baraki koszarowe, w jakich stacjonowali żołnierze Służby Straży i Bezpieczeństwa we Wrześni

z bronią i przejęli ją. Wtedy Polacy, którzy służyli w 46. Pułki Piechoty Pruskiej, przeszli na stronę powstańców. Jednocześnie Władysław Wiewiórowski i jego adiutant Stefan Dzieciuchowicz wraz z trzyosobowym patrolem udali się do budynku sztabowego. Tam odbywała się odprawa kadry oficerskiej i podoficerskiej. Wówczas Wiewiórowski zwrócił się do dowódcy majora Anschütza z żądaniem poddania się. Początkowo major odmówił i domagał się wyjaśnień, kto wydał taki rozkaz. Otrzymał 5 minut na zastanowienie się. Wiewiórowski zagroził użyciem siły.

Pomnik przed ratuszem w Środzie przedstawiający cesarza Wilhelma I, który został obalony przez powstańców z Nekli

i szeregowym żołnierzom swobodnego wyjazdu do domów wraz z zabraniem rzeczy osobistych, tych, którzy nie chcieli z tej możliwości skorzystać, skierowano do Żagania, wszystkim zmobilizowanym żołnierzom zapewniono przynależny żołd. O godzinie 10.00 Stefan Dzieciuchowicz zawiesił polską flagę na maszcie budynku sztabowego. Grupa polskich skautów zatknęła też polską flagę na bramie wjazdowej na teren koszar. Oswobodzenie miasta Wieść o zajęciu koszar przez powstańców szybko rozeszła się po mieście. Polskie flagi narodowe pojawiły się w każdym zakątku miasta. Sztab powstańczy liczył się z możliwością niemieckiej interwencji wojskowej z innych garnizonów. Polscy dowódcy nie mieli rozeznania, jak wygląda sytuacja w terenie. Po całkowitym opuszczeniu koszar przez niemieckich żołnierzy powstańcy zajęli się przejęciem urzędów na terenie miasta. Błyskawiczna akcja Polaków zaskoczyła niemieckich urzędników. Poszczególne urzędy obsadzono po jednej sekcji straży ochronnej liczącej dowódcę i ośmiu strażników. Dowództwa urzędów objęli: w starostwie Franciszek

Czapski, w urzędzie celnym Franciszek Kaczorowski, na poczcie Jan Drzewiecki, w ratuszu Stanisław Smodlibowski, w sądzie dr Edmund Leuterer, zaś na stacji kolejowej Samolewski. Do ochrony stacji kolejowej przydzielono dwa plutony powstańców. Z powstańców w kompanii piechoty przydzielonych do stanowisk broni maszynowej rozpoczęto formowanie kompanii ciężkich karabinów maszynowych. Dowództwo powierzono Trawińskiemu. Na ich wyposażenie przywieziono składowane na Bagatelce pod Miłosławiem karabiny maszynowe. Dla zabezpieczenie koszar wezwano z Borzykowa kompanie pod dowództwem Wietrzyńskiego. Przybyła ona do Wrześni po południu 28 grudnia 1918 roku kolejką powiatową. Do stolicy powiatu przybyła także kompania z Miłosławia pod dowództwem A. Nowaka. Kompanie te przeszłych marszem przez miasto, śpiewając radośnie polskie pieśni. Sztab powstańczy we Wrześni zaoferował pomoc w walce powstańców w Poznaniu. Nie była ona już wtedy potrzebna. Nad porządkiem i bezpieczeństwem na ulicach czuwała Straż Obywatelska na czele z Franciszkiem Kaczorowskim. Pomocą służyli skauci z drużyny im. Kazimierza Wielkiego kierowana przez Bronisława Zamysłowskiego. Zapewniali oni łączność pomiędzy poszczególnymi urzędami. Pełnili też służbę patrolową i wartowniczą. Patrole skautów zaciągały służbę o godzinie 20.00. Stawiały się w wartowni w Ratuszu (obecnie siedziba Straży Miejskiej), tam otrzymywały rozkazy, broń i amunicję. W niedzielę 29 grudnia 1918 roku w kościele parafialnym odprawiono dziękczynne nabożeństwo za odzyskaną wolność. Wzięły w nim udział tłumy wrześnian. Wyzwalanie terenu Informacje o wybuchu powstania w Poznaniu docierały także do mniejszych miejscowości. W Nekli 27 grudnia 1918 roku po otrzymaniu informacji telefonicznej o powstaniu zawiązał się oddział powstańczy pod dowództwem Stanisława Hadady. Następnie dokonano rewizji mieszkań Niemców w Nekli i okolicznych wioskach w celu znalezienia broni i amunicji. Zajęto posteru-

nek policji, pocztę i dworzec kolejowy. Do kompanii przystąpiło około 30 powstańców. Powzięto zamiar wyjazdu do Środy, stolicy powiatu, do którego należała Nekla. Strzelaniem w niebo wymuszono na Żółtowskim przekazanie 5 wozów z końmi, ponieważ zarządca majątku Kaźmierczak odmawiał powstańcom udzielenia podwodów. Kompania udała się do Środy, dokonując po drodze w wioskach rewizji w mieszkaniach Niemców. W efekcie znaleziono pokaźne składy broni i amunicji. Zwieziono ją do siedziby Straży Ludowej w Nekli. Następnego dnia 28 grudnia 1918 roku kompania nekielska ponownie wyruszyła do Środy. Po drodze Madaliński, dziedzic Chłapowa, uposażył powstańców w dwa wozy konne. Po przybyciu do Środy powstańcy z Nekli rozbroili kilku Niemców oraz zrzucili z cokołu przed ratuszem pomnik cesarza Wilhelma I. Tego samego dnia wieczorem nekielscy powstańcy wraz z ochotnikami z Gułtów i Zaniemyśla dostali rozkaz wyjazdu do Poznania. Dowodził nimi Alfred Milewski z Kijewa. Powstańcy rozbrajali m.in. na dworcu zachodnim transporty wojskowe przybyłe do Poznania. 31 grudnia ochotnicy powrócili do domów. W Strzałkowie kompania powstańcza powstała z polskich żołnierzy Grenzschutzu, częściowo z żołnierzy kompanii wartowniczych oraz ochotników. Bez walki powstańcy z poszczególnych kompanii zajęli posterunki policji oraz urzędy pocztowe czy stacje kolejowe w Miłosławiu, Strzałkowie oraz Borzykowie. Tym sposobem ziemia wrzesińska została wyzwolona spod pruskiego jarzma. Nie był to jednak koniec boju o wolność.

Sebastian Mazurkiewicz Literatura:

• A. Ciszak, Września i powiat wrzesiński w okresie powstania wielkopolskiego 1918-1919, Września 1966. • L. Kostrzewski, B. Święciochowski, Wrześnianie w powstaniu wielkopolskim 1918-1919, Września 2008. • M. Pawełczyk, Ochotnicza Kompania Nekielska w Powstaniu Wielkopolskim 1918-1919, Nekla 2011.


biuletyn@wrzesnia.powiat.pl

23 lutego 2018

Kultura

13

Historia w rytmie rap Nastrojowy koncert

W niedzielne popołudnie 18 lutego Miłosławskie CenJak zachęcić młodych ludzi do zainteresowania historią? Przedstawić ją w przystępny sposób trum Kultury zaprosiło na kon– np. w formie muzyki. cert Tomasza Grdenia. rocznicy zwycięskiej bitwy. Główne uroczystości zaplanowano na koniec kwietnia; wtedy odbędzie się m.in. piknik historyczny połączony z rekonstrukcją.

Nietypowe podejście do wydarzeń historycznych z pewnością zaciekawi młodzież i przybliży im – jakże wartą uwagi – historię; zarówno tę lokalną, jak i globalną. (red.)

Scenerią teledysku Egona, Opolaka i Sovy była powiatowa nieruchomość

Artysta jest znany publiczności z telewizyjnego programu Mam talent. Jak sam mówi, jego występ to mężczyzna, kontrabas i śpiew w jednym. W zaprezentowanym w Miłosławiu programie One man show połączył aktorski i wokalny kunszt z wdziękiem i humorem. W klimacie kawiarnianym, przy lampce wina, kawie i herbacie publiczność wciągnięta została do wspólnej zabawy z piosenką. W czasie występu mogliśmy usłyszeć takie przeboje, jak: Baby, ach te baby, What a wonderful World czy Zimny drań. MCK Miłosław

fot. MCK

fot. arch. projektu

17 lutego na terenie nieruchomości przy ul. Kościuszki należącej do powiatu wrzesińskiego (dawny blok żołnierski) kręcono klip do utworu Wichura o żołnierzach wyklętych. Jego bohaterem jest przywódca Zielonego Trójkąta Leon Wesołowski ps. Wichura. Utwór wykonuje raper Łukasz „Opolak” Goleń, a reżyseruje Zbysław Kaczmarek. Premiera teledysku planowana jest 1 marca podczas uroczystości patriotycznej z okazji Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych organizowanej przez Burmistrza Wrześni, Muzeum Regionalne im. Dzieci Wrzesińskich i Społeczny Komitet Upamiętnienia „Żołnierzy Wyklętych” we Wrześni. Także w marcu odbędzie się premiera innego utworu o tematyce historycznej – tym razem o Bitwie Miłosławskiej z 1848 roku. Nagra go duet True Skull dawniej znany jako Igor&Kosa. Premiera piosenki jest jednym z punktów obchodów 170.

Tomasz Grdeń


14

Gminy

23 lutego 2018

www.wrzesnia.powiat.pl

O sprawach wsi Grupy z nową siedzibą Co roku we wszystkich gminach odbywają się zebrania wiejskie. Podczas takich spotkań mieszkańcy mają okazję przedstawić reprezentantom gminy i powiatu swoje postulaty dotyczące funkcjonowania wsi, zgłosić potrzeby. Poniżej podajemy harmonogram zebrań w gminach Kołaczkowo i Miłosław. Zebrania w gminie Września dobiegły już końca, natomiast na terenie gminy Nekla odbędą się jesienią. Gmina Pyzdry nie ma jeszcze danych dotyczących spotkań. (red.)

Gmina Kołaczkowo Data

Godzina

Miejsce zebrania

1. 2. 3. 4. 5.

Szamarzewo Gorazdowo Cieśle Małe Cieśle Wielkie Sokolniki

Sołectwo

2.03.2018 5.03.2018 6.03.2018 6.03.2018 12.03.2018

19.00 19.00 19.00 19.00 19.00

świetlica świetlica świetlica świetlica Cieśle Małe szkoła

6.

Borzykowo

14.03.2018

19.00

świetlica

7.

Budziłowo

15.03.2018

19.00

świetlica

8.

Bieganowo

16.03.2018

19.00

świetlica

9. Gałęzewice 10. Wszembórz

20.03.2018 21.03.2018

19.00 19.00

świetlica świetlica

11. Kołaczkowo

22.03.2018

19.00

sala UG

12. Żydowo

4.04.2018

19.00

świetlica

13. Krzywa Góra

12.04.2018

19.00

świetlica

14. Zieliniec

19.04.2018

19.00

świetlica

15. Grabowo Król.

25.04.2018

18.00

altana

16 Spławie

30.04.2018

19.00

świetlica Cieśle Małe

17. Łagiewki

16.06.2018

19.00

u sołtysa

Gmina Miłosław Sołectwo 1. Pałczyn 2. Mikuszewo 3. Gorzyce 4. Czeszewo

Data 23.02.2018 7.03.2018 8.03.2018 9.03.2018

Godzina 19.00 19.00 18.00 18.00

5. Książno 6. Kozubiec

12.03.2018 20.03.2018

19.00 17.00

7. 8. 9. 10. 11. 12.

21.03.2018 23.03.2018 6.04.2018 9.04.2018 10.04.2018 13.04.2018

19.00 19.00 18.00 19.00 17.00 19.00

17.04.2018

17.00

Rudki Białe Piątkowo Bugaj Nowa Wieś Podgórna Kębłowo Chlebowo

13. Orzechowo

Biuro Wspólnoty Producentów Rolnych Ziemi Wrzesińskiej przeniosło się z Wrześni do Gozdowa. Mimo że grupy producenckie zamieszkały w nowej siedzibie 2 listopada, to jej uroczyste otwarcie odbyło się 21 lutego. Wśród zaproszonych gości był starosta wrzesiński Dionizy Jaśniewicz, którego po wnętrzach budynku oprowadzał kierownik biura Stanisław Kałużny. Oprócz pokoi biurowych w nowym miejscu znalazła się część laboratoryjna, gdzie przeprowadzana jest analiza zbóż pod kątem zawartości glutenu i liczby opadania. – Jest to śrutowane, mielone, odważane z dokładnością do 0,01 grama. Na podstawie wyników zboża kwalifikowane są jako konsumpcyjne – opowiadał Stanisław Kałużny. Dotychczasowe siedziby wspólnoty mieściły się w dzierżawionych lokalach (ostatnia to ulica Kaliska we Wrześni). Przenosiny do Gozdowa związane są z sytuacją wchodzących w skład grup – ich przyzwoitym prosperowaniem oraz chęcią dalszego rozwoju. – Dojrzeliśmy do takiej decyzji, żeby mieć własne lokum oraz własny teren, na którym będziemy mogli inwestować i dalej się rozwijać – uzasadnia kierownik biura. Rzeczywiście, perspektywa rozwoju jest obiecująca, gdyż gozdowską siedzibę okalają działki inwestycyjne, które, jak mają nadzieję władze wspólnoty, zostaną w przyszłości z pożytkiem zagospodarowane. Już teraz grupy producenckie nie kryją zadowolenia, bo ich rozwój jest dostrzegany i nagradzany – znalazły się w gronie laureatów rankingu Ga-

zele Biznesu 2017 wśród najdynamiczniej rozwijających się małych i średnich przedsiębiorstw. Wspólnota została sklasyfikowana na 121 pozycji w województwie, co mogłoby się wydawać niezbyt imponującym wynikiem, ale w praktyce przeniosło się na bardzo duże zainteresowanie firm z całego kraju. Grupy Producenckie istnieją od 1999 roku. Ich działalność opiera się m.in. na upowszechnianiu nowych rozwiązań w rolnictwie, wspieraniu zbytu produktów rolnych, ułatwianiu zaopatrzenia rolników w środki do produkcji czy promowaniu działalności rolniczej z terenu powiatu wrzesińskiego. Wspólnota regularnie prezentuje swoją ofertę jesienią podczas współorganizowanych przez Starostwo Powiatowe Targów Rolnicza Jesień. Aktualny adres biura to Gozdowo 48. Klara Skrzypczyk

Stanisław Kałużny: – Certyfikat, który otrzymaliśmy w rankingu Gazele Biznesu 2017, to tak naprawdę nasze trzecie takie wyróżnienie. W kwestii poprzednich mawialiśmy, że są to „certyfikaty startu”. Jako prowadzący biuro uważałem, że jesteśmy jeszcze niegotowi do wypłynięcia na szersze wody. W 2017 roku zostaliśmy sklasyfikowani wśród małych i średnich firm na pozycji 121 w województwie wielkopolskim, a na 1212 w kraju. Dla jednych może to być wyróżnienie niewiele znaczące, ale od czasu ogłoszenia wyników odbieramy mnóstwo telefonów od firm z całego kraju, które chcą z nami współpracować. Na naszym lokalnym podwórku znaleźliśmy się najwyżej, ponieważ mieliśmy najwyższy procent wzrostu. Analiza dotyczyła lat 2014-2016 i w tym czasie przyrost naszych obrotów wyniósł 147%. Daje to ogromną satysfakcję.

Biuro mieści się w Gozdowie

Zebranie w Węgierkach Podczas spotkania mieszkańcy dopytywali o inwestycje drogowe.

Grupy Producenckie cieszą się z nowej siedziby

Bartłomiej Kaczmarzewski (po prawej) mówił o drogach powiatowych

Obecny na zebraniu wiejskim, które odbyło się 19 lutego, p.o. kierownika Referatu Dróg Powiatowych Bartłomiej Kaczmarzewski odpowiadał na nurtujące mieszkańców Węgierek pytania dotyczące ulicy Topolowej. Zapewnił, że powiat planuje utwardzenie drogi na długości zabudowań, które jest uzależnione od pozyskania materiału. – Z końcówką ubiegłego roku Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad prowadziła frezowanie na pobliskim odcinku A2, z czego została uzyskana dosyć pokaźna część destruktu asfaltowego. Jak tylko otrzymaliśmy wiadomość, że można zgłaszać zapo-

trzebowanie na rok 2018, powiat złożył taki wniosek na ponad 3 tysiące ton. Nie ma niestety jeszcze decyzji, aczkolwiek jeżeli udałoby się nam pozyskać ten materiał, to pierwszą naszą myślą na wykorzystanie go jest właśnie ulica Topolowa w Węgierkach – powiedział Bartłomiej Kaczmarzewski. Trudno określić, kiedy zapadnie decyzja o przekazaniu destruktu, ale mieszkańcy zostali zapewnieni, że w przypadku pozyskania materiału, posłuży on do utwardzenia ok. 600-800 metrów ulicy Topolowej warstwą o grubości ok. 20 cm. Klara Skrzypczyk

Z zarządu OSP Zebrania sprawozdawcze w jednostkach Ochotniczej Straży Pożarnej są w tej chwili na półmetku. Poruszane na nich kwestie omawiały władze powiatowe OSP podczas ostatniego spotkania. Posiedzenie Zarządu Oddziału Powiatowego Związku Ochotniczych Straży Pożarnych odbyło się 20 lutego. Omówiono przede wszystkim zadania i problemy zgłaszane podczas zebrań w jednostkach OSP w powiecie. Prezes Andrzej Janka przyznał, że wprawdzie nie ma ich zbyt wiele, ale warto zajmować się nimi na bieżąco. Zarząd chciał udzielić odpowiedzi na pytania zadane dowódcom poszczególnych jednostek OSP.

Do udziału w obradach został zaproszony starosta wrzesiński Dionizy Jaśniewicz, którego zapoznano z aktualnymi sprawami strażaków-ochotników. Andrzej Janka dziękował staroście za zainicjowanie spotkania z druhami jednostek, które brały udział w usuwaniu skutków nawałnicy w sierpniu ubiegłego roku. W sprawie funduszy głos zabrał komendant powiatowy Państwowej Straży Pożarnej mł. bryg. Piotr

Trawiński, który nakreślił formy pozyskiwania środków z Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego. Andrzej Janka zapoznał także obecnych ze sprawami poruszonymi na Zarządzie Wojewódzkim OSP. Ponadto omówiono m.in. nadchodzący Powiatowy Turniej Wiedzy Pożarniczej, na którym 6 marca zmierzą się laureaci etapów gminnych oraz przedyskutowano pierwszy zarys Powiatowego Dnia Strażaka. (red.)


biuletyn@wrzesnia.powiat.pl

23 lutego 2018

Sportowe potyczki

Informator powiatowy Starostwo Powiatowe ul. Chopina 10, 62-300 Września tel. 61 640 44 44 fax 61 640 20 51 starostwo@wrzesnia.powiat.pl www.wrzesnia.powiat.pl godziny urzędowania: poniedziałek 8.00 do 16.00 wtorek-piątek 7.00 do 15.00

fot. arch. SZS Rywalizowali chłopcy...

Na początku lutego w hali sportowej przy Szkole Podstawowej w Miłosławiu odbyły się Mistrzostwa Powiatu Wrzesińskiego Szkolnego Związku Sportowego w Piłce Ręcznej – Igrzyska Dzieci.

Mistrzostwa Powiatu Wrzesińskiego SZS w Siatkówce Dziewcząt IMS odbyły się 8 lutego.

6 luty – dziewczęta. Zawody rozegrano systemem każdy z każdym. Sędziował Andrzej Jędrzejewski. Kolejność końcowa: SP Miłosław, ZSP Kołaczkowo, NSP Pietrzyków, SP Pyzdry. Skład zwycięskiej drużyny: Marta Adamczyk, Zofia Bednarek, Blanka Fret, Martyna Goździak, Wiktoria Jędraszak, Zuzanna Kiszkowiak, Alicja Kurasiak, Ewa Olejniczak, Olga Rychlik, Sandra Sowińska, Klaudia Szumigała, Oliwia Wizła i Zofia Winowicz. 7 luty – chłopcy. Zawody rozegrano systemem mieszanym w grupach każdy z każdym. Kolejność końcowa: SP Miłosław, ZSP Kołaczkowo, SP Pyzdry, SP Górne Grądy, NSP Pietrzyków i SSP Kaczanowo. Skład zwycięskiej drużyny: Maciej Dobry, Filip Grzybowski, Szymon Kaźmierczak, Kornel Lewandowicz, Mateusz Narożny, Krystian Nowaczyk, Aleksy Owczarzak, Mateusz Pawlak, Mateusz Stróżyk, Mateusz Szwalikowski, Jakub Tomczak, Kacper Wencławek, Kacper Zabiszak i Patryk Zabiszak.

Zawody rozegrano systemem każdy z każdym na dwóch boiskach. Kolejność końcowa: SSP6 Września, SP Miłosław, SSP1 Września, SSP3 Września. Awans do rejonu SSP6 Września wywalczyły: Karina Błaszczak, Marcelina Izydorek, Natalia Kasprzak, Maria Marciniak, Olga Nowaczyk, Wiktoria Nowak, Sandra Piechowiak, Michalina Rakowska, Olga Reszelewska, Oliwia Sikorska, Karina Szymaniak, Julia Waszak, Wiktoria Wysocka i Maja Zdziabek. (red.)

Wydział Komunikacji, Dróg i Transportu rejestracja – 61 640 44 09 prawo jazdy – 61 640 44 07 godziny urzędowania: poniedziałek 8.30 do 15.30 wtorek-piątek 7.30 do 14.30 Referat Dróg Powiatowych – 61 640 45 40 Wydział Budownictwa, Środowiska i Rolnictwa poniedziałek 12.00 do 16.00 wtorek-środa 12.00 do 15.00 czwartek-piątek 7-10 tel. 61 640 44 32 Referat Środowiska i Rolnictwa – 61 640 45 15 Wydział Promocji i Kultury tel. 61 640 44 95 Referat Promocji Zatrudnienia, Spraw Obywatelskich i Zdrowia tel. 61 640 45 34 Wydział Edukacji i Kultury Fizycznej tel. 61 640 44 38 Wydział Geodezji, Kartografii i Nieruchomości Referat Geodezji i Kartografii – 61 640 44 82

fot. arch. SZS

fot. arch. UKS

Uczniowski Klub Sportowy Kołaczkowo działający przy Ośrodku Wspomagania Dziecka i Rodziny świętował w ubiegłym roku jubileusz 20-lecia istnienia. Z tej okazji osobom i organizacjom zasłużonym dla rozwoju sportu dzieci i młodzieży i działającym na rzecz klubu przez cały rok wręczane są pamiątkowe medale. Odznaczenia zostały dofinansowane z budżetu powiatu wrzesińskiego. (red.)

Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna we Wrześni ul. Wojska Polskiego 1, tel. 61 640 45 70 Ośrodek Wspomagania Dziecka i Rodziny w Kołaczkowie pl. Reymonta 4, tel. 61 438 53 47 Urząd Miasta i Gminy Września ul. Ratuszowa 1, tel. 61 640 40 40, fax 61 640 40 44 Urząd Gminy Kołaczkowo pl. Reymonta 3, 62-306 Kołaczkowo tel. 61 438 53 24, fax 61 438 53 21 Urząd Gminy Miłosław ul. Wrzesińska 19, 62-320 Miłosław tel. 61 438 20 21, fax 61 438 30 51 Urząd Miasta i Gminy Nekla ul. Dworcowa 10, 62-330 Nekla tel. 61 438 60 11, fax 61 438 64 90

Wydział Organizacyjny tel. 61 640 44 23 Referat Kontroli, Obsługi Rady i Zarządu – 61 640 44 22 Referat Gospodarczy – 61 640 44 11

Urząd Skarbowy we Wrześni ul. Warszawska 26, tel. 61 435 91 00

Zespół Uzgadniania Dokumentacji Projektowej tel. 61 640 44 27

Medale dla zasłużonych

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ul. 3 Maja 3, tel. 61 640 45 45

Urząd Gminy i Miasta Pyzdry ul. Taczanowskiego 1, 62-310 Pyzdry tel. 63 276 83 34, fax 63 276 83 33

Kadry tel. 61 640 44 90

... i dziewczęta

Powiatowy Zespół ds. Orzekania Niepełnosprawności ul. Wojska Polskiego 1, tel. 61 640 45 56

Wydział Inwestycji, Zamówień Publicznych i Funduszy Europejskich tel. 61 640 44 29

Wydział Finansowy tel. 61 640 44 59

Prezes Tadeusz Kiciński wręcza wyróżnienie Kindze Krużyńskiej z Płocka

15

Sport

Kasa Starostwa tel. 61 640 44 18 poniedziałek 8.30 do 15.30 wtorek-piątek 7.30 do 14.30 Powiatowa rzecznik konsumenta tel. 61 640 44 16 Powiatowy Urząd Pracy ul. Wojska Polskiego 2, tel. 61 640 35 35 Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie ul. Wojska Polskiego 1, tel. 61 640 45 50

Dwutygodnik Wydawca: Starostwo Powiatowe we Wrześni, ul Chopina 10 Redaktor naczelna: Olga Kośmińska-Giera Zastępczyni redaktor naczelnej: Agnieszka Przysiuda-Zielkowska Redakcja: Wydział Promocji i Kultury Starostwa Powiatowego we Wrześni Skład i łamanie: Szymon Piotr Rewers

Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna we Wrześni ul. Wrocławska 42, tel./fax 61 640 32 06 Powiatowy Inspektorat Weterynarii we Wrześni ul. Kaliska 1 tel. 61 436 19 38 Powiatowe Centrum Zarządzania Kryzysowego we Wrześni tel. 61 640 44 33 997 - Policja 998 - Straż Pożarna 999 - Pogotowie Ratunkowe 112 - CPR (Straż Pożarna, Pogotowie) 986 - Straż Miejska Całodobowy policyjny telefon zaufania - 61 437 52 97 993 - Pogotowie ciepłownicze 992 - Pogotowie gazowe 994 - Pogotowie wodno-kanalizacyjne 991 - Pogotowie energetyczne

tel. do redakcji: 61 640 45 36, 61 640 45 12 www.wrzesnia.powiat.pl biuletyn@wrzesnia.powiat.pl Nakład: 9 000 egzemplarzy Redakcja nie zwraca tekstów nie zamówionych oraz zastrzega sobie prawo do ich redagowania i skracania. Za treść ogłoszeń redakcja nie odpowiada. Druk: Agora SA ul. Czerska 8/10, 00-732 Warszawa


Wydarzenia

Profile for Starostwo Powiatowe we Wrześni

Przegląd Powiatowy nr 263, luty 2018  

Przegląd Powiatowy nr 263, luty 2018  

Profile for stwrz
Advertisement