Issuu on Google+

mourik

CORPORATE MAGAZINE VAN MOURIK

NUMMER 46

Multidisciplinair

Wilmar bouwt vet-alcoholfabriek

4 16

Oplossing stankoverlast

RandstadRail project

Mourik scrubbers voor Vopak

Busbaan Kathodische Bescherming – Catalyst handling – Nu en in de toekomst

1


Sterk in ontwikkeling

Leidingtrac辿 A15 Bedrijf: Mourik Groot-Ammers Project: IVL tussen Digna Johannaweg en Aveling te Hoogvliet Uitdaging: In opdracht van Havenbedrijf Rotterdam realiseert Mourik Groot-Ammers in combinatie met Ippel Civiele Betonbouw een bovengronds leidingviaduct. De uitbrei足ding van het Rotterdamse haven足 gebied vereist nieuwe leidingcapaciteit. Vanwege ruimte足gebrek in de ondergrond wordt een bovengronds leidingviaduct gebouwd over een lengte van 850 meter. Datum: februari 2012 - augustus 2013


/CONTENT 4 | Multidisciplinair doe je samen Wilmar bouwt vet-alcoholfabriek

8

8 | Innovatie & optimalisatie

Catalyst handling

10 | Vakman Kees Bot, machinaal verspaner

11 | 12 | In het kort

13 | Kathodische Bescherming Rijkswaterstaat en Vogel lopen voorop

16 | Busbaan Randstadrail ZoRo Constructieve samenwerking

/INTRO

It takes two

to tango S

amenwerking is een voorwaarde voor het welslagen van onze projecten. Daarom wil ik het hebben over een aantal belangrijke zakelijke onderwerpen die hiermee te maken hebben: kennisdeling, gezamenlijke betrokkenheid, wederzijds vertrouwen. En die onmisbare klik. De beroemde chemie die in combinatie met ondernemerschap vaak ten grondslag ligt aan vernieuwing. In onze business gaat het immers om de chemie in zowel letterlijke als figuurlijke zin. Multidisciplinaire projecten doe je samen, per definitie. Neem de dynamiek van een complex project, zoals het Wilmar Autoroute project. Dat integraal denken en doen werpt ook zijn vruchten af in onze aanpak van innovaties. De MIDC loader, die weer een nieuw tijdperk inluidt in catalyst handling. De innovatieve vloeistofkerende bodem voor de tankput, die nog vrij uniek is in Nederland. Geotechnisch evenwicht onder de nieuwe busbaan. Kathodische bescherming van betonwapening. Het zijn allemaal voorbeelden, waarbij de combinatie van techniek en de wil om samen te werken de motor is van het succes. En dit alles met oog voor mens en milieu. Ook hier komt onze kennis van chemie weer goed van pas. Afhankelijk van de verontreiniging die wij te lijf gaan, passen wij namelijk de receptuur van het waswater aan. Meer lezen over de emissiebeperkende technieken? Kijk op pagina 18.

18

Maar hoe zat het met die tango ook al weer? Het is wat anders dan onze business, maar bevlogenheid, soepele wisselwerking en een snelle reactie zijn ook hier cruciaal, …en chemie. Kees Jan Mourik Voorzitter Raad van Bestuur

18 | Oplossing stankoverlast Mourik scrubbers voor Vopak

22 | Vakman Richard van Alebeek KAM/ICT Manager

23 | Mourik Multidisciplinair Nu en in de toekomst

/COLOFON See Mourik nummer 46 ~ augustus 2013 is het Corporate Magazine van Joh. Mourik & Co. Holding B.V. en verschijnt twee maal per jaar. Vormgeving: ‘beet’ vormgeving, Vianen. Eindredactie: Hanny Verhoeckx, Joh. Mourik & Co. Holding B.V. Druk: De Groot Drukkerij bv, Goudriaan. Oplage: 7.000. Redactieadres: Joh. Mourik & Co. Holding B.V., Voorstraat 67, Postbus 2, 2964 ZG Groot-Ammers, T +31-184-667200, E info@mourik.com, www.mourik.com

3


/INDUSTRIE

Wilmar bouwt grootste vet-alcoholfabriek van Europa

‘Multidisciplinair’ doe je samen Wat goed is, komt snel. Wilmar International bestaat nog maar net 20 jaar. Toch is het bedrijf al de marktleider in Azië op het gebied van agrarische grondstoffen. En een van de grootste beursgenoteerde ondernemingen op de beurs van thuishaven Singapore. Ook in de Europoort timmert Wilmar stevig aan de weg.

5


“Wij zijn een echte handelsorganisatie. Snel en flexibel, maar ook veeleisend. En dat vraagt veel van onze contractors. Je moet kunnen meebewegen”

I

n 2010 viel de beslissing om een : vet-alcoholfabriek te bouwen in Europa, naar aanleiding van nieuwe Europese wetgeving. De keuze voor het Rotterdamse industrie- en havengebied was snel gemaakt, stelt Ron Mariën. Hij is Technical Director van Wilmar Europe. “De infrastructuur is hier top en onze hele supply chain zit in dit gebied.”

Complexe opdracht Rotterdam, of liever gezegd: Nederland, heeft nog een voordeel dat

zwaar weegt voor de industrie, vertelt Plantmanager Stefan Belt. “Hier zijn de gasprijzen namelijk relatief laag.” Dat was een extra argument voor Wilmar, dat er vervolgens geen gras over liet groeien. “We hebben een shortlist gemaakt van contractors met meerdere disciplines in huis, want we wilden een turnkey-aanbieding. De opdracht: bouw een tankpark voor opslag van ruwe palmolie, met verlaadstation, een betonfundatie voor de fabriek en alle utility-aansluitingen.” De opdracht werd verdeeld in twee stukken, te beginnen met de

Theo Bloemsma Functie: Projectleider Bedrijf: Mourik Groot-Ammers Chris van der Ree Functie: Directeur Bedrijf: Petrogas Stefan Belt Functie: Plantmanager Bedrijf: Wilmar Edible Oils Ron Mariën Functie: Technical Director Bedrijf: Wilmar Europe

Aanbrengen van vloeistofdicht asfalt rondom de weegbruggen van het verladingsstation op de voorgrond Opstelling van de crawlerkraan in de gefundeerde tankputbodem voor het plaatsen van de tanks vanaf ponton. De tanks zijn gebouwd in NoordHolland en per zeetransport vervoerd naar de Brittaniëhaven

6


/INDUSTRIE

detailengineering. Daarvoor tekende Chris van der Ree van Mourikdochter Petrogas. “Dat was best een complexe opdracht, want de locatie is relatief klein en ligt ook nog op het terrein van een werkende plant.”

Gedrevenheid Mourik kreeg ook het tweede deel van de opdracht, de feitelijke bouw. Dat was volgens Ron Mariën te danken aan een combinatie van factoren. “Allereerst natuurlijk een goed voorstel.” Maar hij herinnert zich ook nog het enthousiasme dat Mourik aan de dag legde in de aanbestedingsfase. “Ze waren écht gemotiveerd om de klus te krijgen. Dat merk je aan kleine dingen: soepele contacten en snelle reacties op vragen. Dat gaf ons een goed gevoel.” Chris van der Ree kan dit beamen. “We waren, en zijn, zeer gedreven.” Volgens Stefan Belt zag je

die bevlogenheid ook terug in het voorstel. “Er was echt aandacht besteed aan de kwaliteit, uitgewerkt tot in de details.”

Je moet het samen doen Gedrevenheid past goed bij Wilmar, vindt Ron Mariën. “Wij zijn van oorsprong een handelsorganisatie. Snel en flexibel, maar ook veeleisend. En dat vraagt veel van onze contractors. Je moet kunnen meebewegen, anders werkt het niet.” Dat is ook de ervaring van projectleider Theo Bloemsma, die namens Mourik de bouw begeleidt. “Ik kom van oorsprong niet uit de wereld van de ‘pijpelarij’, maar de dynamiek in dit project is mooi. Daar krijg je energie van.” Zijn ervaring met multidisciplinaire infraprojecten komt hem goed van pas, want op de Wilmar-locatie komen alle werkzaamheden samen en veelal tegelijk. “Terwijl wij nog

bezig zijn met de engineering van onderdelen, wordt de fabriek al opgebouwd. Deze aanpak betekent voor alle medewerkers integraal denken en doen.” Stefan Belt stelt, dat er maar één manier is om dat allemaal in goede banen te leiden. “Je moet het echt sámen doen.”

‘Up and running’ In de zomer van 2013 gaat de Wilmar fabriek ‘live’. “Dat betekent overigens niet dat er gelijk op volle toeren gedraaid wordt,” zegt Ron Mariën. “Eerst gaan we twee tot drie maanden testen. Kijken of alles goed loopt en heel belangrijk: of alles veilig is. Ook in de tankput en het leidingwerk. We verwachten dat we in de zomer samen met Lloyds de keuring voor in gebruikname kunnen doen. En daarna gaan we los!”

7


Catalyst handling naar een hoger plan

Innovatie optimalisatie

&

Sinds jaar en dag is Mourik bijna overal in de Europoort kind aan huis. Eigenlijk geldt dit voor de petrochemische industrie wereldwijd. Dat is mede te danken aan een continue stroom innovaties die catalyst handling steeds weer naar een hoger plan hebben getild.

D

e laatste innovatie heet de ‘Modular Insert Dedusting Catalyst (MIDC) loader’, die wederom een nieuw tijdperk inluidt. Maar belangrijker nog dan de innovatie zelf, is volgens Demian De Wit de manier waarop die tot stand kwam. “We hebben een integrale aanpak voor innovaties ontwikkeld, waarmee we sneller en doelgericht de beste ideeën naar de markt kunnen brengen.” Demian De Wit is Manager New Product Development voor alle Mourik bedrijven. Het innovatieproces komt uit zijn koker. “We gebruiken een afgeleide van concurrent engineering, waarbij we nieuwe ideeën direct en integraal toetsen aan meerdere disciplines. Technisch, maar bijvoorbeeld ook op het gebied van veiligheid, commer­ ciële haalbaarheid en patentrecht.” Pas als alle seinen op groen staan, krijgt het proces een vervolg. Zo doorloopt iedere innovatie een aan­tal vaste stappen. “En als een idee uiteindelijk toch niet goed genoeg is, of bijvoorbeeld te duur, dan zien we dat ook in een vroeg stadium.”

8

MIDC loader die in elk gewenst formaat kan worden samengesteld

Wat goed is, komt snel “Een blueprint voor innovatie,” noemt Frans Hoffmans het proces. Hij is verantwoordelijk voor alle Mourik Global activiteiten en in die hoedanigheid een van de aanjagers van de nieuwe werkwijze. “Na iedere stap is er een ‘go or no go’ moment.” Met goede ideeën kan het volgens hem dan snel gaan: “De MIDC loader hebben we binnen een jaar van idee naar patent gebracht.” De openheid van het systeem naar alle disciplines creëert een betrokkenheid die goed aansluit bij het DNA van Mourik. Zo kwam het idee van de MIDC loader van Business

Unit Manager Peter Knubben. Hij bleef vanuit zijn expertise nauw betrokken tijdens het hele productontwikkelingstraject. Daarbij werd hij ondersteund maar ook uitgedaagd om zijn idee te laten groeien tot een hoogwaardig product. “Het mooie van deze werkwijze is, dat het proces niet meer afhankelijk is van één persoon. ‘Mijn’ idee wordt ‘ons’ idee.”

MIDC loader De eerder genoemde MIDC loader is ontworpen voor de belading van tubular reactors (pijpreactoren). Demian


/CATALYST

Frans Hoffmans Functie: Directeur Bedrijf: Mourik International Demian De Wit Functie: Manager New Product Development Bedrijf: Joh. Mourik & Co. Holding

‘Oude’ innovaties verbeteren

De Wit: “De MIDC loader maakt een hoogfrequente beweging en schudt als het ware de catalyst voorzichtig in de pijpen van de reactor. Tegelijk wordt op drie verschillende plekken onder vacuüm het vrijkomende stof afgezogen.” Het resultaat is een ongekend uniforme densiteit per pijp en een zeer gelijkmatige verdeling van de catalyst over de reactor, zonder hotspots.” Dit idee is op de werkvloer ontstaan, zoals bij Mourik al zo vaak het geval was. “Maar we slagen er dus steeds beter in om dat soort geweldige ideeën snel en organisatiebreed op te pakken,” zegt Frans Hoffmans.

Er zijn meer voorbeelden van innovaties die dankzij het ‘new product development process’ het levenslicht zien. Soms gaat het ook om innovaties die voorheen min of meer in de koelkast belandden, zoals het CleanCat™ systeem, een ontwikkeling die loopt sinds 2005. “Het idee om catalyst in pakketjes door buizen te verplaatsen door dense phase conveying en daardoor met minder beschadiging, was prima.” Toch brak het idee in eerste instantie niet door. Nu lijkt dat alsnog te gaan gebeuren. “Dat komt simpelweg omdat we er nu vanuit meerdere disciplines naar hebben gekeken en onszelf de juiste vragen hebben gesteld,” stelt Demian De Wit. “René Stigter, Global Sales Manager en Jan Zwaan, Hoofd Technical Support gingen in intensieve dialoog met opdrachtgevers en toeleveranciers. Ze brachten samen met hen alle vereisten in kaart en vergeleken die met wat haalbaar is met de nieuwe technologie. Verrassend resultaat: niet alleen minder breuk en sneller laden

is van belang, maar veel meer het uitschakelen van onveilige kraan­ bewegingen tijdens de overige werkzaamheden. Het systeem is vervolgens geoptimaliseerd: we kunnen nu laden met nul kraanbewegingen tijdens het laadproces.”

Toegevoegde waarde in keten Innovatie is een belangrijke motor voor succes, dat onderkent Frans Hoffmans. “Onze klanten kijken ook naar ons en zeggen: help ons om beter, schoner en veiliger te werken. Daar ligt onze toegevoegde waarde.” Hij ziet voor Mourik ook een verschuiving van innovaties op het gebied van catalyst handling naar optimalisatie van techniek in de keten. “We hebben het kapitaal, de disciplines, we zijn overal ter wereld actief en we hebben de kennis. Demian De Wit onderschrijft dat. “Wij hebben vaak een unieke positie met de klant én toeleveranciers. Als we deze relatie gebruiken, kunnen we een boost geven aan de hele supply chain. Mourik is super innovatief. Daarmee kunnen we het verschil blijven maken.”

9


Vakman Kees Bot, 41 jaar, is machinaal verspaner, een onmisbaar beroep in de technische wereld van metaal. Wat houdt je functie precies in? “Deze vraag wordt mij heel vaak gesteld,” lacht Kees. “Als ik vertel wat mijn functie is, dan is het meestal even stil. Ik bewerk metaal tot een gewenste vorm, zo kun je het omschrijven.” Zijn werk begint met een tekening. Vervolgens gaat Kees aan de slag met de ‘teach in draaibank’ of het nieuwe bewerkingscentrum, een CNC (Computer Numeric Control) vier assen freesbank, afhankelijk van het gewenste eindproduct. Kees geeft de computer commando’s om het bewerkingsproces in gang te zetten. Wat maakt deze functie voor jou interessant? “Het is mooi om van een ruwe bonk metaal een nuttig product te maken: van asbussen tot aandrijfassen voor vacuümpompen, van eenvoudige pasbouten tot draaionderdelen voor speciale machines in de petrochemische industrie.” Techniek is mooi. Kees werkt met micrometers. “Dit is een meetgereedschap waarmee je werkstukken op de honderdste van één millimeter kunt meten. Zit een werkstuk één honderdste boven de tolerantie, dan past het niet.” En één honderdste onder de tolerantie? “Dan is het afval. Zo nauw luistert het in dit werk.”

10

“Het is mooi om van een ruwe bonk metaal een nuttig product te maken” Kees Bot


/IN HET KORT

Ontwikkeling CleanCat Mourik International heeft het CleanCat-systeem ontwikkeld om alle typen catalyst zonder kraan te kunnen laden door gebruik te maken van een aanvoerunit beneden en een transportunit bovenop de reactor. Het systeem heeft een aantal voordelen. • Verminderd gezondheids-, veiligheids- en milieurisico •Geen kraanbewegingen meer na opbouwen, dus minder risico • In het gebied van de catalystwissel kunnen veilig andere werkzaamheden worden uitgevoerd • Milieuvriendelijk • Weersonafhankelijk • Het systeem is de toekomst voor het transporteren van catalyst

Samenwerking leidt tot oprichting Schademeldpunt Milieucalamiteiten Mourik Services en Dolmans Calamiteiten Diensten hebben een contract gesloten voor het gezamenlijk verhelpen van milieuschades en -calamiteiten. Door de deskundigheid en specialismen van de twee organisaties te combineren kunnen we milieuschades van elke omvang verhelpen Met het schademeldpunt, dat landelijke dekking en 24/7 bereikbaarheid biedt, is bij een ramp direct een projectleider ter plaatse die het gehele traject van melding tot oplevering kan begeleiden. De jarenlange ervaring en dienstverlening van beide bedrijven sluiten goed op elkaar aan. Waar Mourik beschikt over veel technische kennis en equipment, is Dolmans sterk geworteld in de calamiteiten- en schadewereld.

Groot onderhoud N464a LEAN-gepland Mourik Groot-Ammers voert in opdracht van de Provincie Zuid-Holland het project ’Groot onderhoud N464a’ uit. Het omvat de reconstructie van twee kilometer provinciale weg inclusief het naastgelegen fietspad en twee kunstwerken. De uitvoering is zes weken eerder gestart dan gepland om op verzoek van de opdrachtgever, in combinatie met werkzaam­ heden van diverse netbeheerders, efficiënter met wegafzettingen om te gaan. De voorbereidingstijd was dus zeer beperkt en de uitvoering behoefde veel afstemming en coördinatie. Om dit voor elkaar te krijgen is besloten om het werk LEAN te plannen. Op 14 maart is een LEAN-planningssessie gehouden met alle betrokken disciplines. Tijdens de sessie heeft de dagelijkse leiding zijn eigen werkzaamheden gepland. Hierdoor is er op de werkvloer begrip voor elkaars werk, problematiek en raakvlakken, en kan indien nodig snel worden bijgestuurd. De uitvoering loopt vooralsnog keurig op schema.

11


/IN HET KORT Yara Sluiskil

Petrogas werkt aan gasrotonde In 1959 is in het Groningse Slochteren een gasveld ontdekt. Dit leidde tot het besluit om heel Nederland aan te sluiten op één landelijk gasnetwerk.

Goed perspectief Mourik Services en Mourik Vlissingen Mourik Services is erin geslaagd een groot aantal contracten voor industrieel onderhoud te verlengen. In het Europoort-Botlekgebied waren dat voor meerdere jaren het mechanical contract op ExxonMobil RAF/RAP, het mechanical/ cleaning contract op ExxonMobil RPI, het cleaning/mechanical/ civiel contract met Indorama en de contracten voor industrial cleaning, civiel werk en loodgieteractiviteiten op BP Raffinaderij Rotterdam. Ook het cleaningcontract met Cabot werd verlengd. Mourik Vlissingen sloot onlangs met Dow Terneuzen een meerjarige overeenkomst voor industriële reiniging en bereikte overeenstemming met EPZ Borssele voor verlenging van het contract voor industriële reiniging. Deze contracten, met een gezamenlijke jaaromzet van ruim 30 miljoen euro, zijn belangrijk voor onze continuïteit. De kers op de taart is een mooi nieuw meerjarig contract voor industriële reiniging en waste management op Yara Sluiskil.

Mourik en BIM Mourik zet flinke stappen voorwaarts met de implementatie van BIM (Bouwwerk Informatie Model). BIM is een driedimensionaal model waarin alle gegevens over ontwerp, bouw en beheer van een object zijn geïntegreerd. Iedereen werkt in zijn eigen systeem, maar met dezelfde uniforme data. Het is een verzamelplek voor alle relevante informatie over een bouwproject. Met BIM worden alle losse bouwtekeningen als het ware over elkaar heen gelegd in een digitale 3D-maquette, waardoor bij de engineering al duidelijk is hoe het in de praktijk werkt en waar de knelpunten zitten. Mourik Bouw heeft in een half jaar tijd met BIM de stap gemaakt van 2D-tekenen in AutoCAD naar 3D-engineren in Revit. Daarnaast hebben de engineers van Mourik Bouw de verschillende modellen van de disciplines samengevoegd in één model. Zij hebben deze vooruitgang direct succesvol in de praktijk getoetst door een 3D-model te realiseren voor het project Koch. Opdrachtgevers vragen steeds vaker om integrale oplossingen en daarom is het van belang de complete levenscyclus van een bouwwerk in kaart te brengen.

12

Sinds de ontdekking van dit gasveld ontwerpt en levert Petrogas aardgassystemen voor de Nederlandse Gasunie, waaronder honderden gasontvangststations (GOS) en meet- en regelstations (M&R). Mourik kan met trots zeggen dat een van haar dochterondernemingen dagelijks betrokken is bij de levering van aardgas aan vele huishoudens en industriële gebruikers. In de afgelopen decennia is in Nederland een gasrotonde aangelegd waardoor Nederland een knooppunt wordt in transport en handel van aardgas in Europa. Petrogas heeft met Gasunie (GTS) meegebouwd aan deze gasrotonde middels het ontwerpen en bouwen van diverse (aardgas) installaties. Petrogas leverde in 2011 een installatie om op grote schaal stikstof mee te drogen. De stikstof, opgeslagen in ondergrondse lege zoutcavernes, bevat veel water en moet worden gedroogd vóór injectie in het aardgasnetwerk. Dit gebeurt door de stikstof in contact te brengen met glycol waarbij het water door de glycol geabsorbeerd wordt. Vervolgens wordt de glycol geregenereerd en opnieuw gebruikt. Dus of u nu thuis gas, stroom of producten uit de Nederlandse maakindustrie gebruikt, de kans is groot dat ergens in de keten een installatie van Petrogas dit mede mogelijk maakt.


/BETONWERK

KB Vogel en Rijkswaterstaat lopen voorop in een niche markt

KATHODISCHE BESCHERMING Er zijn van die technieken die al jaren hun waarde bewijzen, zonder echt door te breken. Kathodische bescherming, oftewel corrosiebestrijding door potentiaal足verlaging van het te beschermen stalen object, is er zo een.

13


J oost Gulikers Functie: Senior Adviseur/Specialist

E

n dat terwijl het principe al sinds tientallen jaren gemeengoed is in de scheepsbouw, bij stalen damwanden en gasleidingen. “Jammer,” zegt Hans van den Hondel. Hij is bedrijfsleider bij Vogel Kathodische Bescherming en een van de weinige specialisten die ons land telt. “Het is namelijk ook een duurzame oplossing om betonwapening te beschermen tegen corrosie.” Bij kathodische bescherming, kortweg KB, wordt het te beschermen object, bijvoorbeeld een pijpleiding of de stalen wapening in een betonnen viaduct, feitelijk onder spanning gezet of ‘volgepompt’ met elektronen. Daardoor wordt het object zoals dat heet: kathode. En dat zorgt ervoor dat het niet gaat roesten. “De lage spanning die nodig is om de elektronenstroom op gang te houden, kan op verschillende manieren worden opgewekt,” vertelt Hans van den Hondel. “De eerste is met een externe stroombron, zoals een accu of gewoon 230V. Dat noemen we een opgedrukt stroomsysteem.” Bij de tweede optie wordt het te beschermen object elektrisch verbonden met een metaal dat een lagere potentiaal heeft, de zogeheten galvanische anode. Vaak is dat zink, aluminium of magnesium. “Door het van nature

14

aanwezige potentiaalverschil zal de anode geleidelijk wegroesten en daarmee zichzelf opofferen om het object te beschermen.” Dit heet een galvanisch systeem.

Bescherming van betonwapening Zoals gezegd, specialisten op dit gebied zijn in ons land op een paar handen te tellen. Joost Gulikers van Rijkswaterstaat hoort bij dit selecte gezelschap. Hij houdt zich bezig met grote projecten en onderhoud. Hij ontmoette Hans van den Hondel op de Technische Universiteit in Delft, toen KB voor betonwapening in de jaren ‘80 kwam overwaaien uit de Verenigde Staten. Samen zijn ze nu, jaren later, betrokken bij een aantal projecten die Mourik en Vogel uitvoeren voor Rijkswaterstaat. “Dat gaat bijvoorbeeld om de onderliggende constructies bij viaducten en onder voegen in het wegdek,” vertelt Joost Gulikers. Dit zijn typische plekken waar kathodische bescherming een uitkomst biedt. “Met traditionele bescherming en reparatiemethodes zou je bij corrosieproblemen de hele betondekking moeten verwijderen om de wapening te herstellen. Met het risico dat aangetaste plekken over het hoofd worden

Bedrijf: Rijkswaterstaat H  ans van den Hondel Functie: Bedrijfsleider Bedrijf: Vogel Kathodische Bescherming

Vogel KB in actie bij een project voor Rijkswaterstaat KB-systeem (in wording) op het beton­ oppervlak van een industrïele afval­ waterbak met ernstige betonschade


/BETONWERK

gezien of de corrosie doorgaat. Bij KB brengen we een geleidingsmateriaal aan op het beton of zelfs erin. In de constructie maken we een aantal gaten en daarin gaat een anode. Zo kun je betrekkelijk eenvoudig de hele constructie beschermen, ook op plekken die moeilijk bereikbaar zijn.” Daarbij moet worden aangetekend dat de conditie van het overgrote deel van de bestaande kunstwerken in beheer van Rijkswaterstaat nog zodanig is, dat de toepassing van kathodische bescherming tot nu toe eerder uitzondering is dan regel.

Zinkfolie als ‘onzichtbare’ anode Als KB wordt toegepast op grote vlakken in de openbare ruimte maakt

KB is bij uitstek geschikt voor wat Hans van den Hondel ‘chloride-schades’ noemt: “Corrosie door zoute lucht en water” Vogel KB volgens Hans van den Hondel vaak gebruik van een galvanisch systeem. Dat kan tegenwoordig ook op een manier die behalve voor de kenners nauwelijks zichtbaar is. “We maken bijvoorbeeld gebruik van een zinkfolie die als een soort behang direct op de constructie zit.” Als de zinkfolie na verloop van tijd ‘op’ is, wordt deze simpelweg vervangen. Daar komt geen hak- en breekwerk aan te pas. Extra voordeel: bij gebrek aan kabels en een externe stroombron is er voor vandalen aan deze constructies geen eer te behalen.

Geschikt voor specifieke problemen KB is bij uitstek geschikt voor wat Hans van den Hondel ‘chlorideschades’ noemt: “Corrosie door zoute lucht en water.” En daar hebben we in Nederland nogal wat voorbeelden van. “Denk maar aan de zee en het strooizout dat iedere winter met tonnen tegelijk op onze wegen wordt uitgestrooid.” Joost Gulikers vult aan: “Voor sommige problemen is er eigenlijk geen goed alternatief. Bijvoorbeeld als de corrosie doorgaat

na een eventuele reparatie. Je kunt moeilijk iedere vijf jaar terugkomen. En al helemaal niet als je daarvoor telkens opnieuw de constructie moet afbreken en weer opbouwen.”

Duurzame oplossing KB is nog relatief klein. Volgens Joost Gulikers heeft dat onder andere te maken met de verregaande specialisatie van de techniek, maar ook omdat veel mensen KB simpelweg niet kennen. “Onbekend maakt onbemind.” Maar daar komt wellicht verandering in, nu de infrastructuur in Nederland steeds ouder wordt. “De problemen die we nu op een aantal plekken aanpakken, doen zich straks vaker voor.” Over duurzaamheid hoeft Rijkswaterstaat zich volgens Hans van den Hondel in dat geval geen zorgen te maken. “Het eerste project dat we in Nederland deden, was de brug bij het Feyenoord stadion, in 1986. Omdat KB toen nog zo nieuw was, hebben we maar de halve brug met KB gedaan en de andere helft met traditionele bescherming. Raad eens welke helft nog precies zo staat als toen hij gebouwd werd?”

15


Succes dankzij constructieve samenwerking

Busbaan RandstadRail

In gebruik genomen

Martin Korthof Functie: Directievoerder Bedrijf: Gemeentewerken Rotterdam Mathijs Mombarg Functie: Werkvoorbereider Bedrijf: Mourik Groot-Ammers

16


/INFRASTRUCTUUR

De ZoRo busbaan tussen metrostation Rodenrijs en Zoetermeer is een van de laatste mijlpalen in het RandstadRail project. Het tracé is 7,5 kilometer lang, waarvan het grootste deel vrij gelegen, en ongeveer 10 meter breed. Parallel aan de busbaan zoeft de HSL door het Zuid-Hollandse landschap.

T

oen Mourik Groot-Ammers eind 2011 startte met de aanleg, was er bijna direct een onverwachte tegenslag: (nog) niet verlegde kabels, leidingen en samenhangende werken. Uitloop was geen optie, want vervoerder RET had de concessie reeds op zak. En dus stonden Mourik en de gemeente voor de uitdaging om een vertraging van vijf maanden terug te brengen naar een paar weken. Martin Korthof is directievoerder bij Gemeentewerken Rotterdam, dat namens de projectorganisatie RandstadRail optreedt. Hij was degene die het initiatief nam toen duidelijk werd dat op meerdere plekken nog niet kon worden gestart met de werkzaamheden. “We moesten met diverse partijen aan tafel om afspraken te maken over de planning.” Dat bleek een tijdrovend en ingewikkeld proces. In het voorjaar van 2012 werd duidelijk dat de vertraging een klein half jaar zou bedragen. “Toen was de vraag: hoe lopen we die tijd in?”, vertelt Martin Korthof.

Geotechnisch evenwicht In de oorspronkelijke plannen had Mourik Groot-Ammers al een aantal slimme oplossingen aangedragen om tijd te winnen en kosten te besparen. Werkvoorbereider Mathijs Mombarg: “Dat ging bijvoorbeeld over het geotechnisch evenwicht onder de nieuwe busbaan. Of simpel gezegd: de zetting van de grond. Het originele plan was om die als het ware te ‘forceren’ door het tijdelijk aanbrengen van extra overhoogte, die later

vervangen zou worden door een veel lichter materiaal zoals EPS.” Maar die lichte materialen zijn duur. Daarom stelde Mourik een alternatief voor, in de vorm van een traditionele ophoging van zand, met een overhoogte van de uit het werk vrijkomende grond. “Die oplossing konden we realiseren door slim te plannen en zo tijd vrij te maken om het gewenste geotechnische evenwicht te bereiken. Maar dan goedkoper.”

Dat was het laatste zetje dat het project nodig had om terug op schema te geraken. Hoewel, zetje… “Aan beide kanten zijn alle zeilen bijgezet om op tijd klaar te zijn,” stelt Martin Korthof. Verschillende ontwerpen zijn opnieuw onder de loep genomen en de afdeling communicatie van de gemeente Rotterdam verrichtte veel belangrijk werk bij de onvermijdelijke overlast tijdens de aanleg.

Technische oplossingen en de wil om samen te werken Het lukte dan toch nog ruim voor de feestdagen. Op 19 november kon RET

Aanleg asfalttussenlaag in augustus 2012

Kritische paden Kostenbesparing of niet, toen de uiteindelijke vertraging duidelijk werd, moesten er spijkers met koppen worden geslagen. “We hebben direct een nieuwe planning opgezet met kritische paden naar de oplever­ datum.” Wat volgde, was een zestal bijeenkomsten waarin Mourik en de gemeente op zoek gingen naar oplossingen voor alle knelpunten. “We hebben samen technische oplossingen bedacht om te versnellen en die doorgevoerd.” Voorbeelden zijn de toepassing van lichter ophoog­ materiaal op kritische plekken en de optimalisatie van het hoogteontwerp. “Bij een kleinere ophoging wordt het geotechnisch evenwicht eerder bereikt en dat scheelde nu kostbare tijd.”

Alle zeilen bijgezet “Toen we eenmaal konden beginnen met asfalt draaien, zat het weer bijna onafgebroken mee,” zegt Mathijs Mombarg. “We hebben toen besloten om in de vakantie door te werken.”

beginnen met testritten op het traject, gevolgd door de officiële ingebruikname begin december. Volgens Mathijs Mombarg is dat te danken aan een combinatie van technisch vernuft en vooral ook de wil om écht samen te werken. “We hebben flinke discussies gevoerd, maar altijd oplossingsgericht. En we hebben strakke afspraken gemaakt die iedereen is nagekomen.” Martin Korthof kan dat beamen. Hij noemt de samenwerking een rollenspel waarbij iedereen op één lijn zat. “Het gaat om wederzijds vertrouwen. Omdat we het samen hebben gedaan en altijd met elkaar zijn blijven praten, rijdt de bus nu op tijd.”

17


Oplossing van

Reuzen Peter Brevé : “We krijgen de stank­problematiek steeds beter onder controle. De huidige resultaten bieden dan ook goede vooruitzichten voor de toekomst” Mourik Techniek en Mourik Services hebben deze scrubbers samen ontwikkeld. Ze zijn bij Mourik Techniek gebouwd en hydraulisch getest


/MILIEUTECHNIEK

stankoverlast in

stappen Stank is een ‘hot item’ in de Europoort. De meldkamer van de Rijnmondse milieudienst DCMR houdt de stankoverlast in het havengebied scherp in de gaten en is niet bang om overtreders op de vingers te tikken.

19


“T

erecht,” vindt Peter Brevé. Hij is field supervisor op de Vopak Terminal Europoort. Het afgelopen jaar heeft hij, samen met Mourik, een aantal reuzenstappen gezet om de overlast te minimaliseren. “Wij willen namelijk een vriendelijke buurman zijn met oog voor onze omgeving.” Bij het laden en lossen van stookolie komen dampen vrij, daar is niets aan te doen. “Dat ruikt een beetje zoals bij een benzinestation,” vertelt Peter Brevé. Vopak doet er alles aan om geuroverlast tegen te gaan, weet hij. “Zowel aan de waterzijde als op het land hebben we verschillende emissiebeperkende maatregelen genomen.” In concreto zijn dat actieve koolstoffilters, mobiele verbrandingsovens en

Robert Peerlings Functie: Directeur Operationele Zaken Bedrijf: Mourik Services Peter Brevé Functie: Field Supervisor Bedrijf: Vopak Terminal Europoort Robert de Vries Functie: Proces Engineer Bedrijf: Mourik Services

20

zogenaamde scrubbers. “Dat zijn eigenlijk grote wasmachines die geur uit de vrijkomende damp wassen.” De eerste scrubber van Mourik werd in november 2012 geplaatst, nog voor de zomer zal dat een heel elftal zijn. Dat is ook nodig om de aan­ gescherpte normen te halen.”

Vooruit lopen op normen “Aangezien de geuroverlast bij Vopak complex is, waren de reinigingsresultaten van de diverse luchtzuiveringstechnieken wisselend,” herinnert directeur operationele zaken Robert Peerlings van Mourik Services zich de eerste gesprekken. “Mede dankzij de inbreng van proces engineer Robert de Vries zijn wij er in geslaagd om een stabiel reinigingsresultaat te

realiseren. De oplossing zit in de receptuur van het waswater die voor iedere verontreiniging anders is.” Na twee maanden van finetunen kon Mourik al mooie rapportcijfers overleggen.

Multidisciplinair Emissiebeperkende technieken zijn voor Mourik bekend terrein, zegt Robert de Vries. “Dat is begonnen in de jaren ’80, met de sanering van bodemverontreinigingen.” Sindsdien heeft Mourik de techniek verder doorontwikkeld. “We weten inmiddels heel goed welke componenten we moeten toevoegen om verontreinigingen te lijf te gaan. En we hebben de kennis in huis om dat proces te meten, te beheren en waar


/MILIEUTECHNIEK

“De stoffen die we toepassen, zijn biologisch afbreekbaar en wat we in de scrubbers afvangen, wordt ook weer afgevoerd en verwerkt”

4

3 2

1

nodig bij te sturen.” Het resultaat is volgens Peter Brevé een milieuvriendelijke oplossing. “De stoffen die we toepassen, zijn biologisch afbreekbaar en wat we in de scrubbers afvangen, wordt ook weer afgevoerd en verwerkt.” Door de samenwerking binnen de groep, kon Mourik dit hele werk multidisciplinair aanbieden. Robert Peerlings: “Mourik Services heeft de scrubbers geleverd en verzorgt het operationele beheer, waarbij Mourik Milieutechniek technologische ondersteuning biedt. De bouw van de scrubbers wordt gerealiseerd door Mourik Techniek.”

Stank verbranden Deze zomer staan alle scrubbers bij Vopak. Maar dat is voor Peter Brevé nog maar het begin. “We willen natuurlijk de normen halen, maar liever nog meer.” Voor de lange termijn heeft Vopak daarom het vizier gericht op verbranding van geuren en emissie door middel van regeneratieve thermische oxidatie. “Vopak gaat straks haar stank verbranden. Wij zijn al met Mourik in gesprek over de bouw van verbrandingsunits of incinerators op de pieren. Maar eerst willen we het lopende project goed afronden en het risico van stankoverlast tot een absoluut minimum terugbrengen. Dat is wat een goede buur doet.”

Scrubbers Uitleg proces scrubbers. 1. Wasvloeistofbuffer: de kwaliteit van de wasvloeistof wordt continu bewaakt. De afgevangen verontreinigingen worden chemisch omgezet in wateroplosbare zouten. 2. Toevoer van de verontreinigde afgas in de scrubber. 3. Scrubberpakket: in het scrubberpakket wordt de verontreinigde afgas in intensief contact gebracht met de wasvloeistof, waardoor de verontreinigingen overgaan van de luchtfase naar de waterfase. 4. Emissie van de gereinigde afgas in de omgevingslucht.

21


Vakman Richard van Alebeek, 41 jaar, KAM/ICT-manager, begon bij Petrogas met een uitdagend project: de selectie en implementatie van een bedrijfsbreed ERP-sofwarepakket voor de planning en beheersing van alle projecten. Wat houdt je functie precies in? Richard heeft een brede kennis van verschillende zaken en is multi-inzetbaar. Na de implementatie van het gekozen softwarepakket, dat collega’s in staat stelt om up-to-date managementinformatie te genereren, richtte Richard zich op het borgen van de kwaliteit van bedrijfsprocessen. “Samen met collega’s kijken wij naar verbeterpunten en proberen oplossingen aan te reiken die gunstig zijn voor onze medewerkers,” vertelt hij. Gezamenlijk met collega’s heeft Richard de afgelopen jaren gewerkt aan de bedrijfscertificering van Petrogas op het gebied van ISO 14001, VCA* en naar verwachting dit jaar het DVGW-certificaat. Deze certificaten maken het mogelijk om in onze markten werkzaam te kunnen zijn. Wat maakt deze functie voor jou interessant? “Het brede werkveld en diverse taken, die met elkaar zijn verbonden. Automatisering reikt tools aan voor het bewaken van de kwaliteit. Wij stellen 3D-modellen van onze installaties beschikbaar voor onze assemblageafdeling en maken digitale checklisten voor op je iPad. Ik ben actief betrokken bij twee werkgroepen binnen Mourik, waaronder ‘Uniform Managementsysteem’. Die heeft als doel het opzetten van één kwaliteitshandboek voor heel Mourik. Dit vereenvoudigt de onderlinge samenwerking, en wij bedienen de klant op een eenduidige manier. In de Veiligheidsgroep wisselen wij ideeën uit over veiligheidsbewustzijn. Dat is kruisbestuiving bij Mourik: kennis en goede ideeën met elkaar delen en ten dienste stellen van onze klanten.

22

“Dat is kruis­bestuiving bij Mourik: kennis en goede ideeën met elkaar delen” Richard van Alebeek


/MOURIK

Nu en in de toekomst Mourik Multidisciplinair

Mourik timmert hard aan de weg om de organisatie nog beter uit te rusten voor de uitdagingen van multidisciplinaire projecten. Integrale dienstverlening waarbij wij onze klanten één aanspreekpunt kunnen garanderen is daarbij essentieel.

T

ijdens de Mourik strategiebijeenkomst met als thema multidisciplinaire projecten staken Mourikambassadeurs de koppen bij elkaar om ervaringen uit te wisselen, brandende vragen van elkaar te beantwoorden, gedeelde standpunten uit te werken en de toekomstvisie verder uit te stippelen. Optimalisatie van onze dienstverlening stond daarbij centraal, zodat deze zoveel mogelijk is toegespitst op de wensen van klanten.

Tropische hitte en krakende hersenen “Je gaat het pas zien als je het doorhebt”, sprak Johan Cruijff. En daar had hij gelijk in. Met multidisciplinaire projecten is het net zo. Het was dus goed opletten, af en toe pittige discussies voeren en prikkelende stellingen verdedigen tijdens deze interactieve bijeenkomst in het

Wereld Museum in Rotterdam. Goed functionerende airco zorgde ervoor dat deelnemers geen last hadden van de tropische temperaturen op die dag. Dat was nodig want alle deelnemers moesten bedenken hoe ze een concrete en tastbare bijdrage kunnen leveren om de klant nog beter van dienst te kunnen zijn. Je hoorde de hersenen bijna kraken, deelnemers waren zeer betrokken en actief. Communicatie over en weer bevorderde creativiteit en openheid. De bijeenkomst had een bijzonder

karakter omdat de Raad van Bestuur de kennis en ervaring van de aanwezigen naast haar visie wilde zetten om ‘alle neuzen dezelfde kant op te laten wijzen.’

Mourik blijft geel Kees Jan Mourik benadrukte in zijn welkomstwoord,dat multidisciplinaire projecten een van de speerpunten van ons beleid zijn voor de komende jaren. Aanwezigen zagen deze pijler zelfs als een voorwaarde voor Mourik om onze ‘gele Mourik kleur’ te behouden. Belangrijk voor de continuïteit en passend binnen onze strategie. Mourik is sterk in de markt van multidisciplinaire oplossingen. Diversiteit van disciplines, een heldere MDP-structuur, kennis en ervaring, goede samenwerking kenmerken onze organisatie. Deze ‘bouwstenen’ rusten op een stevig fundament van de beroemde ‘handen uit de mouwen’ Mourik-mentaliteit en een gezonde financiële positie. Redenen genoeg dus om de krachten van de Mourik-bedrijven verder te bundelen. Wij gaan Mourik verder versterken op het gebied van ontwerp en engineering, verdiepen en verbreden van kennis in alle disciplines die in projecten aan de orde komen en risicomanagement. Met openheid en vertrouwen als startpunt van iedere samenwerking, zowel intern als met de klant.

PROJECTSUCCES CENTRAAL Deze strategiebijeenkomst heeft plaatsgevonden onder de professionele begeleiding van AMI Consultancy, een organisatie adviesbureau op het gebied van organisatieverandering, talentontwikkeling en projectconsultancy. Hierin staat het projectsucces centraal. Deze aanpak sprak Mourik natuurlijk erg aan omdat wij niet van de passieve ‘praatsessies’ houden maar duidelijke paden naar succes willen uitstippelen. Volgens AMI Consultancy investeert Mourik in succesfactoren om van een project een succes te maken: actief betrokken mensen, een hecht team, focus en inspiratie, flexibiliteit en creativiteit.

23


Sterk Sterkininontwikkeling ontwikkeling

Major Turnaround 2012 Bedrijf: Shell Pernis Project: Inspectie- en onderhoudsstop op de HV-8 inclusief uitvoering van twee projecten Uitdaging: Meerdere fabrieken waren tegelijkertijd in turnaround. Mourik Services nam onder andere het mechanische onderhoudswerk op de HV8 voor haar rekening en de uitvoering van twee projecten. Datum: 8 tot en met 28 oktober 2012

24


Seemourik nlmagazine46