Issuu on Google+

1


2


1


Sunrise Book Promotions

Copyright Š 2009 Jamshid Fanaian

ISBN 978 0 9586345 1 9

All rights reserved. No part of this publication may be reproduced, stored in a retrieved system, or transmitted in any form or by any means, electronic, mechanical, photocopying, recording or otherwise, without the prior permission of the Copyright owner. Sunrise Book Promotions P. O. Box 238 Kiama, N.S.W 2533 Australia info@jamshidfanaian.com www.jamshidfanaian.com Printed and bound in Australia

2


3


Women Holding the Banner of Our Future World

By Jamshid Fanaian

4


‫ﻓﮭﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ‬

‫ﺻﻔﺤﮫ‬

‫ﭘﯿﺸﮕﻔﺘﺎر‬

‫‪1‬‬

‫زﻧﺎن در زﻧﺠﯿﺮ اﺳﺎرت‬

‫‪3‬‬

‫آﻏﺎز ﺗﻼش زﻧﺎن در ﻏﺮب ﺑﺮای آزادی و ﺑﺮاﺑﺮی‬

‫‪21‬‬

‫ﺟﻨﺒﺶ زﻧﺎن در اﯾﺮان‬

‫‪24‬‬

‫ﺳﻨﺖ ھﺎی دﯾﺮﯾﻨﮫ در ﺗﻀﺎد ﺑﺎ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺟﺎﻣﻌﮫ‬

‫‪32‬‬

‫ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻣﻌﻨﻮی ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎﺋﯽ در رھﺎﺋﯽ ﺑﺎﻧﻮان از ﻗﯿﻮد ﻗﺮون ﻣﺘﻤﺎدی‬

‫‪41‬‬

‫ﻃﺎھﺮه ﺷﯿﺮ زن ﺗﺎرﯾﺦ‬

‫‪47‬‬

‫ورود ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ‬

‫‪65‬‬

‫ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﺮای ارﺗﻘﺎء "ﮐﻤﺎﻻت ﺻﻮری و ﻣﻌﻨﻮی" دﺧﺘﺮان و ﺑﺎﻧﻮان‬

‫‪81‬‬

‫ﻧﺪای ﺟﺎﻧﻔﺰای ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق ﻣﺮدان و زﻧﺎن از اﯾﺮان ﺑﺮﺧﺎﺳﺖ‬

‫‪86‬‬

‫ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻇﮭﻮر ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺮ ﻋﻘﻮل و ﻗﻠﻮب و اﻓﮑﺎر‬

‫‪88‬‬

‫اﯾﻦ ﻇﮭﻮر از ﺑﺮای اﺟﺮای ﺣﺪودات ﻇﺎھﺮه ﻧﯿﺎﻣﺪه‬

‫‪95‬‬

‫ﺗﺄﻣﻠﯽ در ﺑﺎره ﮐﯿﻔﯿﺖ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ‬

‫‪102‬‬

‫وﻇﺎﯾﻒ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ‬

‫‪132‬‬

‫زﻧﺎن ﮔﻮی ﺳﺒﻘﺖ را از ﻣﺮدان ﺧﻮاھﻨﺪ رﺑﻮد‬

‫‪138‬‬

‫ﭼﺮا ﺑﺎﻧﻮان در ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻋﻀﻮ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ؟‬

‫‪152‬‬

‫ﻣﺮدان ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺪ از ﺣﻘﻮق زﻧﺎن دﻓﺎع ﮐﻨﻨﺪ‬

‫‪174‬‬

‫ﻣﺂﺧﺬ‬

‫‪181‬‬ ‫‪5‬‬


6


‫ﭘﯿﺸﮕﻔﺘﺎر‬ ‫اﻣﺮوزه ﺣﻘﻮق زﻧﺎن ﻣﻮﺿﻮع روز در اﯾﺮان اﺳﺖ‪ .‬ﻇﻠﻤﯽ ﮐﮫ ﺑﺮ زﻧﺎن رﻓﺘﮫ ﺑﺎﻋﺚ‬ ‫ﺗﺄﺳﻒ ﻓﺮاوان اﺳﺖ‪ .‬ھﺪف اﯾﻦ دﻓﺘﺮ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺟﻨﺒﺶ زﻧﺎن را ﺣﻤﺎﯾﺖ ﮐﻨﺪ و ﺗﻘﻮﯾﺖ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ و آﻧﺎن را ﺑﮫ ﭘﯿﺮوزی ﻧﮭﺎﺋﯽ و ﺳﺮاﻓﺮازی ﻏﺎﺋﯽ ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺳﺎزد‪ .‬و ﻣﺮدان را‬ ‫ﺗﺮﻏﯿﺐ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ ﻧﮭﻀﺖ ﺑﺎﻧﻮان را ﭘﺸﯿﺒﺎﻧﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و آﻧﺎن را در دﺳﺖ ﯾﺎﺑﯽ ﺑﮫ ﺣﻘﻮق‬ ‫ﺣﻘﮫ ﺧﻮد ﯾﺎری دھﻨﺪ‪ .‬اﺷﺎراﺗﯽ ﺑﮫ وﺿﻊ ﺑﺎﻧﻮان در ﮔﺬﺷﺘﮫ دارد ﮐﮫ زﻧﺎن ﻃﯽ‬ ‫ھﺰاران ﺳﺎل در ﺣﺎﻟﺖ ﻧﯿﻤﮫ ﺑﺮدﮔﯽ زﻧﺪﮔﯽ ﮐﺮدﻧﺪ و اﺳﺘﻌﺪاد ﺷﮕﺮف آﻧﺎن‬ ‫ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﻣﺎﻧﺪ و دﻧﯿﺎ در ﭼﻨﮕﺎل ﻣﺮد ﺳﺎﻻری ﮔﺮﻓﺘﺎر آﻣﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﺗﺎرﯾﺨﯽ‬ ‫اﺳﻔﺒﺎر و ﺧﻮﻧﺒﺎر ﺑﺒﺎرآﻣﺪ و دﭼﺎر ﺧﺴﺮان ﻓﺮاوان ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬در اﯾﻦ دﻓﺘﺮﮔﻮﺷﮫ ھﺎﺋﯽ‬ ‫از وﺿﻊ زﻧﺎن در اﯾﺮان ﺗﺼﻮﯾﺮ ﻣﯽ ﺷﻮد ﮐﮫ آزادی ﺧﻮاھﯽ و ﺣﻖ ﻃﻠﺒﯽ ﺑﺎ ﭼﮫ‬ ‫ﻣﺸﮑﻞ ھﺎ روﺑﺮو اﺳﺖ و در ﻋﯿﻦ ﺣﺎ ل ﻋﺰم ﺑﺎﻧﻮان ﺑﺮای رﺳﯿﺪن ﺑﮫ ﺣﻖ ﺑﺮاﺑﺮی‬ ‫و ﻣﻨﺰﻟﺖ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺧﻮد‪ ،‬ﺳﻨﺖ ھﺎی ﻓﺮﺳﻮده و ﻣﺮد ﺳﺎﻻری دﯾﺮﯾﻨﮫ را ﺑﮫ ﭼﺎﻟﺶ‬ ‫ﻣﯿﺨﻮاﻧﺪ‪.‬‬ ‫دراواﺳﻂ ﻗﺮن ﻧﻮزدھﻢ‪ ،‬ﭘﯿﺶ از آﻧﮑﮫ ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و ﻣﺮدان ﺟﺰو اﺻﻮل‬ ‫آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ در اﯾﻦ ﻣﺮﺣﻠﮫ از ﺗﺎرﯾﺦ ﺗﮑﺎﻣﻞ ﺑﺸﺮی ﻗﺮار ﮔﯿﺮد وﺿﻊ زﻧﺎن در‬ ‫ﻏﺮب ﻧﯿﺰ اﺳﻔﺒﺎر ﺑﻮد‪ ،‬و از ﺑﺴﯿﺎری از ﺣﻘﻮق ﻣﺪﻧﯽ ﺧﻮد ﻣﺤﺮوم و در‬ ‫ﭼﮭﺎرﭼﻮب ﻣﺬھﺐ و ﺳﻨﺖ ﺧﻮد ﮔﺮﻓﺘﺎر ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬از ﮐﺘﺎب "ﺗﺎرﯾﺦ ﺷﻮاھﺪ ﻋﯿﻨﯽ ﺣﻖ‬ ‫رای ﺑﺎﻧﻮان در آﻣﺮﯾﮑﺎ" ﮐﮫ ﺑﮫ زﺑﺎن اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ اﺳﺖ ﻣﻄﻠﺒﯽ را ﺑﮫ ﺗﺮﺟﻤﮫ ﻧﻘﻞ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﯿﻢ )‪" :( Women’s Suffrage in America: an eyewitness history‬از‬ ‫ﺳﻨﮫ ‪ 1844‬ﺑﮫ ﺑﻌﺪ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺟﻨﺒﺸﯽ دراﺑﺘﺪا ﺧﻔﯽ در ﺟﮭﺖ اﺣﻘﺎق ﺣﻘﻮق ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫ﺷﺮوع ﻣﯽ ﺷﻮد و رﻓﺘﮫ رﻓﺘﮫ ﻗﻮت ﺑﯿﺸﺘﺮی ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ و ﺑﺎﻧﻮان ﻗﺪم ﺑﮫ ﻗﺪم ﺟﻠﻮ‬ ‫ﻣﯿﺮوﻧﺪ و از ﺣﻘﻮق ﺗﺎزه ﺑﺮﺧﻮردار ﻣﯽ ﮔﺮدﻧﺪ‪ ".‬ﺑﺎرﻗﮫ ﺣﻖ ﻃﻠﺒﯽ در ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺴﻮان‬ ‫ﭘﺪﯾﺪار ﮔﺮدﯾﺪ و زﻧﺎن در ﻣﻐﺮب زﻣﯿﻦ ﺑﺮای ﺑﺪﺳﺖ آوردن ﺣﻘﻮق ﺧﻮد ﺟﻨﺒﯿﺪﻧﺪ و‬ ‫ﮐﻮﺷﯿﺪﻧﺪ‪ .‬در ﻧﺘﺠﮫ ﺑﺴﯿﺎری از روﺷﻨﻔﮑﺮان اﯾﺮاﻧﯽ ﺑﺮ اﯾﻦ ﭘﻨﺪارﻧﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن‬ ‫درﻏﺮب ﻋﻠﻤﺪار ﺑﺮاﺑﺮی ﻣﺮد و زن ﺑﻮده اﻧﺪ وﻟﯽ واﻗﻌﯿﺖ ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻏﯿﺮ از اﯾﻨﺴﺖ‪.‬‬ ‫زﯾﺮا در زﻣﺎﻧﯽ ﮐﮫ زﻧﺎن در ﻏﺮب ھﻨﻮز در ﺣﺎﻟﺖ ﻧﯿﻤﮫ ﺑﺮدﮔﯽ و ﺳﺮﺳﭙﺮدﮔﯽ‬ ‫زﻧﺪﮔﯽ ﻣﯿﮑﺮدﻧﺪ‪ ،‬در ﺑﯿﺶ از ﺻﺪ و ﺷﺼﺖ ﺳﺎ ل)‪ (160‬ﭘﯿﺶ ﻧﺪای ﺟﺎﻧﻔﺰای‬ ‫ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﺮدان از اﯾﺮان ﺑﻠﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﻇﮭﻮری ﺟﺪﯾﺪ ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪ و‬ ‫ﺣﺮﮐﺘﯽ ﭘﺮ ﺗﻮان درﻋﺎﻟﻢ ﭘﺪﯾﺪ آورد ﮐﮫ ﯾﮑﯽ از آﺛﺎر ﻧﯿﮑﻮی آن ﺟﻨﺒﺶ و ﺟﻮﺷﺶ‬ ‫در ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺴﻮان ﺑﻮد‪ .‬آﻧﭽﮫ در اﯾﻦ دﻓﺘﺮ رﻧﮓ دﯾﮕﺮ ﻣﯽ ﮔﯿﺮد و ﺑﺪان اھﻤﯿﺖ‬ ‫ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻣﯽ دھﺪ و از ﺻﺮف ﺑﺮاﺑﺮی ﻣﺮد و زن ﻓﺮاﺗﺮﻣﯽ رود‪ ،‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺮ اﯾﻦ‬ ‫واﻗﻌﯿﺖ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﺑﺎﻧﻮان ﮐﮫ ﻃﯽ ﻗﺮون ﻣﺘﻤﺎدی ﻣﻮرد ﺑﯽ اﻋﺘﻨﺎﺋﯽ و‬ ‫ﺣﺘﯽ ﺗﺤﻘﯿﺮ و ﺗﻮھﯿﻦ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﮫ ﺑﻮد ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﻧﻘﺸﯽ ارزﺷﻤﻨﺪ در ﺳﺎﺧﺘﺎر دﻧﯿﺎی‬ ‫‪1‬‬


‫ﻧﻮ اﯾﻔﺎ ﮐﻨﺪ‪ .‬زﻧﺎن را اﻃﻤﯿﻨﺎن ﻣﯽ ﺑﺨﺸﺪ ﮐﮫ آﻧﭽﮫ ﺑﻨﯿﺎد ﮔﺬاران ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ در‬ ‫ﻣﻮرد ﭘﯿﺸﺮوی و ﭘﯿﺸﺘﺎزی زﻧﺎن ﻧﻮﯾﺪ داده اﻧﺪ‪ ،‬ﭘﺪﯾﺪ ﺧﻮاھﺪ آﻣﺪ‪ .‬زﯾﺮا ﻧﯿﺮوﺋﯽ ﭘﺮ‬ ‫ﺗﻮان ﭘﺸﺘﯿﺒﺎن آﻧﺎن اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﺮدﻣﺎن از ﯾﻮغ ﻣﻌﯿﺎرھﺎی ﮔﺬﺷﺘﮫ و ﺳﻨﺖ ھﺎی‬ ‫ﻓﺮﺳﻮده رھﺎﺋﯽ ﯾﺎﺑﻨﺪ و ﭘﺮﭼﻢ دﻧﯿﺎی ﻧﻮ ﺑﺮاﻓﺮاﺷﺘﮫ ﮔﺮدد‪.‬‬ ‫ﻋﻼوه ﺑﺮ ﭘﺸﺘﺒﺎﻧﯽ ﻧﮭﻀﺖ ﺑﺎﻧﻮان ﺑﺮای ﮐﺴﺐ ﺣﻘﻮق ﺣﻘﮫ آﻧﺎن‪ ،‬در اﯾﻦ دﻓﺘﺮ‬ ‫ﻣﻄﺎﻟﺒﯽ دﯾﮕﺮ ﻣﻄﺮح ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ ھﺮ ﯾﮏ از اھﻤﯿﺖ ﺧﺎﺻﯽ ﺑﺮ ﺧﻮردار اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ﭼﮫ ﭘﯿﺶ آﻣﺪ ﮐﮫ ﺑﯿﮏ ﺑﺎره ﺗﺤﺮﮐﯽ ﺑﯽ ﺳﺎﺑﻘﮫ در ﻗﻠﻮب و ﻋﻘﻮل و‬ ‫اﻓﮑﺎر ﺟﮭﺎﻧﯿﺎن ﻧﻤﻮدار ﺷﺪ و ﻧﮭﻀﺖ ھﺎ در زﻣﯿﻨﮫ ھﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﭘﺪﯾﺪار ﮔﺮدﯾﺪ؟ و‬ ‫ﭼﮫ ﻧﯿﺮوﺋﯽ درﻋﺎﻟﻢ اﻧﺘﺸﺎر ﯾﺎﻓﺖ ﮐﮫ ارﮐﺎن ﻧﻈﺎﻣﺎت ﮐﮭﻨﮫ و ﻓﺮﺳﻮده اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪،‬‬ ‫اﻗﺘﺼﺎدی‪ ،‬ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻣﺬھﺒﯽ را ﻟﺮ زاﻧﺪ و ﺗﻤﺎﯾﻞ ﺑﮫ ﻧﻮﺧﻮاھﯽ و ﻧﻮ آوری را در‬ ‫ﻗﻠﻮب و اﻓﮑﺎر راد ﻣﺮدان و ﺧﺠﺴﺘﮫ ﺑﺎﻧﻮان ﭘﺪﯾﺪ آورد و دﻧﯿﺎ را در آﺳﺘﺎﻧﮫ ﯾﮏ‬ ‫اﺳﺘﺤﺎﻟﮫ ﺑﯽ ﺳﺎﺑﻘﮫ ﻗﺮار داد و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﭘﺎﺳﺪاران ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻋﺘﯿﻘﮫ و ﻧﻈﺎﻣﺎت ﻓﺮﺳﻮده‬ ‫را دﭼﺎر وﺣﺸﺖ و اﺿﻄﺮاب ﻧﻤﻮد؟ اﯾﻦ واﭘﺴﮕﺮاﯾﺎن ﺑﺮای ﺣﻔﻆ ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ و ﻣﻨﺎﻓﻊ‬ ‫ﺧﻮد ﺑﮭﺮ ﻇﻠﻢ و اﺟﺤﺎف و اﺧﺘﻨﺎق دﺳﺖ ﯾﺎزﯾﺪه اﻧﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﭘﺮوﻧﺪه ﺧﻮد را‬ ‫ﺳﯿﺎه ﮐﺮده اﻧﺪ‪ ،‬ﻏﺎﻓﻞ از آﻧﮑﮫ ھﯿﭻ ﻧﯿﺮوﺋﯽ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎ ﻧﯿﺎز زﻣﺎن ﻣﻘﺎﺑﻠﮫ ﮐﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ اﯾﻦ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ھﺎ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﻻزم و ﺑﻨﺎی دﻧﯿﺎی ﻧﻮ را ﺑﮫ ﺗﺄﺧﯿﺮ اﻧﺪازد‬ ‫وﻟﯽ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ آن را از ﭘﯿﺮوزی ﻧﮭﺎﺋﯽ و ﺗﺤﻘﻖ ﻏﺎﺋﯽ ﺑﺎز دارد‪ .‬وﻗﺘﯽ ﺑﮭﺎر ﻣﯿﺪﻣﺪ‬ ‫ﺑﺎدھﺎی ﺑﻼ اﻧﮕﯿﺰ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﮔﻞ ھﺎی ﻧﻮ ﺷﮑﻔﺘﮫ را ﻓﺮورﯾﺰد وﻟﯽ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ از‬ ‫ﺗﺄﺛﯿﺮ ﺣﯿﺎت ﺑﺨﺶ و ﺟﻠﻮه ﻧﺸﺎط ﺑﺨﺶ ﺑﮭﺎرﺟﻠﻮ ﮔﯿﺮی ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫‪2‬‬


‫زﻧﺎن در زﻧﺠﯿﺮ اﺳﺎرت‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان ﻃﯽ ﻧﮫ ﭼﻨﺪ ﺻﺪ ﺳﺎل ﺑﻠﮑﮫ ﻃﯽ ھﺰاران ﺳﺎ ل در ﺟﻤﯿﻊ ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺸﺮی‬ ‫دروﺿﻊ ﻧﯿﻤﮫ ﺑﺮدﮔﯽ زﻧﺪﮔﯽ ﮐﺮدﻧﺪ و از ﺣﻘﻮق ﻣﺴﺎوی ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ‬ ‫ﻧﺒﻮدﻧﺪ‪ .‬ھﺮﭼﻨﺪ ﮔﮭﮕﺎھﯽ در ﺑﺮﺧﯽ ﻧﻘﺎط ﺟﮭﺎن زﻧﺎﻧﯽ ﭘﯿﺪا ﺷﺪﻧﺪ ﮐﮫ درﺧﺸﺸﯽ‬ ‫ﺑﻨﻤﻮدﻧﺪ وﻟﯽ ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ روﻧﺪ ﺑﻨﯿﺎدی در ﺟﮭﺖ ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺑﺮاﺑﺮی ﻣﺮد و زن ﻧﺒﻮده‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬زﻧﺪﮔﯽ رﻗﺖ ﺑﺎر زﻧﺎن ﻃﯽ اﯾﻦ دوران ﻗﻠﺐ ھﺮاﻧﺴﺎن اﻧﺴﺎن دوﺳﺖ را ﻣﺘﺄﺛﺮ‬ ‫ﻣﯽ ﺳﺎزد و از ﻇﻠﻤﯽ ﮐﮫ ﺑﺮ ﺑﺎﻧﻮان رﻓﺘﮫ ﻧﺎﻻن ﻣﯽ ﮔﺮدد‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ ﻧﯿﺎزی ﻧﯿﺴﺖ‬ ‫اﺛﺒﺎت ﮔﺮدد ﮐﮫ ھﯿﭽﯿﮏ ازادﯾﺎن ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد را ﺗﻌﻠﯿﻢ ﻧﺪادﻧﺪ‬ ‫و ﺗﺄﮐﯿﺪ ﻧﻨﻤﻮدﻧﺪ وﻟﯽ در اﯾﻦ دﻓﺘﺮ اﯾﻦ واﻗﻌﯿﺖ ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻣﺴﺘﻨﺪ و ﻣﺴﺘﺪل ﻣﯿﮕﺮدد‪.‬‬ ‫اﮔﺮ اﻣﺮوزه ﺑﺮﺧﯽ از ﻣﺴﯿﺤﯿﺎن و ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﻣﺪﻋﯽ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ ﮐﮫ ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ و‬ ‫اﺳﻼم ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد را ﺗﺎﺋﯿﺪ ﮐﺮده اﺳﺖ آن ﻧﻈﺮ ﺷﺨﺼﯽ و آرزو‬ ‫ﺑﺮای ﺑﺮاﺑﺮی اﺳﺖ زﯾﺮا ھﯿﭽﯿﮏ ازادﯾﺎن ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﺗﺎ ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻣﺪﻋﯽ ﺗﺴﺎوی‬ ‫ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و ﻣﺮدان ﻧﺒﻮدﻧﺪ و ﮐﺘﺐ آﺳﻤﺎﻧﯽ آﻧﺎن ﺷﺎھﺪ ﭼﻨﯿﻦ ﺗﻌﻠﯿﻤﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬اﮔﺮ‬ ‫ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ و اﺳﻼم ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد را ﯾﮑﯽ از اﺻﻮل دﯾﺎﻧﺖ ﺧﻮد ﻗﺮار‬ ‫داده ﺑﻮدﻧﺪ ﭼﺮا زﻧﺎن در دﻧﯿﺎی ﻣﺴﯿﺤﯽ و اﺳﻼم در ﺣﺎﻟﺖ ﻧﯿﻤﮫ ﺑﺮدﮔﯽ و ﺳﺮ‬ ‫ﺳﭙﺮدﮔﯽ و اﻓﺴﺮدﮔﯽ ﺑﺴﺮ ﺑﺮدﻧﺪ؟‬ ‫اﮔﺮ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﮫ داوری ﮐﻨﯿﻢ ھﺮ ﯾﮏ از ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان در ﭘﯿﺸﺒﺮد ﺣﻘﻮق زﻧﺎن ﮐﻮﺷﺸﯽ‬ ‫ﻧﻤﻮدﻧﺪ وﻟﯽ ھﯿﭽﯿﮏ ﻣﺮد و زن را ﻣﺴﺎوی ﻧﺪاﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬رﺿﺎ ﻋﻠﯿﺠﺎﻧﯽ در ﺳﻤﯿﻨﺎری‬ ‫در ﻣﻮرد ﺣﻘﻮق زﻧﺎن در اﺳﻼم در ﻣﻘﺎﻟﮫ ای ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان "ﮐﻮر ﺟﻨﺴﯽ ﻧﻮ اﻧﺪﯾﺸﯽ‬ ‫دﯾﻨﯽ" )در ﻧﺸﺮﯾﮫ اﻟﮑﺘﺮوﻧﯿﮏ روز‪ ،‬ﺗﺎرﯾﺦ ‪ 18‬ﺷﮭﺮﯾﻮر ‪ 1387‬ﻣﻨﻌﮑﺲ ﮔﺮدﯾﺪه(‬ ‫اﻇﮭﺎر ﻣﯽ دارد‪" :‬ﯾﮏ ﻣﺴﺌﻠﮫ ﻣﺸﺘﺮک ﺑﯿﻦ ھﻤﮫ ادﯾﺎن اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﮫ ﮐﻠﯿﮫ رﺳﻮﻻن و‬ ‫ھﻤﮫ ادﯾﺎن ]ادﯾﺎن ﮔﺬﺷﺘﮫ[ در ﺣﻮزه زﻧﺎن اﺻﻼﺣﺎت ﺟﺪی ﺑﮫ ﻧﻔﻊ زﻧﺎن اﻧﺠﺎم داده‬ ‫اﻧﺪ‪ ،‬اﻣﺎ در ﻧﮭﺎ ﯾﺖ از ﺷﺮاﯾﻂ ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﺧﻮدﺷﺎن ﺧﺎرج ﻧﺸﺪه اﻧﺪ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ در ﻧﮭﺎﯾﺖ‬ ‫ﻓﺮادﺳﺘﯽ و ﺳﻠﻄﮫ ﺟﻨﺴﯿﺘﯽ ﻣﺮدان ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪه و ﺗﺤﻤﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ".‬ودر دﻧﺒﺎﻟﮫ آن‬ ‫ﻣﯿﮕﻮﯾﺪ ﮐﮫ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ راﺟﻊ ﺑﮫ زن را ﺑﺎﯾﺪ در ﺑﺴﺘﺮ ﺗﺎرﯾﺨﯽ آن ﻧﮕﺎه ﮐﺮد‪:‬‬ ‫"‪...‬درﺷﺮاﯾﻂ و ﺑﺴﺘﺮ ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﺧﻮدش ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺘﺮﻗﯽ ﺑﻮده و ﺣﺘﯽ ﮔﺎھﯽ اوﻗﺎت‬ ‫ﻓﺮاﺗﺮ از ﮐﺸﺶ زﻣﺎﻧﮫ اش ﺑﻮده اﺳﺖ‪ ".‬و اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺒﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ھﻤﻮاره‬ ‫ﺑﺪان اﺳﺘﺪﻻل ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ را ﺑﺎﯾﺪ در ﺑﺴﺘﺮ ﺗﺎرﯾﺨﯽ آن و ﺷﺮاﯾﻂ‬ ‫زﻣﺎن ﺳﻨﺠﯿﺪ‪ .‬در آن ﺻﻮرت ازدﯾﺪ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ اﯾﺮادی ﺑﺮ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ وارد‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ آن ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ را ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻮﺟﮫ داﻧﺴﺖ وﻟﯽ‬ ‫دوره آن را ﻣﻨﺘﻔﯽ ﺷﻤﺮد‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺎﯾﺪ از ﻣﻨﻈﺮ ﺗﺎرﯾﺨﯽ آن را در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ ﻧﮫ‬ ‫اﺟﺮاﯾﯽ‪.‬‬ ‫‪3‬‬


‫رﺿﺎ ﻋﻠﯿﺠﺎﻧﯽ ﺑﺎ ﺻﺪاﻗﺖ و واﻗﻊ ﺑﯿﻨﯽ ﻣﻮﺿﻊ زن را در اﺳﻼم ﻣﻄﺮح ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و‬ ‫از ﭘﺮده ﭘﻮﺷﯽ ﺑﺮﺧﯽ ﻧﻮ اﻧﺪﯾﺸﺎن دﯾﻨﯽ ﺷﺪﯾﺪاً اﻧﺘﻘﺎد ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ "ﻣﻦ ﻧﻮ‬ ‫اﻧﺪﯾﺸﯽ دﯾﻨﯽ را ﻣﺘﮭﻢ ﻣﯽ ﮐﻨﻢ‪ ".‬و دﻟﯿﻞ اﯾﻦ اﺗﮭﺎم آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﻧﻮ اﻧﺪﯾﺸﺎن دﯾﻨﯽ ﺳﻌﯽ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ ﺣﻘﻮق زن در اﺳﻼم را از "روﯾﮑﺮد و ﺗﻮﺿﯿﺢ ﺗﺎرﯾﺨﯽ" ﺧﺎرج ﺳﺎزﻧﺪ و ���ﺎ‬ ‫"ﺗﮑﺬﯾﺐ‪ ،‬ﺗﺤﺮﯾﻒ و ﯾﺎ ﺗﻮﺟﯿﮫ ھﺎی ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺘﮑﻠﻔﺎﻧﮫ" )ھﻤﺎن ﻣﺎﺧﺬ( آن را ﻣﺪرن و‬ ‫اﻣﺮوزه ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﻋﻠﯿﺠﺎﻧﯽ ﺗﺎ آن ﺣﺪ ﭘﯿﺶ ﻣﯽ رود ﮐﮫ آن را "ﺗﻘﻠﺐ" ﻣﯿﺪاﻧﺪ‬ ‫و ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ "ﯾﮑﯽ از اﺗﮭﺎﻣﺎﺗﯽ ﮐﮫ ﻣﻦ ﺑﮫ ﺧﻮدم و ﻧﻮ اﻧﺪﯾﺸﯽ دﯾﻨﯽ‪ ،‬ﻋﻼوه ﺑﺮ‬ ‫ﺗﻮﺟﯿﮫ و ﺗﺬﺑﺬب ﻣﯽ زﻧﻢ "ﺗﻘﻠﺐ" اﺳﺖ‪) ".‬ھﻤﺎن ﻣﺎﺧﺬ( ھﺮ ﭼﻨﺪ در اﯾﻦ ﺳﻤﯿﻨﺎر‬ ‫ﺗﻌﺪادی از ﺻﺎﺣﺒﻨﻈﺮان اھﻞ اﺳﻼم ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺧﻮد را در ﻣﻮرد ﺣﻘﻮق زﻧﺎن در‬ ‫اﺳﻼم ﻣﻄﺮح ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺘﻮﺟﮫ ﻧﺎ رﺳﺎﺋﯽ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ در ﻣﻮاﺟﮭﮫ ﺑﺎ‬ ‫ﺷﺮاﯾﻂ دﻧﯿﺎی ﮐﻨﻮﻧﯽ ھﺴﺘﻨﺪ وﻟﯽ ﮐﻞ اﯾﻦ ﺑﺤﺚ و ﻓﺤﺺ در ھﻤﺎن ﮔﻔﺘﮕﻮ ﺑﺎﻗﯽ‬ ‫ﻣﯿﻤﺎﻧﺪ و ره ﺑﺠﺎﺋﯽ ﻧﻤﯽ ﺑﺮﻧﺪ ﯾﻌﻨﯽ راه ﺑﯿﺮون رﻓﺖ را ﭘﯿﺪا ﻧﻤﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬و در ﻧﺘﯿﺠﮫ‬ ‫دﭼﺎر ﯾﮏ ﻧﻮع ﺣﺮﮐﺖ دوراﻧﯽ ﻣﯽ ﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬زﯾﺮا ﻧﻤﯿﺘﻮان ﺧﻮد را ﭘﯿﺮو اﺳﻼم‬ ‫داﻧﺴﺖ و از ﭼﮭﺎر ﭼﻮب آن ﻓﺮاﺗﺮ رﻓﺖ‪.‬‬ ‫ﻣﮑﺎﺗﺐ ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻓﻠﺴﻔﯽ دوران ﭘﯿﺸﯿﻦ ھﻢ ﺑﺮای ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن و ﻣﺮدان اﻗﺪاﻣﯽ‬ ‫ﻧﻨﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺗﻨﮭﺎ ﻣﺬاھﺐ ﺳﻨﺘﯽ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﺮاﺑﺮی زن و ﻣﺮد را اﻋﻼن ﻧﮑﺮدﻧﺪ و آﻧﺎن‬ ‫را ﺟﻨﺲ ﭘﺴﺖ ﺗﺮ ﺷﻤﺮدﻧﺪ ﺑﻠﮑﮫ ﺷﻌﺮا و ﻋﺮﻓﺎ و ﻓﯿﻠﺴﻮﻓﺎن و اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان ﮔﺬﺷﺘﮫ ﻧﯿﺰ‬ ‫دﺳﺖ ﮐﻤﯽ در ﺗﺤﻘﯿﺮ زﻧﺎن و ﺑﯽ ﺣﺮﻣﺘﯽ ﺑﮫ آﻧﺎن ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬رﺿﺎ ﻋﻠﯿﺨﺎﻧﯽ در ھﻤﺎن‬ ‫ﺳﻤﯿﻨﺎر ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ‪" :‬اﻣﺎ ھﻤﺎن ﻃﻮر ﮐﮫ آﻗﺎی ﻓﺎﺿﻞ ﻣﯿﺒﺪی در اﯾﻦ ﺳﻤﯿﻨﺎر اﺷﺎره‬ ‫ﮐﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﺳﻠﻄﮫ ﺟﻨﺴﯿﺘﯽ را ﻣﺎ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ در ادﺑﯿﺎت ﺣﻮزه دﯾﻨﯽ ﻣﯽ ﺑﯿﻨﯿﻢ‪ ،‬ﺑﻠﮑﮫ در‬ ‫ﺷﻌﺮ و ﻓﻠﺴﻔﮫ و ھﻢ ﺑﮫ وﺿﻮح ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﮫ اﺳﺖ‪ .‬روﺳﻮ و ﻧﯿﭽﮫ و ﮐﺎﻧﺖ و‪..‬ھﻢ‬ ‫ﻧﻈﺮاﺗﯽ در ﺑﺎره زﻧﺎن دارﻧﺪ ﮐﮫ اﮔﺮ روﯾﮑﺮد ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻧﺪاﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﯿﻢ‪ ،‬ﮔﺎھﯽ ﺑﺮﺧﯽ‬ ‫ﺟﻤﻼﺗﺸﺎن را ﻧﻤﯽ ﺗﻮان ﺗﺤﻤﻞ ﮐﺮد‪".‬‬ ‫ﺣﺘﯽ ﺑﺴﯿﺎری از داﻧﺸﻤﻨﺪان ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﺟﻮّ ﻣﺮد ﺳﺎﻻری ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﺪون آﻧﮑﮫ از آن‬ ‫آﮔﺎه ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﮫ‪ ،‬ارﯾﺶ ﻓﺮوم ﺑﺤﺜﯽ در ﻣﻮرد ﻓﺮوﯾﺪ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ ھﺮدو‬ ‫رواﻧﺸﻨﺎس و رواﻧﮑﺎو ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ارﯾﺶ ﻓﺮوم ﻣﻌﺘﻘﺪ اﺳﺖ ﮐﮫ ھﺮﭼﻨﺪ ﻓﺮوﯾﺪ‬ ‫ﺑﮫ ﮐﺸﻔﯽ ﻣﻮﻓﻖ ﺷﺪه اﺳﺖ وﻟﯽ آن را واروﻧﮫ و ﻣﺴﺦ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪ .‬ارﯾﺶ ﻓﺮوم ﺑﺮ‬ ‫ﻓﺮوﯾﺪ ﺧﺮده ﻣﯽ ﮔﯿﺮد ﮐﮫ ﺟﺎﯾﮕﺎه ﻣﺎدر را ﺑﮫ ﭘﺪر داده ودﻟﯿﻠﺶ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺗﺤﺖ‬ ‫ﺗﺄﺛﯿﺮ ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن ﺧﻮد ﺑﻮده ﮐﮫ ﭘﺪر ﺳﺎﻻری ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﻓﺮوﯾﺪ ﻣﯿﻨﻮﯾﺴﺪ‬ ‫"ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﻢ ھﯿﭻ ﻧﯿﺎزی را در دوران ﮐﻮدﮐﯽ ﻧﺎم ﺑﺒﺮم ﮐﮫ ﺑﮫ اﻧﺪازه ﻧﯿﺎز ﺑﮫ ﺣﻤﺎﯾﺖ‬ ‫ﭘﺪر ﺑﺮاﯾﻢ ﻗﻮی ﺗﺮ و ﻣﮭﻢ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ".‬وھﻤﭽﻨﯿﻦ ﻓﺮوﯾﺪ در ﺳﺎل ‪ 1908‬ﻣﯿﻼدی‬ ‫ﻣﺮگ ﭘﺪر را اﯾﻦ ﮔﻮﻧﮫ ﺗﻮﺻﯿﻒ ﮐﺮد‪" .‬ﻣﮭﻢ ﺗﺮﯾﻦ روﯾﺪاد و دردﻧﺎک ﺗﺮﯾﻦ ﻓﻘﺪان‬ ‫در زﻧﺪﮔﯽ ﯾﮏ ﻓﺮد‪ ".‬ارﯾﺶ ﻓﺮوم ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ "ﺑﺪﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﻓﺮوﯾﺪ ﺟﺎﯾﮕﺎھﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﮫ ﻣﺎدر اﺳﺖ را ﺑﮫ ﭘﺪر ﻣﯽ دھﺪ و ﻣﺎدر را ﺑﻌﻨﻮان وﺳﯿﻠﮫ ای ﺑﺮای ارﺿﺎء‬ ‫‪4‬‬


‫ﺷﮭﻮت ﺟﻨﺴﯽ ﭘﺎﺋﯿﻦ ﻣﯽ آورد‪ .‬ﻣﺎدر‪ ،‬اﯾﻦ اﻟﮭﮫ‪ ،‬ﺑﮫ ﺻﻮرت ﯾﮏ زن ﺗﻦ ﻓﺮوش در‬ ‫ﻣﯿﺂﯾﺪ‪ .‬ﭘﺪر را ﺑﻌﻨﻮان ﺷﺨﺼﯿﺖ اﺻﻠﯽ در ﺟﮭﺎن ﻗﺮار ﻣﯽ دھﺪ‪) ".‬ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺳﺎﻟﻢ‪،‬‬ ‫‪ (The Sane Society‬ﺑﮫ ﮔﻔﺘﮫ ﻓﺮوم ﻋﻠﺖ اﺻﻠﯽ ﻟﻐﺰش ﻓﺮوﯾﺪ ﮐﮫ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﮫ ﺑﻮد‬ ‫ﻣﻘﺎم و ﺟﺎﯾﮕﺎه ﺑﻠﻨﺪ ﻣﺎدر را درک ﮐﻨﺪ ﺑﺪان ﺳﺒﺐ ﺑﻮده ﮐﮫ در زﻣﺎن و ﻣﺤﯿﻂ ﻣﺮد‬ ‫ﺳﺎﻻری زﯾﺴﺘﮫ و ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﺟﻮّ ﻣﺮد ﺳﺎﻻری ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﺎﮔﻘﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﻓﺮوﯾﺪ در زﻧﺪﮔﯽ ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ ﻧﯿﺰ ﺑﺎ ﻣﺎدر ﻣﺸﮑﻞ داﺷﺘﮫ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﮐﺸﻒ او در‬ ‫رواﻧﮑﺎوی ﻣﺴﺦ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ ﻣﺎ را ﻣﺘﻮﺟﮫ ﯾﮏ ﻣﻄﻠﺐ ﻣﮭﻢ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ‬ ‫اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان و داﻧﺸﻮران ﻣﺤﺎط ﺑﮫ ﺷﺮاﯾﻂ ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬ﻣﺬھﺒﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ‬ ‫زﻣﺎن ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬در ﺻﻮرﺗﯿﮑﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﺑﮫ ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن و ﺷﺆوﻧﺎت ﻣﺤﯿﻂ ﻣﺤﺪود‬ ‫ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ و از ﺳﻄﺤﯽ ﺑﺎﻻﺗﺮ و دﯾﺪی ﻓﺮاﺗﺮ و ﺑﯿﻨﺸﯽ ژرﻓﺘﺮ ﺑﮫ ﺣﻘﺎﯾﻖ و ﺧﺼﺎﺋﺺ‬ ‫دروﻧﯽ اﻧﺴﺎن و ﻋﺎﻟﻢ ﻣﯽ ﻧﮕﺮﻧﺪ‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﮔﻔﺘﺎرﺷﺎن ﺑﺎﻻﺗﺮ از زﻣﺎن و ﻣﮑﺎن و‬ ‫ﻣﺼﻮن از ﺧﻄﺎ و ﺑﻄﻼن اﺳﺖ و ﺑﺪﯾﻦ ﻋﻠﺖ ﭘﺮدوام اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻮن ﻓﺮق اﺳﺖ ﺑﯿﻦ‬ ‫آﻧﮑﮫ ﻣﺤﯿﻂ اﺳﺖ ﺑﺎ آﻧﮑﮫ ﻣﺤﺎط اﺳﺖ‪.‬‬ ‫در ﯾﮏ رﺳﺎﻟﮫ ﺧﻄﯽ ﮐﮫ از ﺗﻮران ﺗﺎج اﻟﺴﻠﻄﻨﮫ دﺧﺘﺮ ﻧﺎﺻﺮاﻟﺪﯾﻨﺸﺎه ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪه‬ ‫ﺗﺼﻮﯾﺮی از وﺿﻊ زﻧﺎن در اﯾﺮان را ﺑﺪﺳﺖ ﻣﯽ دھﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪:‬‬ ‫"‪....‬ﻧﻈﺮی ﺑﮫ ﮔﻮﺷﮫ اﯾﺮان اﻓﮑﻨﯿﺪ و ﺑﺒﯿﻨﯿﺪ در ﺧﺎﻧﮫ ھﺎﺋﯽ ﮐﮫ دﯾﻮار ھﺎﯾﺶ از ﺳﮫ‬ ‫ﺗﺎ ﭘﻨﺞ زرع ارﺗﻔﺎع دارد ﻣﺨﻠﻮﻗﺎﺗﯽ ﺳﺮ و دﺳﺖ ﺷﮑﺴﺘﮫ‪ ،‬ﺑﻌﻀﯽ ﺑﺎ رﻧﮓ ھﺎی‬ ‫زرد و ﭘﺮﯾﺪه‪ ،‬ﺑﺮﺧﯽ ﮔﺮﺳﻨﮫ‪ ،‬ﺑﺮﺧﯽ ﺑﺮھﻨﮫ‪ ،‬ﻗﺴﻤﺘﯽ در ﺗﻤﺎم ﺷﺒﺎﻧﮫ روز ﻣﻨﺘﻈﺮ و‬ ‫ﮔﺮﯾﮫ ﮐﻨﻨﺪه‪ ،‬در زﻧﺠﯿﺮ اﺳﺎرت ﺑﺴﺮآرﻧﺪ‪ .‬زﻧﺪﮔﯽ زﻧﺎن اﯾﺮان ﯾﺎ ﺑﮫ رﻧﮓ ﺳﯿﺎه‬ ‫اﺳﺖ ﯾﺎ ﺳﻔﯿﺪ‪ ،‬ﯾﺎ ﭘﺮده ﺳﯿﺎه ﺗﻦ ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﮫ ھﯿﮑﻞ ﻣﻮﺣﺶ ﻋﺰا در آﯾﻨﺪ ﯾﺎ ﮐﻔﻦ ھﺎی‬ ‫ﺳﻔﯿﺪ ﭘﻮﺷﻨﺪ و از دﻧﯿﺎ رﺧﺖ ﺑﺮ ﺑﻨﺪﻧﺪ‪ .‬ﻣﻦ ﯾﮑﯽ از اﯾﻦ زﻧﮭﺎی ﺑﺪﺑﺨﺖ ھﺴﺘﻢ و آن‬ ‫ﮐﻔﻦ ﺳﻔﯿﺪ را ﺗﺮﺟﯿﺢ ﺑﮫ اﯾﻦ ھﯿﮑﻞ ﻣﻮﺣﺶ ﻣﯽ دھﻢ‪ .‬زﯾﺮا در ﻣﻘﺎﺑﻞ اﯾﻦ زﻧﺪﮔﯽ‬ ‫ﺗﺎرﯾﮏ ﻣﺮگ روز ﺳﻔﯿﺪ ﻣﺎﺳﺖ‪) ".‬رگ ﺗﺎک‪ ،‬ﺟﻠﺪ دوم‪ ،‬ص ‪(160‬‬ ‫ھﻤﯿﻦ ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﭘﯿﺶ ﻃﺎﻟﺒﺎن در ﮐﺸﻮر اﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎ ن ﭼﮫ ﺑﻼﺋﯽ ﺑﺮ ﺳﺮ زﻧﺎن آوردﻧﺪ و‬ ‫ﭼﮫ ﻇﻠﻤﯽ ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان ﭘﯿﺎده ﮐﺮدن اﺳﻼم راﺳﺘﯿﻦ ﻣﺮﺗﮑﺐ ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬زﻧﺎن را از ﮐﺎر‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺑﺎز داﺷﺘﻨﺪ و ﺑﮫ آﺷﭙﺰ ﺧﺎﻧﮫ ﺑﺮﮔﺮداﻧﺪﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺪارس دﺧﺘﺮاﻧﮫ را آﺗﺶ زدﻧﺪ‪،‬‬ ‫زﻧﺎن را در ﮐﻔﻦ ﺣﺠﺎب اﺳﻼﻣﯽ ﭘﻮﺷﺎﻧﺪﻧﺪ و زﻧﺪه ﺑﮫ ﮔﻮر ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﺮ ﺣﺴﺐ اﺗﻔﺎق‬ ‫ﺑﺎ ﺧﺎﻧﻤﯽ از اھﻞ اﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎن در ﻣﻮرد وﺿﻊ ﺑﺎﻧﻮان د ر اﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎن ﮔﻔﺘﮕﻮﺋﯽ داﺷﺘﻢ‪.‬‬ ‫اﯾﺸﺎن ﻣﯽ ﮔﻔﺖ ﺷﻤﺎ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﯿﺪ ﺗﺼﻮر ﮐﻨﯿﺪ ﮐﮫ ﻃﺎﻟﺒﺎن ﭼﮫ ﻇﻠﻤﯽ ﺑﺮ ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬ﻣﯽ ﮔﻔﺖ در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﻣﺪارک و اﺳﻨﺎد و ﻋﮑﺲ و وﯾﺪﺋﻮ ﺗﮭﯿﮫ ﮐﺮده و‬ ‫ﻣﯿﺨﻮاھﺪ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﮐﻨﺪ‪ .‬از ﺟﻤﻠﮫ‪ ،‬دو ﻣﻮرد را ذﮐﺮ ﮐﺮد ﮐﮫ ﺑﺎور ﮐﺮدﻧﺶ ﻣﺸﮑﻞ ﺑﻮد‬ ‫وﻟﯽ او ﻣﯽ ﮔﻔﺖ ﻋﮑﺲ و وﯾﺪﺋﻮ دارد‪ .‬او ﻣﯽ ﮔﻔﺖ‪ ،‬ﺑﺮﺧﯽ زﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﻌﻠﺖ ﮐﺸﺘﮫ‬ ‫ﺷﺪن ﺷﻮھﺮﺷﺎن ﻣﺠﺒﻮر ﺷﺪﻧﺪ ﺧﺎرج از ﻣﻨﺰل ﺧﻮد رﺧﺖ ﺷﻮﺋﯽ ﯾﺎ ﮐﺎر دﯾﮕﺮ ﮐﻨﻨﺪ‬ ‫ﺗﺎ ﻧﺎن ﺷﺐ را ﺑﺪﺳﺖ آورﻧﺪ‪ ،‬ﭘﺎﺳﺪاران اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ آن را ﺧﻼف داﻧﺴﺘﻨﺪ و‬ ‫‪5‬‬


‫ﮔﻔﺘﻨﺪ زن ﻧﺒﺎﯾﺪ در ﺧﺎرج از ﺧﺎﻧﮫ ﮐﺎر ﮐﻨﺪ‪ .‬از اﯾﻨﺮو زﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﺮای ﻗﻮت ﻻﯾﻤﻮت‬ ‫رﺧﺖ ﺷﻮﯾﯽ ﯾﺎ ﮐﺎر دﯾﮕﺮ در ﺧﺎرج از ﺧﺎﻧﮫ ﮐﺮده ﺑﻮدﻧﺪ را در ﯾﮏ ﺻﻒ ﮐﺮدﻧﺪ‬ ‫و ﺑﺮ ﺳﺮ ھﺮ ﯾﮏ ﮔﻠﻮﻟﮫ ای زدﻧﺪ و ﺧﻮن ﺑﮫ آﺳﻤﺎن ﻓﻮران ﻣﯽ ﮐﺮد‪ .‬و ﻣﻮرد‬ ‫دﯾﮕﺮ آﻧﮑﮫ دﺧﺘﺮاﻧﯽ ﮐﮫ اﺻﺮار ﺑﮫ ﻣﺪرﺳﮫ رﻓﺘﻦ و درس ﺧﻮاﻧﺪن داﺷﺘﻨﺪ را ﻧﯿﺰه‬ ‫در ﺳﯿﻨﮫ ﺷﺎن ﻓﺮو ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬اﺧﯿﺮاً ﻧﯿﺰ ﺧﺒﺮی از رﺳﺎﻧﮫ ھﺎی ﮔﺮوھﯽ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﻋﻤّﺎل ﻃﺎﻟﺒﺎن در راه ﯾﮏ ﻣﺪرﺳﮫ دﺧﺘﺮاﻧﮫ ﺣﻤﻠﮫ آوردﻧﺪ و اﺳﯿﺪ ﺑﮫ ﺻﻮرت داﻧﺶ‬ ‫آﻣﻮزان ﻣﻌﺼﻮم و ﺑﯿﭽﺎره ﭘﺎﺷﯿﺪﻧﺪ و ﮔﻮﯾﯽ ﺑﺮﺧﯽ ﮐﻮر ﺷﺪه اﻧﺪ‪ .‬در ﻣﺠﻠﮫ "ﺗﺎﯾﻢ"‬ ‫در ﺷﻤﺎره ژاﻧﻮﯾﮫ ‪ 2009‬ﭼﻨﯿﻦ آﻣﺪه " ﺷﻤﺴﯿﺎ ﺣﺴﯿﻨﯽ‪ ،‬ﯾﮑﯽ از ‪ 11‬داﻧﺶ آﻣﻮزی‬ ‫ﮐﮫ در راه ﻣﺪرﺳﮫ ﻣﻮرد ﺣﻤﻠﮫ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ‪ ،‬ﮔﻔﺖ »ﻣﺮدﻣﯽ ﮐﮫ ﺑﺎ ﻣﺎ ﭼﻨﯿﻦ ﮐﺎری‬ ‫ﮐﺮدﻧﺪ ﻧﻤﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ زﻧﺎن ﺗﺤﺼﯿﻞ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬آﻧﮭﺎ ﻣﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ ﮐﮫ ﻣﺎ ﻧﺎدان و ﮐﻮدن‬ ‫ﺑﺎﺷﯿﻢ‪ "«.‬اﻟﺒﺘﮫ ھﺮ اﻧﺴﺎﻧﯽ از اﯾﻦ ﻋﻤﻞ وﺣﺸﯿﺎﻧﮫ ﻣﻨﺰﺟﺮ اﺳﺖ و ﻣﺘﻌﺠﺐ اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﭼﺮا ﺑﮫ ﻧﺎم اﺳﻼم ﭼﻨﯿﻦ اﻋﻤﺎل ﺧﺸﻮﻧﺖ آﻣﯿﺰ و ﻧﻔﺮت اﻧﮕﯿﺰ ﺻﻮرت ﻣﯽ ﭘﺬﯾﺮد ‪.‬‬ ‫رﺿﺎ ﻓﺎﻧﯽ ﯾﺰدی‪ ،‬ﺗﺤﻠﯿﻞ ﮔﺮ ﺳﯿﺎﺳﯽ‪ ،‬ﻣﻘﺎﻟﮫ ای ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان "اﯾﻤﺎن ﺑﮫ ﺷﮑﻨﺠﮫ" در‬ ‫ﻧﺸﺮﯾﮫ اﻟﮑﺘﺮوﻧﯿﮏ "اﯾﺮان اﻣﺮوز" ﺑﮫ ﺗﺎرﯾﺦ ‪ 26‬ﻧﻮاﻣﺒﺮ ‪ 2008‬ﻣﻨﺘﺸﺮ ﮐﺮده و‬ ‫در آن ‪ 28‬آﯾﺎت ﻗﺮآن را ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﮐﮫ درروز ﻗﯿﺎﻣﺖ ﺧﺪا ﭼﮫ ﺑﻼﺋﯽ ﺑﺮ ﺳﺮ‬ ‫ﺧﻼﻓﮑﺎران و ﺑﺪ ﮐﺎران ﺧﻮاھﺪ آورد ﮐﮫ در ﻧﻮع ﺷﮑﻨﺠﮫ ﺑﯽ ﻧﻈﯿﺮ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد و‬ ‫ﻧﺘﯿﺠﮫ ﻣﯽ ﮔﯿﺮد ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﮫ اﯾﻦ آﯾﺎت را ﻣﯽ ﺧﻮاﻧﻨﺪ و آن را آﯾﺎت ﻗﺪﺳﯽ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ و‬ ‫آن را ﺳﺮﻣﺸﻖ ﺧﻮد ﻗﺮار ﻣﯽ دھﻨﺪ ﺑﮫ ﺻﻮرت ﺷﮑﻨﺠﮫ ﮔﺮان ﺧﻮﻓﻨﺎک در ﻣﯿﺂﯾﻨﺪ‪.‬‬ ‫رﺿﺎ ﻓﺎﻧﯽ ﯾﺰدی ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎور اﺳﺖ ﮐﮫ ﺧﺸﻮﻧﺖ ﮔﺮی وﺣﺸﺘﻨﺎک و ﺗﺮور و آدم‬ ‫ﮐﺸﯽ ھﻮﻟﻨﺎک ﺑﮫ ﻧﺎم اﺳﻼم زﻣﯿﻨﮫ اﻋﺘﻘﺎدی دارد و از ﺟﻤﻠﮫ اﯾﻦ آﯾﮫ را ﻧﻘﻞ ﮐﺮده‪،‬‬ ‫"ﻟﺒﺎس ھﺎﺋﺊ از آﺗﺶ ﺑﺮای آﻧﮭﺎ ﺑﺮﯾﺪه ﺷﺪه‪ ،‬و ﻣﺎﯾﻊ ﺳﻮزان و ﺟﻮﺷﺎن ﺑﺮ ﺳﺮﺷﺎن‬ ‫رﯾﺨﺘﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد‪ ،‬آﻧﭽﻨﺎﻧﮫ دروﻧﺸﺎن ﺑﺎ آن آب ﻣﯽ ﺷﻮد‪ ،‬و ھﻢ ﭘﻮﺳﺘﮭﺎﺷﺎن‪ ،‬و ﺑﺮای‬ ‫آﻧﺎن ﮔﺮزھﺎﯾﯽ از آھﻦ اﺳﺖ‪) ".‬ﺳﻮره ﺣﺞ‪ ،‬آﯾﮫ ‪ 19‬ﺗﺎ ‪(21‬‬ ‫ﺧﻼﺻﮫ ﻣﻄﻠﺐ آﻧﮑﮫ‪ ،‬رﺿﺎ ﻓﺎﻧﯽ‪ ،‬ﮐﮫ از روﺷﻨﻔﮑﺮان اﯾﺮاﻧﯽ و ﻏﯿﺮ ﺑﮭﺎﺋﯽ اﺳﺖ‪،‬‬ ‫ﻣﯿﮕﻮﯾﺪ اﮔﺮ ﻗﺮار ﺑﺎﺷﺪ ﺷﮑﻨﺠﮫ ﮔﺮی ازذھﻦ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن اﻓﺮاﻃﯽ ﭘﺎک ﺷﻮد ﺗﻨﮭﺎ ﯾﮏ‬ ‫راه وﺟﻮد دارد ﮐﮫ ﻣﻔﮭﻮم دﻧﯿﺎی ﺑﻌﺪ و ﻗﯿﺎﻣﺖ وﺷﮑﻨﺠﮫ ھﺎی وﺣﺸﺖ آور ﺗﻐﯿﯿﺮ‬ ‫ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬و ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎور اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﮭﺘﺮ اﺳﺖ اﻋﺘﻘﺎد ﺑﮭﺎﺋﯽ در ﻣﻮرد ﻋﻮاﻟﻢ روﺣﺎﻧﯽ را‬ ‫ﺗﺮوﯾﺞ ﻧﻤﻮد‪ .‬دﻟﯿﻞ اﯾﻦ ﺗﻐﯿﯿﺮ را از اﯾﻦ ﺟﮭﺖ ﻣﯽ داﻧﺪ ﮐﮫ آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻣﻔﮭﻮم ﺣﯿﺎت‬ ‫اﺧﺮوی را ﺑﮕﻮﻧﮫ ای دﯾﮕﺮ ﺑﯿﺎن ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﻣﻌﺎد ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ را رد ﻣﯿﮑﻨﺪ‪ .‬در آن‬ ‫ﺻﻮرت ﺟﺴﻤﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﮐﮫ ﺑﮫ ﺑﺪﺗﺮﯾﻦ ﻧﻮع ﻣﻤﮑﻦ در آﺗﺶ ﺳﻮزان و آب‬ ‫ﺟﻮﺷﺎن ﺷﮑﻨﺠﮫ ﮔﺮدد‪.‬‬ ‫از دﯾﺪﮔﺎه آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻋﺎﻟﻢ اﺧﺮوی ﻋﻮاﻟﻢ روﺣﺎﻧﯽ اﺳﺖ و ھﻤﮫ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﺮای‬ ‫درﺳﺘﮑﺎری و ﺧﺪا ﭘﺮﺳﺘﯽ و اﻧﺴﺎﻧﺪوﺳﺘﯽ ﺑﺮای آﻣﺎدﮔﯽ ﺟﮭﺖ ﭘﺮواز و ﺷﺎدﮐﺎﻣﯽ‬ ‫‪6‬‬


‫در ﻋﻮاﻟﻢ اﻟﮭﯽ و ﺑﮭﺮﻣﻨﺪی از ﻣﻮاھﺐ ﻣﻌﻨﻮی اﺳﺖ‪ .‬ﻋﺪم رﺷﺪ روﺣﺎﻧﯽ در اﯾﻦ‬ ‫ﺟﮭﺎن ﻓﺎﻧﯽ ﻣﻮﺟﺐ ﻋﺪم آﻣﺎدﮔﯽ ﺑﺮای دﻧﯿﺎی ﺟﺎوداﻧﯽ ﺑﻌﺪ از ﻣﻮت اﺳﺖ ﮐﮫ ﻓﻀ���ی‬ ‫ﻣﺤﺒﺖ‪ ،‬ﻧﻮراﻧﯿﺖ و ﭘﺎﮐﯽ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ و اﯾﻦ ﻋﺪم آﻣﺎدﮔﯽ ﻣﻮﺟﺐ ﻣﺤﺮوﻣﯿﺖ از ﻃﯿﺮان‬ ‫در ﻓﺮاﺧﻨﺎی ﻧﻮر و ﺳﺮور ﻣﯽ ﮔﺮدد‪ .‬اﯾﻦ ﺑﺤﺜ ﯽ ژرف از دﻧﯿﺎی ﻧﺎﭘﯿﺪا ﺳﺖ ﮐﮫ در‬ ‫رﺳﺎﻟﮫ دﯾﮕﺮ ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان "ﻋﻮاﻟﻢ روﺣﺎﻧﯽ ورای ﻋﺎﻟﻢ ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ" ﺑﮫ ﺗﻔﺼﯿﻞ ﺑﮫ‬ ‫ﺗﻮﺿﯿﺢ آن ﺧﻮاھﯿﻢ ﭘﺮداﺧﺖ‪ .‬ﻧﺎﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ آﺛﺎر ﺑﺴﯿﺎرﻏﻨﯽ را در‬ ‫ﻣﻮرد ﻋﻮاﻟﻢ اﻟﮭﯽ در ﺑﺮ دارد ﺗﺎ ﺑﺤﺪی ﮐﮫ ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺻﺮﯾﺤﺎً ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ ﮐﮫ‬ ‫در آﯾﻨﺪه آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ در ﻣﻮرد ﻋﻮاﻟﻢ روﺣﺎﻧﯽ در داﻧﺸﮕﺎه ھﺎ در ﺳﺮاﺳﺮ دﻧﯿﺎ‬ ‫ﺗﺪرﯾﺲ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ اﯾﻦ آﯾﺎت ﻗﺮآﻧﯽ وﺣﺸﺖ آور را ﻣﯽ ﺗﻮان ﺗﻌﺒﯿﺮ دﯾﮕﺮ‬ ‫ﻧﻤﻮد‪ ،‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ھﻤﮫ اﯾﻦ آﯾﺎت ﺟﻨﺒﮫ ﺳﻤﺒﻮﻟﯿﮏ دارد و ﻣﻨﻈﻮر آن ﺑﻮده ﮐﮫ‬ ‫ﺗﺮس و وﺣﺸﺖ از ﺷﮑﻨﺠﮫ و ﻋﺬاب ﻣﺮدم را ﺑﮫ راه ﺻﻮاب ﮐﺸﺎﻧﺪ ﭼﮫ ﺑﯽ ﺷﮏ‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻣﺤ ﻤﺪ ﻣﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ دﻧﯿﺎی ﺑﻌﺪ دﻧﯿﺎی روﺣﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﻧﮫ ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ‪.‬‬ ‫ﺑﺎ آن ﺧﺎﻧﻢ اﻓﻐﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺷﮑﺎﯾﺖ از ﻇﻠﻢ و ﺧﺸﻮﻧﺖ ﻃﺎﻟﺒﺎن او را ﺑﮫ ﻧﺎﻟﮫ و ﻓﻐﺎن‬ ‫آورده ﺑﻮد‪ ،‬ﮔﻔﺘﮕﻮﺋﯽ داﺷﺘﻢ‪ .‬از ﺟﻤﻠﮫ ﮔﻔﺘﻢ ﺗﻨﮭﺎ اﻧﺘﻘﺎد و ﻧﺎﻟﮫ ﮐﺮدن از ﻇﻠﻢ ﮐﺎﻓﯽ‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ رﯾﺸﮫ ﻇﻠﻢ ﺑﺎﯾﺪ ﮐﻨﺪه ﺷﻮد‪ .‬ﮔﻔﺘﻢ اﺳﻼم ﺑﺤﺚ اﻧﮕﯿﺰ اﺳﺖ ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ‬ ‫از ﯾﮏ ﺳﻮ در ﻗﺮآن آﯾﺎﺗﯽ وﺟﻮد دارد ﮐﮫ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن را ﺑﮫ ﺷﻔﻘﺖ‪ ،‬ﻣﺪارا‪ ،‬ﺗﺮﺣﻢ‪،‬‬ ‫ﻧﯿﮑﻮ ﮐﺎری‪ ،‬اﺣﺴﺎن‪ ،‬دﺳﺘﮕﯿﺮی ﯾﺘﯿﻤﺎن و ﺑﯿﭽﺎرﮔﺎن‪ ،‬ﺗﺮس از ﺧﺪا‪ ،‬ﺑﯿﻢ از ﺣﺴﺎب‬ ‫رﺳﯽ در ﯾﻮم ﺟﺰاء و ﻋﺪم ﺗﻌﺮض ﺑﮫ ﻋﻘﺎﯾﺪ دﯾﮕﺮان دﻋﻮت ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و از ﺳﻮی‬ ‫دﯾﮕﺮ آﯾﺎﺗﯽ دارد ﮐﮫ ﻣﺮدﻣﺎن را ﺑﮫ دو ﮔﺮوه ﻣﺆﻣﻦ و ﮐﺎﻓﺮ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ھﺮ‬ ‫ﻧﻮع ﺧﺸﻨﻮﻧﺖ و ﻗﺴﺎوت را در ﺣﻖ ﮐﺎﻓﺮان ﻣﺠﺎز ﻣﯽ ﺷﻤﺎرد‪ .‬ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ اﯾﻦ‬ ‫ﺳﺆال ﻣﻄﺮح ﮔﺮدد ﮐﮫ ﭼﺮا دﺳﺘﻮرات ﻗﺮآن اﯾﻦ ھﻤﮫ ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﺗﻨﺎﻗﺾ دارﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ‬ ‫در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ ﮐﮫ اﺳﻼم در ﯾﮏ ﻣﺤﯿﻂ ﭘﺮ ﺧﺸﻮﻧﺖ ﺗﻮﻟﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺎ‬ ‫ﻗﻮﻣﯽ روﺑﺮو ﺷﺪ ﮐﮫ ﮐﺸﺘﺎر را اﻓﺘﺨﺎر ﻣﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ و در ﺑﯿﺸﺘﺮ اﯾﺎم ﺳﺎل ﺑﮫ ﺟﻨﮓ‬ ‫و ﺧﻮﻧﺮﯾﺰی و ﻏﺎرت و ﭼﭙﺎول و اﺳﯿﺮ ﮐﺮدن زن ھﺎی ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﻣﺸﻐﻮل ﺑﻮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻌﺪ از ﭼﻨﺪﯾﻦ ﺳﺎل ﺗﺤﻤﻞ زﺟﺮ و آزار‪ ،‬ﺧﻮدداری و اﺻﻄﺒﺎر‬ ‫ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺑﮫ اﺿﻄﺮار ﺗﺼﻤﯿﻢ ﺑﮫ ﺧﺮوج ﭘﻨﮭﺎﻧﯽ از ﻣﮑﮫ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬ﺳﺮ اﻧﺠﺎم ﺑﺮای‬ ‫دﻓﺎع‪ ،‬در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺷﻤﺸﯿﺮ دﺷﻤﻨﺎن‪ ،‬ﺷﻤﺸﯿﺮ را ﺑﮑﺎر ﮔﺮﻓﺖ و دﺳﺘﻮر ﻣﻘﺎﺑﻠﮫ ﺑﺎ‬ ‫ﻣﺨﺎﻟﻔﺎن را ﺻﺎدر ﮐﺮد‪ .‬اﯾﻦ دﺳﺘﻮرھﺎ ﮐﮫ ھﺮ ﺟﺎ ﮐﺎﻓﺮان را ﯾﺎﻓﺘﯿﺪ‪ ،‬اﻣﺎن ﻧﺪھﯿﺪ‬ ‫ﻣﻮﻟﻮد ﺷﺮاﯾﻂ ﺧﺎص در ﯾﮏ ﺑﺮھﮫ از زﻣﺎن اﺳﺖ و اﺣﮑﺎم داﺋﻤﯽ اﺳﻼم ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬ ‫اﯾﻦ ﺗﻔﺎوت ﺑﻞ ﺗﻨﺎﻗﺾ دردﺳﺘﻮرات اﺳﻼﻣﯽ ﻣﻮﺟﺐ ﺷﺪه ﮐﮫ در ﻃﻮل زﻣﺎن ھﺮ‬ ‫ﻓﺮد‪ ،‬ﮔﺮوه ﯾﺎ ﺣﮑﻮﻣﺘﯽ ﯾﮏ ﮐﺪام را ﭘﺴﻨﺪﯾﺪه و آن را ﺳﺮﻟﻮﺣﮫ ﺷﻌﺎر ﺧﻮد ﻗﺮار‬ ‫دادﻧﺪ‪ .‬اﻧﺘﺨﺎب ﯾﮑﯽ از اﯾﻦ دو ﺷﻌﺎر دوﮔﺎﻧﮫ ﺑﺴﺘﮕﯽ ﺑﮫ روﺣﯿﮫ ﻓﺮد ﯾﺎ دوﻟﺘﻤﺮدان‬ ‫وﻗﺖ دارد‪ .‬اﮔﺮ ﺧﻮد ﻣﺮدﻣﺎﻧﯽ ﻣﮭﺮﺑﺎن ھﺴﺘﻨﺪ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ رأﻓﺖ و ﺷﻔﻘﺖ را ﺑﺮ‬ ‫ﻣﯿﮕﺰﯾﻨﻨﺪ‪ .‬وﻟﯽ اﮔﺮ درﻧﺪه ﺧﻮ ھﺴﺘﻨﺪ ﺟﻨﺎﯾﺖ را در زﯾﺮ ﻟﻮای ﻣﺬھﺐ اﻧﺠﺎم ﻣﯿﺪھﻨﺪ‬ ‫‪7‬‬


‫و آن را از ﺛﻮاب اﺧﺮوی ﻣﯽ ﺷﻤﺎرﻧﺪ‪ .‬ﭼﮫ ﻧﯿﮑﺨﻮ ﺑﻮدن و ﭼﮫ ﺧﺸﻨﻮﻧﺖ را ﮔﺰﯾﺪن‬ ‫ھﺮ دو را ﻣﯽ ﺗﻮان ﺑﮫ آﯾﺎت ﻗﺮآن اﺳﺘﻨﺎد ﻧﻤﻮد‪.‬‬ ‫در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﻻزم ﻣﯽ داﻧﯿﻢ ﻣﻄﻠﺒﯽ را در راﺑﻄﮫ ﺑﺎ رﻓﺘﺎر ﺑﺮﺧﯽ از‬ ‫ﻋﻠﻤﺎء ﺑﺎ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻣﻄﺮح ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ دو ﮔﺎﻧﮕﯽ رﻓﺘﺎر وﺟﻮد داﺷﺘﮫ و دارد‪ .‬اﮔﺮدر اﯾﻦ‬ ‫دﻓﺘﺮ ﮔﮭﮕﺎھﯽ ﺑﻤﻨﺎﺳﺒﺖ ھﺎﺋﯽ از ﻣﺘﻮﻟﯿﺎن اﺳﻼم اﻧﺘﻘﺎد ﺷﺪه‪ ،‬اﻧﺘﻘﺎد ﻣﺎ از ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ در ﻟﺒﺎس روﺣﺎﻧﯿﺖ ﺷﺮارت ﻣﯽ ورزﻧﺪ و زﯾﺮ ﻟﻮای دﯾﺎﻧﺖ‬ ‫ﺟﻨﺎﯾﺖ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬وﻟﯽ در ﻣﻘﺎﺑﻞ‪ ،‬ﻣﺎ ﻋﻠﻤﺎی داﻧﺎ و ﭘﺎرﺳﺎ داﺷﺘﮫ و دارﯾﻢ ﮐﮫ ﻣﺮوج‬ ‫روﺣﺎﻧﯿﺖ و ﻣﻌﻨﻮﯾﺖ ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﮔﻮﻧﮫ ﻧﻔﻮس ﺑﺰرﮔﻮار در ﻧﺰد ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻣﺤﺘﺮم و‬ ‫ﻋﺰﯾﺰﻧﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﻣﻘﺼﻮد از ﻋﻠﻤﺎ در اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻧﻔﻮﺳﻲ‬ ‫ﺑﻮده ﻛﮫ ﻧﺎس را از ﺷﺎﻃﻲ ﺑﺤﺮ اﺣﺪﯾﮫ ﻣﻨﻊ ﻧﻤﻮده اﻧﺪ و اﻻ ﻋﺎﻟﻢ ﻋﺎﻣﻞ و ﺣﻜﯿﻢ‬ ‫ﻋﺎدل ﺑﻤﺜﺎﺑﮫ رو ﺣﻨﺪ ﺑﺮاي ﺟﺴﺪ ﻋﺎﻟﻢ‪ .‬ﻃﻮﺑﻲ )ﺧﻮﺷﺎ( از ﺑﺮاي ﻋﺎﻟﻤﻲ ﻛﮫ ﺗﺎرﻛﺶ‬ ‫ﺑﺘﺎج ﻋﺪل ﻣﺰﯾﻦ و ھﯿﻜﻠﺶ ﺑﻄﺮاز اﻧﺼﺎف‪ ) ".‬اﺷﺮاﻗﺎت‪ ،‬ص ‪( 139‬‬ ‫ﺑﺮای آﻧﮑﮫ ﻧﻤﻮﻧﮫ ای ﺑﺪﺳﺖ دھﯿﻢ ﺑﮫ ذﮐﺮ ﻓﻘﻂ دو روﺣﺎﻧﯽ ﻣﯽ ﭘﺮدازﯾﻢ‪ :‬ﯾﮑﯽ‬ ‫ﻣﺮﺣﻮم ﺷﯿﺦ ﻣﺮﺗﻀﯽ اﻧﺼﺎری‪ ،‬رھﺒﺮ و ﭘﯿﺸﻮای ﺷﯿﻌﯿﺎن ﺟﮭﺎن در زﻣﺎن ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﻮد ﮐﮫ ﻋﺎﻟﻤﯽ داﻧﺎ و ﭘﺎرﺳﺎ ﺳﺎﮐﻦ ﻧﺠﻒ اﺷﺮف ﺑﻮد‪ .‬در ﭼﻨﺪ ﻣﻮرد ﮐﮫ‬ ‫اوﺑﺎش و اﺷﺮار در ﺻﺪد اذﯾﺖ و آزار ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻤﺎﻧﻌﺖ ﺑﻌﻤﻞ‬ ‫آورد‪ .‬در آن زﻣﺎن ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ در ﺑﻐﺪاد ﺑﻌﻨﻮان ﯾﮏ ﺗﺒﻌﯿﺪی ﺑﺴﺮ ﻣﯿﺒﺮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫در ﯾﮏ ﻣﻮرد ﮐﮫ ﺑﮫ ﺗﺤﺮﯾﮏ ﻗﻨﺴﻮﻟﺨﺎﻧﮫ اﯾﺮان ﻋﺪه ای از آﺧﻮﻧﺪ ھﺎ ﺟﻤﻊ ﺷﺪه‬ ‫ﺑﻮدﻧﺪ ﺗﺎ ﻧﻘﺸﮫ ﻗﺘﻞ ﺑﮭﺎءاﷲ را ﺗﮭﯿﮫ ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬ﻣﺮﺣﻮم ﺷﯿﺦ اﻧﺼﺎری ﺑﺎ ﺧﺸﻢ و ﻧﺎراﺣﺘﯽ‬ ‫ﺟﻠﺴﮫ را ﺗﺮک ﮔﻔﺖ و ﺑﺪﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﻧﻘﺸﮫ ﺷﯿﻄﺎﻧﯽ آﻧﺎن را ﺧﻨﺜﯽ ﻧﻤﻮد‪ .‬ﺑﺎ آﻧﮑﮫ‬ ‫ﺗﻌﺪاد ﮐﺜﯿﺮی در ﻣﺠﺎﻟﺲ درس ﻣﺮﺣﻮم ﺷﯿﺦ ﻣﺮﺗﻀﯽ اﻧﺼﺎری ﺑﮫ ﻣﻘﺎم ﻋﻠﻤﺎﺋﯽ و‬ ‫ﭘﯿﺸﻮاﺋﯽ رﺳﯿﺪﻧﺪ وﻟﯽ در اﯾﻦ ﻣﺪت ﺳﺎﻟﯿﺎن ﺗﺪرﯾﺲ ﻓﻘﻂ ﺳﮫ ﻧﻔﺮرااز ﻧﻈﺮداﻧﺶ‬ ‫ﻣﺬھﺒﯽ و ﺑﯿﻨﺶ ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ و ﭘﺎرﺳﺎﺋﯽ و ﻣﮑﺎرم اﺧﻼﻗﯽ ﻻﯾﻖ درﺟﮫ اﺟﺘﮭﺎد داﻧﺴﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﮫ اﺻﻄﻼح اﻣﺮوزه درﺟﮫ دﮐﺘﺮی اﺳﺖ‪ .‬ﮔﻔﺘﻨﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ اﯾﻦ ھﺮ ﺳﮫ ﻧﻔﺮ ﻣﺠﺘﮭﺪ‬ ‫ذﯾﺼﻼﺣﯿﺖ ﻣﻨﺘﺨﺐ او ﮐﮫ ﺑﮭﺘﺮﯾﻦ ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﺷﺪه ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺷﺪﻧﺪ‪.‬‬ ‫روﺣﺎﻧﯽ دﯾﮕﺮ ﺷﯿﺦ ﻣﺤﻤﺪ ﺗﻘﯽ ﻣﺠﺘﮭﺪ اﺻﻔﮭﺎﻧﯽ ﻣﻌﺮوف ﺑﮫ ﻧﺠﻔﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﮫ دو‬ ‫ﻧﻔﺮ از ﺗﺠﺎر ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ اﺻﻔﮭﺎن ﺑﮫ ﻧﺎم ھﺎی ﺳﯿﺪ ﺣﺴﻦ و ﺳﯿﺪ ﺣﺴﯿﻦ ﺑﺪھﮑﺎر ﺑﻮد‬ ‫اﯾﻦ دو ﻧﻔﺮ ﺑﮭﺎﺋﯽ و ﻣﺮدﻣﯽ ﻧﯿﮏ ﻧﻔﺲ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬در ﺧﯿﺮ ﺧﻮاھﯽ و اﻧﺴﺎﻧﺪوﺳﺘﯽ آﻧﺎن‬ ‫ھﻤﯿﻦ ﺑﺲ ﮐﮫ ﺗﺎﻻری آﻣﺪه ﮐﺮده ﺑﻮدﻧﺪ و ﻏﺬا در آﻧﺠﺎ ﻣﮭﯿﺎ ﻣﯽ ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ ﮐﮫ اﻓﺮادی‬ ‫ﮐﮫ ﮔﺮﺳﻨﮫ ﺑﻮدﻧﺪ و ﻗﻮت ﻻﯾﻤﻮت ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﺪاﻧﺠﺎ روﻧﺪ و ﺷﮑﻢ ﺧﻮد را‬ ‫ﺳﯿﺮ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﻋﺎﻟﯿﺠﻨﺎب‪ ،‬ﺷﯿﺦ ﻣﺤﻤﺪ ﺗﻘﯽ ﻣﺠﺘﮭﺪ اﺻﻔﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻧﻤﯽ ﺧﻮاﺳﺖ ﻗﺮض‬ ‫ﺧﻮد را ﺑﭙﺮدازد‪ ،‬ازاﯾﻨﺮو ﺑﺮ آن ﺷﺪ ﮐﮫ اﯾﻦ ﺑﺮادران ﺳﺎدات را ﺑﮫ ﺑﮭﺎﻧﮫ آﻧﮑﮫ ﮐﺎﻓﺮ‬ ‫ھﺴﺘﻨﺪ ﺑﮫ ﻗﺘﻞ ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ‪ .‬و ﺷﺨﺼﺎً ﻣﺒﺎدرت ﺑﮫ ﻗﺘﻞ آﻧﺎن ﻧﻤﻮد ﭼﻮن ﻣﯽ ﺧﻮاﺳﺖ ﺗﻤﺎم‬ ‫‪8‬‬


‫ﺛﻮاب اﺧﺮوی اﯾﻦ ﺟﻨﺎﯾﺖ را از آن ﺧﻮد ﺳﺎزد‪ .‬ازاﯾﻨﺮو آﺳﺘﯿﻦ ﺑﺎﻻ زد و دﺷﻨﮫ‬ ‫ﺑﺪﺳﺖ ﮔﺮﻓﺖ و در ﻣﻼء ﻋﺎم ﺑﺮادران ﺳﺎدات را ﺑﮫ ﻗﺘﻞ رﺳﺎﻧﺪ و ﺑﺮ روی ﺟﺴﺪ‬ ‫آﻧﺎن راه رﻓﺖ‪ .‬ﮐﺸﯿﺶ ﺟﻠﻔﺎی اﺻﻔﮭﺎن ﮐﮫ ﺷﺎھﺪ ﺻﺤﻨﮫ ﻗﺘﻞ دو ﺑﺮادر ﺑﯽ ﮔﻨﺎه‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﺪﺳﺖ ﯾﮏ آﺧﻮﻧﺪ ﺑﻮد از اﯾﻦ ﺻﺤﻨﮫ دﻟﺨﺮاش آﻧﭽﻨﺎن ﻣﺘﺄﺛﺮ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﮫ در‬ ‫ﮐﻮﭼﮫ و ﺧﯿﺎﺑﺎن ﺑﺼﺪای ﺑﻠﻨﺪ زار زار ﻣﯽ ﮔﺮﯾﺴﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﮔﺮﮔﯽ ﮐﮫ ﻟﺒﺎس ﺷﺒﺎن‬ ‫ﭘﻮﺷﯿﺪه ﺑﻮد آﻧﭽﻨﺎن ﺷﻨﺎﻋﺘﯽ ﻧﻤﻮد ﮐﮫ ﺣﻖ او را ﮔﺮگ زاده ﻧﺎﻣﯿﺪ‪ .‬زﯾﺮا ﭘﺲ از اﯾﻦ‬ ‫واﻗﻌﮫ‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻟﻮﺣﯽ ﺧﻄﺎب ﺑﺪو ﻧﺎزل ﻓﺮﻣﻮد و او را "اﺑﻦ ذﺋﺐ" ﺧﻮاﻧﺪ‬ ‫و اﯾﻦ ﻟﻘﺐ ﺑﺮای اﺑﺪ ﺑﺮای او ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪ‪ .‬دراﯾﻦ ﻟﻮح ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ از او‬ ‫ﺧﻮاﺳﺖ ﮐﮫ در اﯾﻦ ﻇﮭﻮر رﺑﺎﻧﯽ ﺗﺤﻘﯿﻘﯽ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﮫ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺗﺎ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺑﺮ او روﺷﻦ‬ ‫ﮔﺮدد‪ .‬ﺷﻨﯿﺪﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﯾﮑﯽ از ﻧﻮاده ھﺎی او ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺷﺪ و در ﺳﺨﻨﺮاﻧﯽ ﺧﻮد از‬ ‫ﻟﻮح "اﺑﻦ ذﺋﺐ" ﻧﻘﻞ ﻗﻮل ﻣﯽ ﻧﻤﻮد‪ .‬آﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺗﺮس از ﺧﺪا ﻧﺪارﻧﺪ و "ﮔﻮﺋﯿﺎ ﺑﺎور‬ ‫ﻧﺪارﻧﺪ روز داوری" ﺧﻮد را در ﻇﻠﻢ و ﺳﺘﻤﮕﺮی ﻣﺨﺘﺎر ﻣﯽ ﺑﯿﻨﻨﺪ و ﻏﺎﻓﻠﻨﺪ از اﯾﻦ‬ ‫ﺣﻘﯿﻘﺖ ﮐﮫ ﺧﺪاوﻧﺪ دادﮔﺮ وﺟﻮد دارد و از ﻇﻠﻢ اﺣﺪی ﻧﻤﯽ ﮔﺬرد‪ .‬ﺣﻖ ﺗﻀﻤﯿﻦ‬ ‫ﻧﻤﻮده ﮐﮫ ﻇﺎﻟﻤﺎن را ﺑﮫ ﺟﺰای اﻋﻤﺎل آﻧﺎن ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪:‬‬ ‫"ای ﻇﺎﻟﻤﺎن ارض! از ﻇﻠﻢ دﺳﺖ ﺧﻮد را ﮐﻮﺗﺎه ﮐﻨﯿﺪ ﮐﮫ ﻗﺴﻢ ﯾﺎد ﻧﻤﻮده ام از ﻇﻠﻢ‬ ‫اﺣﺪی ﻧﮕﺬرم و اﯾﻦ ﻋﮭﺪﯾﺴﺖ ﮐﮫ در ﻟﻮح ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﺤﺘﻮم داﺷﺘﻢ و ﺑﺨﺎﺗﻢ ﻋﺰّ‬ ‫ﻣﺨﺘﻮم‪ ) ".‬ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﮫ ﻓﺎرﺳﯽ‪ ،‬ﺑﻨﺪ ‪ (64‬ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن ﻣﺤﺘﺮم ﺑﺨﻮاھﻨﺪ‬ ‫ﺑﺪاﻧﻨﺪ ﮐﮫ اﯾﻦ ﮔﺮگ در ﻟﺒﺎس ﺷﺒﺎن ﺑﮫ ﺟﺰای ﻋﻤﻞ ﺷﻨﯿﻊ ﺧﻮد رﺳﯿﺪ ﯾﺎ ﻧﮫ‪ .‬ﺑﻠﯽ‪،‬‬ ‫ﻏﻀﺐ اﻟﮭﯽ او را اﺧﺬ ﮐﺮد و دﭼﺎر ﻣﺮض ﻋﺠﯿﺒﯽ ﮔﺮدﯾﺪ ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ زﻧﺪه‬ ‫زﻧﺪه ﮔﻨﺪﯾﺪ‪ .‬ﺗﺎ ﺑﺤﺪی ﮐﮫ ﺗﻌﻔﻦ ﺑﺪن او دﯾﮕﺮ ﺑﺮای اھﻞ ﺑﯿﺖ او ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺤﻤﻞ ﻧﺒﻮد‬ ‫ازاﯾﻨﺮو او را در ﺧﺎﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﮔﺬاﺷﺘﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﮕﻨﺪد و ﺑﻤﯿﺮد‪ .‬در ﻣﺮگ او ھﯿﭽﯿﮏ از‬ ‫اﻋﻀﺎی ﺧﺎﻧﻮاده اش درﺧﺎک ﺳﭙﺎرﯾﺶ ﺷﺮﮐﺖ ﻧﮑﺮد‪ .‬ﭘﻮﻟﯽ ﮐﻼن ﺑﮫ ﺑﺎرﺑﺮان دادﻧﺪ‬ ‫ﮐﮫ ﺟﺴﺪ ﮔﻨﺪﯾﺪه اش را در ﻗﺒﺮ ﺑﯿﻨﺪازﻧﺪ‪ .‬او ﺗﻨﮭﺎ ﮐﺴﯽ ﻧﺒﻮد ﮐﮫ ﻏﻀﺐ اﻟﮭﯽ او را‬ ‫اﺧﺬ ﻧﻤﻮد‪ .‬ﻣﯿﺘﻮان ﺻﺪھﺎ و ﺻﺪ ھﺎ ﻣﻮرد را ﺑﺎ اﺳﻢ و وﺻﻒ ذﮐﺮ ﮐﺮد ﮐﮫ آﻧﺎﻧﯽ‬ ‫ﮐ ﮫ ﺗﻌﻤﺪاً ﻇﻠﻢ و ﺳﺘﻢ ﻧﻤﻮدﻧﺪ و دﺳﺘﺸﺎن ﺑﮫ ﺧﻮن ﺑﯽ ﮔﻨﺎھﺎن آﻟﻮده ﺷﺪ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ از‬ ‫ﮐﯿﻔﺮ ﻋﺪل اﻟﮭﯽ ﺑﮕﺮﯾﺰﻧﺪ و دﭼﺎر ﻋﺎﻗﺒﺘﯽ ﻧﮑﺒﺖ ﺑﺎر ﮔﺮدﯾﺪﻧﺪ‪ .‬ﻣﻨﻈﻮر از ذﮐﺮ دو‬ ‫روﺣﺎﻧﯽ آن ﺑﻮد ﮐﮫ ﻣﻌﻠﻮم آﯾﺪ ﭼﻘﺪر ﺗﻔﺎوت داﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬ﯾﮑﯽ داﻧﺎ و ﭘﺎرﺳﺎ و ﺧﯿﺮﺧﻮاه‬ ‫و دﯾﮕﺮی ﮔﺮﮔﯽ درﻧﺪه در ﻟﺒﺎس ﺷﺒﺎن ﺑﻮد‬ ‫در اﯾﻦ ﻣﻘﺎم ﺧﻮد را ﻣﻠﺰم ﺑﮫ ذﮐﺮ ﻣﻄﻠﺒﯽ ﻣﯽ داﻧﯿﻢ ﮐﮫ ھﺮﭼﻨﺪ در ﻃﻮل زﻣﺎن‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻧﺎﻣﺮدﻣﯽ ھﺎ دﯾﺪه‪ ،‬ﺗﻠﺨﯽ ﻇﻠﻢ ھﺎ ﭼﺸﯿﺪه‪ ،‬ﺗﺤﻤﻞ زﻧﺪان و ﻗﺘﻞ وﻏﺎرت ﻧﻤﻮده‬ ‫وﻟﯽ از ﺟﺎده ﺻﺪاﻗﺖ و ﻣﺤﺒﺖ و ﺷﻔﻘﺖ ﻣﻨﺤﺮف ﻧﺸﺪه‪ ،‬در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺗﯿﺮ ﺑﻼ دﺳﺖ‬ ‫دﻋﺎ ﺑﺮاﻓﺮاﺷﺘﮫ‪ ،‬و ﺳﯿﻨﮫ را در ﺑﺮاﺑﺮ ﺳﮭﺎم ﺟﻔﺎ ﺳﭙﺮ ﻧﻤﻮده اﻧﺪ‪ .‬ﻣﻄﻠﺒﯽ را ﮐﮫ در‬ ‫ﮐﺘﺎب "اﯾﺮان آﯾﻨﺪه" ﻧﻮﺷﺘﯿﻢ در ��ﯾﻨﺠﺎ ﻋﯿﻨﺎً ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ زﯾﺮا ھﺮﭼﻨﺪ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻇﻠﻢ و‬ ‫اﺟﺤﺎف دﯾﺪه اﻧﺪ وﻟﯽ از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﻣﻨﺎدی ﻣﺤﺒﺖ و ﺷﻔﻘﺖ و ﺧﯿﺮﺧﻮاھﯽ و‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﺪوﺳﺘﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﻋﺪول ﻧﻨﻤﻮده اﻧﺪ‪:‬‬ ‫‪9‬‬


‫"ﺑﯿﺎد دارم ﺷﺒﯽ ﺑﺎ ﯾﮑﯽ از اﯾﺮاﻧﯿﺎن ﮔﻔﺖ و ﺷﻨﻮدی داﺷﺘﯿﻢ‪ .‬درﺿﻤﻦ ﺻﺤﺒﺖ از‬ ‫ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﭘﺮﺳﯿﺪ‪ :‬ﺷﻤﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﮫ آﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن را اذﯾﺖ و آزار ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪،‬‬ ‫اﻣﻮاﻟﺸﺎن را ﻣﺼﺎدره ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬ﺑﮫ زﻧﺪان ﻣﯽ اﻓﮑﻨﻨﺪ‪ ،‬ﺷﮑﻨﺠﮫ ﻣﯽدھﻨﺪ و ﺑﮫ ﺟﻮﻗﮫ‬ ‫اﻋﺪام ﻣﯽﺳﭙﺎرﻧﺪ ﭼﮫ اﺣﺴﺎﺳﯽ دارﯾﺪ؟ اﮔﺮ روزی ورق ﺑﺮﮔﺮدد و ﻣﻮﻗﻌﯿﺘﯽ ﭘﯿﺶ‬ ‫آﯾﺪ آﯾﺎ اﻧﺘﻘﺎم ﻧﺨﻮاھﯿﺪ ﮐﺸﯿﺪ؟ در ﺟﻮاب ﮔﻔﺘﻢ‪ :‬اﺻﻮﻻً در ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ اﻧﺘﻘﺎم ﺟﻮﺋﯽ‬ ‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﻧﮭﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ و دﻟﯿﻠﺶ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺧﻮن را ﻧﻤﯽ ﺗﻮان ﺑﺎ ﺧﻮن ﭘﺎک‬ ‫ﮐﺮد‪ ،‬ﻧﻔﺮت را ﻧﻤﯽ ﺗﻮان ﺑﺎ ﻧﻔﺮت ازﺑﯿﻦ ﺑﺮد و ﮐﯿﻨﮫ را ﻧﻤﯽ ﺗﻮان ﺑﺎ ﮐﯿﻨﮫ ﻣﺤﻮ‬ ‫ﻧﻤﻮد‪ .‬ﮔﻔﺘﻢ ﻣﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﮫ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﯽ دﻟﯿﻞ ﻣﺎ را ﮐﺸﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺑﯽ ﮔﻨﺎه ﻣﺎ را ﺷﮑﻨﺠﮫ‬ ‫دادﻧﺪ و ﺑﺪون ﻋﻠﺖ ﻣﺎ را ﻏﺎرت ﮐﺮدﻧﺪ در دل ﮐﯿﻨﮫ و ﻧﻔﺮت و ﻋﺪاوﺗﯽ‬ ‫ﻧﻤﯽﭘﺮوراﻧﯿﻢ‪ .‬ﺑﻠﮑﮫ ﺗﻼش ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ و ﻧﯿﺰ از ﺧﺪا ﻣﯽ ﺧﻮاھﯿﻢ ﺗﺎ ﻧﺎداﻧﯽ ﺑﮫ داﻧﺎﺋﯽ‪،‬‬ ‫ﺧﺸﻮﻧﺖ ﺑﮫ ﻣﻼﯾﻤﺖ و ﻧﻔﺮت ﺑﮫ ﻣﺤﺒﺖ ﺗﺒﺪﯾﻞ ﺷﻮد‪ .‬ﺗﺄﺳﻒ اﻧﮕﯿﺰ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻋﺪه ای‬ ‫ﺗﻌﻤﺪاً ﺧﻮد را ﺑﮫ ﻋﺬاب اﺑﺪی دﭼﺎر ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬زﯾﺮا اﯾﻦ ﮔﻮﻧﮫ ﻧﻔﻮس ﻗﮭﺮاً از رﺷﺪ‬ ‫روﺣﺎﻧﯽ و ﮐﺴﺐ ﮐﻤﺎﻻت اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻣﺤﺮوم ﻣﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ از ﻟﺬات ﻣﺤﺒﺖ و‬ ‫روﺣﺎﻧﯿﺖ و ﻧﺸﺎط ﺣﯿﺎت اﺑﺪی و ﺳﻌﺎدت ﺳﺮﻣﺪی ﺑﯽ ﺑﮭﺮه و ﻧﺼﯿﺐ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ و‬ ‫اﯾﻦ ﺗﺪﻧﯽ و اﻧﺤﻄﺎط و ﻣﺤﺮوﻣﯿﺖ ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﺗﻨﺒﯿﮫ و ﻣﮑﺎﻓﺎت ﻋﻤﻞ آﻧﺎﻧﺴﺖ‪ .‬ﺑﻌﺪ‬ ‫اﺿﺎﻓﮫ ﮐﺮدم ﺑﻼﺧﺮه ﺑﺨﺎﻃﺮ ﺧﯿﺮ و ﻧﺠﺎت ھﻤﯿﻦ آدم ھﺎﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﺎ ھﻤﮫ ﺳﺨﺘﯽ ھﺎ‬ ‫را ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﮫ اﯾﻢ و ﺑﺮﺧﯽ ھﻤﮫ ﭼﯿﺰ ﺧﻮد را ﻓﺪا ﮐﺮده اﻧﺪ‪ .‬ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻣﻦ از اﯾﻦ ﮔﻔﺘﮕﻮ‬ ‫ﺑﯽ ﻧﮭﺎﯾﺖ ﺗﻌﺠﺐ ﮐﺮد و ﻟﺤﻈﮫ ای ﺑﺎ ﭼﺸﻤﺎﻧﯽ ﺑﮭﺖ زده ﺑﻤﻦ ﺧﯿﺮه ﺷﺪ و آﻧﮕﺎه ﺳﺮ‬ ‫ﺧﻮد را ﺑﺰﯾﺮ اﻓﮑﻨﺪ و ﺑﮫ ﻓﮑﺮ ﻋﻤﯿﻘﯽ ﻓﺮو رﻓﺖ و زﯾﺮ ﻟﺐ زﻣﺰﻣﮫ ﻣﯽ ﮐﺮد ﻋﺠﯿﺐ‬ ‫اﺳﺖ! ﻋﺠﯿﺐ اﺳﺖ!" )اﯾﺮان آﯾﻨﺪه‪ ،‬ﺻﺺ ‪(148-147‬‬ ‫آﯾﺎت ﺿﺮب و ﻗﺘﻞ و ﺗﺒﻌﯿﺾ ﺑﯿﻦ ﻣﺆﻣﻦ و ﮐﺎﻓﺮ در ﻗﺮآن وﺟﻮد دارد‪ .‬ﺑﮭﻤﯿﻦ دﻟﯿﻞ‬ ‫ﺣﻘﻮق ﺑﺸﺮ ﺑﺎ ﺑﺮﺧﯽ دﺳﺘﻮرات اﺳﻼﻣﯽ ﺗﻨﺎﻗﺾ ﭘﯿﺪا ﮐﺮده و ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن روﺷﻨﻔﮑﺮ‬ ‫را در وﺿﻌﯿﺘﯽ دﺷﻮار ﻗﺮار داده اﺳﺖ‪ .‬ھﺮﭼﻨﺪ در ﻗﺮآن ﺻﺮاﺣﺔً آزادی ﻋﻘﯿﺪه را‬ ‫اﻋﻼن ﻣﯽ دارد و اﺧﺘﯿﺎر دﯾﻦ را ﺑﮫ ﻋﮭﺪه ﻣﺮدﻣﺎن ﻣﯽ ﮔﺬارد و اﺟﺒﺎر و ﺗﺤﻤﯿﻞ‬ ‫دﯾﻦ را ﻣﺮدود ﻣﯽ ﺷﻤﺎرد و آﯾﮫ "ﻻ اﮐﺮاه ﻓﯽ اﻟﺪﯾﻦ" را ﻧﺎزل ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ‬ ‫ﺗﺮﺗﯿﺐ‪ ،‬اﺳﻼم در آزادی ﻋﻘﯿﺪه ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺘﺮﻗﯽ ﺑﻨﻈﺮ ﻣﯽ رﺳﺪ وﻟﯽ ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﮫ ﺑﺮﺧﯽ‬ ‫آﯾﺎت دﯾﮕﺮ ﻗﺮآن‪ ،‬ﻏﯿﺮ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن را دارای ﺣﻖ زﻧﺪﮔﯽ ﻧﻤﯽ داﻧﺪ ﺗﺎ ﭼﮫ رﺳﺪ ﺑﮫ‬ ‫ﺣﻘﻮق اﻧﺴﺎﻧﯽ‪ .‬ﻧﺎ ﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ ﺣﺘﯽ ﻓﺮق ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺳﻼﻣﯽ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮرا دارای ﺣﻖ‬ ‫ﺣﯿﺎت ﻧﻤﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ و ﺑﮭﻤﯿﻦ دﻟﯿﻞ ﮐﺸﺘﺎر ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ را در ﻃﻮل ﺗﺎرﯾﺦ واﺟﺐ‬ ‫ﺷﻤﺮدﻧﺪ‪ .‬ﯾﮑﯽ از وﻗﺎﯾﻊ اﺳﻔﺒﺎر در ﺗﺎرﯾﺦ اﺳﻼم ﺑﺮﺧﻮردھﺎی ﺧﻮﻧﯿﻦ ﺑﯿﻦ اھﻞ ﺗﺴﻨﻦ‬ ‫و ﺗﺸﯿﻊ ﺑﻮده اﺳﺖ ﮐﮫ ھﺮ ﯾﮏ دﯾﮕﺮﻓﺮﻗﮫ اﺳﻼﻣﯽ را ﮐﺎﻓﺮ ﻣﯽ ﭘﻨﺪاﺷﺘﻨﺪ و ﮐﺸﺘﺎر‬ ‫آﻧﺎن را واﺟﺐ ﻣﯽ ﺷﻤﺮدﻧﺪ‪ .‬ﭼﻘﺪر ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن‪ ،‬ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن را ﮐﺸﺘﻨﺪ و آن را از ﺛﻮاب‬ ‫اﺧﺮوی ﺷﻤﺮدﻧﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﻧﻮع اﺑﺮاز ﺧﺸﻮﻧﺖ ﺑﮫ ﻧﺎم دﯾﺎﻧﺖ‪ ،‬اﺳﻼم را ﺑﻌﻨﻮان ﯾﮏ دﯾﻦ‬ ‫زﯾﺮ ﺳﺆال آورده و ﻣﺪاﻓﻌﺎن اﺳﻼم را در ﺗﻨﮕﻨﺎ ﻗﺮار داده اﺳﺖ‪ .‬اﻧﺘﻘﺎد ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن از‬ ‫اﺳﻼم ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ آﯾﺎ اﺳﻼم ﺑﻌﻨﻮان ﯾﮏ ﻣﮑﺘﺐ اﻟﮭﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺮوج ﻣﻌﻨﻮﯾﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﯾﺎ‬ ‫‪10‬‬


‫ﻣﺸﻮق ﺧﺸﻮﻧﺖ و ﺟﻨﺎﯾﺖ؟ اﻟﺒﺘﮫ در ﺑﺮاﺑﺮ اﯾﻦ ﺳﺆال ﺑﺴﯿﺎری ﺑﺪون ﺟﻮاب ﻣﯿﻤﺎﻧﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﭼﻮن آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ رﺳﺎﻟﺖ ﺣﻀﺮت رﺳﻮل اﮐﺮم را ﺗﺄﯾﯿﺪ ﮐﺮده ﻣﻮرد اﻧﺘﻘﺎد‬ ‫ﺷﺪﯾﺪ ﺑﺮﺧﯽ از دل آزردﮔﺎن از ﺣﮑﻮﻣﺖ اﺳﻼﻣﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﮫ اﺳﺖ و ﺑﺮ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن‬ ‫ﺧﺮده ﻣﯽ ﮔﯿﺮﻧﺪ ﮐﮫ ﭼﺮا ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺑﺎ ﻣﺸﺎھﺪه اﯾﻦ ھﻤﮫ ﺧﺸﻮﻧﺖ و ﺟﻨﺎﯾﺖ ھﻨﻮز ﻗﺮآن‬ ‫را ﮐﺘﺎب آﺳﻤﺎﻧﯽ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ و ﺑﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﺳﻼم اﺣﺘﺮام ﻣﯽ ﮔﺬارﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺮای اﻋﺎده ﺣﯿﺜﯿﺖ اﺳﻼم ھﯿﭻ راه ﺣﻠﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﺟﺰ آﻧﮑﮫ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن اﺻﻞ‬ ‫ﺗﮑﺎﻣﻞ ادﯾﺎن را ﮐﮫ ﺣﻀﺮت رﺳﻮل اﮐﺮم ﺗﺄﯾﯿﺪ ﮐﺮده‪ ،‬درک ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﭙﺬﯾﺮﻧﺪ‪ .‬درآن‬ ‫ﺻﻮرت اﺣﮑﺎم و دﺳﺘﻮرات اﺳﻼﻣﯽ را ﻣﻮﻟﻮد ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن ﺧﻮد ﻣﯽ ﺑﯿﻨﻨﺪ و آن‬ ‫را ﻣﻮرد اﻧﺘﻘﺎد ﻗﺮار ﻧﻤﯽ دھﻨﺪ‪ ،‬زﯾﺮا دوره اﺳﻼم را ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن ﺻﺮﯾﺢ ﺣﻀﺮت‬ ‫رﺳﻮل ﺧﺎﺗﻤﮫ ﯾﺎﻓﺘﮫ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﺑﮫ اﺳﻼم از ﻧﻈﺮ ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻧﮕﺎه ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﻧﮫ‬ ‫اﺟﺮاﯾﯽ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ آﺑﺮوی اﺳﻼم ﺣﻔﻆ ﻣﯽ ﺷﻮد و اﺣﺘﺮام ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﺳﻼم از ﺑﯿﻦ‬ ‫ﻧﻤﯽ رود‪ .‬زﯾﺮا اﮔﺮ ﺑﺨﻮاھﯿﻢ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ را ﺑﺎ ﻣﻨﻄﻖ و ﻣﻌﯿﺎر ﻋﺼﺮ ﮐﻨﻮﻧﯽ‬ ‫ﺑﺴﻨﺠﯿﻢ و ارزﯾﺎﺑﯽ ﮐﻨﯿﻢ ھﻤﺎن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ روﺷﻨﻔﮑﺮان دﯾﻨﯽ ﻣﺘﻮﺟﮫ ﺷﺪه اﻧﺪ ﺑﺎ ﺷﺮاﯾﻂ‬ ‫و ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ دﻧﯿﺎی اﻣﺮوزی ھﻤﺨﻮاﻧﯽ ﻧﺪارد و در ﻧﺘﯿﺠﮫ در ﻧﺰد‬ ‫روﺷﻨﻔﮑﺮان ﻏﯿﺮ ﻣﺬھﺒﯽ اﻋﺘﺒﺎر ﺧﻮد را از دﺳﺖ ﻣﯿﺪھﺪ و ﻣﺬھﺒﯽ واﭘﺴﮕﺮا و‬ ‫ﺧﺸﻮ ﻧﺖ ﮔﺮا ﺑﻨﻈﺮ ﻣﯿﺂﯾﺪ‪.‬‬ ‫ارزﯾﺎﺑﯽ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﺑﺎ ﻣﻌﯿﺎر ﻋﺼﺮ ﮐﻨﻮﻧﯽ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﮫ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬اﺳﻼم را ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺎ‬ ‫ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن ﻇﮭﻮر ﺧﻮد ﺳﻨﺠﯿﺪ‪ ،‬آن وﻗﺖ ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽ ﮔﺮدد ﮐﮫ اﺳﻼم در ﺣﺪ ﺧﻮد‬ ‫ﯾﮏ ﺣﺮﮐﺖ اﻧﻘﻼﺑﯽ ﺑﻮد‪ .‬ھﺮﭼﻨﺪ اﺳﻼم ﻧﯿﺮوی ﻣﻌﻨﻮی ﺧﻮد را ﺑﮫ ﻣﻘﺪار زﯾﺎد از‬ ‫ھﻤﺎن اﺑﺘﺪا از دﺳﺖ داد وﻟﯽ ﺑﺎ اﯾﻦ وﺟﻮد ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﺑﺮاروﭘﺎی ﺑﮫ ﺧﻮاب رﻓﺘﮫ ﺗﺄﺛﯿﺮ‬ ‫ﺑﮕﺬارد و ﯾﮑﯽ از ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﯿﺪاری اروﭘﺎ ﺑﺸﻤﺎرآﯾﺪ‪ .‬ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﮫ‪ ،‬ھﻤﯿﻦ ﺣﻘﻮق زن‬ ‫ﮐﮫ ﻣﻮﺿﻮع اﯾﻦ رﺳﺎﻟﮫ اﺳﺖ‪ ،‬ھﺮ ﭼﻨﺪ اﺳﻼم ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و ﻣﺮدان را‬ ‫اﻋﻼم ﻧﮑﺮد و ﻣﺮدان را ﺑﺮﺗﺮ ﺷﻤﺮد وﻟﯽ ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ وﺿﻌﯿﺖ زﻧﺎن در آن‬ ‫زﻣﺎن ﮐﮫ زن از ھﯿﭻ ﺣﻘﯽ ﺑﺮﺧﻮردار ﻧﺒﻮد ﺗﺎ ﺑﺤﺪی ﮐﮫ ﺑﺮﺧﯽ ﻧﻮزادان دﺧﺘﺮ را‬ ‫زﻧﺪه زﻧﺪه ﺑﮫ ﮔﻮر ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺣﻘﻮق زﯾﺎدی ﺑﺮای زﻧﺎن در ﻧﻈﺮ‬ ‫ﮔﺮﻓﺖ و ﺣﺘﯽ ﺑﮭﺸﺖ را زﯾﺮ ﭘﺎی ﻣﺎدران داﻧﺴﺖ‪ .‬رﻓﺘﺎرو ﮔﻔﺘﺎر ﺷﺨﺼﯽ ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻣﺤﻤﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﮫ زﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﮭﺮﺑﺎﻧﯽ و دﻟﺴﻮزی ﺗﺆام ﺑﻮد و ﺑﺎ ﺟﻮّ رواﻧﯽ اﻋﺮاب‬ ‫ﺑﺪوی ﺗﻀﺎدی آﺷﮑﺎر داﺷﺖ و ﮔﺎه ﻣﻮرد اﻋﺘﺮاض ﻗﺮارﻣﯽ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬ھﺮﭼﻨﺪ‬ ‫ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت اﻋﺮاب ﺑﺪوی ﺑﮫ اﺳﻼم رﻧﮓ ﻣﺤﯿﻂ زد و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﺧﻮاﺳﺘﮫ ھﺎی‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤﺪ در ﻣﻮرد زﻧﺎن آن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﺷﺎﯾﺪ‪ ،‬ﺷﮑﻞ ﻧﮕﺮﻓﺖ وﻟﯽ ﺑﺎ اﯾﻦ وﺟﻮد‬ ‫اﮔﺮ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﮫ داوری ﮐﻨﯿﻢ ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺷﺮاﯾﻂ آن زﻣﺎن ﺑﺎﯾﺪ ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤﺪ‬ ‫را از ﻣﺪاﻓﻌﺎن ﺣﻘﻮق زن در ﻧﻈﺮ ﮔﯿﺮﯾﻢ و ﺑﺪو اﺣﺘﺮام ﺑﮕﺬارﯾﻢ‪.‬‬

‫‪11‬‬


‫اﺷﮑﺎل از اﺳﻼم ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﻣﺸﮑﻞ را ﻃﺮﻓﺪاران ﻣﺘﻌﺼﺐ اﺳﻼم ﺑﻮﺟﻮد آوردﻧﺪ‬ ‫ﮐﮫ از ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﮫ دوام اﺳﻼم دﻟﺴﻮزﺗﺮﻧﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﻓﺮﻣﻮده‬ ‫ﮐﮫ ھﺮ دﯾﻨﯽ دوره ای دارد و ﭘﺎﯾﺎن ﻣﯽ ﭘﺬﯾﺮد و دوره اﺳﻼم را ﻧﯿﺰ ﻣﺸﺨﺺ‬ ‫ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬وﻟﯽ ﻃﺮﻓﺪاران ﺑﯽ ﻣﻨﻄﻖ ﮐﺎری ﻧﺪارﻧﺪ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﭼﮫ ﻓﺮﻣﻮده‬ ‫آﻧﺎن ﻣﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ اﺳﻼم را ﺟﺎوداﻧﮫ ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻞ ﺑﮫ ھﺮ ﺧﺸﻨﻮﻧﺘﯽ آن را ﺑﺮ‬ ‫ﻣﺮدم ﺗﺤﻤﯿﻞ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ھﺮﭼﻨﺪ ﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ اﺳﻼم را ﭘﺎﺑﺮﺟﺎﺗﺮ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ؛ و ھﺮﭼﻨﺪ ﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ‬ ‫آن را ﺑﺎ ﺟﻼل و ﺟﺒﺮوت ﺗﺮ ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬ﺗﻮﻓﯿﻘﯽ ﺑﺪﺳﺖ ﻧﯿﺎوردﻧﺪ ﺑﻠﮑﮫ از اﻋﺘﺒﺎرآن‬ ‫ﮐﺎﺳﺘﻨﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﻋﺪم ﺗﻮﻓﯿﻖ ﺑﺪان ﻋﻠﺖ اﺳﺖ ﮐﮫ آﻧﺎن ﺑﺮ ﺧﻼف اراده ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﮭﺮﺑﺎن و‬ ‫ﻧﺎدﯾﺪه ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻧﺺ ﺻﺮﯾﺢ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﺳﻼم و ﺑﺪون ﺗﻮﺟﮫ ﺑﮫ ﺳﯿﺮ ﺗﮑﺎﻣﻠﯽ ﺟﻮاﻣﻊ‬ ‫ﺑﺸﺮی و اﺳﺘﻤﺮار ﻇﮭﻮرات اﻟﮭﯽ ﺑﺮای ارﺗﻘﺎء ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻋﻤﻞ ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎ اﺑﺮاز‬ ‫ﺧﺸﻮﻧﺖ و ارﺗﮑﺎب ﺟﻨﺎﯾﺖ ﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ ﻣﺮدﻣﯽ را ﮐﮫ آرزوﻣﻨﺪ آزادی و ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ‬ ‫ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﮫ ﻋﻘﺐ ﺑﺮﮔﺮداﻧﻨﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﺿﺮﺑﮫ را ﺑﮫ اﻋﺘﺒﺎر اﺳﻼم زدﻧﺪ‬ ‫و ﻣﺮدم را ﺑﮫ ﻻﻣﺬھﺒﯽ ﺳﻮق دادﻧﺪ‪.‬‬ ‫اﮔﺮ ﻃﺎﻟﺒﺎن زﻧﺎن را ﺑﮫ آﺷﭙﺰ ﺧﺎﻧﮫ ﺑﺮ ﮔﺮداﻧﺪﻧﺪ واز ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ آﻧﺎن‬ ‫ﺟﻠﻮ ﮔﯿﺮی ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﺑﮫ ﻧﻈﺮ آﻧﺎن اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ را ﭘﯿﺎده ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﺟﻤﮭﻮری‬ ‫اﺳﻼﻣﯽ در ﻣﻮرد زﻧﺎن ﺗﺒﻌﯿﻀﺎﺗﯽ در ﻧﻈﺮ ﻣﯽ ﮔﯿﺮد و ﺗﺴﺎوی و آزادی زﻧﺎن را‬ ‫ﻣﺤﺪود ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ از ﻧﻈﺮ اﻋﺘﻘﺎد ﺧﻮد ﺧﻼﻓﯽ ﻧﮑﺮده اﺳﺖ‪ .‬زﯾﺮا ﺟﻤﮭﻮری اﺳﻼﻣﯽ‬ ‫ﻣﺪﻋﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ را ﭘﯿﺎده ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و در اﺳﻼم زن ﺑﺎ ﻣﺮد ﻣﺴﺎوی‬ ‫ﺷﻤﺮده ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪.‬‬ ‫درﻗﺮن ﺑﯿﺴﺖ و ﯾﮑﻢ ﻣﺪﺗﯽ ﭘﯿﺶ ﺣﺠﺔ اﻻﺳﻼم اﺣﻤﺪ ﻋﻠﻢ اﻟﮭﺪی‪ ،‬در ﻧﻤﺎز ﺟﻤﻌﮫ‬ ‫در ﺷﮭﺮ ﻣﺸﮭﺪ ﭼﻨﯿﻦ اﻇﮭﺎراﺗﯽ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪" :‬ﻣﻨﺸﺎء ﺗﻤﺎم ﻧﺎھﻨﺠﺎری ھﺎ در ﺟﺎﻣﻌﮫ‬ ‫ﺑﯽ ﺣﺠﺎﺑﯽ زن اﺳﺖ‪ .‬ﺗﻤﺎم زﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﻣﻮھﺎﯾﺸﺎن ﺑﯿﺮون اﺳﺖ و ﺗﻤﺎم زﻧﺎﻧﯽ ﻻاﺑﺎﻟﯽ‬ ‫ﮐﮫ ﺑﺎ ﭘﺎی ﺑﺮھﻨﮫ ﺗﺎ ﺳﺎق ﭘﺎ ﭘﺎﭼﮫ ﺷﻠﻮارﺷﺎن را ور ﻣﺎﻟﯿﺪه اﻧﺪ ﺑﯽ ﺣﺠﺎب ﻣﺤﺴﻮب‬ ‫ﻣﯿﺸﻮﻧﺪ و ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻌﻘﯿﺐ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺷﻮﻧﺪ‪ ".‬ﺣﺠﺔ اﻻﺳﻼم ﻋﻠﻢ اﻟﮭﺪی ﻧﺎ ﺑﺴﺎﻣﺎﻧﯽ ﺟﺎﻣﻌﮫ را‬ ‫از ﺑﯽ ﺣﺠﺎﺑﯽ زن ﻣﯽ داﻧﺪ و آﻧﺎن را ﻻاﺑﺎﻟﯽ ﻣﯽ ﺧﻮاﻧﺪ و ﺣﺘﯽ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ‬ ‫اﯾﻨﺎن "ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻌﻘﯿﺐ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺷﻮﻧﺪ‪ ".‬ﻣﯽ داﻧﯿﻢ ﺗﻌﻘﯿﺐ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ در ﻧﻈﺎم ﺟﻤﮭﻮری‬ ‫اﺳﻼﻣﯽ ﺑﮫ ﻣﻌﻨﺎی ﺷﮑﻨﺠﮫ و ﺷﻼق و اﺣﺘﻤﺎﻻً اﻋﺪام اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﭘﯿﺶ ازﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ درﺟﻤﯿﻊ ﻧﻘﺎط دﻧﯿﺎ در ﺑﯿﻦ ﻣﺴﯿﺤﯿﺎن‪ ،‬ﯾﮭﻮدﯾﺎن‪،‬‬ ‫ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن‪ ،‬زردﺷﺘﯿﺎن‪ ،‬ﺑﻮداﺋﯽ ھﺎ‪ ،‬ﺑﺮھﻤﺎﺋﯽ ھﺎ‪ ،‬ﺑﯽ دﯾﻦ و ﺑﺎ دﯾﻦ‪ ،‬ﺳﻔﯿﺪ و رﻧﮕﯿﻦ‬ ‫وﺿﻊ زﻧﺎن ﻣﺸﺨﺺ ﺑﻮد و زن ﺗﮑﻠﯿﻒ ﺧﻮدرا ﻣﯽ داﻧﺴﺖ ﮐﮫ از ﯾﮏ ﺣﺪی‬ ‫ﻧﻤﯿﺘﻮاﻧﺪ ﭘﺎ ﻓﺮاﺗﺮ ﻧﮭﺪ‪ .‬وﻇﯿﻔﮫ اش ﺑﭽﮫ زاﺋﯽ و ﺑﭽﮫ داری و ﺷﻮھﺮ داری و ﺧﺎﻧﮫ‬ ‫داری ﺑﻮد و ھﯿﭻ ﺑﺤﺚ و ﮔﻔﺘﮕﻮﺋﯽ در ﻣﻮرد ﺣﻘﻮق ﺑﺎﻧﻮان ﻧﺒﻮد و ھﻤﮫ آﺳﻮده‬ ‫‪12‬‬


‫ﺧﺎﻃﺮ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ زن ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻄﯿﻊ ﺷﻮھﺮ ﺑﺎﺷﺪ و اﮔﺮ ﻓﺮﻣﺎن ﻧﺒﺮد ﺑﮫ ﺟﺰای ﻋﻤﻞ ﺧﻮد‬ ‫ﺑﺮﺳﺪ‪.‬‬ ‫در دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻮداﺋﯽ‪ ،‬ﺑﺮھﻤﺎﺋﯽ‪ ،‬زردﺷﺘﯽ‪ ،‬ﻣﺴﯿﺤﯽ‪ ،‬ﮐﻠﯿﻤﯽ و ﻣﺤﻤﺪی ھﯿﭻ ﺟﺎ ﺗﺴﺎوی‬ ‫ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﻧﺸﺪه ﺑﻮد و اﮔﺮ ﯾﮏ ﮐﻠﯿﻤﯽ‪ ،‬ﻣﺴﯿﺤﯽ‪ ،‬زردﺷﺘﯽ‪،‬‬ ‫ﻣﺤﻤﺪی‪ ،‬ﺑﻮداﺋﯽ و ﺑﺮھﻤﺎﺋﯽ اﻇﮭﺎر ﻧﻈﺮ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ دﯾﺎﻧﺖ او ﺣﺎﻣﯽ ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و‬ ‫ﭘﺮﭼﻤﺪار ﺗﺴﺎوی ﻣﺮدان و زﻧﺎان اﺳﺖ دﻟﯿﻠﺶ آن اﺳﺖ ﯾﺎ از دﯾﻦ ﺧﻮد ﺷﻨﺎﺧﺘﯽ‬ ‫ﻧﺪارد ﯾﺎ آﻧﮑﮫ ﺑﺪان اﻋﺘﻘﺎدی ﻧﺪارد‪ .‬زﯾﺮا اﮔﺮ ﺷﻨﺎﺧﺖ واﻋﺘﻘﺎدی داﺷﺖ ﺑﺮﺧﻼف‬ ‫اﺣﮑﺎم ﺻﺮﯾﺢ دﯾﻦ ﺧﻮد ﺣﺮﻓﯽ ﻧﻤﯽ زد و آن را واروﻧﮫ ﺟﻠﻮه ﻧﻤﯽ داد‪ .‬ﭘﺲ در‬ ‫اﯾﻦ ﺻﻮرت اﮔﺮ ﮐﺸﯿﺸﺎن ﻣﺴﯿﺤﯽ و ﻋﻠﻤﺎی اﺳﻼﻣﯽ از ﮔﺴﺘﺎﺧﯽ ﺑﺎﻧﻮان ﻣﯽ ﻧﺎﻟﻨﺪ‬ ‫ﮐﮫ ﭼﺮا ﻣﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺧﻮد را ﻣﺤﻖ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ زﯾﺮا آﻧﺎن‬ ‫ﻃﺒﻖ اﺣﮑﺎم دﯾﻦ ﺧﻮد ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﻘﺎﻟﮫ ای ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان ‪":‬ﺟﻨﺒﺶ زﻧﺎن در ﺑﺎزی ﻣﺎر و ﭘﻠﮫ" در ﺧﺒﺮ ﻧﺎﻣﮫ اﻣﯿﺮ ﮐﺒﯿﺮ‬ ‫ﺑﮫ ﺗﺎرﯾﺦ ‪ 25‬آﺑﺎن ﻣﺎه ‪ 1387‬ﺑﮫ ﻗﻠﻢ ﺧﺎﻧﻢ ﭘﺮوﯾﻦ اردﻻن ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪه وﻋﮑﺴﯽ‬ ‫ازﺗﻈﺎھﺮات ﺑﺎﻧﻮان ﭼﺎپ ﺷﺪه و ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬ﺳﮫ زن ﺑﺎ دﺳﺘﮭﺎی ﻗﻼب ﺷﺪه در‬ ‫ﮐﻨﺎر ھﻢ ﻓﺮﯾﺎد ﻣﯽ ﮐﺸﻨﺪ‪ .‬آﻧﮭﺎ ﺟﺰو زﻧﺎﻧﯽ ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ در اوﻟﯿﻦ زﻣﺴﺘﺎن ﺳﺮد‬ ‫اﻧﻘﻼب روز ﺟﮭﺎﻧﯽ زن را ﺑﺎ ﻓﺮﯾﺎد ﺷﺎن ﺑﮫ روز اﻋﺘﺮاض ﺗﺒﺪﯾﻞ ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﻌﺪھﺎ‬ ‫دﺳﺖ ھﺎی ﻗﻼب ﺷﺪه ﺷﺎن ﺑﺎز ﺷﺪ و در‪ 1357‬ﻓﺮﯾﺎدﺷﺎن ﻧﯿﺰ در ﮔﻠﻮ ﺧﺸﮑﯿﺪ اﻣﺎ‬ ‫ﺗﺼﻮﯾﺮ ﺷﺎن ﻣﺎﻧﺪﮔﺎر و ﺛﺒﺖ ﺷﺪ‪ .‬زﯾﺮا اﯾﻦ ﺷﻌﺎر ﻧﯿﺰ ﻧﻘﺶ ﺑﺴﺖ‪ »،‬ﻣﺎ اﻧﻘﻼب‬ ‫ﻧﮑﺮدﯾﻢ ﺗﺎ ﺑﮫ ﻋﻘﺐ ﺑﺮﮔﺮدﯾﻢ‪ «.‬آﻧﺎن ﺑﮫ دو ﭼﯿﺰ ﻣﻌﺘﺮض ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﯾﮑﯽ ﭘﻮﺷﺶ‬ ‫اﺟﺒﺎری و دﯾﮕﺮی ﻟﻐﻮ ﻗﺎﻧﻮن ﺣﻤﺎﯾﺖ ﺧﺎﻧﻮاده‪ .‬ھﻢ ﭘﻮﺷﺶ اﺟﺒﺎری ﺷﺪ و ھﻢ ﻗﺎﻧﻮن‬ ‫ﺣﻤﺎﯾﺖ ﺧﺎﻧﻮاده ﻟﻐﻮ ﺷﺪ و ﻣﺎﺑﮫ ﻋﻘﺐ ﺑﺮ ﮔﺸﺘﯿﻢ‪".‬‬ ‫در ﻣﻮرد ﺑﺮﺧﯽ از ﻧﮑﺎت ﻣﻨﺪرج در آن ﻣﻘﺎﻟﮫ ﺗﺄﻣﻠﯽ ﻣﯿﻨﻤﺎﺋﯿﻢ‪ .‬ﻣﺮدم اﯾﺮان ﺑﻌﻠﺖ‬ ‫ﯾﮏ ﮐﺸﺶ دروﻧﯽ در ﺟﮭﺖ ﭘﺮﺳﺘﺶ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﮭﺮﺑﺎن و ﺑﺎ اﺣﺘﺮام ﺑﮫ دﯾﺎﻧﺖ اﺳﻼم‬ ‫روی ﮐﺎر آﻣﺪن ﻧﻈﺎم اﺳﻼﻣﯽ را ﺣﻤﺎﯾﺖ ﮐﺮدﻧﺪ و آن را اﯾﺪه آل ﭘﻨﺪاﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﺮاﯾﻦ‬ ‫ﭘﻨﺪار ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ ﻗﺪم ﺑﮫ ﺟﻠﻮ ﺑﺮ ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ وﻣﻌﻨﻮﯾﺖ ﺑﺮ ﻣﺎدﯾﺖ ﻏﻠﺒﮫ ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﻧﻤﻮد‪ .‬ﯾﮑﺒﺎره ﮔﻮ اﯾﻨﮑﮫ از ﯾﮏ ﺧﻮاب ﻃﻼﺋﯽ ﺑﯿﺪار ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻣﺘﻮﺟﮫ ﺷﺪﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺪﺳﺖ ﺧﻮد‪ ،‬ﺧﻮدرا اﺳﯿﺮ زﻧﺠﯿﺮی ﻧﻤﻮده اﻧﺪ و در ﺑﻨﺪی ﮔﺮﻓﺘﺎر ﮐﺮده اﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫رھﺎﯾﯽ ازآن ﮐﺎر آﺳﺎﻧﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ دﯾﺪ ﮐﮫ ﻣﻘﺼﺮ ﮐﯿﺴﺖ؟ ﻣﺘﻮﻟﯿﺎن ﻧﻈﺎم اﺳﻼﻣﯽ‬ ‫ﺧﻮد را ﻣﻘﺼﺮ ﻧﻤﯽ داﻧﻨﺪ زﯾﺮا آﻧﺎن ﺑﮫ ﻋﻘﯿﺪه ﺧﻮد اﺣﮑﺎﻣﯽ را ﭘﯿﺎده ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ‬ ‫اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ زن ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﺮد ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﻣﺘﻮﻟﯿﺎن‬ ‫اﺳﻼم ﺧﻮدرا ﻣﻠﺰم ﺑﮫ اﺟﺮای اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ و ﺧﻼف آن را ﮐﻔﺮ و‬ ‫زﻧﺪﻗﮫ ﻣﯽ ﺷﻤﺎرﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ در آن ﺻﻮرت اﻧﺘﻈﺎر زﻧﺎن ﮐﮫ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ "ﻣﺎ اﻧﻘﻼب‬ ‫ﻧﮑﺮدﯾﻢ ﺗﺎ ﺑﮫ ﻋﻘﺐ ﺑﺮ ﮔﺮدﯾﻢ‪ ".‬ھﺮﭼﻨﺪ ﭼﻨﯿﻦ اﻧﺘﻈﺎری ﺑﺤﻖ و درﺳﺖ اﺳﺖ زﯾﺮا‬ ‫اﻧﻘﻼب ﺑﺮای دﮔﺮﮔﻮﻧﯽ و ﭘﯿﺸﺮوی اﺳﺖ‪ .‬وﻟﯽ اﻧﻘﻼب ﺑﺮای ﭘﯿﺮوزی و‬ ‫‪13‬‬


‫ﺣﮑﻮﻣﺘﮕﺮی واﭘﺴﮕﺮاﯾﺎن اﺳﻼﻣﯽ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺮای ﭘﯿﺸﺮوی ﺑﺎﺷﺪ ﭼﮫ ﭘﯿﺎده ﮐﺮدن‬ ‫اﺣﮑﺎﻣﯽ ﮐﮫ درﺷﺮاﯾﻂ ﯾﮏ ھﺰار و ﭼﮭﺎر ﺻﺪ ﺳﺎل ﭘﯿﺶ ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪه ﺧﻮد ﺑﺨﻮد‬ ‫ﺣﺎﻟﺖ ارﺗﺠﺎع دارد‪ .‬ﺣﮑﻮﻣﺖ ﮔﺮان اﺳﻼﻣﯽ ﺧﻮد را ﻣﻘﺼﺮ ﻧﻤﯽ داﻧﻨﺪ زﯾﺮا ﺑﺮ‬ ‫اﯾﻦ ﺑﺎورﻧﺪ ﮐﮫ ﺗﻈﺎھﺮاﺗﯽ ﮐﮫ ﻣﺮدم ﺑﺮای روی ﮐﺎر آﻣﺪن آﻧﺎن ﻧﻤﻮدﻧﺪ راﺳﺘﯽ‬ ‫راﺳﺘﯽ ﻃﺎﻟﺐ آن ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﺧﻂ ﻣﺸﯽ زﻧﺪﮔﯽ را ﺗﻌﯿﯿﻦ ﮐﻨﺪ‪ .‬ﺣﺎل ﮐﮫ‬ ‫اﮐﺜﺮﯾﺖ ﻣﺮدم در ﻋﯿﺎن ﯾﺎ در ﻧﮭﺎن ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ اﻧﺘﻈﺎر ﻣﺎ ﭼﯿﺰ دﯾﮕﺮ ﺑﻮد آﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺮ ﮐﺮﺳﯽ ﻣﺮاد ﺗﮑﯿﮫ زده اﻧﺪ ﮔﻮﺷﺸﺎن ﺑﺪھﮑﺎر اﯾﻦ ﺣﺮف ھﺎ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﮔﻠﮫ‬ ‫ﮔﺬاری و اﻧﺘﻘﺎد اﯾﻦ ﺷﺎﮐﯿﺎن ﺑﮕﻮش آﻧﺎن رﺳﺪ دﻣﺎر از روزﮔﺎر اﯾﻦ دردﻣﻨﺪان ﺑﺮ‬ ‫ﻣﯿﺂورﻧﺪ‪ .‬ﺳﺮﺧﻮردﮔﯽ زﻧﺎن ﻧﻤﺎﯾﺎﻧﮕﺮ آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﻃﺒﻘﮫ ﻧﺴﻮان ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ ﺑﺴﯿﺎری از‬ ‫ﻣﺮدﻣﺎن ﮐﮫ ﺧﻮد را ﻣﺴﻠﻤﺎن ﻣﯽ ﻧﺎﻣﻨﺪ ازﻣﺎھﯿﺖ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ اﻃﻼﻋﯽ ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﭘﺲ آﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ روی ﮐﺎر آﻣﺪن ﯾﮏ ﻧﻈﺎم اﺳﻼﻣﯽ را ﺣﻤﺎﯾﺖ ﮐﺮدﻧﺪ‪ ،‬واﻗﻌﯿﺖ آن‬ ‫ﺑﻮد ﮐﮫ اﻧﻘﻼب ﮐﺮدﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﮫ ﻋﻘﺐ ﺑﺮ ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬ﻃﺮﻓﺪاران ﻧﻈﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﺑﺪﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ‬ ‫ﺗﻮﺟﮫ ﻧﻔﺮﻣﻮدﻧﺪ ﮐﮫ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ در ﺷﺮاﯾﻂ ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﺳﻌﻮدی در ﯾﮏ ﺟﻮّ‬ ‫ﺧﺸﻮﻧﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و رواﻧﯽ در ھﺰار و ﭼﮭﺎر ﺻﺪ ﺳﺎل ﭘﯿﺶ ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪ ه اﺳﺖ‪ .‬ھﺮ‬ ‫ﭼﻨﺪ اﯾﻦ اﺣﮑﺎم ﺑﺎ ﺗﻮﺟﮫ ﺑﮫ ﺷﺮاﯾﻂ آن زﻣﺎن و آن ﻣﮑﺎن ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﮫ ﺑﻮده اﺳﺖ وﻟﯽ‬ ‫دﯾﮕﺮ ﺑﺎ ﺷﺮاﯾﻂ دﻧﯿﺎی اﻣﺮوز ھﻤﺨﻮاﻧﯽ ﻧﺪارد و اﯾﺮادی ﺑﺮ آن وارد ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬زﯾﺮا‬ ‫آن اﺣﮑﺎم ﻣﺮﺑﻮط ﺑﮫ ﮔﺬﺷﺘﮫ اﺳﺖ و دوره اش ﭘﺎﯾﺎن ﯾﺎﻓﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﻤﯽ ﺗﻮان ﺧﻮدرا‬ ‫ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﮫ اﺳﻼم داﻧﺴﺖ و ﺑﺮ ﺧﻼف اﺣﮑﺎم آن اﻧﺘﻈﺎر داﺷﺖ‪.‬‬ ‫وﻧﯿﺰ در اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﮫ ﺧﺎﻧﻢ اردﻻن ﻣﯿﻨﻮﯾﺴﺪ‪" :‬اﮔﺮ دھﮫ ‪ 1340‬و ‪ 50‬دھﮫ ھﺎی‬ ‫ورود زﻧﺎن ﺑﮫ ﻋﺮﺻﮫ ﻋﻤﻮﻣﯽ و دﺳﺘﯿﺎﺑﯽ آﻧﮭﺎ ﺑﮫ ﺑﺮﺧﯽ ﺣﻘﻮق اوﻟﯿﮫ ﺷﺎن ﺑﻮده‪،‬‬ ‫اواﺧﺮ دھﮫ ‪ 50‬و ‪ 60‬ﺳﺎل ھﺎی ﺑﺎز ﭘﺲ ﮔﯿﺮی اﯾﻦ ﺣﻘﻮق از زﻧﺎن و راﻧﺪن آﻧﺎن‬ ‫ازﻋﺮﺻﮫ ﻋﻤﻮﻣﯽ‪ ،‬و دھﮫ ‪ 70‬و ‪ 80‬ﺳﺎل ھﺎی ﻓﺸﺎر آﻧﺎن ﺑﺮای ورود ﺑﮫ ﻋﺮﺻﮫ‬ ‫ﻋﻤﻮﻣﯽ و ﮔﺴﺘﺮش ﻣﻄﺎﻟﺒﮫ ﺧﻮاھﯽ و ﺗﺤﻤﯿﻞ ﺧﻮدﺷﺎن ﺑﮫ ﺳﺎﺧﺘﺎر ھﺎی ﻣﺮد‬ ‫ﺳﺎﻻراﻧﮫ ﺑﻮد‪".‬‬ ‫اﯾﻦ ﺳﺌﻮال ﭘﯿﺶ ﻣﯽ آﯾﺪ ﮐﮫ ﭼﻄﻮر ﺷﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺗﺎ ﺣﺪودی ﺑﮫ "ﻋﺮﺻﮫ ﻋﻤﻮﻣﯽ"‬ ‫وارد ﺷﺪﻧﺪ و"ﺑﮫ ﺑﺮﺧﯽ ﺣﻘﻮق اوﻟﯿﮫ ﺷﺎن" دﺳﺖ ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ‪ .‬وﻟﯽ دﯾﺮی ﻧﭙﺎﺋﯿﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن‬ ‫از ﻋﺮﺻﮫ ﻋﻤﻮﻣﯽ راﻧﺪه ﺷﺪﻧﺪ و ﺣﻘﻮق آﻧﺎن ﭘﺲ ﮔﺮﻓﺘﮫ ﺷﺪ‪ .‬زﯾﺮا در ﯾﮏ ﮐﺸﻮر‬ ‫اﺳﻼﻣﯽ ﻃﺒﯿﻌﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﺧﻂ ﻣﺸﯽ زﻧﺪﮔﯽ را ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﯿﮑﻨﺪ از اﯾﻨﺮو‬ ‫ھﺮ وﻗﺖ ﺑﺎﻧﻮان از ﮔﻠﯿﻢ ﺧﻮد ﭘﺎ ﻓﺮاﺗﺮ ﮔﺬارﻧﺪ دﯾﺮی ﻧﺨﻮاھﺪ ﭘﺎﺋﯿﺪ ﮐﮫ ﺑﻨﯿﺎد ﮔﺮان‬ ‫اﺳﻼﻣﯽ ﺑﻄﺮﯾﻘﯽ اﻋﻤﺎل ﻧﻔﻮذ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و زﻧﺎن را ﺳﺮﺟﺎی ﻗﺒﻠﯽ ﺧﻮد‬ ‫ﺑﺮﻣﯿﮕﺮداﻧﻨﺪ‪.‬‬ ‫در دﻧﺒﺎﻟﮫ ﻣﻄﻠﺐ‪ ،‬ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﻣﻘﺎﻟﮫ ﻣﺰﺑﻮر درﻣﻮرد ﺟﻨﺒﺶ ﺑﺎﻧﻮان در اﯾﺮان ﻣﯿﻨﻮﯾﺴﺪ‬ ‫ﮐﮫ ﺑﺎ ﻣﺸﮑﻼت و ﺳﺮﮐﻮب وارﻋﺎب رو ﺑﺮواﺳﺖ وﻣﻌﺘﻘﺪ اﺳﺖ ﮐﮫ ھﺮ ﭼﻨﺪ اﯾﻦ‬ ‫ﺳﺮﮐﻮﺑﯽ " ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ رﯾﺰش ھﺎی ﮐﻮﺗﺎه ﻣﺪﺗﯽ را ﺳﺒﺐ ﺷﻮد اﻣﺎ آن را از ﺗﺪاوم‬ ‫ﻧﻤﯽ اﻧﺪازد‪ ".‬ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎورﻧﺪ ﮐﮫ ﺟﻨﺒﺶ زﻧﺎن و آزادی ﺑﺎﻧﻮان و ﺑﺮاﺑﺮی‬ ‫‪14‬‬


‫آﻧﺎن از ﺧﻮاﺳﺖ زﻣﺎن ﺑﻞ ﺧﻮاﺳﺖ ﯾﺰدان اﺳﺖ و ھﯿﭻ ﻧﯿﺮوﯾﯽ در ھﺮ ﻟﺒﺎﺳﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ از ﭘﯿﺮوزی ﻧﮭﺎﯾﯽ اﯾﻦ ﺟﻨﺒﺶ ﺣﻖ ﻃﻠﺒﯽ و آزادی ﺧﻮاھﯽ و‬ ‫ﺑﺮاﺑﺮی ﺟﻠﻮ ﮔﯿﺮی ﮐﻨﺪ و ﺑﺎﻟﻤﺂل ﻧﯿﺮو ھﺎی واﭘﺴﮕﺮا واﭘﺲ ﺧﻮاھﻨﺪ رﻓﺖ و ﻣﯿﺪان‬ ‫ﺑﺮای آزادی زﻧﺎن ﺑﺎز ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ ‪.‬‬ ‫زﻧﺎن از ﯾﮏ ﻃﺮف ﮐﺸﺸﯽ ﺑﺎﻃﻨﯽ ﺑﺴﻮی ﺧﺎﻟﻖ ﻋﺎﻟﻢ ھﺴﺘﯽ اﺣﺴﺎس ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و‬ ‫ﻧﻤﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ آن را ﻧﻔﯽ ﮐﻨﻨﺪ و درﻋﯿﻦ ﺣﺎل ﺧﻮد را درﯾﮏ ﺗﻨﮕﻨﺎ ﮔﺮﻓﺘﺎر اﺣﺴﺎس‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ اﺷﮑﺎل اﺻﻠﯽ در آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﺘﻮﻟﯿﺎن اﺳﻼم ﺑﺮای ﺣﻔﻆ رﯾﺎﺳﺖ ﺧﻮد‬ ‫ﺣﻘﺎﯾﻖ ﻗﺮآن را ﺗﺤﺮﯾﻒ ﻧﻤﻮدﻧﺪ و اﺳﺘﻨﺒﺎﻃﺎت ﻏﻠﻂ ﺧﻮدرا ﺑﺮ ﻣﺮدم ﺗﺤﻤﯿﻞ ﮐﺮدﻧﺪ‬ ‫ﮐﮫ اﺳﻼم آﺧﺮﯾﻦ ﭘﯿﺎم واﺣﮑﺎم از ﺟﺎﻧﺐ آﻓﺮﯾﻨﻨﺪه ﺟﮭﺎن اﺳﺖ‪ .‬درﺻﻮرﺗﯿﮑﮫ ﻧﮭﺎد‬ ‫دﯾﻦ ﯾﮏ ﺣﺎﻟﺖ ﭘﻮﯾﺎ دارد و ﺗﻐﯿﯿﺮﻣﯽ ﭘﺬﯾﺮد و ﺗﮑﺎﻣﻞ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ و ﺗﻄﻮر ﻣﯽ ﺟﻮﯾﺪ‪.‬‬ ‫ھﻢ اﮐﻨﻮن ﺑﯿﺶ از ﯾﮏ ﻗﺮن و ﻧﯿﻢ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻓﺮﻣﺎن آزادی زﻧﺎن و ﺑﺮاﺑﺮی آﻧﺎن از‬ ‫ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ رﺣﻤﻦ ﺻﺎدر ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ واﭘﺴﮕﺮاﯾﺎن و ﺗﻌﺼﺐ ورزان ﺳﺪ راه‬ ‫ﺧﺪا ﮔﺸﺘﮫ اﻧﺪ و ﺑﺎ ﺗﺤﻤﯿﻞ اﺣﮑﺎم ﻣﻨﺴﻮﺧﮫ ﻣﺮدم را از ﺧﺪا ودﯾﺎﻧﺖ و ﻣﻌﻨﻮﯾﺖ‬ ‫ﺑﯿﺰار و ﺑﺮﮐﻨﺎر ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﯿﺎد دارم ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﭘﯿﺶ در ﺷﮭﺮ ﺳﯿﺪﻧﯽ دراﺳﺘﺮاﻟﯿﺎ ﮐﻨﻔﺮاﻧﺴﯽ ﺑﺎ ﻋﻨﻮان "اﺗﺤﺎد‬ ‫ادﯾﺎن" ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺷﺪه ﺑﻮد و ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎﻧﯽ از ادﯾﺎن ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﻣﻮرد ﻣﺴﺌﻠﮫ اﺗﺤﺎد از‬ ‫دﯾﺪﮔﺎه دﯾﺎﻧﺖ ﺧﻮد ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ و ﻣﻦ ھﻢ ﺑﻌﻨﻮان ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ‬ ‫دﻋﻮت ﺷﺪه ﺑﻮدم‪ .‬دراﯾﻦ ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ ﺧﺎﻧﻤﯽ از اھﻞ اﻧﺪوﻧﺰی ﺑﮫ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﯽ از ﺟﺎﻣﻌﮫ‬ ‫اﺳﻼﻣﯽ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽ ﮐﺮد‪ .‬در ﺿﻤﻦ ﺻﺤﺒﺖ اﻇﮭﺎر داﺷﺖ ﮐﮫ ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن‬ ‫و ﻣﺮدان از اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻌﺪ از اﺗﻤﺎم ﻧﻄﻖ ھﺎ ﺑﺎاو ﮔﻔﺘﮕﻮ ﮐﺮدم و اﻇﮭﺎر‬ ‫داﺷﺘﻢ ﻣﺎ رﻗﺎﺑﺘﯽ ﻧﺪارﯾﻢ‪ ،‬ھﻤﮫ ﺑﺎﯾﺪ در ﺗﺮوﯾﺞ اﺻﻞ ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد‬ ‫ﺑﮑﻮﺷﯿﻢ‪ .‬وﻟﯽ ﺧﻮﺷﺤﺎﻟﻢ ﮐﮫ ﺷﻤﺎ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎء اﷲ را ﺑﮫ اﺳﻢ اﺳﻼم ﺗﺮوﯾﺞ ﻣﯿﮑﻨﯿﺪ‪.‬‬ ‫واﯾﻦ ﺧﻮد دﻟﯿﻞ ﺑﺮ آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد ﺧﻮاﺳﺖ و اراده ﯾﺰدان‬ ‫در اﯾﻦ زﻣﺎن اﺳﺖ و دﻧﯿﺎ ﺑﻄﻮر ﻧﺎﺧﻮد آﮔﺎه ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎءاﷲ اﺳﺖ‪ .‬وﻟﯽ‬ ‫او اﺻﺮار داﺷﺖ ﮐﮫ ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد از اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﮔﻔﺘﻢ ﺷﻤﺎ‬ ‫ﮐﮫ ﺑﻌﻨﻮان ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه ﺟﺎﻣﻌﮫ اﺳﻼﻣﯽ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﺪ ﺑﺎﯾﺪ ﻗﺎﻋﺪةً ﻗﺮآن را ﺧﻮاﻧﺪه‬ ‫ﺑﺎﺷﯿﺪ؟ آﯾﺎ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﯿﺪ ﺣﺪ اﻗﻞ ﯾﮏ آﯾﮫ از آﯾﺎت ﻗﺮآن را ﻧﻘﻞ ﮐﻨﯿﺪ ﮐﮫ دﻟﯿﻞ ﺑﺮ ﺗﺴﺎوی‬ ‫ﺣﻘﻮق رﺟﺎل و ﻧﺴﺎء ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬وﻟﯽ ﻣﻦ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻢ آﯾﺎﺗﯽ از ﻗﺮآن ﻧﻘﻞ ﮐﻨﻢ ﮐﮫ دﻟﯿﻞ ﺑﺮ‬ ‫ﻋﺪم ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق ﻣﺮدان و زﻧﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻌﺪ اﺿﺎﻓﮫ ﮐﺮدم اﮔﺮ ﺷﻤﺎ ﯾﮏ ﮐﺘﺎب‪،‬‬ ‫ﯾﮏ رﺳﺎﻟﮫ ﺣﺘﯽ ﯾﮏ ﻣﻘﺎﻟﮫ ﮐﮫ ﭘﯿﺶ از ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎءاﷲ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ و در آن‬ ‫ﺣﺘﯽ ﺑﮫ اﺷﺎره ﮔﻔﺘﮫ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ ﻃﺒﻖ ﻗﺎﻧﻮن اﺳﻼم زﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﺮاﺑﺮﻧﺪ آن‬ ‫وﻗﺖ ﻣﻦ ﺣﺮف ﺷﻤﺎرا ﻣﯽ ﭘﺬﯾﺮم وﻟﻮ آﻧﮑﮫ در ﻗﺮآن ذﮐﺮی از ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق‬ ‫ﻣﺮدان و زﻧﺎن ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در اﯾﻦ ﻣﺪت ھﺰار و دوﯾﺴﺖ و ﺷﺼﺖ ﺳﺎل از ﻇﮭﻮر‬ ‫اﺳﻼم ﺗﺎ ﻇﮭﻮر ﺟﺪﯾﺪ ھﻤﮫ اﯾﻦ ﻋﻠﻤﺎ‪ ،‬ﻓﻘﮭﺎ‪ ،‬ﺣﮑﻤﺎ و ﻋﺮﻓﺎ ﮐﮫ در ﻋﺎﻟﻢ اﺳﻼم ﭘﯿﺪا‬ ‫‪15‬‬


‫ﺷﺪﻧﺪ ھﯿﭻ ﮐﺪام ﻧﻔﮭﻤﯿﺪﻧﺪ ﮐﮫ ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق رﺟﺎل و ﻧﺴﻮان از اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ اﺳﺖ‬ ‫وﺣﺎل ﺑﺮﺧﯽ از روﺷﻨﻔﮑﺮان اﺳﻼﻣﯽ اﯾﻦ ﮐﺸﻒ را ﺑﻌﻤﻞ آوردﻧﺪ‪ .‬در واﻗﻊ اﯾﻦ‬ ‫روﺷﻨﻔﮑﺮان اﺳﻼﻣﯽ ﺑﺎ درک ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن ﺳﻌﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﯾﮏ ﺣﮑﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺮای‬ ‫اﺳﻼم ﺑﺴﺎزﻧﺪ‪ .‬در دﻧﺒﺎﻟﮫ ﺻﺤﺒﺖ ﮔﻔﺘﻢ ﺑﺎ ھﻤﮫ اﯾﻦ ﺗﻔﺎﺻﯿﻞ‪ ،‬اﮔﺮ ﺷﻤﺎ ﺑﻌﻨﻮان ﻧﻈﺮ‬ ‫ﺷﺨﺼﯽ ﯾﮏ ﻓﺮد ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎور ﺑﺎﺷﯿﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن و ﻣﺮدان ﺑﺎﯾﺪ دارای ﺣﻘﻮق‬ ‫ﻣﺴﺎوی ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻣﻦ ﺑﺪان ارج ﻣﯽ ﻧﮭﻢ و اﯾﻦ ﻧﯿﺖ ﺷﻤﺎرا در ﺟﮭﺖ ﺧﯿﺮ ﺧﻮاھﯽ و‬ ‫اﺣﻘﺎق ﺣﻘﻮق زﻧﺎن ﺳﺘﺎﯾﺶ ﻣﯽ ﮐﻨﻢ زﯾﺮا در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ھﻤﮫ ﻣﺮدﻣﺎن ﺟﮭﺎن ﺑﺎﯾﺪ‬ ‫درک ﮐﻨﻨﺪ و ازآن ﭘﺸﺘﯿﺒﺎﻧﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺎﯾﺪ در ﺟﻤﯿﻊ ﺣﻘﻮق ﻣﺪﻧﯽ ھﻤﻄﺮاز‬ ‫ﻣﺮدان ﺑﺎﺷﻨﺪ و از ھﻤﮫ اﻣﮑﺎﻧﺎت ﺑﺮای ﮐﺴﺐ داﻧﺶ‪ ،‬اﺣﺮاز ﻣﻘﺎﻣﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﺮای ﻧﻮﺳﺎزی دﻧﯿﺎ ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ ﮔﺮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﮔﻔﺘﮕﻮی ﻣﺎ در ھﻤﯿﻦ ﺟﺎ ﺧﺎﺗﻤﮫ ﯾﺎﻓﺖ ﮔﻮﺋﯿﺎ ﺑﮫ ﯾﮏ ﺗﻮاﻓﻘﯽ رﺳﯿﺪﯾﻢ ﮐﮫ اﻣﺮوزه ﺑﺎﯾﺪ‬ ‫و ﺷﺎﯾﺪ ﮐﮫ ھﻤﮫ ﻣﺎ از ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و ﻣﺮدان دﻓﺎع ﮐﻨﯿﻢ و ﭘﺸﺘﯿﺒﺎﻧﯽ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‬ ‫وﻟﯽ درﺳﺖ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ را ﺑﮫ اﺳﻢ اﺳﻼم اﻋﻼن ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‪ .‬اﮔﺮ او ﺗﻮاﻓﻖ‬ ‫ﻧﻤﯿﮑﺮد ﻣﻦ ﺧﻮد را ﻣﻠﺰم ﻣﯽ ﯾﺎﻓﺘﻢ ﮐﮫ ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺳﺎزم ﮐﮫ در اﺳﻼم ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد‬ ‫ﻣﺴﺎوی ﻧﯿﺴﺖ زﯾﺮا زﻧﺎن ﺑﮫ ﻣﻨﺰﻟﮫ زﻣﯿﻦ ﮐﺸﺎورزی ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ از ﺑﺮای ﻣﺮد‬ ‫آﻓﺮﯾﺪه ﺷﺪه اﻧﺪ‪) .‬ﺳﻮره ﺑﻘﺮه‪ ،‬آﯾﮫ ‪ (223‬ﺷﮭﺎدت دو زن ﺑﺮاﺑﺮ ﯾﮏ ﻣﺮد اﺳﺖ‪.‬‬ ‫)ﺳﻮره ﺑﻘﺮه‪ ،‬آﯾﮫ ‪ (282‬زن ﻧﺎﻗﺺ اﻟﻌﻘﻞ اﺳﺖ‪ ) .‬ﻧﮭﺞ اﻟﺒﻼﻏﮫ‪ ،‬ﺧﻄﺒﮫ ‪ (79‬ارث زن‬ ‫ﻧﺼﻒ ارث ﻣﺮد اﺳﺖ‪) .‬ﺳﻮره ﻧﺴﺎء‪ ،‬آﯾﮫ ‪ (11‬ﺧﻮن ﺑﮭﺎی زن ﻧﺼﻒ ﺧﻮن ﺑﮭﺎی‬ ‫ﻣﺮد اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ زﻧﺎن در اﺳﻼم از ﺣﻘﻮق ذﯾﻞ ﻣﺤﺮوﻣﻨﺪ‪ -1 :‬ﺣﻖ وﮐﺎﻟﺖ ‪-2‬‬ ‫ﺣﻖ ﻗﯿﻤﻮﻣﯿﺖ ﯾﺎ وﻻﯾﺖ ‪ -3‬ﺣﻖ ازدواج ‪ -4‬ﺣﻖ ﻃﻼق ‪ -5‬ﺣﻖ اﺟﺘﮭﺎد‪ -6 -‬ﺣﻖ‬ ‫ﻗﻀﺎوت ‪ -7‬ﺣﻖ ادای اﻗﺎﻣﮫ ‪ -8‬ﺣﻖ ﻣﺸﻮرت ‪ -9‬ﺣﻖ وﻋﻆ و ﻏﯿﺮه وﻟﯽ در آﯾﯿﻦ‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ در ﮐﻠﯿﮫ اﯾﻦ ﻣﻮارد زﻧﺎن ﺣﻖ ﻣﺴﺎوی ﺑﺎ ﻣﺮدان را دارﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺷﺠﺎع اﻟﺪﯾﻦ ﺷﻔﺎ در ﮐﺘﺎب "ﺗﻮﻟﺪی دﯾﮕﺮ" ﺑﺮﺧﯽ از ﺗﺒﻌﯿﻀﺎت ﮐﮫ در ﻣﻮرد زﻧﺎن‬ ‫وﺟﻮد دارد‪ ،‬ﺑﺮ ﺷﻤﺮده اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﺎ ﺑﮫ ﻧﻘﻞ آﻧﮭﺎ ﻣﯽ ﭘﺮدازﯾﻢ‪ " :‬ﺑﺮداﺷﺖ ﻗﺮآن از‬ ‫زن ﻣﺸﺎﺑﮫ ﺑﺮداﺷﺘﮭﺎی ﺗﻮرات و ﺑﺮداﺷﺘﮭﺎی "ﺑﺨﺶ ﺗﻮراﺗﯽ" اﻧﺠﯿﻞ اﺳﺖ‪" :‬ﻣﺮدان‬ ‫را ﺑﺮ زﻧﺎن ﺑﺮ ﺗﺮی اﺳﺖ‪ ) ،‬ﺑﻘﺮه‪ (228،‬زﯾﺮا ﮐﮫ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮﺧﯽ را ﺑﺮ ﺑﺮﺧﯽ‬ ‫دﯾﮕﺮ ﺑﺮ ﺗﺮ ﻣﻘﺮر ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ‪ ،‬و ﻧﯿﺰ از اﯾﻦ ﺑﺎﺑﺖ ﮐﮫ ﻣﺮدان از ﻣﺎل ﺧﻮد ﺑﮫ‬ ‫زﻧﺎن ﻧﻔﻘﮫ ﻣﯿﺪھﻨﺪ‪) .‬ﻧﺴﺎء‪ (34،‬زﻧﺎﻧﯽ را ﺑﮫ ﻧﮑﺎح ﺧﻮد در آورﯾﺪ ﮐﮫ ﻣﻮرد ﭘﺴﻨﺪﺗﺎن‬ ‫ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ :‬دو ﯾﺎ ﺳﮫ ﯾﺎ ﭼﮭﺎر )ﻧﺴﺎء‪ ،(34،‬و ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ دﻟﭙﺴﻨﺪﺗﺎن ﻧﺒﻮدﻧﺪ در اﻣﺮ ﻃﻼق‬ ‫آﻧﮭﺎ دﻏﺪﻏﮫ ای ﺑﮫ ﺧﻮد راه ﻧﺪھﯿﺪ )ﻧﺴﺎء‪ ، (19،‬زﻧﺎﻧﯽ را ﮐﮫ از ﻧﺎﻓﺮﻣﺎﻧﯿﺸﺎن‬ ‫ﺑﯿﻤﻨﺎﮐﯿﺪ‪ ،‬ﻧﺨﺴﺖ ﻧﺼﯿﺤﺖ ﮐﻨﯿﺪ‪ ،‬ﺳﭙﺲ از ﺧﻮاﺑﮕﺎھﺸﺎن دوری ﮔﺰﯾﻨﯿﺪ‪ ،‬و ﺳﺮ اﻧﺠﺎم‬ ‫آﻧﺎﻧﺮا ﺑﮫ زدن ﺗﻨﺒﯿﮫ ﮐﻨﯿﺪ )ﻧﺴﺎء‪ ،(33 ،‬اﯾﻨﺎن ﮐﺸﺘﺰار ﺷﻤﺎﯾﻨﺪ‪) ...،‬ﺑﻘﺮه‪ ،(223،‬و ھﺮ‬ ‫ﮐﺪام از زﻧﺎﻧﺘﺎن را ﮐﮫ ﻣﺮﺗﮑﺐ ﺧﻄﺎﺋﯽ ﻓﺎﺣﺶ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﭼﮭﺎرﺗﻦ از ﮔﻮاھﺎﻧﯽ‬ ‫ﮐﮫ ﺧﻮد ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﯿﮑﻨﯿﺪ ﺑﮫ ﺧﻄﺎی آﻧﺎن ﮔﻮاھﯽ دھﻨﺪ آﻧﻘﺪر در ﺧﺎﻧﮫ زﻧﺪاﻧﯽ ﮐﻨﯿﺪ ﺗﺎ‬ ‫‪16‬‬


‫ﻋﻤﺮﺷﺎن ﺑﮫ آﺧﺮ ﺑﺮﺳﺪ ﯾﺎ آﻧﮑﮫ ﺧﺪاوﻧﺪ راه ﻧﺠﺎﺗﯽ ﺑﺮاﯾﺸﺎن ﻓﺮاھﻢ آورد )ﻧﺴﺎء‪(15،‬‬

‫ﺧﺪا ﺑﮫ ﺷﻤﺎ ﻓﺮﻣﺎن ﻣﯿﺪھﺪ ﮐﮫ ارث ﯾﮏ ﭘﺴﺮ را دوﺑﺮاﺑﺮ ارث ﯾﮏ دﺧﺘﺮ ﻗﺮاردھﯿﺪ‬ ‫)ﻧﺴﺎء‪ ،(11 ،‬و ﺑﺮای ادای ﺷﮭﺎدت دو ﻣﺮد ﮔﻮاه آورﯾﺪ و اﮔﺮ دو ﻧﻔﺮ ﻣﺮد ﻧﯿﺎﺑﯿﺪ‬ ‫ﯾﮏ ﻣﺮد و دو زن را ﮔﻮاه ﺑﯿﺎورﯾﺪ")ﺑﻘﺮه ‪ ) ( 282‬ﺗﻮﻟﺪی دﯾﮕﺮ‪ ،‬ﺻﺺ‬ ‫‪342‬و‪(343‬‬

‫ﭘﯿﺶ از اﻧﻘﻼب اﺳﻼﻣﯽ در زﻣﺎن ﻣﺤﻤﺪ رﺿﺎﺷﺎه ﮐﻨﮕﺮه ﺑﺎﻧﻮان ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺷﺪ و ﺷﺎه‬ ‫ﻣﺴﻠﻤﺎن ﻗﺪﻣﯽ در راه ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﺮداﺷﺖ وﻟﯽ ﻣﻮرد اﻋﺘﺮاض ﻋﻠﻤﺎی‬ ‫اﺳﻼم ازﺟﻤﻠﮫ آﯾﺖ اﷲ ﺧﻤﯿﻨﯽ ﻗﺮارﮔﺮﻓﺖ‪ .‬زﯾﺮا ﺑﻌﻘﯿﺪه آﻧﺎن ﺷﺎه ﻓﻘﯿﺪ از اﺳﻼم ﻗﺪم‬ ‫ﻓﺮاﺗﺮﺑﺮداﺷﺘﮫ و ﺑﮫ ﺗﺮوﯾﺞ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﭘﺮداﺧﺘﮫ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺮای آﻧﮑﮫ ﺑﮫ ﻋﻤﻮم ﻧﺸﺎن‬ ‫دھﻨﺪ ﮐﮫ آﯾﺖ اﷲ ﺧﻤﯿﻨﯽ ﺟﺮات اﻋﺘﺮاض ﺑﮫ ﺣﮑﻮﻣﺖ وﻗﺖ را داﺷﺘﮫ ﻧﻄﻖ اورا‬ ‫در اواﺋﻞ اﻧﻘﻼب از رادﯾﻮ ﭘﺨﺶ ﮐﺮدﻧﺪ و ﻣﻦ ﺑﮕﻮش ﺧﻮدم ﺷﻨﯿﺪم ﮐﮫ آﯾﺖ اﷲ‬ ‫ﺧﻤﯿﻨﯽ ﺧﻄﺎب ﺑﮫ ﺷﺎه ﮔﻔﺖ "ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق رﺟﺎل و ﻧﺴﻮان ﻣﺎل ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء اﺳﺖ‬ ‫ﭼﺮا آن را ﺑﮫ ﺧﻮد ﻧﺴﺒﺖ ﻣﯿﺪھﯽ؟" اﻟﺒﺘﮫ درﺳﺖ ﻣﯽ ﮔﻔﺖ‪ .‬و ﻧﯿﺰ در ﮐﺘﺎﺑﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان " ﺑﮭﺎﺋﯿﺖ" ﮐﮫ از ﺟﺎﻧﺐ ﻣﺨﺎﻟﻔﺎن در ﻟﺒﺎس ﻣﺤﻘﻘﺎن ﺗﮭﯿﮫ و اﻧﺘﺸﺎرﯾﺎﻓﺘﮫ‬ ‫اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﺑﮫ وﺿﻮح ذﮐﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ آﯾﺖ اﷲ ﺧﻤﯿﻨﯽ ﺑﮫ ﺷﺎه اﻋﺘﺮاض ﮐﺮد و‬ ‫ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق رﺟﺎل و ﻧﺴﻮان را از اﺣﮑﺎم ﺑﮭﺎﺋﯿﺖ ﺷﻤﺮد‪ .‬در اﯾﻨﺠﺎ ﺑﮫ ﻧﻘﻞ‬ ‫ﺟﻤﻼﺗﯽ ﭼﻨﺪ از ﺳﺨﻨﺮاﻧﯽ آﯾﺖ اﷲ ﺧﻤﯿﻨﯽ ﮐﮫ در ﺳﺎل ‪ 1342‬اﯾﺮاد ﺷﺪه ﻣﯿﭙﺮدازﯾﻢ‬ ‫ﺗﺎ اﯾﻦ اﻋﺘﺮاض را ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺳﺎزﯾﻢ‪" :‬ﺷﻤﺎ آﻗﺎﯾﺎن در ﺗﻘﻮﯾﻢ دو ﺳﺎل ﭘﯿﺶ از اﯾﻦ ﯾﺎ ﺳﮫ‬ ‫ﺳﺎل ﭘﯿﺶ از اﯾﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ھﺎ ﻣﺮاﺟﻌﮫ ﮐﻨﯿﺪ‪ ،‬در آﻧﺠﺎ ﻣﯿﻨﻮﯾﺴﺪ‪» :‬ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زن و‬ ‫ﻣﺮد‪ ،‬رأی ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء اﺳﺖ‪ «.‬آﻗﺎﯾﺎن از او ﺗﺒﻌﯿﺖ ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ‪ .‬آﻗﺎی ﺷﺎه ھﻢ ﻧﻔﮭﻤﯿﺪه‬ ‫ﻣﯿﺮود ﺑﺎﻻی آﻧﺠﺎ ﻣﯿﮕﻮﯾﺪ‪ :‬ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد‪ .‬آﻗﺎ ! اﯾﻦ را ﺑﮫ ﺗﻮ ﺗﺰرﯾﻖ‬ ‫ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﮕﻮﯾﻨﺪ ﺑﮭﺎﺋﯽ ھﺴﺘﯽ‪ ،‬ﮐﮫ ﻣﻦ ﺑﮕﻮﯾﻢ ﮐﺎﻓﺮ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﯿﺮوﻧﺖ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﻧﮑﻦ‬ ‫اﯾﻨﻄﻮر‪ ،‬ﺑﺪﺑﺨﺖ ! ﻧﮑﻦ اﯾﻨﻄﻮر‪ .‬ﺗﻌﻠﯿﻢ اﺟﺒﺎری ﻋﻤﻮﻣﯽ‪ ،‬ﻧﻈﺎﻣﯽ ﮐﺮدن زن رأی‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء اﺳﺖ‪ ".‬ﻣﻦ ﺧﻮد ﺷﺎھﺪ ﺑﻮدم ﮐﮫ آﺧﻮﻧﺪھﺎ در ﺧﯿﺎﺑﺎن ھﺎ ﭘﯿﺎده روی‬ ‫ﻣﯿﮑﺮدﻧﺪ و ﺑﮫ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﮐﻨﮕﺮه ﺑﺎﻧﻮان اﻋﺘﺮاض ﻣﯽ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺗﺮوﯾﺞ اﻓﮑﺎر ﻧﻮ و آرﻣﺎن ھﺎی ﭘﯿﺸﺮو ﻣﻮﺟﺐ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺑﺸﺮ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد و‬ ‫ھﺮﮐﺲ در اﯾﻦ راه ﺑﮑﻮﺷﺪ ﮔﺎﻣﯽ در ﺟﮭﺖ ﺑﮭﺒﻮد وﺿﻊ ﺟﮭﺎن ﺑﺮداﺷﺘﮫ اﺳﺖ و ﺑﺎﯾﺪ‬ ‫ﻣﻮرد ﺗﺤﺴﯿﻦ و ﺗﻘﺪﯾﺮ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد وﻟﯽ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ را ﺑﮫ اﺳﻢ اﺳﻼم ﺗﺮوﯾﺞ ﮐﺮدن‬ ‫ﯾﮏ ﺿﺮر ﭘﻨﮭﺎﻧﯽ دارد و ﺑﺮ ﺧﻼف اراده اﻟﮭﯽ اﺳﺖ‪ .‬زﯾﺮا ﻣﺮدم را دﭼﺎر ﺗﻮھﻢ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﺪ و آﻧﺎن را در واﭘﺴﮕﺮاﺋﯽ ﻣﺬھﺐ ﺳﻨﺘﯽ ﻧﮕﮫ ﻣﯽ دارد و ﺗﻀﺎد ﺑﯿﻦ اﻓﮑﺎر‬ ‫ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﮫ و روﻧﺪ زﻣﺎﻧﮫ ﺑﺎ ﻣﺬھﺐ ﺳﻨﺘﯽ ھﻤﭽﻨﺎن دوام ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬در راﺑﻄﮫ ﺑﺪﯾﻦ‬ ‫ﻧﮑﺘﮫ ﻣﺮا ﺑﯿﺎد ﺻﺤﺒﺖ ﺟﻨﺎب ﺧﺎﺗﻤﯽ ﻣﯽ اﻧﺪازد ﮐﮫ از ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺻﺤﺒﺖ ﮐﺮد‬ ‫ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺑﮫ اﻓﮑﺎر روﺷﻨﻔﮑﺮاﻧﮫ و ﻧﯿﺖ ﺧﯿﺮﺧﻮاھﺎﻧﮫ اﯾﺸﺎن ارج ﻣﯽ ﻧﮭﻢ وﻟﯽ آن‬ ‫ﮔﻮﻧﮫ ﺻﺤﺒﺖ ﮐﺮد ﮐﮫ ﮔﻮﺋﯽ اﺳﻼم ﭘﺮﭼﻤﺪار ﺻﻠﺢ ﺟﮭﺎن اﺳﺖ‪ .‬در آن ﺻﻮرت ﺑﮫ‬ ‫‪17‬‬


‫ده ھﺎ آﯾﺎت ﻗﺮآن ﮐﮫ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ آن دارد ﮐﮫ ﻣﺸﺮﮐﺎن ﻧﺠﺲ ھﺴﺘﻨﺪ و اﮐﺜﺮ ﻣﺮدم‬ ‫ﺟﮭﺎن ﮐﺎﻓﺮ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﻧﻈﺎﯾﺮ آن ﺧﻂ ﺑﻄﻼن ﮐﺸﯿﺪ‪.‬‬ ‫اﮔﺮ اﻓﮑﺎر و آرﻣﺎن روﺷﻦ ﻓﮑﺮان و ﺧﺮدﻣﻨﺪان ﺑﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﮔﺮاﯾﺶ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ‬ ‫اﯾﺮادی ﺑﺮ آن وارد ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ دﻟﯿﻞ ﺑﺮ آن اﺳﺖ ﮐﮫ آﻧﺎن روح ﻋﺼﺮ و ﻧﯿﺎز زﻣﺎن‬ ‫را درﯾﺎﻓﺘﮫ اﻧﺪ‪ ،‬زﯾﺮا ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ روح ﻋﺼﺮ و ﻧﯿﺎز زﻣﺎن اﺳﺖ‪ .‬ھﺮﮐﮫ روح‬ ‫زﻣﺎن را درﯾﺎﺑﺪ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻓﮑﺮ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ ،‬وﻟﻮ آﻧﮑﮫ اﻋﺘﻘﺎدی ﺑﮫ ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ رﺳﺎﻟﺖ‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻧﺪاﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ و آﮔﺎه ﻧﺒﺎﺷﺪ ﮐﮫ ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﯿﺮ روﺣﯽ ﺧﻼﻗﮫ اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺮ ﻋﺎﻟﻢ دﻣﯿﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﯽ دﻟﯿﻞ ﻧﺒﻮد ﮐﮫ ھﺮﮐﮫ ﺳﺨﻦ ﻧﻮ ﮔﻔﺖ و اﻓﮑﺎر ﺗﺎزه اراﺋﮫ‬ ‫ﮐﺮد ﻧﻈﯿﺮ دﮐﺘﺮ ﻣﺼﺪق‪ ،‬ﮐﺴﺮوی‪ ،‬ﺣﺴﻦ رﺷﺪﯾﮫ ‪ ،‬دھﺨﺪا و ﺑﺴﯿﺎری دﯾﮕﺮ ﺑﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ‬ ‫ﺑﻮدن ﻣﺘﮭﻢ ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﺑﺤﺚ ﮐﮫ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎء اﷲ روح ﻋﺼﺮ اﺳﺖ ﻣﻦ را ﺑﯿﺎد ﮔﻔﺘﮫای‬ ‫از ﺗﻮﻟﺴﺘﻮی ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه ﺑﺰرگ اروﭘﺎ و ﻓﯿﻠﺴﻮف ﻋﺎﻟﯿﻘﺪر روس ﻣﯽ اﻧﺪازد ﮐﮫ در‬ ‫ﻧﺎﻣﮫ ای ﺧﻄﺎب ﺑﮫ ﮐﻨﺖ دو ﺳﺎﺳﯽ ﺷﺮق ﺷﻨﺎس و ﻋﻀﻮ ﻓﺮھﻨﮕﺴﺘﺎن ﻓﺮاﻧﺴﮫ‬ ‫ﻧﻮﺷﺖ‪...." :‬ﺗﻌﻠﯿﻤﺎت ﺑﮭﺎﺋﯽ روح اﯾﻦ ﻋﺼﺮ و ﺑﮫ ﻣﻘﺘﻀﺎی ﻧﯿﺎز ﺑﺸﺮ ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪه‬ ‫اﺳﺖ‪ ....‬ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و اﺣﮑﺎم ﺑﮭﺎﺋﯽ را در ﺟﮭﺎن ﺗﻨﻔﯿﺬ ﻧﻤﻮد و وﺣﺪت ﺣﻘﯿﻘﯽ را ﮐﮫ‬ ‫اﺳﺎس اﯾﻦ دﯾﺎﻧﺖ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﺸﺮ داد‪".‬‬ ‫در ﻃﻮل ھﺰاران ﺳﺎل در ھﯿﭻ ﺟﺎی دﻧﯿﺎ ﻧﮭﻀﺘﯽ ﺑﺮای ﺗﺴﺎوی زﻧﺎن و ﻣﺮدان‬ ‫ﺻﻮرت ﻧﭙﺬﯾﺮﻓﺖ‪ .‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟﮫ ﺑﺪﯾﻦ ﺳﺎﺑﻘﮫ ﻃﻮﻻﻧﯽ ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ اﯾﻦ ﺳﺌﻮال‬ ‫ﭘﯿﺶ آﯾﺪ ﮐﮫ ﭼﮫ ﺷﺪ ﺑﺴﺎط ھﺰاران ﺳﺎﻟﮫ ﯾﮑﺒﺎره درھﻢ رﯾﺨﺘﮫ ﺷﺪ‪ ،‬زﻧﺠﯿﺮ دﯾﺮﯾﻨﮫ رو‬ ‫ﺑﮫ ﮔﺴﺴﺘﮕﯽ ﻧﮭﺎد‪ ،‬روﻧﺪ آزادی زﻧﺎن ﺷﺮوع ﺷﺪ و ھﻨﻮز ﭘﯿﺶ ﻣﯽ رود ﺗﺎ ﺑﮫ اوج‬ ‫ﻋﺰت و اﺣﺘﺮام ﺷﮕﻔﺘﯽ اﻧﮕﯿﺰ ﺑﺎﻧﻮان ﻣﻨﺘﮭﯽ ﮔﺮدد‪ .‬ﭘﺪﯾﺪه ای ﮐﮫ ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪ ﻃﻠﻮع‬ ‫آﺋﯿﻦ ﻧﻮ ﺑﻮد ﮐﮫ در ﮐﺸﻮری ﻋﻘﺐ اﻓﺘﺎده‪ ،‬ﺑﮫ ﺧﺮاﻓﺎت آﻟﻮده‪ ،‬از ﺗﻌﺼﺒﺎت ﻓﺮﺳﻮده‪،‬‬ ‫ﺑﮫ اﻧﺤﻄﺎط اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺗﺪﻧﯽ اﺧﻼﻗﯽ ﮔﺮاﺋﯿﺪه و در ﻣﻨﺠﻼب ﻓﺴﺎد ﺳﯿﺎﺳﯽ‬ ‫ﻓﺮواﻓﺘﺎده‪ ،‬اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺎد و ﭘﺮﭼﻢ آزادی زﻧﺎن و ﺗﺴﺎوی ﺑﺎﻧﻮان و ﻣﺮدان ﺑﺮاﻓﺮاﺷﺘﮫ‬ ‫ﺷﺪ‪ .‬ﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت رب اﻋﻠﯽ )ﺑﺎب( ﭼﻮن رﻋﺪی در آﺳﻤﺎن اﯾﺮان ﻃﻨﯿﻦ اﻧﺪاﺧﺖ‬ ‫و ارﮐﺎن واﭘﺴﮕﺮاﺋﯽ ﻣﺬھﺒﯽ‪ ،‬اﻧﺠﻤﺎد ﻓﮑﺮی و ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻓﺎﺳﺪ ﺳﯿﺎﺳﯽ را ﻟﺮزاﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﻧﺨﺴﺖ ﺣﻀﺮت رب اﻋﻠﯽ ﺗﺴﺎوی زن و ﻣﺮد را اﻋﻼن ﮐﺮد و ﻣﻘﺪﻣﺎت آزادی‬ ‫زﻧﺎن را ﻓﺮاھﻢ آورد و ﺳﭙﺲ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻧﮭﻀﺖ ﺑﺎﺑﯽ را ﺑﮫ ﻧﺘﯿﺠﮫ ﻧﮭﺎﺋﯽ‬ ‫رﺳﺎﻧﺪ و ﺑﻌﻨﻮان ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ اوج ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ ﺑﺎﻧﻮان را ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﻧﻤﻮد وﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪ اﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎ زﺑﺎﻧﯽ ﮔﻮﯾﺎ ﺑﮫ ﭘﯿﺸﺮوی و ﭘﯿﺸﺘﺎزی ﺑﺎﻧﻮان در ﻋﺮﺻﮫ ﺟ���ﺎﻧﯽ ﺧﺒﺮ‬ ‫داد‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ از اﯾﻦ ﻣﺮﺣﻠﮫ ﺑﺎﻻ ﺗﺮ رﻓﺖ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ از ﺣﻘﻮق ﻣﺴﺎوی‬ ‫ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ ﮔﺮدﻧﺪ وازاﻣﮑﺎﻧﺎت ﺗﺤﺼﯿﻠﯽ و اﺣﺮاز ﻣﻘﺎﻣﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺑﺮ‬ ‫ﺧﻮردار ﺷﻮﻧﺪ ﺑﻠﮑﮫ آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺑﻨﯿﺎدی ﻧﻈﺎم ﺟﮭﺎﻧﯽ را ﺑﻤﻘﺪار زﯾﺎد ﻧﺘﯿﺠﮫ‬ ‫ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ اﺳﺘﻌﺪاد ﺑﺎﻧﻮان و ﺷﺮﮐﺖ ﻓﻌﺎﻻﻧﮫ آﻧﺎن در ﺳﺎﺧﺘﻦ دﻧﯿﺎی ﻧﻮ ﺑﺮ اﺳﺎس‬ ‫ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ و اﺗﺤﺎد و ﻣﺤﺒﺖ ﺧﺎﻧﻮاده اﻧﺴﺎﻧﯽ در اﯾﻦ ﮐﺮه ﺧﺎﮐﯽ داﻧﺴﺖ‪.‬‬ ‫‪18‬‬


‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ اﺳﺘﻌﺪاد ﺑﺎﻧﻮان را ﮐﮫ ﻃﯽ ھﺰاران ﺳﺎل ﻣﻮرد اﻧﮑﺎر و‬ ‫ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت آﻧﺎن ﻣﻮرد ﺗﺤﻘﯿﺮ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﮫ ﺑﻮد در ﻧﻈﺮ داﺷﺖ‪ .‬ﺧﺼﺎﺋﺺ ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫را ﺷﺮط اﺻﻠﯽ و ﻋﺎﻣﻞ ﺑﻨﯿﺎدی در ﺗﺤﻘﻖ ﺻﻠﺢ ﺟﮭﺎﻧﯽ و ﺧﺎﺗﻤﮫ دادن ﺑﮫ ﺷﺶ‬ ‫ھﺰار ﺳﺎل ﺗﺎرﯾﺦ ﭘﺮ ﺧﺸﻮﻧﺖ و ﺗﻮﺣﺶ داﻧﺴﺖ‪ .‬ﭼﮫ ﻃﯽ ھﺰاران ﺳﺎ ل ﻣﺮدان‬ ‫ﻗﮭﺮﻣﺎن ﻣﯿﺪان ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬دﻻوری را در ﻧﺒﺮد ﻣﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺷﺮاﻓﺖ را در ﻏﻠﺒﮫ ﻣﯽ‬ ‫ﭘﻨﺪاﺷﺘﻨﺪ و ﻧﺎﺑﻮدی دﯾﮕﺮان را ﻧﺸﺎﻧﮫ ﻓﺘﺢ و ﭘﯿﺮوزی ﻣﯽ اﻧﮕﺎﺷﺘﻨﺪ ‪.‬‬ ‫اﮔﺮ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻋﻠﻤﺪار ﺗﺴﺎوی ﻣﺮدان و زﻧﺎن ھﺴﺘﻨﺪ ﺑﻌﻠﺖ آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق‬ ‫زن و ﻣﺮد ﺟﺰو ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﺻﻮﻟﯽ آﺋﯿﻦ ﻧﻮﯾﻦ اﺳﺖ‪ .‬از اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﺳﻮء ﺗﻔﺎھﻢ ﭘﯿﺶ‬ ‫ﻧﯿﺎﯾﺪ‪ .‬ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﭘﯿﺪاﯾﺶ ادﯾﺎن ﮔﺬﺷﺘﮫ را ﺳﯿﺮ ﺗﺎرﯾﺦ روﺣﺎﻧﯽ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ‪ ،‬ﺑﮫ ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ‬ ‫رﺳﺎﻟﺖ آﻧﮭﺎ اﻋﺘﺮاف دارﻧﺪ و اﺣﺘﺮام ﻣﯽ ﮔﺬارﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻨﺘﮭﯽ اﺻﻞ ﺗﮑﺎﻣﻞ را در ﻣﻮرد‬ ‫دﯾﻦ ﻧﯿﺰ ﺻﺎدق ﻣﯽ داﻧﻨﺪ ﮐﮫ دﯾﺎﻧﺖ ھﻢ ﺑﮫ ﻣﺎﻧﻨﺪ ھﺮ ﻧﮭﺎد دﯾﮕﺮ ﺑﺎﯾﺪ ﺗﮑﺎﻣﻞ ﯾﺎﺑﺪ و‬ ‫ﺑﺎ ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ھﻤﺨﻮاﻧﯽ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻠﮑﮫ ﻣﺮدﻣﺎن را ﺑﮫ ﻣﺮﺣﻠﮫای‬ ‫ﺑﺎﻻﺗﺮ و دﻧﯿﺎﺋﯽ ﻧﻮﺗﺮ ﺳﻮق دھﺪ و اﻋﺘﻼء ﺑﺨﺸﺪ‪ .‬ادﯾﺎن ﮔﺬﺷﺘﮫ را ﻧﻤﯽ ﺗﻮان ﺗﺮﻣﯿﻢ‬ ‫و ﺗﻌﻤﯿﺮ ﻧﻤﻮد زﯾﺮا اﻓﮑﺎر روﺷﻨﻔﮑﺮان ﺑﺎ ﺑﻨﯿﺎن ادﯾﺎن ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺗﻀﺎد ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ و‬ ‫ﻣﺸﮑﻼت اﯾﺠﺎد ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬ﻣﺮدﻣﺎن ﺟﮭﺎن ﺑﺪون آﻧﮑﮫ آﮔﺎه ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﯿﺮ روﺣﯽ‬ ‫ﺟﺪﯾﺪ ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ دﻧﯿﺎ را ﺑﮫ ﺟﻠﻮ ﭘﯿﺶ ﻣﯽ ﺑﺮد‪ .‬ﯾﮑﯽ از ﺗﺎﺛﯿﺮات روح ﺟﺪﯾﺪ آن‬ ‫اﺳﺖ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺷﻮﻧﺪ و در ﺟﻤﯿﻊ ﻗﻠﻤﺮوھﺎی ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﺸﺮ‬ ‫ھﻤﺪوش ﻣﺮدان ﮔﺮدﻧﺪ ﺑﻠﮑﮫ در ﻣﻮاردی ﺟﻠﻮﺗﺮ اﻓﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﺮدم ﻣﺨﺘﺎر ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﺗﻌﻠﻖ ﺑﮫ ادﯾﺎن ﻋﺘﯿﻘﮫ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ وﻟﯽ ﻋﻤﻼً ﭼﺎرهای‬ ‫ﻧﺪارﻧﺪ ﺟﺰ آﻧﮑﮫ اﺣﮑﺎم ادﯾﺎن ﭘﯿﺸﯿﻦ را ﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﮔﺬارﻧﺪ و ﺑﮫ ﺳﻮی دﻧﯿﺎی ﻧﻮ رو‬ ‫آورﻧﺪ‪ .‬ﺑﮫ ﻋﻘﯿﺪه ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن اﻣﺮوزه اﮔﺮ ﻣﺮدﻣﺎن در ﻣﻮرد ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و‬ ‫ﻣﺮدان ﺗﻼش ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ در واﻗﻊ اراده ﯾﺰدان را اﺟﺮا ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬زﯾﺮا ﺧﺪاوﻧﺪ زﻧﺠﯿﺮ‬ ‫دﯾﺮﯾﻨﮫ را از ﭘﺎی ﺑﺎﻧﻮان ﺑﺮداﺷﺖ و ﺟﻨﺲ زن را ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎ ﻣﺮدان داﻧﺴﺖ و در‬ ‫ﻣﻮاردی ﺑﺮ ﺗﺮ ﺷﻤﺮد‪ .‬ﺑﺮای ﺳﺎﺧﺘﻦ دﻧﯿﺎی ﻧﻮ ﭼﺎره ای ﻧﯿﺴﺖ ﺟﺰ آﻧﮑﮫ از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ‬ ‫ﻧﻮ‪ ،‬از آﺋﯿﻦ ﭘﯿﺸﺮو ﺑﮭﺮه ﮔﯿﺮﻧﺪ وﻟﻮ آﻧﮑﮫ ﺑﮫ ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ آن اﻋﺘﺮاف و اﻋﺘﻘﺎدی ﻧﺪاﺷﺘﮫ‬ ‫ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﭼﯿﺰی ﮐﮫ ﻣﺤﺴﻮس اﺳﺖ آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﺘﺎ ﺳﻔﺎﻧﮫ اﺣﮑﺎم ادﯾﺎن ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺑﺎ روح‬ ‫زﻣﺎﻧﮫ ﺗﻀﺎد ﭘﯿﺪا ﮐﺮده و ﮐﺸﺎﮐﺶ ﺑﻮﺟﻮد آورده و ﻣﻌﺘﻘﺪﯾﻦ ﺑﮫ ادﯾﺎن ﺳﻨﺘﯽ را دﭼﺎر‬ ‫دوﮔﺎﻧﮕﯽ دروﻧﯽ ﮐﺮده اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ از ﯾﮏ ﻃﺮف ﺑﮫ ﺧﺪا اﻋﺘﻘﺎد دارﻧﺪ و‬ ‫ﺑﮫ ادﯾﺎن ﺳﻨﺘﯽ ﭘﺎﺑﻨﺪ ھﺴﺘﻨﺪ وﻟﯽ از ﺳﻮی دﯾﮕﺮ ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن را ﻃﻮری دﯾﮕﺮ‬ ‫ﻣﯽ ﺑﯿﻨﻨﺪ و ﺧﻮد را ﻣﺠﺒﻮر ﻣﯽ ﯾﺎﺑﻨﺪ ﮐﮫ اﺣﮑﺎم دﯾﻨﯽ را ﮐﮫ ﺑﺪان ﻣﻌﺘﻘﺪ ھﺴﺘﻨﺪ‪،‬‬ ‫ﻧﺎدﯾﺪه ﮔﯿﺮﻧﺪ و ﺑﮫ ﺳﻮی دﻧﯿﺎی ﻧﻮ ﮔﺎم ﺑﺮدارﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ ﮐﮫ ھﺮ وﻗﺖ ﺑﺸﺮ ﻧﯿﺎز ﺑﮫ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ دﯾﮕﺮ وارﺗﻘﺎء ﺑﮫ ﻣﺮﺣﻠﮫ ای ﺑﺎﻻﺗﺮ‬ ‫داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ در ﭘﯿﺪاﺋﯽ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﭘﯿﺸﺮو و ﺟﻠﻮه آﺋﯿﻦ ﻧﻮ دﻗﯿﻘﮫ ای ﺗﺂﺧﯿﺮ ﻧﻤﯿﺎﻓﺘﺪ‪ .‬ﭘﯿﺶ‬ ‫‪19‬‬


‫از آﻧﮑﮫ آدﻣﯽ دﭼﺎر ﻣﺨﻤﺼﮫ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺗﻀﺎد دروﻧﯽ ﮔﺮدد ﺧﺪاوﻧﺪ او را ﺑﮫ‬ ‫ﺳﻮی دﻧﯿﺎی ﻧﻮﺗﺮ و ﺑﺮﺗﺮ رھﺒﺮی ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﺑﻨﯿﺎدﮔﺮاﯾﺎن ﻣﺬھﺒﯽ و ﻧﯿﺰ ﺑﺮﺧﯽ‬ ‫ﻣﺮدﻣﺎن ﻋﺎدی ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ دور ﺧﻮد ﭘﯿﻠﮫ ﻣﯽ ﺗﻨﻨﺪ ودرﺗﻨﮕﻨﺎی ﺳﻨﺖ ھﺎی دﯾﺮﯾﻨﮫ‪،‬‬ ‫ﻋﻘﺎﺋﺪ ﻋﺘﯿﻘﮫ و اﺣﮑﺎم ﻣﻨﺴﻮﺧﮫ ﻣﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ و ﻣﯽ ﻧﺎﻟﻨﺪ‪ .‬ازﻋﺪل و رﺣﻤﺖ اﻟﮭﯽ ﺑﺪور‬ ‫اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺸﺮ را ﺑﺮ ﺳﺮ دوراھﯽ ﻗﺮار دھﺪ و ﺑﯿﻦ ﮐﺸﺶ روﺣﯽ و ادراک ﻋﻘﻠﯽ او‬ ‫ﺗﻀﺎد اﯾﺠﺎد ﮐﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺮای ﺗﺄﯾﯿﺪ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ‪ ،‬ﺣﻀﺮت رﺳﻮل اﺻﻞ ﺗﮑﺎﻣﻞ را ﺗﺎﺋﯿﺪ ﮐﺮده اﻧﺪ و ﭘﯿﺪاﺋﯽ‬ ‫ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان و ﺟﻠﻮه آﺋﯿﻦ ھﺎی ﻧﻮرا ﺑﺸﺎرت داده اﻧﺪ و ﺑﮫ ﺻﺮاﺣﺖ ﻓﺮﻣﻮده اﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫ھﺮ دﯾﻨﯽ دوره ای دارد و ﭘﺎﯾﺎن ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ و ﺑﺮای رﻓﻊ ھﺮ ﮔﻮﻧﮫ اﺑﮭﺎم‪ ،‬دوره اﺳﻼم‬ ‫را ﻣﺸﺨﺺ ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬وﻟﯽ ﺑﺎوﺟﻮد ﭼﻨﯿﻦ رھﻨﻤﻮدی‪ ،‬ﻋﺪه ای ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺧﻮد را درآن‬ ‫دﯾﺪﻧﺪ ﮐﮫ ﮐﻼم ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﺳﻼم را ﻧﺎدﯾﺪه ﮔﯿﺮﻧﺪ و ﺑﺎ ﺳﻮء ﺗﻌﺒﯿﺮ ﺗﻌﻤﺪاً آن را واروﻧﮫ‬ ‫ﺟﻠﻮه دھﻨﺪ و اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ را ﺟﺎوداﻧﮫ ﺷﻤﺮﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺮ ﮐﺮﺳﯽ رﯾﺎﺳﺖ ﺑﺎﻗﯽ‬ ‫ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ‪ .‬ﻏﺎﻓﻞ از آﻧﮑﮫ‪ ،‬اﯾﻦ ﺑﯽ ﺗﻮﺟﮭﯽ ﺑﮫ اﺻﻞ ﺗﮑﺎﻣﻞ دﯾﻦ و ﭘﯿﺪاﯾﺶ آﺋﯿﻦ ﻧﻮﯾﻦ ﮐﮫ‬ ‫ﻃﺒﻖ ﻣﺸﯿﺖ رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ﺑﻮد ﺑﺎﻋﺚ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﮫ ﺧﻮد آﻧﺎن در ﻣﺨﻤﺼﮫ ای ﻧﺎﻓﺮﺟﺎم‬ ‫ﮔﺮﻓﺘﺎر آﯾﻨﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﻮﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﺴﯿﺎری دﯾﻦ را ﯾﮏ ﻧﮭﺎد واﭘﺴﮕﺮا ﭘﻨﺪارﻧﺪ‬ ‫و از دﯾﻦ و ﺧﺪا ﺑﯿﺰار و ﺑﺮ ﮐﻨﺎر ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬ھﺮ وﻗﺖ اﺣﮑﺎم ﻣﺬھﺒﯽ از ﺷﺮاﯾﻂ‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻋﻘﺐ اﻓﺘﺎده ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ و اﻓﮑﺎر ﺧﺮدﻣﻨﺪان ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﮫ ﺗﺮ ﺑﻨﻈﺮ آﯾﺪ ﻣﻌﻠﻮم‬ ‫ﻣﯿﺸﻮد ﮐﮫ آدﻣﯽ در اﺟﺎﺑﺖ ﻧﺪای اﻟﮭﯽ ﮐﻮﺗﺎھﯽ ﮐﺮده ودر ﺗﻨﻔﯿﺬ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﺳﻤﺎوی‬ ‫ﻗﺼﻮر ﻧﻤﻮده و در ﻧﺘﯿﺠﮫ دﭼﺎرﻣﺨﻤﺼﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﯿﻨﯽ ﻣﺬھﺐ و‬ ‫واﭘﺴﮕﺮاﺋﯽ دﯾﻦ درﻣﻘﺎﺑﻞ اﻓﮑﺎر ﻧﻮﯾﻦ زاﺋﯿﺪه ﺗﻮھﻤﺎت و ﺳﻮء ﺗﻌﺒﯿﺮات ﻋﺪه ای‬ ‫رﯾﺎﺳﺖ ﻃﻠﺐ و ﺑﯽ ﺗﻮﺟﮫ ﺑﮫ اراده ﺣﻀﺮت اﺣﺪﯾﺖ اﺳﺖ‪ .‬زﯾﺮا ﭘﺮوردﮔﺎر ﺻﺎﺣﺐ‬ ‫اﺧﺘﯿﺎر در ﺗﻐﯿﯿﺮ اﺣﮑﺎم و ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﻣﻌﻨﻮی ﺗﺄﺧﯿﺮ ﻧﻤﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﺑﺸﺮ را ﺳﺮﮔﺮدان‬ ‫ﻧﻤﯽﮔﺬارد‪ " .‬آرﻧﻮﻟﺪ ﺗﻮﯾﻦ ﺑﯽ " ﻣﻮرخ ﺑﺮ ﺟﺴﺘﮫ ﻋﺼﺮ ﻣﻌﺎﺻﺮ ﺑﯿﺴﺖ وﺷﺶ‬ ‫ﺗﻤﺪن را ﻣﻮرد ﺗﺠﺰﯾﮫ و ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻗﺮار داده و زاﯾﺶ و روﯾﺶ و ﺷﮑﻮھﻤﻨﺪی و ﻓﺮو‬ ‫رﯾﺨﺘﮕﯽ آﻧﮭﺎ را ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﻗﺮار داده و ﺑﺪﯾﻦ ﻧﺘﯿﺠﮫ رﺳﯿﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان‬ ‫ﻋﻠﻤﺪاران ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ و ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬاران ﺗﻤﺪن ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﯾﮏ ﭘﮋوھﺸﮕﺮ‬ ‫ﺻﺎﺣﺐ ﻧﻈﺮ ﺑﮫ ﺷﮕﻔﺘﯽ آﯾﺪ ﮐﮫ ﭼﻄﻮر ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ ادﯾﺎن ﻋﺘﯿﻘﮫ از ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ‬ ‫زﻣﺎﻧﮫ ﻋﻘﺐ اﻓﺘﺎده ﺗﺮ ھﺴﺘﻨﺪ؟ ﻋﻠﺘﺶ آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﻣﺬھﺒﯽ درﺑﺮاﺑﺮ اراده‬ ‫اﻟﮭﯽ اﯾﺴﺘﺎدﮔﯽ ﻧﻤﻮدﻧﺪ و ﺧﻮاﺳﺖ ﺧﺪاﺋﯽ را ﮐﮫ در ﺗﻐﯿﯿﺮ و ﺗﺤﻮل و ﺗﮑﺎﻣﻞ دﯾﺎﻧﺖ‬ ‫ﺑﻮد‪ ،‬ﻧﭙﺬﯾﺮﻓﺘﻨﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﺧﻮد و دﯾﮕﺮان را در ﭼﮭﺎرﭼﻮب ﺷﺮﯾﻌﺘﯽ ﮐﮫ دوره‬ ‫اش ﻣﻨﻘﻀﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﮔﺮﻓﺘﺎر ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬واﻻ ھﯿﭽﻮﻗﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ داﻧﺎ ﻣﺨﻠﻮق ﺧﻮد را‬ ‫ﭘﺮﯾﺸﺎن و ﮔﻤﮑﺮده راه ﺑﺎﻗﯽ ﻧﻤﯽ ﮔﺬارد ﺑﻠﮑﮫ ﭘﯿﺶ از آﻧﮑﮫ آدﻣﯿﺎن ﻧﯿﺎز ﺑﮫ ﺗﻐﯿﯿﺮ‬ ‫دﯾﻦ و ﻟﺰوم ﭘﯿﺪاﯾﺶ آﺋﯿﻦ ﻧﻮﯾﻦ را ﻣﺘﻮﺟﮫ ﺷﻮﻧﺪ ﭘﺮوردﮔﺎر اراده ﺧﻮدرا آﺷﮑﺎر‬ ‫ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و در ﭘﯿﺪاﺋﯽ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ آﺳﻤﺎﻧﯽ ﺑﺎ در دﺳﺖ داﺷﺘﻦ ﻓﺮﻣﺎن ﺟﺪﯾﺪ ﺧﺪاﺋﯽ ﺗﺄﺧﯿﺮ‬ ‫ﻧﻤﯽ اﻓﺘﺪ‪.‬‬ ‫‪20‬‬


‫آﻏﺎز ﺗﻼش زﻧﺎن در ﻏﺮب ﺑﺮای آزادی و ﺑﺮاﺑﺮی‬ ‫ﭘﯿﺶ از آﻧﮑﮫ ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و ﻣﺮدان ﺟﺰو اﺻﻮل آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ در اﯾﻦ ﻣﺮﺣﻠﮫ‬ ‫از ﺗﺎرﯾﺦ ﺗﮑﺎﻣﻞ ﺑﺸﺮی ﻗﺮار ﮔﯿﺮد وﺿﻊ زﻧﺎن در ﻏﺮب ﻧﯿﺰ اﺳﻔﺒﺎر ﺑﻮد‪ ،‬و از‬ ‫ﺑﺴﯿﺎری از ﺣﻘﻮق ﻣﺪﻧﯽ ﺧﻮد ﻣﺤﺮوم و در ﭼﮭﺎرﭼﻮب ﻣﺬھﺐ و ﺳﻨﺖ ﺧﻮد ﮔﺮﻓﺘﺎر‬ ‫ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬از ﮐﺘﺎب "ﺗﺎرﯾﺦ ﺷﻮاھﺪ ﻋﯿﻨﯽ ﺣﻖ رای ﺑﺎﻧﻮان در آﻣﺮﯾﮑﺎ" ﮐﮫ ﺑﮫ زﺑﺎن‬ ‫اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ اﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺒﯽ را ﺑﮫ ﺗﺮﺟﻤﮫ ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﺗﺎ ﻣﻌﻠﻮم آﯾﺪ ﮐﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﺮﺧﺎ ﺳﺘﮫ‬ ‫از اﯾﺮان ﺑﺎ ﯾﮏ ﺣﺮﮐﺖ ﻗﻠﻢ و ﺣﮑﻢ ﻣﺒﺮم ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و ﻣﺮدان را اﻋﻼن‬ ‫ﮐﺮد و ﭘﺮﭼﻢ آزادی ﺑﺎﻧﻮان را ﺑﺮاﻓﺮاﺷﺖ‪ .‬روی ﺟﻠﺪ ﮐﺘﺎب اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ آﻣﺪه اﺳﺖ‪:‬‬ ‫" در آﻏﺎز ﻗﺮن ﻧﻮزدھﻢ زﻧﺎن ﺣﻘﻮﻗﯽ ﻣﺤﺪود داﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬آﻧﺎن ﺻﺎﺣﺐ در آﻣﺪ ﺧﻮد‬ ‫ﻧﺒﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ از ﺷﻮھﺮﺷﺎن ﻃﻼق ﺑﮕﯿﺮﻧﺪ‪ ،‬ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﻣﺎﻟﮏ ﭼﯿﺰی‬ ‫ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺣﻖ ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ در ﻣﺠﺎﻣﻊ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺻﺤﺒﺖ ﮐﻨﻨﺪ و اﻟﺒﺘﮫ ﺣﻖ رای ھﻢ ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻧﮭﻀﺖ ﺑﺎﻧﻮان دراواﺳﻂ ﻗﺮن ﻧﻮزدھﻢ ﺷﺮوع ﺷﺪ واوج آن در ﻗﺮن ﺑﯿﺴﺘﻢ و در‬ ‫ﺳﺎل‪ 1920‬ﻣﯿﻼدی ﺑﻮد ﮐﮫ ﯾﮏ ﻗﺎﻧﻮن اﺻﻼﺣﯽ ﺑﺘﺼﻮﯾﺐ رﺳﯿﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن‬ ‫ﻣﯿﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺣﻖ رای داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ".‬در آﻏﺎز ﮐﺘﺎب آﻣﺪه " ﻗﺎﻧﻮن ﻋﺮف اﻧﮕﻠﯿﺲ در‬ ‫ﻣﺴﺘﻌﻤﺮات آن رواﺑﻂ زن و ﺷﻮھﺮ را ﻣﺸﺨﺺ ﻣﯽ ﮐﺮد‪ .‬ﻣﺮد ﻗﯿﻢ زن ﻣﺤﺴﻮب‬ ‫ﻣﯿﺸﺪ و ھﻤﮫ در آﻣﺪ زن ﺑﺎﯾﺪ ﺑﮫ ﻣﺮد ﺗﺤﻮﯾﻞ ﮔﺮدد و اﮔﺮ ھﻢ داراﺋﯽ ﺑﮫ زن‬ ‫ﻣﯿﺮﺳﯿﺪ ﺷﻮھﺮش ﻣﺎﻟﮏ آن ﻣﯽ ﺷﺪ و ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﻃﺒﻖ وﺻﯿﺖ ﻧﺎﻣﮫ اش ﺑﮫ‬ ‫دﯾﮕﺮان ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ﻣﺮد ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﻣﻠﮏ زن را ﺑﻔﺮوﺷﺪ ﯾﺎ اﺟﺎره دھﺪ‪ .‬در‬ ‫ﺑﺮﺧﯽ اﯾﺎﻻت زن ﺷﻮھﺮ دار را ﺑﯽ ﻋﻘﻞ و اﺣﻤﻖ ﻣﯽ ﺧﻮاﻧﺪﻧﺪ و اورا ﻣﻨﺎﺳﺐ‬ ‫ﻧﻤﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ وﺻﯿﺖ ﻧﺎﻣﮫ ﺑﻨﻮﯾﺴﺪ‪ ،‬ھﯿﭻ زﻧﯽ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ رای ﺑﺪھﺪ‪ ،‬ﺻﺎﺣﺐ‬ ‫ﺷﻐﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و در ھﯿﺌﺖ داوری ﺑﻨﺸﯿﻨﺪ‪.‬‬ ‫"ﻗﺎﻧﻮن اﻧﮕﻠﯿﺲ ﻣﯽ ﮔﻔﺖ وﻗﺘﯽ زﻧﯽ ﺷﻮھﺮ ﮐﺮد ھﻮﯾﺖ ﺧﻮدرا از دﺳﺖ ﻣﯽ دھﺪ و‬ ‫ﺟﺰو ﻣﺎﯾﻤﻠﮏ ﺷﻮھﺮﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬در ﯾﮏ ﺗﺸﺒﯿﮫ ادﺑﯽ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ را ﻋﻠﻨﯽ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫وﻗﺘﯽ ﺟﻮﯾﺒﺎر ﺑﯿﭽﺎره ﺑﮫ رودﺧﺎﻧﮫ ای ﭼﻮن ﺗﺎﯾﻤﺰ ﻣﯽ ﭘﯿﻮﻧﺪد‪ ،‬ﻧﺎم ﺧﻮد را ازدﺳﺖ‬ ‫ﻣﯿﺪھﺪ و دﯾﮕﺮ ﺳﻠﻄﮫ ای ﻧﺪارد و ﻣﺎﻟﮏ ﭼﯿﺰی ﻧﻤﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﮭﻤﯿﻦ ﻣﻨﻮال زن ﺑﺎﯾﺪ‬ ‫ﺷﻮھﺮ ﺧﻮدرا ﺑﺮﺗﺮ داﻧﺪ‪ .‬ﺣﺘﯽ ﺑﻌﺪ از ﻣﻌﺎھﺪه ﭘﺎرﯾﺲ ﺑﮫ ﺳﺎ ل ‪ 1783‬ﮐﮫ ﺟﺮﯾﺎن‬ ‫اﺳﺘﻘﻼل آﻣﺮﯾﮑﺎ ﺑ��� ﭘﯿﺮوزی رﺳﯿﺪ در وﺿﻊ ﺣﻘﻮﻗﯽ زﻧﺎن ھﯿﭻ ﺗﻐﯿﯿﺮی ﻧﮑﺮد‪.‬‬ ‫ﺣﺘﯽ در اﺳﺎ ﺳﻨﺎﻣﮫ آﻣﺮﯾﮑﺎ ﮐﮫ اداره ﻣﻠﺖ ﺟﺪﯾﺪ را ﺑﺮ ﻋﮭﺪه ﮔﺮﻓﺖ اﺳﻤﯽ از زﻧﺎن‬ ‫ﺑﺮده ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪ .‬از ﺳﺎل ‪ 1925‬ﺗﺎ ‪ 1955‬ھﻢ وﺿﻊ ﺗﻐﯿﯿﺮی ﻧﮑﺮد‪ .‬راﺑﯿﻨﺴﻮن‬ ‫ﻣﯿﻨﻮﯾﺴﺪ‪» :‬ﻗﺎﻧﻮن ﺣﻘﯽ ﺑﺮای زن ﮐﮫ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﭘﻮل ﺧﺮج ﮐﻨﺪ ﻗﺎﺋﻞ ﻧﺒﻮد‪ .‬زن ﻣﻮﺟﻮدی‬ ‫ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﺗﺤﺖ ﻗﯿﻤﻮت ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻌﻨﻮان ﯾﮏ ﺷﺌﯽ و ﻣﺎﯾﻤﻠﮏ‪ .‬ﺑﻮد" «‬ ‫) ‪("Women’s Suffrage in America: an eyewitness history‬‬ ‫) ﺗﺎرﯾﺦ ﺷﻮاھﺪ ﻋﯿﻨﯽ ﺣﻖ رای ﺑﺎﻧﻮان در آﻣﺮﯾﮑﺎ‪ ،‬ص ‪( 1‬‬

‫‪21‬‬


‫" در اﯾﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه آﻣﺮﯾﮑﺎ آزادی زﻧﺎن وﻗﺘﯽ ﺑﺎرﻗﮫ زد ﮐﮫ آزادی ﺑﺮدﮔﺎن ﭘﯿﺶ آﻣﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺮﺧﯽ زﻧﺎن ﺳﻌﯽ ﮐﺮدﻧﺪ در ﻣﻮرد آزادی ﺑﺮدﮔﺎن وارد ﻣﯿﺪان ﺷﻮﻧﺪ و اﯾﻦ ﺧﻮد‬ ‫راه را ﺑﺮای آزادی ﺑﺎﻧﻮان ﮐﮫ در ﺣﺎﻟﺖ ﻧﯿﻢ ﺑﺮدﮔﯽ زﻧﺪﮔﯽ ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ ﺑﺎز ﻣﯿﮑﺮد‪.‬‬ ‫از ﺳﻨﮫ ‪ 1844‬ﺑﮫ ﺑﻌﺪ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺟﻨﺒﺸﯽ دراﺑﺘﺪا ﺧﻔﯽ در ﺟﮭﺖ اﺣﻘﺎق ﺣﻘﻮق ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫ﺷﺮوع ﻣﯽ ﺷﻮد و رﻓﺘﮫ رﻓﺘﮫ ﻗﻮت ﺑﯿﺸﺘﺮی ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ و ﺑﺎﻧﻮان ﻗﺪم ﺑﮫ ﻗﺪم ﺟﻠﻮ‬ ‫ﻣﯿﺮوﻧﺪ و از ﺣﻘﻮق ﺗﺎزه ﺑﺮﺧﻮردار ﻣﯽ ﮔﺮدﻧﺪ وﻟﯽ ھﻨﻮز ﺣﻖ رای ﻧﺪارﻧﺪ‪.‬‬ ‫درﺳﺎل ‪ 1849‬زﻧﺎن ﭘﺰﺷﮏ در اﯾﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه اﺟﺎزه ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﻃﺒﺎﺑﺖ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬در‬ ‫ﺳﺎل ‪ 1850‬ﮐﻢ ﮐﻢ زﻧﺎن را ﺑﻌﻨﻮان ﻣﻌﻠﻢ ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﻨﺪ‪ .‬درﺳﺎل ‪ 1858‬ﺧﺎﻧﻢ ﻟﻮﺳﯽ‬ ‫اﺳﺘﻮن اﺟﺎزه داد ﮐﮫ اﻣﻮال ﺷﻮھﺮش را ﺑﺠﺎی ﻣﺎﻟﯿﺎت ﺣﺮاج ﮐﻨﻨﺪ و اﯾﻦ اﻋﺘﺮاﺿﯽ‬ ‫در ﻣﻮرد ﻋﺪم ﺣﻖ رأی ﺑﺸﻤﺎر ﻣﯽ رﻓﺖ و اوﻟﯿﻦ زﻧﯽ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﻌﻨﻮان ﺳﺮﮐﺸﯽ از‬ ‫ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﺎزداﺷﺖ ﺷﺪ‪ ) ".‬ھﻤﺎن ﻣﺄﺧﺬ‪ ،‬ص ‪( 122‬‬ ‫"ﭼﻮن ﻗﺮن ﻧﻮزدھﻢ ﭘﺎﯾﺎن ﯾﺎﻓﺖ و ﻗﺮن ﺑﯿﺴﺘﻢ آﻏﺎز ﮔﺮدﯾﺪ رھﺒﺮان زﻧﺎن ﺣﻘﻮق‬ ‫ﻃﻠﺐ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﮕﻮﯾﻨﺪ ﮐﮫ ﻗﺪﻣﯽ ﺑﮫ ﺟﻠﻮ ﺑﺮداﺷﺘﮫ اﻧﺪ‪ .‬ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﮫ اﻋﻼﻣﯿﮫ ﺣﻘﻮق‬ ‫و ﻋﻘﺎﯾﺪ ﺑﺎﻧﻮان را اﻣﻀﺎء ﮐﺮده ﺑﻮدﻧﺪ در ﺳﺎل ‪ 1864‬ﺑﺮ اﯾﻦ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫وﺿﻊ زﻧﺎن را ﺑﮫ ﻃﺮﻗﯽ ﻣﺨﺼﻮص ﺗﻐﯿﯿﺮ دھﻨﺪ‪ .‬اھﺪاف آﻧﺎن اﯾﻦ ﺑﻮد ﮐﮫ زﻧﺎن‬ ‫ﺣﻖ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ در ﺟﻤﻊ ﻋﺎم ﺻﺤﺒﺖ ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬دردادﮔﺎه ﺷﮭﺎدت دھﻨﺪ‪ ،‬در ﮐﻠﯿﺴﺎ‬ ‫ﻣﻮﻋﻈﮫ ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬در ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪی از آﻣﻮزش ﺣﻖ ﻣﺴﺎوی داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﭘﺲ از ازدواج‬ ‫از ﺣﻘﻮق ﻣﺪﻧﯽ ﺑﺮﺧﻮردار ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺮ دﺳﺘﻤﺰد و ﻣﻠﮏ ﺧﻮد ﮐﻨﺘﺮل داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪،‬‬ ‫از ﺣﻖ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﻗﯿﻤﻮت ﻓﺮزﻧﺪان ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﻣﺸﺎﻏﻞ ﺣﺮﻓﮫ ای ﺑﺪﺳﺖ‬ ‫آورﻧﺪ و ﺣﻖ رای داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬وﻟﯽ در آن زﻣﺎن در ھﯿﭻ ﯾﮏ از اﯾﺎﻻت آﻣﺮﯾﮑﺎ‬ ‫ﺣﺘﯽ ﯾﮏ ﺣﻖ از ﺣﻘﻮﻗﯽ را ﮐﮫ ﺧﻮاﺳﺘﮫ ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﮫ آﻧﺎن اﻋﻄﺎء ﻧﺸﺪ‪ ) ".‬ھﻤﺎن ﻣﺄﺧﺬ‪،‬‬ ‫ﺻﺺ ‪(265-6‬‬

‫"ھﺮﭼﻨﺪ در ﺳﺎل ‪ 1920‬ﭘﺲ از ﺗﻼش ﻓﺮاوان و ﻃﯽ راه ﭘﺮ دردﺳﺮ و ﻣﻘﺎﺑﻠﮫ ﺑﺎ‬ ‫ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ھﺎ‪ ،‬زﻧﺎن ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺣﻖ رأی ﺑﺪﺳﺖ آورﻧﺪ وﻟﯽ ھﻨﻮزاﻣﯿﺪی ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﺣﻖ‬ ‫رأ ی اﯾﻦ ﻓﺮﺻﺖ را ﺑﺮای آﻧﺎن ﻓﺮاھﻢ آورد ﮐﮫ در ﻣﺠﺎﻣﻊ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی اﻧﺘﺨﺎب‬ ‫ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎ آﻧﮑﮫ ﯾﮏ ﻗﺪرت ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺑﺪﺳﺖ آورده ﺑﻮدﻧﺪ و ﺣﻖ رأی داﺷﺘﻨﺪ وﻟﯽ در‬ ‫ھﻤﺎن ﻧﻄﻘﯽ ﮐﮫ ﺧﺎﻧﻢ ﮐﺎت اﯾﺮاد ﮐﺮد دراﯾﻦ ﺳﺨﻨﺮاﻧﯽ ﺑﻤﻨﺎﺳﺒﺖ اﯾﻦ ﭘﯿﺮوزی‬ ‫ﺑﺼﺮاﺣﺖ اﻇﮭﺎر داﺷﺖ ﮐﮫ ﺣﻖ رأی‪ ،‬زﻧﺎن را در ﻣﺠﺎﻣﻊ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی‪ ،‬در‬ ‫ﻣﺮﮐﺰ ﻗﺎﻧﻮﻧﮕﺬاری ﺳﯿﺴﺘﻢ ﺳﯿﺎﺳﯽ اﯾﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه وارد ﻧﻤﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﮫ ﮔﻔﺖ‬ ‫»‪...‬اﮔﺮ ﺑﮫ اﻧﺪازه ﮐﺎﻓﯽ در اﻃﺮاف ﺑﭽﺮﺧﯿﺪ و ﭼﺸﻤﺎن ﺗﺎن را ﺑﺎزﮐﻨﯿﺪ ﯾﮏ ﮔﺮوه‬ ‫ﮐﻮﭼﮑﯽ را ﮐﺸﻒ ﺧﻮاھﯿﺪ ﮐﺮد ﮐﮫ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ آﻧﺎن را ﺷﺒﺢ ﺣﺰب ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺑﻨﺎﻣﯿﻢ‬ ‫وﻟﯽ ﺷﻤﺎ )زﻧﺎن( آﻧﺠﺎ ﻣﻮرد اﺳﺘﻘﺒﺎل ﻧﺨﻮاھﯿﺪ ﺑﻮد‪ ،‬آﻧﺎن ﮐﺴﺎﻧﯽ ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﻣﺮاﻣﻨﺎﻣﮫ و ﺑﺮﻧﺎﻣﮫ ﺣﺰب را ﻃﺮح رﯾﺰی ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬ﮐﺎﻧﺪﯾﺪاھﺎ را ﺑﺮ ﻣﯿﮕﺰﯾﻨﻨﺪ‪،‬‬ ‫ﮐﺎرھﺎﺋﯽ را ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ ﺷﻤﺎ زﻧﺎن و ﻣﺮدان رای دھﻨﺪﮔﺎن اﻧﺘﻈﺎر آﻧﮭﺎرا دارﯾﺪ و‬ ‫‪22‬‬


‫در ﻣﻮﻗﻊ رای دادن آﻧﮭﺎرا ﺗﺄﯾﯿﺪ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﺪ‪ .‬ﺷﻤﺎ در آﻧﺠﺎ ﻣﻮرد اﺳﺘﻘﺒﺎل ﻧﯿﺴﺘﯿﺪ وﻟﯽ‬ ‫ﻣﺤﻞ رای دادن ﺟﺎﺋﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺷﻤﺎ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮوﯾﺪ و اﮔﺮ زﯾﺎد ﺑﻤﺎﻧﯿﺪ و ﺑﺤﺪ ﮐﺎﻓﯽ‬ ‫ﮐﻮﺷﺶ ﮐﻨﯿﺪ ﯾﮏ ﭼﯿﺰدﯾﮕﺮ ﻣﯽ ﺑﯿﻨﯿﺪ ﮐﮫ آن ﭼﯿﺰ واﻗﻌﯽ در درون ﻗﺮار دارد و در‬ ‫آن ﻣﺤﮑﻢ ﺑﺴﺘﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ و ﺷﻤﺎ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺪﺗﯽ ﻃﻮﻻﻧﯽ و ﺑﺎ ﺳﺨﺘﯽ ﺑﺠﻨﮕﯿﺪ ﻗﺒﻞ از‬ ‫آﻧﮑﮫ ﺑﺪان درﮔﺎه ﺑﺮﺳﯿﺪ‪ .‬ﺑﺮای آﻧﮑﮫ در آﻧﺠﺎ ﯾﮏ ﻣﻮﺗﻮری وﺟﻮد دارد ﮐﮫ ﭼﺮخ‬ ‫ﻣﺎﺷﯿﻦ ﺣﺰب را ﺑﺤﺮﮐﺖ ﻣﯽ آورد وﻟﯽ ﺑﮭﺮﺣﺎ ل اﯾﻦ ﺗﻼش ھﯿﺠﺎن اﻧﮕﯿﺰ اﺳﺖ و‬ ‫ﺑﮫ ﮐﻮﺷﺸﯽ ﮐﮫ ﻣﯽ ورزﯾﺪ‪ ،‬ﻣﯽ ارزد اﮔﺮ واﻗﻌﺎً ﻣﯽ ﺧﻮاھﯿﺪ ﮐﮫ رأی زﻧﺎن‬ ‫ﺑﺤﺴﺎب آﯾﺪ ﺧﻮدرا ﺑﺪاﻧﺠﺎ ﺑﮑﺸﺎﻧﯿﺪ‪ ) ".‬ھﻤﺎن ﻣﺄﺧﺬ‪ ،‬ﺻﺺ ‪(54-53‬‬ ‫ھﻤﺎن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﻣﻼﺣﻈﮫ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﺋﯿﺪ و در ﮐﺘﺎب "ﺗﺎرﯾﺦ ﺷﻮاھﺪ ﻋﯿﻨﯽ ﺣﻖ رای‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان در آﻣﺮﯾﮑﺎ" ذﮐﺮ ﺷﺪه‪ " :‬از ﺳﻨﮫ ‪ 1844‬ﺑﮫ ﺑﻌﺪ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺟﻨﺒﺸﯽ دراﺑﺘﺪا‬ ‫ﺧﻔﯽ در ﺟﮭﺖ اﺣﻘﺎق ﺣﻘﻮق ﺑﺎﻧﻮان ﺷﺮوع ﻣﯽ ﺷﻮد و رﻓﺘﮫ رﻓﺘﮫ ﻗﻮت ﺑﯿﺸﺘﺮی‬ ‫ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ و ﺑﺎﻧﻮان ﻗﺪم ﺑﮫ ﻗﺪم ﺟﻠﻮ ﻣﯽ روﻧﺪ و از ﺣﻘﻮق ﺗﺎزه ﺑﺮﺧﻮردار ﻣﯿﮕﺮدﻧﺪ‪".‬‬ ‫ﺟﺎﻟﺐ ﺗﻮﺟﮫ اﺳﺖ ﮐﮫ درﺳﺖ از ﺳﺎ ل ‪ ،1844‬ﺳﺎ ل آﻏﺎز ﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﺎب‪،‬‬ ‫"ﺑﮫ ﺑﻌﺪ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺟﻨﺒﺸﯽ دراﺑﺘﺪا ﺧﻔﯽ در ﺟﮭﺖ اﺣﻘﺎق ﺣﻘﻮق ﺑﺎﻧﻮان ﺷﺮوع ﻣﯿﺸﻮد‬ ‫‪ ".‬آﻏﺎز ﺟﻨﺒﺸﯽ در اﺑﺘﺪا ﺧﻔﯽ در ﺟﮭﺖ اﺣﻘﺎق ﺣﻘﻮق زﻧﺎن" ﺑﺎ ﻇﮭﻮر ﻣﻈﮭﺮ ﺧﺪا‬ ‫ھﻤﺰﻣﺎن اﺳﺖ‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ ﻇﮭﻮر ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﺟﺪﯾﺪ در ﺷﺮق اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺎد وﻟﯽ آﺛﺎرش در‬ ‫ﻏﺮب ﻇﺎھﺮ ﺷﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﺎب ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد را اﻋﻼن ﮐﺮد وﻟﯽ در‬ ‫اﯾﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه آﻣﺮﯾﮑﺎ ﺑﺎ وﺟﻮد آﻧﮑﮫ ﯾﮏ ﻣﻠﺖ ﺟﻮان و ﭘﺮ ﺣﺮﮐﺖ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﺎ آﻧﮑﮫ ﭘﺲ‬ ‫از ﺗﻼش ﻃﻮﻻﻧﯽ در ﺳﺎل ‪ 1920‬زﻧﺎن ﺣﻖ رای ﭘﯿﺪا ﮐﺮدﻧﺪ وﻟﯽ ھﻨﻮز ﺧﻮدرا از‬ ‫ﻗﺎﻓﻠﮫ ﺑﺴﯿﺎر ﻋﻘﺐ ﻣﺎﻧﺪه ﻣﯽ دﯾﺪﻧﺪ‪.‬‬

‫‪23‬‬


‫ﺟﻨﺒﺶ زﻧﺎن در اﯾﺮان‬ ‫ﻣﺘﺄ ﺳﻔﺎﻧﮫ ھﻨﻮزدر اﯾﺮان زﻧﺎن ﻓﺮھﯿﺨﺘﮫ ﮐﮫ ﺑﺮاﺛﺮ اﻗﺪام ﻃﺎھﺮه‪ ،‬ﺷﯿﺮ زن ﺗﺎرﯾﺦ‬ ‫اﯾﺮان ﺑﻞ ﺟﮭﺎن‪ ،‬ﮔﺎم ﺑﺮ ﻣﯽ دارﻧﺪ و ﺑﺮای آزادی و ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن ﺗﻼش ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‬ ‫ﺑﮫ دادﮔﺎه اﺣﻀﺎر ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻮرد ﻣﺤﺎﮐﻤﮫ ﻗﺮار ﻣﯽ ﮔﯿﺮﻧﺪ‪ ،‬ﺣﮑﻢ ﺗﻮﻗﯿﻒ و زﻧﺪان‬ ‫ﺻﺎدر ﻣﯽ ﺷﻮد‪ ،‬ﻣﺮگ ﻣﺸﮑﻮک ﺻﻮرت ﻣﯽ ﭘﺬﯾﺮد‪ ،‬ﻣﻮرد ﺗﻮھﯿﻦ و ﺗﺤﻘﯿﺮ ﻗﺮار‬ ‫ﻣﯿﮕﯿﺮﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﮫ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ روز ﺟﮭﺎﻧﯽ زن‪ ،‬ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان ﻧﮕﺎھﯽ اﺟﻤﺎﻟﯽ ﺑﮫ وﺿﻌﯿﺖ زﻧﺎن در‬ ‫اﯾﺮان ﺳﺎﯾﺖ " ﭼﺸﻢ اﻧﺪاز ﺟﻮاﻧﺎن" ﮔﺰارش ﻓﻌﺎﻟﯿﻦ اﯾﺮاﻧﯽ دﻓﺎع از ﺣﻘﻮق ﺑﺸﺮ در‬ ‫اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎی ﺷﻤﺎﻟﯽ را ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺳﺎﺧﺖ ﮐﮫ در اﯾﻦ ﮔﺰارش ﺑﮫ اﺳﺘﻨﺎد ازﺧﺒﺮ‬ ‫ﮔﺰاری رﺳﻤﯽ ‪ ،‬اﯾﺴﻨﺎ‪ ،‬و دﯾﮕﺮ ﺧﺒﺮ ﮔﺰاری رﺳﻤﯽ ﺑﺎ ذﮐﺮ ﻧﺎم و زﻣﺎن ‪27 ،‬‬ ‫ﻣﻮرد اﺣﻀﺎر ﻓﻌﺎﻟﯿﻦ ﺟﻨﺒﺶ زﻧﺎن ﺑﮫ دادﮔﺎه ذﮐﺮ ﺷﺪه‪ 10،‬ﻣﻮرد ﺑﺎزﺟﻮﺋﯽ ﻓﻌﺎﻻن‬ ‫ﺟﻨﺒﺶ زﻧﺎن‪ 16،‬ﻣﻮرد ﻣﺤﺎﮐﻤﮫ ﻓﻌﺎﻻن ﺟﻨﺒﺶ زﻧﺎن‪ 18 ،‬ﻣﻮرد ﺑﺎزداﺷﺖ ﻓﻌﺎﻻن‬ ‫ﺟﻨﺒﺶ زﻧﺎن‪ 14 ،‬ﻣﻮرد ﺻﺪور ﺣﮑﻢ زﻧﺪان ﺑﺮای ﻓﻌﺎﻻن ﺟﻨﺒﺶ زﻧﺎن‪ 13 ،‬ﻣﻮرد‬ ‫ﻓﯿﻠﺘﺮ ﮐﺮدن ﺳﺎﯾﺖ ھﺎ و ﺟﻠﻮ ﮔﯿﺮی از ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی ﻧﮭﺎد ﻣﺪﻧﯽ و ﺗﻮﻗﯿﻒ ﻓﯿﻠﻢ و ﻟﻐﻮ‬ ‫ﺳﺨﻨﺮاﻧﯽ‪ 7 ،‬ﻣﻮرد ﺑﺎزداﺷﺖ داﻧﺸﺠﻮﯾﺎن‪ 13 ،‬ﻣﻮرد اﺣﻀﺎر داﻧﺸﺠﻮﯾﺎن‪ 8 ،‬ﻣﻮرد‬ ‫ﺑﺎزﺟﻮﺋﯽ داﻧﺸﺠﻮﯾﺎن‪ 15 ،‬ﻣﻮرد اﺣﮑﺎم ﺻﺎدر ﺷﺪه ﺑﺮای داﻧﺸﺠﻮﯾﺎ ن‪ 4 ،‬ﻣﻮرد‬ ‫ﺻﺪور ﻗﺮاروﺛﯿﻘﮫ ﺑﺮای داﻧﺸﺠﻮﯾﺎن‪3 ،‬ﻣﻮردﺗﻮﻗﯿﻒ و ﺟﻤﻊ آوری ﻧﺸﺮﯾﺎت‬ ‫داﻧﺸﺠﻮﺋﯽ‪2 ،‬ﻣﻮرد ﻟﻐﻮ اﻣﺘﯿﺎزات ﻧﺸﺮﯾﺎت‪ 2 ،‬ﻣﻮرد ﻣﺤﺎﮐﻤﮫ ﻣﺪﯾﺮان ﻣﺴﺌﻮل‬ ‫ﻧﺸﺮﯾﺎت‪ 4 ،‬ﻣﻮرد ﺑﺎز ﺟﻮﺋﯽ روزﻧﺎﻣﮫ ﻧﮕﺎران‪ 3 ،‬ﻣﻮرد اﺣﮑﺎم ﺻﺎدر ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ‬ ‫داد ﮔﺎه ھﺎ‪ 4 ،‬ﻣﻮرد اﺣﻀﺎر روزﻧﺎﻣﮫ ﻧﮕﺎران‪ 4 ،‬ﻣﻮرد ﻣﺮگ ﻣﺸﮑﻮک در‬ ‫زﻧﺪان‪ 1 ،‬ﻣﻮرد ﻗﺘﻞ ﺗﻮﺳﻂ ﻧﯿﺮوی اﻧﺘﻈﺎﻣﯽ‪ 12 ،‬ﻣﻮرد ﺑﺎزداﺷﺖ ﻓﻌﺎﻻن ﺳﯿﺎﺳﯽ و‬ ‫ﻓﺮھﻨﮕﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ 5 ،‬ﻣﻮرد ﺻﺪور ﺣﮑﻢ زﻧﺪان ﺑﺮای ﻓﻌﺎﻻن ﺣﻘﻮق ﺑﺸﺮ‪6 ،‬‬ ‫ﻣﻮرد اﺣﻀﺎر و ﺑﺎز ﺟﻮﺋﯽ و ﻣﺤﺎﮐﻤﮫ ‪ 16 ،‬ﻣﻮرد ﺳﺮ ﮐﻮﺑﯽ دﺳﺘﮫ ﺟﻤﻌﯽ زﻧﺎن ﺑﮫ‬ ‫‪.‬‬ ‫ﺑﮭﺎﻧﮫ ﺑﺪ ﺣﺠﺎﺑﯽ ‪.‬‬ ‫ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﮫ‪ ،‬ﻃﺒﻖ ﮔﺰارش ﺧﺒﺮ ﮔﺰاری ﭘﺎرس ﺑﮫ ﺗﺎرﯾﺦ ‪" 86 /5/23‬ﯾﺪ اﷲ‬ ‫ﺣﺴﯿﻨﯽ رﺋﯿﺲ ﭘﻠﯿﺲ اﻣﻨﯿﺖ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﮔﯿﻼن ﮔﻔﺖ » ﻣﺄﻣﻮران ‪ 3925‬ﻧﻔﺮ از ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫اﺳﺘﺎن ﮔﯿﻼن را ﺑﮫ اﺗﮭﺎم ﺑﺪ ﺣﺠﺎﺑﯽ دﺳﺘﮕﯿﺮ ﮐﺮدﻧﺪ و از اﯾﻦ ﺗﻌﺪاد ‪ 2077‬ﻧﻔﺮ ﺑﮫ‬ ‫ﻣﺮاﺟﻊ ﻗﻀﺎﺋﯽ ﻣﻌﺮﻓﯽ ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬ﻧﺎﻣﺒﺮده اﻓﺰود‪ :‬ھﻢ ﭼﻨﯿﻦ ‪ 25214‬ﻧﻔﺮ از ﺑﺎﻧﻮان "ﺑﺪ‬ ‫ﺣﺠﺎب" ﺗﺬﮐﺮ و ارﺷﺎد ﺷﻔﺎھﯽ ﺷﺪ و از ‪ 1849‬ﻧﻔﺮ ﻧﯿﺰ ﺗﻌﮭﺪ ﮐﺘﺒﯽ اﺧﺬ ﺷﺪه‬ ‫اﺳﺖ‪«.‬‬ ‫ﻃﺒﻖ ﮔﺰارش اﯾﺴﻨﺎ ﺑﮫ ﺗﺎرﯾﺦ‪" 86/8/12‬ﺳﺮھﻨﮓ ﻧﺎدر ﺳﺮﮐﺎری رﺋﯿﺲ ﭘﻠﯿﺲ‬ ‫اﻣﻨﯿﺖ ﻋﻤﻮﻣﯽ اﺳﺘﺎن ﻃﮭﺮان ﮔﻔﺖ‪ 11 »:‬داﻧﺸﺠﻮی دﺧﺘﺮ ﺑﮫ ﻋﻠﺖ ﺷﺮﮐﺖ در‬ ‫ﯾﮏ ﺟﺸﻦ ﺗﻮﺳﻂ ﭘﻠﯿﺲ ﮐﺮج ﺑﺎز داﺷﺖ ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬دﺳﺘﮕﯿﺮ ﺷﺪﮔﺎن ھﻤﮕﯽ از‬ ‫‪24‬‬


‫داﻧﺸﺠﻮﯾﺎن داﻧﺸﮕﺎه ﻃﮭﺮان ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ در ﺟﺸﻦ ﻣﺪال آوری ﯾﮑﯽ از ھﻢ ﮐﻼﺳﯽ‬ ‫ھﺎی ﺧﻮد ﮐﮫ در اﻟﻤﭙﯿﺎد ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻣﺪال ﮔﺮﻓﺘﮫ ﺑﻮد ﺷﺮﮐﺖ ﮐﺮده ﺑﻮدﻧﺪ‪ «.‬ﺧﺒﺮ‬ ‫ﮔﺰاری اﯾﺴﻨﺎ ﮔﺰارش داد‪" :‬ﺳﺮدار ﺣﻤﯿﺪ ﻋﻄﺎﺋﯽ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪه اﻧﺘﻈﺎﻣﯽ اﺳﺘﺎن‬ ‫ﮐﺮدﺳﺘﺎن ﮔﻔﺖ ‪» :‬در ﺟﺮﯾﺎن ﻣﺒﺎرزه ﺑﺎ ﺑﺪ ﺣﺠﺎﺑﯽ ‪ 317‬ﻧﻔﺮدر اﺳﺘﺎن ﮐﺮدﺳﺘﺎن‬ ‫دﺳﺘﮕﯿﺮ ﺷﺪﻧﺪ و ‪ 1849‬زن ﺑﺪ ﺣﺠﺎب ﺗﻮﺳﻂ ﻧﯿﺮوی اﻧﺘﻈﺎﻣﯽ ارﺷﺎد ﺷﺪﻧﺪ‪"«.‬‬ ‫ﻃﺒﻖ ﮔﺰارش اﯾﺴﻨﺎ ﺑﮫ ﺗﺎرﯾﺦ ‪" 86/4/23‬ﻣﺤﻤﻮد ﺳﺎﻻر ﮐﯿﺎ ﻣﻌﺎون دادﺳﺘﺎن‬ ‫ﻃﮭﺮان اﻋﻼم ﮐﺮد‪» :‬ﯾﮏ دﺧﺘﺮ ﺑﭽﮫ ‪ 13‬ﺳﺎﻟﮫ ﺑﻌﻠﺖ داﺷﺘﻦ ﻣﻮی ﺑﺴﯿﺎر ﺑﻠﻨﺪ‪،‬‬ ‫ﭘﻮﺷﯿﺪن ﻟﺒﺎس ﭘﻠﻨﮕﯽ و ﺗﺮدد ﺑﺎ ﭘﺴﺮ ﺧﺎﻟﮫ اش در ﺧﯿﺎﺑﺎن ﺑﮫ اﺗﮭﺎم ﺟﺮﯾﺤﮫ دار‬ ‫ﮐﺮدن ﻋﻔﺖ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺄﻣﻮران اﻧﺘﻈﺎﻣﯽ دﺳﺘﮕﯿﺮ ﺷﺪ‪ "«.‬ﺑﮫ ﮔﺰارش ﺧﺒﺮ‬ ‫ﮔﺰاری اﯾﺴﻨﺎ ﺑﮫ ﺗﺎرﯾﺦ ‪" 86/7/21‬ﺳﺮدار اﻣﯿﺮ اﺣﻤﺪ ﮔﺮاوﻧﺪ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪه ﻧﯿﺮوی‬ ‫اﻧﺘﻈﺎﻣﯽ اﺳﺘﺎن ﮐﺮﻣﺎﻧﺸﺎه ﮔﻔﺖ »در ﺟﺮﯾﺎن اﺟﺮای ﻃﺮح ارﺗﻘﺎء اﻣﻨﯿﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‬ ‫ﻃﯽ ‪ 6‬ﻣﺎه ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺑﮫ ‪ 4000‬زن و ﻣﺮد ﺑﺪ ﺣﺠﺎب ﺗﺬﮐﺮ داده ﺷﺪه و از اﯾﻦ ﺗﻌﺪاد‬ ‫‪ 3000‬ﻧﻔﺮ ﺑﮫ ﻣﺮﮐﺰ ﭘﻠﯿﺲ اﻋﺰام ﺷﺪه اﻧﺪ و ‪ 400‬ﻧﻔﺮ ﺑﮫ ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻗﻀﺎﺋﯽ ﻣﻌﺮﻓﯽ‬ ‫ﺷﺪه اﻧﺪ‪ "«.‬در اﯾﻦ ﮔﺰارش ﻧﯿﺰ راﺟﻊ ﺑﮫ زﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﮫ اﺗﮭﺎم رواﺑﻂ ﻧﺎ ﻣﺸﺮوع‬ ‫ﺳﻨﮕﺴﺎر ﺷﺪه اﻧﺪ و ﯾﺎ در اﻧﺘﻈﺎر ﺳﻨﮕﺴﺎر ﺷﺪن در زﻧﺪان ﺑﮫ ﺳﺮ ﻣﯽ ﺑﺮﻧﺪ ﻧﯿﺰ‬ ‫ﺧﺒﺮ داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺗﻮ ﺧﻮد ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻔﺼﻞ ﺑﺨﻮان از اﯾﻦ ﻣﺠﻤﻞ‪.‬‬

‫در ھﻤﺎﯾﺸﯽ ﮐﮫ در ﺳﮫ ﺷﻨﺒﮫ ﺗﺎرﯾﺦ ‪ 14‬اﺳﻔﻨﺪ ‪ 1386‬ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ‪ 4‬ﻣﺎرس‬ ‫‪ 2008‬ﺑﺮای ﻣﻄﺎﻟﺒﺎت ﺣﻘﻮﻗﯽ زﻧﺎن و ﻗﺎﻧﻮﻧﮕﺬاری ﺑﺮﮔﺰار ﺷﺪ‪ ،‬ﺗﺼﻮﯾﺮی از‬ ‫ﺟﺎﻣﻌﮫ زﻧﺎن ﺑﮫ زﻧﺠﯿﺮ ﮐﺸﯿﺪه را ﻣﺠﺴﻢ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﺎﻧﻮان ﺧﻮاھﺎن ﺣﻘﻮق ﺣﻘﮫ‬ ‫ﺧﻮد ھﺴﺘﻨﺪ و ﺳﻨﺖ ﮔﺮاﯾﺎن ﻋﻠﻨﺎً ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ ﮐﮫ ﻣﺎ ﺑﺎ "ﻓﻤﻨﯿﺴﻢ" ﯾﻌﻨﯽ آزادی زﻧﺎن‬ ‫ﻣﺨﺎﻟﻔﯿﻢ‪ .‬ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﺑﺮ زﻧﺎن ﺳﺘﻢ ﻣﯽ رود و ﺣﻘﻮق آﻧﺎن ﻧﺎدﯾﺪه ﮔﺮﻓﺘﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد و اﮔﺮ‬ ‫ھﻢ ﺑﺮﺧﯽ ﺑﺎﻧﻮان دﻟﯿﺮی ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﺗﻘﺎﺿﺎی ﻋﺪاﻟﺖ ﮐﻨﻨﺪ و ﺗﻤﻨﺎی ﺑﺮاﺑﺮی ﺑﺎ ﻣﺮدان‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﻣﺠﺮم ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ وﺑﮫ ﺷﻼق و زﻧﺪان ﻣﺤﮑﻮم ﻣﯽ ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬در اﯾﻦ‬ ‫راﺳﺘﺎ ﺟﻤﻼﺗﯽ ﭼﻨﺪ از ﺳﺮﮐﺎرﺧﺎﻧﻢ ﻧﺎھﯿﺪ ﮐﺸﺎورز ﮐﮫ در اﯾﻨﺘﺮﻧﯿﺖ "ﺷﮭﺮﮐﺎن"‬ ‫ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان " آﻗﺎی ﻗﺎﺿﯽ ﻣﻦ ﭼﮫ ﺟﺮﻣﯽ ﮐﺮد ه ام" را ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ‪ .‬زﯾﺮا‬ ‫ﭼﮭﺎرﺗﻦ از اﻋﻀﺎی ﮐﻤﭙﯿﻦ ﯾﮏ ﻣﯿﻠﯿﻮن اﻣﻀﺎء ﺑﮫ ﺷﺶ ﻣﺎه ﺣﺒﺲ ﺗﻌﺰﯾﺮی‬ ‫ﻣﺤﮑﻮم ﺷﺪه اﻧﺪ‪" :‬آﻗﺎی ﻗﺎﺿﯽ ﺟﺮم ﻣﻦ و ھﻤﺮاھﺎﻧﻢ ﺗﻼش ﺑﺮای ﮔﺴﺘﺮش ﺑﺮاﺑﺮی‬ ‫زﻧﺎن و ﻣﺮدان اﺳﺖ‪ ،‬ﺟﺮم ﻣﺎ اﯾﺴﺘﺎدﮔﯽ ﺑﺮ ﺳﺮ ﺧﻮاﺳﺘﮫ ھﺎﯾﻤﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﺟﺮم ﻣﺎ‬ ‫ﻧﺸﺎن دادن روزﻧﮫ ھﺎی ﻧﻮر اﻣﯿﺪ در ﺗﺎرﯾﮑﯽ ﻧﺎ اﻣﯿﺪی اﺳﺖ‪ ،‬ﺟﺮم ﻣﺎ ﺷﮑﺴﺖ‬ ‫ﺗﺨﯿﻠﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺗﻼش ﻣﺎ ﺑﺮای اﯾﺠﺎد ﺗﻐﯿﯿﺮات را ﺑﯿﮭﻮده ﻣﯽ ﭘﻨﺪارد‪ ،‬اﻣﺎ ﺣﺒﺲ‬ ‫ﭼﺎره ﮐﺎر ﻣﺎ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﺑﮫ ﻧﻮﺷﺘﮫ ھﺎی ﮐﻨﺸﮕﺮان ﺣﻘﻮق زﻧﺎن ﮐﮫ ﺑﺮای ﺗﻨﺒﯿﮫ ﺑﮫ زﻧﺪان‬ ‫ﻓﺮﺳﺘﺎده اﯾﺪ ﻧﮕﺎه ﮐﻨﯿﺪ‪ ،‬آﻧﺎن را ﺑﮫ ﺟﺎﺋﯽ ﻣﯽ ﻓﺮﺳﺘﯿﺪ ﮐﮫ ﻗﺮﺑﺎﻧﯿﺎن ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮ و‬ ‫ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﺎ ﺳﺎﻟﻢ ﻣﺮد ﺳﺎﻻراﻧﮫ ای اﺳﺖ ﮐﮫ ﺷﻤﺎ ﺣﺎﻓﻆ و ﻧﮕﺎھﺒﺎﻧﺶ ھﺴﺘﯿﺪ‪ .‬ﻗﻮاﻧﯿﻨﯽ‬ ‫ﮐﮫ دﯾﺮ زﻣﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﻣﺸﺮوﻋﯿﺖ ﺧﻮدرا از دﺳﺖ داده اﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺮای زﻧﺪﮔﯽ اﻣﺮوز‬ ‫‪25‬‬


‫ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺒﻨﺪ و ﺑﮫ ھﻤﯿﻦ دﻟﯿﻞ ﻓﺎﺟﻌﮫ آﻓﺮﯾﻦ‪ .‬آﻗﺎی ﻗﺎﺿﯽ زﻣﺎﻧﮫ ﻋﻮض ﺷﺪه اﺳﺖ‪،‬‬ ‫دﯾﮕﺮ ﻧﻤﯽ ﺗﻮان زﻧﺎن را ﻧﻔﻘﮫ ﺑﮕﯿﺮﻣﺮدان ﺗﻌﺮﯾﻒ ﮐﺮد‪ ،‬دﯾﮕﺮ زﻧﺎن ﺧﺎﻧﮫ ﻧﺸﯿﻦ‬ ‫ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻧﻤﯽ ﺗﻮان ﺑﺎ ﭼﻤﺎق ﺷﺮﻋﯽ داﻧﺴﺘﻦ اﯾﻦ ﻗﻮاﻧﯿﻦ‪ ،‬زﻧﺎن را ﺑﮫ‬ ‫ﺳﮑﻮت ﺑﮑﺸﺎﻧﯿﺪ‪ ".‬ﺧﺎﻧﻢ ﻧﺎھﯿﺪ ﮐﺸﺎورز اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺣﻘﻮق زﻧﺎن را‬ ‫"ﻗﻮاﻧﯿﻨﯽ ﮐﮫ دﯾﺮ زﻣﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﻣﺸﺮوﻋﯿﺖ ﺧﻮدرا از دﺳﺖ داده اﻧﺪ" ﻣﯽ ﺷﻨﺎﺳﺪ‪ ،‬و‬ ‫اﻟﺒﺘﮫ ﺑﮫ ﻋﻨﻮان ﯾﮏ ﺧﺎﻧﻢ ﻏﯿﺮﺑﮭﺎﺋﯽ و ﺗﺤﺼﯿﻠﮑﺮده و ﺣﻘﻮق ﻃﻠﺐ درﺳﺖ ﺗﺸﺨﯿﺺ‬ ‫داده اﻧﺪ‪ .‬ﮔﻔﺘﺎر اﯾﺸﺎن دادﺧﻮاھﯽ زﻧﺎن در اﯾﺮان اﺳﺖ ﮐﮫ "ﻗﺮﺑﺎﻧﯿﺎن ﻗﻮاﻧﯿﻦ‬ ‫ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮ و ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﺎ ﺳﺎﻟﻢ ﻣﺮد ﺳﺎﻻراﻧﮫ" ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬

‫ﻣﮕﺮ ﻧﮫ آن اﺳﺖ ﮐﮫ اﻧﺘﻈﺎر ﻣﯽ رود دﯾﻨﺪاران ﮐﮫ ﺧﻮد را ﺣﺎﻣﯽ و ﻣﺮوج ﯾﮏ‬ ‫دﯾﺎﻧﺖ ﻣﯽ ﺷﻤﺎرﻧﺪ واز ﻃﺮﻓﺪاران و ﻣﺪاﻓﻌﺎن ﯾﮏ ﻣﮑﺘﺐ اﻟﮭﯽ ھﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺎﯾﺪ ﻗﮭﺮاً‬ ‫ﻣﺮوج اﻧﺴﺎﻧﯿﺖ و ﻣﻌﻨﻮﯾﺖ ﺑﺎﺷﻨﺪ؟ وﻟﯽ اﯾﻦ واﭘﺴﮕﺮاﯾﺎن ﻧﺮﯾﻨﮫ ﭼﮫ ﻇﻠﻢ و ﻗﺴﺎوت و‬ ‫ﺷﻘﺎوﺗﯽ از ﺧﻮد ﻇﺎھﺮ ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﭘﺮوﻧﺪه ﺧﻮدرا ﺳﯿﺎه ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﭼﻮن دﺧﺘﺮ ﺑﺎﮐﺮه‬ ‫ﻧﺒﺎﯾﺪ اﻋﺪام ﮔﺮدد آﻧﺎن ﮐﻼه ﺷﺮﻋﯽ ﺑﺮاﯾﺶ ﭘﯿﺪا ﮐﺮدﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﺮ ﺧﻼف ﺷﺮع ﻋﻤﻞ‬ ‫ﻧﮑﺮده ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو دﺧﺘﺮ ھﺎی ﺑﺎﮐﺮه از ﺳﯿﺰده ﺳﺎﻟﮫ ﮔﺮﻓﺘﮫ ﺗﺎ ﺑﯿﺴﺖ ﺳﺎﻟﮫ ﯾﺎ‬ ‫ﺑﯿﺸﺘﺮ را اول ﺗﺠﺎوز ﺟﻨﺴﯽ ﮐﺮدﻧﺪ و ﺑﻌﺪ اﻋﺪام ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺧﻮد ﮔﺮداﻧﻨﺪﮔﺎن دادﮔﺎه‬ ‫ﻋﻠﻨﺎً ﮔﻔﺘﮫ اﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﺮﺧﯽ از اﯾﻦ اﻋﺪام ﺷﺪﮔﺎن ﻓﻘﻂ روزﻧﺎﻣﮫ ﺧﻮاﻧﺪه ﺑﻮدﻧﺪ ﯾﺎ ﻧﻘﺎﺷﯽ‬ ‫ﮐﺮده ﺑﻮدﻧﺪ ﯾﻌﻨﯽ ﻧﮫ دﺳﺖ ﺑﮫ اﺳﻠﺤﮫ ﺑﺮده ﺑﻮدﻧﺪ و ﻧﮫ ﻗﺼﺪ ﻗﺘﻞ ﮐﺴﯽ را ﻧﻤﻮده‬ ‫ﺑﻮدﻧﺪ و ﻧﮫ ﮐﺴﯽ را ﮐﺸﺘﮫ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬وﻟﯽ آﻧﺎن ﺧﻮدرا ﻣﺨﺘﺎر داﻧﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﺮ اﯾﻦ‬ ‫دﺧﺘﺮان ﻧﻮ ﺟﻮان و ﺟﻮان ﺑﺎ ﺿﺮب و ﺷﺘﻢ اول ﺗﺠﺎوز ﮐﻨﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﮫ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﭘﺮده‬ ‫ﺑﮑﺎرت آﻧﺎن را از ﺑﯿﻦ ﺑﺒﺮﻧﺪ و در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﮫ اﯾﻦ دﺧﺘﺮان از ﻋﻤﻞ ﺣﯿﻮاﻧﯽ آﻧﺎن‬ ‫ھﻨﻮز در ﺣﺎل ﻓﺮﯾﺎد ﮐﺸﯿﺪن ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﮐﺸﺎن ﮐﺸﺎن ﺑﮫ ﭘﺎی دار ﺑﺮدﻧﺪ و ﺣﻠﻖ آوﯾﺰ‬ ‫ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺗﻔﻮ ﺑﺮ ﺗﻮ ای ﭼﺮخ ﮔﺮدون ﺗﻔﻮ‪ .‬ﺑﺎری‪ ،‬ﻣﻦ ھﯿﭻ ﮐﺪام از آﻧﮭﺎرا ﻧﻤﯿﺸﻨﺎﺧﺘﻢ‬ ‫و ﺑﺎ ھﯿﭽﯿﮏ از آﻧﺎن ﻧﮫ ﻣﺮاﻓﻘﺘﯽ داﺷﺘﻢ و ﻧﮫ ﺑﺎ اﻓﮑﺎر و ﮔﺮاﯾﺶ آﻧﮭﺎ ﻣﻮاﻓﻘﺘﯽ‪ .‬وﻟﯽ‬ ‫ھﺮ ﺑﺎر ﮐﮫ از ﻇﻠﻢ و ﺳﺘﻤﯽ ﮐﮫ ﺑﺮ اﯾﻦ دﺧﺘﺮان ﻧﻮﺟﻮان و ﺟﻮان ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺑﻮد ﺑﮫ‬ ‫ذھﻨﻢ آﻣﺪ ﺑﯽ اﺧﺘﯿﺎر اﺷﮏ رﯾﺨﺘﻢ‪ .‬در ﺣﯿﺮﺗﻢ اﯾﻦ ﻣﻮﺟﻮد دوﭘﺎ ﭼﮫ اﺳﺘﻌﺪادی‬ ‫دراﺑﺮاز ﺧﺸﻮﻧﺖ‪ ،‬ﻗﺴﺎوت و ﺟﻨﺎﯾﺖ دارد ﮐﮫ ﺣﯿﻮاﻧﺎت درﻧﺪه از ﺷﻨﯿﺪن آن ﺷﺮﻣﻨﺪه‬ ‫ﮔﺮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﮔﻔﺘﮕﻮﺋﯽ ﺑﺎ آﻗﺎی دﮐﺘﺮﻣﺤﻤﺪ ﻣﻠﮑﯽ‪ ،‬رﺋﯿﺲ ﺳﺎﺑﻖ داﻧﺸﮕﺎه ﻃﮭﺮان‪ ،‬ﺑﻌﺪ از اﻧﻘﻼب‬ ‫ﺷﺪه ﺑﻮد و در روزﻧﺎﻣﮫ اﯾﻨﺘﺮ ﻧﯿﺘﯽ "روز" ﻣﻨﻌﮑﺲ ﺑﻮد‪ .‬از ﺟﻤﻠﮫ از ﺧﺎﻃﺮات‬ ‫اﯾﺸﺎن در زﻧﺪان آﻣﺪه ﺑﻮد‪" :‬در ھﻤﺎن زﻧﺪان ﺑﭽﮫ ھﺎی ‪ 14‬و ‪ 15‬ﺳﺎﻟﮫ ھﻢ ﺑﻮدﻧﺪ‪،‬‬ ‫آﻗﺎی ﻻﺟﻮردی ھﻢ ﺣﻀﻮر داﺷﺘﻨﺪ‪ .‬آﻗﺎی ﺷﺠﻮﻧﯽ ﺑﮫ آﻗﺎی ﻻﺟﻮردی ﮔﻔﺖ »آﻗﺎ‬ ‫اﯾﻦ ھﺎ ﭼﯽ ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ اﯾﻨﺠﺎ ﺟﻤﻊ ﮐﺮده ای؟ آﯾﺎ ھﻤﮫ اﯾﻨﮭﺎ ﺗﺮورﯾﺴﺖ ھﺴﺘﻨﺪ؟« در‬ ‫اﯾﻦ ﻧﺎﻣﮫ اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮع را ﻧﻮﺷﺘﮫ ام ﮐﮫ آﻗﺎی ﻻﺟﻮردی ﮔﻔﺖ ﮐﮫ »ﺑﺮای ﻣﺎ ﻓﺮﻗﯽ‬ ‫‪26‬‬


‫ﻧﻤﯿﮑﻨﺪ‪ ،‬اﯾﻦ ھﺎ واﺑﺴﺘﮫ ﺑﮫ ﯾﮏ ﺟﺮﯾﺎن ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﮐﺴﯽ ﮐﮫ آدم ﮐﺸﺘﮫ اﺳﺖ و ﮐﺴﯽ ﮐﮫ‬ ‫روزﻧﺎﻣﮫ ﺧﻮاﻧﺪه و ﯾﺎ ‪ 100‬ﺗﻮﻣﺎن ﮐﻤﮏ ﻣﺎﻟﯽ ﮐﺮده ﺟﺮﻣﺸﺎن ﯾﮑﺴﺎن اﺳﺖ و ھﻤﮫ‬ ‫ﻣﺠﺮم و ﺧﯿﺎﻧﺘﮑﺎرﻧﺪ‪ «.‬ﯾﻌﻨﯽ ﺳﺰاوار اﻋﺪام ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﻋﺎﻟﯿﺠﻨﺎب ﺑﺎ اﯾﻦ ﻃﺮز ﻓﮑﺮ‬ ‫و ﻓﺮوﻣﺎﯾﮕﯽ و ﻗﺴﺎوت ﺑﺎﯾﺪ ﻗﻀﺎوت ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺎﺻﻄﻼح داور اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﮫ ﻋﺪاﻟﺖ‬ ‫ﺣﮑﻢ ﮐﻨﺪ و ﺑﮫ داد ﻣﺮدم ﺑﺮﺳﺪ ﺗﺎ ﺑﮫ ﮐﺴﯽ ﻇﻠﻢ ﻧﺸﻮد!! اﯾﻦ ﺻﺎﺣﺐ اﺧﺘﯿﺎر ﺑﺮ ﺟﺎن‬ ‫و ﻣﺎل ﻣﻠﺖ ﺟﺮم روزﻧﺎﻣﮫ ﺧﻮاﻧﺪن وآدم ﮐﺸﺘﻦ را ﯾﮑﯽ ﻣﯽ داﻧﺪ و ھﺮ دو را‬ ‫ﻣﺴﺘﺤﻖ اﻋﺪام ﻣﯽ ﺷﻤﺎرد‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮ ﺣﺎل ﻣﻠﺘﯽ ﮔﺮﯾﺴﺖ ﮐﮫ اﯾﻦ ﮔﻮﻧﮫ ﻧﻔﻮس‬ ‫ﺳﺮدﻣﺪاران و داوران ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬ ‫‪.‬‬ ‫در روزﻧﺎﻣﮫ ﺧﻮاﻧﺪم ﮐﮫ در ﺷﻤﺎل اﯾﺮان ﺑﮫ ﺣﮑﻢ ﻗﺎﺿﯽ دادﮔﺎه ا ﺳﻼﻣﯽ ﯾﮏ دﺧﺘﺮ‬ ‫ﺟﻮان را ﺑﻌﻠﺖ داﺷﺘﻦ راﺑﻄﮫ ای ﺑﺎ ﻣﺮدی در ﻣﻼء ﻋﺎم اﻋﺪام ﮐﺮدﻧﺪ در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﮫ‬ ‫در ھﻨﮕﺎم اﻋﺪام‪ ،‬آن ﻣﺮد زاﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﺎ او راﺑﻄﮫ داﺷﺘﮫ ﺟﺰو ﺗﻤﺎﺷﺎ ﮔﺮان ﺻﺤﻨﮫ‬ ‫اﻋﺪام ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ اﺳﺖ ﻋﺪاﻟﺖ در ﻣﻮرد زﻧﺎن ! دﺧﺘﺮ ﺑﮫ ﺣﮑﻢ دادﮔﺎه اﻋﺪام‬ ‫ﻣﯿﺸﻮد وﻟﯽ ﻣﺮد ﺗﺒﮭﮑﺎر در ﮐﻤﺎل آزادی و ﺑﺎ ﺑﺮﺧﻮرداری از ﺣﻤﺎﯾﺖ ﻗﺎﻧﻮن‬ ‫اﺳﻼﻣﯽ ﺧﻢ ﺑﮫ اﺑﺮو ﻧﻤﯽ آورد‪ .‬ﺑﺎﻋﺚ ﺗﺄﺳﻒ اﺳﺖ ﮐﮫ رﺋﯿﺲ ﻣﺠﻠﺲ اﺳﻼﻣﯽ ﮐﮫ‬ ‫دارای ﻋﻨﻮان دﮐﺘﺮی ھﻢ ھﺴﺖ ﺻﺮﯾﺤﺎً اﻇﮭﺎر ﻣﯽ دارد ﮐﮫ ﺳﻨﮕﺴﺎر ﮐﺮدن زن‬ ‫ﺟﺰو ﻗﺎﻧﻮن اﺳﻼم اﺳﺖ و ﻧﺒﺎﯾﺪ ﮐﺴﯽ ﺑﺪان اﻋﺘﺮاض ﮐﻨﺪ‪ .‬ﺟﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﭘﯿﺶ ﮐﺴﻮﺗﺎن و‬ ‫ﺗﺤﺼﯿﻞ ﮐﺮدﮔﺎن ﭼﻨﯿﻦ ﻓﮑﺮ ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﺮ ﺳﻨﮕﺴﺎر ﮐﺮدن زن ﺻّﺤﮫ ﺑﮕﺬارﻧﺪ دﯾﮕﺮ از‬ ‫ﻣﺘﻌﺼﺒﺎن اﺳﻼﻣﯽ ﭼﮫ اﻧﺘﻈﺎری ﻣﯽ ﺗﻮان داﺷﺖ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ در ﻇﺎھﺮ ﻗﻀﯿﮫ‪ ،‬رﺋﯿﺲ‬ ‫ﻣﺠﻠﺲ اﺳﻼﻣﯽ ﻧﻈﺮ ﺷﺨﺼﯽ اﻇﮭﺎر ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ ﺑﻠﮑﮫ ﭘﺸﺘﯿﺒﺎﻧﯽ از ﻗﺎﻧﻮن اﺳﻼﻣﯽ‬ ‫ﮐﺮدﻧﺪ و آن را ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﺪاﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻣﺸﮑﻞ اﺻﻠﯽ آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﺷﺮﯾﻌﺘﯽ ﮐﮫ‬ ‫دورهاش ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن ﺻﺮﯾﺢ ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬارش ﭘﺎﯾﺎن ﯾﺎﻓﺘﮫ اﺳﺖ و ﻃﺒﻖ ﻣﺸﯿﺖ اﻟﮭﯽ ﺟﺎی‬ ‫ﺧﻮد را ﺑﮫ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و دﺳﺘﻮرات ﺟﺪﯾﺪ داده وﻟﯽ ﻋﺪه ای ﭘﺎﻓﺸﺎری درﺗﺪاوم ﻣﺬھﺐ‬ ‫ﺳﻨﺘﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ واراده اﻟﮭﯽ را ﻧﺎ دﯾﺪه ﮔﯿﺮﻧﺪ‪ ،‬ﻗﮭﺮاً ﺧﻮد در ﭼﻨﺒﺮه ای ﮔﺮﻓﺘﺎر‬ ‫ﻣﯿﮕﺮدﻧﺪ و ﻋﺪه ای را در اﯾﻦ ﺗﻨﮕﻨﺎ ﻣﺤﺪود و ﻣﺤﺼﻮر و ﻣﻔﻠﻮک ﻣﯽ ﺳﺎزﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺳﻨﮕﺴﺎر ﮐﺮدن زن زﻧﺎﮐﺎر ازﻗﻮاﻧﯿﻦ ﯾﮭﻮد ﺑﻮد وﻟﯽ ﻣﺴﯿﺢ ﻣﻠﯿﺢ ﺑﮫ ﻧﺤﻮی ﻣﻄﻠﻮب‬ ‫آن را ﻣﻨﺴﻮخ ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬داﺳﺘﺎﻧﯽ در ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ﺛﺒﺖ ﺷﺪه ﮐﮫ ﻣﺴﯿﺢ در ﮔﺬرﮔﺎھﯽ‬ ‫ﻣﺸﺎھﺪه ﮐﺮد ﮐﮫ ﻋﺪه ای ﺟﻤﻊ ﺷﺪه اﻧﺪ و ﺳﻨﮓ ﺑﺪﺳﺖ ﻣﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ زﻧﯽ را ﮐﮫ ﺑﮫ‬ ‫ﻧﻈﺮ آﻧﺎن ﺧﻄﺎ ﮐﺎر ﺑﻮد‪ ،‬ﺳﻨﮕﺴﺎر ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﻣﺴﯿﺢ ﮔﻔﺖ ھﺮﮐﮫ ﺧﻄﺎﮐﺎر ﻧﯿﺴﺖ ﻣﯿﺘﻮاﻧﺪ‬ ‫ﺑﺮ آن زن ﺳﻨﮓ زﻧﺪ‪ .‬ھﻤﮫ ﻣﺮدان ﺳﻨﮓ ﺧﻮدرا ﺑﺮ زﻣﯿﻦ اﻧﺪاﺧﺘﻨﺪ و آن زن را ﺑﮫ‬ ‫ﺣﺎل ﺧﻮد ﮔﺬاﺷﺘﻨﺪ و از آن ﻣﺤﻞ دور ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ﺑﺎ ﯾﮏ ﻟﻄﺎﻓﺘﯽ ﻧﺸﺎن‬ ‫دادﻧﺪ ﮐﮫ آن ﻣﺮدان ﻣﺘﻈﺎھﺮ ﺑﮫ ﭘﺮھﯿﺰﮐﺎری و ﻏﻀﺒﻨﺎک از ﺧﻄﺎﮐﺎری‪ ،‬ﺧﻮد ﺧﻄﺎ‬ ‫ﮐﺎرھﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬

‫‪27‬‬


‫وﻗﺘﯽ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺣﮑﻢ ﺳﻨﮕﺴﺎر ﮐﺮدن زن ﺧﻄﺎﮐﺎر را ﺑﺮداﺷﺘﻨﺪ و در‬ ‫ﺻﻮرت ﺗﺨﻠﻒ ﺑﺠﺎی آن ﺑﺮای ھﺮدو ﻃﺮف ﺟﺮﯾﻤﮫ ﻧﻘﺪی ﻣﻨﻈﻮر داﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬از اﯾﻦ‬ ‫ﺣﮑﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﻣﺮدان ﻣﺘﻈﺎھﺮﺑﮫ ﭘﺮھﯿﺰ ﮐﺎری و آﻟﻮده ﺑﮫ ھﺮ ﻧﻮع ﺗﺒﮭﮑﺎری ﺑﺮ آﺷﻔﺘﻨﺪ‬ ‫ﮐﮫ زن زﻧﺎﮐﺎر ﺑﺎﯾﺪ ﺳﻨﮕﺴﺎر ﮔﺮدد‪ .‬ﯾﮑﯽ از ﻓﻘﮭﺎی اﺳﻼﻣﯽ ﮐﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺷﺪه ﺑﻮد از‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ در ﺗﻮﺿﯿﺢ ﺑﺮﺧﯽ اﺣﮑﺎم ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺳﺆاﻻﺗﯽ را ﻣﻄﺮح ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫در رﺳﺎﻟﮫ " ﺳﺌﻮال و ﺟﻮاب " ﺛﺒﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬از ﺟﻤﻠﮫ ﭘﺮﺳﯿﺪ ﮐﮫ اﮔﺮ ازدواﺟﯽ‬ ‫ﺻﻮرت ﮔﯿﺮد و در ﻗﺮار داد ﻧﺎﻣﮫ ازدواج ذﮐﺮ ﺷﻮد ﮐﮫ اﯾﻦ ازدواج ﻣﺸﺮوط ﺑﮫ‬ ‫ﺑﺎﮐﺮه ﺑﻮدن دﺧﺘﺮ اﺳﺖ و اﮔﺮ ﭘﺲ از اﻗﺘﺮان ﻣﻌﻠﻮم ﮔﺮدد ﮐﮫ دﺧﺘﺮ ﺑﺎﮐﺮه ﻧﺒﻮده ‪،‬‬ ‫ﺗﮑﻠﯿﻒ ﭼﯿﺴﺖ؟ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ در ﺟﻮاب ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ اﻟﺒﺘﮫ ﭼﻮن اﯾﻦ ﻗﺮار داد ﺑﺮ‬ ‫ﺷﺮط ﺑﺎﮐﺮه ﺑﻮدن دﺧﺘﺮ ﺑﻮده اﺳﺖ اﮔﺮ ﺑﺨﻮاھﻨﺪ آن را ﺑﺎﻃﻞ ﮐﻨﻨﺪ از ﻧﻈﺮ ﺣﻘﻮﻗﯽ‬ ‫ﺣﻖ دارﻧﺪ وﻟﯽ "اﮔﺮ در اﯾﻦ ﻣﻘﺎم ﺳﺘﺮ و ﻋﻔﻮ ﺷﺎﻣﻞ ﺷﻮد ﻋﻨﺪ اﷲ ﺳ���ﺐ اﺟﺮ‬ ‫ﻋﻈﯿﻢ اﺳﺖ‪ ) ".‬ﮐﺘﺎب اﻗﺪس‪ ،‬ﺻﻔﺤﮫ ‪ ( 57‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﮫ ﺻﺮاﺣﺖ ﺗﻮﺻﯿﮫ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ‪ ،‬ﭘﺮده ﭘﻮﺷﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ دﺳﺘﻮر ﻧﻤﯽ دھﻨﺪ ﮐﮫ آن دﺧﺘﺮرا ﻣﻮرد ﻏﻀﺐ‬ ‫ﻗﺮار دھﻨﺪ و ﺳﻨﮕﺴﺎر ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﺑﻠﮑﮫ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ اﯾﻦ ﭼﺸﻢ ﭘﻮﺷﯽ و ﺑﺨﺸﯿﺪن ﺧﻄﺎی‬ ‫ﻃﺮف در ﻧﺰد ﺧﺪاوﻧﺪ "ﺳﺒﺐ اﺟﺮ ﻋﻈﯿﻢ اﺳﺖ‪ ".‬ﻧﺎ ﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ اﻟﺒﺘﮫ ﻋﻔﺖ و‬ ‫ﻋﺼﻤﺖ از ﻧﻈﺮ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺟﻨﺒﮫ اﺧﻼﻗﯽ دارد و ﻣﻮرد ﺗﺎﮐﯿﺪ ﺷﺪﯾﺪ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺻﺪ و ﭘﻨﺠﺎه ﺳﺎل اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻗﺮﺑﺎﻧﯽ ﺳﻨﺖ ﮔﺮاﯾﺎن ھﺴﺘﻨﺪ و ھﺰاران ﺗﻦ از‬ ‫ﻧﻔﻮس وارﺳﺘﮫ و ﻓﺮھﯿﺨﺘﮫ درراه آزادی و رھﺎﺋﯽ زﻧﺎن از ﻗﯿﻮد دﯾﺮﯾﻨﮫ و ﻧﻮﺳﺎزی‬ ‫اﯾﺮان و ﺟﮭﺎن ﻓﺪا ﺷﺪه اﻧﺪ‪ .‬ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ ﮐﮫ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺷﺮﻋﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ‬ ‫ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن ﺑﺎﺷﺪ وﺑﮫ ﻋﻠﺖ ﻧﯿﺎز زﻣﺎن ﺗﻐﯿﯿﺮ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬ﭘﯿﺶ از آﻧﮑﮫ ﺑﺸﺮ در‬ ‫ﭼﺎرﭼﻮ ب ﺷﺮﯾﻌﺖ ﮔﺬﺷﺘﮫ ﻣﻀﻄﺮﮔﺮدد ﺧﻮد ﺧﺪاوﻧﺪ داﻧﺎ و داد ﮔﺮ آن را ﺗﻐﯿﯿﺮ‬ ‫ﻣﯿﺪھﺪ‪ .‬ھﺮﭼﻨﺪ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺷﺮﻋﯽ اﺳﻼم را ﻣﻨﺴﻮخ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ وﻟﯽ اﺣﺘﺮام ﺑﮫ‬ ‫ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﺳﻼم را ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﯽ دارﻧﺪ و ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ ﮐﮫ ﺗﻐﯿﯿﺮ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ‪ ،‬ﮐﮫ در‬ ‫ﺷﺮاﯾﻂ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﺪوی ھﺰار و ﭼﮭﺎرﺻﺪ ﺳﺎل ﭘﯿﺶ ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻃﺒﻖ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ‬ ‫ﺧﻮد ﺣﻀﺮت رﺳﻮل اﮐﺮم ﺻﻮرت ﯾﺎﻓﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ اﯾﻦ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺷﺮﻋﯽ‬ ‫وھﻨﯽ ﺑﺮ اﺳﻼم وارد ﻧﻤﯽ آورد و از اﺣﺘﺮام ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﺳﻼم ﻧﻤﯽ ﮐﺎھﺪ‪ .‬واﯾﻦ ﺗﻼش‬ ‫ﺑﯿﮭﻮده ﺑﺮای دوام ﺷﺮﯾﻌﺘﯽ ﮐﮫ دوره اش ﻃﺒﻖ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬارش ﭘﺎﯾﺎن ﯾﺎﻓﺘﮫ‬ ‫ﺟﺰرﻧﺞ و ﻧﺎراﺣﺘﯽ و ﺳﺮﮐﻮﺑﯽ آزادی ﺧﻮاھﺎن وﻇﻠﻢ و ﺳﺘﻢ ﺑﺮ ﺑﺎﻧﻮان ﻧﺘﯿﺠﮫ ای‬ ‫ﻧﺨﻮاھﺪ داﺷﺖ‪ .‬ﻧﮕﮭﺒﺎﻧﺎن واﭘﺴﮕﺮا ﺑﺎﻟﻤﺂل ﺑﺎ ﺷﮑﺴﺖ و ﻋﻘﺐ ﻧﺸﯿﻨﯽ ﭘﺮ ﻣﺎﺟﺮا‬ ‫روﺑﺮو ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﻇﮭﻮر ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﺗﺼﺎدﻓﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻧﻘﺸﮫ ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ‪ ،‬ﻧﻈﺎم ﻋﺎﻟﻢ ھﺴﺘﯽ و‬ ‫ﻧﯿﺎز زﻣﺎن اﺳﺖ‪ .‬وﻗﺘﯽ ﻧﯿﺎز زﻣﺎن ﺧﻮاﺳﺘﺎر ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺷﺮﯾﻌﺖ رب ﻣﻨﺎن ﺑﺎﺷﺪ در‬ ‫ﭘﯿﺪاﺋﯽ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ آﺳﻤﺎﻧﯽ آﻧﯽ ﺗﺎًﺧﯿﺮ ﻧﻤﯽ اﻓﺘﺪ‪ .‬ﺧﺪاوﻧﺪ آن اﺧﺘﯿﺎر ﺗﺎم را دارد ﮐﮫ ھﺮ‬ ‫وﻗﺖ اﻗﺘﻀﺎ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺑﮫ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺷﺮﯾﻌﺖ و ﭘﯿﺪاﺋﯽ آﺋﯿﻦ ﻧﻮ ﭘﺮدازد وﻟﻮ آﻧﮑﮫ ﺑﻨﯿﺎدﮔﺮاﯾﺎن‬ ‫‪28‬‬


‫را ﺧﻮش ﻧﯿﺎﯾﺪ‪ .‬اﻋﺘﺒﺎر ھﺮ دﯾﻦ ﺑﻌﻠﺖ ارﺗﺒﺎط آن ﺑﺎ رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ اﺳﺖ‪ .‬وﻟﯽ اﮔﺮ‬ ‫اراده ﺑﺸﺮ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺧﺪاوﻧﺪ دادﮔﺮ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد ﺳﺮدر ﮔﻤﯽ اﯾﺠﺎد ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﺣﺘﯽ‬ ‫ﻧﻔﻮس روﺷﻦ ﺑﯿﻦ را ﻧﯿﺰ در ﻣﺨﻤﺼﮫ ای ﻧﺎﻓﺮﺟﺎم ﮔﺮﻓﺘﺎر ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫اﮔﺮروﺷﻦ ﻓﮑﺮان دﯾﻨﯽ ﺑﮫ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺗﻮﺟﮫ ﻓﺮﻣﺎ ﯾﻨﺪ ﮐﮫ ﻓﺮﻣﻮد " ﻟﮑﻞ‬ ‫اﻣﺔ اﺟﻞ" ﯾﻌﻨﯽ ﺑﺮای ھﺮ اﻣﺘﯽ ) دﯾﻨﯽ( ﭘﺎﯾﺎﻧﯽ اﺳﺖ در آن ﺻﻮرت وﻗﺘﯽ ﻣﯽ ﺑﯿﻨﻨﺪ‬ ‫ﮐﮫ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﺑﺮای دﻧﯿﺎی اﻣﺮوزﻧﯿﺴﺖ اﯾﺮادی ﺑﺮ آن وارد ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﭼﻮن دوره‬ ‫آن ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن ﺻﺮﯾﺢ ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﭘﺎﯾﺎن ﯾﺎﻓﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﻣﺠﺒﻮر ﻧﺨﻮاھﻨﺪ ﺑﻮد‬ ‫ﮐﮫ ﺑﺮای ﺑﺮداﺷﺘﻦ ﺗﻌﺎرض اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﺑﺎ اﻓﮑﺎر ﻣﺘﺮﻗﯽ ﮐﻨﻮﻧﯽ اﺳﻼم ﺧﻮد‬ ‫ﺳﺎﺧﺘﮫ ای را ﻋﺮﺿﮫ دارﻧﺪ‪ .‬درﺻﻮرﺗﯿﮑﮫ ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤﺪ ﯾﮑﯽ از ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﮫ ﺗﺮﯾﻦ‬ ‫ﻧﻈﺮﯾﮫ را در ﻣﻮرد ﺗﮑﺎﻣﻞ ادﯾﺎن اﺑﺮاز ﮐﺮده و ﺑﺮای ھﺮ دﯾﻦ دوره ای و ﻣﺪﺗﯽ‬ ‫در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﮫ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﻃﺮﻓﺪاران ﺣﺠﺎب ﻧﯿﺰ ﺑﯿﮑﺎر ﻧﻨﺸﺴﺘﮫ اﻧﺪ‪ .‬ﺳﻌﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ دﺧﺘﺮان را ﻣﻠﺰم ﺑﮫ‬ ‫ﺣﺠﺎب ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و آن را اﻣﺮ ﺑﮫ ﻣﻌﺮوف و ﻧﮭﯽ از ﻣﻨﮑﺮ ﺑﺪاﻧﻨﺪ‪ .‬در زﯾﺮ ﺷﻌﺮی را‬ ‫ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ ﺳﺎﮐﻨﺎن ﺧﯿﻤﮫ ﮔﺎه ﺣﺴﯿﻦ ﺳﺮوده اﻧﺪ و ﺑﯿﺮون داده اﻧﺪ ﻣﻨﺘﮭﯽ‬ ‫ﺗ ﻮﺿﯿﺢ ﻧﻔﺮﻣﻮده اﻧﺪ ﮐﮫ اﯾﻦ ﺧﯿﻤﮫ ﮔﺎه ﮐﺠﺎﺳﺖ و ﺳﺎﮐﻨﺎن آن ﮐﯽ ھﺎ ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬و ﻧﯿﺰ‬ ‫ﺧﺎﻧﻤﯽ ﺑﮫ ﺷﻌﺮ ﺑﮫ اﯾﻦ ﺷﻌﺮ ﺟﻮاب داده و ﻧﺎم ﺧﻮد را ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻨﻤﻮده‪ .‬ھﺮ دو ﺷﻌﺮ‬ ‫را ﮐﮫ در ﺣﻤﺎﯾﺖ و رد ﺣﺠﺎب ﺳﺮوده ﺷﺪه‪ ،‬ﻋﯿﻨﺎً ﻧﻘﻞ ﻣﯿﮑﻨﯿﻢ‪:‬‬ ‫ﻧﮭﯽ از ﻣﻨﮑﺮ از ﺧﯿﻤﮫ ﮔﺎه ﻋﺸﺎق ﺣﺴﯿﻦ ﺑﮫ دﺧﺘﺮ اﯾﺮان زﻣﯿﻦ‬ ‫ﺧﻮاھﺮم ای دﺧﺘﺮ اﯾﺮان زﻣﯿﻦ‬ ‫از ﺟﻮاﻧﺎن ﺳﻠﺐ آﺳﺎﯾﺶ ﻣﮑﻦ‬ ‫در ﻣﺴﯿﺮ ﭼﺸﻢ ھﺎ اﻓﺴﻮن ﻣﺮﯾﺰ‬ ‫ﻃﺮه ﮔﯿﺴﻮ ﻣﺪه در دﺳﺖ ﺑﺎد‬ ‫ﻓﺎش ﺗﺮ ﮔﻮﯾﻢ ﻋﺮوﺳﮏ ﻧﯿﺴﺘﯽ‬ ‫ﯾﮏ ﻧﻈﺮ ﻋﮑﺲ ﺷﮭﯿﺪان را ﺑﺒﯿﻦ‬ ‫ﭘﻮﺷﺶ ﭼﺴﺒﺎن رﻧﮕﺎرﻧﮓ ﭼﯿﺴﺖ‬ ‫ﺑﺎ اﺻﻮل ﺷﺮع ﻟﺠﺒﺎزی ﻣﮑﻦ‬ ‫ﻧﻮﻋﺮوس ﭼﺸﻢ ﻧﺎﻣﺮدان ﻣﺸﻮ‬

‫در ﺧﯿﺎﺑﺎن ﭼﮭﺮه آراﯾﺶ ﻣﮑﻦ‬ ‫زﻟﻒ ﺧﻮد از روﺳﺮی ﺑﯿﺮون ﻣﺮﯾﺰ‬ ‫ﯾﺎد ﮐﻦ از آﺗﺶ و روز ﻣﻌﺎد‬ ‫ﺧﻮاھﺮم دﯾﮕﺮ ﺗﻮ ﮐﻮدک ﻧﯿﺴﺘﯽ‬ ‫ﺧﻮاھﺮم ای دﺧﺘﺮ اﯾﺮان زﻣﯿﻦ‬ ‫ﺧﻮاھﺮم اﯾﻦ ﻟﺒﺎس ﺗﻨﮓ ﭼﯿﺴﺖ‬ ‫ﺧﻮاھﺮم اﯾﻦ ﻗﺪر ﺗﻨﺎزی ﻣﮑﻦ‬ ‫در اﻣﻮر ﺧﻮﯾﺶ ﺳﺮﮔﺮدان ﻣﺸﻮ‬

‫در ﭘﺎﺳﺦ ﺣﻀﺮات از‪ :‬رزی دﻟﻨﺸﯿﻦ‬ ‫ﮔﺮ ﭼﻨﯿﻦ ﮔﻮﺋﯽ ﺳﺨﻦ ﺑﺎ ﺧﻮاھﺮت‬

‫ای ﻓﻼﻧﮏ ﺧﺎک ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺮ ﺳﺮت‬ ‫‪29‬‬


‫ﭘﺲ ﻓﺰوﻧﺘﺮ از دھﺎﻧﺖ زر ﻧﺰن‬ ‫از دل ھﺮ ﻣﺼﺮﻋﺖ آﻣﺪ ﭘﺪﯾﺪ‬ ‫ھﺴﺖ ﭘﯿﺪا در ھﻤﮫ اﺑﯿﺎت ﺗﻮ‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ زﯾﺒﺎﺋﯽ ﻣﻦ در ﻓﮭﻢ ﺗﻮ‬ ‫ھﺴﺖ ﻃﻨﺎزی ﺑﮫ ﺗﺎی دﺳﺘﮫ دار‬ ‫ﻓﺮق ﺳﺎده را ﻣﯿﺎن ﺗﺎ و ﻃﯿﻦ‬ ‫در ﺧﯿﺎﺑﺎن ﻧﯿﺴﺖ ‪ ،‬ﮐﻢ ﯾﺎوه ﺑﮕﻮ‬ ‫ﺳﺎﻟﻦ زﯾﺒﺎﺋﯽ اﺳﺖ ای ﺑﯿﺸﻌﻮر‬ ‫ﭘﻮﺷﺶ ﺧﻮﺷﺮﻧﮓ ﻣﯿﭙﻮﺷﻢ ﺑﻠﮫ‬ ‫ﻣﯿﺨﺮاﻣﻢ در ﭼﻤﻦ ﭼﻮن ﻧﻮ ﻋﺮوس‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﻢ در ﭼﺸﻢ ﻣﺮدان دﻟﺒﺮی‬ ‫ﮔﻮر ﺑﺎﺑﺎی ﺗﻮ وروز ﻣﻌﺎد‬

‫ﺧﻮاھﺮ ﺗﻮ ﻧﯿﺴﺘﻢ اﻟﺒﺘﮫ ﻣﻦ‬ ‫ﭼﺸﻢ ھﯿﺰ و ﺧﻮی ﺑﺪ‪ ،‬ﻓﮑﺮ ﭘﻠﯿﺪ‬ ‫زﺷﺘﯽ دﯾﺪ و ﮐﻼم و ذات ﺗﻮ‬ ‫از ﺧﺮد ﭼﻮن ﮐﻢ رﺳﯿﺪه ﺳﮭﻢ ﺗﻮ‬ ‫ھﻢ ﻧﮕﻔﺘﮫ ﺑﺎ ﺗﻮ ھﯿﭻ آﻣﻮزﮔﺎر‬ ‫ﯾﺎ ﻧﻤﯿﺪاﻧﻨﺪ ﻋﺸﺎق ﺣﺴﯿﻦ‬ ‫ھﻤﭽﻨﯿﻦ آراﯾﺶ ﻣﻦ ای ﻋﻤﻮ‬ ‫ﺟﺎی آراﯾﺶ ﭼﮫ ﻧﺰدﯾﮏ و ﭼﮫ دور‬ ‫ﻣﻦ ﻟﺒﺎس ﺗﻨﮓ ﻣﯿﭙﻮﺷﻢ ‪ ،‬ﺑﻠﮫ‬ ‫ﻣﯿﺸﻮم ﻃﻨﺎز و زﯾﺒﺎ وﻣﻠﻮس‬ ‫زﻟﻒ ﺧﻮد رﯾﺰم ﺑﺮون از روﺳﺮی‬ ‫ﻃﺮه ی ﮔﯿﺴﻮ دھﻢ در دﺳﺖ ﺑﺎد‬

‫ﻣﺴﻠﻢ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺷﻌﺮ اول را ﯾﮏ ﻣﺮد ﺳﺮوده و ﺑﺮای زﻧﺎن ﺗﻌﯿﯿﻦ ﺗﮑﻠﯿﻒ ﮐﺮده ﮐﮫ‬ ‫ﺣﺠﺎب ﺑﺮ ﺳﺮ دارﻧﺪ ﺗﺎ او از دﯾﺪن زﻧﺎن ﺣﺎﻟﯽ ﺑﮫ ﺣﺎﻟﯽ ﻧﺸﻮد و دﭼﺎر ﺧﯿﺎﻻت‬ ‫ﺷﯿﻄﺎﻧﯽ ﻧﮕﺮدد‪ .‬و ﺷﻌﺮ دوم را ﯾﮏ زن ﺳﺮوده و ﺑﮫ اﻋﺘﺮاض ﺑﺮ ﺧﺎﺳﺘﮫ ﮐﮫ ﺑﮫ‬ ‫ﭼﮫ ﺣﻘﯽ ﻣﺮد ﺑﺨﻮد اﺟﺎزه ﻣﯿﺪھﺪ ﮐﮫ در ﻣﻮرد ﭘﻮﺷﺶ و آراﯾﺶ زﻧﺎن ﺗﻌﯿﯿﻦ ﺗﮑﻠﯿﻒ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬ ‫در ﻣﻘﺎﻟﮫ زﯾﺮﺗﮭﯿﮫ ﮐﻨﻨﺪه آن ﺑﮫ ﺗﺤﺴﯿﻦ ﺣﺠﺎب ﺑﺮ ﺧﺎﺳﺘﮫ وﻧﻈﺮاﺗﯽ را در ﻣﺪح‬ ‫ﺣﺠﺎب ﻓﺮﻣﻮده و ﮐﺸﻔﯿﺎﺗﯽ ﻧﻤﻮده ﮐﮫ داﻧﺸﻤﻨﺪان را ﺑﮫ ﺣﯿﺮت آورده ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺮ ﻃﺒﻖ ﻧﻈﺮ اﯾﻦ ﻋﺎﻟﯿﺠﻨﺎب "از ﻃﺮﯾﻖ ﻋﻠﻤﯽ ﻣﯽ ﺗﻮان ﻓﮭﻤﯿﺪ ﭼﺮا ﭼﺎدرﺣﺠﺎب‬ ‫ﺑﺮﺗﺮ اﺳﺖ‪ ".‬ﻣﻘﺎﻟﮫ ﻋﻠﻤﯽ ذﯾﻞ را ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﻓﺮﻣﺎﺋﯿﺪ و ﺑﻌﺪ در ﻣﻮرد آن ﺗﺄﻣﻠﯽ‬ ‫ﻣﯿﻨﻤﺎﺋﯿﻢ‪.‬‬ ‫ﺧﺎﻧﻮاده ﺑﺎ اﯾﻤﺎن در ﺻﺮاط ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ‬ ‫" ﯾﮏ آزﻣﺎﯾﺶ ﺳﺎده ﺑﺮای ﺧﻮاھﺮان و ﺑﺎﻧﻮان ﮔﺮاﻣﯽ ‪:‬‬ ‫اول از ھﻤﮫ ﯾﮏ ﻣﺎﻧﺘﻮی ﮐﻮﺗﺎه و ﯾﮏ روﺳﺮی ﮐﻮﭼﮏ را ﺑﮫ ﺗﻦ ﮐﻨﯿﺪ و ﺳﭙﺲ‬ ‫ﺟﻠﻮی آﯾﻨﮫ ﺑﺎﯾﺴﺘﯿﺪ و ﺑﺎ ﭼﺸﻢ دل ﺑﮫ ﺧﻮد ﺑﻨﮕﺮﯾﺪ‪ .‬ﺳﭙﺲ ﺑﺎ ﯾﮏ ﭼﺎدر ﻣﺸﮑﯽ‬ ‫ھﻤﯿﻦ آزﻣﺎﯾﺶ را ﺗﮑﺮار ﮐﻨﯿﺪ‪ .‬ﺧﻮب‪.‬؟ ﮐﺪام ﺑﮭﺘﺮاﺳﺖ؟ ﻣﺜﻞ ﯾﮏ ﺣﯿﻮان زﻧﺪﮔﯽ‬ ‫ﮐﺮدن و ﺑﺪ ﺣﺠﺎب ﺑﻮدن ﯾﺎ ﻣﻨﻮر ﺷﺪن ﺑﮫ ﻧﻮر ﺣﺠﺎب و ﭼﻮن ﺷﺎﺧﮫ ﮔﻞ ﯾﺎﺳﯽ از‬ ‫ﻣﺮﻏﺰار ﻋﻔﺖ ﺑﻮدن؟ ﻣﯽ ﺑﯿﻨﯿﺪ ﮐﮫ ﺑﮫ ﺳﺎدﮔﯽ و از ﻃﺮﯾﻖ ﻋﻠﻤﯽ ﻣﯿﺘﻮان ﻓﮭﻤﯿﺪ ﭼﺮا‬ ‫ﭼﺎدرﺣﺠﺎب ﺑﺮ ﺗﺮاﺳﺖ‪ .‬ﻟﺰوﻣﯽ ﺑﮫ ﺑﺤﺚ و دﻋﻮا ھﻢ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﻓﻘﻂ ﯾﮏ ﺑﺎر اﯾﻦ‬ ‫آزﻣﺎﯾﺶ را اﻧﺠﺎم دھﯿﺪ ‪ .‬ھﻤﯿﻦ‪ .‬ﻣﺎ ﻧﻤﯿﮕﻮﺋﯿﻢ ﺑﺪون دﻟﯿﻞ و اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺎﯾﺪ ھﻤﮫ ﭼﯿﺰ‬ ‫را ﭘﺬﯾﺮﻓﺖ‪ .‬ھﻤﮫ دﺳﺘﻮرات اﺳﻼم ﻣﺒﻨﺎی ﻋﻠﻤﯽ و رﯾﺸﮫ ﻣﻨﻄﻘﯽ دارد‪ .‬ھﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﮫ‬ ‫‪30‬‬


‫در ﻣﺜﺎل ﻓﻮق دﯾﺪﯾﻢ ﺑﮫ راﺣﺘﯽ و ﺑﺎ آزﻣﺎﯾﺶ ھﺎی ﻋﻠﻤﯽ ﻣﯿﺘﻮان ﺑﮫ ﺗﮏ ﺗﮏ‬ ‫دﺳﺘﻮرات اﻧﺴﺎن ﺳﺎز دﯾﻦ ﻣﺒﯿﻦ اﯾﻤﺎن آورد‪ .‬ﺑﻌﻀﯽ از اﻓﺮاد ﻣﯿﺨﻮاھﻨﺪ ﺑﺎ‬ ‫ﺗﻌﺼﺐ و ﺟﺮ و ﺑﺤﺚ دﯾﮕﺮان را ﺑﮫ راه راﺳﺖ ھﺪاﯾﺖ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﻏﺎﻓﻞ از اﯾﻦ ﮐﮫ ﺑﺪ‬ ‫ﺗﺮﯾﻦ ﺿﺮﺑﮫ را ﺑﮫ اﺳﻼم ﻣﯿﺰﻧﻨﺪ‪ .‬ﮐﺎﻓﯽ اﺳﺖ اﻧﺴﺎن ﮐﻤﯽ ﻣﻨﻄﻘﯽ ﺑﺎﺷﺪ و از‬ ‫آزﻣﺎﯾﺶ ھﺎی ﻋﻠﻤﯽ اﺳﺘﻔﺎده ﮐﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﺪ دﯾﮕﺮان را ھﻢ ﺑﮫ ﺑﮭﺘﺮﯾﻦ وﺟﮭﯽ ھﺪاﯾﺖ‬ ‫ﮐﻨﺪ‪ .‬ﺑﺮای ﻣﺜﻞ ﺑﺎ ﯾﮏ ﺷﺎﺧﮫ ﮔﻞ ﺷﻤﻌﺪاﻧﯽ ﻣﯿﺘﻮان وﺟﻮد ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺑﮫ راﺣﺘﯽ‬ ‫اﺛﺒﺎت ﮐﺮد‪ .‬ﮐﺎﻓﯽ اﺳﺖ ﻓﮑﺮ ﮐﻨﯿﺪ ﮐﮫ اﮔﺮ ﻧﻌﻮذ ﺑﺎﷲ ﺧﺪاﺋﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﭘﺲ ﭼﮫ‬ ‫ﮐﺴﯽ اﯾﻦ ﺷﺎﺧﮫ ﮔﻞ ﺷﻤﻌﺪاﻧﯽ را آﻓﺮﯾﺪه ؟ ﺑﻠﯽ؟ ھﻤﺎﻧﻄﻮرﮐﮫ ﻣﺘﻮﺟﮫ ﺷﺪﯾﺪ ﺗﻤﺎم‬ ‫دﺳﺘﻮرات اﺳﻼم را از اﺣﮑﺎم اوﻟﯿﮫ ﺗﺎ ﺟﺰﺋﯽ ﺗﺮﯾﻦ دﺳﺘﻮرات را ﻣﯿﺘﻮان ﺑﺎ روش‬ ‫ھﺎی ﻋﻠﻤﯽ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺮد ﺑﯿﺎﺋﯿﺪ دﺳﺖ ﺑﮫ دﺳﺖ ھﻢ دھﯿﻢ و ﺑﮫ دﻧﯿﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﻨﯿﻢ‪".‬‬ ‫اﯾﻦ ﻣﺪاﻓﻊ ﺣﺠﺎب اﺳﻼﻣﯽ ﻣﻌﺘﻘﺪ اﺳﺖ اﮔﺮ ﺧﺎﻧﻤﯽ "ﯾﮏ ﻣﺎﻧﺘﻮی ﮐﻮﺗﺎه و ﯾﮏ‬ ‫روﺳﺮی ﮐﻮﭼﮏ را ﺑﮫ ﺗﻦ ﮐﻨﺪ" "ﻣﺜﻞ ﯾﮏ ﺣﯿﻮان زﻧﺪﮔﯽ" ﮐﺮده و" ﺑﺪ ﺣﺠﺎب‬ ‫ﺑﻮده"‪ .‬و در ﺿﻤﻦ اﯾﻦ آدم ﻣﻨﻄﻘﯽ ﻧﻤﯽ ﺧﻮاھﺪ ﮐﺴﯽ "ﺑﺪون دﻟﯿﻞ و اﺳﺘﺪﻻل"‬ ‫ﭼﯿﺰی را ﺑﭙﺬﯾﺮد‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﻣﻌﺘﻘﺪ اﺳﺖ "ﮐﺎﻓﯽ اﺳﺖ اﻧﺴﺎن ﮐﻤﯽ ﻣﻨﻄﻘﯽ ﺑﺎﺷﺪ و از‬ ‫آزﻣﺎﯾﺶ ھﺎی ﻋﻠﻤﯽ اﺳﺘﻔﺎده ﮐﻨﺪ" ﺗﺎ اھﻤﯿﺖ "ﻣﻨﻮر ﺷﺪن ﺑﮫ ﻧﻮر ﺣﺠﺎب" را درک‬ ‫ﮐﻨﺪ ! ﻣﺜﻞ اﯾﻨﮑﮫ ﻏﺮﺑﯽ ھﺎ ﭼﺸﻢ ﺑﺎﻃﻦ آﻧﮭﺎ ﮐﻮر اﺳﺖ ﮐﮫ "ﻧﻮر ﺣﺠﺎب" را ﻧﻤﯽﺑﯿﻨﻨﺪ‬ ‫و ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺣﺠﺎب ﻏﻠﯿﻆ اﺳﻼﻣﯽ دارﻧﺪ را ﻣﻈﻨﻮن ﻣﯽ ﺷﻤﺎرﻧﺪ‪ .‬در راﺑﻄﮫ ﺑﺎ‬ ‫ﺣﺠﺎب اﺳﻼﻣﯽ ﮔﻔﺘﺎر ﯾﮏ ﺧﺎﻧﻢ اﯾﺮاﻧﯽ را ﺑﯿﺎد ﻣﯽ آورم ﮐﮫ ﺑﺮای اﺧﺬ درﺟﮫ‬ ‫دﮐﺘﺮی ﺑﻮرس ﮔﺮﻓﺘﮫ ﺑﻮد و ﻣﺸﻐﻮل ﺗﺤﺼﯿﻞ ﺑﻮد و ﮔﻠﮫ ﻣﯽ ﮐﺮد ﭼﻮن ﺣﺠﺎب‬ ‫اﺳﻼﻣﯽ دارد او را ﺑﺼﻮرت ﯾﮏ ﺗﺮورﯾﺴﺖ ﻧﮕﺎه ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﺧﺮاﻓﺎت و ﻣﻮھﻮﻣﺎﺗﯽ‬ ‫ﮐﮫ درﻣﻐﺰ ﻣﺮدم ﻣﻌﺼﻮم وارد ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﻣﺮا ﺑﯿﺎد ﯾﮏ داﻧﺸﺠﻮی اﻓﻐﺎﻧﯽ ﻣﯿﺎﻧﺪازد‬ ‫ﮐﮫ ﺣﺠﺎب ﻏﻠﯿﻆ اﺳﻼﻣﯽ داﺷﺖ‪ .‬در ﺣﯿﻦ اﻣﺘﺤﺎن ﺷﻔﺎھﯽ ازروی دﻟﺴﻮزی ازاو‬ ‫ﭘﺮﺳﯿﺪم ﺑﺎ اﯾﻦ ﺣﺠﺎﺑﯽ ﮐﮫ دارﯾﺪ راﺣﺖ ھﺴﺘﯿﺪ و ﻣﺸﮑﻠﯽ ﻧﺪارﯾﺪ؟ در ﺟﻮاب ﮔﻔﺖ‬ ‫در ﻣﺴﺠﺪ ﺑﻤﺎ ﮔﻔﺘﮫ اﻧﺪ زن ﻣﺜﻞ ﺟﻮاھﺮ اﺳﺖ و ﺑﺎﯾﺪ ﭘﻮﺷ���ﺪه و ﭘﻨﮭﺎن ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬دردﻟﻢ‬ ‫ﮔﻔﺘﻢ ﭘﺲ ﺑﯽ دﻟﯿﻞ ﻧﺒﻮده ﮐﮫ ﻋﺮب ھﺎ ﻧﻮزاد دﺧﺘﺮ را زﻧﺪه زﻧﺪه زﯾﺮ ﺧﺎک‬ ‫ﻣﯿﮑﺮدﻧﺪ ﺗﺎ ﻣﺨﻔﯽ ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ ﭼﻮن آﻧﮭﺎ را ﺟﻮاھﺮ ﻣﯽ ﭘﻨﺪاﺷﺘﻨﺪ‪.‬‬

‫‪31‬‬


‫ﺳﻨﺖ ھﺎی دﯾﺮﯾﻨﮫ در ﺗﻀﺎد ﺑﺎ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺟﺎﻣﻌﮫ‬ ‫ﺑﯿﻦ ﺳﻨﺖ ﮔﺮاﯾﺎن و ﺗﺠﺪد ﻃﻠﺒﺎن ﮐﺸﺎﮐﺸﯽ وﺟﻮد دارد ﺗﺎ ﮐﯽ ﻏﻠﺒﮫ ﮐﻨﺪ و ﭘﯿﺮوز آﯾﺪ‪.‬‬ ‫اﻟﺒﺘﮫ ﺣﻖ ﺑﺎ ﺣﻘﻮق ﻃﻠﺒﺎن اﺳﺖ وﻟﯽ ﭼﻤﺎق در دﺳﺖ ﺳﻨﺖ ﮔﺮاﯾﺎن اﺳﺖ‪ .‬واﻗﻌﯿﺖ‬ ‫آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﺟﺎﻣﻌﮫ اﯾﺮان ﺑﮫ وﯾﮋه زﻧﺎن در ﺑﻨﺪی ﮔﺮان ﮔﺮﻓﺘﺎرﻧﺪ‪ ،‬و ﺑﮫ ﺑﮭﺎﻧﮫ ھﺎی‬ ‫ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ آﻧﺎن را ھﻤﭽﻨﺎن در ﺑﻨﺪ ﻧﮕﮫ دارﻧﺪ‪ .‬ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻋﺘﯿﻘﮫ و ﺳﻨﺖ ھﺎی‬ ‫دﯾﺮﯾﻨﮫ دﺳﺖ و ﭘﺎی زﻧﺎن را ﺑﺴﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎﻧﻮان از اﯾﻦ ﺧﻔﻘﺎن ﻧﺎراﺿﯽ و ﻧﺎﻻن‬ ‫و دﻟﺨﺴﺘﮫ اﻧﺪ ودر آرزوی آزادی و در ﺻﺪد ﮔﺴﺴﺘﻦ اﯾﻦ زﻧﺠﯿﺮﻗﺮون وﺳﻄﺎﺋﯽ‬ ‫ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬دوﻟﺘﻤﺮداﻧﯽ ﮐﮫ ﺧﻮد را واﺑﺴﺘﮫ و ﺣﺘﯽ ﻣﺪاﻓﻊ ﻣﺬھﺐ دﯾﺮﯾﻨﮫ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ از‬ ‫ﺗﻀﺎد ﺑﯿﻦ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ و روح آزادی ﺧﺸﻤﮕﯿﻦ و ﺣﯿﺮاﻧﻨﺪ‪ .‬واز اﯾﻨﮑﮫ ﻣﻮج‬ ‫آزادی ﺧﻮاھﯽ ھﺮآن اوج ﺑﯿﺸﺘﺮی ﻣﯽ ﮔﯿﺮد و ﺑﺮ ﺑﻨﺎی ﮐﮭﻦ ﻓﺮود ﻣﯽ آﯾﺪ ﺳﺨﺖ‬ ‫ﭘﺮﯾﺸﺎن و ﻧﮕﺮاﻧﻨﺪ‪ .‬ﺑﺎﻻﺧﺮه د ﯾﺮ ﯾﺎ زود روح زﻣﺎن ﮐﮫ ﺧﻮاﺳﺘﺎر ﺗﺤﻮﻟﯽ ﻋﻈﯿﻢ در‬ ‫وﺿﻊ ﺑﺎﻧﻮان اﺳﺖ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺳﻨﺖ ﮔﺮاﯾﺎن را ﻣﺠﺒﻮر ﺑﮫ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﯿﻨﯽ ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد‬ ‫و راه را ﺑﺮای ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ اﺳﺘﻌﺪاد ﺑﺎﻧﻮان و ﺟﻠﻮه و ﻧﻤﻮد آﻧﺎن در ﺟﻤﯿﻊ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ‬ ‫ھﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ‪ ،‬ﺳﯿﺎﺳﯽ‪ ،‬ﻓﺮھﻨﮕﯽ و ﻣﻌﻨﻮی ﺧﻮاھﺪ ﮔﺸﻮد‪ .‬آﻣﺪن زﻧﺎن ﺑﮫ ﻣﯿﺪان‪،‬‬ ‫روح زﻣﺎن اﺳﺖ و ﺧﻮاﺳﺖ ﯾﺰدان‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ‪":‬ھﻤﮫ ﭼﯿﺰ را ﻣﯽ ﺗﻮان‬ ‫ﺑﺎ آن ﻣﻘﺎﺑﻠﮫ ﮐﺮد ﺟﺰ ﻧﯿﺎز زﻣﺎن را‪ ".‬اﻧﺘﻈﺎر از ھﺮ ﺳﯿﺴﺘﻤﯽ ﺧﻮاه ﺳﯿﺎﺳﯽ وﺧﻮاه‬ ‫ﻣﺬھﺒﯽ آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﺮدﻣﺎن را ﻣﺪد آﯾﺪ‪ ،‬راه را ﺑﺮای ﺧﯿﺮ و ﺗﺮﻗﯽ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و‬ ‫ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﻣﻌﻨﻮی آﻧﺎن ﺑﮕﺸﺎﯾﺪ‪ .‬وﻟﯽ اﮔﺮ ﯾﮏ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻣﺬھﺒﯽ ﯾﺎ ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺑﮫ ﮐﮭﻨﮕﯽ‬ ‫ﮔﺮاﯾﺪ و از روح و ﻧﯿﺎز زﻣﺎن ﻓﺎﺻﻠﮫ ﮔﯿﺮد ﻗﮭﺮاً ﺑﮫ ﺻﻮرت ﺑﻨﺪی ﮔﺮان در آﯾﺪ و‬ ‫وﺑﺎل ﮔﺮدن ﺷﻮد‪ .‬زﯾﺮا ھﺮﻣﺬھﺐ و ﺳﯿﺴﺘﻢ ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺑﺮای ﻣﺮدم اﺳﺖ ﻧﮫ آﻧﮑﮫ ﺑﺮای‬ ‫ﺣﻔﻆ ﯾﮏ ﻧﻈﺎم ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻣﺬھﺒﯽ ﻣﺮدم ﻗﺮﺑﺎﻧﯽ ﮔﺮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﻨﺎ ﺑﮫ ﮔﺰارش "رادﯾﻮ ﻓﺮدا " ﻣﺠﻠﺲ ﺷﻮرای اﺳﻼﻣﯽ در ﺟﻠﺴﮫ روز ﺳﮫ ﺷﻨﺒﮫ‬ ‫ﺧﻮد ﮐﻠﯿﺎت ﺳﮫ ﻻﯾﺤﮫ ﻣﮭﻢ ﺣﯿﺎت ﺧﺎﻧﻮاده‪ ،‬ﻗﺎﻧﻮن ﻣﺠﺎزات اﺳﻼﻣﯽ و ﺟﺮاﺋﻢ راﯾﺎﻧﮫ‬ ‫را ﺗﺼﻮﯾﺐ ﮐﺮد‪ .‬در ﻣﻮرد ﻻﯾﺤﮫ ﺣﻤﺎﯾﺖ ﺧﺎﻧﻮاده ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬ﻻﯾﺤﮫ ﺣﻤﺎﯾﺖ‬ ‫ﺧﺎﻧﻮاده از ﺳﻮی ﻗﻮه ﻗﻀﺎﺋﯿﮫ اﯾﺮان ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﯽ و ﺗﺼﻮﯾﺐ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺠﻠﺲ‬ ‫ﺷﻮرای اﺳﻼﻣﯽ ﺑﮫ دوﻟﺖ اراﺋﮫ ﺷﺪه ﺑﻮد وﻟﯽ دوﻟﺖ ﺑﺎ اﻓﺰودن دو ﻣﺎده ‪ 23‬و ‪25‬‬ ‫ﺑﮫ آن ﺧﻮاﺳﺘﺎر اﺧﺬ ﻣﺎﻟﯿﺎت از ﻣﮭﺮﯾﮫ و ﺣﺬف ﺷﺮط ﻣﻮاﻓﻘﺖ ھﻤﺴﺮ اول ﺑﺮای‬ ‫ازدواج ﻣﺠﺪد ﻣﺮدان ﺷﺪه ﺑﻮد‪ ".‬دردﻧﺒﺎﻟﮫ ﺑﺤﺚ ﻣﺠﻠﺲ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪...." :‬ﻋﻠﯽ‬ ‫ﻣﻄﮭﺮی ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه ﻃﮭﺮان در ﺗﺬﮐﺮی ﺑﮫ رﺋﯿﺲ ﻣﺠﻠﺲ ﮔﻔﺖ »ﺗﻌﺪد زوﺟﺎت از‬ ‫اﻓﺘﺨﺎرات اﺳﻼم اﺳﺖ و اﮔﺮ ﺣﺬف ﺷﻮد ﺑﮫ ﻣﻌﻨﯽ اﺷﺎﻋﮫ ﻓﺴﺎد ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد‬ ‫درﺣﺎﻟﯿﮑﮫ دوﻟﺖ در ﻻﯾﺤﮫ ﺧﻮد ﺑﮫ دﻧﺒﺎل ﺟﻠﻮ ﮔﯿﺮی از اﺷﺎﻋﮫ ﻓﺴﺎد ﺑﻮد‪ «.‬آﻗﺎی‬ ‫ﻣﻄﮭﺮی اﻓﺰود‪» :‬اذن ھﻤﺴﺮ اول ﺑﺮای ازدواج ﻣﺠﺪد ﻣﺮد ﺑﺮ ﺧﻼف ﻗﺎﻧﻮن اﺳﻼم‬ ‫اﺳﺖ و ﺗﺤﺖ ﺗﺎًﺛﯿﺮ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻣﺴﺎﺋﻞ‪ ،‬در ﺷﺎن ﻣﺠﻠﺲ ﻧﯿﺴﺖ‪ "«.‬وﻟﯽ آﻧﭽﮫ ﮐﮫ‬ ‫‪32‬‬


‫آﻗﺎی ﻣﻄﮭﺮی ﻋﻨﻮان ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﻧﻈﺮ ﺷﺨﺼﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﺑﻌﻘﯿﺪه او ﺗﻨﻔﯿﺬ اﺣﮑﺎم‬ ‫اﺳﻼﻣﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ »ﺗﻌﺪد زوﺟﺎت از اﻓﺘﺨﺎرات اﺳﻼم اﺳﺖ‪ «.‬و ﻣﺤﺪود ﮐﺮدن‬ ‫ﺧﺎﻧﻮاده ﺑﮫ ﯾﮏ زﻧﯽ ﻣﻮﺟﺐ »اﺷﺎﻋﮫ ﻓﺴﺎد« اﺳﺖ و اﯾﻦ ﺣﻖ را ﺑﮫ زن اول دادن‬ ‫ﮐﮫ وﻗﺘﯽ ﻣﺮد ﻣﯽ ﺧﻮاھﺪ ازدواج ﻣﺠﺪد ﻧﻤﺎﯾﺪ زن اول اﺟﺎزه دھﺪ »ﺧﻼف ﻗﺎﻧﻮن‬ ‫اﺳﻼم اﺳﺖ«‪ .‬آﻧﭽﮫ ﮐﮫ اﯾﻦ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه از آن ﺳﺨﻦ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ از ﻗﻮاﻧﯿﻦ اﺳﻼم دﻓﺎع‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﺪ و ﻧﮕﺮان اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﺒﺎدا ﻣﺠﻠﺲ ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ اﻓﮑﺎر ﻋﻤﻮم ﻗﺮارﮔﯿﺮد‪ .‬آﻧﭽﮫ ﮐﮫ‬ ‫ﺣﻖ زن را زﯾﺮ ﭘﺎ ﻣﯽ ﮔﺬارد ﺣﻤﺎﯾﺖ از ﺧﺎﻧﻮاده ﻧﺎم ﻣﯽ ﮔﯿﺮد‪ ،‬ﺗﻮ ﮔﻮﺋﯽ زن ﺟﺰو‬ ‫ﺧﺎﻧﻮاده ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﮔﻮﯾﺎ ﮐﻠﻤﺎت ﻣﻔﺎھﯿﻢ ﺧﻮدرا از دﺳﺖ ﻣﯽ دھﺪ ﻣﺸﮑﻞ اﺻﻠﯽ آن‬ ‫اﺳﺖ ﮐﮫ ھﻤﮕﯽ در ﯾﮏ ﭼﻨﺒﺮه ای ﮔﯿﺮ ﮐﺮده اﻧﺪ ‪.‬‬ ‫روﺷﻨﻔﮑﺮان ﻣﺬھﺒﯽ ﺑﺎ وﺟﻮد درک و آ ﮔﺎھﯽ ﮐﮫ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﺑﺎ روﻧﺪ زﻣﺎﻧﮫ و‬ ‫ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺟﺎﻣﻌﮫ ھﻤﺂھﻨﮕﯽ وھﻤﺨﻮاﻧﯽ ﻧﺪارد از ﻗﺒﻮل اﺻﻞ ﺗﮑﺎﻣﻞ ﮐﮫ ﻣﻮرد ﺗﺄﯾﯿﺪ‬ ‫ﺣﻀﺮت رﺳﻮل اﮐﺮم اﺳﺖ و در ﻣﻮرد ﻧﮭﺎد ﻣﺬھﺒﯽ ﻧﯿﺰ ﺻﺎدق اﺳﺖ‪ ،‬ﭘﮋوھﺸﯽ‬ ‫ﻧﻔﺮﻣﻮده اﻧﺪ‪ .‬در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺳﻌﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ اﻓﮑﺎر ﻧﻮ وﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﭘﯿﺸﺮو ﮐﮫ ھﺮ ﭘﮋوھﻨﺪه ای‬ ‫آن را ﺟﺰو ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ‪ ،‬ﺑﺎ ﺗﻌﺒﯿﺮ و ﺗﺮﻣﯿﻢ و ﺗﻐﯿﯿﺮ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﺑﮫ اﺳﻢ‬ ‫اﺳﻼم رواج دھﻨﺪ‪ .‬در ﻧﺘﯿﺠﮫ آﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ دارای اﺣﺴﺎﺳﺎت روﺣﺎﻧﯽ و ﻣﺤﺒﺖ اﻟﮭﯽ‬ ‫ھﺴﺘﻨﺪ و ﺑﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﺳﻼم اﺣﺘﺮام ﻣﯽ ﮔﺬارﻧﺪ دﭼﺎر ﯾﮏ ﻧﻮع ﺗﻀﺎد دروﻧﯽ‬ ‫ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ‪ .‬زﯾﺮا از ﯾﮏ ﺳﻮ ﭘﺎﺳﺪاران دﯾﺎﻧﺖ ﺳﻨﺘﯽ ﺑﺮ اﯾﻦ اﺳﺘﺪﻻل ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﻃﺒﻖ ﻗﻮاﻧﯿﻦ اﺳﻼم زﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ و ﺑﺎﯾﺪ در ﺣﺠﺎب اﺳﻼﻣﯽ ﺑﺎﻗﯽ‬ ‫ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺎ ﺧﺪا و ﭘﯿﺎﻣﺒﺮاو وﻓﺎدار ﻣﺎﻧﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬در آن ﺻﻮرت آﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﻣﯿﺨﻮاھﻨﺪ‬ ‫از ﻗﻮاﻧﯿﻦ و اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﭘﺎ ﻓﺮاﺗﺮ ﮔﺬارﻧﺪ ﭼﺎره ای ﻧﺪارﻧﺪ ﺟﺰآﻧﮑﮫ اﺳﻼم را‬ ‫ﺑﯽاﻋﺘﺒﺎر داﻧﻨﺪ و از ﺧﺪا و ﭘﯿﺎﻣﺒﺮش روی ﮔﺮداﻧﻨﺪ‪ .‬در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﮫ ﺑﺎ ﻗﺒﻮل اﺻﻞ‬ ‫ﺗﮑﺎﻣﻞ ﮐﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺑﺪان اﺳﺘﺪﻻل ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ اﯾﻦ ﻣﺸﮑﻞ ﺣﻞ ﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬ﯾﻌﻨﯽ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺑﺎ‬ ‫اﯾﻨﮑﮫ ﻗﺪم ﻓﺮاﺗﺮ ﮔﺬاﺷﺘﮫ و آﺋﯿﻦ ﺟﺪﯾﺪ را ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﮫ اﻧﺪ وﻟﯽ ﺑﯿﺸﺘﺮاز ﺑﺴﯿﺎری‬ ‫ازﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﺑﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮاﺳﻼم اﺣﺘﺮام ﻣﯽ ﮔﺬارﻧﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﺗﻐﯿﯿﺮ اﺣﮑﺎم را از ﺧﻮاﺳﺘﮫ‬ ‫ﯾﺰدان ﻣﯽ داﻧﻨﺪ زﯾﺮا اﺣﮑﺎم ھﺮ دﯾﺎﻧﺖ را ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻧﯿﺎز و ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن ﻣﯽﺷﻤﺎرﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﭘﺲ زﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﮫ ﺧﺪا اﻋﺘﻘﺎد دارﻧﺪ و ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺪ از اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﭘﺎ ﻓﺮاﺗﺮ ﻧﮭﻨﺪ ﻧﺒﺎﯾﺪ‬ ‫ھﯿﭻ دﻏﺪﻏﮫ ﺧﺎﻃﺮ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺑﻠﮑﮫ رﻓﻊ ﺣﺠﺎب رااز ﻓﺮﻣﺎن رب اﻻرﺑﺎب داﻧﻨﺪ و‬ ‫ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق ﻣﺮدان و زﻧﺎن را از اﺣﮑﺎم ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻨﺎن ﺷﻤﺮﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﻧﻮ اﻧﺪﯾﺸﺎن دﯾﻨﯽ ﮐﮫ ھﻨﻮز ﺗﻌﻠﻘﯽ ﺑﮫ ﻗﺮآن و اﺳﻼم دارﻧﺪ در رﻓﻊ ﺗﻀﺎد ﺑﯿﻦ اﺣﮑﺎم‬ ‫اﺳﻼم و روح زﻣﺎن ﮔﺮﻓﺘﺎرﻧﺪ‪ .‬ﺑﺮﺧﯽ ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎورﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﻌﻀﯽ از اﺣﮑﺎم ﻗﺮآن ﺑﺎ‬ ‫ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن و آزاد اﻧﺪﯾﺸﯽ و ﻋﺪاﻟﺖ ﺧﻮاھﯽ اﯾﻦ دوران ھﻢ آھﻨﮕﯽ ﻧﺪارد‬ ‫ازاﯾﻨﺮو ﺧﻂ ﺑﻄﻼن ﺑﺮ آن ﻣﯽ ﮐﺸﻨﺪ و ﺑﮫ ﮔﻔﺘﮫ اﮐﺒﺮ ﮔﻨﺠﯽ "ﻧﻮ اﻧﺪﯾﺸﺎن دﯾﻨﯽ‪ ،‬ﺑﮫ‬ ‫اﺻﻞ ﺗﻌﺎرض اﺣﮑﺎم ﻗﺮآن ﺑﺎ ﺣﻘﻮق ﺑﺸﺮ ﻣﺪرن‪ ،‬از اﺣﮑﺎم ﻗﺮآن ﻋﺪول ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪".‬‬ ‫و ﺑﺮﺧﯽ ﻧﯿﺰ ﭼﻮن ﻣﺤﺴﻦ ﮐﺪﯾﻮر ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ " ﮐﮫ اﯾﻦ اﺣﮑﺎم در زﻣﺎن ﺧﻮد ﻋﺎدﻻﻧﮫ‪،‬‬ ‫‪33‬‬


‫ﻋﺎﻗﻼﻧﮫ و اﺧﻼﻗﯽ ﺑﻮده اﻧﺪ اﻣﺎ ﺑﺪﻟﯿﻞ ﺗﻌﺎرض ﺑﺎ ﺣﻘﻮق ﺑﺸﺮ ﻣﺪرن ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻤﺎم اﺣﮑﺎم‬ ‫ﻏﯿﺮﻋﺒﺎدی اﺳﻼم را ﻣﻮﻗﺘﯽ ) ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﮫ ﺻﺪر اﺳﻼم( ﻓﺮض ﮐﺮد و ﺣﻘﻮق ﺑﺸﺮ‬ ‫ﮐﻨﻮﻧﯽ را ﺟﺎﯾﮕﺰﯾﻦ آن ﻧﻤﻮد‪ ".‬در دﻧﺒﺎﻟﮫ اﯾﻦ ﺑﺤﺚ آﻗﺎی اﮐﺒﺮ ﮔﻨﺠﯽ اﺿﺎﻓﮫ ﻣﯿﮑﻨﺪ‬ ‫"ﻗﺮآن ﺑﮫ ھﯿﭻ ﮐﺲ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﺠﻮزی ﻧﺪاده اﺳﺖ اﯾﻦ اﺻﻞ ﺑﺮون دﯾﻨﯽ ) ﻋﻘﻠﯽ ( اﺳﺖ‬ ‫ﮐﮫ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ ھﺮﭼﮫ ﺑﺎ ﻋﻘﻼﻧﯿﺖ و ﻋﺪاﻟﺖ ﻣﺪرن ﺗﻌﺎرض دارد را ﺑﺎﯾﺪ ﮐﻨﺎر ﻧﮭﺎد و‬ ‫آن را ﻣﻮﻗﺘﯽ ﻓﺮض ﮐﺮد‪ .‬در ھﯿﭻ ﺟﺎی دﯾﻦ ﭼﻨﯿﻦ ﺣﮑﻤﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ ".‬اﻟﺒﺘﮫ‬ ‫ﺗﻌﺎرض اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﺑﺎ ﻣﻨﻄﻖ ﻋﺼﺮ ﮐﻨﻮﻧﯽ اﯾﻦ ﺑﺤﺚ را ﻣﻄﺮح ﮐﺮده اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫آﯾﺎ ﻗﺮآن را ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤﺪ ﮔﻔﺘﮫ ﯾﺎ ﺧﺪا ﻓﺮﻣﻮده؟ اﻟﺒﺘﮫ در اﯾﻦ ﻣﺒﺤﺚ ھﺮ ﯾﮏ‬ ‫ﺳﺨﻨﯽ ﮔﻔﺘﮫ و دﻟﯿﻠﯽ آورده و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﺑﺮ ﻧﻔﯽ ﻧﻈﺮات ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﭘﺮداﺧﺘﮫ اﻧﺪ‪.‬‬ ‫اﮐﺒﺮ ﮔﻨﺠﯽ در ﺑﺮرﺳﯽ"اﺣﮑﺎم ﻗﺮآﻧﯽ" ﺑﮫ ﺑﺮ رﺳﯽ ﻧﻮ اﻧﺪﯾﺸﺎن ﭘﺮداﺧﺘﮫ اﺳﺖ و‬ ‫ﻧﻈﺮاﺗﺸﺎن را ﻣﻨﻌﮑﺲ ﻧﻤﻮده از ﺟﻤﻠﮫ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ "اﻣﺎ در ﻣﺪل ﺳﺮوش‬ ‫)دﮐﺘﺮﺳﺮوش(‪ ،‬ﺷﺒﺴﺘﺮ و ﻣﻠﮑﯿﺎن ﮐﮫ ﻗﺮآن را ﮐﻼم ﻧﺒﯽ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ اﺣﮑﺎم را‬ ‫ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﮔﺮاﻣﯽ ا ﺳﻼم وﺿﻊ ﮐﺮده ‪ ،‬ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ‪ ،‬اﺣﮑﺎم اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ اﻋﺮاب ﺟﺎھﻠﯽ را ﺑﺎ‬ ‫اﻧﺪﮐﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮ اﻣﻀﺎء ﮐﺮده اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ اﺣﮑﺎم در ﺳﻄﺢ ﻣﻌﺮﻓﺖ و ﻣﻌﯿﺸﺖ اﻋﺮاب‬ ‫درﺣﺪ و ﻗﺎﻣﺖ آﻧﺎن ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﻋﺪول از اﯾﻦ اﺣﮑﺎم ﺑﻮده اﺳﺖ ﻧﮫ ﻋﺪول از‬ ‫اﺣﮑﺎم اﷲ‪ .‬ﺑﻠﮑﮫ ﻋﺪول از ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺳﺎﺧﺘﮫ و ﭘﺮداﺧﺘﮫ اﻋﺮاب ﻗﺮن ھﻔﺘﻢ ﻣﯿﻼدی‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﻗﻮاﻧﯿﻦ اﻋﺮاب ﻗﺮن ھﻔﺘﻢ را ﻣﯽ ﺗﻮان ﮐﻨﺎر ﻧﮭﺎد‪ ،‬اﻣﺎ اﺣﮑﺎم ﺧﺪای ﻣﻄﻠﻖ‬ ‫را ﻧﻤﯿﺘﻮان ﺑﺼﺮف ﺗﻌﺎرض ﺑﺎ ﯾﺎﻓﺘﮫ ھﺎی ﺑﺸﺮی ﮐﮫ داﻧﺶ ﺑﺴﯿﺎر اﻧﺪﮐﯽ دارﻧﺪ ﮐﻨﺎر‬ ‫ﻧﮭﺎد‪ ".‬ھﻤﺎﻧﮕﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﻣﻼﺣﻈﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد اﯾﻦ ﻧﻮع ﻃﺮز اﺳﺘﻨﺒﺎط ﻧﻮ اﻧﺪﯾﺸﺎن دﯾﻨﯽ‬ ‫دارای ﺗﻨﺎﻗﺾ دروﻧﯽ اﺳﺖ زﯾﺮا از ﯾﮏ ﺳﻮ " اﺣﮑﺎم اﷲ" را ﺟﺎوداﻧﮫ ﻣﯿﺪاﻧﻨﺪ و‬ ‫از ﺳﻮی دﯾﮕﺮ ﺑﺮﺧﯽ از اﺣﮑﺎم را ﮐﮫ ﺑﻨﻈﺮ آﻧﺎن "اﺣﮑﺎم ﻧﺒﯽ اﷲ" اﺳﺖ ﻣﻮﻗﺘﯽ‬ ‫ﻣﯽﺷﻤﺎرﻧﺪ‪ .‬اوﻻً ﭼﮫ ﮐﺴﯽ اﯾﻦ اﺧﺘﯿﺎر را دارد ﮐﮫ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ را ﺑﻌﻨﻮان‬ ‫"اﺣﮑﺎم ا ﷲ" و "اﺣﮑﺎم ﻧﺒﯽ اﷲ" ازھﻢ ﺗﻔﮑﯿﮏ ﮐﻨﺪ و در ﺛﺎﻧﯽ ﮐﺪاﻣﯿﮏ را ﻣﯿﺘﻮان‬ ‫"اﺣﮑﺎم اﷲ" ﻧﺎﻣﯿﺪ و ﮐﺪاﻣﯿﮏ را ﻣﯿﺘﻮان اﺣﮑﺎم " ﻧﺒﯽ اﷲ" ﺧﻮاﻧﺪ‪ .‬در راﺑﻄﮫ ﺑﺎ‬ ‫ھﻤﯿﻦ ﻣﻄﻠﺐ اﮐﺒﺮ ﮔﻨﺠﯽ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ "اﮔﺮ ﻗﺮآن ﮐﻼم ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ و اﺣﮑﺎم‬ ‫ﺷﺮﯾﻌﺖ را ﺧﺪای ﻣﺘﺸﺨﺺ اﻧﺴﺎن وار ﺟﻌﻞ ﮐﺮده ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﮫ اﯾﻦ ﭘﺮﺳﺶ ﭘﺎﺳﺦ‬ ‫ﮔﻔﺖ‪ ،‬ﭼﺮا ﺧﺪاوﻧﺪ اﺣﮑﺎﻣﯽ ﺟﻌﻞ ﮐﺮده اﺳﺖ ﮐﮫ ﭘﺲ از ﮔﺬﺷﺖ ﻣﺪت ﮐﻮﺗﺎھﯽ‬ ‫ﻏﯿﺮﻋﻘﻼﻧﯽ‪،‬ﻏﯿﺮﻋﺎدﻻﻧﮫ وﻏﯿﺮ اﺧﻼﻗﯽ ﺗﻠﻘﯽ ﺷﺪه اﻧﺪ‪".‬‬ ‫ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺑﺮﺧﯽ ازﻧﻮاﻧﺪﯾﺸﺎن دﯾﻨﯽ ﺑﮫ اﯾﻦ واﻗﻌﯿﺖ رﺳﯿﺪه اﻧﺪ ﮐﮫ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﻗﺎﺑﻞ‬ ‫اﺟﺮا در دﻧﯿﺎی ﮐﻨﻮﻧﯽ ﻧﯿﺴﺖ وﻟﯽ اﮔﺮ ﺑﺨﻮاھﻨﺪ ﺑﮫ ﺗﻌﻤﯿﺮ و ﺗﺮﻣﯿﻢ و ﺗﻔﺴﯿ��� ﻣﺸﻐﻮل‬ ‫ﮔﺮدﻧﺪ و ھﺮ ﯾﮏ اﺳﻼم ﺧﻮد ﺳﺎﺧﺘﮫ ای را اراﺋﮫ دھﻨﺪ ﺑﻨﻈﺮ ﻧﻤﯽ رﺳﺪ ﮐﮫ ﺟﺰ‬ ‫آﺷﻔﺘﮕﯽ ﻣﺬھﺒﯽ وﺑﺤﺚ وﻓﺤﺺ ﻓﻠﺴﻔﯽ ﭼﯿﺰ ﺳﺎزﻧﺪه و ﺑﺮازﻧﺪه در ﭘﯽ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ‪..‬‬ ‫ازاﯾﻨﺮو ﻣﯿﺘﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﮫ روﺷﻨﻔﮑﺮان ﻣﺬھﺒﯽ ﯾﮏ واﻗﻌﯿﺖ ﻣﮭﻤﯽ را درﯾﺎﻓﺘﮫ اﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ اﺣﮑﺎم ﻣﺬھﺒﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﯾﺎﺑﺪ و ھﻤﺂھﻨﮓ ﺑﺎ ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬واﯾﻦ آﮔﺎھﯽ ﺧﻮد‬ ‫‪34‬‬


‫ﺑﺎزﺗﺎﺑﯽ از اراده اﻟﮭﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ در ﻣﺴﯿﺮ ﺗﮑﺎﻣﻞ ادﯾﺎن ﺳﻤﺎوی اﺳﺖ‪ .‬از اﯾﻨﺮو‬ ‫ھﺮ ﭼﻨﺪ ﻧﯿﺖ اﺻﻼح ﻃﻠﺒﺎن ﻧﯿﮑﻮ اﺳﺖ و دﻟﯿﻞ ﺑﺮ روﺷﻦ ﺑﯿﻨﯽ آﻧﺎن اﺳﺖ وﻟﯽ اﯾﻦ‬ ‫ﺗﻐﯿﯿﺮ و ﺗﺤﻮل را ﺧﻮد ﺧﺪاوﻧﺪ اﻧﺠﺎم ﻣﯽ دھﺪ و ﻧﯿﺎزی ﺑﮫ زﺣﻤﺖ اﺻﻼح ﻃﻠﺒﺎن‬ ‫دﯾﻨﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬ ‫اﻣﺮوزه ﺑﺮﺧﯽ از روﺷﻨﻔﮑﺮان اﺳﻼﻣﯽ از ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و ﻣﺮدان ﺻﺤﺒﺖ‬ ‫ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬اﻟﺒﺘﮫ آﻧﭽﮫ ﮐﮫ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ و دراﯾﻦ راﺳﺘﺎ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﺳﺰاوار ﺗﺤﺴﯿﻦ‬ ‫ﻓﺮاوان اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ از آن ﭘﺸﺘﯿﺒﺎﻧﯽ ﻧﻤﻮد زﯾﺮا ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﺮای اﺣﻘﺎق ﺣﻘﻮق ﺣﻘﮫ‬ ‫زﻧﺎن ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺳﺮﻟﻮﺣﮫ ﮐﻮﺷﺶ رادﻣﺮدان ﻗﺮار ﮔﯿﺮد‪ .‬ﭘﯿﺸﺮوان ﻗﺎﻓﻠﮫ ﺑﻄﻮر‬ ‫ﻧﺎﺧﻮد آﮔﺎه ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ را ﺑﻌﻨﻮان ﻧﺸﺎﻧﮫ ھﺎی ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ و ﺗﺮﻗﯽ ﺗﻤﺪن ﭘﯿﺎده ﮐﺮده‬ ‫و ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﺑﯽ آﻧﮑﮫ ﺷﻨﺎﺧﺘﯽ ازﻣﻨﺒﻊ اﻧﺮژی و اﻟﮭﺎم ﮐﮫ در ﮐﺎر ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺟﮭﺎن اﺳﺖ‪،‬‬ ‫داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬و ﺣﺘﯽ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﮫ آﮔﺎھﺎﻧﮫ از آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ و ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ رﺑﺎﻧﯽ ﺑﮭﺮه ﺑﺮدﻧﺪ‬ ‫وﻟﯽ ﺑﮫ ﻣﻨﺒﻊ اﻟﮭﺎم ﺧﻮد ﻋﻠﻨًﺎ اﻋﺘﺮاف ﻧﻨﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﻧﯿﺰ ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﺪون‬ ‫آﺷﻨﺎﺋﯽ ﺑﮫ آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ اﻓﮑﺎر ﻣﺘﺮﻗﯽ اراﺋﮫ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ ﻣﺸﺎﺑﮭﺖ ﺷﮕﻔﺘﯽ اﻧﮕﯿﺰ ﺑﺎ‬ ‫ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ دارد‪ .‬اﮔﺮ اﯾﻦ اﺻﻞ را ﺑﭙﺬﯾﺮﯾﻢ ﮐﮫ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ روح ﻋﺼﺮ و ﻧﯿﺎز‬ ‫زﻣﺎن و ﺳﺎزﻧﺪه دﻧﯿﺎی ﻧﻮ اﺳﺖ در آن ﺻﻮرت ﻋﺠﯿﺐ ﻧﻤﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ اﯾﻦ ﻧﻮ آوران‬ ‫و ﺧﺮدﻣﻨﺪان ﻣﺘﺄﺛﺮ ازروح ﻋﺼﺮ و ﻧﯿﺎز زﻣﺎن ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ھﺮﭼﻨﺪ ﺑﺎﯾﺪ‬ ‫ﺳﭙﺎ ﺳﮕﺰارروﺷﻨﻔﮑﺮان اﺳﻼﻣﯽ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﮫ دﻓﺎع از ﺣﻘﻮق زﻧﺎن ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﮫ اﻧﺪ وﻟﯽ‬ ‫ﺑﮭﺘﺮاﺳﺖ ﮐﮫ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ را ﺑﮫ اﺳﻢ اﺳﻼم ﺗﺮوﯾﺞ ﻧﻨﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬زﯾﺮا ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق‬ ‫ﻣﺮدان و زﻧﺎن ﻣﻮرد ﺗﺄﯾﯿﺪ اﺳﻼم ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬اﮔﺮ روﺷﻨﻔﮑﺮان اﺳﻼﻣﯽ ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق‬ ‫زﻧﺎن و ﻣﺮدان از اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﻗﻠﻤﺪاد ﮐﻨﻨﺪ ﮐﺎری ﻧﺎﺻﻮاب ﮐﺮده اﻧﺪ واز آن‬ ‫ﻣﻀﺮﺗﺮﻣﺮدم را در ﯾﮏ ﺗﻮھﻢ ﻧﮕﮫ ﻣﯽ دارﻧﺪ‪ .‬ھﻤﺎن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﻣﺴﯿﺢ ﮔﻔﺘﮫ "ﺷﺮاب‬ ‫ﺗﺎزه را ﻧﺒﺎﯾﺪ در ﻣﺸﮏ ﮐﮭﻨﮫ رﯾﺨﺖ‪ ".‬ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ را ﺑﮭﺘﺮ اﺳﺖ ﺑﮫ اﺳﻢ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ‬ ‫ﺟﺪﯾﺪ ﻣﻌﻨﻮی ﺗﺮوﯾﺞ ﮐﺮد زﯾﺮا اﮔﺮ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ را ﺑﮫ اﺳﻢ اﺳﻼم ﺗﺮوﯾﺞ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺎ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ھﻤﺨﻮاﻧﯽ ﻧﺪارد در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﺟﺎﻣﻌﮫ اﺳﻼﻣﯽ را دﭼﺎر ﺗﻀﺎد دروﻧﯽ‬ ‫ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ‪ .‬از ﻃﺮﻓﯽ دﯾﮕﺮ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺟﺪﯾﺪ دارای روح ﺑﺪﯾﻊ اﺳﺖ ﮐﮫ آن را در ﻣﻘﺎﺑﻠﮫ ﺑﺎ‬ ‫ﻣﻮاﻧﻊ ﺳﻨﺘﯽ و ﮐﮭﻨﮫ ﭘﺮﺳﺘﯽ ﻏﺎﻟﺐ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﭼﮫ ﻧﯿﺮوﺋﯽ دﮔﺮ ﮔﻮن ﺳﺎز ﭘﺸﺘﯿﺒﺎن اﯾﻦ‬ ‫ﺗﻌﻠﯿﻤﺎت ﻧﻮ ﭘﺮداز اﺳﺖ‪ .‬روﺷﻨﻔﮑﺮان ﻣﺬھﺒﯽ ﮐﮫ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﯽ اﻧﺒﺎز ﺳﺮ‬ ‫ﻧﯿﺎز ﻓﺮود ﻣﯽ آورﻧﺪ و اورا ﺻﺎﺣﺐ اﺧﺘﯿﺎرو ﺧﺎﻟﻘﯽ دادار ﻣﯽ داﻧﻨﺪ آﯾﺎ ﺑﮭﺘﺮ‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ آﻧﭽﮫ را ﮐﮫ ﺧﺪا ﺧﻮاﺳﺘﮫ اﺳﺖ را ﺑﭙﺬﯾﺮﻧﺪ و ﻗﺪم ﺑﮫ ﺳﻮی ﺟﻠﻮ ﺑﺮدارﻧﺪ و ﺑﮫ‬ ‫ﻧﺒﻮات و ﺑﺸﺎرات ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺗﻮﺟﮫ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﮫ اﺻﻞ ﺗﮑﺎﻣﻞ را ﺗﺎﺋﯿﺪ ﮐﺮد و‬ ‫ﻇﮭﻮر ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان و ﭘﯿﺪاﯾﺶ آﺋﯿﻦ ھﺎی ﻧﻮرا ﺑﺸﺎرت داد؟‬ ‫ﺑﺮای آﻧﮑﮫ ﺑﮫ آﯾﺎت ﻗﺮآﻧﯽ ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺳﺎزﯾﻢ ﮐﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﺳﻼم ﺑﺸﺎرت ﺑﮫ ﻇﮭﻮر‬ ‫ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان و ﭘﯿﺪاﺋﯽ آﺋﯿﻦ ﻧﻮ داده اﻧﺪ از ﺟﻤﻠﮫ ﺳﻮره اﻋﺮاف آﯾﮫ ‪ 35‬را ﻧﻘﻞ ﻣﯿﮑﻨﯿﻢ‬ ‫ﮐﮫ ﺑﮫ زﺑﺎن ﺧﺪا ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ "ﯾﺎ ﺑﻨﯽ آدم اﻣّﺎ ﯾﺄ ﺗﯿﻨﮑﻢ رﺳﻞ ﻣﻨﮑﻢ ﯾﻘﺼﻮن ﻋﻠﯿﮑﻢ‬ ‫‪35‬‬


‫آﯾﺎﺗﯽ ﻓﻤﻦ اﺗﻘﯽ واﺻﻠﺢ ﻓﻼﺧﻮف ﻋﻠﯿﮭﻢ وﻻھﻢ ﯾﺤﺰﻧﻮن‪ ".‬ﯾﻌﻨﯽ" ای ﻓﺮزﻧﺪان آدم‬ ‫ﺟﺰ اﯾﻦ ﻧﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ اﻟﺒﺘﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮاﻧﯽ از ﺑﯿﻦ ﺷﻤﺎ ﺧﻮاھﻨﺪ آﻣﺪ و ﺑﺮ ﺷﻤﺎ آﯾﺎت ﻣﺮا‬ ‫ﺧﻮاھﻨﺪ ﺧﻮاﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ آﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﭘﺮ ھﯿﺰﮐﺎرﺗﺮو ﻧﯿﮑﻮﮐﺎرﺗﺮﻧﺪ ﻧﮫ ﺗﺮﺳﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ‬ ‫و ﻧﮫ ﺣﺰن و اﻧﺪوھﯽ‪".‬‬ ‫ﻃﺒﻖ ﻧﻈﺮﯾﮫ ﻋﻠﻤﯽ‪ ،‬ﺣﯿﺎت ﺑﺸﺮ در اﯾﻦ ﺳﯿﺎره ﺧﺎﮐﯽ دوھﺰار ﻣﯿﻠﯿﻮن ﺳﺎل دﯾﮕﺮ‬ ‫اداﻣﮫ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬آﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﮫ ﺧﺪا اﻋﺘﻘﺎد دارﻧﺪ آﯾﺎ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺗﺼﻮر ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ در اﯾﻦ‬ ‫ﻣﺪت دوھﺰار ﻣﯿﻠﯿﻮن ﺳﺎل‪ ،‬دﯾﮕﺮ ﭘﯿﺎﻣﯽ و ﮐﻼﻣﯽ ازﺣﻖ ﻧﺮﺳﺪ و اورا ﺑﮫ ﺳﻮی‬ ‫دﻧﯿﺎﺋﯽ ﺑﮭﺘﺮ و ﻣﺘﻌﺎﻟﯽ ﺗﺮ رھﻨﻤﻮن ﻧﮕﺮدد؟ ﮐﺪام آدم ﻋﺎﻗﻠﯽ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﭙﺬﯾﺮد‬ ‫اﺣﮑﺎم دﯾﺎﻧﺘﯽ ﮐﮫ ﭘﺲ از ﮔﺬﺷﺖ ھﺰار وﭼﮭﺎر ﺻﺪ ﺳﺎل ﺑﺎ ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎﻧﮫ و‬ ‫ﺗﺤﻮﻻت ﺟﺎ ﻣﻌﮫ ھﻤﺨﻮاﻧﯽ ﻧﺪارد ﻗﺮار اﺳﺖ در ﻣﺪت دو ھﺰار ﻣﯿﻠﯿﻮن ﺳﺎل آﯾﻨﺪه‪،‬‬ ‫ﺑﺸﺮ را رھﻨﻤﻮن ﮔﺮدد و او را در ﻣﺴﯿﺮ ﺗﺤﻮﻻت و ﺗﮑﺎﻣﻞ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﯾﺎری دھﺪ و‬ ‫ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﺨﺸﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﯽ دﻟﯿﻞ ﻧﺒﻮد ﮐﮫ ﺣﻀﺮت رﺳﻮل اﮐﺮم ﺑﮫ ﺻﺮاﺣﺖ وﻋﺪه ﻓﺮﻣﻮد‬ ‫ﮐﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮاﻧﯽ ﺑﺮ ﺧﺎﺳﺘﮫ ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ و ﭘﯿﺎم و ﮐﻼم ﺟﺪﯾﺪی ﺧﻮاھﻨﺪ آورد‪ .‬اﯾﻦ‬ ‫ﺳﺌﻮال ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﭘﯿﺶ آﯾﺪ ﮐﮫ ﭼﺮا در دﻧﺒﺎﻟﮫ آن ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "آﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﭘﺮھﯿﺰﮐﺎرﺗﺮو ﻧﯿﮑﻮ ﮐﺎر ﺗﺮﻧﺪ ﻧﮫ ﺗﺮﺳﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ و ﻧﮫ ﺣﺰن و اﻧﺪوھﯽ‪".‬‬ ‫ﻣﻨﻈﻮر آﻧﺴﺖ آﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﻗﻠﺒﺸﺎن ﭘﺎک و روﺣﺸﺎن ﺗﺎﺑﻨﺎک اﺳﺖ از ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﺧﺪا‬ ‫اﺳﺘﻘﺒﺎل ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﮫ وﺟﺪ و ﻧﺸﺎط و اھﺘﺰاز ﻣﯽ آﯾﻨﺪ‪ .‬وﻟﯽ آﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﻗﻠﺐ ﺷﺎن‬ ‫ﭘﺎک ﻧﯿﺴﺖ ﺑﺎ ﻓﺮﺳﺘﺎده ﺧﺪا ﻣﯽ ﺟﻨﮕﻨﺪ و از ﺟﻠﻮه آﺋﯿﻦ ﻧﻮ و ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﭘﯿﺸﺮو ﺳﺨﺖ‬ ‫ﺗﺮس و وﺣﺸﺖ دارﻧﺪ و ﺧﻮﺷﻨﻮد و ﺧﻮﺷﺤﺎل ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ اﯾﻦ ﮔﻮﻧﮫ ﻧﻔﻮس ﺳﻌﯽ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ ﺑﮫ ھﺮ ﺳﺘﻤﮕﺮی و دروغ ﮔﻮﺋﯽ و ﺗﮭﻤﺖ ﺳﺎزی و ﻟﺠﻦ ﭘﺮاﮐﻨﯽ از ﻧﻔﻮذ و‬ ‫ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ آﺋﯿﻦ ﺟﺪﯾﺪ اﻟﮭﯽ ﺟﻠﻮ ﮔﯿﺮی ﺑﻌﻤﻞ آورﻧﺪ‪.‬‬ ‫در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻇﮭﻮر ﻣﮭﺪی ﻣﯽ ﺧﻮاھﯿﻢ ﻧﮑﺎﺗﯽ را ﺑﺎ اﺳﺘﻨﺎد ﺑﮫ ﺑﯿﺎﻧﺎت ﺣﻀﺮت‬ ‫رﺳﻮل اﮐﺮم روﺷﻦ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ ﺗﺎ ﺗﻮھﻤﺎﺗﯽ ﮐﮫ در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪،‬‬ ‫ﺑﺮﻃﺮف ﮔﺮدد‪ .‬ﺑﺸﺎرت ﺑﮫ ﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت ﻣﮭﺪی را ﺧﻮد ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﻓﺮﻣﻮده‬ ‫‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ھﻤﮫ اھﻞ اﺳﻼم و اھﻞ ﺗﺴﻨﻦ ﺑﮫ ﻇﮭﻮر ﻣﮭﺪی اﻋﺘﻘﺎد دارﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ اﯾﻦ‬ ‫اﻋﺘﻘﺎد ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﮫ ﺷﯿﻌﮫ اﺛﻨﯽ ﻋﺸﺮﯾﮫ و ﻓﻘﻂ ﺑﺮای اھﻞ ﺗﺸﯿﻊ دوازده اﻣﺎﻣﯽ ﻧﯿﺴﺖ‬ ‫‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﻇﮭﻮر ﻣﮭﺪی ھﯿﭻ ارﺗﺒﺎﻃﯽ ﺑﮫ اﻣﺎم دوازدھﻢ ﻧﺪارد‪ .‬زﯾﺮا ﻣﻘﺎم او ﻧﮫ‬ ‫ﺗﻨﮭﺎ در ﺣﺪ اﻣﺎﻣﺖ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ از ﻧﺒﻮت ﻧﯿﺰ ﺑﺎﻻﺗﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﮫ ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺧﻮد‬ ‫را ﺧﺎﺗﻢ ﻧﺒﻮت ﺧﻮاﻧﺪ‪ .‬زﯾﺮا آن ﻣﻮﻋﻮد آﺳﻤﺎﻧﯽ و ﻣﻨﺠﯽ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻣﻘﺎم رﺑﻮﺑﯿﺖ‬ ‫دارد‪ .‬ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﮐﮫ ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ اﻧﺘﻈﺎر ﭘﺎﯾﺎن ﯾﺎﻓﺘﮫ و ﻣﮭﺪی ﻣﻮﻋﻮد ﻇﺎھﺮ ﮔﺸﺘﮫ اﺳﺖ آن‬ ‫ﺣﻀﺮت را "رب اﻋﻠﯽ" ﻣﯽ ﺧﻮاﻧﻨﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ ﻋﺪه ﮐﺜﯿﺮی از اھﻞ اﺳﻼم ھﻨﻮز ﻣﻨﺘﻈﺮ‬ ‫ﻇﮭﻮر ﻣﮭﺪی ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬اﯾﻦ واﻗﯿﺖ ﮐﮫ ﻇﮭﻮری واﻗﻊ ﺷﻮد و ﻋﺪه ای از ﻣﻨﺘﻈﺮﯾﻦ‬ ‫ھﻨﻮز در اﻧﺘﻈﺎر ﻇﮭﻮر ﻣﻮﻋﻮد ﺑﺎﻗﯽ ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ ﺑﯽ ﺳﺎﺑﻘﮫ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬دو ھﺰار ﺳﺎل اﺳﺖ‬ ‫‪36‬‬


‫ﻣﺴﯿﺢ ﻣﻠﯿﺢ ﻇﮭﻮر ﮐﺮده و آﺋﯿﻦ وی ﺑﺮ اروپ و آﻣﺮﯾﮏ ﻏﻠﻨﮫ ﻧﻤﻮده وﻟﯽ ﯾﮭﻮدﯾﺎن‬ ‫ھﻨﻮز در اﻧﺘﻈﺎر ﻇﮭﻮر ﻣﺴﯿﺢ ﻣﻮﻋﻮد و ﻃﻠﻌﺖ ﻣﻌﮭﻮد ھﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻧﮑﺘﮫ ﻣﮭﻢ دﯾﮕﺮ آﻧﮑﮫ ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت رﺳﻮل اﮐﺮم ﺑﺎ ﻇﮭﻮر ﻣﮭﺪی دوره اﺳﻼم‬ ‫ﺧﺎﺗﻤﮫ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮوﺳﺖ ﮐﮫ او را ﻣﮭﺪی آﺧﺮ زﻣﺎن ﻣﯽﺧﻮاﻧﻨﺪ ﯾﻌﻨﯽ در آﺧﺮ‬ ‫زﻣﺎن اﺳﻼم ﻇﺎھﺮ ﻣﯽ ﮔﺮدد و ﺑﺎ ﻇﮭﻮر آن ﺣﻀﺮت دوره ﺷﺮﯾﻌﺖ ﻣﺤﻤﺪی ﺧﺎﺗﻤﮫ‬ ‫ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬اﮔﺮ آﺧﺮ زﻣﺎن را ﺑﻤﻌﻨﺎی آﺧﺮ دﻧﯿﺎ ﺗﻌﺒﯿﺮ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ ھﻤﺎﻧﻄﻮرﯾﮑﮫ ﺑﯿﺎن ﺷﺪ‬ ‫ﻃﺒﻖ ﻧﻈﺮﯾﮫ ﻋﻠﻤﯽ‪ ،‬ﺣﯿﺎت ﺑﺸﺮ در اﯾﻦ ﺳﯿﺎره ﺧﺎﮐﯽ دوھﺰار ﻣﯿﻠﯿﻮن ﺳﺎل دﯾﮕﺮ‬ ‫اداﻣﮫ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﻇﮭﻮر ﻣﮭﺪی ﺑﺎﯾﺪ دوھﺰار ﻣﯿﻠﯿﻮن ﺳﺎل دﯾﮕﺮ اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺪ‪ .‬و ﻧﯿﺰ‬ ‫اﮔﺮ دﻧﯿﺎ ﺑﮫ آﺧﺮ رﺳﯿﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﻇﮭﻮر ﻣﮭﺪی ﭼﮫ ﻧﻘﺶ ﺳﺎزﻧﺪه ای ﻣﯿﺘﻮاﻧﺪ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺮای رﻋﺎﯾﺖ اﺧﺘﺼﺎر ﺑﮫ ﻧﻘﻞ ﺳﮫ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻌﺘﺒﺮ ﻧﺒﻮی ﮐﮫ ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ھﻤﮫ ﻓﺮق‬ ‫اﺳﻼﻣﯽ اﺳﺖ اﮐﺘﻔﺎ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ‪ :‬ﺷﯿﺦ ﺣﺴﻦ اﻟﻌﺪوی در ﮐﺘﺎب ﻣﺸﺎرق اﻻﻧﻮار از‬ ‫ﺣﻀﺮت رﺳﻮل اﮐﺮم ﭼﻨﯿﻦ ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪" :‬اﻟﻤﮭﺪی ﻣﻨﺎ اھﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﯾﺨﺘﻢ ﺑﻨﺎ اﻟﺪﯾﻦ‬ ‫ﮐﻤﺎ ﻓﺘﺢ ﺑﻨﺎ‪ ".‬ﯾﻌﻨﯽ "ﻣﮭﺪی از ﻣﺎ اھﻞ ﺑﯿﺖ اﺳﺖ و ﺑﮫ او دﯾﻦ اﺳﻼم ﺧﺘﻢ ﻣﯿﺸﻮد‬ ‫ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﺑﻮاﺳﻄﮫ ﻣﺎ اﻓﺘﺘﺎح ﺷﺪ‪ ".‬و ﻧﯿﺰ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﻘﺎری اﻟﮭﺮوی ﮐﮫ از اﺋﻤﮫ‬ ‫ﺣﻨﻔﯿﮫ اﺳﺖ در ﮐﺘﺎب اوﺻﺎف ﻣﮭﺪی ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬ﻋﻠﯽ اﺑﻦ اﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ اﻧﮫ‬ ‫ﻗﺎل ﻟﻠﻨﺒﯽ ﻋﻠﯿﮫ اﻟﺴﻼم اﻣﻨﺎ اﻟﻤﮭﺪی ام ﻣﻦ ﻏﯿﺮﻧﺎ ﯾﺎ رﺳﻮل اﷲ ﻗﺎل ﺑﻞ ﻣﻨﺎ ﺑﮫ ﯾﺨﺘﻢ‬ ‫اﷲ اﻟﺪﯾﻦ ﮐﻤﺎ ﻓﺘﺢ ﻣﻨﺎ" ﯾﻌﻨﯽ "ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯿﮫ اﻟﺴﻼم از رﺳﻮل ﺧﺪا ﭘﺮﺳﯿﺪ ﮐﮫ آﯾﺎ از‬ ‫ﻣﺎﺳﺖ ﻣﮭﺪی ﯾﺎ از ﻏﯿﺮ ﻣﺎ ﻓﺮﻣﻮد ﺑﻠﯽ از ﻣﺎﺳﺖ )از ﺳﻼﻟﮫ اھﻞ ﺑﯿﺖ( ﺑﮫ ﻣﺎ )ﯾﮑﯽ‬ ‫از ﺳﻼﻟﮫ اھﻞ ﺑﯿﺖ ( ﺧﺪاوﻧﺪ ﺧﺘﻢ ﺧﻮاھﺪ ﻓﺮﻣﻮد دﯾﻦ اﺳﻼم را ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﺑﻮاﺳﻄﮫ ﻣﺎ‬ ‫اﻓﺘﺘﺎح ﻧﻤﻮد‪ ".‬و ﻧﯿﺰ اﺑﯽ ﺑﺼﯿﺮ از ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯿﮫ اﻟﺴﻼم ﭼﻨﯿﻦ ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪:‬‬ ‫"اذا ﻗﺎﺋﻢ اﻟﻘﺎﺋﻢ ﻋﻠﯿﮫ اﻟﺴﻼم اﺳﺘﺄﻧﻒ دﻋﺎة ﺟﺪﯾﺪاً ﮐﻤﺎ دﻋﺎ رﺳﻮل اﷲ" ﯾﻌﻨﯽ "ﭼﻮن‬ ‫ﻗﺎﺋﻢ ﻋﻠﯿﮫ اﻟﺴﻼم ﻗﯿﺎم ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ دﻋﻮﺗﯽ ﺗﺎزه از ﺳﺮ ﮔﯿﺮد ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ رﺳﻮل اﷲ دﻋﻮت‬ ‫ﻓﺮﻣﻮد‪ ".‬ﭘﺲ ﺗﺼﻮری ﮐﮫ ﺑﺮﺧﯽ ﺑﻨﯿﺎد ﮔﺮاﯾﺎن اھﻞ ﺗﺸﯿﻊ دوازده اﻣﺎﻣﯽ دارﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﭼﻮن ﻣﮭﺪی ﻣﻮﻋﻮد ﺑﺮﺧﯿﺰد آﻧﺎن را ﺑﺮ ﺗﺨﺖ و ﺑﺎرﮔﺎه ﻧﺸﺎﻧﺪ و ﯾﺎر و ﯾﺎور آﻧﺎن‬ ‫ﮔﺮدد ﺗﺎ ﺑﮫ ﺣﮑﻤﺮاﻧﯽ و ﮐﺎﻣﺮاﻧﯽ ﺧﻮد اداﻣﮫ دھﻨﺪ ﺑﺎ ﺑﯿﺎﻧﺎت ﺣﻀﺮت رﺳﻮل‬ ‫ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ﻧﺪارد زﯾﺮا ﺑﺎ ﻇﮭﻮر آن ﻣﻨﺠﯽ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ و ﻣﺒﺸﺮ و ﭘﯿﺸﺪرآﻣﺪ ﻃﺮﺣﯽ‬ ‫ﺟﮭﺎن ﺷﻤﻮل ﺑﺮای ﻧﻮ ﺳﺎزی دﻧﯿﺎ دوره ﺷﺮﯾﻌﺖ ﻣﺤﻤﺪی ﺧﺎﺗﻤﮫ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ و ﻃﺒﻌﺎً‬ ‫دوران ﮐﺎﻣﺮاﻧﯽ اﯾﻦ ﻣﻨﺘﻈﺮان ﻇﮭﻮر ﻣﮭﺪی ﺑﺮﭼﯿﺪه ﻣﯽ ﺷﻮد‪.‬‬ ‫ﺑﺮای آﻧﮑﮫ ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺷﻮد ﮐﮫ دوره اﺳﻼم را ﺧﻮد ﺣﻀﺮت رﺳﻮل اﮐﺮم ﻣﺸﺨﺺ‬ ‫ﮐﺮده اﻧﺪ ﻋﻼﻗﻤﻨﺪان ﺑﺪﯾﻦ ﻣﺒﺤﺚ را ﺑﮫ ﮐﺘﺐ ﻣﺘﻌﺪدی ﮐﮫ در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﮫ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺷﺪه‬ ‫ارﺟﺎع ﻣﯽ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‪ .‬ﺟﺎﻟﺐ اﯾﻨﺠﺎ اﺳﺖ ﮐﮫ در ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪس ﻣﺴﯿﺤﯿﺎن و زردﺷﺘﯿﺎن‬ ‫دوره ی ﻧﻔﻮذ اﺳﻼم ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﺷﺪه و ﺑﺎ ﺑﯿﺎﻧﺎت ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ دارد و‬ ‫ھﺮ دو دوره ی اﺳﻼم را ھﺰار و دوﯾﺴﺖ و ﺷﺼﺖ ﺳﺎل ذﮐﺮﮐﺮده اﻧﺪ‪ .‬ﺗﻌﯿﯿﻦ‬ ‫‪37‬‬


‫دوره اﺳﻼم ﮐﮫ در ﮐﺘﺎب ﻣﺴﯿﺤﯿﺎن آﻣﺪه ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﮫ اﺳﺖ‪ .‬در ﻣﮑﺎﺷﻔﺎت ﯾﻮﺣﻨﺎ‬ ‫ﻓﺼﻞ ‪-11‬آﯾﮫ‪ 4‬ﺑﮫ زﺑﺎن ﺧﺪ ا ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ "ﺑﮫ دو ﺷﺎھﺪ ﺧﻮد ﺧﻮاھﻢ داد ﮐﮫ ﭘﻼس در‬ ‫ﺑﺮﮐﺮده ﻣﺪت ھﺰارودوﯾﺴﺖ و ﺷﺼﺖ روز ﻧﺒﻮت ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ".‬اﻟﺒﺘﮫ در اﺻﻄﻼح‬ ‫ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ﻃﺒﻖ ﺣﺰﻗﯿﺎل ﻧﺒﯽ اﺻﺤﺎح ‪ 4‬آﯾﮫ ‪" 6‬ھﺮ روز را ﺑﮫ ﺟﮭﺖ ﺳﺎﻟﯽ‬ ‫ﺑﺮای ﺗﻮ ﻗﺮار دادم‪ ".‬ﻣﻘﺼﻮد از اﯾﻦ دوﺷﺎھﺪ ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤﺪ و ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ‬ ‫ھﺴﺘﻨﺪ و دوره اﺳﻼم را ھﺰار و دوﯾﺴﺖ ﺷﺼﺖ ﺳﺎل ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﯿﮑﻨﺪ‪.‬‬

‫وﻟﯽ از آن دﻗﯿﻖ ﺗﺮ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ وارد در ﮐﺘﺎب زرﺗﺸﺘﯿﺎن درﺑﺎره ی دوره اﺳﻼم‬ ‫اﺳﺖ ﮐﮫ در ﮐﺘﺎب " دﯾﻨﮑﺮد" ﭼﻨﯿﻦ آﻣﺪه اﺳﺖ "ﭼﻮن ھﺰار و دوﯾﺴﺖ و اﻧﺪ ﺳﺎل‬ ‫ﺗﺎزی آﺋﯿﻦ را ﮔﺬرد ھﻮﺷﯿﺪر ﺑﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮی ﺑﺮ اﻧﮕﯿﺨﺘﮫ ﺷﻮد‪ ) ".‬اﺳﺘﺪﻻ ﻟﯿﮫ ﻧﺜﺮ ﻧﻌﯿﻢ‪،‬‬ ‫ﺻﻔﺤﮫ ‪ (59‬ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ ﭼﻮن ھﺰار و دوﯾﺴﺖ و اﻧﺪ ) اﻧﺪ ﻣﻨﻈﻮر ﺷﺼﺖ اﺳﺖ(‬ ‫ﺗﺎزی آﺋﯿﻦ ) دﯾﻦ ﻋﺮﺑﯽ( )ﻣﻨﻈﻮر اﺳﻼم اﺳﺖ ( ﮔﺬرد ھﻮﺷﯿﺪر) ﺑﻤﻌﻨﺎی ﺑﺎب ﻋﻠﻢ(‬ ‫ﺑﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮی ﺑﺮ اﻧﮕﯿﺨﺘﮫ ﻣﯽ ﮔﺮدد و ﺣﺘﯽ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ اﺳﻢ او ﺑﺎب ﻋﻠﻢ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻮن‬ ‫ﺣﻀﺮت اﻋﻠﯽ ) ﺑﺎب( ﻣﺒﺸﺮ ﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﻮدﻧﺪ ﻣﻨﻈﻮرﺷﺎن از‬ ‫اﺻﻄﻼح ﺑﺎب آن ﺑﻮد ﮐﮫ اﯾﺸﺎن ﺑﺎب ورود ﻋﺎﻟﻢ ﺑﮫ دوره ﺟﺪﯾﺪ در ﺳﯿﺮﺗﮑﺎﻣﻞ‬ ‫ﺗﺎرﯾﺦ روﺣﺎﻧﯽ واﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﭘﯿﺸﺪرآﻣﺪ ﺗﺤﻮﻟﯽ ﻋﻈﯿﻢ در ﺗﻤﺪن ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی ھﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫در ﻣﻮرد ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎءاﷲ ﻧﯿﺰدر آﺛﺎر زردﺷﺘﯽ ﺑﺼﺮاﺣﺖ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬در‬ ‫ﮐﺘﺎب "ﮔﻠﺪﺳﺘﮫ ﭼﻤﻦ" آﺋﯿﻦ زردﺷﺖ ﮐﮫ اﺳﺘﺨﺮاج از ﮐﺘﺎب اوﺳﺘﺎ ﻧﻤﻮده اﻧﺪ در‬ ‫ﺻﻔﺤﮫ ‪ 71‬آﯾﮫ ‪ 89‬در اﻧﺠﺎم ﺟﮭﺎن و ﻇﮭﻮر آﺧﺮﯾﻦ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪" :‬ﭘﺲ از ﻏﻠﺒﮫ ﺗﺎزﯾﺎن‬ ‫و ﭘﺮﯾﺸﺎﻧﯽ ﺑﮭﺪﯾﻨﺎن ﺧﺪاوﻧﺪ در اﯾﺮان ﺑﺰرﮔﯽ را از ﻧﮋاد ﺧﺴﺮوان ﮐﯿﺎن ﺑﺮ اﻧﮕﯿﺰد‬ ‫ﺗﺎ ﺟﮭﺎن را از ﺧﺎور ﺗﺎ ﺑﺎﺧﺘﺮ ﺑﯿﺰدان ﭘﺮﺳﺘﯽ ﮔﺮد آورد‪ ".‬در ﻣﻮرد اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﭘﺮ‬ ‫ﻣﻌﻨﯽ ﺑﮫ ﺗﺄﻣﻞ ﻣﯽ ﭘﺮدازﯾﻢ‪ .‬ﻧﺨﺴﺖ آﻧﮑﮫ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ روزی ﺧﻮاھﺪ‬ ‫رﺳﯿﺪ ﮐﮫ ﺗﺎزﯾﺎن )ﻋﺮب ھﺎ( ﺑﺮ اﯾﺮان ﻏﻠﺒﮫ ﺧﻮاھﻨﺪ ﮐﺮد و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﺑﮭﺪﯾﻨﺎن‬ ‫)زردﺷﺘﯿﺎن( ﭘﺮﯾﺸﺎن و ﺳﺮﮔﺮدان و آواره ﺧﻮاھﻨﺪ ﮔﺸﺖ‪ .‬و ﺑﻌﺪ ﺑﮫ اﯾﺮاﻧﯿﺎن‬ ‫ﺑﺸﺎرت ﻣﯽ دھﺪ ﮐﮫ دوره ﻏﻠﺒﮫ ﺗﺎزﯾﺎن و ﺳﺮﺳﭙﺮدﮔﯽ و واﭘﺴﻤﺎﻧﺪﮔﯽ اﯾﺮاﻧﯿﺎن‬ ‫ﺧﺎﺗﻤﮫ ﺧﻮاھﺪ ﯾﺎﻓﺖ زﯾﺮا " ﺧﺪاوﻧﺪ در اﯾﺮان ﺑﺰرﮔﯽ را از ﻧﮋاد ﺧﺴﺮوان ﮐﯿﺎن‬ ‫ﺑﺮ اﻧﮕﯿﺰد" ﻧﮑﺘﮫ ﺟﺎﻟﺐ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ رﺳﺎﻟﺖ و ﭘﯿﺎم اﯾﻦ "ﺑﺰرﮔﯽ از ﻧﮋاد ﺧﺴﺮوان‬ ‫ﮐﯿﺎن" ھﺮ ﭼﻨﺪ اﯾﺮان ﻋﻘﺐ اﻓﺘﺎده و ذﻟﺖ دﯾﺪه را ﺗﺮﻗﯽ ﻋﻈﯿﻢ دھﺪ و ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﮫ ﺗﺮﯾﻦ‬ ‫ﮐﺸﻮر در ﮐﺮه زﻣﯿﻦ ﻧﻤﺎﯾﺪ وﻟﯽ ﺗﺄﺛﯿﺮی ﻋﻤﯿﻖ در ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن ﻧﯿﺰ ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ‬ ‫ﭼﮫ "ﺟﮭﺎن را از ﺧﺎور ﺗﺎ ﺑﺎﺧﺘﺮ ﺑﯿﺰدان ﭘﺮﺳﺘﯽ ﮔﺮد آورد‪ ".‬ﻧﻘﺸﯽ ﮐﮫ اﯾﻦ‬ ‫"ﺑﺰرﮔﯽ از ﻧﮋاد ﺧﺴﺮوان ﮐﯿﺎن" در دﻧﯿﺎ ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ در ﺗﺎرﯾﺦ اﯾﺮان و ﺟﮭﺎن‬ ‫ﺑﯽ ﺳﺎﺑﻘﮫ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد‪ .‬زﯾﺮا ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ "در آن وﻗﺖ واﭘﺴﯿﻦ‪ ،‬ﺳﯿﻮﺷﺎﻧﺲ‬ ‫ﻇﮭﻮر ﺧﻮاھﺪ ﻧﻤﻮد و ﭘﺎﮐﯽ و ﺗﺎزﮔﯽ ﺟﮭﺎن را ﺗﮑﻤﯿﻞ ﻧﻤﻮده ﺑﻨﯿﺎن ﺑﺪی و آزار‬ ‫اھﺮﯾﻤﻦ از ﺑﯿﺦ ﺧﻮاھﺪ ﮐﻨﺪ ‪.‬آن زﻣﺎن ﺳﯿﻮﺷﺎﻧﺲ ﮔﯿﺘﯽ را ﺗﺎزه ﺧﻮاھﺪ ﻧﻤﻮد‪ ".‬اﯾﻦ‬ ‫‪38‬‬


‫ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ در اوﺳﺘﺎ ﺑﻮﺿﻮح ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دھﺪ ﮐﮫ ﻗﻠﻤﺮو آﻣﻮزه ھﺎ و ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و اﺻﻮل‬ ‫و ﻣﺒﺎدی ﻣﻌﻨﻮی و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﻧﻈﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﯾﻦ " ﺑﺰرﮔﯽ از ﻧﮋاد ﺧﺴﺮوان‬ ‫ﮐﯿﺎن" ﮐﮫ ازاﯾﺮان ﺑﺮ ﺧﻮاھﺪ ﺧﺎﺳﺖ ﺗﻤﺎﻣﯽ ﮐﺮه ارض را در ﺑﺮ ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮﻓﺖ و‬ ‫دﻧﯿﺎﺋﯽ ﻧﻮ ﺧﻮاھﺪ ﺳﺎﺧﺖ و ﻣﺪﻧﯿﺘﯽ ﻣﻌﻨﻮی و ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺷﮑﻮﻓﺎ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫وﻗﺘﯽ از دﯾﺪﮔﺎه آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﮫ اﯾﻦ ﻧﺒﻮات و ﺑﺸﺎرات ﻧﮕﺎه ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﻣﻔﺎھﯿﻢ آن ھﺎ را‬ ‫ﻋﻤﯿﻖ ﺗﺮ درک ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﭼﮫ ﺗﺤﻘﻖ آن را ﺑﻮﺿﻮح ﻣﯽ ﺑﯿﻨﯿﻢ و دﯾﮕﺮ آن را اﻓﺴﺎﻧﮫ‬ ‫ﻧﻤﯽ ﭘﻨﺪارﯾﻢ‪ .‬در ﻣﻮرد ﺷﮑﻮه ﻣﻨﺪی اﯾﺮان آﯾﻨﺪه در ﮐﺘﺎب "ﺷﮑﻮه و ﻋﻈﻤﺖ و‬ ‫ﺑﺰرﮔﻮاری ﻣﺴﺘﻘﺒﻞ اﯾﺮان" ﺑﮫ ﺗﻔﺼﯿﻞ ﺳﺨﻦ ﮔﻔﺘﮫ اﯾﻢ و ﻋﻨﻘﺮﯾﺐ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫و ﻧﯿﺰﮐﺘﺎب "ﻧﻮﺳﺎزی ﺟﮭﺎن" ﮐﮫ در ﺣﺎل آﻣﺎده ﺷﺪن ﺑﺮای اﻧﺘﺸﺎر اﺳﺖ ﺑﻮﺿﻮح‬ ‫ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دھﺪ ﮐﮫ ھﺮﭼﻨﺪ ﻧﻈﺎﻣﺎت ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻣﺬھﺒﯽ و اﻗﺘﺼﺎدی دﻧﯿﺎ در ﺣﺎل‬ ‫ﻓﺮورﯾﺰی ھﺴﺘﻨﺪ وﻟﯽ ﻧﻈﻤﯽ ﺟﺪﯾﺪ و ﺟﮭﺎﻧﯽ در ﺣﺎل ﺷﮑﻞ ﮔﯿﺮی در ﺑﻄﻦ دﻧﯿﺎی‬ ‫ﮐﻨﻮﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺎﻟﻤﺂل از ﻣﯿﺎن آﺷﻔﺘﮕﯽ ھﺎی ﭘﺮﺧﺴﺮان و وﺑﺎل ﺳﺮ ﺑﺮ ﺧﻮاھﺪ‬ ‫اﻓﺮاﺧﺖ وﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ اﻧﺒﯿﺎء و آروزی اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان ﻧﻮﺧﻮاه ﺗﺤﻘﻖ ﺧﻮاھﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ﻧﮑﺘﮫ‬ ‫در ﺧﻮر ﺗﻮﺟﮫ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺑﺸﺎرات و ﻧﺒﻮات ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﮔﺬﺷﺘﮫ ﮐﻠﻤﮫ ﺑﮫ ﮐﻠﻤﮫ ﺑﺎ ﻇﮭﻮر‬ ‫ﺟﺪﯾﺪ و آﺋﯿﻦ ﻧﻮ ﭘﺪﯾﺪ ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬در اﯾﻦ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﺣﻀﺮت زردﺷﺖ ﻣﯿﮕﻮﯾﺪ‬ ‫"در آن وﻗﺖ واﭘﺴﯿﻦ‪ ،‬ﺳﯿﻮﺷﺎﻧﺲ ﻇﮭﻮر ﺧﻮاھﺪ ﻧﻤﻮد" "ﺑﺰرﮔﯽ از ﻧﮋاد ﺧﺴﺮوان‬ ‫ﮐﯿﺎن" ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد‪ .‬و اﯾﻦ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ در ﻣﻮرد ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ دارد ﭼﮫ‬ ‫ﮐﺘﺎﺑﯽ ﮐﮫ ﺷﺠﺮه ﻧﺎﻣﮫ ﺑﮭﺎءاﷲ اﺳﺖ و ﺑﭽﺎب رﺳﯿﺪه ﺑﺎ ﺗﺴﻠﺴﻞ ﻧﺴﻞ ھﺎ ﺑﻮﺿﻮح‬ ‫ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دھﺪ ﮐﮫ ﺑﮭﺎءاﷲ از ﻧﮋاد ﭘﺎدﺷﺎھﺎن ﺳﺎﺳﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬در اﺷﺎره ﺑﺪﯾﻦ ﭘﯿﺶ‬ ‫ﺑﯿﻨﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺣﮑﯿﻢ ﻓﺮدوﺳﯽ ﻃﻮﺳﯽ‪ ،‬ھﻤﺎن ﺷﺎﻋﺮ اﯾﺮاﻧﺪوﺳﺖ و ﺑﺰرﮔﻮاری ﮐﮫ‬ ‫ﺳﯽ ﺳﺎل رﻧﺞ ﺑﺮد ﺗﺎ زﺑﺎن ﻓﺎرﺳﯽ را زﻧﺪه ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽ ﺳﺮاﯾﺪ‪:‬‬ ‫زدﺷﺖ ﺳﻮاران ﻧﯿﺰه ﮔﺬار‬ ‫ﺑﺪو دﯾﻦ ﯾﺰدان ﺷﻮد ﭼﺎر ﺳﻮ‬ ‫ﺑﺘﺎﺑﺪ از او ﻓﺮه اﯾﺰدی‬

‫از ﭘﺲ ﺑﯿﺎﯾﺪ ﯾﮑﯽ ﺷﮭﺮﯾﺎر‬ ‫ﯾﮑﯽ ﻣﺮد ﭘﺎﮐﯿﺰه ﻧﯿﮑﺨﻮ‬ ‫ﮐﺰو ﮔﺮدد اﯾﻤﻦ ﺟﮭﺎن از ﺑﺪی‬

‫و ﻧﯿﺰ ﺷﺎه ﻧﻌﻤﺖ اﷲ وﻟﯽ‪ ،‬در اﺷﺎره ﺑﮫ ﻇﮭﻮرآن ﻣﻨﺠﯽ اﯾﺮان و ﺟﮭﺎن ﺗﺄﯾﯿﺪ ﻣﯿﮑﻨﺪ‬ ‫ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ از دودﻣﺎن ﻣﻠﻮک ﺑﺎﺷﺪ‪:‬‬ ‫ﺟﺎ ﮐﻨﺪ ﺑﺮ ﻓﺮاز ﺗﺨﺖ ﺳﻠﻮک‬ ‫ﻧﻮ ﺟﻮاﻧﯽ ز دودﻣﺎن ﻣﻠﻮک‬ ‫ھﻤﭽﮫ ﮐﯿﻮان زﻧﺪ ﺑﮫ ھﻨﺪ ﻋﻠﻢ‬ ‫ﺳﺮﺣﺪ روم را زﻧﺪ ﺑﺮ ھﻢ‬ ‫ﺷﺎھﯿﺶ را ﺑﻮد ﺑﮫ دھﺮ دوام‬ ‫ﺗﺎ ﺳﯽ و ﭼﮭﺎر و ﭘﻨﺞ ﺳﺎ ل ﺗﻤﺎم‬ ‫آﻧﭽﮫ اﻣﺮ اﺳﺖ ھﺴﺖ ﻧﯿﺰ ﻧﮑﻮ‬ ‫دﮔﺮ ازﺑﻌﺪ ﭘﺎدﺷﺎھﯽ او‬ ‫اﻧﺪرﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ اش ﻧﻤﻮد ﻋﯿﺎن‬ ‫ﻧﻌﻤﺖ اﷲ ھﺮ آﻧﭽﮫ ﺑﻮد ﻧﮭﺎن‬

‫‪39‬‬


‫در اﯾﻦ ﺷﻌﺮ ﮐﻮﺗﺎه‪ ،‬ﺷﺎه ﻧﻌﻤﺖ اﷲ وﻟﯽ ﺑﮫ ﮔﻔﺘﮫ ﺧﻮدش ﭼﮭﺎر ﻣﻄﻠﺐ ﻣﮭﻢ را "‬ ‫ﻋﯿﺎن" ﻣﯿﮑﻨﺪ‪ -1 :‬آن ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ از "دودﻣﺎن ﻣﻠﻮک" اﺳﺖ‪ .‬ھﻤﺎﻧﻄﻮرﯾﮑﮫ اﺷﺎره‬ ‫ﺷﺪ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻧﺴﺒﺶ ﺑﮫ ﯾﺰﮔﺮد ﺳﻮم ﻣﯽ رﺳﺪ‪ -2 .‬آﺋﯿﻦ او ﺗﺎ "ﺳﺮﺣﺪ روم"‬ ‫ﭘﯿﺶ ﻣﯽ رود و در "ھﻨﺪ ﻋﻠﻢ" ﺑﺮ ﻣﯽ اﻓﺮازد ﯾﻌﻨﯽ آﺋﯿﻦ او ﮐﮫ ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﮫ از‬ ‫ﮐﺸﻮرﻋﺰﯾﺰ اﯾﺮان اﺳﺖ وﻟﯽ در ﺳﺮاﺳﺮ اﯾﻦ ﮐﺮه ﺧﺎﮐﯽ ﮔﺴﺘﺮش ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬ﻃﻠﯿﻌﮫ‬ ‫ﺗﺤﻘﻖ اﯾﻦ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ھﻢ اﮐﻨﻮن ﻧﻤﻮدار ﮔﺸﺘﮫ زﯾﺮا ﻃﺒﻖ ﮔﺰارش ﮐﺘﺎب ﺳﺎل‬ ‫‪ 1992‬داﯾﺮةاﻟﻤﻌﺎرف ﺑﺮﯾﺘﺎﻧﯿﺎ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﻌﺪ از دﯾﺎﻧﺖ ﻣﺴﯿﺤﯽ ﮔﺴﺘﺮده ﺗﺮﯾﻦ آﺋﯿﻦ‬ ‫در ﺟﮭﺎن ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﺷﺪه‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟﮫ داﺷﺖ ﮐﮫ ﻓﻘﻂ ﺣﺪود ﯾﮏ ﻗﺮن و ﻧﯿﻢ‬ ‫ازﻇﮭﻮرآﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻣﯽ ﮔﺬرد در ﺻﻮرﺗﯿﮑﮫ ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ ﺗﺎرﯾﺦ دوھﺰار ﺳﺎﻟﮫ دارد‬ ‫ﭘﺲ ﻣﯿﺘﻮان ﻧﺘﯿﺠﮫ ﮔﺮﻓﺖ ﮐﮫ دﯾﺮی ﻧﭙﺎﯾﺪ ﮐﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ از دﯾﺎﻧﺖ ﻣﺴﯿﺤﯽ ﭘﯿﺸﯽ‬ ‫ﮔﯿﺮد و ﮔﺴﺘﺮده ﺗﺮﯾﻦ آﺋﯿﻦ در ﮐﺮه زﻣﯿﻦ ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﺷﻮد‪ -3 .‬ﺗﺎ "ﺳﯽ و ﭼﮭﺎر و ﭘﻨﺞ‬ ‫ﺳﺎ ل ﺗﻤﺎم" ﯾﻌﻨﯽ ﺳﯽ و ﻧﮫ ﺳﺎل " ﺷﺎھﯿﺶ" ﺑﻤﻌﻨﺎی دوره رﺳﺎﻟﺘﺶ دوام دارد‪.‬‬ ‫ﻧﮑﺘﮫ ﺟﺎﻟﺐ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺷﺎه ﻧﻌﻤﺖ اﷲ وﻟﯽ دﻗﯿﻘﺎً ﭘﯿﺶ ﮔﻮﯾﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ دوره‬ ‫ﺷﺎھﯿﺶ ﺳﯽ و ﻧﮫ ﺳﺎل دوام دارد‪ .‬اﯾﻦ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ھﻢ درﺳﺖ ﺑﻮد زﯾﺮا دوره‬ ‫رﺳﺎﻟﺖ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﺳﯽ و ﻧﮫ ﺳﺎ ل ﺑﻮده اﺳﺖ‪ "-4 .‬دﮔﺮ ازﺑﻌﺪ ﭘﺎدﺷﺎھﯽ او‬ ‫آﻧﭽﮫ اﻣﺮ اﺳﺖ ھﺴﺖ ﻧﯿﺰ ﻧﮑﻮ"‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ اﻣﺮ )آﺋﯿﻦ( ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻧﯿﮑﯽ‬ ‫را ﺑﮫ ﺟﮭﺎن ﻣﯿﺂورد ﮐﮫ آورده اﺳﺖ‪ .‬ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و اﺻﻮل و آﻣﻮزه ھﺎی ﺑﮭﺎءاﷲ در‬ ‫ﺻﺪد ﺳﺎﺧﺘﻦ دﻧﯿﺎی ﻧﻮ و ﺧﻠﻖ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺟﺪﯾﺪ اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ ھﻤﮫ ﻧﮑﺎت ﻣﺰﺑﻮر ﺑﺎ‬ ‫دارد‪.‬‬ ‫ﮐﺎﻣﻞ‬ ‫ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ‬ ‫ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻇﮭﻮر‬

‫ﺗﻌﺪادی از داﻧﺸﻤﻨﺪان و ﻓﺮزاﻧﮕﺎن در ﻋﺎﻟﻢ اﺳﻼم‪ ،‬ﻣﺴﯿﺤﯽ‪ ،‬ﮐﻠﯿﻤﯽ‪ ،‬ﺑﻮداﺋﯽ‪،‬‬ ‫ﺑﺮھﻤﺎﺋﯽ و زرﺗﺸﺘﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺷﺪﻧﺪ و ﮐﺘﺎب ھﺎ ﻧﻮﺷﺘﻨﺪ و از روی ﺑﺸﺎرات و ﻧﺒﻮات‬ ‫ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪﺳﮫ ادﯾﺎن ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ ﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ را ﻣﺴﺘﺪل ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﮫ‬ ‫ھﻤﯿﻦ دﻟﯿﻞ ﭘﯿﺮوان ھﻤﮫ ادﯾﺎن ﺟﻠﯿﻞ ﮐﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺷﺪه اﻧﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻧﺒﻮات ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪﺳﮫ‬ ‫ﺧﻮد ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ ﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ را ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﮫ اﻧﺪ‪ .‬ﺑﮫ ﻋﻘﯿﺪه ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﻮﻋﻮد ھﻤﮫ ادﯾﺎن ﺳﻤﺎوی اﺳﺖ‪ .‬ﻧﺎﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ ھﺮﭼﻨﺪ ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎءاﷲ‬ ‫ﻣﺆﯾﺪ ﺑﮫ ﻧﺒﻮات و ﺑﺸﺎرات اﻧﺒﯿﺎی ﮔﺬﺷﺘﮫ اﺳﺖ وﻟﯽ ﻣﻌﻠﻖ ﺑﮫ آﻧﮭﺎ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ‬ ‫ﮐﮫ ﺑﺪون اﯾﻦ ﺑﺸﺎرات و ﻧﺒﻮات ﻣﯽ ﺗﻮان ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ و ﻟﺰوﻣﯿﺖ رﺳﺎﻟﺘﺶ را در‬ ‫ﺧﻼﻗﯿﺖ آﺛﺎر و ﻃﺮح ﺟﮭﺎن ﺷﻤﻮل او ﺑﺮای ﻧﻮﺳﺎزی دﻧﯿﺎ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﻗﺮار داد‪..‬‬

‫‪40‬‬


‫ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻣﻌﻨﻮی ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎﺋﯽ در رھﺎﺋﯽ ﺑﺎﻧﻮان از ﻗﯿﻮد ﻗﺮون ﻣﺘﻤﺎدی‬ ‫آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﺧﻮاﺳﺘﺎر آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺎﻧﻮان در ﮐﺴﺐ داﻧﺶ و ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن و‬ ‫اﺣﺮاز ﻣﻘﺎﻣﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻣﺸﺎﻏﻞ ﺣﺮﻓﮫ ای ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﺎﺷﻨﺪ و از‬ ‫اﻣﮑﺎﻧﺎت ﻣﺴﺎوی ﺑﺮ ﺧﻮردار ﮔﺮدﻧﺪ ﺑﻠﮑﮫ از آن ﻣﮭﻤﺘﺮ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﺑﺮ آن دارد ﮐﮫ‬ ‫ﺻﻔﺎت و ﺳﺠﺎﯾﺎی ﺑﺎﻧﻮان ﮐﮫ ﻃﯽ ھﺰاران ﺳﺎل ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﻣﺎﻧﺪه و ﺣﺘﯽ ﻣﻮرد ﺗﺤﻘﯿﺮ‬ ‫ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﮫ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﻧﻘﺸﯽ ﺣﯿﺎﺗﯽ در ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﻈﺎم ﺟﮭﺎن آﺗﯽ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در‬ ‫ﺑﯿﺶ از ﺻﺪ ﺳﺎل ﭘﯿﺶ ﮐﮫ ﺑﻘﻮل ﺗﺎج اﻟﺴﻠﻄﻨﮫ "‪ ..‬زﻧﺪﮔﯽ زﻧﺎن اﯾﺮان ﯾﺎ ﺑﮫ رﻧﮓ‬ ‫ﺳﯿﺎه اﺳﺖ ﯾﺎ ﺳﻔﯿﺪ‪ .‬ﯾﺎ ﭘﺮده ﺳﯿﺎه ﺗﻦ ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﮫ ھﯿﮑﻞ ﻣﻮﺣﺶ ﻋﺰا در آﯾﻨﺪ ﯾﺎ ﮐﻔﻦ‬ ‫ﺳﻔﯿﺪ ﭘﻮﺷﻨﺪ و از دﻧﯿﺎ رﺧﺖ ﺑﺮ ﺑﻨﺪﻧﺪ‪ "...‬در ﭼﻨﺎن ﺟﻮّ زﻣﺎن و ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ ﺑﺎﻧﻮان‪،‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻓﺮﻣﻮد روزی ﺧﻮاھﺪ رﺳﯿﺪ ﮐﮫ ﺑﺎﻧﻮان ﭘﯿﺸﺮو و ﺳﺮدار ﮔﺮدﻧﺪ‬ ‫و در ﭘﯿﺸﺎﭘﯿﺶ ﻗﺎﻓﻠﮫ ﺗﻤﺪن ﻋﻠﻢ دار ﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬ ‫در آن زﻣﺎن در ﺷﺮق‪ ،‬در آن ﺟﻮّ ﻓﮑﺮی و ﻓﻀﺎی ﻣﺬھﺒﯽ و ﺷﺮاﯾﻂ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‬ ‫ﺳﻠﻄﮫ و ﺣﮑﻤﺮاﻧﯽ ﻣﺮدان درﺟﻤﯿﻊ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی ﺳﯿﺎﺳﯽ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﻣﺬھﺒﯽ‪،‬‬ ‫اوﺿﺎع ﺑﮕﻮﻧﮫ ای ﺑﻮد ﮐﮫ زن ﺑﮫ ھﯿﭻ ﺷﻤﺮده ﻣﯽ ﺷﺪ‪ .‬در دﻧﯿﺎی ﻏﺮب ﻧﯿﺰزن‬ ‫ھﻨﻮز ﺟﻨﺲ ﭘﺴﺖ ﺗﺮ ﺷﻤﺮده ﻣﯽ ﮔﺸﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﭘﺎرﯾﺲ ﮔﻔﺖ "در‬ ‫دﻧﯿﺎی ﺑﺸﺮی ﺑﮫ ﮔﻮﻧﮫ ای ﺑﺎ زن رﻓﺘﺎر ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ ﮐﮫ ﮔﻮﯾﯽ ﺟﻨﺲ ﭘﺴﺖ ﺗﺮ اﺳﺖ و‬ ‫ﻣﺠﺎز ﺑﮫ ﺣﻘﻮق و ﻣﺰاﯾﺎی ﻣﺴﺎوی ﻧﯿﺴﺖ‪ ) ".‬ﺳﺨﻨﺮاﻧﯽ ھﺎی ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﭘﺎرﯾﺲ‪،‬‬ ‫ص ‪ (161‬وﻟﯽ در دﻧﺒﺎﻟﮫ آن ﻧﻈﺮﯾﮫ ﺧﻮدرا ﮐﮫ ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺷﺮاﯾﻂ‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ زﻧﺎن و ﺟﻮّ رواﻧﯽ ﻣﻮﻟﻮد ﻣﺮد ﺳﺎﻻری آن زﻣﺎن ﺣﺘﯽ در دﻧﯿﺎی ﻏﺮب‬ ‫اﻧﻘﻼﺑﯽ ﻣﯽ ﻧﻤﻮد‪ ،‬ﻓﺮﻣﻮد‪" :‬زن از ﺑﺮﺧﯽ ﺟﮭﺎت ﺑﺮ ﻣﺮد ﺑﺮ ﺗﺮی دارد زﯾﺮا ﺑﺎ‬ ‫ﻓﺮاﺳﺖ ﺗﺮ و ﻗﻠﺒﺶ رﺋﻮف ﺗﺮ و ھﻮﺷﯿﺎری او ﺑﯿﺸﺘﺮ اﺳﺖ‪".‬‬ ‫ﻧﮑﺘﮫ دﻗﯿﻘﯽ و رﻣﺰ ﻋﻤﯿﻘﯽ ﮐﮫ وﺟﻮد دارد آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﻇﮭﻮر ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ واﺳﻄﮫ‬ ‫اﻧﺘﺸﺎر ﻧﯿﺮوﺋﯽ در ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺗﺄﺛﯿﺮدرھﻮﯾﺖ وﺟﻮد دارد‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﺎب و ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﭘﯿﺪاﺋﯽ ﯾﮏ اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪ و داﻧﺸﻤﻨﺪ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬ ‫ﺟﺎﻟﺐ آن اﺳﺖ ﮐﮫ ھﯿﭽﯿﮏ داﻧﺸﯽ ﻧﯿﻨﺪوﺧﺘﻨﺪ و داﻧﺸﮕﺎھﯽ ﻧﺮﻓﺘﻨﺪ وﻟﯽ ﮐﻼم و ﭘﯿﺎم‬ ‫آﻧﺎن ﺗﺒﻠﻮرروح ﻗﺪﺳﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺮ ﻋﺎﻟﻢ دﻣﯿﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ و ﺑﺮﻋﻘﻮل و ﻧﻔﻮس و‬ ‫اﻓﮑﺎر ﺗﺄﺛﯿﺮ داﺷﺘﮫ ﺣﺘﯽ ﺑﺪون آﻧﮑﮫ ﺻﺎﺣﺒﺎن اﻓﮑﺎر ﺟﺪﯾﺪ از اﯾﻦ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﺷﺪﯾﺪ آﮔﺎه‬ ‫ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬دﻟﯿﻞ ﻣﺤﺴﻮﺳﯽ ﮐﮫ ﻣﯽ ﺗﻮان آورد آن اﺳﺖ ﮐﮫ وﻗﺘﯽ ﺣﻀﺮت ﺑﺎب ﺗﺴﺎوی‬ ‫ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد را اﻋﻼن ﮐﺮد و ﻃﺎھﺮه ﯾﮑﯽ از ﭘﯿﺮوان ﭘﺮ ﺷﻮر او در راه‬ ‫آزادی زﻧﺎن و رھﺎﺋﯽ ازﺑﻨﺪ ﮔﺮان ﺟﺎن ﺧﻮدرا داوﻃﻠﺒﺎﻧﮫ ﻓﺪا ﻧﻤﻮد ﺣﺮﮐﺘﯽ درﻋﺎﻟﻢ‬ ‫در ﺟﮭﺖ رھﺎﺋﯽ زن از ﻗﯿﻮد دﯾﺮﯾﻨﮫ آﻏﺎز ﮔﺮدﯾﺪ و ﮔﻮﺋﯽ ﯾﮏ ﺑﺎره ﻧﯿﺮوﺋﯽ‬ ‫ﭘﺮﺗﻮان ﺑﺮﺧﯽ ازﺑﺎﻧﻮان ﺧﺠﺴﺘﮫ را ﺑﺮ اﻧﮕﯿﺨﺖ ﮐﮫ اﻓﺴﺮدﮔﯽ ﭼﻨﺪﯾﻦ ھﺰار ﺳﺎﻟﮫ را‬ ‫‪41‬‬


‫ﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﻧﮭﻨﺪ و در راه ﺗﺤﻘﻖ ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق ﻣﺮدان و زﻧﺎن دﺳﺖ ﺑﮑﺎر ﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﯾﮑﯽ از ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻣﻌﻨﻮی ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎﺋﯽ رھﺎﺋﯽ ﺑﺎﻧﻮان از ﻗﯿﻮد ﻗﺮون‬ ‫ﻣﺘﻤﺎدی و ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ اﺳﺘﻌﺪاد ﺷﮕﺮف آﻧﺎن در ﺟﻤﯿﻊ ﻣﯿﺎدﯾﻦ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﺸﺮی اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺑﺎ ﭘﯿﺪاﯾﺶ ﺟﻨﺒﺶ ﺑﺎﺑﯽ و ﻃﻠﻮع ﺑﮭﺎﺋﯿﺖ‪ ،‬دو ﻇﮭﻮر ﭘﯿﺎﭘﯽ ﮐﮫ ﺗﺴﺎوی زن و ﻣﺮد را‬ ‫درآن ﺷﺮاﯾﻂ ﻗﺮون وﺳﻄﺎﺋﯽ اﯾﺮان زﻣﯿﻦ در دوره ﻗﺎﺟﺎرﯾﮫ اﻋﻼن ﮐﺮد‪ ،‬اﻧﻘﻼﺑﯽ‬ ‫ﺗﺮﯾﻦ اﺻﻞ در راﺑﻄﮫ ﺑﺎ ﺣﻘﻮق وﮐﺮاﻣﺖ اﻧﺴﺎﻧﯽ را اﻋﻼن ﻧﻤﻮد و ﺗﺤﻮﻟﯽ ﭘﺪﯾﺪ‬ ‫آورد ﮐﮫ زﻧﺠﯿﺮ اﺳﺎرت دﯾﺮﯾﻨﮫ ھﺰاران ﺳﺎﻟﮫ زﻧﺎن را ﮔﺴﺴﺖ و راه ﺗﺮﻗﯽ و‬ ‫ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ اﺳﺘﻌﺪاد ﺟﺒﻠﯽ ﺑﺎﻧﻮان را ﮔﺸﻮد‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﺼﺮاﺣﺖ ﻓﺮﻣﻮد ﮐﮫ‬ ‫دوران ﺟﻮش و ﺧﺮوش ﺑﺎﻧﻮان و ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ اﺳﺘﻌﺪاد ﻧﮭﻔﺘﮫ زﻧﺎن ﻓﺮا رﺳﯿﺪه اﺳﺖ و‬ ‫اﯾﻦ ﮔﻨﺠﯿﻨﮫ ذﯾﻘﯿﻤﺖ ﮐﮫ ھﺰاران ﺳﺎل ﻣﺴﺘﻮر و ﻧﺎ ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﺑﻮد ﻣﮑﺸﻮف ﻣﯽ ﮔﺮدد و‬ ‫ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ و ﺷﮑﻮه ﻣﻨﺪ ﺗﺮﯾﻦ ﺗﺤﻮل را در ﺳﺎﺧﺘﺎر دﻧﯿﺎ ﭘﺪﯾﺪ ﻣﯿﺂورد‪ .‬اﯾﻨﮏ ﻣﺎ در‬ ‫ﻣﺮاﺣﻞ اوﻟﯿﮫ اﯾﻦ ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ ھﺴﺘﯿﻢ و ھﻨﻮز اﺳﺘﻌﺪاد ﻋﻈﯿﻢ زﻧﺎن در ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن‬ ‫ﺷﮑﻮﻓﺎ ﻧﺸﺪه ا ﺳﺖ و ﺑﺘﺪرﯾﺞ ﻣﻌﻠﻮم ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﭼﮫ ﻧﻘﺶ‬ ‫ﭘﺮﺗﻮاﻧﯽ در ﺳﺎﺧﺘﺎر دﻧﯿﺎی ﻧﻮ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯿﻨﻮﯾﺴﺪ‪" :‬ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫ﻧﺴﺎء در اﯾﻦ دوره از ﻓﯿﻮﺿﺎت ﺟﻤﺎل اﺑﮭﯽ ]ﺑﮭﺎءاﷲ[ در ﺟﻮش و ﺧﺮوش اﺳﺖ‬ ‫و از ﺻﮭﺒﺎء اﻟﻄﺎف ﻣﺴﺖ و ﻣﺪھﻮش روز ﺑﮫ روز در ﺗﺮﻗﯽ اﺳﺖ ﻋﻨﻘﺮﯾﺐ‬ ‫ﻣﻼﺣﻈﮫ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ﮐﮫ در ﺑﯿﻦ ﻧﺴﺎء ﻧﻔﻮﺳﯽ ﭼﻨﺎن ﻣﻨﺠﺬب ﻣﺒﻌﻮث ﺷﻮﻧﺪ ﮐﮫ ﺳﺒﺐ‬ ‫ﺣﯿﺮت ﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﺷﻤﻊ روﺷﻦ ﺷﻮﻧﺪ‪) ".‬ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ‪ ،‬ﺟﻠﺪ ‪ ،2‬ص ‪ (231‬و ﻧﯿﺰ ﻣﯿﮕﻮﯾﺪ‪:‬‬ ‫"از ﺑﺪو وﺟﻮد ﺗﺎ ﯾﻮم ﻣﻮﻋﻮد ]ﻇﮭﻮر ﺟﺪﯾﺪ[ رﺟﺎل ﺗﻔﻮق ﺑﺮ ﻧﺴﺎء در ﺟﻤﯿﻊ‬ ‫ﻣﺮاﺗﺐ داﺷﺘﻨﺪ و در ﻗﺮآن ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﺪ اﻟﺮﺟﺎل ﻗﻮاﻣﻮن ﻋﻠﯽ اﻟﻨﺴﺎء ]ﻧﺴﺎء ‪ [38‬وﻟﯽ‬ ‫در اﯾﻦ دور ﺑﺪﯾﻊ ]ﻃﻠﻮع ﻋﺼﺮ ﺑﮭﺎﺋﯿﺖ[ ﻓﯿﺾ ﻋﻈﯿﻢ رب ﺟﻠﯿﻞ ﺳﺒﺐ ﻓﻮز ﻣﺒﯿﻦ‬ ‫ﻧﺴﺎء ﺷﺪ‪) ".‬ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ‪ ،‬ﺟﻠﺪ ھﻔﺘﻢ‪ ،‬ص ‪( 98‬‬ ‫ﺑﺎ ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎء اﷲ ﺣﺮﮐﺘﯽ ﺟﺪﯾﺪ در دﻧﯿﺎ ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪ‪ .‬آن ﺣﻀﺮت ﭘﯿﺮوزی ﺑﺎﻧﻮان را‬ ‫ﺗﻀﻤﯿﻦ ﻧﻤﻮد و ﭘﯿﺸﺮوی و ﭘﯿﺸﺘﺎزی زﻧﺎن را ﺑﺸﺎرت داد و ﻧﻘﺶ ﭘﺮارزش و‬ ‫ﺗﺎرﯾﺦ ﺳﺎزی را ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺮﻋﮭﺪه ﺧﻮاھﻨﺪ ﮔﺮﻓﺖ را ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﻧﻤﻮد‪ ،‬ﭼﮫ آﯾﻨﺪه دﻧﯿﺎ‬ ‫و ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﻈﺎم ﻓﺮدا را ﭼﻮن روزروﺷﻦ ﻣﯽ دﯾﺪ‪ .‬ﺑﮭﺎء اﷲ ﻧﯿﮏ ﻣﯽ داﻧﺴﺖ اﯾﻦ‬ ‫ﮔﻨﺞ ﮐﮫ درزﯾﺮﺧﺮواری از ﺗﺒﻌﯿﻀﺎت دﯾﺮﯾﻨﮫ ﭘﻨﮭﺎن ﺑﻮد وﻗﺘﯽ از زﻧﺠﯿﺮ اﺳﺎرت‬ ‫رھﺎﺋﯽ ﯾﺎﺑﺪ و در ﻋﺮﺻﮫ ﻋﻠﻢ و ھﻨﺮ و ﺳﯿﺎﺳﺖ و داﻧﺶ ﭘﺮ و ﺑﺎل ﺑﮕﺸﺎﯾﺪ و‬ ‫اﺳﺘﻌﺪاد ﺷﮕﺮف او ﺗﺠﻠﯽ ﮐﻨﺪ ﭼﮫ اوﺟﯽ ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮﻓﺖ و ﭼﮫ ﺗﻮاﻧﯽ از ﺧﻮد ﻇﺎھﺮ‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﯾﺪ ﻋﻨﺎﯾﺖ ﺑﻮد ﮐﮫ زﻧﺎن را از ﯾﻮغ ﻧﯿﻢ ﺑﺮدﮔﯽ ﭼﻨﺪ ھﺰارﺳﺎﻟﮫ‬ ‫رھﺎﺋﯽ داد‪ .‬ھﻤﺎﻧﻄﻮرﯾﮑﮫ ﺣﻖ رھﺎﺋﯽ از زﻧﺠﯿﺮ اﺳﺎرت و ﭘﯿﺸﺘﺎزی زﻧﺎن را وﻋﺪه‬ ‫داده ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﮫ ﻧﺴﺒﺖ آن زﻣﺎن‪ ،‬ﺣﺪود ﯾﮏ ﻗﺮن و ﻧﯿﻢ ﭘﯿﺶ‪ ،‬ﺗﺎ ﺑﮫ اﻣﺮوز اﻟﺤﻤﺪ ﷲ‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﯽ ﭼﺸﻤﮕﯿﺮ ﻧﻤﻮده اﻧﺪ‪ ،‬اﺣﺘﺮام ﺑﺴﯿﺎر ﯾﺎﻓﺘﮫ اﻧﺪ و ھﻨﻮز راه ﺗﺮﻗﯽ و‬ ‫ﮐﻤﺎ ل را ﻣﯽ ﭘﯿﻤﺎﯾﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﮫ اوج ﺟﻼل ﺑﺮﺳﻨﺪ‪.‬‬ ‫‪42‬‬


‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬در اﯾﻦ دور ﺑﺪﯾﻊ اﻣﺎء اﻟﺮﺣﻤﻦ )ﺑﺎﻧﻮان( ﺑﺎﯾﺪ ھﺮدم ھﺰار‬ ‫ﺷﮑﺮاﻧﮫ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮐﮫ ﯾﺪ ﻋﻨﺎﯾﺖ ﻧﺴﺎء را از ﺣﻀﯿﺾ ذﻟﺖ ﻧﺠﺎت داد و ﺑﮫ اوج‬ ‫ﻋﺰت رﺟﺎل رﺳﺎﻧﺪه ﻣﻼﺣﻈﮫ ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ﮐﮫ ﭼﮫ ﻣﻮھﺒﺘﯽ اﺳﺖ زﯾﺮا ﺣﺰب ﻧﺴﺎء ﺑﺪرﺟﮫ‬ ‫ای در ﺷﺮق ﺳﺎﻗﻂ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ در ﻟﺴﺎن ﻋﺮﺑﯽ ﭼﻮن ذﮐﺮﺷﺎن را ﻣﯿﺨﻮاﺳﺘﻨﺪ‬ ‫اﺟﻌ ﻠﻠﮏ اﷲ ﻧﺴﻮان ﻣﯿﮕﻔﺘﻨﺪ ﻧﻈﯿﺮ ان اﺟﻌﻠﻠﮏ اﷲ ﺣﻤﺎر)ﺧﺮ( ﻣﯿﮕﻔﺘﻨﺪ‪ .‬در ﻟﺴﺎن‬ ‫ﺗﺮﮐﯽ ﺣﺎﺷﺎ ﺣﻀﻮردن ﻗﺎری در و در ﻟﺴﺎن ﻓﺎرﺳﯽ در ذﮐﺮ زن " ﺑﻼ ﻧﺴﺒﺖ"‬ ‫ﻣﯿﮕﻔﺘﻨﺪ و ﺗﻌﺒﯿﺮ ﺑﮫ ﺿﻌﯿﻔﮫ ﻣﯿﻨﻤﻮدﻧﺪ ‪) ".‬ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ‪ ،‬ﺟﻠﺪ ھﻔﺘﻢ‪ ،‬ص ‪ (92‬در‬ ‫زﻣﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﺎب ﺗﺴﺎوی زن و ﻣﺮد را اﻋﻼن ﮐﺮد و ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ‬ ‫ﭘﺮﭼﻢ ﺳﺮاﻓﺮازی و ﭘﯿﺸﺘﺎزی ﺑﺎﻧﻮان را ﺑﺮ اﻓﺮاﺷﺖ زﻣﺎﻧﯽ ﺑﻮد ﮐﮫ وﻗﺘﯽ اﯾﺮاﻧﯿﺎن‬ ‫اﺳﻢ زن را ﻣﯽ ﺑﺮدﻧﺪ " ﺑﻼ ﻧﺴﺒﺖ" ﻣﯽ ﮔﻔﺘﻨﺪ و ﻋﺮب ھﺎ زن و ﺣﻤﺎر )اﻵغ( را‬ ‫در ﯾﮏ ردﯾﻒ ﻣﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ‬ ‫‪.‬‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪی ﺑﺎﻧﻮان از ﺟﻤﯿﻊ ﺣﻘﻮق ﻣﺪﻧﯽ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬ﺳﯿﺎﺳﯽ و‬ ‫ﻓﺮھﻨﮕﯽ ﺧﻮاﺳﺖ ﯾﺰدان در اﯾﻦ دوران اﺳﺖ‪ .‬آﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﻣﻌﺘﻔﺪ ﺑﮫ ﺧﺪا و روز ﺟﺰا‬ ‫ھﺴﺘﻨﺪ ﺑﮭﺘﺮ اﺳﺖ ﺑﺪاﻧﻨﺪ ھﺮﮐﮫ زن را ﺑﮫ ﺣﺠﺎب ﺑﺮد‪ ،‬از آزادی او ﺟﻠﻮ ﮔﯿﺮی ﮐﻨﺪ‬ ‫و ﺣﻘﻮق ﻣﺪﻧﯽ اورا زﯾﺮ ﭘﺎ ﮔﺬارد ﺑﺮ ﺧﻼف اراده ﯾﺰدان ﻋﻤﻞ ﮐﺮده و ﺑﺎﯾﺪ‬ ‫ﺟﻮاﺑﮕﻮی ﺧﺪاوﻧﺪ در روز آﺧﺮت ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﭼﮫ آﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﮫ ﺧﺪا اﻋﺘﻘﺎد دارﻧﺪ ﻧﺒﺎﯾﺪ ﺑﺮ‬ ‫ﺧﻼف ﻓﺮﻣﺎن او ﻋﻤﻞ ﮐﻨﻨﺪ زﯾﺮا ﺑﯿﺶ از ‪ 150‬ﺳﺎ ل اﺳﺖ ﮐﮫ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻓﺮﻣﺎن‬ ‫آزادی زﻧﺎن و ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق آﻧﺎن را اﻋﻼم ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ و دﻧﯿﺎ ﺗﺤﺖ ﺗﺎًﺛﯿﺮ‬ ‫ﺧﻮاﺳﺖ اﻟﮭﯽ در ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ واﭘﺴﮕﺮاﯾﺎن ﺟﺰ آﻧﮑﮫ آﺑﺮوی اﺳﻼم را‬ ‫ﺑﺒﺮﻧﺪ ﮐﺎری از ﭘﯿﺶ ﻧﺨﻮاھﻨﺪ ﺑﺮد‪ .‬زﯾﺮا ﻗﺪرت زﻣﯿﻨﯽ ﯾﺎرای ﻣﻘﺎﺑﻠﮫ ﺑﺎ ﻧﯿﺮوی اﻟﮭﯽ‬ ‫ﮐﮫ در ﺟﮭﺖ ﺳﺎﺧﺘﻦ دﻧﯿﺎی ﻧﻮ و ﭘﯿﺎده ﮐﺮدن آرﻣﺎن ھﺎی ﭘﯿﺸﺮو اﺳﺖ را ﻧﺪارد‪.‬‬ ‫اﻣﺮوزه ﺑﺴﯿﺎری از روﺷﻨﻔﮑﺮان و اﻧﺴﺎﻧﺪوﺳﺘﺎن ﻃﺎﻟﺐ آﻧﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق‬ ‫زﻧﺎن ﺑﺎﯾﺪ ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﺷﻮد و ﺑﺎﻧﻮان از ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺰاﯾﺎ ﺑﺮﺧﻮردار ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬اﮔﺮ اﯾﻦ‬ ‫زورﮔﻮﯾﺎن و ﭼﻤﺎق ﺑﺪﺳﺘﺎن ﺑﺨﻮاھﻨﺪ ﺑﺎ ﺿﺮب و ﺷﺘﻢ و ﺗﮭﺪﯾﺪ و ﺗﻌﺰﯾﺮو ﺟﻠﺐ و‬ ‫زﻧﺪان ﺣﻘﻮق ﺣﻘﮫ ﺑﺎﻧﻮان را زﯾﺮﭘﺎ ﮔﺬارﻧﺪ ﻧﺰد اھﻞ ﺧﺮد ﺑﮫ اﻧﺠﻤﺎد ﻓﮑﺮی و ﺗﺸﺪﯾﺪ‬ ‫ﺳﻨﺖ ھﺎی ﻗﺮون وﺳﻄﺎﺋﯽ ﻣﺤﮑﻮم وﻣﺮدود ﺧﻮاھﻨﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫ﯾﮑﯽ از ﺑﻠﻨﺪ ﭘﺎﯾﮕﺎن رژﯾﻢ اﺳﻼﻣﯽ اﻋﺘﺮاف ﮐﺮد ﮐﮫ ﻧﯿﺮوﺋﯽ دﯾﮕﺮ در ﮐﺎر اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫از ﻣﮭﺎر ﮐﺮدن آن ﻋﺎﺟﺰ و ﻧﺎﺗﻮاﻧﻨﺪ‪ .‬ﺑﻠﯽ‪ ،‬درﺳﺖ ﺗﺸﺨﯿﺺ داده ﺑﻮد ! اﯾﻦ ﻧﯿﺮوی‬ ‫ﭘﺮ ﺗﻮان در ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن در ﺣﺎل ﭘﯿﺸﺮوی و ﻧﻮ ﺳﺎزی اﺳﺖ‪ .‬ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻋﺘﯿﻘﮫ و‬ ‫اﻓﮑﺎر ﮐﮭﻨﮫ را درھﻢ ﻣﯽ ﭘﯿﭽﺪ و اﻓﻖ ھﺎی ﺗﺎزه ای را در ﺑﺮاﺑﺮ دﯾﺪﮔﺎن آزادی‬ ‫ﺧﻮاھﺎن و روﺷﺘﻔﮑﺮان و ﭘﯿﺸﺮوان ﮐﺎروان ﺑﺸﺮﯾﺖ ﻣﯽ ﮔﺸﺎﯾﺪ و ھﻤﮫ ﻣﻮاﻧﻊ را از‬ ‫ﺳﺮ راه ﺑﺮ ﻣﯽ دارد و ﺟﻠﻮه ھﺎﺋﯽ از دﻧﯿﺎی ﻧﻮ در اﻓﻖ دور ﻧﻤﻮدار ﻣﯿﮕﺮدد‪.‬‬ ‫‪43‬‬


‫ﻃﺮﻓﺪاران ﻣﺘﻌﺼﺐ ﺳﻨﺖ ھﺎی ﮔﺬﺷﺘﮫ و ﻧﮕﮭﺒﺎﻧﺎن ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻋﺘﯿﻘﮫ وﻣﻌﯿﺎرھﺎی‬ ‫ﻓﺮﺳﻮده ﻣﮭﻠﮏ ﺗﺮﯾﻦ ﺗﯿﺸﮫ را ﺑﮫ رﯾﺸﮫ دﯾﻦ و ﻣﺬھﺐ زدﻧﺪ و ﻣﺮدم را ﺑﮫ ﻻ ﻣﺬھﺒﯽ‬ ‫و ﻣﺎدﯾﺖ ﮔﺮاﺋﯽ ﺳﻮق دادﻧﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﻣﺬھﺒﯽ ﻣﺎﻧﻊ و رادع ﺑﯿﻦ ﺣﻖ و ﺧﻠﻖ‬ ‫ﻧﻤﯽ ﺷ ﺪﻧﺪ و ﺑﺎ ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ ﻧﻤﯽ ﺟﻨﮕﯿﺪﻧﺪ ﺗﺤﻮل ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﺸﺮی از ﺣﺎﻟﯽ ﺑﮫ ﺣﺎﻟﯽ و‬ ‫از ﺻﻮرﺗﯽ ﺑﮫ ﺻﻮرت دﯾﮕﺮ ﺑﺪون ﺧﻮﻧﺮﯾﺰی و درﮔﯿﺮی و دردﺳﺮ ﺗﺤﻘﻖ‬ ‫ﻣﯿﯿﺎﻓﺖ‪ .‬دﻧﯿﺎ در ﭼﻨﮕﺎل ﻧﺎ آراﻣﯽ ھﺎ ‪ ،‬ﻣﺼﺎﺋﺐ ﺟﺎﻧﻔﺮﺳﺎ‪ ،‬اﻧﻘﻼﺑﺎت ﻧﺎﻓﺮﺟﺎم‪ ،‬ﺟﻨﮓ‬ ‫ھﺎی ﺧﺎﻧﻤﺎن ﺑﺮ اﻧﺪاز‪ ،‬ﻗﺘﻞ و ﮐﺸﺘﻨﺎر دﺳﺘﮫ ﺟﻤﻌﯽ و ﭘﯿﺪاﺋ��� دﯾﮑﺘﺎﺗﻮرھﺎی ﻧﺎﻣﺮدﻣﯽ‬ ‫ﮔﺮﻓﺘﺎر ﻧﻤﯽ آﻣﺪ‪ .‬و اﯾﻦ ﺗﻐﯿﯿﺮ و ﺗﻘﻠﯿﺐ ﺑﮫ آراﻣﯽ ﺻﻮرت ﻣﯽ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬و ﻧﯿﺎز ﻧﺒﻮد‬ ‫ﮐﮫ ﻣﺮدﻣﺎن از ﮐﻮره راه ھﺎی ﺑﯽ اﻣﺎن ﻋﺒﻮر ﮐﻨﻨﺪ و رﻧﺞ ھﺎ و درد ھﺎ و وﯾﺮاﻧﯽ‬ ‫ھﺎی ﺟﺎﻧﮑﺎه را ﺗﺤﻤﻞ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﺗﺎ از اﻓﮑﺎر ﮐﮭﻨﮫ و ﺳﻨﺖ ھﺎی دﯾﺮﯾﻨﮫ ﭘﺎک و ﻃﺎھﺮ‬ ‫ﮔﺮدﻧﺪ و ﺑﺮای ورود ﺑﮫ ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ آﻣﺎدﮔﯽ ﭘﯿﺪا ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬و ﺧﯿﺮ ﺧﻮدرا درﯾﺎﺑﻨﺪ و ﺑﮫ‬ ‫دﻧﯿﺎی ﺟﺪﯾﺪ ﮔﺎم ﻧﮭﻨﺪ‪ .‬ﺑﮭﺮ ﺻﻮرت ھﯿﭻ ﻗﺪرﺗﯽ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ در ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﯿﺎز زﻣﺎن و‬ ‫ﺟﺒﺮ ﺗﺎرﯾﺦ ﭘﺎﯾﺪاری ﮐﻨﺪ‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ ﭘﯿﺎده ﮐﺮدن آرﻣﺎن ھﺎی ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺮای ﻧﻮ ﺳﺎزی‬ ‫دﻧﯿﺎی ورﺷﮑﺴﺘﮫ ﺑﮫ ﺗﺄﺧﯿﺮ اﻓﺘﺎد وﻟﯽ ﻧﻤﯽ ﺗﻮان آن را از ﭘﯿﺮوزی ﻧﮭﺎﺋﯽ ﺑﺎز‬ ‫داﺷﺖ‪ .‬آرزوی دﯾﺮﯾﻦ اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان‪ ،‬ﺧﺮد ﻣﻨﺪان و ﻧﻮع دوﺳﺘﺎن ذی اﺣﺘﺮام از‬ ‫اﻓﻼﻃﻮن ﮔﺮﻓﺘﮫ ﺗﺎ دﯾﮕﺮان ﮐﮫ در آرزوی ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺑﮭﺘﺮ‪ ،‬ﺳﺎﻟﻤﺘﺮو ﻋﺎدﻻﻧﮫ ﺗﺮ ﺑﻮدﻧﺪ‬ ‫از ﭘﻨﺪار ﻣﺪﯾﻨﮫ ﻓﺎﺿﻠﮫ ﺑﺮ ﺗﺮ ﺧﻮاھﺪ رﻓﺖ و ﺑﮫ ﺻﻮرت ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺟﺪﯾﺪ ﻧﻈﺎﻣﯽ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺗﺒﻠﻮر ﺧﻮاھﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪.‬‬ ‫ﭘﺲ ﺑﺎﻧﻮان ﺑﺎﯾﺪ ﺑﮫ ﺷﺎدﻣﺎﻧﯽ ﭘﺮدازﻧﺪ و ﺷﮑﺮ ﺧﺪاوﻧﺪی را ﺑﺠﺎ ی آورﻧﺪ ﮐﮫ ﯾﺰدان‬ ‫ﻣﮭﺮﺑﺎن زﻧﺠﯿﺮ اﺳﺎرت را از دﺳﺖ و ﭘﺎی آﻧﺎن ﺑﺮداﺷﺖ و ﻣﯿﺪان را ﺑﺮای‬ ‫ﺳﺮاﻓﺮازی و ﺑﻠﻨﺪ ﭘﺮوازی آﻧﺎن ﮔﺸﻮد‪ .‬ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﺗﺤﻮﻟﯽ ﮐﮫ در ﺗﺎرﯾﺦ ﺷﺶ‬ ‫ھﺰارﺳﺎﻟﮫ ﺑﺸﺮ رخ داده اﺳﺖ ورود ﺑﺎﻧﻮان در ﺻﺤﻨﮫ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎ در ﺳﺮاﺳﺮ‬ ‫ﺟﮭﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﺧﺼﺎﺋﻞ ﻧﯿﮑﻮی آﻧﺎن ﺗﺎﺛﯿﺮﻋﻤﯿﻖ در دﮔﺮ ﮔﻮﻧﯽ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﻈﺎم ﺟﮭﺎﻧﯽ و‬ ‫ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺑﻨﯿﺎدی ﺑﻨﯿﺎن ﺳﯿﺎﺳﯽ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬ﻣﺬھﺒﯽ و اﺧﻼﻗﯽ ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ‪ .‬ﭘﺲ آﻧﺎن‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ اﻃﻤﯿﻨﺎن داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﮐﮫ ﻧﯿﺮوﺋﯽ ﭘﺮ ﺗﻮان ﭘﺸﺘﯿﺒﺎن آﻧﺎن اﺳﺖ و ﺧﻮاﺳﺖ ﯾﺰدان‬ ‫ﺗﺮﻗﯽ و ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺑﺎﻧﻮان ‪ .‬ﭘﺲ در اﯾﻦ ﺻﻮرت از ﻧﺎﻣﺮدﻣﯽ ھﺎ ﻧﮭﺮاﺳﻨﺪ‪ ،‬ھﯿﭻ‬ ‫ﺳﺪی را ﻣﺎﻧﻊ ﻧﺒﯿﻨﻨﺪ‪ ،‬واﭘﺴﮕﺮاﯾﺎن را ﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﻧﮭﻨﺪ و ﺑﺴﻮی دﻧﯿﺎی آزاد ﺗﺮ و‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺗﺮ ﻗﺪم ﺑﺮ دارﻧﺪ و در ﺳﺎﺧﺘﻦ دﻧﯿﺎی ﻧﻮ ﭘﯿﺸﻮا و ﭘﯿﺸﺮو ﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ از ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﮫ در ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت رب اﻋﻠﯽ )ﺑﺎب( و ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ‬ ‫ﺑﺮ دﻧﯿﺎ ﺗﺮدﯾﺪ دارﻧﺪ‪ ،‬ﺑﭙﺮﺳﯿﻢ ﭼﺮا ﭼﻨﺪﯾﻦ ھﺰار ﺳﺎل ﺑﺎﻧﻮان در اﺳﺎرت و ﻧﯿﻤﮫ‬ ‫ﺑﺮدﮔﯽ ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪﻧﺪ و وﺿﻊ زﻧﺎن در ﺟﻤﯿﻊ ﻧﻘﺎط ﺟﮭﺎن ﮐﻢ ﯾﺎ ﺑﯿﺶ ھﻤﺎﻧﻨﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫ﮔﺎھﯽ اﯾﻦ زﻧﺠﯿﺮ اﺳﺎرت ﻣﺤﮑﻢ ﺗﺮ و ﺑﺮﺧﯽ اوﻗﺎت ﺧﻔﯿﻒ ﺗﺮﻣﯽ ﺷﺪ‪ .‬ﭼﮫ ﭘﯿﺶ آﻣﺪ‬ ‫ﮐﮫ ﯾﮑﺒﺎره زﻧﺠﯿﺮ ھﺎی ھﺰاران ﺳﺎﻟﮫ ﭘﺎره ﺷﺪ‪ ،‬و ﺟﻨﺐ و ﺟﻮﺷﯽ ﺑﯽ ﺳﺎﺑﻘﮫ در‬ ‫ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﻧﻮان ﭘﺪﯾﺪار ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬زﯾﺮا ﯾﮏ ﺣﺮﮐﺖ ﺟﻮھﺮی درﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪ و‬ ‫‪44‬‬


‫آﺛﺎر آن ﺑﺼﻮرت ﺟﻨﺒﺶ ھﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن و ﻧﮭﻀﺖ ھﺎی روز اﻓﺰون در ﺣﯿﺎت‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬ﺳﯿﺎﺳﯽ‪ ،‬ﻣﺬھﺒﯽ ﻧﻤﻮدار ﮔﺮدﯾﺪ و در ﺗﺮﻗﯽ ﻋﻠﻤﯽ و ﻓﻨﯽ اﻧﻌﮑﺎس ﯾﺎﻓﺖ‪.‬‬ ‫"آرﻧﻮﻟﺪ ﺗﻮﯾﻦ ﺑﯽ" ﻣﻮرخ ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ ﻋﺼﺮ ﻣﻌﺎﺻﺮ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ دﮔﺮ ﮔﻮﻧﯽ ﺷﮕﺮف و‬ ‫ﺷﮕﻔﺘﯽ اﻧﮕﯿﺰ در داﻧﺶ و ﻋﻠﻢ و ھﻨﺮ ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺪ از اﺛﺮ اﺷﺮاق ﯾﮏ ﻇﮭﻮر اﻟﮭﯽ ﺑﺎﺷﺪ‬ ‫و ﺑﻌﺪ ﻧﺘﯿﺠﮫ ﻣﯽ ﮔﯿﺮد ﮐﮫ اﻟﺰاﻣﺎً ﺑﺎﯾﺪ در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﺎﺷﺪ زﯾﺮا در‬ ‫ﻋﺼﺮ ﺣﺎﺿﺮ ﺗﻨﮭﺎ ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺧﻮدرا ﻣﻈﮭﺮ ﺧﺪا ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻧﻤﻮد‪.‬‬ ‫در ﻃﻮل ھﺰاران ﺳﺎل زﻧﺎن در ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن ﮐﻢ ﯾﺎ ﺑﯿﺶ ﺗﺒﻌﯿﺾ ھﺎ‪ ،‬ﺳﺘﻢ ھﺎ و‬ ‫ﺣﻖ ﮐﺸﯽ ھﺎ را ﺗﺤﻤﻞ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ ،‬و ھﺮ ﮔﺰ زﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﺮدان ﻣﺴﺎوی ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﻧﺸﺪﻧﺪ‪.‬‬ ‫و اﮔﺮ ھﻢ ﮔﮭﮕﺎھﯽ در ﯾﮏ ﮔﻮﺷﮫ دﻧﯿﺎ زﻧﯽ ﭘﯿﺪا ﺷﺪ ﮐﮫ ﻧﻤﻮدی داﺷﺖ و درﺧﺸﺸﯽ‬ ‫ﺑﻨﻤﻮد وﻟﯽ دوﻟﺖ ﻣﺴﺘﻌﺠﻞ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد ﻣﻄﺮح ﻧﺒﻮد‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ‬ ‫ﺑﺮﺧﯽ اوﻗﺎت ﺑﺎﻧﻮاﻧﯽ ﺑﺰرﮔﻮار اﺳﺘﻌﺪاد ﺷﮕﺮﻓﯽ را در ﺷﺮاﯾﻄﯽ ﻧﻤﻮدار ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ‬ ‫وﻟﯽ آن ﺟﻠﻮه و ﻧﻤﻮد ﺗﺄ ﺛﯿﺮی دروﺿﻊ ﺑﺎﻧﻮان ﻧﻨﻤﻮد‪ .‬ﻣﺜﻼً ﺑﺎ آﻧﮑﮫ ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ‬ ‫ﻧﻘﺸﯽ ﺗﺎرﯾﺦ ﺳﺎز در ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ اﯾﻔﺎ ﮐﺮد وﻟﯽ ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ در ھﻤﺎن‬ ‫ﻏﻤﺮات ﻣﺮد ﺳﺎﻻری ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪ‪ .‬درﻋﺎﻟﻢ ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً در ﻗﺮون وﺳﻄﯽ‬ ‫زﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﺎ ﻋﻨﻮان ﺟﺎدو ﮔﺮ در آﺗﺶ ﺳﻮزان ﺧﺎﮐﺴﺘﺮ ﺷﺪﻧﺪ ﮔﻤﺎن ﺑﺮ آن اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫اﮐﺜﺮ اﯾﻦ اﻓﺮاد ﻧﻔﻮﺳﯽ ﺻﺎﺣﺒﻨﻈﺮ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﯾﮏ ﻧﻤﻮﻧﮫ ﺗﺎرﯾﺨﯽ آن "ژاﻧﺪارک"‬ ‫ﻗﮭﺮﻣﺎن ﺟﺎوداﻧﮫ ﻓﺮاﻧﺴﮫ اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ زن روﺳﺘﺎﺋﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﻓﺮاﻧﺴﮫ را از ﻓﺮو‬ ‫ﻣﺎﯾﮕﯽ ﻧﺠﺎت دھﺪ و ﭘﺎدﺷﺎه ﻓﺮاری را ﺑﺮ ﺗﺨﺖ ﭘﺎدﺷﺎھﯽ ﻧﺸﺎﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎﻻﺧﺮه اﺗﮭﺎﻣﯽ‬ ‫ﮐﮫ ﺑﺮاو ﺑﺴﺘﻨﺪ آن ﺑﻮد ﮐﮫ او ﺑﺎ ارواح ﻣﺨﺎﺑﺮه ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﭘﺲ ﺟﺎدو ﮔﺮ اﺳﺖ و‬ ‫ﺳﺰاوار ﺧﺎﮐﺴﺘﺮ ﺷﺪن در آﺗﺶ ﺷﻌﻠﮫ ور‪ .‬او را دﺷﻤﻦ ﻣﺴﯿﺢ ﺧﻮاﻧﺪﻧﺪ وﻟﯽ‬ ‫ژاﻧﺪارک در ﺣﯿﻦ ﺳﻮﺧﺘﮫ ﺷﺪن در آﺗﺶ‪ ،‬ﺻﻠﯿﺐ ﻣﺴﯿﺢ را ﺑﺮ ﻗﻠﺐ ﺧﻮد ﻣﯽ ﻓﺸﺮد‬ ‫و ﻧﺎم ﻣﺴﯿﺢ را ﻣﺮﺗﺐ ﺑﺮ زﺑﺎن ﻣﯽ ﺑﺮد ﺳﺎﻟﮭﺎ ﻃﻮل ﮐﺸﯿﺪ ﮐﮫ ﺑﺮاﺋﺖ او ﭘﺲ از‬ ‫ﺷﮭﺎدت او ﺛﺎﺑﺖ ﮔﺮدد ﺗﺎ ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺑﮫ ﻣﻘﺎم ﻗﺪﯾﺴﯽ رﺳﺪ و ﻣﺠﺴﻤﮫ اش در ﮐﻠﯿﺴﺎ ھﺎ‬ ‫ﮔﺬاﺷﺘﮫ ﺷﻮد‪ .‬آﻧﭽﮫ ﻣ ﺴﻠﻢ اﺳﺖ ﻣﺴﯿﺢ ھﯿﭽﻮﻗﺖ زن را ﮐﻮﭼﮏ ﻧﺸﻤﺮد و ﻧﻤﻮﻧﮫ اش‬ ‫ھﻤﺎن ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ وﺟﻮد آﻧﮑﮫ ﺷﮭﺮت ﻧﯿﮑﻮﺋﯽ ﻧﺪاﺷﺖ و ﺑﮫ ﺑﺪ ﮐﺎری‬ ‫ﻣﻌﺮوف ﺑﻮد ﻣﺴﯿﺢ اورا در ﺟﺮﮔﮫ ﺣﻮارﯾﻮن ﺧﻮد در آورد و در ﺑﺮاﺑﺮ اﻋﺘﺮاض‬ ‫ﺣﻮارﯾﻮن ﮐﮫ ﭼﺮا ﭼﻨﯿﻦ زن ﺑﺪ ﮐﺎره را ﺑﮫ ﺟﻤﻊ آﻧﺎن آورده اﺳﺖ ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ‬ ‫ﻓﺮﻣﻮد در وﯾﺮاﻧﮫ ﮔﻨﺠﯿﻨﮫ ﯾﺎﻓﺘﻢ و ﺑﺎ ﺧﻮد آوردم و ﺑﺎﻻﺧﺮه ﻣﺴﯿﺢ اورا ﻗﮭﺮﻣﺎﻧﯽ‬ ‫ﺟﺎوداﻧﮫ ﺳﺎﺧﺖ و ﺳﺘﺎره ای درﺧﺸﻨﺪه ﻧﻤﻮد‪.‬‬ ‫در ﯾﮑﯽ از ﺷﻮراھﺎی ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻣﺴﯿﺤﯿﺎن ﻣﻮﺿﻮع ﺑﺤﺚ و ﻣﺸﺎوره در آن ﺑﻮد ﮐﮫ‬ ‫آﯾﺎ زن روح دارد ﯾﺎ ﺧﯿﺮ؟ ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺑﻌﺪ از آﻧﮑﮫ ھﻤﮫ ﻓﮑﺮ ھﺎرا روﯾﮭﻢ رﯾﺨﺘﻨﺪ و‬ ‫ﻣﺸﻮرت ھﺎ ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﺑﺪﯾﻦ ﻧﺘﯿﺠﮫ رﺳﯿﺪﻧﺪ ﮐﮫ زن روح دارد وﻟﯽ ﻧﮫ ﺑﮫ ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ روح‬ ‫ﻣﺮد ﺑﻠﮑﮫ ﻧﻈﯿﺮ روح ﺣﯿﻮان!! ھﻨﻮز در ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ اﯾﻦ ﻣﺬاﮐﺮه و ﻣﺠﺎدﻟﮫ‬ ‫وﺟﻮد دارد ﮐﮫ آﯾﺎ زن ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﮐﺸﯿﺶ ﺷﻮد ﮐﮫ اﻟﺒﺘﮫ ﭼﻨﺪ ﺟﺎﺋﯽ ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﮫ اﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫‪45‬‬


‫زن ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﮐﺸﯿﺶ ﺷﻮد وﻟﯽ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺷﺪﯾﺪ اﺳﺖ ﮐﮫ زن ﮐﺎردﯾﻨﺎل ﮔﺮدد و اﻟﺒﺘﮫ‬ ‫ھﺮﮔﺰ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﭘﺎپ ﺷﻮد‪ .‬اﮔﺮ در ﻣﻤﺎﻟﮏ ﺑﻈﺎھﺮ ﻣﺴﯿﺤﯽ ﻣﺬھﺐ زﻧﺎن ازآزادی‬ ‫و ﺣﻘﻮق ﺑﯿﺸﺘﺮی ﺑﺮ ﺧﻮردار ھﺴﺘﻨﺪ ﺑﮫ ﻋﻠﺖ ﻏﻠﺒﮫ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﻣﺪﻧﯽ ﺑﺮاﻋﺘﻘﺎدات ﻣﺬھﺒﯽ‬ ‫اﺳﺖ‪.‬‬ ‫در اﮐﺜﺮ ﻣﻤﺎﻟﮏ اﺳﻼﻣﯽ زن ﺣﻖ ﻧﺪارد از ﮔﻠﯿﻢ ﺧﻮد ﭘﺎ ﻓﺮاﺗﺮ ﻧﮭﺪ‪ ،‬و اﮔﺮ ﭼﻨﯿﻦ‬ ‫ﮐﻨﺪ ﻋﺬاب أﻟﯿﻢ ﺑﯿﻨﺪ‪ .‬ھﻢ اﮐﻨﻮن روﻧﺪ ﺣﻘﻮق ﻣﺪﻧﯽ ﺑﺎ اﻋﺘﻘﺎدات اﺳﻼﻣﯽ در ﺗﻀﺎد‬ ‫وﮐﺸﺎﮐﺶ اﺳﺖ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ دﯾﺮ ﯾﺎ زود ﺗﻌﺼﺒﺎت اﺳﻼﻣﯽ ﺟﺎ ﺧﺎﻟﯽ ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد و روﻧﺪ‬ ‫اﺣﺮاز ﺣﻘﻮق ﺑﺎﻧﻮان ﺑﮫ ﻧﺘﯿﺠﮫ ﻣﻄﻠﻮب ﺧﻮاھﺪ رﺳﯿﺪ و ﺑﺎﻟﻤﺄل آﻣﺎل زﻧﺎن ﺗﺤﻘﻖ‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ﭼﮫ اﯾﻦ ﻧﯿﺎز زﻣﺎن و ﺟﺒﺮ ﺗﺎرﯾﺦ و ﺑﮫ ﻋﻘﯿﺪه ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺧﻮاﺳﺖ ﯾﺰدان‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﺮﺧﯽ ﺑﮕﻮﯾﻨﺪ ﺑﺴﯿﺎری از روﺷﻨﻔﮑﺮان ﺑﺮاﺑﺮی ﻣﺮد و زن را‬ ‫ﺑﺎور دارﻧﺪ و ﻟﺰوﻣﯽ ﻧﺪارد ﮐﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ ﺗﺮوﯾﺞ ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق ﻣﺮدان و‬ ‫زﻧﺎن وﻇﯿﻔﮫ ھﻤﮫ ﻣﺮدﻣﺎن ﺻﺮﻓﻨﻈﺮ از ھﺮ ﻣﺬھﺐ و ﻣﺴﻠﮏ اﺳﺖ‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺑﯿﺶ‬ ‫از ﺻﺪ و ﭘﻨﺠﺎه ﺳﺎل اﺳﺖ ﮐﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﺪای ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد را ﺑﻠﻨﺪ‬ ‫ﮐﺮده و آن را از اﺻﻮل اﺳﺎﺳﯽ ﺧﻮد ﻗﺮار داده اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﯽ ﺗﻮان آن را ﺗﺮوﯾﺞ‬ ‫ﻧﻤﻮد ﺑﯽ آﻧﮑﮫ اﻟﺰاﻣﯽ در ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ رﺳﺎﻟﺖ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻣﻄﺮح ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫روﺷﻨﻔﮑﺮان و ﺧﺮد ﻣﻨﺪان ﻓﺮھﯿﺨﺘﮫ ﻣﺘﺎﺛﺮ از روح زﻣﺎن ھﺴﺘﻨﺪ و در اﯾﻦ ﺟﮭﺖ‬ ‫ﮔﺎم ﺑﺮ ﻣﯽ دارﻧﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎء اﷲ را ﺑﺎ ﺑﺼﯿﺮت و ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﮫ ﺑﺮرﺳﯽ ﮐﻨﺪ‬ ‫ﺑﺪﯾﻦ ﻧﺘﯿﺠﮫ ﻣﯽ رﺳﺪ ﮐﮫ ﺗﻌﻠﯿﻤﺎت آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ‪ ،‬ﮐﮫ زادﮔﺎھﺶ اﯾﺮان اﺳﺖ‪ ،‬روح‬ ‫ﻋﺼﺮو ﻧﯿﺎز زﻣﺎن اﺳﺖ و ﺑﻘﻮل ﺗﻮﻟﺴﺘﻮی "ﺗﻌﻠﯿﻤﺎت ﺑﮭﺎﺋﯽ روح اﯾﻦ ﻋﺼﺮ و‬ ‫ﻣﻘﺘﻀﺎی ﻧﯿﺎز ﺑﺸﺮﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ ".‬ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ اﻋﺘﻘﺎدات ﺟﺰﻣﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ ﺑﺮ‬ ‫ﻓﺮدی ﯾﺎ ﺟﻤﻌﯽ اﻟﻘﺎء ﮔﺮدد ﺑﻠﮑﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻃﻠﯿﻌﮫ دار ﻋﺼﺮ ﻧﻮﯾﻦ اﺳﺖ‪ .‬ھﺮﮐﮫ‬ ‫از ﻣﺤﺪودﯾﺖ ھﺎ و ﺣﺼﺎر ھﺎی ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻋﺘﯿﻘﮫ ﺑﯿﺮون آﯾﺪ و ﻓﮑﺮ ﺧﻮدرا ارﺗﻘﺎء دھﺪ‬ ‫ﺗﺎ اﻓﻖ ھﺎی ﺟﺪﯾﺪ را ﮐﮫ از دور در ﺗﻠﺌﻠﺆ اﺳﺖ ﺑﮫ ﺑﯿﻨﺪ ﺧﻮد ﺑﮫ ﺧﻮد ﺑﮫ اﻓﻖ ﻓﮑﺮی‬ ‫و ﻋﻘﯿﺪﺗﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﺰدﯾﮏ ﻣﯽ ﺷﻮد و در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺑﮫ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻧﺰدﯾﮏ ﻣﯽ ﮔﺮدد‪.‬‬ ‫ﺑﺮﺧﯽ اوﻗﺎت دﯾﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ اﻓﻖ ﻓﮑﺮی ﺑﻌﻀﯽ از داﻧﺎﯾﺎن و ﺧﺮدﻣﻨﺪان ژرف‬ ‫ﺑﯿﻦ ﺑﮫ اﺻﻮل و ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ آﺋﯿﻦ ﻧﻮﯾﻦ ﺑﻘﺪری ﻧﺰدﯾﮏ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺗﻔﺎوت ﻋﻘﯿﺪﺗﯽ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن و‬ ‫ﻏﯿﺮ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن از ﻣﯿﺎن ﺑﺮداﺷﺘﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬درک ژرﻓﺎی ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎء اﷲ ﻣﺴﺘﻠﺰم‬ ‫ﺗﻮاﻧﺎﺋﯽ در ﺷﻨﺎﺧﺖ ﻓﻠﺴﻔﮫ ھﺎی ﻋﻤﯿﻖ اﺳﺖ ﮐﮫ ھﻨﻮز ھﻢ ﺑﺮﮐﺎت و ﺷﮑﻮھﻤﻨﺪی آن‬ ‫ﻗﺎﺑﻞ ﻓﮭﻢ ﻋﻤﻮم ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﺑﮭﻤﯿﻦ دﻟﯿﻞ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺗﻮﻟﺴﺘﻮی ‪ ،‬ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه و ﻓﯿﻠﺴﻮف ﺑﺰرگ‬ ‫روس‪ ،‬ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ دارای ﻓﻠﺴﻔﮫ ﺑﺴﯿﺎر ﻋﻤﯿﻘﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻧﺴﻞ ﺣﺎﺿﺮ‬ ‫از درک آن ﻋﺎﺟﺰ اﺳﺖ‪"....‬‬

‫‪46‬‬


‫ﻃﺎھﺮه ﺷﯿﺮ زن ﺗﺎرﯾﺦ‬ ‫ﻣﮑﺘﺐ ﺑﺎب ﺑﺎﻧﻮی ﺑﺰرﮔﻮاری ﭼﻮن ﻃﺎھﺮه ﭘﺮﺷﻮر واﺷﺘﻌﺎل ﮐﮫ اﻓﺘﺨﺎر ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫اﯾﺮان ﺑﻞ ﺟﮭﺎن اﺳﺖ را ﭘﺮورش داد‪ .‬ادوارد ﺑﺮاون اﺳﺘﺎد داﻧﺸﮕﺎه ﮐﻤﺒﺮﯾﺞ و‬ ‫ﺷﺮق ﺷﻨﺎس ﻣﻌﺮوف ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ "اﮔﺮ آﺋﯿﻦ ﺑﺎب دﻟﯿﻞ دﯾﮕﺮ ﺑﺮ ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ ﺧﻮد ﻧﺪاﺷﺖ‬ ‫ھﻤﯿﻦ ﺑﺲ ﮐﮫ ﺷﺨﺼﯿﺘﯽ ﭼﻮن ﻃﺎھﺮه را ﭘﺮورش داد‪ .‬ﻇﮭﻮر زﻧﯽ ﭼﻮن ﻃﺎھﺮه‬ ‫درھﺮ ﺳﺮزﻣﯿﻨﯽ ﺟﺰو اﻣﻮر ﻧﺎدره اﺳﺖ اﻣﺎ در ﺳﺮ زﻣﯿﻨﯽ ﭼﻮن اﯾﺮان از ﻋﺠﺎﯾﺐ‬ ‫ﺑﻞ ﻣﻌﺠﺰات ﺑﺸﻤﺎر ﻣﯽ رود‪ ".‬ﺑﺮاﺳﺘﯽ ﺟﻨﺒﺶ ﺑﺎﺑﯽ ﻣﻌﺠﺰه ﮐﺮد‪ .‬ﮐﺴﯽ ﻣﯿﺘﻮاﻧﺪ‬ ‫اﯾﻦ اﻋﺠﺎز را درک ﮐﻨﺪ ﮐﮫ وﺿﻊ رﻗﺖ ﺑﺎر زﻧﺎن را در آن ﺟﻮّ رواﻧﯽ‪ ،‬ﺳﯿﺎﺳﯽ‪،‬‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﻣﺬھﺒﯽ در ﻧﻈﺮ ﻣﺠﺴﻢ ﮐﻨﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ھﺮﮔﺰ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ آن ﺧﻔﻘﺎن اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‬ ‫و ﻣﺬھﺒﯽ را آن ﻃﻮر ﮐﮫ ﺑﻮده ﺑﺪرﺳﺘﯽ ﻟﻤﺲ ﮐﻨﺪ‪ .‬دﮐﺘﺮ ﺑﮭﺮام ﭼﻮﺑﯿﻨﮫ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه و‬ ‫ﻣﻮرخ ﻓﺮزاﻧﮫ اﺧﯿﺮاً در ﺳﺨﻨﺮاﻧﯽ ﺧﻮد در ﺗﺎﻻر اﯾﻨﺘﺮﻧﺘﯽ ﻓﺮھﻨﮓ اﯾﺮان ﺑﮫ‬ ‫وﺿﻮح ﺑﯿﺎن ﮐﺮد ﮐﮫ "ﻃﺎھﺮه ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ در ﺗﺎرﯾﺦ اﯾﺮان ﺑﻠﮑﮫ در ﺗﺎرﯾﺦ ﺟﮭﺎن ﻧﻈﯿﺮ‬ ‫ﻧﺪارد‪".‬‬ ‫ﭘﯿﺶ از آﻧﮑﮫ در ﻣﻮرد ﻧﻘﺶ ﻃﺎھﺮه اﯾﻦ ﺷﯿﺮ زن ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﺮای آزادی زﻧﺎن وارد‬ ‫ﺑﺤﺚ ﺷﻮﯾﻢ‪ ،‬ﻧﺨﺴﺖ ﻻزم ﻣﯽ داﻧﯿﻢ ﻧﮑﺘﮫ ای را روﺷﻦ ﮐﻨﯿﻢ‪ .‬ﺑﺮﺧﯽ ﮐﮫ ﻃﺮﻓﺪار‬ ‫ﺣﻘﻮق زن ھﺴﺘﻨﺪ و رﺷﺎدت و اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ ﻃﺎھﺮه را ﻣﯽ ﺳﺘﺎﯾﻨﺪ و اورا ﭘﯿﺸﺮو‬ ‫آزادی زﻧﺎن ﻣﯽ داﻧﻨﺪ وﻟﯽ در ﻣﻮرد ﺟﻨﺒﺶ ﺑﺎﺑﯽ و ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎﺋﯽ داﻧﺶ و ﺑﯿﻨﺶ‬ ‫واﻗﻊ ﺑﯿﻨﺎﻧﮫ ﻧﺪارﻧﺪ‪ ،‬ﺳﻌﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﺷﺨﺼﯿﺖ ﻃﺎھﺮه را از ﻣﺘﻦ ﻧﮭﻀﺖ ﺑﺎﺑﯽ ﺟﺪا‬ ‫ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﻧﮭﻀﺖ ﺑﺎﺑﯽ اورا ﻧﺴﺎﺧﺖ ﺑﻠﮑﮫ او ﺧﻮد ﺑﺎﻋﺚ اﻋﺘﺒﺎر‬ ‫آﺋﯿﻦ ﺑﺎﺑﯽ و ﺑﮭﺎﺋﯽ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬دﻵرام ﻣﺸﮭﻮری‪ ،‬ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه ﻏﯿﺮ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﭘﮋوھﺶ ھﺎﺋﯽ‬ ‫را در ﻣﻮرد رﺳﺘﺎﺧﯿﺰ ﺑﺎﺑﯽ و ﻃﻠﻮع ﺑﮭﺎﺋﯿﺖ ﻧﻤﻮده و ﺣﻘﺎﯾﻘﯽ را ﻣﮑﺸﻮف ﺳﺎﺧﺘﮫ‬ ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬ﻛﯿﻔﯿﺖ رھﺎﯾﻲ ﺑﺨﺶ ﺟﻨﺒﺶ ﺑﺎﺑﯽ ﺑﻮد ﻛﮫ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﺑﺮای ﻃﺎھﺮه‬ ‫ﺑﻠﻜﮫ ﺑﺮای ﻗﺪوس ھﺎ‪ .،‬ﻣﻼ ﺣﺴﯿﻦ ھﺎ و ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺑﺮاي ﺗﻚ ﺗﻚ ﺑﺎﺑﯿﺎن را ه را‬ ‫ﺑﺴﻮی ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺷﮕﻔﺘﮕﻲ اﺳﺘﻌﺪاد و ﺷﺨﺼﯿﺖ اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺑﺎز ﻧﻤﻮده ﺑﻮد‪) ".‬رگ ﺗﺎك‪،‬‬ ‫ﺟﻠﺪ اول‪ ،‬ص ‪ (219‬ﻣﻌﺼﻮﻣﮫ ﭘﺮاﯾﺲ در "ﺗﺎرﯾﺨﭽﮫ ﻣﺨﺘﺼﺮی در ﺑﺎرهء ﻧﮭﻀﺖ‬ ‫ھﺎی زﻧﺎن در اﯾﺮان ‪ "2000-1850 ،‬ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ "از ﺟﻤﻠﮫ ﺗﻐﯿﯿﺮات و‬ ‫اﺻﻼﺣﺎﺗﯽ ﮐﮫ ﺑﺎ ﭘﯿﺪاﯾﺶ ﺑﺎﺑﯿﮫ ﺑﻮﻗﻮع ﭘﯿﻮﺳﺖ ﯾﮑﯽ ھﻢ ﻧﮭﻀﺖ زﻧﺎن ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺎ‬ ‫وﺟﻮدی ﮐﮫ اﻋﻤﺎل و رﻓﺘﺎر ﻗﺮة اﻟﻌﯿﻦ ﮐﺎﻣﻼً ﻣﺬھﺒﯽ و اﺣﺘﺮام اﻧﮕﯿﺰ ﺑﻮد‪.‬ﺣﻀﻮر‬ ‫ﺷﺠﺎﻋﺎﻧﮫ اش در اﯾﻦ ﺟﻨﺒﺶ آﻏﺎز ﺗﺄﺳﯿﺲ و ﺗﺸﮑﯿﻞ اوﻟﯿﻦ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﺘﺤﺪ زﻧﺎن در‬ ‫اﯾﺮان ﮔﺮدﯾﺪ‪ ".‬ﻧﮑﺘﮫ ای ﮐﮫ ﻣﯽ ﺧﻮاھﯿﻢ در ﻣﻮرد آن ﺗﺄﮐﯿﺪ ورزﯾﻢ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ اﮔﺮ‬ ‫ﻃﺎھﺮه ﺑﺎﺑﯽ ﻧﺒﻮد ﻃﺒﯿﻌﺔ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺑﻮد و اﺳﻼﻣﯽ ﮐﮫ ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد را‬ ‫ﻗﺒﻮل ﻧﺪاﺷﺖ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﻗﮭﺮﻣﺎﻧﯽ ﺑﭙﺮورد ﮐﮫ ﻋﻠﻤﺪار ﻧﮭﻀﺖ زﻧﺎن ﺑﺮای‬ ‫ﺑﺮاﺑﺮی ﺑﺎ ﻣﺮدان در ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن ﮔﺮدد‪ .‬اﮔﺮ اﺳﻼم در ﻣﻮرد آزادی زن ﻗﮭﺮﻣﺎن‬ ‫‪47‬‬


‫ﭘﺮور ﺑﻮد ﺑﺎﯾﺪً ﻃﯽ ھﺰار و دوﯾﺴﺖ ﺳﺎل ﺻﺪھﺎ زﻧﺎن ﻗﮭﺮﻣﺎن ﻋﻠﻤﺪار آزادی و‬ ‫ﺑﺮاﺑﺮی ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺗﺤﻮﯾﻞ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﯽ داد‪ .‬ﻧﺎﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ در ﮔﺬﺷﺘﮫ و در ﺣﺎل‬ ‫ﺣﺎﺿﺮ ﺑﺎﻧﻮان ﻓﺮھﯿﺨﺘﮫ ای ﺑﻮده و ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ ھﺮﭼﻨﺪ در ﺧﺎﻧﻮاده ھﺎی اﺳﻼﻣﯽ‬ ‫ﻣﺘﻮﻟﺪ ﺷﺪه اﻧﺪ وﻟﯽ ﺷﺠﺎﻋﺎﻧﮫ ﺧﻮاﺳﺘﺎرآزادی و ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن ﺑﻮده و ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ و‬ ‫در اﯾﻦ راه ﮐﻮﺷﺶ ﻧﻤﻮده و ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﻓﺪاﮐﺎری ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ وﻟﯽ ﺑﺮای ﺗﺤﻘﻖ‬ ‫آرﻣﺎن ﺧﻮد ﺑﺎ ﯾﮏ ﻣﺸﮑﻞ ﺑﺰرگ روﺑﺮو ھﺴﺘﻨﺪ و آن اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺮاﺑﺮی زن را ﺑﺎ ﻣﺮد ﺗﺄﯾﯿﺪ ﻧﮑﺮده و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﻣﺘﻮﻟﯿﺎن اﺳﻼم ﺑﮫ ﺳﺮﮐﻮﺑﯽ آزادی‬ ‫ﺧﻮاھﺎن ﻣﺸﻐﻮل ﺑﻮده و ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬وﻗﺘﯽ رﺳﺎﻟﮫ "ﺗﺎرﯾﺨﭽﮫ ﻣﺨﺘﺼﺮی در ﺑﺎره ﻧﮭﻀﺖ‬ ‫زﻧﺎن در اﯾﺮان" را ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﻣﻼﺣﻈﮫ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﺑﻠﯿﮫ ای ﮐﮫ‬ ‫آزادی ﺧﻮاھﺎن ﺑﺎ آن روﺑﺮو ﺑﻮدﻧﺪ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ و ﻣﻌﺎﻧﺪت ﻣﺘﻮﻟﯿﺎن اﺳﻼم راﺳﺘﯿﻦ ﺑﻮده‪.‬‬ ‫زﻧﺎن ھﺮ ﻗﺪﻣﯽ زﻧﺎن ﺑﺮای رھﺎﺋﯽ و آزادی ﺑﺮ داﺷﺘﻨﺪ ﺑﺎ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺷﺪﯾﺪ ﭘﺎﺳﺪاران‬ ‫اﺳﻼم روﺑﺮو ﺷﺪﻧﺪ و ﻣﺠﺒﻮر ﺑﮫ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﯿﻨﯽ ﮔﺸﺘﻨﺪ‪ .‬اﮔﺮ روزﻧﺎﻣﮫ ای ﺑﺮای اﺣﻘﺎق‬ ‫ﺣﻘﻮق زﻧﺎن ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ ﺗﻌﻄﯿﻞ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﻣﺠﻠﮫ ای ﺑﺮای ﻧﮭﻀﺖ ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫ﺗﺮﺗﯿﺐ دادﻧﺪ ﺑﮫ ﺑﺎﺑﯽ ﺑﻮدن ﻣﺘﮭﻢ ﮔﺸﺘﻨﺪ و ﮐﺎﻓﺮ و زﻧﺪﻗﮫ ﻣﻌﺮﻓﯽ ﺷﺪﻧﺪ و ﭘﺲ‬ ‫ﻣﺘﻮﻟﯿﺎن اﺳﻼم ﺧﻮد را ﻣﺨﺘﺎر در ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ و ﻣﻤﺎﻧﻌﺖ آﻧﺎن داﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﻣﺪرﺳﮫ‬ ‫دﺧﺘﺮاﻧﮫ ﺗﺄﺳﯿﺲ ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﻣﺪرﺳﮫ ﺑﮫ آﺗﺶ ﮐﺸﯿﺪه ﺷﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﺑﻌﺪ از ﺳﺎﻟﯿﺎن دراز ﯾﮏ‬ ‫ﺑﺎﻧﻮی اﯾﺮاﻧﯽ ﺑﮫ ﻣﻘﺎم‬ ‫وزﯾﺮی رﺳﯿﺪ ﺑﺠﺮم زن ﺑﻮدن اﻋﺪاﻣﺶ ﮐﺮدﻧﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺘﻮﻟﯿﺎن اﺳﻼﻣﯽ ﺑﺨﻮﺑﯽ آﮔﺎه ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق ﻣﺮدان ﺑﺎ زﻧﺎن از ﺟﻤﻠﮫ‬ ‫ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ اﺳﺖ از اﯾﻨﺮو ﺳﻌﯽ دارﻧﺪ ﺑﺎ ھﺮ ﻧﻮع ﻇﻠﻢ و ﺟﻮری ﺷﺪه از آن‬ ‫ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی ﺑﻌﻤﻞ آورﻧﺪ وﻟﯽ ﻏﺎﻓﻞ از آﻧﮑﮫ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ روح اﯾﻦ ﻋﺼﺮاﺳﺖ و ھﺮ‬ ‫ﮐﮫ ﺑﺎ روح زﻣﺎن ﺑﺠﻨﮕﺪ ﺑﺎﻟﻤﺂل ﺑﺎ ﺷﮑﺴﺘﯽ ﺧﻔﺖ ﺑﺎر روﺑﺮو ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪.‬ادوارد‬ ‫ﺑﺮون ﻧﻮﺷﺖ‪" :‬ﺑﺮای دﯾﻦ ﺑﺎﺑﯽ اﯾﻦ اﻓﺘﺨﺎر ﺑﺲ ﮐﮫ زﻧﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻗﺮةاﻟﻌﯿﻦ آﻓﺮﯾﺪ‪".‬‬ ‫)ھﻤﺎ ﻧﺎﻃﻖ‪ ،‬ﺑﺨﺶ روﺣﺎﻧﯿﺖ در ﺑﺮﺧﺎﺳﺖ ﺑﺎﺑﯿﺎن( اﻟﺒﺘﮫ در ﯾﮏ ﻧﮑﺘﮫ ﺷﮏ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﻃﺎھﺮه ﺧﻮد زﻧﯽ ﻧﺎﺑﻐﮫ ﺑﻮد وﻟﯽ اﺳﺘﻌﺪاد دروﻧﯽ ﯾﮏ ﻧﯿﺮوی ﭘﯿﺸﺒﺮﻧﺪه و ھﺪﻓﯽ‬ ‫ﺷﻮق آﻓﺮﯾﻦ ﻣﯽ ﺧﻮاھﺪ ﺗﺎ ﺷﮑﻮﻓﺎ ﺷﻮد و ﻣﺘﺠﻠﯽ ﮔﺮدد‪ .‬ﻣﺜﻼً ﯾﮏ داﻧﮫ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ‬ ‫آن ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ را داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ ﺑﺼﻮرت درﺧﺘﯽ ﺗﻨﻮﻣﻨﺪ در آﯾﺪ ﯾﺎ ﯾﮏ درﺧﺘﭽﮫ ﮔﻞ‬ ‫زﯾﺒﺎ و ﺧﻮﺷﺒﻮ ﺷﻮد و ﻣﺸﺎم اﻃﺮاﻓﯿﺎن را ﻣﻌﻨﺒﺮ و ﻣﻌﻄﺮ ﺳﺎزد‪ .‬وﻟﯽ اﯾﻦ داﻧﮫ‬ ‫وﻗﺘﯽ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ روﯾﺶ ﯾﺎﺑﺪ ﮐﮫ ﺷﻌﺎع آﻓﺘﺎب و ﻓﯿﺾ ﺑﺎران آن را ﭘﺮورش ﺑﺨﺸﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﻄﻮر ﺧﻼﺻﮫ‪ ،‬اﮔﺮ ﻇﮭﻮر ﺑﺎب ﻧﺒﻮد ﻃﺎھﺮه ﻗﮭﺮﻣﺎن آزادی زﻧﺎن ﻧﻤﯽ ﺷﺪ‪ .‬ھﻤﺎ‬ ‫ﻧﺎﻃﻖ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬ﮐﺎﻇﻢ ﺑﯿﮓ ﻣﯿﮕﻮﯾﺪ‪....» :‬ﺑﺎب ﺳﺘﻢ ھﺎی رﻓﺘﮫ ﺑﺮ زﻧﺎن را از‬ ‫ﯾﺎد ﻧﺒﺮد‪ .‬ﺑﮫ ﻣﻨﻊ ﭼﺎدر ﺑﺮ آﻣﺪ ﮐﮫ ﺗﺎزﮔﯽ داﺷﺖ‪ .‬ﺧﻄﺎب ﺑﮫ زﻧﺎن ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺑﺎﯾﺪ ﮐﮫ‬ ‫"ﺣﺠﺎب" از ﻣﯿﺎن ﺷﻤﺎ ﺑﺮﺧﯿﺰد‪ ،‬ﺣﺘﯽ اﮔﺮ ﺑﮫ ﻧﺎزﮐﯽ ﺑﺮگ درﺧﺖ ﺑﺎﺷﺪ‪ «.‬و ﻧﯿﺰ‬ ‫اﻓﺰود‪» :‬در ﺟﺎﻣﻌﮫ زﻧﺎن ﺑﺎﯾﺪ از آزادی ﺑﮭﺮه ور ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬اﯾﻦ اﻧﺪرز را ھﻢ داد ﮐﮫ‪:‬‬ ‫»دﺧﺘﺮان را دوﺳﺖ ﺑﺪارﯾﺪ زﯾﺮا ﺧﺪاوﻧﺪ آﻧﺎن را ﺑﯿﺸﺘﺮ از ﭘﺴﺮاﻧﺶ دوﺳﺖ‬ ‫‪48‬‬


‫دارد‪ «.‬دﮐﺘﺮ ﭘﻮﻻک ھﻢ ﮔﻮاه ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﺎب »زﻧﺎن را آزاد" ﺧﻮاﺳﺖ‪) .‬ھﻤﺎن(‬

‫ﺑﮫ ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ ﻗﺒﻼً اﺷﺎره داﺷﺘﯿﻢ ﮐﮫ زﻧﯽ روﺳﺘﺎﺋﯽ و ﺑﯿﺴﻮاد ﺑﻮد و ﺣﺘﯽ زﻧﯽ‬ ‫ﺧﻮش ﻧﺎم ﻧﺒﻮد وﻟﯽ ﻣﺴﯿﺢ اورا ﯾﮏ ﺳﺘﺎره درﺧﺸﻨﺪه ﮐﺮد‪ .‬ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ ﻧﻘﺸﯽ‬ ‫ﺑﺴﯿﺎر ﺑﺰرگ در ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ اﯾﻔﺎ ﮐﺮد‪ .‬اﯾﻦ ﻗﻮه ﺧﻼﻗﮫ ﻣﺴﯿﺢ ﺑﻮد ﮐﮫ او را‬ ‫ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬زﯾﺮا اﮔﺮ ﻣﺴﯿﺢ ﻧﺒﻮد ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ ھﻢ ﻧﺒﻮد‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ ﭼﻮن ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زن‬ ‫و ﻣﺮد ﺟﺰو ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﻣﺴﯿﺢ ﻧﺒﻮد از اﯾﻨﺮو ھﺮ ﭼﻨﺪ ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ در ﺟﻤﻊ ﺣﻮارﯾﻮن‬ ‫ﻣﺴﯿﺢ درﺧﺸﯿﺪ و ﺑﺎﻋﺚ ﮔﺴﺘﺮش ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ در ﺟﮭﺎن ﮔﺮدﯾﺪ وﻟﯽ ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ‬ ‫ﺑﺪون ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺧﺼﺎﺋﻞ ﺑﺎﻧﻮان و ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق آﻧﺎن ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺗﺎ اواﺳﻂ ﻗﺮن ﻧﻮزدھﻢ زﻧﺎن در ﻣﻤﺎﻟﮏ ﻏﺮﺑﯽ و ﻣﺴﯿﺤﯽ در ﺣﺎﻟﺖ ﻧﯿﻤﮫ ﺑﺮدﮔﯽ‬ ‫ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪﻧﺪ و ﺟﻨﺒﺶ و ﺟﻮﺷﺶ در ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺴﻮان ﺑﻌﺪ از رﺳﺘﺎﺧﯿﺰ ﺑﺎﺑﯽ و ﻃﻠﻮع‬ ‫آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪ‪ .‬در اوراق آﯾﻨﺪه اﺷﺎراﺗﯽ در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﺧﻮاھﯿﻢ داﺷﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﻧﺪای ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد ﻧﺨﺴﺖ از اﯾﺮان ﺑﺮﺧﺎﺳﺖ و ﻇﮭﻮر ﺟﺪﯾﺪ در‬ ‫ھﻮﯾﺖ وﺟﻮد ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻧﻤﻮد و ﻧﮭﻀﺖ ھﺎ و ﺣﺮﮐﺖ ھﺎ ﺷﺮوع ﺷﺪ و ﻗﻠﺐ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﮫ آﺗﺶ‬ ‫ﻣﺤﯿﯽ رﻣﻢ ﻣﺸﺘﻌﻞ ﮔﺮدﯾﺪ‪.‬‬ ‫در زﻣﺎن ﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﺎب زﻧﺎن ﺑﺎ اﺳﺘﻌﺪاد ﺑﻮدﻧﺪ وﻟﯽ درﺧﺸﺸﯽ ﭼﻨﺪان‬ ‫ﻧﻨﻤﻮدﻧﺪ زﯾﺮا ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻋﺘﯿﻘﮫ و ﺳﻨﺖ ھﺎی دﯾﺮﯾﻨﮫ دﺳﺖ و ﭘﺎی آﻧﺎن را ﺑﺴﺘﮫ و از‬ ‫ﺣﺮﮐﺖ و ﻃﯿﺮان ﺑﺎز داﺷﺘﮫ ﺑﻮد‪ .‬دﻵرام ﻣﺸﮭﻮری ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬ﺑﺮﺧﻲ دﯾﮕﺮ‪ ،‬او‬ ‫)ﻃﺎھﺮه(را ﻃﻼﯾﮫ دار آزادی زن ﯾﺎﻓﺘﮫ اﻧﺪ و ﻛﻮﺷﯿﺪه اﻧﺪ ﺣﺴﺎﺑﺶ را از ﺑﺎﺑﯿﺎن‬ ‫ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪ‪ ....‬او )ﻃﺎھﺮه( ﺑﺪون ﺷﺮﻛﺖ در ﭼﻨﯿﻦ ﺟﻨﺒﺸﯽ ﯾﻜﻲ از ھﺰاران ﺑﻠﻜﮫ‬ ‫ﻣﯿﻠﯿﻮﻧﮭﺎ زﻧﻲ ﻣﻲ ﺑﻮد ﻛﮫ در درازﻧﺎي ﺗﺴﻠﻂ اﺳﻼم اﺳﺘﻌﺪاد ﺷﮕﺮﻓﺸﺎن ﻓﺮﺻﺖ رخ‬ ‫ﮔﺸﺎدن ﻧﯿﺎﻓﺖ‪ .‬ﻧﮫ آﻧﻜﮫ ﻣﻲ ﺑﺎﯾﺴﺖ زﻧﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﺑﺎ ﭼﮭﺮه ﺑﺮ اﻧﺪاﺧﺘﻦ ﺣﺠﺎب ﺑﻌﻨﻮان‬ ‫ﻧﻤﺎد اﺳﺎرت زن و ﻣﺮد اﯾﺮاﻧﻲ اﯾﻦ ﺟﻨﺒﺶ را ﺑﮫ ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ رﺳﺘﺎﺧﯿﺰ ﺗﺎرﯾﺦ‬ ‫ﻣﻌﺎﺻﺮ اﯾﺮان ﺑﺪل ﺳﺎزد‪) ".‬رگ ﺗﺎك‪ ،‬ﺟﻠﺪ اول‪ ،‬ص ‪(218‬‬ ‫ﺷﺨﺼﯿﺖ ﻃﺎھﺮه را ﻧﻤﯽ ﺗﻮان از ﭘﺸﺘﻮاﻧﮫ ﺟﻨﺒﺶ ﺑﺎﺑﯽ ﺟﺪا ﮐﺮد‪ .‬ﻇﮭﻮر ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫ﭘﺮﭼﻢ ﻋﺼﺮ ﻧﻮﯾﻦ را ﺑﮫ اھﺘﺰاز آورد‪ .‬اﮔﺮ ﻃﺎھﺮه ﻋﻠﻤﺪار ﻧﮭﻀﺖ زﻧﺎن ﮔﺮدﯾﺪ‬ ‫ﺑﺪان ﻋﻠﺖ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﮫ ﺑﺎﻧﯿﺎن ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ ﮔﺮوﯾﺪ‪ .‬وﻗﺘﯽ در ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ ﺑﺎﺑﯿﺎن در‬ ‫دﺷﺖ ﺑﺪﺷﺖ ﻃﺎھﺮه ﻧﻘﺎب از ﭼﮭﺮه ﺑﺮ ﮔﺮﻓﺖ و در ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﺮدان ﻣﺠﺘﻤﻊ در آن‬ ‫ﺟﻤﻊ اﯾﺴﺘﺎد و ﺑﺎ ﺻﺪاﺋﯽ رﺳﺎ اﻋﻼن ﮐﺮد ﮐﮫ دور ﻗﺪﯾﻢ ﭘﯿﭽﯿﺪه ﺷﺪ و ﻋﺼﺮ ﻧﻮﯾﻦ‬ ‫دﻣﯿﺪه ﮔﺸﺖ و ﺣﺠﺎب اﺳﻼﻣﯽ را ﻣﻨﺴﻮخ داﻧﺴﺖ و ﺳﻨﺖ دﯾﺮﯾﻨﮫ را ﻣﺮدود ﺷﻤﺮد‬ ‫ﺑﺪان ﻋﻠﺖ ﺑ ﻮد ﮐﮫ ﺑﮫ ﻃﻠﻮع ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ اﯾﻤﺎن داﺷﺖ واﻻ اﮔﺮ ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎور ﻧﺒﻮد‬ ‫ﮐﮫ ﺧﻮرﺷﯿﺪی ﻧﻮ ﻃﻠﻮع ﮐﺮده و ﺗﻌﺎﻟﯿﻤﯽ ﭘﯿﺸﺮو ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪه و دﻧﯿﺎ در آﺳﺘﺎﻧﮫ ﯾﮏ‬ ‫‪49‬‬


‫ﺗﺤﻮل ﻋﻈﯿﻢ ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﮫ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﺑﺎ اﻃﻤﯿﻨﺎن ﺑﮕﻮﯾﺪ ﮐﮫ دور‬ ‫ﻗﺪﯾﻢ ﭘﯿﭽﯿﺪه ﺷﺪ و ﻋﺼﺮآزادی زﻧﺎن دﻣﯿﺪه ﮔﺸﺖ؟‬ ‫ﻃﺎھﺮه ﮐﮫ در اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺎﺑﯿﺎن دردﺷﺖ ﺑﺪﺷﺖ ﺣﺠﺎب از ﭼﮭﺮه ﺑﺮ ﮔﺮﻓﺖ ﻧﻤﺎدی از‬ ‫ورود ﺟﺎﻣﻌﮫ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﮫ ﯾﮏ دوره ﺟﺪﯾﺪ در ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﺸﺮی ﺑﻮد‪ .‬و ورود زﻧﺎن در‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺨﺸﯽ از آﻏﺎز ﺗﺤﻮﻟﯽ ﮔﺴﺘﺮده و ژرف در ﮐﻞ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﻈﺎﻣﺎت دﻧﯿﺎ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫و آﺋﯿﻦ ﺑﺎﺑﯽ ﭘﯿﺶ درآﻣﺪ و ﭘﺮﭼﻤﺪار ﻃﻠﯿﻌﮫ ﻋﺼﺮ ﻧﻮﯾﻦ ﺑﻮد‪ .‬ﺗﺼﻮﯾﺮی ﮐﮫ در‬ ‫ﮐﺘﺎب "ﻗﺮن ﺑﺪﯾﻊ" از اﯾﻦ واﻗﻌﮫ ﺗﺎرﯾﺨﯽ آﻣﺪه را ﺑﮫ اﺧﺘﺼﺎر ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ‪" :‬‬ ‫اﯾﺎﻣﯽ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﺎب درﻗﻠﻌﮫء ﭼﮭﺮﯾﻖ ﻣﺤﺒﻮس ﺑﻮد اﺳﺘﻘﻼل و اﺻﺎﻟﺖ آﺋﯿﻦ ﺑﺪﯾﻊ‬ ‫ﺑﺮ اﺻﺤﺎب ﮐﺎﻣﻼً ﻣﻌﻠﻮم و ﻣﻔﮭﻮم ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬اﺻﻮل و ﻣﺒﺎدی ﻇﮭﻮر ﺟﺪﯾﺪ از ﻗﻠﻢ‬ ‫ﺷﺎرع ﻣﺠﯿﺪ در ﺟﺒﺎل آذرﺑﺎﯾﺠﺎن ﺗﻨﻈﯿﻢ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ﭘﯿﺮوان ﺑﺎب ﺑﮑﻤﺎل اﯾﻘﺎن ﺑﺎﻧﺘﺸﺎر‬ ‫آﺋﯿﻦ ﻧﻮﯾﻦ ﻗﯿﺎم ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﺮای آﻧﮑﮫ اﻋﻼن ﺣﻠﻮل ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ را اﻋﻼن ﮐﻨﻨﺪ ﺑﺎ‬ ‫ﺗﺸﮑﯿﻞ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺑﺰرگ از دوﺳﺘﺎن و ﻣﺤﺒّﺎن ﭘﺮ ﺷﻮر و ھﯿﺠﺎن اﻣﺮ اﷲ در ﺣﻮاﻟﯽ‬ ‫ﻣﺎزﻧﺪران اﺑﻼغ ﮔﺮدﯾﺪ و ﻣﻘﺎﺻﺪ و ﻣﺂرب ﺣﻘﯿﻘﯿّﮫ آن ﻋﻠﯽ رؤوس اﻻﺷﮭﺎد واﺿﺢ‬ ‫و آﺷﮑﺎر ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ھﺪف اﺻﻠﯽ و اﺳﺎﺳﯽ اﯾﻦ اﺟﺘﻤﺎع ﻋﻈﯿﻢ آن ﺑﻮد ﮐﮫ اوّﻻً ﺑﻮﺳﺎﺋﻞ‬ ‫ﻣﻘﺘﻀﯽ اﺳﺘﻘﻼل آﺋﯿﻦ ﺑﯿﺎن و اﻧﻔﺼﺎل ﺷﺮﯾﻌﺖ رﺣﻤﺎن از رﺳﻮم و آداب و ﺳﻨﻦ و‬ ‫ﺷﺮاﯾﻊ ﻗﺒﻠﯿّﮫ ﺑﻨﺤﻮ ﻣﺆﺛّﺮ و ﻧﺎﻓﺬ اﻋﻼم ﮔﺮدد و در ﺛﺎﻧﯽ ﻣﻮﺟﺒﺎت اﺳﺘﺨﻼص ﻣﻮﻟﯽ و‬ ‫ﻣﻘﺘﺪای اھﻞ ﺑﯿﺎن از ﺳﺠﻦ ﻇﺎﻟﻤﺎﻧﮫ دﺷﻤﻨﺎن ﻓﺮاھﻢ ﺷﻮد‪ .‬ﻣﺴﺄﻟﮫ اوﻟﯽ ﮐﮫ اﻟﻐﺎء ﺗﻘﺎﻟﯿﺪ‬ ‫ﻗﺪﯾﻤﮫ و ﻗﻄﻊ ﺗﻌﻠّﻖ ﺑﺎ ادﯾﺎن ﺳﺎﻟﻔﮫ ﺑﻮد ﺑﻨﺤﻮ ﻣﻄﻠﻮب اﻧﺠﺎم ﭘﺬﯾﺮﻓﺖ‪ .‬ﻟﯿﮑﻦ ﻣﻘﺼﺪ‬ ‫ﺛﺎﻧﯽ ﯾﻌﻨﯽ ﺗﻤﮭﯿﺪ وﺳﺎﺋﻞ اﺳﺘﺨﻼص آن ﻧﻮر ﻣﺒﯿﻦ از ﻗﺒﻀﮫ ﺳﻄﻮت ﻇﺎﻟﻤﯿﻦ از‬ ‫ھﻤﺎن آﻏﺎز ﺑﺎ ﻋﺪم ﻣﻮﻓّﻘﯿّﺖ ﻣﻮاﺟﮫ ﺷﺪ واﺟﺮاﺋﺶ ﺑﺎرادهء ﻣﺤﺘﻮﻣﮫ اﻟﮭﯿّﮫ ﻏﯿﺮ‬ ‫ﻣﯿﺴﻮرﮔﺮدﯾﺪ‪.‬‬ ‫"اﯾﻦ ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ ﺑﺰرگ و ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﮐﮫ ﻋﻠﻤﺪار اﺳﺘﻘﻼل و اﻧﻔﺼﺎل ﺷﺮﯾﻌﺖ ﺑﯿﺎن از‬ ‫ﺳﺎﯾﺮ ﺷﺮاﯾﻊ و ادﯾﺎن ﺑﻮد در ﺟﻠﮕﮫ ﺑﺪﺷﺖ ﺑﺮﭘﺎ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬دراﯾﻦ اﻧﺠﻤﻦ ھﺸﺘﺎد و‬ ‫ﯾﮑﻨﻔﺮ از اﺻﺤﺎب ﺣﻀﺮت ﺑﺎب ﮐﮫ از اﻃﺮاف و اﮐﻨﺎف ﺑﻼد ﺟﮭﺖ ﺷﺮﮐﺖ در‬ ‫ﻣﺬاﮐﺮات ﻣﺠﺘﻤﻊ ﺷﺪه ﺑﻮدﻧﺪ ﺣﻀﻮر داﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﯾﮏ روز ھﻨﮕﺎﻣﯽ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﻌﻠّﺖ ﻧﻘﺎھﺖ ﻣﻼزم ﺑﺴﺘﺮ ﺑﻮدﻧﺪ ﺟﻨﺎب ﻃﺎھﺮه ﮐﮫ در ﻧﻈﺮ ﺑﺎﺑﯿﺎن ﻣﻈﮭﺮ‬ ‫ﻋﻔ ﺖ و ﻋﺼﻤﺖ و در ﺗﻘﻮی و ﻃﮭﺎرت رﺟﻌﺖ ﺣﻀﺮت ﻓﺎﻃﻤﮫ ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯿﮕﺮدﯾﺪ‬ ‫ﻧﺎﮔﮭﺎن ﺑﯽ ﺳﺘﺮ و ﺣﺠﺎب در ﻣﻘﺎﺑﻞ اﺻﺤﺎب ﻇﺎھﺮ ﺷﺪ و در ﺟﺎﻧﺐ راﺳﺖ ﺟﻨﺎب‬ ‫ﻗﺪّوس ﮐﮫ آﺛﺎر ﺧﺸﻢ و ﻏﻀﺐ از رﺧﺴﺎر اﯾﺸﺎن ھﻮﯾﺪا ﺑﻮد ﺟﺎﻟﺲ ﮔﺮدﯾﺪ و ﺑﺎ‬ ‫ﻛﻠﻤﺎت آﺗﺸﯿﻦ ﺣﻠﻮل دور ﺟﺪﯾﺪ را اﻋﻼم و ﻧﺴﺦ ﺳﻨﻦ و ﺷﻌﺎﺋﺮ ﻗﺪﯾﻤﮫ را ﻋﻠﯽ‬ ‫رؤوس اﻻﺷﮭﺎد اﺑﻼغ ﻧﻤﻮد‪ .‬ﺣﻀّﺎر از ﻣﻼﺣﻈﮫ ی اﯾﻦ ﻣﻨﻈﺮه ﺳﺨﺖ دﭼﺎر ﺣﯿﺮت‬ ‫و دھﺸﺖ ﮔﺸﺘﻨﺪ و ﺣﻀﻮر وی را ﺑﺪون ﺣﺠﺎب در ﺟﻤﻊ ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﮫ ﺣﺘّﯽ ﻣﺸﺎھﺪه‬ ‫ﺳﺎﯾﮫ اش را ﻧﺎ ﺻﻮاب ﻣﯽ ﺷﻤﺮدﻧﺪ ﺧﻼف ﻋﻔﺎف و ﻣﻌﺎرض ﺑﺎ اراده ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺧﻔﻲّ اﻻﻟﻄﺎف ﻣﺤﺴﻮب داﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﺧﻮف و ﻏﻀﺐ ﻗﻠﺐ ھﺎ را ﻓﺮا ﮔﺮﻓﺖ و ﻗﺪرت‬ ‫‪50‬‬


‫ﺗﻜﻠّﻢ از ﺟﻤﯿﻊ ﺳﻠﺐ ﺷﺪ ﺑﺤﺪّی ﮐﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺨﺎﻟﻖ اﺻﻔﮭﺎﻧﯽ از ﮐﺜﺮت ھﯿﺠﺎن و‬ ‫اﺿﻄﺮاب ﺑﺎ دﺳﺖ ﺧﻮﯾﺶ ﮔﻠﻮی ﺧﻮد را ﭼﺎک داد و در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﮫ آﻏﺸﺘﮫ ﺑﺨﻮن‬ ‫ﺑﻮد دﯾﻮاﻧﮫ وار ﺧﻮد را از آن ﺻﺤﻨﮫ ﻣﮭﯿﺐ دور ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬ﺑﺮﺧﯽ دﯾﮕﺮ از اﺻﺤﺎب‬ ‫ﻧﯿﺰ ﻣﺠﻠﺲ را ﺗﺮک ﮔﻔﺘﮫ و دﺳﺖ از آﺋﯿﻦ اﻟﮭﯽ ﮐﺸﯿﺪﻧﺪ ﺟﻤﻊ دﯾﮕﺮ ﻣﺎت و ﻣﺒﮭﻮت‬ ‫ﺑﺮ ﺟﺎی ﺧﺸﮏ ﺷﺪﻧﺪ و ﮔﺮوھﯽ ﺑﺎ ﻗﻠﺒﮭﺎی آﮐﻨﺪه از ﺷﻮر و ھﯿﺠﺎن ﺣﺪﯾﺚ اﺳﻼﻣﯽ‬ ‫را ﮐﮫ ﻣﻲ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ در ﯾﻮم ﻗﯿﺎﻣﺖ ﺣﻀﺮت ﻓﺎﻃﻤﮫ ھﻨﮕﺎم ﻋﺒﻮر از ﺻﺮاط ﺑﯽ ﭘﺮده‬ ‫و ﻧﻘﺎب در اﻧﻈﺎر ﺟﻠﻮه ﮔﺮ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ در ﭘﯿﺶ دﯾﺪه ﻣﺠﺴّﻢ ﻧﻤﻮدﻧﺪ و ﺗﺴﮑﯿﻦ ﺧﺎﻃﺮ‬ ‫ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ‪ .‬ﺟﻨﺎب ﻃﺎھﺮه ﺑﺪون آﻧﮑﮫ ﮐﻤﺘﺮﯾﻦ دﻏﺪﻏﮫ و ﺗﺮدﯾﺪ ﺑﺨﻮد راه دھﺪ و ﯾﺎ‬ ‫ازﻏﻠﯿﺎن اﺣﺴﺎﺳﺎت ﺗﺸﻮﯾﺶ ﺧﺎﻃﺮ ﯾﺎﺑﺪ در ﻧﮭﺎﯾﺖ وﺟﺪ و ﺷﻌﻒ از ﺟﺎی ﺑﺮﺧﺎﺳﺖ‬ ‫و ﺑﺪون ﺗﺄﻣّﻞ اﺻﺤﺎب راﻣﺨﺎﻃﺐ ﺳﺎﺧﺖ و ﺑﺮﻧﮭﺞ آﯾﺎت ﻗﺮآن ﺧﻄﺎﺑﮫ ای در ﻧﮭﺎﯾﺖ‬ ‫ﻓﺼﺎﺣﺖ و ﺑﻼﻏﺖ اﯾﺮاد ﻧﻤﻮد و ﻛﻠﻤﺎت ﺧﻮﯾﺸﺘﻦ را ﺑﺎﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﭘﺮھﯿﺠﺎن اﺧﺘﺘﺎم داد‬ ‫و ﻓﺮﻣﻮد " ﻣﻦ ھﻤﺎن ﻛﻠﻤﮫ ای ھﺴﺘﻢ ﮐﮫ ﭼﻮن ﻗﺎﺋﻢ ﺑﮫ آن ﺗﻜﻠّﻢ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﻧﻘﺒﺎء ارض از‬ ‫اﺳﺘﻤﺎع آن ﻣﻨﺪھﺶ ﮔﺮدﻧﺪ و راه ﻓﺮار اﺧﺘﯿﺎر ﮐﻨﻨﺪ‪ ".‬ﺳﭙﺲ ﺑﻨﮭﺎﯾﺖ ﺳﮑﯿﻨﮫ و وﻗﺎر‬ ‫ﺣﺎﺿﺮﯾﻦ را دﻋﻮت و دﻻﻟﺖ ﻧﻤﻮد ﮐﮫ ﺑﮑﻤﺎل روح و رﯾﺤﺎن در ﺗﺠﻠﯿﻞ اﯾﻦ واﻗﻌﮫ‬ ‫ﻋﻈﯿﻢ ﻗﯿﺎم ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﺟﺸﻦ و ﺳﺮور و ﺷﺎدﻣﺎﻧﯽ ﺑﺮﭘﺎ دارﻧﺪ‪.‬در آن روز ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻧﻘﺮه‬ ‫ﻧﺎﻗﻮر ﺑﺼﺪا آﻣﺪ و ﻧﻔﺨﮫ ﺻﻮر ﻣﺮﺗﻔﻊ ﮔﺮدﯾﺪ و اﺳﺘﻘﻼل آﺋﯿﻦ اﻟﮭﯽ ﺑﮑﻤﺎل ﻋﻈﻤﺖ و‬ ‫ﺟﻼل اﻋﻼم ﮔﺮدﯾﺪ‪) ".‬ﻗﺮن ﺑﺪﯾﻊ‪ ،‬ﺻﺺ ‪(98 -92‬‬ ‫درﺻﻔﺤﺎت ﺑﻌﺪ ﺳﻌﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻏﯿﺮ ﺑﮭﺎﺋﯽ در ﻣﻮرد ﺷﺨﺼﯿﺖ ﻃﺎھﺮه‬ ‫ﺑﮫ ﻋﻨﻮان ﭘﯿﺸﺮو آزادی زﻧﺎن در ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن ﻧﻘﻞ ﻗﻮل ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ ﮐﮫ ﻃﺎھﺮه را ﺑﮫ‬ ‫ﻋﻨﻮان ﯾﮏ ﺷﺨﺼﯿﺖ ﻣﻤﺘﺎز ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻣﯽ ﺗﻮان ﻣﻮرد ﺳﺘﺎﯾﺶ ﻗﺮار داد و اورا‬ ‫ﺳﺮﻣﺸﻖ ﺑﺎﻧﻮان آزادی ﻃﻠﺐ ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻧﻤﻮد‪ .‬ھﻤﺎ ﻧﺎﻃﻖ ﮐﺘﺎب "روﺣﺎﻧﯿﺖ از‬ ‫ﭘﺮاﮐﻨﺪﮔﯽ ﺗﺎ ﻗﺪرت" را ﺑﮫ ﯾﺎد ﻃﺎھﺮه ﺷﺮوع ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ودر»در آﻣﺪ« ﮐﺘﺎب ﻣﺰﺑﻮر‬ ‫ﻣﯿﻨﻮﯾﺴﺪ "ﺑﮫ ﻧﺎم و ﺑﮫ ﯾﺎد زرﯾﻦ ﺗﺎج ﻃﺎھﺮه ﻗﺮةاﻟﻌﯿﻦ ﮐﮫ ﺑﺴﺎ ل ‪1850‬ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ‬ ‫ﺑﺎر در ﺗﺎرﯾﺦ اﯾﺮان اﺳﻼﻣﯽ‪ ،‬در ﺑﺮاﺑﺮ ھﺰار دوﺳﺖ و دﺷﻤﻦ‪ ،‬ﺧﻮد دﻻوراﻧﮫ‬ ‫ﭘﺮده از ﺳﺮﺑﺮﮔﺮﻓﺖ و اﻋﻼم داﺷﺖ »ﺣﺠﺎب ﺣﺮام اﺳﺖ‪ "«.‬ﮐﻨﺖ دوﮔﻮﺑﯿﻨﻮ‬ ‫ﻓﯿﻠﺴﻮف و ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه ﺷﮭﯿﺮ ﻓﺮاﻧﺴﻮی ﻃﺎھﺮه را " ﺳﺮ آﻣﺪ ﻋﻠﻤﺎی زﻣﺎن" و"‬ ‫اﻋﺠﻮﺑﮫ ﻋﺼﺮ" ﺷﻤﺮد‪) .‬ﺣﻀﺮت ﻃﺎھﺮه‪ ،‬ص‪ ( 5‬دﮐﺘﺮ اﻟﻮردی‪ ،‬اﺳﺘﺎد ﺟﺎﻣﻌﮫ‬ ‫ﺷﻨﺎﺳﯽ داﻧﺸﮕﺎه ﺑﻐﺪاد ﻣﻌﺘﻘﺪ اﺳﺖ ﮐﮫ "ﻃﺎھﺮه ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﮫ زﻣﺎن ﺧﻮد ﻧﺒﻮد وﻻاﻗﻞ‬ ‫ﺻﺪ ﺳﺎل زود ﺗﺮ آﻣﺪه ﺑﻮد‪ .‬ﺷﺎﯾﺪ اﮔﺮ در ﻋﺼﺮ ﻣﺎ ﻇﺎھﺮ ﻣﯿﺸﺪ ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﺑﺎﻧﻮی‬ ‫ﺳﺪه ﺑﯿﺴﺘﻢ ﻣﺴﯿﺤﯽ ﺑﻮد‪) ".‬ھﻤﺎن ﻣﺄﺧﺬ ( اﺣﻤﺪ ﮐﺴﺮوی ﺑﺎ آﻧﮑﮫ ﺑﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﻮدن ﻣﺘﮭﻢ‬ ‫ﺑﻮد و در ﻋﯿﻦ ﺣﺎل رﺳﺎﻟﮫ ای در ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺑﺎ آﺋﯿﻦ ﺑﺎﺑﯽ و ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﻮﺷﺖ وﻟﯽ ﺑﮫ‬ ‫ﺷﺨﺼﯿﺖ واﻻی ﻃﺎھﺮه اذﻋﺎن ﻧﻤﻮد‪ ".‬ﻗﺮةاﻟﻌﯿﻦ ﯾﮑﯽ از زﻧﺎن ﮐﻢ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺟﮭﺎن ﺑﻮده‬ ‫‪(350‬‬ ‫ص‬ ‫ﻣﺄﺧﺬ‪،‬‬ ‫ھﻤﺎن‬ ‫)‬ ‫اﺳﺖ‪".‬‬

‫‪51‬‬


‫رﺿﺎ ﻗﻠﯽ ﺧﺎن ھﺪاﯾﺖ‪ ،‬ﻣﻮرخ ﻋﺼﺮ ﻗﺎﺟﺎر‪ ،‬ﮐﮫ در ﻣﺤﺪوده ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻋﺘﯿﻘﮫ ﮔﺮﻓﺘﺎر‬ ‫ﺑﻮد‪ ،‬ﭼﻮن ﻃﺎھﺮه از ﻣﺬھﺐ اﺳﻼم ﭘﺎ ﻓﺮاﺗﺮﮔﺬاﺷﺘﮫ و آﺋﯿﻦ ﻧﻮﯾﻦ را ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﮫ ﺑﻮد‬ ‫ازاﯾﻨﺮو اورا ﻣﻠﺤﺪه ﻣﯽ ﭘﻨﺪاﺷﺖ‪ .‬وﻟﯽ ﺑﺎ اﯾﻦ وﺟﻮد ﻧﺘﻮاﻧﺴﺖ ﮐﻤﺎل زﯾﺒﺎﺋﯽ و ﺳﺤﺮ‬ ‫ﺟﺬاﺑﯿﺖ ﺳﺨﻨﻮری اورا اﻧﮑﺎر ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ در ﺧﺼﻮص ﻃﺎھﺮه ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‬ ‫"زﻧﯽ در ﮐﻤﺎل ﺟﻤﺎل ﺑﻮد و ﻣﻠﺤﺪه ای ﺷﯿﺮﯾﻦ ﻣﻘﺎل‪ ) ".‬ھﻤﺎن ﻣﺄﺧﺬ‪ ،‬ص ‪(158‬‬ ‫‪.‬‬ ‫ﭘﻮﻻک ﭘﺰﺷﮏ آﻟﻤﺎﻧﯽ ﮐﮫ در ﺳﺎل ھﺎی ‪ 1844‬ﺗﺎ ‪ 1865‬ﻣﯿﻼدی در داراﻟﻔﻨﻮن‬ ‫ﻃﮭﺮان ﺗﺪرﯾﺲ ﻣﯽ ﮐﺮد ﮐﺘﺎﺑﯽ ﺑﮫ ﻧﺎم "اﯾﺮاﻧﯿﺎن" دارد ﮐﮫ در ﺳﺎل ‪ 1865‬ﻣﯿﻼدی‬ ‫ﺑﮫ ﭼﺎپ رﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪ .‬در ﺟﻠﺪ اول‪ ،‬ﺻﻔﺤﺎت‪ 294-295‬ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ "از ﺑﯿﻦ‬ ‫ﭘﯿﺮوان ﺑﺎب زﻧﯽ ﺑﮫ ﻧﺎم ﻃﺎھﺮه وﺟﻮد داﺷﺖ ﮐﮫ ﺷﺎﻋﺮه و داﻧﺸﻤﻨﺪ ﺑﻮد‪ ..‬اﯾﻦ ﺧﺎﻧﻢ‬ ‫ﭘﺲ از ﻇﮭﻮر ﺑﺎب ﭘﯿﺮو ﻋﻘﺎﯾﺪ او ﮔﺮدﯾﺪ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً در ﻣﻮرد ﯾﮑﯽ از اﺣﮑﺎم‬ ‫دﯾﻨﯽ او ] ﺣﻀﺮت ﺑﺎب[ ﮐﮫ ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد ﺑﻮد ﺧﯿﻠﯽ ﻣﺼّﺮ ﺑﻮد‪ .‬ﺣﺘﯽ‬ ‫ﺑﺮای اﺟﺮای ﻋﻤﻠﯽ اﯾﻦ ﺣﮑﻢ‪ ،‬ﺧﻮد ﻃﺎھﺮه در ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ ﺑﺪﺷﺖ ﭼﺎدر از ﺳﺮ‬ ‫ﺑﺮداﺷﺖ و ﺑﺪون ﺣﺠﺎب در ﺑﺮاﺑﺮ ﺟﻤﻊ ﭘﯿﺮوان ﺑﺎب ﻇﺎھﺮ ﮔﺮدﯾﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺗﻘﯽ ﺧﺎن ﺳﭙﮭﺮ‪ ،‬ﻣﻮرخ دوره ﻗﺎﺟﺎر‪ ،‬ﺗﺎرﯾﺨﻨﻮﯾﺲ ﺑﯽ اﻋﺘﺒﺎرﮐﮫ ﺑﮫ‬ ‫ﮔﻔﺘﮫ ھﻤﺎ ﻧﺎﻃﻖ ﮐﺘﺎب ھﺎﯾﺶ ﺣﺘﯽ ارزش ﺧﻮاﻧﺪن ﻧﺪارد ﺑﮫ واﺳﻄﮫ واﺑﺴﺘﮕﯽ ﺑﮫ‬ ‫درﺑﺎر ﻗﺎﺟﺎرﯾﺎن ﺣﻘﺎﯾﻖ ﺗﺎرﯾﺨﯽ در ﻣﻮرد ﺑﺎﺑﯿﺎن را ﺑﮫ درﺳﺘﯽ ﻧﮕﻔﺘﮫ ﺑﻮد‪ .‬ﭘﯿﺶ از‬ ‫ﻣﺮگ وﺻﯿﺖ ﻧﺎﻣﮫ ای ﻧﻮﺷﺖ ﮐﮫ ﺑﻌﻠﺖ ﺷﺮاﯾﻂ ﺷﻐﻠﯽ در درﺑﺎر ﻗﺎﺟﺎر ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﮫ‬ ‫ﺣﻘﺎﯾﻖ ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﺑﺎﺑﯿﺎن را ﺑﮫ درﺳﺘﯽ ﺑﯿﺎن ﮐﻨﺪ‪ ،‬از آﯾﻨﺪﮔﺎن ﻃﻠﺐ ﻋﻔﻮ و ﺑﺨﺸﺶ‬ ‫ﻧﻤﻮد‪ .‬وﻟﯽ ﺑﺎ اﯾﻦ وﺟﻮد در ﺟﻠﺪ ﺳﻮم " ﻧﺎﺳﺦ اﻟﺘﻮارﯾﺦ" در ﻣﻮرد ﻃﺎھﺮه ﻣﯿﻨﻮﯾﺴﺪ‬ ‫" اﯾﻦ دﺧﺘﺮ ) ﻃﺎھﺮه( ﺑﺎ اﯾﻦ ﮐﮫ روﺋﯽ ﭼﻮن ﻗﻤﺮ و زﻟﻔﯽ ﭼﻮن ﻣﺸﮏ اذﻓﺮ‬ ‫دا ﺷﺖ در ﻋﻠﻮم ﻋﺮﺑﯿﮫ و ﺣﻔﻆ اﺣﺎدﯾﺚ و ﺗﺄوﯾﻞ آﯾﺎت ﻓﺮﻗﺎﻧﯽ ﺑﺎ ﺣﻈﯽ واﻓﺮ ﺑﻮد‪".‬‬ ‫) ھﻤﺎن ﻣﺄﺧﺬ‪ ،‬ﺻﻔﺤﮫ ‪(155‬‬

‫ﺑﯽ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ ﮔﻔﺘﺎری از ﻋﺒﺪاﻟﻮھﺎب ﺑﺮادر ﻃﺎھﺮه را ﻧﻘﻞ ﮐﻨﯿﻢ ‪ .‬ﻧﺎﮔﻔﺘﮫ‬ ‫ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ ﺧﻮد ﻋﺒﺪاﻟﻮھﺎب از ﻋﺎﻟﻤﺎن ﺑﺰرگ ﺷﮭﺮ ﺑﻮده ) اﻋﺘﻀﺎد اﻟﺴﻠﻄﻨﮫ در‬ ‫ﮐﺘﺎب اﻟﻤﻌﺎﺛﺮ و اﻵﺛﺎر از ﮐﻤﺎﻻت ﻋﺒﺪاﻟﻮھﺎب ﺑﺴﯿﺎر ﺗﻘﺪﯾﺮ ﮐﺮده( ﻋﺒﺪاﻟﻮھﺎب از‬ ‫ﻗﺮة اﻟﻌﯿﻦ ﭼﻨﯿﻦ ﯾﺎد ﮐﺮده اﺳﺖ‪" :‬ﻣﺎ ﺗﻤﺎم ﺑﺮادر ھﺎ و ﭘﺴﺮ ﻋﻤﻮ‪ ،‬در ﺣﻀﻮر‬ ‫ﻗﺮةاﻟﻌﯿﻦ ﺟﺮات ﺗﮑﻠﻢ ﻧﺪاﺷﺘﯿﻢ‪ .‬ﺑﮫ اﻧﺪازه ای ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت او ﻣﺎ را ﻣﺮﻋﻮب ﺳﺎﺧﺘﮫ ﺑﻮد‬ ‫ﮐﮫ اﮔﺮ اﺣﯿﺎﻧﺎً در ﻣﺴﺎﺋﻠﯽ ﻣﺘﻨﺎزع ﻓﯿﮫ ﺑﺤﺚ ﻣﯽ ﮐﺮدﯾﻢ‪ ،‬ﭼﻨﺎن ﻣﺴﺌﻠﮫ را ﭘﺎک و‬ ‫روﺷﻦ و ﻣﻌﻠﻮم و ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺮای ﻣﺎ ﻣﺪﻟﻞ ﻣﯽ ﮐﺮد ﮐﮫ ﻓﻮرأ ﺗﻤﺎم ﺳﺮاﻓﮑﻨﺪه و‬ ‫ﺧﺠﺎﻟﺖ زده ﺑﯿﺮون ﻣﯿﺮﻓﺘﯿﻢ‪ ) ".‬ﻣﻌﯿﻦ اﻟﺪﯾﻦ ﻣﺤﺮاﺑﯽ‪ ،‬ﻗﺮة اﻟﻌﯿﻦ ﺷﺎﻋﺮه آزادی ﺧﻮاه و‬ ‫ﻣﻠﯽ اﯾﺮان‪ ،‬ﺻﺺ ‪.(55-56‬‬

‫‪52‬‬


‫ﯾﮑﯽ از ﺷﻌﺮای ﻣﺸﮭﻮر ﺗﺮﮐﯿﮫ ﺑﮫ ﻧﺎم ﺳﻠﯿﻤﺎن ﻧﺎﻇﻢ ﺑﯿﮓ در ﮐﺘﺎﺑﯽ ﺑﮫ ﻧﺎم‬ ‫" ﻧﺎﺻﺮ اﻟﺪﯾﻦ ﺷﺎه و ﺑﺎﺑﯽ ھﺎ" در آﺧﺮ ﻓﺼﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﮫ ﻃﺎھﺮه ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪ ":‬ای‬ ‫ﻃﺎھﺮه ﺗﻮ ﺑﯿﺶ از ھﺰار ﻧﺎﺻﺮاﻟﺪﯾﻦ ﺷﺎه ارزش داری‪".‬‬ ‫ﻃﺒﺮی ﻣﺎرﮐﺴﯿﺴﺖ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬وی ) ﻃﺎھﺮه( ﭘﺲ از دﻋﻮی ﺑﺎب ﺑﮫ او ﭘﯿﻮﺳﺖ و‬ ‫ﺟﺰو ھﯿﺠﺪه ﻧﻔﺮ ﭘﯿﺮوان اوﻟﯿﮫ‪ ،‬ﺣﺮوف ﺣﯽ ﮔﺮدﯾﺪ‪ ،‬در ﺗﻤﺎم ﺟﺮﯾﺎن ﻣﺒﺎرزات ﺑﺎﺑﯿﮫ‬ ‫ﺑﺎ ﺷﺠﺎﻋﺖ ﺣﯿﺮت اﻧﮕﯿﺰی ﻋﻘﺎﯾﺪ آﻧﮭﺎرا ﺗﺒﻠﯿﻎ ﻣﯿﮑﺮد‪ .‬در اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺎﺑﯿﺎن ﺑﯽ ﺣﺠﺎب‬ ‫در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺟﻤﺎﻋﺘﯽ ﺣﯿﺮت زده ﻇﺎھﺮ ﺷﺪ و ﻣﺮدان را ﺑﺮادران ﺧﻮاﻧﺪ‪ .‬ﺑﯽ ﺷﮏ از‬ ‫اﻋﺎﻇﻢ زﻧﺎن ﺗﺎرﯾﺦ ﮐﺸﻮر ﻣﺎ اﺳﺖ‪".‬‬ ‫ﻣﺮﺗﻀﯽ راوﻧﺪی ﺗﺎرﯾﺦ ﻧﻮﯾﺲ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ "او ]ﻃﺎھﺮه[ زﻧﯽ ﻣﺒﺎرز و آزادﯾﺨﻮاه و‬ ‫ﺷﺎﻋﺮی ﺧﻮش ﻗﺮﯾﺤﮫ ﺑﻮد‪".‬‬ ‫در ﻣﻘﺎﻟﮫ ای در ‪ 7‬ﻣﺎرس‪ ، 2003‬دﮐﺘﺮ ﮔﻠﻤﺮاد ﻣﺮادی ﻗﺮة اﻟﻌﯿﻦ ] ﻃﺎھﺮه[ را‬ ‫از ﭘﯿﺶ ﮐﺴﻮﺗﺎن ﻣﺒﺎرزات زﻧﺎن ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻧﻤﻮد‪ ...." :‬در اﯾﺮان ﻃﺎھﺮه ﺑﮫ ﺟﻨﺒﺶ در‬ ‫آن زﻣﺎن ﻣﺘﺮﻗﯽ و ﻣﺮدﻣﯽ ﺳﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺎب ﭘﯿﻮﺳﺖ‪ .‬او اوﻟﯿﻦ زﻧﯽ در ﺗﺎرﯾﺦ‬ ‫اﯾﺮان ﺑﻮد ﮐﮫ درﺑﺮاﺑﺮ ﺑﯿﺶ از ﭘﻨﺞ ھﺰارﻣﺮد در دﺷﺖ ﺑﺪﺷﺖ در ھﻔﺖ ﮐﯿﻠﻮﻣﺘﺮی‬ ‫ﺷﺎھﺮود اﻣﺮوزی ﺑﺎ ﭼﮭﺮه ﺑﺎزو ﺑﺪون ﺣﺠﺎب ﺳﺨﻨﺮاﻧﯽ ﻧﻤﻮد‪ .‬ھﻤﯿﻦ ﺳﺨﻨﺮاﻧﯽ‬ ‫ﺟﺴﻮراﻧﮫ و ﺑﯿﺎﻧﺎﺗﯽ در ﻧﻔﯽ ﻣﮑﺘﺐ ﺧﺮ��ﻓﺎت ﺑﻮد ﮐﮫ ﺳﺮش را ﺑﮫ ﭘﺎی ﭼﻮﺑﮫ‬ ‫دارﺑﺮد‪ .‬در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻃﺎھﺮه از ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ زﻧﺎن ﻣﺒﺎرزی ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﺮای ﮐﺴﺐ ﺣﻘﻮق و‬ ‫آزادی ﻗﺸﺮ ﺧﻮد از ﯾﻮغ ﺣﺠﺎب ﺑﮫ ﭘﺎ ﺧﺎﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﻣﯿﺘﻮان اورا از ﺑﺎﻧﯿﺎن‬ ‫ﻟﻐﻮ ﺣﺠﺎب داﻧﺴﺖ‪ .‬ﻃﺎھﺮه ﺿﻤﻦ اﯾﻨﮑﮫ از ﻧﻈﺮ ﻋﻠﻤﯽ ﺳﺮآﻣﺪ ﻋﺎﻟﻤﺎن زﻣﺎن ﺧﻮد‬ ‫ﺑﻮد‪ ،‬از ﻧﻈﺮ ﺣﺴﻦ ﺟﻤﺎ ل ﯾﮑﯽ از زﯾﺒﺎﺗﺮﯾﻦ زﻧﺎن اﯾﺮان آن زﻣﺎن ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯿﺸﺪ‪.‬‬ ‫ﺗﺎ ﺟﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﻧﺎﺻﺮاﻟﺪﯾﻦ ﺷﺎه ﺑﺎ آﮔﺎھﯽ ﯾﺎﻓﺘﻦ از ﺣﺴﻦ ﺟﻤﺎل و ﻗﺮﯾﺤﮫ ﺗﻮاﻧﺎی او ﺑﺮ‬ ‫آن ﺷﺪ ﮐﮫ ﻃﺎھﺮه را در ﺟﺮﮔﮫ زﻧﺎن درﺑﺎری ﺧﻮد آورد‪ .‬وﻟﯽ اﯾﻦ زن ﺑﺰرگ و‬ ‫آزاد اﻧﺪﯾﺶ ﺑﺎ وﺻﻒ ﺗﻤﺎم ﺧﻄﺮاﺗﯽ ﮐﮫ ﺗﮭﺪﯾﺪش ﻣﯿﮑﺮد ﺣﺎﺿﺮ ﻧﺒﻮد ﺧﺮﻗﮫ‬ ‫دروﯾﺸﯽ را ﺑﺎ ﺑﻮدن در ﺣﺮﻣﺴﺮای ﭘﺎدﺷﺎھﯽ ﻋﻮض ﮐﻨﺪ‪ .‬و در ﭘﺎﺳﺦ ﺑﮫ اﯾﻦ‬ ‫ﭘﯿﺸﻨﮭﺎد ﺷﺎه ﺧﻄﺎب ﺑﮫ او ﻧﻮﺷﺖ‬ ‫ﻣﻦ و رﺳﻢ و راه ﻗﻠﻨﺪری‬ ‫اﮔﺮ اﯾﻦ ﺑﺪ اﺳﺖ ﻣﺮا ﺳﺰا"‬

‫ﺗﻮ و ﻣﻠﮏ و ﺟﺎه و ﺳﮑﻨﺪری‬ ‫اﮔﺮ آن ﺧﻮش اﺳﺖ ﺗﻮ در ﺧﻮری‬

‫ﻧﺎ ﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﺑﻌﺪ از آﻧﮑﮫ ﺷﺎه آن را ﺧﻮاﻧﺪ ﺷﺠﺎﻋﺖ و روح ﺷﮕﻔﺖ اﻧﮕﯿﺰ اورا‬ ‫ﺗﺤﺴﯿﻦ ﮐﺮد و اﯾﻦ ﭼﻨﯿﻦ ﮔﻔﺖ " ﺗﺎﮐﻨﻮن ﺗﺎرﯾﺦ ﭼﻨﯿﻦ زﻧﯽ را ﺑﮫ ﺧﺎﻃﺮ ﻧﺪارد‪".‬‬ ‫)‪ Tahirih the Pure, p. 7‬ﻃﺎھﺮه(‬

‫‪53‬‬


‫در ﺳﺎﯾﺖ ﻣﺤﻤﻮد ﮐﻮﯾﺮﻣﻘﺎﻟﮫ ای ﻣﻔﺼﻞ ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان "زرﯾﻦ ﺗﺎج‪ ،‬ﺗﺎج اﻓﺘﺨﺎر" ﺑﺎ‬ ‫ﻟﺤﻨﯽ ﭘﺮ اﺣﺴﺎس و ﺷﺎﻋﺮاﻧﮫ در وﺻﻒ اﯾﻦ ﺑﺎﻧﻮی ﺑﺰرﮔﻮار زﻣﺎﻧﮫ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺷﺪه‬ ‫اﺳﺖ‪" :‬ﻃﺎھﺮه ﯾﮑﯽ از ﺳﺮآﻣﺪان اﺻﻼﺣﺎت دﯾﻨﯽ و ﭘﯿﺎم آور آزادی زﻧﺎن ﺑﻮد‪،‬‬ ‫ﮔﻠﯽ ﮐﮫ در ﺷﻮره زار اﯾﺮان در ﺧﻮن و ﻧﻤﮏ ﭘﺮﭘﺮ ﺷﺪ‪ .‬ﻃﺎھﺮه ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ زن‬ ‫اﯾﺮاﻧﯽ ﺑﮫ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﯾﮏ زن‪ ،‬در ﻣﯿﺪان زﻧﺪﮔﯽ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ ﺷﮑﻨﻨﺪه‬ ‫ﺳﻨﺖ ھﺎی ﭘﻮﺳﯿﺪه و رﻧﺠﺒﺎر ﺗﺎرﯾﺨﯽ‪ ،‬ﮔﺮاﯾﺶ ﻗﺮةاﻟﻌﯿﻦ ﺑﮫ ﺑﺎب ﺑﮫ ھﺮ ﺳﺒﺐ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﻮده ﺑﺎﺷﺪ از ﻣﮭﻢ ﺗﺮﯾﻦ آﻧﮭﺎ ﺧﺮوﺷﯽ دﻻوراﻧﮫ ﺑﮫ ﺳﺘﻢ و ﺑﺮای آزادی زﻧﺎن ﺑﻮده‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﮐﺸﺘﻦ ﻃﺎھﺮه ﻧﺸﺎن دھﻨﺪه ﺳﺘﻢ ﺑﺮ زن و روﺷﻨﻔﮑﺮ زﻣﺎﻧﮫ اﺳﺖ‪ .‬در زﻣﺎﻧﯽ‬ ‫ﮐﮫ ﻧﯿﻤﯽ از ﻣﺮدم ﺟﮭﺎن ﺑﺎ ﻣﻌﻨﺎی آزادی آﺷﻨﺎﺋﯽ ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬در ﺟﺎﻣﻌﮫ ای ﮐﮫ ﻧﻮد و‬ ‫ھﺸﺖ در ﺻﺪ ﻣﺮدﻣﺶ ﻧﯿﺰ ﺑﯽ ﺳﻮاد ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬در ﻣﯿﺎن ﻣﺮدﻣﯽ ﮐﮫ ﺑﮫ ﺷﻤﻊ آﺟﯿﻦ‬ ‫ﮐﺮدن آزادی ﺧﻮاھﺎن ﻣﯽ ﺑﺎﻟﯿﺪﻧﺪ و روﺷﻨﻔﮑﺮاﻧﺶ در ﮐﺸﺘﺎر دﮔﺮاﻧﺪﯾﺸﺎن ﺑﺮ‬ ‫ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﭘﯿﺸﯽ ﻣﯽ ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ زﻧﯽ ﺑﺮﺧﺎﺳﺖ داﻧﺸﻤﻨﺪ و ﻓﺮھﯿﺨﺘﮫ‪ ،‬ﺷﺎﻋﺮی ﻧﺎم آور‪،‬‬ ‫ﻣﺒﺎرزی ﺟﺴﻮر و ﺑﯽ ﭘﺮوا‪ ،‬ﮐﮫ از آزادی‪ ،‬ﺻﻠﺢ‪ ،‬آزادی زن‪ ،‬ﻋﺪاﻟﺖ‪ ،‬ﺟﺪاﺋﯽ دﯾﻦ‬ ‫از دوﻟﺖ ﺳﺨﻦ ﻣﯿﺮاﻧﺪ‪ ،‬و اﯾﻦ ھﻤﮫ را ﺑﺮﻧﺘﺎﻓﺘﯿﻢ و ھﻨﻮز ﻧﯿﺰ ﺑﺮ ﻧﻤﯿﺘﺎﺑﯿﻢ‪.‬‬ ‫"ﻣﻦ از ﺗﺎﺑﯿﺪن ﻧﻮری در ژرﻓﺎی ﺗﺎرﯾﮑﯽ ﺳﺨﻦ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻢ‪ ،‬از ﺧﻮرﺷﯿﺪی ﮐﮫ ﺑﺮ‬ ‫ﺑﺎم اﯾﺮان ﺗﺎﺑﯿﺪ و ﻧﻤﯽ ﺗﻮان در ﭼﺎه ﺑﮫ زﻧﺠﯿﺮش ﮐﺸﯿﺪ و ﻧﺎﺑﻮدش ﮐﺮد‪ .‬ﺑﺎز ھﻢ‬ ‫ﺑﺨﻮاﻧﯿﻢ ﺑﺨﺸﯽ از ﺷﻌﺮ اورا ﮐﮫ در دﻧﯿﺎی آن روزﮔﺎر ﺗﻮﻓﺎﻧﯽ ﺑﺮ ﭘﺎ ﮐﺮد‪ ،‬ﻧﮕﺎه‬ ‫‪.‬‬ ‫ﻃﺎھﺮه اﺳﺖ ﺑﮫ ﻋﺪاﻟﺖ و آزادی‬ ‫ھﺎن ! ﺻﺒﺢ ھﺪا ﻓﺮﻣﻮد‪ ،‬آﻏﺎر ﺗﻨﻔﺲ روﺷﻦ ھﻤﮫ ﻋﺎﻟﻢ ﺷﺪ‪ ،‬ز آﻓﺎق و زا ﻧﻔﺲ‬ ‫دﯾﮕﺮ ﻧﺸﻮد ﻣﺴﺠﺪ‪ ،‬دﮐﺎن ﺗﻘﺪس‬ ‫دﯾﮕﺮﻧﻨﻨﺸﯿﻨﺪ ﺷﯿﺦ ﺑﺮ ﻣﺴﻨﺪ ﺗﺰوﯾﺮ‬ ‫ﻧﮫ ﺷﯿﺦ ﺑﺠﺎ ﻣﺎﻧﺪ‪ ،‬ﻧﮫ زرق ﺗﺪ ﻟﺲ‬ ‫ﺑﺒﺮﯾﺪه ﺷﻮد رﺷﺘﮫ ﺗﺤﺖ اﻟﺤﻨﮏ از دم‬ ‫آﺳﻮده ﺷﻮد ﺧﻠﻖ زﺗﺨﯿﯿﻞ و ﺗﻮﺳﻮس‬ ‫آزاد ﺷﻮد دھﺮ ز اوھﺎم و ﺧﺮاﻓﺎت‬ ‫ﻣﻌﺪوم ﺷﻮد ﺟﮭﻞ ز ﻧﯿﺮوی ﺗﻔﺮس‬ ‫ﻣﺤﮑﻮم ﺷﻮد ﻇﻠﻢ ﺑﮫ ﺑﺎزوی ﻣﺴﺎوات‬ ‫اﻓﺸﺎﻧﺪه ﺷﻮد در ھﻤﮫ ﺟﺎ ﺗﺨﻢ ﺗﻮﻧﺲ‬ ‫ﮔﺴﺘﺮده ﺷﻮد در ھﻤﮫ ﺟﺎ ﻓﺮش ﻋﺪاﻟﺖ‬ ‫"وﻧﯿﺰ ﺷﻌﺮ زﯾﺒﺎی » دﻻ رای ﻣﻦ« ﮐﮫ ﺑﮫ ﺧﺎﻃﺮ اھﻤﯿﺖ‪ ،‬ﺗﻤﺎم اﺑﯿﺎﺗﺶ ﮐﮫ ﺳﺮﺷﺎر‬ ‫از ﺗﺸﺒﯿﮭﺎت و ﮐﻨﺎﯾﺎت ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ ،‬اﯾﻨﺠﺎ ﺑﮫ ﻃﻮر ﮐﺎﻣﻞ ﻣﯿﺂﯾﺪ‪ .‬ﺷﺎﯾﺪ اﯾﻦ ﯾﮑﯽ از‬ ‫ﺑﮭﺘﺮﯾﻦ اﺷﻌﺎر ﻟﯿﺮﯾﮏ و ﻏﻨﺎﯾﯽ ﻣﺎ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ ﻣﮭﺠﻮر ﻣﺎﻧﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﺷﻌﺮی ﺑﺴﯿﺎر‬ ‫دﻟﻨﺸﯿﻦ ﺑﺎ ﺳﺎده ﺗﺮﯾﻦ ﮐﻠﻤﺎﺗﯽ ﮐﮫ در آن ﺷﻮر و ﺷﻌﻮر و رﻗﺺ و ﺳﻤﺎع و ﻣﮭﺮ و‬ ‫ﻋﺸﻖ و ﻧﻮر ﻣﻮج ﻣﯿﺰﻧﺪ‪.‬‬ ‫وز ﻏﻢ ھﺠﺮان ﺗﻮ ﻏﻮﻏﺎی ﻣﻦ‬ ‫ای ﺑﮫ ﺳﺮ زﻟﻒ ﺗﻮ ﺳﻮدای ﻣﻦ‬ ‫ﻋﺸﻖ ﺗﻮ ﺑﮕﺮﻓﺖ ﺳﺮا ﭘﺎی ﻣﻦ‬ ‫ﻟﻌﻞ ﻟﺒﺖ ﺷﮭﺪ ﻣﺼﻔﺎی ﻣﻦ‬ ‫ﻣﻦ ﺷﺪه‪ ،‬ﺗﻮآﻣﺪه ﺑﺮ ﺟﺎی ﻣﻦ‬ ‫‪54‬‬


‫ﺟﺎم ﭘﯿﺎﭘﯽ زﺑﻼ ﺧﻮرده ام‬ ‫ﮔﺮﭼﮫ ﺑﺴﯽ رﻧﺞ ﻏﻤﺖ ﺑﺮده ام‬ ‫زﻧﺪه دﻟﻢ ﮔﺮﭼﮫ زﻏﻢ ﻣﺮده ام‬ ‫ﺳﻮﺧﺘﮫ ﺟﺎﻧﻢ اﮔﺮ اﻓﺴﺮده ام‬ ‫ﭼﻮن ﻟﺐ ﺗﻮ ھﺴﺖ ﻣﺴﯿﺤﺎی ﻣﻦ‬ ‫ﺳﯿﻢ ﻣﻨﻢ ﺣﺎﺟﺐ ﻣﻌﺪن ﺗﻮﺋﯽ‬ ‫ﮔﻨﺞ ﻣﻨﻢ‪ ،‬ﺑﺎﻧﯽ ﻣﺨﺰن ﺗﻮﺋﯽ‬ ‫ھﯿﮑﻞ ﻣﻦ ﭼﯿﺴﺖ اﮔﺮﻣﻦ ﺗﻮﺋﯽ؟‬ ‫داﻧﮫ ﻣﻨﻢ ﺻﺎﺣﺐ ﺧﺮﻣﻦ ﺗﻮﺋﯽ‬ ‫ﮔﺮ ﺗﻮ ﻣﻨﯽ‪ ،‬ﭼﯿﺴﺖ ھﯿﻮﻻی ﻣﻦ؟‬ ‫وز ﻗﺪح ﺑﺎده ی ﻋﺸﻖ ﺗﻮ ﻣﺴﺖ‬ ‫ﻣﻦ ﺷﺪم از ﻣﮭﺮ ﺗﻮ ﭼﻮن ذره ﭘﺴﺖ‬ ‫ﺗﺎ ﺗﻮ ﻣﻨﯽ‪ ،‬ﻣﻦ ﺷﺪه ام ﺧﻮد ﭘﺮﺳﺖ‬ ‫ﺗﺎ ﺑﮫ ﺳﺮ زﻟﻒ ﺗﻮ دادﯾﻢ دﺳﺖ‬ ‫ﺳﺠﺪه ﮔﮫ ﻣﻦ ﺷﺪه اﻋﻀﺎی ﻣﻦ‬ ‫ور زﺗﻮ ﻧﺒﻮد زﭼﮫ ﻣﺠﻨﻮن ﮐﻨﯽ؟‬ ‫دل اﮔﺮ از ﺗﻮﺳﺖ‪ ،‬ﭼﺮا ﺧﻮن ﮐﻨﯽ؟‬ ‫ﺗﺎ ﺧﻮدﯾﻢ را ھﻤﮫ ﺑﯿﺮون ﮐﻨﯽ‬ ‫دم ﺑﮫ دم اﯾﻦ ﺳﻮز دل اﻓﺰون ﮐﻨﯽ‬ ‫ﺟﺎی ﮐﻨﯽ در دل ﺷﯿﺪای ﻣﻦ‬ ‫ﺳﻮﺧﺖ ﻣﺮا ﻣﺎﯾﮫ ی ھﺮ ھﺴﺖ و ﺑﻮد‬ ‫آﺗﺶ ﻋﺸﻘﺖ ﭼﻮ ﺑﺮ اﻓﺮوﺧﺖ دود‬ ‫ﺗﺎ ﺑﮫ ﺧﻢ اﺑﺮوت آرم ﺳﺠﻮد‬ ‫ﮐﻔﺮ و ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﯿﻢ از دل زدود‬ ‫ﻓﺮق ﻧﮫ از ﮐﻌﺒﮫ ﮐﻠﯿﺴﺎی ﻣﻦ‬ ‫ﮔﺸﺖ ھﻢ آﻏﻮش ﭼﻮ ﻟﻮح و ﻗﻠﻢ‬ ‫ﮐﻠﮏ ازل ﺗﺎ ﮐﮫ ورق زد رﻗﻢ‬ ‫ﺑﺮ ﺗﻦ آدم ﭼﻮ دﻣﯿﺪ ﻧﺪ دم‬ ‫ﻧﺎﻣﺪه ﺧﻠﻘﯽ ﺑﮫ وﺟﻮد از ﻋﺪم‬ ‫ﻣﮭﺮ ﺗﻮ ﺑﺪ در دل ﺷﯿﺪای ﻣﻦ‬ ‫ﻣﮭﺮ ﺗﻮ در ﻣﺰرﻋﮫ ی ﺳﯿﻨﮫ ﮐﺸﺖ‬ ‫دﺳﺖ ﻗﻀﺎ ﭼﻮن ﮔﻞ آدم ﺳﺮﺷﺖ‬ ‫ﻓﺎرﻏﻢ اﮐﻨﻮن ز ﺟﺤﯿﻢ و ﺑﮭﺸﺖ‬ ‫ﻋﺸﻖ ﺗﻮ ﮔﺮدﯾﺪ ﻣﺮا ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ ﺑﮫ ﻏﯿﺮ از ﺗﻮ ﺗﻤﻨﺎی ﻣﻦ‬ ‫ﺟﺮﻋﮫ ﮐﺶ ﺑﺎده ی رﺑﺎﻧﯿﻢ‬ ‫ﺑﺎﻗﯽ ام از ﯾﺎد ﺧﻮد و ﻓﺎﻧﯽ ام‬ ‫ﺳﺎ ﻟﮏ ﺻﺤﺮای ﭘﺮﯾﺸﺎﻧﯽ ام‬ ‫ﺳﻮﺧﺘﮫ ی وادی ﺣﯿﺮاﻧﯿﻢ‬ ‫ﺗﺎ ﭼﮫ رﺳﺪ ﺑﺮ دل رﺳﻮای ﻣﻦ‬ ‫ﺟﻠﻮه ﮐﻨﺎن ﺑﺮ ﺳﺮ آن ﮐﻮ ﺷﺪم‬ ‫ﺑﺮ در دل ﺗﺎ ارﻧﯽ ﮔﻮ ﺷﺪم‬ ‫او ھﻤﮕﯽ ﻣﻦ ﺷﺪ و ﻣﻦ اوﺷﺪم‬ ‫ھﺮ ﻃﺮﻓﯽ ﮔﺮم ھﯿﺎھﻮ ﺷﺪم‬ ‫ﻣﻦ دل و اوﮔﺸﺖ دﻻرای ﻣﻦ‬ ‫ﻣﺸﻌﻠﮫ اﻓﺮوز ﺟﮭﺎن روی ﺗﻮ‬ ‫ﮐﻌﺒﮫ ی ﻣﻦ ﺧﺎک ﺳﺮ ﮐﻮی ﺗﻮ‬ ‫ﻗﺒﻠﮫ ی دل ﻃﺎق دو اﺑﺮوی ﺗﻮ‬ ‫ﺳﻠﺴﻠﮫ ی ﺟﺎن ﺧﻢ ﮔﯿﺴﻮی ﺗﻮ‬ ‫زﻟﻒ ﺗﻮ در دﯾﺮ‪ ،‬ﭼﻠﯿﭙﺎی ﻣﻦ‬ ‫ﻋﺎﺷﻖ دﯾﺪار دل آراﺳﺘﻢ‬ ‫ﺷﯿﻔﺘﮫ ی ﺣﻀﺮت اﻋﻠﯽ ﺳﺘﻢ‬ ‫از ھﻤﮫ ﺑﮕﺬﺷﺘﮫ ﺗﻮ را ﺧﻮاﺳﺘﻢ‬ ‫راھﺮو وادی ﺳﻮداﺳﺘﻢ‬ ‫ﭘﺮ ﺷﺪه از ﻋﺸﻖ ﺗﻮ اﻋﻀﺎی ﻣﻦ‬ ‫ﭼﻨﺪ ﻧﮭﺎن ﺑﻠﺒﻠﮫ ﻧﻮﺷﯽ ﮐﻨﻢ؟‬ ‫ﺗﺎﮐﯽ و ﮐﯽ ﭘﻨﺪ ﻧﯿﻮﺷﯽ ﮐﻨﻢ؟‬ ‫ﭘﯿﺶ ﮐﺴﺎن زھﺪ ﻓﺮوﺷﯽ ﮐﻨﻢ‬ ‫ﭼﻨﺪ ز ھﺠﺮ ﺗﻮ ﺧﻤﻮﺷﯽ ﮐﻨﻢ‬ ‫‪55‬‬


‫ﺗﺎ ﮐﮫ ﺷﻮد راﻏﺐ ﮐﺎﻻی ﻣﻦ‬ ‫ﺑﺎده ﺑﮫ ﻣﯿﻨﺎی ﺑﻠﻮر اﻓﮑﻨﻢ‬ ‫ﺧﺮﻗﮫ و ﺳﺠﺎده ﺑﮫ دور اﻓﮑﻨﻢ‬ ‫ﺑﺎم و در از ﻋﺸﻖ ﺑﮫ ﺷﻮر اﻓﮑﻨﻢ‬ ‫ﺷﻌﺸﻌﮫ در وادی ﻃﻮر اﻓﮑﻨﻢ‬ ‫ﺑﺮ در ﻣﯿﺨﺎﻧﮫ ﺑﻮد ﺟﺎی ﻣﻦ‬ ‫داد ﺻﻼ ﺑﺮ در ﺟﺎﻧﺎﻧﮫ ام‬ ‫ﻋﺸﻖ‪ ،‬ﻋﻠﻢ ﮐﻮﻓﺖ ﺑﮫ وﯾﺮاﻧﮫ ام‬ ‫از ﺧﻮد و ﻋﺎﻟﻢ ھﻤﮫ ﺑﯿﮕﺎﻧﮫ ام‬ ‫ﺑﺎده ی ﺣﻖ رﯾﺨﺖ ﺑﮫ ﭘﯿﻤﺎﻧﮫ ام‬ ‫ﺣﻖ ﻃﻠﺒﺪ ھﻤﺖ واﻻی ﻣﻦ‬ ‫رﯾﺨﺖ ﺑﮫ ھﺮ ﺟﺎم ﭼﻮ ﺻﮭﺒﺎ ز دﺳﺖ‬ ‫ﺳﺎﻗﯽ ﻣﯿﺨﺎﻧﮫ ی ﺑﺰم اﻟﺴﺖ‬ ‫ﺑﺎده زﻣﺎ ﻣﺴﺖ ﺷﺪ وﮔﺸﺖ ھﺴﺖ‬ ‫ذره ﺻﻔﺖ ﺷﺪ ھﻤﮫ ذرات ﭘﺴﺖ‬ ‫از اﺛﺮ ﻧﺸﺌﮫ ی ﺻﮭﺒﺎی ﻣﻦ‬ ‫ﺑﺮ ھﻤﮫ ﻣﻮﺟﻮد ﺻﺪا ﻣﯿﮑﻨﺪ‬ ‫ﻋﺸﻖ ﺑﮫ ھﺮ ﻟﺤﻈﮫ ﻧﺪا ﻣﯿﮑﻨﺪ‬ ‫ﮔﺮ ﺣﺬر از ﻣﻮج ﺑﻼ ﻣﯿﮑﻨﺪ‬ ‫ھﺮﮐﮫ ھﻮای ره ﻣﺎ ﻣﯿﮑﻨﺪ‬ ‫ﭘﺎ ﻧﻨﮭﺪ ﺑﺮ ﻟﺐ درﯾﺎی ﻣﻦ‬ ‫ﻃﺎﯾﺮ ﺳﺮﮔﺸﺘﮫ ﺑﮫ دام ﺗﻮام‬ ‫ھﻨﺪی ﻧﻮﺑﺖ زن ﺑﺎم ﺗﻮ ام‬ ‫ﻣﺤﻮ ز ﺧﻮد‪ ،‬زﻧﺪه ﺑﮫ ﻧﺎم ﺗﻮام‬ ‫ﻣﺮغ ﺷﺒﺎوﯾﺰ ﺑﮫ دام ﺗﻮ ام‬ ‫ﮔﺸﺘﮫ زﻣﻦ درد ﻣﻦ و ﻣﺎی ﻣﻦ"‬ ‫ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﮫ از ﻣﻨﺎﺑﻊ دﯾﮕﺮ در ﺗﺎﺋﯿﺪ آﻧﮑﮫ ﻃﺎھﺮه زﻧﯽ ﻧﺎﻣﻮر و ﺑﺎﻋﺚ اﻓﺘﺨﺎر‬ ‫اﯾﺮاﻧﯿﺎن ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً زﻧﺎن اﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺒﯽ را ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ ﻣﺎ از آن ﺻﺮﻓﻨﻈﺮ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﯿﻢ و از ﻣﻨﺎﺑﻊ دﯾﮕﺮ ﺟﺪا ﮔﺎﻧﮫ ﻧﻘﻞ ﻗﻮل ﻣﯽ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‪ .‬ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﻣﻘﺎﻟﮫ‪ ،‬ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺧﻮد‬ ‫را ﺑﺪﯾﻦ ﮔﻮﻧﮫ ﺑﮫ ﭘﺎﯾﺎن ﻣﯽ ﺑﺮد‪" :‬زرﯾﻦ ﺗﺎج ﯾﺎ ﻃﺎھﺮه‪ ،‬ﭘﯿﺸﻮای زﻧﺎن آزادﯾﺨﻮاه و‬ ‫ﺷﺎﻋﺮ و داﻧﺸﻤﻨﺪ ﺑﺮ ﺟﺴﺘﮫ اﯾﺮان اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻦ ﺑﺮ او اﻓﺘﺨﺎر ﻣﯿﮑﻨﻢ و ﺷﺎدم ﮐﮫ در‬ ‫ﻣﯿﺎن اﻧﺴﺎن ھﺎﺋﯽ زﯾﺴﺘﮫ ام ﮐﮫ ﻃﺎھﺮه از ﻣﯿﺎن آﻧﮭﺎ ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ‬ ‫روزﮔﺎری ﺑﯿﺎﯾﺪ ﮐﮫ در ﻣﯿﺪان ھﺎی ﺷﮭﺮﻣﺎن‪ ،‬ﺗﻨﺪﯾﺲ زرﯾﻦ‪ ،‬زرﯾﻦ ﺗﺎج را ﮔﻞ‬ ‫ﺑﺎران ﮐﻨﯿﻢ‪".‬‬ ‫در ﺑﺤﺜﯽ ﮐﮫ داﺷﺘﯿﻢ ﮐﮫ ﻧﻤﯽ ﺗﻮان ﻃﺎھﺮه را از زﻣﯿﻨﮫ ﻧﮭﻀﺖ ﺑﺎﺑﯽ ﺟﺪا ﮐﺮد ﯾﮏ‬ ‫ﺑﻨﺪ ازﺷﻌﺮ ﻣﻔﺼﻠﯽ ﮐﮫ ﻧﻘﻞ ﺷﺪ را ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﮫ وﺗﺄﻣﻞ ﻗﺮار ﻣﯿﺪھﯿﻢ ‪.‬‬ ‫ﻃﺎھﺮه ﻣﯿﺴﺮاﯾﺪ‪:‬‬ ‫ﻋﺎﺷﻖ دﯾﺪار دل آ راﺳﺘﻢ‬ ‫ﺷﯿﻔﺘﮫ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﯽ ﺳﺘﻢ‬ ‫از ھﻤﮫ ﺑﮕﺬﺷﺘﮫ ﺗﻮ را ﺧﻮاﺳﺘﻢ‬ ‫راھﺮو وادی ﺳﻮدا ﺳﺘﻢ‬ ‫ﭘﺮ ﺷﺪه از ﻋﺸﻖ ﺗﻮ اﻋﻀﺎی ﻣﻦ‬ ‫ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ‪" :‬ﺷﯿﻔﺘﮫ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﯽ ﺳﺘﻢ" ﯾﻌﻨﯽ ﻋﺎﺷﻖ و ﺷﯿﻔﺘﮫ ﺑﺎب ھﺴﺘﻢ‪ .‬ﭼﻮن در‬ ‫ادﺑﯿﺎت ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻓﺎرﺳﯽ ﻋﻨﻮان "ﺑﺎب" ﺑﺴﯿﺎر ﺑﮫ ﻧﺪرت ﺑﮫ ﮐﺎر ﻣﯽ رود و ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن‬ ‫‪56‬‬


‫ﮐﻤﺘﺮ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ "ﺣﻀﺮت ﺑﺎب" ﺑﻠﮑﮫ ھﻤﯿﺸﮫ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ " ﺣﻀﺮت اﻋﻠﯽ" ﯾﺎ‬ ‫"ﺣﻀﺮت رب اﻋﻠﯽ"‪ .‬در اﯾﻨﺠﺎ ﻃﺎھﺮه ﺑﮫ ﺻﺮاﺣﺖ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ ﮐﮫ ﻋﺎﺷﻖ دﻟﺪاه‬ ‫"ﺣﻀﺮت اﻋﻠﯽ" اﺳﺖ ﮐﮫ ﻋﺸﻖ ﺑﮫ آن ﺣﻀﺮت ھﻤﮫ اﻋﻀﺎی اورا ﭘﺮ ﮐﺮده اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﻧﻤﯿﺘﻮان اﻧﮑﺎر ﮐﺮد ﮐﮫ اﯾﻦ ﻋﺸﻖ آﺗﺸﯿﻦ ﻗﻮه ﻣﺤﺮﮐﮫ او ﺑﺮای آﻣﺎده ﺳﺎزی ﻋﺼﺮ‬ ‫ﻧﻮﯾﻦ ﺑﻮد‪ .‬زﯾﺮا ﺟﻨﺒﺶ ﺑﺎﺑﯽ در ﺟﮭﺖ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺑﻨﯿﺎدی درﻋﻘﺎﯾﺪ ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺑﻮد ﺗﺎ اﯾﺮاﻧﯿﺎن‬ ‫ﺑﻞ ﺟﮭﺎﻧﯿﺎن ﺑﮫ ﺳﻮی دﻧﯿﺎی ﻧﻮ و ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﭘﯿﺸﺮو ﮔﺎم ﻧﮭﻨﺪ‪ ،‬زﻧﺎن از اﺳﺎرت دﯾﺮﯾﻨﮫ‬ ‫رھﺎﺋﯽ ﯾﺎﺑﻨﺪ‪ .‬ﻃﺎھﺮه در ﭘﯿﺸﺎﭘﯿﺶ ﻧﻮﺧﻮاھﺎن ﭘﺮﭼﻢ آزادی زﻧﺎن را ﺑﺮ اﻓﺮاﺷﺘﮫ ﺑﻮد‬ ‫و ﺗﺎ ﭘﺎی ﺟﺎن ﺑﮫ ﭼﯿﺰی ﮐﮫ ﺑﺪان اﯾﻤﺎن داﺷﺖ‪ ،‬اﯾﺴﺘﺎد‪ .‬ﺑﮫ ﺑﺎﻧﻮان اﯾﺮان ﺑﻞ ﺳﺮاﺳﺮ‬ ‫ﺟﮭﺎن درس اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ و ﺷﮭﺎﻣﺖ آﻣﻮﺧﺖ ﮐﮫ رﺳﻮم دﯾﺮﯾﻨﮫ را ﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﻧﮭﻨﺪ و‬ ‫ﺳﻨﺖ ھﺎی ﭘﻮﺳﯿﺪه را ﺑﯽ ارزش و اﻋﺘﺒﺎر داﻧﻨﺪ و ���ﮫ ﺳﻮی دﻧﯿﺎی ﻧﻮ ﮔﺎم ﺑﺮ دارﻧﺪ‬ ‫و ﺑﺎ ﻃﺎھﺮه ھﻤﺼﺪا ﮔﺮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺎده ﺑﮫ ﻣﯿﻨﺎی ﺑﻠﻮر اﻓﮑﻨﻢ‬ ‫ﺧﺮﻗﮫ و ﺳﺠﺎده ﺑﮫ دور اﻓﮑﻨﻢ‬ ‫ﺑﺎم ودر از ﻋﺸﻖ ﺑﮫ ﺷﻮر اﻓﮑﻨﻢ‬ ‫ﺷﻌﺸﻌﮫ در وادی ﻃﻮر اﻓﮑﻨﻢ‬ ‫ﺑﺮ در ﻣﯿﺨﺎﻧﮫ ﺑﻮد ﺟﺎی ﻣﻦ‬ ‫از ﻧﻤﻮﻧﮫ ھﺎﺋﯽ از ﺷﻌﺮ ﻃﺎھﺮه ﮐﮫ ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ اﺣﺴﺎﺳﺎت ﻧﻮ اﻧﺪﯾﺸﯽ اﺳﺖ و ﺧﺮوﺷﯽ‬ ‫در آن دﻧﯿﺎی ﺗﺎرﯾﮏ و ﻋﻘﺐ اﻓﺘﺎده و واﭘﺲ ﻣﺎﻧﺪه ﺑﺸﻤﺎر ﻣﯽ رود‪ ،‬ﭼﻨﺪ ﺑﯿﺖ از‬ ‫ﯾﮏ ﻧﻤﻮﻧﮫ دﯾﮕﺮ از ﺷﻌﺮش را ﻣﯽ آورﯾﻢ ﮐﮫ ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دھﺪ ﮐﮫ ﭼﮫ ﺷﻮری ﺑﺮ ﺳﺮ‬ ‫دارد و ﭼﮫ ﻏﻮﻏﺎﺋﯽ در ﺳﮑﻮت ﻣﺮﮔﺒﺎر دﻧﯿﺎی زﻧﺎن ﺑﺮ ﻣﯽ اﻧﮕﯿﺰد‪ .‬ﺑﺎ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺟﻮّ‬ ‫رواﻧﯽ و دﮔﺮ ﮔﻮﻧﯽ ﺳﺎﺧﺘﺎر اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ از ﯾﮏ ﻗﺮن و ﻧﯿﻢ ﭘﯿﺶ ﺗﺎ دﻧﯿﺎی اﻣﺮوزی‬ ‫ﻧﻤﯿﺘﻮان اھﻤﯿﺖ ﻃﻮﻓﺎن اﻧﮕﯿﺰ و ﺟﮭﺶ ﺧﯿﺰ اﯾﻦ ﺷﻌﺮ را آن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﺷﺎﯾﺪ اﺣﺴﺎس‬ ‫ﻧﻤﻮد‪ .‬ﻃﺎھﺮه ﻣﯿﺴﺮاﯾﺪ ‪:‬‬ ‫اﮔﺮ ﺑﺒﺎد دھﻢ زﻟﻒ ﻋﻨﺒﺮ آﺳﺎ را‬ ‫وﮔﺮ ﺑﮫ ﻧﺮﮔﺲ ﺷﮭﻼی ﺧﻮﯾﺶ ﺳﺮﻣﮫ ﮐﺸﻢ‬ ‫ﺑﺮای دﯾﺪن روﯾﻢ ﺳﭙﮭﺮ ھﺮدم ﺻﺒﺢ‬ ‫ﮔﺬار ﻣﻦ ﺑﮫ ﮐﻠﯿﺴﺎ اﮔﺮ اﻓﺘﺪ روزی‬

‫اﺳﯿﺮ ﺧﻮﯾﺶ ﮐﻨﻢ آھﻮان ﺻﺤﺮا را‬ ‫ﺑﺮوز ﺗﯿﺮه ﻧﺸﺎﻧﻢ ﺗﻤﺎم دﻧﯿﺎ را‬ ‫ﺑﺮون ﺑﺮ آورد آﺋﯿﻨﮫ ﻣﻄﻼ را‬ ‫ﺑﺪﯾﻦ ﺧﻮﯾﺶ ﺑﺮم دﺧﺘﺮان ﺗﺮﺳﺎ را‬

‫اﯾﻦ ﺷﻌﺮ در ﺟﻮھﺮه ﺧﻮد ﯾﮑﯽ از اﻧﻘﻼﺑﯽ ﺗﺮﯾﻦ ﺣﺮﮐﺖ را در ﺗﻐﯿﯿﺮ وﺿﻊ زﻧﺎن‬ ‫و ﺟﻠﻮه ﺧﯿﺮه ﮐﻨﻨﺪه آﻧﺎن در ﺑﺮ دارد‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ﻣﯽ ﺧﻮاھﺪ زن ﮐﮫ در ﺻﺪ‬ ‫ﭘﺮده ﻣﺴﺘﻮر ﺑﻮد و در ﮔﻮﺷﮫ ﺧﺎﻧﮫ زﻧﺪه ﺑﮫ ﮔﻮر ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﯿﺮون آﯾﺪ و ﺟﻤﺎل ﺧﻮدرا‬ ‫ﺑﻨﻤﺎﯾﺎﻧﺪ‪ .‬ورود ﻋﻠﻨﯽ ﺑﺎﻧﻮان در ﻋﺮﺻﮫ ﺟﮭﺎن ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﺗﻐﯿﯿﺮی ﻧﯿﮑﻮ در ﺷﮑﻞ‬ ‫ﮔﯿﺮی وﺿﻊ دﻧﯿﺎ دارد ﺑﻠﮑﮫ ﭼﮭﺮه اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت را ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻣﯽ دھﺪ ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ‬ ‫دﯾﮕﺮ ﻣﺮدان ﺑﺎ ﭼﮭﺮه ھﺎی ﻋﺒﻮس درﺟﻠﻮ روان و زﻧﺎن ﭼﻮن ﮔﻮرھﺎی ﻣﺘﺤﺮک‬ ‫در ﭘﯽ آﻧﺎن دوان ﻧﺨﻮاھﻨﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﭼﮭﺮه زن ﺑﺎ زﯾﺒﺎﺋﯽ ﺧﺪادادش ﺑﺮ ﺟﻠﻮه ھﺮ ﺟﻤﻊ‬ ‫‪57‬‬


‫ﻣﯿﺎﻓﺰاﯾﺪ‪ .‬دﯾﮕﺮﻣﺮدان ﻣﺘﻈﺎھﺮ ﺑﮫ ﭘﺮھﯿﺰﮐﺎری‪ ،‬زﻧﺎن را ﻣﺠﺒﻮر ﻧﺨﻮاھﻨﺪ ﮐﺮد ﮐﮫ‬ ‫ﭼﮭﺮه ﺑﭙﻮﺷﻨﺪ و ﻣﻮھﺎی ﭘﺮﯾﺸﺎن را ﭘﻨﮭﺎن دارﻧﺪ ﺗﺎ آﻧﺎن دﭼﺎر وﺳﻮﺳﮫ ﺷﯿﻄﺎن‬ ‫ﻧﺸﻮﻧﺪ‪ .‬ﺑﻠﮑﮫ اﯾﻦ ﻣﺘﻈﺎھﺮان ﺑﺎﯾﺪ ﺧﻮدرا اﺻﻼح ﮐﻨﻨﺪ و ﭘﺎک دﻟﯽ و ﭘﺎک ﻧﻈﺮی را‬ ‫در ﺧﻮد ﭘﺮورش ﺑﺨﺸﻨﺪ‪ .‬دﯾﮕﺮ زﻧﺎن ﻧﺒﺎﯾﺪ ﻗﺮﺑﺎﻧﯽ ﻧﻘﺎط ﺿﻌﻒ ﻣﺮدان ﮔﺮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫" ﮐﻨﺖ دوﮔﻮﺑﯿﻨﻮ" ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه و دﯾﭙﻠﻤﺎت ﻓﺮاﻧﺴﻮی در ﮐﺘﺎب "ﻣﺬاھﺐ و ﻓﻠﺴﻔﮫ در‬ ‫آﺳﯿﺎی ﻣﯿﺎﻧﮫ" ﻧﻮﺷﺘﮫ اﺳﺖ‪" :‬ﻣﯿﺨﻮاﺳﺘﻢ ﺑﺪاﻧﻢ ﭼﮫ اﻧﮕﯿﺰه ای ﻣﻮﺟﺐ ﻣﯽ ﺷﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﻣﺮدم از ﻃﺎھﺮه و ﺳﺨﻨﺮاﻧﯽ ھﺎی وی اﺳﺘﻘﺒﺎل ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ؟ از ﭼﻨﺪ ﻧﻔﺮ ﮐﮫ‬ ‫ﺳﺨﻨﺮاﻧﯽ ھﺎی اورا ﺷﻨﯿﺪه ﺑﻮدﻧﺪ ﺳﺌﻮال ﮐﺮدم‪ .‬ﻣﯽ ﮔﻔﺘﻨﺪ» ﺳﺨﻨﺎﻧﺶ ﺑﻘﺪری ﻧﺎﻓﺬ‬ ‫ﺑﻮد ﮐﮫ در ﺷﻨﻮﻧﺪه ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻣﯽ ﮐﺮد‪ .‬ﺑﺎ آﻧﮑﮫ ﻋﻠﻢ ﺑﺴﯿﺎر داﺷﺖ‪ ،‬ﺳﺎده ﺳﺨﻦ ﻣﯽ ﮔﻔﺖ‬ ‫ﺑﻄﻮرﯾﮑﮫ ﺑﺮای ھﻤﮫ ﻗﺎﺑﻞ درک ﺑﻮد‪ .‬اول رو ﺑﮫ ﻣﺮدھﺎ ﻣﯽ ﮐﺮد و اﺷﺎره ﺑﮫ زﻧﮭﺎ‬ ‫ﻣﯽ ﻧﻤﻮد و ﻣﯽ ﮔﻔﺖ‪ ،‬اﯾﻦ ھﺎ ﺧﻮاھﺮان ﺷﻤﺎ ھﺴﺘﻨﺪ در ﺧﺎﻧﮫ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ‪ ،‬ﭼﻄﻮر‬ ‫ﻣﯿﺘﻮاﻧﯿﺪ ﺑﺮ ﺧﻮاھﺮان ﺧﻮد و ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﻇﻠﻢ و ﺳﺘﻢ روا دارﯾﺪ‪ ،‬و ﮔﺎھﯽ اﺷﮏ از‬ ‫ﭼﺸﻤﺎﻧﺶ ﺟﺎری ﻣﯽ ﺷﺪ ﮐﮫ ھﻤﮫ ﺑﮫ ﮔﺮﯾﮫ ﻣﯽ اﻓﺘﺎدﻧﺪ‪«.‬‬ ‫در ﺗﺎﺋﯿﺪ ﮔﻔﺘﮫ " ﮐﻨﺖ دو ﮔﻮ ﺑﯿﻨﻮ" در ﻣﻮرد ﺗﺂﺛﯿﺮ ﮐﻼم ﻃﺎھﺮه ﯾﮏ ﻧﻤﻮﻧﮫ ﺑﺪﺳﺖ‬ ‫ﻣﯿﺪھﯿﻢ و ﺑﮫ ﺣﻀﻮر اﯾﺸﺎن در ﺟﺸﻦ ﻋﺮوﺳﯽ ﭘﺴﺮ ﮐﻼﻧﺘﺮ ﺑﮫ ﻧﻘﻞ ازﮐﺘﺎب " ﺗﺬﮐﺮة‬ ‫اﻟﻮﻓﺎ" ﻣﯽ ﭘﺮدازﯾﻢ ﮐﮫ ﮐﻼم ﻃﺎھﺮه ﭘﺮ ﺷﻮر و اﺷﺘﻌﺎ ل ﺳﺤﺮآﻣﯿﺰ ﺑﻮد‪ " :‬در‬ ‫ﻃﮭﺮان در ﺧﺎﻧﮫ ﻣﺤﻤﻮد ﺧﺎن ﮐﻼﻧﺘﺮ ﻣﺴﺠﻮن ﺷﺪ وﻟﯽ ﻣﺸﺘﻌﻞ ﺑﻮد‪ ،‬ﻣﻨﺠﺬب ﺑﻮد‪،‬‬ ‫اﺑﺪاً ﺳﮑﻮن و ﻗﺮار ﻧﺪاﺷﺖ‪ ،‬زﻧﺎن ﺷﮭﺮ ﺑﮫ ﺑﮭﺎﻧﮫ ای ﻣﯽ رﻓﺘﻨﺪ و اﺳﺘﻤﺎع ﮐﻼم و‬ ‫ﺑﯿﺎن او ﻣﯽ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬از ﻗﻀﺎی اﺗﻔﺎق در ﺧﺎﻧﮫ ﮐﻼﻧﺘﺮ ﺟﺸﻨﯽ واﻗﻊ ﺷﺪ و ﺑﺰﻣﯽ‬ ‫آراﺳﺘﮫ ﺷﺪ‪ ،‬ﺳﻮر ﭘﺴﺮ ﮐﻼﻧﺘﺮ ﺑﺮﭘﺎ ﮔﺸﺖ‪ ،‬زن ھﺎی ﻣﺤﺘﺮﻣﮫ ﺷﮭﺮ از ﺷﺎھﺰادﮔﺎن‬ ‫و ﻧﺴﺎء وزرا و ﺑﺰرﮔﺎن ﺑﺪﻋﻮت ﺣﺎﺿﺮ ﻣﯽ ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬ﺑﺰم ﻣﺰﯾﻦ‪ ،‬ﺟﺸﻦ ﻣﮑﻤﻞ ﺑﻮد‪،‬‬ ‫ﺳﺎز وآواز ﭼﻨﮓ و ﭼﻐﺎﻧﮫ و ﺗﺮاﻧﮫ روز وﺷﺒﺎﻧﮫ ﻣﺴﺘﻤﻊ ﺑﻮد وﻟﯽ ﻃﺎھﺮه ﺑﮫ‬ ‫ﺻﺤﺒﺖ ﭘﺮداﺧﺖ ﭼﻨﺎن زﻧﺎن را ﺟﺬب ﻧﻤﻮد ﮐﮫ ﺗﺎر و ﻃﻨﺒﻮر را ﮔﺬاﺷﺘﻨﺪ و ﻋﯿﺶ‬ ‫و ﻃﺮب را ﻓﺮاﻣﻮش ﻧﻤﻮدﻧﺪ در ﭘﯿﺮاﻣﻮن او ﺟﻤﻊ ﺷﺪه ﮔﻮش ﺑﮫ ﮐﻼم ﺷﯿﺮﯾﻦ او‬ ‫ﻣﯿﺪادﻧﺪ‪".‬‬ ‫"ﻟﺮد ﮐﺮزن" ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬ﺣﺴﻦ ﺟﻤﺎل‪ ،‬ﺗﻨﺰﯾﮫ و ﺗﻘﺪﯾﺲ‪ ،‬ﺷﺠﺎﻋﺖ و ﺷﮭﺎﻣﺖ‪،‬‬ ‫ﺷﺎﻋﺮ ﻣﺤﺒﻮب اﯾﺮان ﻃﺎھﺮه ﻗﺮةاﻟﻌﯿﻦ را ﺗﮑﺮﯾﻢ ﺑﺴﯿﺎر ﻗﺎﺋﻠﻢ ﮐﮫ در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﺷﺠﺎﻋﺖ‬ ‫و ﺟﺎﻧﺒﺎزی‪ ،‬ﻣﺸﻌﻞ دار آزادی زﻧﺎن ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ﺷﮭﺎدت ﻃﺎھﺮه ﯾﮑﯽ از ﺣﺰن اﻧﮕﯿﺰ‬ ‫ﺗﺮﯾﻦ وﻗﺎﯾﻊ ﺗﺎرﯾﺦ ﻣﻌﺎﺻﺮ اﺳﺖ‪"....‬‬ ‫"ژول ﺑﻮا" اﺳﻼم ﺷﻨﺎس ﻓﺮاﻧﺴﻮی ھﻢ درﺑﺎره ﻣﻘﺎم ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻃﺎھﺮه ﻗﺮةاﻟﻌﯿﻦ ﺳﺨﻦ‬ ‫ﺟﺎﻟﺒﯽ دارد "ﻃﺎھﺮه ﯾﮏ ﺷﺎﻋﺮه ﺟﻮان و ﻣﺒﺎرز اﯾﺮاﻧﯽ ﺑﻮد‪ ،‬ھﻤﺎﻧﻨﺪ ژاﻧﺪارک‪،‬‬ ‫ھﻠﻮآز ﻗﺮون وﺳﻄﯽ‪ ،‬ھﺎﯾﺒﺎت در دوره اﻓﻼﻃﻮن‪ ،‬ﻃﺎھﺮه در ﺗﺎرﯾﮏ ﺗﺮﯾﻦ ﻋﺼﺮ‬ ‫‪58‬‬


‫ﻋﻠﯿﮫ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮی ھﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﻣﺸﮑﻼت زﻧﺎن ﻗﺪ ﻋﻠﻢ ﮐﺮد و ھﺮﮐﺲ ﮐﻼﻣﺶ را‬ ‫ﻣﯽ ﺷﻨﯿﺪ ﻋﺮﻓﺎن ﻣﯿﯿﺎﻓﺖ‪".‬‬ ‫ﻣﯿﺲ ﻣﺎرﺛﺎروت‪ ،‬ﯾﮑﯽ از ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن آﻣﺮﯾﮑﺎ ﮐﮫ ﺑﺮای رﺳﺎﻧﺪن ﭘﯿﺎم ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﮫ اھﻞ‬ ‫دﻧﯿﺎ ﭼﮭﺎر ﺑﺎردور ﮐﺮه زﻣﯿﻦ ﻣﺴﺎﻓﺮت ﮐﺮد و ﺑﺎ ﺑﺮﺧﯽ ﺑﺰرﮔﺎن ﻣﻼﻗﺎت ﻧﻤﻮد از‬ ‫ﺟﻤﻠﮫ ‪ 22‬ﺟﻮن ‪ 1930‬ﺑﮫ اﺗﻔﺎق داﻧﺸﻤﻨﺪ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﭘﺮوﻓﺴﻮر ﺑﺮﯾﺘﻢ ﺳﻨﮓ و اﺳﻔﻨﺪﯾﺎر‬ ‫ﺑﺨﺘﯿﺎری ﺑﺎ اﻗﺒﺎل ﻻھﻮری ﺷﺎﻋﺮ و ﻓﯿﻠﺴﻮف ﺑﺰرگ ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن در ﻣﻨﺰل او ﻣﻼﻗﺎت‬ ‫ﮐﺮدﻧﺪ و ﺟﺰوه ‪" ،‬ﺗﺤﻔﮫ ﻃﺎھﺮه" ﮐﮫ ﺷﺎﻣﻞ ﺷﺮح ﻣﺨﺘﺼﺮ زﻧﺪﮔﯽ ﻃﺎھﺮه و ﺑﺮﺧﯽ‬ ‫از اﺷﻌﺎر او ﺑﻮد ﺑﺎ ﮐﺘﺎب "ﺑﮭﺎء اﷲ و ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ" ﺗﺄﻟﯿﻒ دﮐﺘﺮ اﺳﻠﻤﻨﺖ را ﺑﮫ‬ ‫اﻗﺒﺎل ﺗﺴﻠﯿﻢ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬اﻗﺒﺎل ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻃﺎھﺮه ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ و ﮐﺘﺎﺑﯽ ﺑﻨﺎم "ﺟﺎوﯾﺪ‬ ‫ﻧﺎﻣﮫ" دارد ﮐﮫ ﯾﮏ ﻣﻨﻈﻮﻣﮫ ﺗﻤﺜﯿﻠﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺷﺮح ﯾﮏ ﻣﺴﺎﻓﺮت ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ ﺑﮫ ﺷﻌﺮ‬ ‫اﺳﺖ ﮐﮫ اﻗﺒﺎل ﺑﮫ ﭘﯿﺮوی از ﻣﻮﻻﻧﺎ اﻧﺠﺎم ﻣﯽ دھﺪ و در اﯾﻦ ﺳﯿﺮ و ﺳﻠﻮک ﻋﺎرﻓﺎﻧﮫ‬ ‫وﻗﺘﯽ اﻗﺒﺎل از ﻣﻠﮏ ﻗﻤﺮ و ﻋﻄﺎرد و زھﺮه و ﻣﺮﯾﺦ ﻣﯽ ﮔﺬرد و ﺑﮫ ﻓﻠﮏ ﻣﺸﺘﺮی‬ ‫ﻣﯿﺮﺳﺪ در آﻧﺠﺎ ﺑﺎ ارواح ﺑﺰرگ ﻣﻨﺼﻮر ﺣﻼج‪ ،‬ﻏﺎ ﻟﺐ دھﻠﻮی‪ ،‬و ﻃﺎھﺮه ﻣﻮاﺟﮫ‬ ‫ﻣﯿﺸﻮد و داﺳﺘﺎن را ﺑﮫ اﯾﻦ ﺻﻮرت اداﻣﮫ ﻣﯿﺪھﺪ‪:‬‬ ‫آﺗﺶ اﻧﺪر ﺳﯿﻨﮫ ﺷﺎن ﮔﯿﺘﯽ ﮔﺪاز‬ ‫از ﺷﺮاب ﻧﻐﻤﮫ ھﺎی ﺧﻮش ﻣﺴﺖ‬ ‫ﺷﻮر ھﺎ اﻓﮑﻨﺪه در ﺟﺎن ﺣﺮم‬ ‫ﮔﺮﻣﯽ او از درون ﮐﺎﺋﻨﺎت‬

‫ﭘﯿﺶ ﺧﻮد دﯾﺪم ﺳﮫ روح ﭘﺎﮐﺒﺎز‬ ‫در ﺗﺐ و ﺗﺎﺑﯽ زھﻨﮕﺎم اﻟﺴﺖ‬ ‫ﻏﺎﻟﺐ و ﺣﻼج و ﺧﺎﺗﻮن ﻋﺠﻢ‬ ‫اﯾﻦ ﻧﻮاھﺎ روح را ﺑﺨﺸﺪ ﺣﯿﺎت‬

‫"ﺧﺎﺗﻮن ﻋﺠﻢ" ﺑﮫ ﻣﻌﻨﺎی ﺑﺎﻧﻮی اﯾﺮاﻧﯽ اﺷﺎره ﺑﮫ ﻃﺎھﺮه ﻗﺮةاﻟﻌﯿﻦ اﺳﺖ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ‬ ‫اﻗﺒﺎل ﻻھﻮری ﻏﺰﻟﯽ دﯾﮕﺮ و اﺷﻌﺎری دﯾﮕﺮ در اﺷﺎره ﺑﮫ ﻃﺎھﺮه دارد و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﮫ‬ ‫ﺑﮫ ﺷﺨﺼﯿﺖ ﻣﻤﺘﺎز و ﺑﺎ ﻧﻔﻮذ اﻗﺒﺎل ﻻھﻮری در ﺷﺒﮫ ﻗﺎره ھﻨﺪ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﻨﺎﺳﺎﺋﯽ‬ ‫ﻃﺎھﺮه در آن ﻣﻨﻄﻘﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬از ﺟﻤﻠﮫ ﻣﻮﻻﻧﺎ اﻧﻮر ﺷﺎه ﮐﺸﻤﯿﺮی ﯾﮑﯽ از‬ ‫ﻣﻌﺮوف ﺗﺮﯾﻦ روﺣﺎﻧﯿﻮن ھﻨﺪ و رﺋﯿﺲ ﺣﻮزه ﻋﻠﻤﯿﮫ از ﻏﺰل ﻣﻌﺮوف ﻃﺎھﺮه‬ ‫اﺳﺘﻘﺒﺎل ﮐﺮد‪.‬‬ ‫ﻋﺰﯾﺰ اﺣﻤﺪ ﺷﺎﻋﺮ و داﺳﺘﺎن ﻧﻮﯾﺲ ﻣﻌﺮوف ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن داﺳﺘﺎﻧﯽ ﺗﻤﺜﯿﻠﯽ ﺑﮫ ﻧﺎم زرﯾﻦ‬ ‫ﺗﺎج )ﻃﺎھﺮه( ﻧﻮﺷﺘﮫ ﮐﮫ در ﺳﺎل ‪ 1963‬از رادﯾﻮ ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن ﭘﺨﺶ ﺷﺪ‪ .‬ﺷﺎد‬ ‫ﮐﺸﻤﯿﺮی ﺷﺎﻋﺮ اردو زﺑﺎن ﻗﺼﯿﺪه ای در ﺳﺘﺎﯾﺶ ﻃﺎھﺮه ﺳﺮوده اﺳﺖ‪ .‬ﺟﻤﯿﻠﮫ‬ ‫ھﺎﺷﻤﯽ داﺳﺘﺎن ﻧﻮﯾﺲ ﻣﻌﺮوف ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن اﺛﺮی ﺑﮫ ﻧﺎم " ﭼﮭﺮه ﺑﮫ ﭼﮭﺮه رو ﺑﮫ رو"‬ ‫در ﺷﺮح ﺣﯿﺎت ﻃﺎھﺮه دارد ﮐﮫ در ﺳﺎل ‪ 1983‬در ﻻھﻮر ﺑﮫ ﻃﺒﻊ رﺳﯿﺪ‪.‬‬ ‫ﻃﺎھﺮه در ﺷﺒﮫ ﻗﺎره ھﻨﺪ ﻣﻮﺿﻮع رﺳﺎﻟﮫ ھﺎی دﮐﺘﺮای ﻓﺮاوان ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬ده ھﺎ‬ ‫ﺷﺎﻋﺮاز اﺷﻌﺎر او اﺳﺘﻘﺒﺎل ﮐﺮده و ﯾﺎ ﺑﮫ زﺑﺎن ھﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺷﺮﻗﯽ اﺷﻌﺎر اورا‬ ‫ﺗﺮﺟﻤﮫ ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺧﺎﻃﺮه ﻃﺎھﺮه در ﺷﺒﮫ ﻗﺎره ھﻨﺪ ھﻤﭽﻨﺎن زﻧﺪه اﺳﺖ‪ .‬ھﺮ ﺳﺎل روز‬ ‫‪ 22‬ﻓﺮوردﯾﻦ را ﺑﮫ ﻧﺎم روز ﻃﺎھﺮه در ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن ﺟﺸﻦ ﻣﯿﮕﯿﺮﻧﺪ‪.‬‬ ‫‪59‬‬


‫در ﺣﺎﻟﯿﮑﮫ در ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن ‪ 22‬ﻓﺮوردﯾﻦ را ﺑﮫ ﻧﺎم ﻃﺎھﺮه اﻧﺘﺨﺎب ﮐﺮده اﻧﺪ و ﺟﺸﻦ‬ ‫ﻣﯿﮕﯿﺮﻧﺪ‪ ،‬آﯾﺎ ﺳﺰاوار ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ زﻧﺎن ھﻤﻮﻃﻦ ﻃﺎھﺮه روزی را ﺑﮫ ﻧﺎم او ﺑﺨﻮاﻧﻨﺪ‬ ‫و آن روز را ﺟﺸﻦ ﺑﮕﯿﺮﻧﺪ و در ﻣﻮرد آزادی زن ﺻﺤﺒﺖ ھﺎ ﮐﻨﻨﺪ و ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ‬ ‫ھﺎ ﺗﺮ ﺗﯿﺐ دھﻨﺪ و از ﺷﺠﺎﻋﺖ اﯾﻦ ﺷﯿﺮ زن ﺗﺎرﯾﺦ و ﺑﺎﻧﻮی ﺑﺰرﮔﻮار اﯾﺮاﻧﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﭘﯿﺸﺮو آزادی زﻧﺎن در ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬اﻟﮭﺎم ﮔﯿﺮﻧﺪ؟ ﻧﺎ ﮔﻔﺘﮫ‬ ‫ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﺮﺧﯽ ازﺑﺎﻧﻮان ﻓﺮھﯿﺨﺘﮫ اﯾﺮاﻧﯽ در ﺻﺪﻧﺪ اﯾﻦ ﺑﺎﻧﻮی ﺑﺰرﮔﻮار اﯾﺮاﻧﯽ‪،‬‬ ‫ﭘﺮﭼﻤﺪار آزادی را ﺑﺸﻨﺎﺳﻨﺪ و ﺑﺸﻨﺎﺳﺎﻧﻨﺪ‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﯾﺎدواره ﻃﺎھﺮه ﻗﺮةاﻟﻌﯿﻦ را در‬ ‫ﻟﻨﺪن ﺑﺮﮔﺰار ﮐﺮدﻧﺪ و آن را ﺗﮑﺮار ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﮐﮫ در ﮐﯿﮭﺎن ﻟﻨﺪن ﺷﻤﺎره ‪930‬‬ ‫ﻣﻨﻌﮑﺲ ﮔﺮدﯾﺪ‪..." :‬ﺧﺎﻧﻢ ﻋﻄﯿﮫ ﮐﮫ از ﻓﻌﺎﻻن ﻓﺮھﻨﮕﯽ و ادﺑﯽ ﻣﻘﯿﻢ ﻟﻨﺪن و‬ ‫ﺷﺎﻋﺮی ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬در اﯾﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﮫ ﻧﯿﺰ ﭘﯿﺮاﻣﻮن ﺟﻨﺒﮫ ھﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن‬ ‫زﻧﺪﮔﯽ ﻃﺎھﺮه و ﻧﻘﺶ او در ﻣﺒﺎرزات آزادﯾﺨﻮاھﺎﻧﮫ زﻧﺎن و ﻧﯿﺰ ﺟﺎﯾﮕﺎه ادﺑﯽ اﯾﻦ‬ ‫ﺷﺎﻋﺮ ﺳﺨﻦ ﮔﻔﺖ‪....» .‬او)ﻃﺎھﺮه( در ﻣﻘﺎﺑﻞ اﯾﻤﺎن و ﻋﺸﻘﯽ راﺳﺘﯿﻦ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‬ ‫ﮐﮫ ﺟﺎوداﻧﮫ و ﺑﯽ ھﻤﺘﺎ ﯾﺶ ﻧﻤﻮد‪ .‬ﻃﺎھﺮه در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻋﻠﻤﺎی ﺳﺮﺳﺨﺖ و ﻣﺘﻌﺼﺐ‬ ‫وﻗﺖ ‪ ،‬ﻣﻘﺎوﻣﺘﯽ دﻟﯿﺮاﻧﮫ ﻧﻤﻮد‪ ،‬ﺗﺎ اﻓﮑﺎر ﻋﺎﻟﯿﮫ ﺧﻮد را در ﻗﺒﺎل ﻣﻘﺎم واﻻی زن ﺑﮫ‬ ‫ﺟﺎﻣﻌﮫ و ﻣﺮدم زﻣﺎن ﺧﻮد ﺑﯿﺎﻣﻮزد‪ .‬و ﺑﺮای اوﻟﯿﻦ ﺑﺎر‪ ،‬اﺻﻞ ﺑﺮاﺑﺮی زن و ﻣﺮد‬ ‫را در ﻣﮭﺪ ﺗﻌﺼﺐ ﺗﺮﺳﯿﻢ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ ﺣﻀﻮرش در آن زﻣﺎن ‪ ،‬ﺑﺪون ﺣﺠﺎب‪ ،‬ﺧﻮد‬ ‫ﮔﻮﯾﺎی اﯾﻦ ﻣﺪﻋﺎﺳﺖ ! وﻟﯽ ﻇﻠﻤﺖ ﺗﻔﮑﺮ و اﻧﺪﯾﺸﮫ ﺧﺎم ﺑﻌﻀﯽ ﻣﺮدم ﭘﺮﺗﺎب ﺷﺪه از‬ ‫واﻗﻌﯿﺖ زﻧﺪﮔﯽ‪ ،‬ﺷﻌﻮر آﮐﻨﺪه از ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻋﺸﻘﺶ را ﺳﺨﺖ آزرده و ﺟﺮﯾﺤﮫ دار‬ ‫ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬اﻣﺎ او ﺟﻮﯾﺎی ﺣﻘﯿﻘﺘﯽ راﺳﺘﯿﻦ ﺑﻮد‪"«.‬‬ ‫واﻟﻨﺘﺎﯾﻦ ﭼﯿﺮول در ﮐﺘﺎب " ﻣﺴﺌﻠﮫ ﺧﺎور ﻣﯿﺎﻧﮫ" ﭼﻨﯿﻦ ﻧﻈﺮ ﻣﯿﺪھﺪ »ھﯿﭻ‬ ‫ﺧﺎﻃﺮهای ﭼﻮن ﺧﺎﻃﺮه ﻃﺎھﺮه ﻧﻤﯿﺘﻮاﻧﺪ در آدﻣﯽ ﭼﻨﯿﻦ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻋﻤﯿﻖ ﺑﮕﺬارد‪،‬‬ ‫اﺣﺴﺎﺳﺎت ﺑﯿﺸﺘﺮی ﺑﺮ اﻧﮕﯿﺰد و ﻧﻔﻮذی ﮐﮫ او در اﯾﺎم زﻧﺪﮔﯽ داﺷﺖ ھﻨﻮز در‬ ‫ﻃﺒﻘﮫ ﺑﺎﻧﻮان دوام دارد‪" «.‬دﮐﺘﺮ ﺗﯽ‪.‬ﮐﯽ‪.‬ﭼﺎﯾﻦ در ﮐﺘﺎب "آﺷﺘﯽ ﻣﺬاھﺐ و ﻧﮋاد ھﺎ"‬ ‫ﻣﯿﻨﻮﯾﺴﺪ » ﺑﺬری ﮐﮫ ﺗﻮﺳﻂ ﻗﺮةاﻟﻌﯿﻦ در ﺳﺮزﻣﯿﻦ اﺳﻼﻣﯽ اﻓﺸﺎﻧﺪه ﺷﺪ اﯾﻨﮏ در‬ ‫‪(84‬‬ ‫ص‬ ‫)ﻃﺎھﺮه‪،‬‬ ‫اﺳﺖ‪«.‬‬ ‫روﯾﺶ‬ ‫ﺣﺎل‬ ‫ﻣﯿﺲ ﻣﺎرﺛﺎروت ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬ﻣﺴﺎﻓﺮت ھﺎﺋﯽ ﮐﮫ در ﺳﺮاﺳﺮ دﻧﯿﺎ ﻧﻤﻮدم‪ ،‬دﯾﺪم‬ ‫ھﻤﮫ ﺟﺎ از ﻃﺎھﺮه ﺧﺒﺮ دارﻧﺪ‪ .‬ﺧﺎﻧﻢ ﻣﺎرﯾﺂﻧﺎ‪ ،‬اھﻞ وﯾﻦ اﻃﺮﯾﺶ‪ ،‬ﻣﺎدر رﺋﯿﺲ‬ ‫ﺟﻤﮭﻮر اﻃﺮﯾﺶ‪ ،‬ﮐﮫ در ﺳﺎل ‪ 1925‬ﻣﻼﻗﺎت ﮐﺮدم ﺑﮫ ﻣﻦ ﮔﻔﺖ »ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ‬ ‫ﺳﺮﻣﺸﻖ ﻣﻦ در زﻧﺪﮔﯽ در ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺴﻮان ﻃﺎھﺮه ﻗﺮةاﻟﻌﯿﻦ اھﻞ اﯾﺮان ﺑﻮده اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﻓﻘﻂ ‪ 17‬ﺳﺎل داﺷﺘﻢ ﮐﮫ زﻧﺪﮔﯽ ﻃﺎھﺮه و ﺷﮭﺎدت اورا ﺷﻨﯿﺪم و ﺑﺨﻮد ﮔﻔﺘﻢ‪ ،‬ﻣﻦ‬ ‫ﺑﺮای زﻧﺎن اﻃﺮﯾﺶ ھﻤﺎن ﮐﺎری را ﺧﻮاھﻢ ﮐﺮد ﮐﮫ ﻃﺎھﺮه ﺑﺮای آزادی زﻧﺎن‬ ‫اﯾﺮان ﺟﺎﻧﺶ را ﻓﺪا ﮐﺮد‪ «.‬در اﻃﺮﯾﺶ ھﯿﭻ زﻧﯽ ﺑﮫ اﻧﺪازه ﺧﺎﻧﻢ ﻣﺎرﯾﺎﻧﺎ ھﻨﯿﺶ‬ ‫ﺑﺮای آزادی و آﻣﻮزش زﻧﺎن ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﻧﻨﻤﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﺻﻤﯿﻤﯽ ﺗﺮﯾﻦ دوﺳﺖ ﺧﺎﻧﻢ‬ ‫‪60‬‬


‫ھﻨﯿﺶ‪ ،‬ﻣﯿﺲ ﻣﺎری ﺑﻮد ﮐﮫ ﯾﮏ ﻗﻄﻌﮫ ﺷﻌﺮ ﺣﻤﺎﺳﯽ ﻋﺎﻟﯽ ﺑﮫ ﻧﺎم "ﻗﺮةاﻟﻌﯿﻦ"‬ ‫ﺳﺮوده ﮐﮫ ﯾﮑﯽ از دﻟﮑﺶ ﺗﺮﯾﻦ اﺷﻌﺎر ﮐﻼﺳﯿﮏ در زﺑﺎن آﻟﻤﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﯾﮑﯽ‬ ‫ازﺷﺎھﺰادﮔﺎن اﯾﺮاﻧﯽ‪ ،‬ﮐﮫ در ﺳﺎل ‪ 1927‬ﻋﻀﻮ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﻠﻞ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﮫ ﻣﻦ ﭼﻨﯿﻦ‬ ‫ﮔﻔﺖ » ﻣﻦ ﺟﻮان ﺑﻮدم ﮐﮫ داﺳﺘﺎن ﺷﮭﺎدت ﻃﺎھﺮه ﻗﺮةاﻟﻌﯿﻦ ﺷﺎﻋﺮه ﻧﺎﺑﻐﮫ را در‬ ‫ﻃﮭﺮان ﺷﻨﯿﺪم‪ .‬ﺑﺮاﺳﺘﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﮕﻮﯾﻢ ﮐﮫ ﺳﮫ روز ﺗﻤﺎ م ﮔﺮﯾﺴﺘﻢ«‬ ‫)ﻃﺎھﺮه‪ ،‬ﺻﺺ ‪( Tahirih the Pure 87 -86‬‬

‫ﻣﯿﺲ ﻣﺎﺛﺎروت اوﻟﯿﻦ ﮐﺴﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﺟﺎﻣﻊ ﺑﮫ زﺑﺎن اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ ﺑﻨﺎم "ﻃﺎھﺮه"‬ ‫در ﺷﺮح ﺣﺎل ﻃﺎھﺮه ﻧﮕﺎﺷﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬در ﺳﻔﺮ ﺧﻮد دور د ﻧﯿﺎ از ﺟﻤﻠﮫ از اﯾﺮان‬ ‫دﯾﺪن ﮐﺮد و ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ "ھﻨﮕﺎم ورود ﺑﮫ ﺷﮭﺮ ] ﻗﺰوﯾﻦ[ ﺟﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﻃﺎھﺮه ﭘﺮورش‬ ‫ﯾﺎﻓﺘﮫ ﺑﻮد روح ﻣﻦ ﻣﺸﺘﺎق ﺷﻨﺎﺳﺎﺋﯽ ﺑﯿﺸﺘﺮ او ﺑﻮد‪ ،‬اﻇﮭﺎر اﺷﺘﯿﺎق ﻧﻤﻮدم ﺗﺎ ﺧﺎﻧﮫ‬ ‫ﻣﺤﻞ ﺗﻮﻟﺪ ﻃﺎھﺮه را زﯾﺎرت ﮐﻨﻢ‪ ..‬ﺑﮭﺮ ﺣﺎ ل ﺗﺮﺗﯿﺒﯽ دادﻧﺪ ﮐﮫ ﻣﻦ ﺑﮫ دﯾﺪن ﺧﺎﻧﮫ‬ ‫ﻃﺎھﺮه ﺑﺮوم و ﻣﻦ ھﻤﺮاه ﺻﺎﺣﺐ ھﺘﻞ) ﮔﺮاﻧﺪ ھﺘﻞ ﮐﮫ ﻣﯿﺲ ﻣﺎرﺛﺎروت در آن‬ ‫اﻗﺎﻣﺖ داﺷﺘﻨﺪ( و آن ﺷﺨﺺ ﮐﮫ از ﺑﺴﺘﮕﺎن ﻃﺎھﺮه ﺑﻮد ﺑﮫ دﯾﺪن ﺧﺎﻧﮫ ﻗﺪﯾﻤﯽ ﻃﺎھﺮه‬ ‫رﻓﺘﯿﻢ و ﺷﺨﺺ ﻣﺬﮐﻮر ﻗﺴﻤﺖ ھﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺧﺎﻧﮫ را ﺑﮫ ﻣﺎ ﻧﺸﺎن داد‪ .‬در ﺑﺨﺶ‬ ‫ﻣﺴﮑﻮﻧﯽ ﻧﺴﻮان ﻣﺤﻞ ﺗﻮﻟﺪ ﻃﺎھﺮه را در ﻃﺒﻘﮫ دوم‪ ،‬ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﮫ اورا‪ ،‬ﺟﺎﺋﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﻃﺎھﺮه ﺑﻌﻨﻮان ﯾﮏ دﺧﺘﺮ ﮐﻮﭼﮏ ﻣﯽ ﻧﺸﺴﺖ و ﮐﺘﺎب ﻣﯽ ﺧﻮاﻧﺪ‪ .‬ھﻨﮕﺎﻣﯽ ﮐﮫ ﻣﻦ‬ ‫زاﻧﻮ زدم ﺗﺎ ﮐﻒ اﻃﺎق ﻃﺎھﺮه را ﺑﺒﻮﺳﻢ ھﻤﮫ ﻣﻨﺴﻮﺑﺎن ﻃﺎھﺮه ﺳﺎﮐﺖ اﯾﺴﺘﺎده‬ ‫ﺑﻮدﻧﺪ‪".‬‬ ‫ﺣﺎل ﻣﯽ ﭘﺮدازﯾﻢ ﺑﮫ ﺷﺮح ﺷﮭﺎدت ﻃﺎھﺮه ﮐﮫ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﺑﮫ ﻗﺘﻞ رﺳﯿﺪ‪ .‬ھﻤﺎن ﻃﻮرﯾﮑﮫ‬ ‫ﯾﮏ ﺷﺎھﺰاده اﯾﺮاﻧﯽ‪ ،‬ﻏﯿﺮ ﺑﮭﺎﺋﯽ‪ ،‬وﻗﺘﯽ ﺷﺮح ﮐﺸﺘﮫ ﺷﺪن ﻃﺎھﺮه را ﺷﻨﯿﺪ‪ ،‬ﺳﮫ‬ ‫روز ﺗﻤﺎم ﮔﺮﯾﺴﺖ‪ ،‬اﻟﺒﺘﮫ ﺑﺴﯿﺎری ﻧﯿﺰ در ﻣﺮگ اﯾﻦ ﭘﯿﺸﺮو آزادی زﻧﺎن و ﻗﺘﻞ او‬ ‫ﺑﮫ دﺳﺖ دﯾﻮ ﺻﻔﺘﺎن ﺧﻮاھﻨﺪ ﮔﺮﯾﺴﺖ‪ .‬ﭘﺴﺮ ﮐﻼﻧﺘﺮ ﮐﮫ ﻃﺎھﺮه در ﻣﻨﺰل آﻧﺎن در‬ ‫ﺑﺎﻻ ﺧﺎﻧﮫ ﺑﺪون ﭘﻠﮫ ﻣﺤﺒﻮس ﺑﻮد‪ ،‬ﭼﻨﯿﻦ ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮد‪:‬‬ ‫" در روزﯾﮑﮫ ﺷﺒﺶ ﺑﻄﻮر ﻣﺨﻔﯿﺎﻧﮫ ﻃﺎھﺮه ﺑﮫ ﻗﺘﻞ رﺳﯿﺪ ﻣﺜﻞ ﮐﺴﯿﮑﮫ از ﭘﯿﺶ ﺑﺪو‬ ‫اﻟﮭﺎم ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺣﻤﺎم ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬ﻟﺒﺎﺳﺶ را ﻋﻮض ﮐﺮد‪ ،‬از اﻃﺎق ﺧﻮد ﭘﺎﺋﯿﻦ آﻣﺪ و‬ ‫از ﯾﮏ ﯾﮏ ﻣﺎ ﻋﺬر ﺧﻮاھﯽ ﮐﺮد ﮐﮫ ﺑﺎﻋﺚ زﺣﻤﺖ ﻣﺎ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﮫ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺴﺎﻓﺮی‬ ‫ﺑﻮد ﮐﮫ در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﺧﻮﺷﺤﺎﻟﯽ ﭘﯿﺶ از ﻣﺴﺎﻓﺮت ﺧﺪا ﺣﺎﻓﻈﯽ ﻣﯽ ﮐﺮد‪ .‬ﭘﺪرم ﭘﯿﺸﻢ‬ ‫آﻣﺪ و ﮔﻔﺖ » ﻣﻦ ﺗﺮ ﺗﯿﺐ ھﻤﮫ اﺣﺘﯿﺎط ھﺎی ﻻزم را داده ام ﮐﮫ در ھﻤﮫ ﭼﮭﺎر راه‬ ‫ھﺎ ﻗﺮاول ﮔﺬاﺷﺘﮫ ام ﮐﮫ ﺑﻠﻮاﺋﯽ ﺑﺮ ﭘﺎ ﻧﺸﻮد‪] «.‬ﺑﺎﺻﻄﻼح اﻣﺮوزی در ﺷﮭﺮ ﯾﮏ‬ ‫ﻧﻮع ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺑﺮ ﻗﺮار ﮐﺮدﻧﺪ و رﻓﺖ و آﻣﺪ ھﺎرا ﺗﺤﺖ ﮐﻨﺘﺮل ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ[ ﺣﺎل‬ ‫از ﺗﻮ ﻣﯽ ﺧﻮاھﻢ ﺑﺎ ﮐﻤﺎل اﺣﺘﯿﺎط اﯾﻦ زن را ﺑﮫ ھﻤﺮاه آدم ھﺎ ﺑﮫ ﺑﺎغ اﯾﻠﺨﺎﻧﯽ ﺑﺒﺮی‬ ‫و ﺗﺤﻮﯾﻞ ﺳﺮدار ﮐﻞ ﻋﺰﯾﺰ ﺧﺎن دھﯽ و در آﻧﺠﺎ ﺑﻤﺎﻧﯽ ﺗﺎ ﮐﺎرھﺎ ﺗﻤﺎم ﺷﻮد و ﺑﻌﺪ‬ ‫ﺑﺮﮔﺮد و ﺑﮫ ﻣﻦ ﮔﺰارش ﺑﺪه ﺗﺎ ﻣﻦ ﺑﮫ ﭘﯿﺶ ﺷﺎه ﺑﺮوم و اورا از ﺟﺮﯾﺎن ﻣﻄﻠﻊ‬ ‫ﮐﻨﻢ‪«.‬‬ ‫‪61‬‬


‫" ﭘﺲ از آن ﭘﺪرم ﺑﻠﻨﺪ ﺷﺪ و ﺑﮫ ﻣﻦ ﮔﻔﺖ ﺑﺎ او ﺑﺮوم و ﺑﺎھﻢ رﻓﺘﯿﻢ ﺑﺎﻻ ﺧﺎﻧﮫ‪ ،‬وﻗﺘﯽ‬ ‫در ﺑﺎﻻﺧﺎﻧﮫ رﺳﯿﺪﯾﻢ دﯾﺪم او )ﻃﺎھﺮه( آﻣﺎده ﺑﻮد‪ ،‬ﭘﺪرم ﮔﻔﺖ » ﻓﻮراً ﺣﺮﮐﺖ ﮐﻨﯿﺪ‪،‬‬ ‫ﻣﯿﺨﻮاھﯿﻢ ﺷﻤﺎرا ﺑﮫ ﺟﺎی دﯾﮕﺮ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‪ «.‬ﺑﺪون درﻧﮓ ﺑﯿﺮون آﻣﺪ‪ ،‬وﻗﺘﯽ از‬ ‫در ﺧﺎﻧﮫ ﺑﯿﺮون رﻓﺘﯿﻢ دﯾﺪم اﺳﺐ ﭘﺪرم ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻮد‪ .‬او ﺳﻮار ﺑﺮ اﺳﺐ ﺷﺪ و ﭘﺪرم‬ ‫ﻋﺒﺎﯾﺶ را ﺑﮫ دوﺷﺶ اﻧﺪاﺧﺖ ﺗﺎ ھﯿﭽﮑﺲ ﺗﺸﺨﯿﺺ ﻧﺪھﺪ ﮐﮫ ﺳﻮاره ﯾﮏ زن اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﭘﺲ ازآن ﺑﺎ ﻋﺪه زﯾﺎدی از ﮔﺎرد ﻣﺤﺎﻓﻆ و آدم ھﺎ از ﮐﻮﭼﮫ و ﺧﯿﺎﺑﺎن ﺧﻠﻮت رد‬ ‫ﺷﺪﯾﻢ ﺗﺎ ﺑﮫ ﺑﺎغ رﺳﯿﺪﯾﻢ ﮐﮫ در آﻧﺠﺎ او از اﺳﺐ ﭘﯿﺎده ﺷﺪ و در اﻃﺎﻗﯽ ھﻢ ﮐﻒ ﺑﺎغ‬ ‫ﮔﺬاﺷﺘﮫ ﺷﺪ‪ .‬از ﭘﻠﮫ ھﺎ رﻓﺘﻢ ﺑﺎﻻ ﺑﮫ ﭘﯿﺶ ﺳﺮدار‪ ،‬او ﺗﻨﮭﺎ ﺑﻮد و ﻣﻨﺘﻈﺮ ﻣﺎ ﺑﻮد‪ .‬ﺳﻼم‬ ‫و ﭘﯿﺎم ﭘﺪرم را ﺑﺪو ﮔﻔﺘﻢ‪ .‬از ﻣﻦ ﭘﺮﺳﯿﺪ »آﯾﺎ ﮐﺴﯽ ﺷﻤﺎرا در راه ﺷﻨﺎﺧﺖ؟« ﮔﻔﺘﻢ‪،‬‬ ‫"ھﯿﭽﮑﺲ‪ ".‬ﺳﭙﺲ ﯾﮑﯽ از آدم ھﺎرا ﺻﺪا ﮐﺮد‪ ،‬ﭘﺲ از ﺳﻼم و ﻋﻠﯿﮏ دوﺳﺘﺎﻧﮫ از‬ ‫ﺣﺎل و اﺣﻮال او ﭘﺮﺳﯿﺪ و ﺑﻌﺪ ﮔﻔﺖ »آﯾﺎ در اﯾﻦ ﺳﻔﺮ ھﺪاﯾﺎﺋﯽ ﺑﺮای اھﻞ ﺑﯿﺖ‬ ‫ﺧﻮد درﯾﺎﻓﺖ ﮐﺮده ای؟« ﺟﻮاب داد » ﻧﮫ«‪ .‬آن وﻗﺖ ﺳﺮدار ﯾﮏ ﻣﺸﺖ اﺷﺮﻓﯽ‬ ‫در دﺳﺖ او ﮔﺬاﺷﺖ و ﮔﻔﺖ »ﺧﻮب‪ ،‬اﯾﻦ را ﺑﮕﯿﺮ ﺑﺮای ﺧﺎﻧﻮاده ﺧﻮد ﺑﻔﺮﺳﺖ و‬ ‫ﺑﻌﺪاً ﺑﯿﺸﺘﺮ از اﯾﻦ ﺗﻼﻓﯽ ﺧﻮاھﻢ ﮐﺮد‪ «.‬و ﺑﻌﺪ اﺿﺎﻓﮫ ﮐﺮد »اﯾﻦ دﺳﺘﻤﺎل اﺑﺮﯾﺸﻢ‬ ‫را ﺑﮕﯿﺮ‪ ،‬ﺑﺮو ﭘﺎﺋﯿﻦ دور ﮔﺮدن آن زن ﺑﺎﺑﯽ ﺑﮫ ﭘﯿﭻ و ﺧﻔﮫ اش ﮐﻦ ﺑﺮای اﯾﻨﮑﮫ اﯾﻦ‬ ‫زن ﻣﺮدم را ﮔﻤﺮاه ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ «.‬آن ﺷﺨﺺ اﻃﺎق را ﺗﺮک ﮔﻔﺖ و ﻣﻦ ھﻢ ﺑﮫ‬ ‫ھﻤﺮاھﺶ رﻓﺘﻢ‪ .‬وﻗﺘﯽ ﺑﮫ ﻃﺎھﺮه ﻧﺰدﯾﮏ ﺷﺪ‪ ،‬ﻃﺎھﺮه از ﭘﺲ ﺣﺠﺎﺑﯽ ﮐﮫ ﺑﺮ رو‬ ‫داﺷﺖ ﻧﮕﺎھﯽ ﺑﮫ او ﮐﺮد و ﮐﻠﻤﺎﺗﯽ را ﮔﻔﺖ ]ﺗﻮ ﻧﻤﯿﺘﻮاﻧﯽ ﻗﺎﺗﻞ ﻣﻦ ﺑﺎﺷﯽ[ دﯾﺪم‬ ‫ﯾﮑﺒﺎره ﺑﺮ ﮔﺸﺖ و در ﺣﺎﻟﯿﮑﮫ ﺳﺮش را ﺑﮫ زﯾﺮ اﻓﮑﻨﺪه ﺑﻮد و ﺑﮫ زﺑﺎن آذرﺑﺎﯾﺠﺎﻧﯽ‬ ‫ﭼﯿﺰی ﻣﯽ ﮔﻔﺖ از در ﺑﺎغ ﺑﯿﺮون رﻓﺖ‪] .‬اﯾﻦ ﺷﺨﺺ آذرﺑﺎﯾﺠﺎﻧﯽ از ﻗﺘﻞ ﻃﺎھﺮه‬ ‫اﻣﺘﻨﺎع ﮐﺮد و در ﺣﺎﻟﯿﮑﮫ ﺑﮫ ﺳﺮدارﻋﺰﯾﺰ ﺧﺎن ﺑﺪ و ﺑﯿﺮاه ﻣﯽ ﮔﻔﺖ و ﻓﺤﺶ ﻣﯿﺪاد‬ ‫از در ﺑﺎغ ﺑﯿﺮون رﻓﺖ[ ﻣﻦ ﺑﮫ ﻧﺰد ﺳﺮدار ﺑﺮ ﮔﺸﺘﻢ و ﺟﺮﯾﺎن را ﺗﻮﺿﯿﺢ دادم‪.‬‬ ‫" ﺳﺮدار ﻗﮭﻮه ﺧﻮاﺳﺖ و ﻣﺪﺗﯽ ﻓﮑﺮ ﮐﺮد و آﺑﺪارﭼﯽ را ﺧﻮاﺳﺖ و ﮔﻔﺖ »ﯾﮏ‬ ‫وﻗﺘﯽ ﯾﮏ آدﻣﯽ اﯾﻨﺠﺎ ﮐﺎرھﺎی ﺷﺮارت آﻣﯿﺰ اﻧﺠﺎم ﻣﯽ داد از ﮐﺎر ﺑﺮ ﮐﻨﺎرش‬ ‫ﮐﺮدم او ﮐﺠﺎ اﺳﺖ ؟« آﺑﺪار ﭼﯽ ﺟﻮاب داد »آن آدم ﺣﺎﻻ در آﺷﭙﺰ ﺧﺎﻧﮫ ﮐﺎر‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﺪ‪ «.‬ﺳﺮدار ﮔﻔﺖ »ﺑﮭﺶ ﺑﮕﻮ ﺑﯿﺎد اﯾﻨﺠﺎ‪ «.‬دﯾﺮی ﻧﮕﺬﺷﺖ ﯾﮏ ﻣﺮد ﮐﺜﯿﻒ ﺑﺎ‬ ‫ﻗﯿﺎﻓﮫ ای ﮐﮫ ﺷﺮارت از آن ﻣﯽ ﺑﺎرﯾﺪ‪ ،‬وارد ﺷﺪ‪ .‬ﺳﺮدار ﺑﮫ او ﮔﻔﺖ »ﺑﺒﯿﻦ ﺑﮫ ﭼﮫ‬ ‫وﺿﻌﯽ ﺧﻮدت را اﻧﺪاﺧﺘﯽ؟ اﮔﺮ ﺗﻮﺑﮫ ﮐﻨﯽ و آن ﮐﺎر ھﺎ را ﻧﮑﻨﯽ ﻣﻦ ﮐﺎر ﻗﺒﻠﯽ را‬ ‫ﺑﮫ ﺗﻮ ﺑﺮﻣﯽ ﮔﺮداﻧﻢ و دﯾﮕﺮ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﯽ روز ﮔﺎر را ﺑﺨﻮﺷﯽ ﺑﮕﺬاراﻧﯽ‪ «.‬آن آدم‬ ‫ﺟﻮاب داد »از اﯾﻦ ﺑﮫ ﺑﻌﺪ‪ ،‬ھﯿﭽﻮﻗﺖ از دﺳﺘﻮر ﺗﻮ ﻧﺎﻓﺮﻣﺎﻧﯽ ﻧﺨﻮاھﻢ ﮐﺮد‪«.‬‬ ‫ﺳﺮدار ﮔﻔﺖ »ﺑﺴﯿﺎر ﺧﻮب‪ ،‬ﻣﻄﻤﺌﻦ ھﺴﺘﻢ ﮐﮫ ﭼﯿﺰی زھﺮ ﻣﺎر ﻧﮑﺮدی‪ .‬ﺑﺮو اﻃﺎق‬ ‫دﯾﮕﺮ ھﺮﭼﮫ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﯽ ﻣﺸﺮوب ﺑﺨﻮر و ﺑﻌﺪ ﺑﺮ ﮔﺮد ﭘﯿﺶ ﻣﻦ و ھﺮﭼﮫ ﻟﺒﺎس و‬ ‫وﺳﺎﺋﻞ ﺑﺨﻮاھﯽ ﺑﮫ ﺗﻮ ﺧﻮاھﻢ داد‪ «.‬اورﻓﺖ و ﺑﺮ ﮔﺸﺖ‪ .‬ﺳﺮدار ﮔﻔﺖ »ﺗﻮ ﻣﺮد‬ ‫ﺑﺴﯿﺎر دﻟﯿﺮی ھﺴﺘﯽ‪ ،‬آﯾﺎ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﯽ زﻧﯽ ﮐﮫ در ﭘﺎﺋﯿﻦ اﺳﺖ ﺧﻔﮫ اش ﮐﻨﯽ؟« ﮔﻔﺖ»‬ ‫ﺑﻠﯽ« او ﭘﺎﺋﯿﻦ رﻓﺖ و ﻣﻦ ھﻢ ﺑﮫ دﻧﺒﺎﻟﺶ رﻓﺘﻢ‪ .‬ﺑﻤﺤﺾ آﻧﮑﮫ ﺑﮫ ﻃﺎھﺮه رﺳﯿﺪ‬ ‫‪62‬‬


‫ﺑﺴﺮﻋﺖ ﭼﯿﺰی ﮔﺮدن او ﭘﯿﭽﯿﺪ و ﺳﻔﺖ ﮐﺸﯿﺪ ﺗﺎ آﻧﮑﮫ او)ﻃﺎھﺮه( ﺑﯿﮭﻮش ﺷﺪ و ﺑﺮ‬ ‫زﻣﯿﻦ اﻓﺘﺎد‪ .‬ﻟﮕﺪی ﺑﮫ ﭘﮭﻠﻮ و ﺳﯿﻨﮫ او زد‪ .‬ﯾﮏ ﻓﺮاش ﺑﺎﺷﯽ دﯾﮕﺮ آﻣﺪ و ﻃﺎھﺮه را‬ ‫ﺑﺎ ﻟﺒﺎﺳﮭﺎ ﺋﯽ ﮐﮫ ﺑﺮ ﺗﻨﺶ ﺑﻮد در ﭼﺎھﯽ در اﻧﺘﮭﺎی ﭘﺎﺋﯿﻦ ﺑﺎغ اﻧﺪاﺧﺘﻨﺪ و آن را ﺑﺎ‬ ‫ﺳﻨﮓ و ﺧﺎک ﭘﺮ ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﻣﻦ ﺑﮫ ﺧﺎﻧﮫ ﺑﺮﮔﺸﺘﻢ و ﮔﺰارش ﮐﺎﻣﻞ را ﺑﮫ ﭘﺪرم داد م‪".‬‬ ‫) اﯾﻦ ﮔﺰارش از ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺟﻨﺎب ادﯾﺐ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﯿﺲ ﻣﺎرﺛﺎروت ﺑﮫ اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ آن را ﻧﻘﻞ‬ ‫ﮐﺮده وﺑﮫ ﻓﺎرﺳﯽ ﺗﺮﺟﻤﮫ ﮐﺮده اﯾﻢ(‪.‬‬

‫ﺷﺮح دﯾﮕﺮی از ﻗﻮل زن ﮐﻼﻧﺘﺮ اﺳﺖ ﮐﮫ در ﺗﺎرﯾﺦ ﻣﻄﺎﻟﻊ اﻻﻧﻮارﯾﺎ ﺗﺎرﯾﺦ ﻧﺒﯿﻞ‬ ‫ﻧﻘﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ واﻗﻌﮫ اﺳﻔﻨﺎک آن ﺷﺐ ﻓﺎﺟﻌﮫ ﺑﺎر را از دﯾﺪی دﯾﮕﺮ ﺗﺼﻮﯾﺮ‬ ‫ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ ﺑﮫ ﺗﺮﺟﻤﮫ آن ﻣﯽ ﭘﺮدازﯾﻢ‪" .‬ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﺎ ھﻤﺴﺮ ﮐﻼﻧﺘﺮ دوﺳﺘﯽ‬ ‫ﻧﺰدﯾﮏ داﺷﺘﻨﺪ از او ﺷﻨﯿﺪﻧﺪ ﮐﮫ ﭼﻨﯿﻦ ﻧﻘﻞ ﮐﺮد‪» :‬وﻗﺘﯽ ﻃﺎھﺮه در ﻣﻨﺰل ﻣﺎ اﻗﺎﻣﺖ‬ ‫داﺷﺖ ﯾﮏ ﺷﺐ ﻣﺮا ﺑﮫ ﭘﯿﺶ ﺧﻮد ﺧﻮاﻧﺪ‪ ،‬دﯾﺪم ﮐﺎﻣﻼً زﯾﻨﺖ ﮐﺮده و ﻟﺒﺎﺳﯽ‬ ‫ﺳﺮﺗﺎﺳﺮی اﺑﺮﯾﺸﻢ ﺳﻔﯿﺪ ﭘﻮﺷﯿﺪه و ﻋﻄﺮ و ﮔﻼب اﺳﺘﻌﻤﺎل ﻧﻤﻮده ﮐﮫ ھﻤﮫ اﻃﺎق‬ ‫ﻣﻌﻄﺮ از ﺑﻮی ﺧﻮش ﺑﻮد‪ .‬وﻗﺘﯽ اﯾﻦ ﺻﺤﻨﮫ ﻏﯿﺮ ﻋﺎدی را دﯾﺪم اﻇﮭﺎر ﺗﻌﺠﺐ‬ ‫ﮐﺮدم‪ .‬ﮔﻔﺖ »دارم ﺧﻮدم را ﺑﺮای دﯾﺪار ﻣﺤﺒﻮﺑﻢ آﻣﺎده ﻣﯽ ﮐﻨﻢ و ﻣﯽ ﺧﻮاھﻢ‬ ‫ﺷﻤﺎرا از ﻣﺮاﻗﺒﺖ و ﻧﮕﺮاﻧﯽ ﺣﺒﺴﻢ آزاد ﮐﻨﻢ‪ «.‬وﻗﺘﯽ اﯾﻦ را ﺷﻨﯿﺪم ﻟﺮزﯾﺪم و از‬ ‫ﺗﺼﻮر ﻓﺮاق او ﺑﮫ ﮔﺮﯾﮫ اﻓﺘﺎ دم‪ .‬او ﺳﻌﯽ ﮐﺮد ﻣﺮا آرام ﮐﻨﺪ و ﮔﻔﺖ »ﮔﺮﯾﮫ ﻧﮑﻦ‪،‬‬ ‫ھﻨﮕﺎم ﻻﺑﮫ و ﮔﺮﯾﮫ ﺗﻮ ھﻨﻮز ﻧﺮﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﯽ ﺧﻮاھﻢ آﺧﺮﯾﻦ ﺧﻮاﺳﺘﮫ ھﺎﯾﻢ را ﺑﮫ‬ ‫ﺷﻤﺎ ﺑﮕﻮﯾﻢ زﯾﺮا ﺳﺎﻋﺘﯽ ﮐﮫ ﻣﺮا از اﯾﻨﺠﺎ ﻣﯽ ﺑﺮﻧﺪ ﺗﺎ ﺷﮭﯿﺪم ﮐﻨﻨﺪ ﺑﮫ ﺳﺮﻋﺖ‬ ‫ﻧﺰدﯾﮏ ﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬از ﺷﻤﺎ ﺧﻮاھﺶ ﻣﯽ ﮐﻨﻢ ﮐﮫ اﺟﺎزه دھﯿﺪ ﭘﺴﺮﺗﺎن ﻣﺮا ﺑﮫ ﺻﺤﻨﮫ‬ ‫ﻣﺮﮔﻢ ھﻤﺮاھﯽ ﮐﻨﺪ و ﻧﮕﺬارد ﺟﻼداﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﮫ دﺳﺖ آﻧﮭﺎ ﺳﭙﺮده ﻣﯽ ﺷﻮم ﺑﺎﻻﺟﺒﺎر‬ ‫اﯾﻦ ﻟﺒﺎس را از ﺗﻨﻢ ﺑﯿﺮون آورﻧﺪ‪ .‬ھﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﯽ ﺧﻮاھﻢ ﺑﺪﻧﻢ را در ﭼﺎھﯽ ﺑﯿﻨﺪازﻧﺪ‬ ‫و آن را ﺑﺎ ﺳﻨﮓ و ﺧﺎک ﭘﺮ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﺳﮫ روز ﭘﺲ از ﻣﺮﮔﻢ‪ ،‬ﯾﮏ ﺧﺎﻧﻤﯽ ﺑﮫ اﯾﻨﺠﺎ‬ ‫ﻣﯿﺂﯾﺪ و ﺷﻤﺎرا ﻣﻼﻗﺎت ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﻟﻄﻔﺎً اﯾﻦ ﺑﺴﺘﮫ ای را ﮐﮫ ﺑﮫ ﺷﻤﺎ ﻣﯿﺪھﻢ‪ ،‬ﺗﺤﻮﯾﻞ او‬ ‫دھﯿﺪ‪ .‬آﺧﺮﯾﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎی ﻣﻦ آن اﺳﺖ ﮐﮫ از اﯾﻦ ﻟﺤﻈﮫ ﺑﮫ ﺑﻌﺪ ﺑﮫ ﮐﺴﯽ اﺟﺎزه ﻧﺪھﯿﺪ‬ ‫ﮐﮫ ﺑﮫ اﻃﺎق ﻣﻦ ﺑﯿﺎﯾﺪ‪ .‬از ﺣﺎﻻ ﺗﺎ زﻣﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﻣﯽ آﯾﻨﺪ ﻣﺮا از ﺧﺎﻧﮫ ﺷﻤﺎ ﺑﺒﺮﻧﺪ‬ ‫ﻧﮕﺬارﯾﺪ ﮐﺴﯽ ﻟﺤﻈﺎت دﻋﺎ و ﻣﻨﺎﺟﺎت و راز و ﻧﯿﺎز ﻣﺮا ﺑﺮھﻢ زﻧﺪ‪ .‬اﻣﺮوز ﻣﻦ‬ ‫ﻧﯿﺖ روزه دارم و اﯾﻦ روزه را ﻧﺨﻮاھﻢ ﺷﮑﺴﺖ ﺗﺎ وﻗﺘﯽ ﮐﮫ ﺑﺎ ﻣﺤﺒﻮﺑﻢ روﺑﺮو‬ ‫ﺷﻮم‪ «.‬و ﺳﭙﺲ ﺑﻤﻦ ﻓﺮﻣﻮد ﮐﮫ در اﻃﺎﻗﺶ را ﻗﻔﻞ ﮐﻨﻢ و آن را ﺑﺎز ﻧﮑﻨﻢ ﺗﺎ وﻗﺘﯿﮑﮫ‬ ‫ھﻨﮕﺎم ﻣﻔﺎرﻗﺘﺶ ﻓﺮا رﺳﺪ‪ .‬و از ﻣﻦ ﺧﻮاﺳﺖ ﮐﮫ ﺧﺒﺮ ﻗﺘﻠﺶ را ﭘﻨﮭﺎن دارم ﺗﺎ وﻗﺘﯽ‬ ‫ﮐﮫ ﺧﻮد دﺷﻤﻨﺎﻧﺶ آن را ﻓﺎش ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﻣﻦ در اﻃﺎﻗﺶ را ﻗﻔﻞ ﮐﺮدم و ﺑﺎ ﻗﻠﺒﯽ اﻧﺪوه‬ ‫ﺑﺎر ﺑﮫ اﻃﺎﻗﻢ ﺑﺮ ﮔﺸﺘﻢ و ﻣﺤﺰون و ﻏﻤﮕﯿﻦ در ﺑﺴﺘﺮم دراز ﮐﺸﯿﺪم‪ .‬ﺧﻮاﺑﻢ ﻧﻤﯿﺒﺮد‬ ‫ﻓﮑﺮ ﻧﺰدﯾﮏ ﺑﻮدن ﺷﮭﺎدﺗﺶ ﻗﻠﺐ ﻣﺮا ﻣﯽ ﻓﺸﺮد‪ .‬در آن ﺣﺎﻟﺖ ﯾﺄس و ﻧﺎ اﻣﯿﺪی دﻋﺎ‬ ‫ﻣﯿﮑﺮدم »ﺧﺪاﯾﺎ‪ ،‬ﺧﺪاﯾﺎ! اﮔﺮ ﺧﻮاﺳﺖ ﺗﻮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﯾﻦ ﺟﺎم ﺑﻼ را ﮐﮫ ﻟﺒﺎﻧﺶ ﻣﺸﺘﺎق‬ ‫ﻧﻮﺷﯿﺪن آﻧﺴﺖ‪ ،‬از او ﺑﮕﺮدان‪ «.‬ﻣﻦ ﻧﺘﻮاﺳﺘﻢ ﺧﻮدم را ﮐﻨﺘﺮل ﮐﻨﻢ آن روز و ﺷﺐ‬ ‫ﭼﻨﺪ ﺑﺎر دزدﮐﯽ ﺑﮫ ﭘﺸﺖ در اﻃﺎﻗﺶ رﻓﺘﻢ‪ ،‬آرام اﯾﺴﺘﺎدم و ﺑﺎ دﻗﺖ ﮔﻮش ﻣﯽ دادم‬ ‫‪63‬‬


‫ﮐﮫ ﺑﻔﮭﻤﻢ از زﺑﺎن او ﭼﮫ ﺟﺎری ﻣﯽ ﺷﻮد؟ ﻟﺤﻦ ﺻﺪای ﺟﺬاﺑﺶ ﮐﮫ در وﺻﻒ‬ ‫ﻣﺤﺒﻮﺑﺶ زﻣﺰﻣﮫ ﻣﯽ ﮐﺮد ﻣﺮا ﻣﺠﺬوب و ﻣﺴﺤﻮر ﻣﯽ ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬آﻧﻘﺪر آﺷﻔﺘﮫ و‬ ‫ﭘﺮﯾﺸﺎن ﺑﻮدم ﮐﮫ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻢ روی ﭘﺎی ﺧﻮد ﺑﺎﯾﺴﺘﻢ‪ .‬ﭼﮭﺎر ﺳﺎﻋﺖ ﭘﺲ از ﻏﺮوب‬ ‫آﻓﺘﺎب ﺻﺪای در را ﺷﻨﯿﺪم‪ ،‬ﻓﻮراً ﺑﮫ ﭘﯿﺶ ﭘﺴﺮم رﻓﺘﻢ و اورا از ﺧﻮاﺳﺘﮫ ھﺎی‬ ‫ﻃﺎھﺮه ﻣﻄﻠﻊ ﮐﺮدم‪ .‬او ﺗﻌﮭﺪ ﮐﺮد ﮐﮫ ھﻤﮫ ﺧﻮاﺳﺘﮫ ھﺎی اورا اﻧﺠﺎم ﺧﻮاھﺪ داد‪ .‬از‬ ‫ﻗﻀﺎ آن ﺷﺐ ﺷﻮھﺮم در ﺧﺎﻧﮫ ﻧﺒﻮد‪ ،‬ﭘﺴﺮم ﮐﮫ در ﺧﺎﻧﮫ را ﺑﺎز ﮐﺮد ﺑﮫ ﻣﻦ اﻃﻼع‬ ‫داد ﮐﮫ ﻓﺮاش ﺑﺎﺷﯽ ھﺎی ﻋﺰﯾﺰ ﺧﺎن ﺳﺮدار دم در اﯾﺴﺘﺎده اﻧﺪ و ﻣﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ‬ ‫ھﺮﭼﮫ زود ﺗﺮ ﻃﺎھﺮه ﺑﮫ آﻧﺎن ﺗﺤﻮﯾﻞ داده ﺷﻮد‪ .‬از اﯾﻦ ﺧﺒﺮ ﺳﺨﺖ وﺣﺸﺖ زده‬ ‫ﺷﺪم‪ .‬در ﺣﺎﻟﯿﮑﮫ ﭘﺎی ﻣﻦ ﺳﺴﺖ ﺷﺪه ﺑﻮد و ﻣﯽ ﻟﺮزﯾﺪ ﺑﮫ در اﻃﺎق ]ﻃﺎھﺮه[ رﻓﺘﻢ‬ ‫و ﺑﺎ دﺳﺖ ﻟﺮزان آن را ﺑﺎز ﮐﺮدم‪ .‬دﯾﺪم ﺣﺠﺎب ﺑﺮ رو ﺑﺴﺘﮫ و آﻣﺎده ﺑﺮای رﻓﺘﻦ‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬وﻗﺘﯽ وارد اﻃﺎق ﺷﺪم در اﻃﺎق داﺷﺖ ﻗﺪم ﻣﯿﺰد و ﮐﻠﻤﺎﺗﯽ را زﻣﺰﻣﮫ‬ ‫ﻣﯿﮑﺮد و ﺗﮑﺮار ﻣﯽ ﻧﻤﻮد ﮐﮫ ھﻢ ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ ﺣﺰن ﺑﻮد و ھﻢ ﭘﯿﺮوزی‪ .‬ﺑﻤﺤﺾ آﻧﮑﮫ‬ ‫ﻣﺮا دﯾﺪ ﺑﻄﺮﻓﻢ آﻣﺪ و ﻣﺮا ﺑﻮﺳﯿﺪ‪ ،‬ﮐﻠﯿﺪ ﺻﻨﺪو ﻗﭽﮫ ای را ﺑﺪﺳﺘﻢ داد و ﮔﻔﺖ در آن‬ ‫ﭼﻨﺪ ﭼﯿﺰ ﻧﺎﻗﺎﺑﻞ ﺑﻌﻨﻮان ﺧﺎﻃﺮه اﻗﺎﻣﺘﺶ در ﺧﺎﻧﮫ ام ﺑﯿﺎدﮔﺎر ﺑﺮای ﻣﻦ ﮔﺬاﺷﺘﮫ و‬ ‫ﮔﻔﺖ »ھﺮ وﻗﺖ اﯾﻦ ﺻﻨﺪوﻗﭽﮫ را ﺑﺎز ﻣﯽ ﮐﻨﯿﺪ و اﺷﯿﺎء درون آن را ﻧﮕﺎه ﻣﯿﮑﻨﯿﺪ‬ ‫اﻣﯿﺪ وارم ﯾﺎدی از ﻣﻦ ﺑﮑﻨﯿﺪ و در ﺷﺎدی ﻣﻦ ﺷﺎدی ﮐﻨﯿﺪ‪ «.‬ﺑﺎ اﯾﻦ ﮐﻠﻤﺎت آﺧﺮﯾﻦ‬ ‫ﺧﺪاﺣﺎﻓﻈﯽ را ﺑﺎ ﻣﻦ ﮐﺮد و ﺑﮫ ھﻤﺮاه ﭘﺴﺮم از ﻧﻈﺮم ﻧﺎ ﭘﺪﯾﺪ ﺷﺪ‪ .‬در آن ﻟﺤﻈﮫ ﮐﮫ‬ ‫ھﯿﮑﻞ زﯾﺒﺎﯾﺶ ﮐﻢ ﮐﻢ دور ﻣﯽ ﺷﺪ و از ﻧﻈﺮم ﻣﺤﻮ ﻣﯽ ﮔﺸﺖ ﭼﮫ ﺣﺎﻟﯽ داﺷﺘﻢ ﺧﺪا‬ ‫ﻣﯿﺪاﻧﺪ‪ .‬ﻃﺎھﺮه ﺑﺮ اﺳﺒﯽ ﮐﮫ ﺳﺮدار ﻓﺮﺳﺘﺎده ﺑﻮد ﺳﻮار ﺷﺪ و ﺑﺎ ﭘﺴﺮ ﻣﻦ و ﺳﺎﯾﺮ‬ ‫ﻓﺮاش ھﺎ رﻓﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫" ﺳﮫ ﺳﺎﻋﺖ ﺑﻌﺪ ﭘﺴﺮم ﺑﺮﮔﺸﺖ و ﺻﻮرﺗﺶ از اﺷﮏ ھﺎﯾﺶ ﺧﯿﺲ ﺷﺪه ﺑﻮد و ﺑﮫ‬ ‫ﺳﺮدار و اﻓﺴﺮان ﭘﺴﺖ و ﻓﺮو ﻣﺎﯾﮫ اش ﻟﻌﻨﺖ ﻣﯽ ﻓﺮﺳﺘﺎد‪ .‬ﺳﻌﯽ ﮐﺮدم او را آرام‬ ‫ﮐﻨﻢ‪ ،‬او را ﭘﮭﻠﻮی ﺧﻮد ﻧﺸﺎﻧﺪم و ﺷﺮح ﻗﻀﯿﮫ ﻣﺮگ ﻃﺎھﺮه را ﭘﺮﺳﯿﺪم‪ .‬در ﺣﺎﻟﯿﮑﮫ‬ ‫زار زار ﻣﯽ ﮔﺮﯾﺴﺖ‪ ،‬ﮔﻔﺖ ﻣﺎدر آﻧﭽﮫ را ﺑﭽﺸﻢ دﯾﺪم ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﻢ ﺑﯿﺎن ﮐﻨﻢ‪ .‬وﻗﺘﯽ‬ ‫ﭘﺴﺮم آن داﺳﺘﺎن ﻏﻢ اﻧﮕﯿﺰ را ﺑﯿﺎن ﻣﯽ ﮐﺮد ﻣﻦ ﺑﺸﺪت ﻣﯽ ﮔﺮﯾﺴﺘﻢ‪ ،‬از ﺷﺪت ﺗﺄﺛﺮ‬ ‫ﺑﯿﮭﻮش ﺑﺮ روی زﻣﯿﻦ اﻓﺘﺎدم‪ .‬وﻗﺘﯽ ﺑﮭﻮش آﻣﺪم‪ ،‬دﯾﺪم او ھﻢ ﻣﺜﻞ ﻣﻦ دردﻣﻨﺪ و‬ ‫ﻧﺎﻻن اﺳﺖ و ﺑﺮ روی ﺗﺨﺖ اﻓﺘﺎده و زار زار ﮔﺮﯾﮫ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﻣﺸﺎھﺪه ﺣﺎل و‬ ‫ﮔﺮﯾﮫ ﻣﻦ‪ ،‬ﺑﮫ ﭘﯿﺸﻢ آﻣﺪ و ﮔﻔﺖ ﻣﺎدر ﮔﺮﯾﮫ ﻧﮑﻦ‪ ،‬اﯾﻦ ﮔﺮﯾﮫ ﻣﺎ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﻣﺎرا‬ ‫ﻟﻮدھﺪ‪....‬اﯾﻦ ﮐﻠﻤﺎت ﭘﺴﺮم ﺳﺒﺐ ﺷﺪ ﮐﮫ ھﯿﺠﺎن ﻗﻠﺒﻢ ﮐﻤﯽ آرام ﺷﺪ‪ .‬آﻧﮕﺎه ﺟﻌﺒﮫ ای‬ ‫ﮐﮫ ﻃﺎھﺮه ﺑﻤﻦ داده ﺑﻮد ﺑﺎز ﮐﺮدم درآن ﯾﮏ ﺷﯿﺸﮫ از ﺑﮭﺘﺮﯾﻦ ﻋﻄﺮ‪ ،‬و ﭘﮭﻠﻮی آن‬ ‫ﺗﺴﺒﯿﺤﯽ و ﮔﺮدن ﺑﻨﺪی از ﻣﺮﺟﺎن و ﺳﮫ ﻋﺪد اﻧﮕﺸﺘﺮی از ﻓﯿﺮوزه و ﻋﻘﯿﻖ و‬ ‫ﯾﺎﻗﻮت ﺑﻮد‪"...‬ﻃﺎھﺮه وﻗﺘﯽ ﺷﮭﯿﺪ ﺷﺪ ‪ 36‬ﺳﺎل داﺷﺖ‪) .‬ﻣﻄﺎﻟﻊ اﻻﻧﻮار‪ ،‬ﺗﺎرﯾﺦ ﻧﺒﯿﻞ‬ ‫اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ‪Dawn Breakers ،‬ﺻﺺ ‪( 622 -629‬‬

‫‪64‬‬


‫ورود ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﺳﺎل ‪1911‬ﺗﺎ ‪ 1913‬ﻣﯿﻼدی از ﺻﻔﺤﺎت اروﭘﺎ و‬ ‫آﻣﺮﯾﮑﺎ دﯾﺪن ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ھﺮ ﺟﺎ وارد ﺷﺪﻧﺪ ﺑﺎ اﺣﺘﺮام ﮐﺎﻣﻞ ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﮫ ﺷﺪﻧﺪ و ھﻤﮫ ﺟﺎ‬ ‫اورا ﺑﻌﻨﻮان "ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﺷﺮق"‪" ،‬ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﺻﻠﺢ" ﻣﻌﺮﻓﯽ ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﺴﯿﺎری از ﺷﺨﺼﯿﺖ‬ ‫ھﺎی ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ اورا ﺷﺨﺼﯿﺘﯽ ﻓﻮق اﻟﻌﺎده واﻻ ﻣﯿﺪاﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﺮای‬ ‫ﻧﻤﻮﻧﮫ‪ ،‬ﮔﺮاھﺎم ﺑﻞ‪ ،‬ﻣﺨﺘﺮع ﺗﻠﻔﻦ‪ ،‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء را ﺑﮫ ﺧﺎﻧﮫ ﺧﻮد دﻋﻮت ﮐﺮد و ﻧﻔﻮﺳﯽ‬ ‫ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ در ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن را دﻋﻮت ﻧﻤﻮد ﮐﮫ ﺑﺎ آن ﻣﺠﻤﻊ ﺑﯿﺎﯾﻨﺪ ﺗﺎ ﺳﺨﻨﺎن‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء را ﺑﺸﻨﻮﻧﺪ‪ .‬ادﯾﺴﻮن ﮐﺎﺷﻒ ﺑﺮق و ‪ 300‬اﮐﺘﺸﺎف دﯾﮕﺮ ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء را در ﻧﯿﻮﯾﻮرک ﻣﻼﻗﺎت ﮐﺮد و ﺗﺄﺛﯿﺮی ﮐﮫ اﯾﻦ ﻣﻼﻗﺎت ﺑﺮ او داﺷﺖ ﺗﺎ‬ ‫ﺑﺪﯾﻦ ﺣﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ اﻇﮭﺎر داﺷﺖ وﻗﺘﯽ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء را دﯾﺪم ﻣﻨﺸﺎء اﻟﮭﺎم ﺧﻮدرا ﺷﻨﺎﺧﺘﻢ‪.‬‬ ‫و ﺧﻠﯿﻞ ﺟﺒﺮان ﻟﺒﻨﺎﻧﯽ اﻻﺻﻞ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه ﻣﻌﺮوف وﻣﺤﺒﻮب در آﻣﺮﯾﮑﺎ ﮔﻔﺖ ﮐﮫ وﻗﺘﯽ‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء را ﻣﻼﻗﺎت ﮐﺮدم "روح اﻟﻘﺪس را در وﺟﻮد او دﯾﺪم‪ ".‬ﺧﻠﯿﻞ ﺟﺒﺮان‬ ‫ﮐﺘﺎب "ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ" را ﻧﻮﺷﺖ ﮐﮫ اﺛﺮ ﻣﻌﺮوف اوﺳﺖ ﮐﮫ ﭼﻨﺪ ﺑﺎر ﺑﮫ ﭼﺎپ رﺳﯿﺪ و در‬ ‫ﯾﮏ ﻧﺸﺮ آن ﭘﻨﺞ ﻣﯿﻠﯿﻮن ﻧﺴﺨﮫ ﺑﮫ ﭼﺎپ رﺳﯿﺪ‪ .‬ﺑﺴﯿﺎری ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎورﻧﺪ ﮐﮫ ﺧﻠﯿﻞ‬ ‫ﺟﺒﺮان ﮐﺘﺎب "ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ" را ﺑﺎ اﻟﮭﺎم از ﺷﺨﺼﯿﺖ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻧﻮﺷﺘﮫ‪ .‬ﺑﺮای‬ ‫رﻋﺎﯾﺖ اﺧﺘﺼﺎر ﺑﮫ ذﮐﺮ اﯾﻦ ﭼﻨﺪ ﻧﻔﺮ اﮐﺘﻔﺎ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ واﻻ ﻣﯽ ﺗﻮان ﻓﮭﺮﺳﺘﯽ‬ ‫ﻃﻮﻻﻧﯽ از ﺷﺨﺼﯿﺖ ھﺎی ﺑﺮ ﺟﺴﺘﮫ ﻋﻠﻤﯽ‪ ،‬ادﺑﯽ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﺋﯽ‪ ،‬ﻣﺬھﺒﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ‬ ‫اراﺋﮫ ﻧﻤﻮد ﮐﮫ ﺑﯿﻨﺶ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء را در ﻣﺴﺎﺋﻞ روﺣﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻓﻠﺴﻔﯽ‪ ،‬ﻣﺬھﺒﯽ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﺋﯽ‪،‬‬ ‫ﺳﯿﺎﺳﯽ و آﯾﻨﺪه ﻧﮕﺮی ﺑﯿﻨﻈﯿﺮ داﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬در ﮐﻨﮕﺮه ﺻﻠﺢ ﮐﮫ در ﻧﯿﻮﯾﻮرک ﺗﺸﮑﯿﻞ‬ ‫ﺷﺪ ﺑﺎ آﻧﮑﮫ اﺻﻼً ﻣﺮﺳﻮم ﻧﺒﻮد ﺑﺮای ﮐﺴﯽ در اﯾﻦ ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ ﺑﻠﻨﺪ ﺷﻮﻧﺪ ﭼﻮن ﻣﺠﻤﻊ‬ ‫ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺑﻮد و ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن از ﺑﺴﯿﺎری از اﯾﺎﻻت ﻣﺠﺘﻤﻊ ﺑﻮدﻧﺪ وﻟﯽ وﻗﺘﯽ ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء وارد ﺷﺪ ھﻤﮫ ﺑﮫ اﺣﺘﺮام او ﺑﭙﺎ ﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﻄﻮر ﺧﻼﺻﮫ ورود ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ ﻣﻤﺎ ﻟﮏ اروﭘﺎﺋﯽ و اﯾﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه آﻣﺮﯾﮑﺎ ﻏﻮﻏﺎﺋﯽ ﺑﺮ اﻧﮕﯿﺨﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﺷﺮح آن در اﯾﻦ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﻧﮕﻨﺠﺪ‪ .‬در ﮐﻨﯿﺴﮫ و ﮐﻠﯿﺴﺎ‪ ،‬در اﻧﺠﻤﻦ و داﻧﺸﮕﺎه‪ ،‬در‬ ‫ﻣﺠﺎﻣﻊ ﻣﺎدﯾﻮن و روﺣﺎﻧﯿﻮن‪ ،‬در روز ﻧﺎﻣﮫ و ﻣﺠﻠﮫ ﺣﻀﺮﺗﺶ را ﺑﮫ ﻧﺎم "ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ"‬ ‫ﻧﺎم ﺑﺮدﻧﺪ ﺑﺎ آﻧﮑﮫ ھﯿﭽﮑﺪام ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﺒﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺗﺎ آﻧﮑﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﯾﮏ ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ‬ ‫رﺳﺎﻧﮫ ھﺎی ﮔﺮوھﯽ ﻓﺮﻣﻮد ﻣﻦ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﻧﯿﺴﺘﻢ‪ .‬ﻣﻨﻈﻮر آن ﺑﻮد ﮐﮫ او را ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ‬ ‫ﻧﺨﻮاﻧﻨﺪ ﭼﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ دراﯾﻦ ﻋﺼﺮ ﻧﻮﯾﻦ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ اﺳﺖ و اﯾﺸﺎن‬ ‫ﻣﻨﺎدی ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ آن ﻣﻈﮭﺮ ﮐﺒﺮﯾﺎﺳﺖ‪ .‬ﺷﮕﻔﺖ آﻧﮑﮫ ﻓﺮدای آن روز ھﻤﮫ روزﻧﺎﻣﮫ ھﺎ‬ ‫ﻧﻮﺷﺘﻨﺪ "ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﮔﻔﺖ ﻣﻦ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﻧﯿﺴﺘﻢ‪ ".‬رﺳﺎﻧﮫ ھﺎی ﮔﺮوھﯽ ھﯿﭻ ﻋﻨﻮان دﯾﮕﺮی‬ ‫را ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺟﻼﻟﺖ ﻣﻘﺎم او ﻧﻤﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ازاﯾﻨﺮو ﺑﺎ وﺟﻮد آﮔﺎھﯽ از ﺧﻮاﺳﺘﮫ‬ ‫اﯾﺸﺎن ھﻤﺎن ﮐﻠﻤﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ را ﺑﮑﺎر ﺑﺮدﻧﺪ‪.‬‬

‫‪65‬‬


‫ﺑﺮای آﻧﮑﮫ ﺑﺪاﻧﯿﻢ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﮐﮫ از ﺷﺮق ﻓﺮو اﻓﺘﺎده ﺑﮫ ﻏﺮب ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﮫ ﺳﻔﺮ‬ ‫ﮐﺮده ﺑﻮدﻧﺪ ﺣﺎﻣﻞ ﭼﮫ ﭘﯿﺎﻣﯽ ﺑﺮای اھﻞ ﻣﻐﺮب زﻣﯿﻦ ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﮭﺘﺮاﺳﺖ از ﺑﯿﺎﻧﺎت‬ ‫ﺧﻮد آن ﺣﻀﺮت ﮐﮫ در ﺟﻮاب ھﻤﯿﻦ ﺳﺆال ﺑﺮﺧﯽ روزﻧﺎﻣﮫ ﻧﮕﺎران ﮔﻔﺘﮫ ﺷﺪه‪ ،‬از‬ ‫ﮐﺘﺎب "ﺑﺪاﯾﻊ آﻻﺛﺎر" ﻧﻘﻞ ﻗﻮل ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‪ .‬در ورود ﺑﮫ ﻟﻨﺪن "‪ .‬ﺑﻌﻀﻲ از روزﻧﺎﻣﮫ‬ ‫ﻧﻮﯾﺴﮭﺎ ﻣﺸﺮف ﺷﺪﻧﺪ و از ﺟﻤﻠﮫ ﻣﻘﺎﻻت ﻣﺒﺎرﻛﮫ ﺧﻄﺎب ﺑﺂﻧﮭﺎ اﯾﻦ ﺑﻮد ﻛﮫ ﭼﻮن‬ ‫ﭘﺮﺳﯿﺪﻧﺪ وﺟﻮد ﻣﺒﺎرك از ﻛﺠﺎ ﺗﺸﺮﯾﻒ ﻣﻲ آورﻧﺪ و ﻣﻘﺼﺪ ﻣﺒﺎرك از اﯾﻦ ﺳﻔﺮ‬ ‫ﭼﯿﺴﺖ‪ ،‬ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ‪ »:‬از آﻣﺮﯾﻜﺎ ﻣﯿﺂﯾﻢ ﻧﮫ ﻣﺎه در ﺻﻔﺤﺎت آﻣﺮﯾﻜﺎ ﺑﻮدم ﺑﮭﺮ ﺷﮭﺮي‬ ‫رﻓﺘﻢ در ﻛﻨﺎﺋﺲ و ﻣﺠﺎﻣﻊ ھﺮ ﻣﺪﯾﻨﮫ اي ﺻﺤﺒﺖ داﺷﺘﻢ و در ﻛﻨﻔﺮاﻧﺴﮭﺎي ﻋﺪﯾﺪه‬ ‫ﻣﺜﻞ ﻛﻨﻔﺮاﻧﺲ ﻟﻚ ﻣﮭﺎﻧﮓ ﻣﺪﻋﻮ ﺑﻮدم و در داراﻟﻔﻨﻮن ھﺎ )داﻧﺸﮕﺎه ھﺎ( ﺣﺎﺿﺮ‬ ‫ھﻤﮫ ﺟﺎ ﺑﺪﻋﻮت ﺑﺮاي ﺻﺤﺒﺖ رﻓﺘﻢ و اﺳﺎس ﮔﻔﺘﮕﻮی ﻣﻦ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ‬ ‫ﺑﻮد ﻛﮫ ﺑﻤﻮﺟﺐ آن ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﻛﻞ را دﻋﻮت ﻧﻤﻮدم ﺑﺼﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺑﯿﻦ ادﯾﺎن وﺻﻠﺢ‬ ‫ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺑﯿﻦ اﺟﻨﺎس و ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺑﯿﻦ دول و اﻗﺎﻟﯿﻢ و دﻻﺋﻞ ﺑﺮ وﺟﻮب ﺻﻠﺢ‬ ‫اﻗﺎﻣﮫ ﻧﻤﻮدم و ﺑﺒﺮاھﯿﻦ ﻋﻘﻠﯿﮫ ﺛﺎﺑﺖ و ﻣﺤﻘﻖ داﺷﺘﻢ ﻛﮫ اﻣﺮوز اﻋﻈﻢ و اﻟﺰم اﻣﻮر‬ ‫ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ اﺳﺖ و ﺳﺒﺐ آﺳﺎﯾﺶ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﻲ و اﻋﻈﻢ وﺳﯿﻠﮫ ﺣﻞ ﻣﺸﻜﻼت‪.‬‬ ‫زﯾﺮا اﯾﻦ ﻗﺮن ﻗﺮن اﻧﻮار اﺳﺖ ﻗﺮن ﺗﺮﻗﯽ ﻋﻘﻮل و اﻓﻜﺎر اﺳﺖ ﻗﺮن ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻧﻔﻮس‬ ‫و ارواﺣﺴﺖ ﻗﺮن ﻇﮭﻮر اﺳﺮار ﻛﺎﺋﻨﺎﺗﺴﺖ و ﻋﺼﺮ ﻃﻠﻮع ﺷﻤﺲ ﺣﻘﯿﻘﺖ اﺳﺖ‬ ‫ﻋﺼﺮ ﺻﻠﺢ و ﺳﻼم اﺳﺖ و ﻣﺤﺒﺖ و ��ﻟﺘﯿﺎم‪ .‬ﺳﺰاوار اﯾﻨﺴﺖ ﻛﮫ در ﭼﻨﯿﻦ ﻋﺼﺮی‬ ‫ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻠﻞ ﻣﺘﻔﻖ ﺷﻮﻧﺪ ﺟﻤﯿﻊ ادﯾﺎن ﻣﺘﺤﺪ ﮔﺮدﻧﺪ اﻗﺎﻟﯿﻢ اﻗﻠﯿﻢ واﺣﺪ ﺷﻮد ﭼﮫ ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺣﻜﻢ ﺷﺠﺮه واﺣﺪه دارد و ادﯾﺎن و ﻣﻠﻞ ﺑﻤﺜﺎﺑﮫ اﻏﺼﺎن و اﻓﻨﺎن آن‪ .‬ﭘﺲ‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ در ﻧﮭﺎﯾﺖ اﻟﻔﺖ ﺑﺎﺷﻨﺪ از ﺣﺮارت ﺷﻤﺲ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﯾﺎﺑﻨﺪ و ازﺑﺎران‬ ‫ﻣﻮھﺒﺖ ﻧﺸﻮ و ﻧﻤﺎ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﺗﺎ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻧﻮراﻧﻲ ﺷﻮد و رﺣﻤﺎﻧﻲ ﮔﺮدد و ﻧﮭﺎﯾﺖ‬ ‫اﺗﻔﺎق ﺑﯿﻦ ﺑﺸﺮ ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد و اﺗﺤﺎد ﺑﯿﻦ ﻣﻠﻞ ﺗﺤﻘﻖ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬ﻓﻲ اﻟﺤﻘﯿﻘﮫ ﻣﺠﺎﻣﻊ‬ ‫ﺻﻠﺢ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻨﻌﻘﺪ و ﻧﻔﻮس ﺧﯿﻠﻲ ﻃﺎﻟﺐ و ﺑﺎ ﻧﮭﺎﯾﺖ اذﻋﺎن اﯾﻦ ﻧﺪا را اﺳﺘﻤﺎع‬ ‫ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﺣﺎل ﺑﮫ اروﭘﺎ آﻣﺪم ‪....‬اﯾﻦ اﺳﺎس ﻣﺘﯿﻦ ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻛﮫ ﺑﻨﯿﺎن آﺳﺎﯾﺶ‬ ‫ﻧﻮع اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ در اﯾﻨﺠﺎ ﺗﺄ ﺳﯿﺲ ﺷﻮد ﺣﺮب ﺑﺎﻟﻜﺎن ﺑﺎﻧﺘﮭﯽ رﺳﺪ و ﺣﻘﻮق‬ ‫ﻃﺮﻓﯿﻦ ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﺎﻧﺪ و ﻣﺤﺎﻓﻈﮫ ﮔﺮدد واﻻ ﺷﺮاره اش ﻋﺎﻟﻢ ﮔﯿﺮﺷﻮد ﻋﻠﻲ‬ ‫اﻟﺨﺼﻮص اروﭘﺎ ﻛﮫ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺟﺒﮫ ﺧﺎﻧﮫ ﭘﺮازﻣﻮاد اﻟﺘﮭﺎﺑﯿﮫ اﺳﺖ و ﻣﻨﺘﻈﺮ ﯾﻚ ﺷﺮاره‬ ‫ﻛﮫ اروﭘﺎ را زﯾﺮ و زﺑﺮ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﭘﺲ ﭼﺎره ﺟﺰ ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻧﻤﺎﻧﺪ‪ .‬اﻣﺮوز اﯾﻦ اﻣﺮ‬ ‫اﻋﻈﻢ اﻣﻮر اﺳﺖ از ﺧﺪا ﻣﯿﺨﻮاھﻢ ﻛﮫ ﻣﯿﺴﺮ ﺷﻮد آﻣﺮﯾﻜﺎ و اروﭘﺎ در ﻣﺪﻧﯿﺖ ﻣﺎدﯾﮫ‬ ‫ﻧﮭﺎﯾﺖ ﺗﺮﻗﯽ ﻧﻤﻮده‪ .‬روز ﺑﺮوز در ﺗﺮﻗﯿﺴﺖ اﻣﯿﺪ اﺳﺖ ﻣﺪﻧﯿﺖ اﻟﮭﯿﮫ ﻧﯿﺰ دراﯾﻦ‬ ‫ﻣﻤﺎﻟﻚ ﺗﺄﺳﯿﺲ ﺷﻮد ﯾﻌﻨﯽ ﻣﺪﻧﯿﺘﯽ ﻛﮫ ‪ ...‬ﺗﻌﻠﻖ ﺑﻌﺎﻟﻢ اﺧﻼق و ﺗﺮﺑﯿﺖ روﺣﺎﻧﯽ دارد‬ ‫و ﺳﺒﺐ ﺗﺮﻗﯿﺎت ﻣﻌﻨﻮﯾﮫ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯿﺴﺖ‪) "«.‬ﺑﺪاﯾﻊ آﻻﺛﺎر‪ ،‬ﺟﻠﺪ دوم‪ ،‬ﺻﺺ ‪– 39‬‬ ‫‪(40‬‬

‫ﻧﮑﺘﮫ ﺑﺴﯿﺎر ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﮫ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء اﻧﺬار از ﺟﻨﮓ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و‬ ‫اﺣﺘﻤﺎل وﻗﻮع ﻣﺼﯿﺒﺖ ﺑﺎر ﺟﻨﮓ ﺟﮭﺎﻧﯽ اول را ﺧﺒﺮ ﻣﯽ دھﺪ و اﻇﮭﺎر اﻣﯿﺪواری‬ ‫‪66‬‬


‫ﻣﯿﮑﻨﺪ ﮐﮫ اﯾﻦ ﻓﺎﺟﻌﮫ اﺗﻔﺎق ﻧﯿﻔﺘﺪ‪ ،‬ﭼﮫ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﺣﺮب ﺑﺎﻟﻜﺎن ﺑﺎﻧﺘﮭﻲ رﺳﺪ و‬ ‫ﺣﻘﻮق ﻃﺮﻓﯿﻦ ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﺎﻧﺪ و ﻣﺤﺎﻓﻈﮫ ﮔﺮدد واﻻ ﺷﺮاره اش ﻋﺎﻟﻢ ﮔﯿﺮﺷﻮد ﻋﻠﻲ‬ ‫اﻟﺨﺼﻮص اروﭘﺎ ﻛﮫ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺟﺒﮫ ﺧﺎﻧﮫ ﭘﺮ از ﻣﻮاد اﻟﺘﮭﺎﺑﯿﮫ اﺳﺖ و ﻣﻨﺘﻈﺮ ﯾﻚ‬ ‫ﺷﺮاره ﻛﮫ اروﭘﺎ را زﯾﺮ و زﺑﺮ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ".‬از اﯾﻨﺮوﺳﺖ ﮐﮫ اﯾﻦ ھﻤﮫ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﺑﺮ ﻟﺰوم‬ ‫ﺻﻠﺢ دارد و ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﭘﺲ ﭼﺎره ﺟﺰ ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻧﻤﺎﻧﺪ‪ ".‬در ﮐﺎﻧﺎدا ﺑﮫ‬ ‫ﺧﺒﺮ ﻧﮕﺎر روزﻧﺎﻣﮫ ﻣﻮﻧﺘﺮال ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﮐﮫ ﺟﻨﮓ ﺑﺎﻟﮑﺎن ﻣﻨﺘﮭﯽ ﺑﮫ ﺟﻨﮓ ﺟﮭﺎﻧﯽ‬ ‫ﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﮐﮫ‬ ‫ﺷﺪ‪،‬‬ ‫ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء آن داﻧﺎی ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن ﺑﺎ ﺑﯿﻨﺶ ﺣﯿﺮت اﻧﮕﯿﺰی ﮐﮫ در ﺑﺴﯿﺎری از‬ ‫زﻣﯿﻨﮫ ھﺎ داﺷﺘﻨﺪ ﻣﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ ھﺮ ﭼﻨﺪ "آﻣﺮﯾﻜﺎ و اروﭘﺎ در ﻣﺪﻧﯿﺖ ﻣﺎدﯾﮫ ﻧﮭﺎﯾﺖ‬ ‫ﺗﺮﻗﻲ ﻧﻤﻮده" وﻟﯽ از ﻧﻈﺮ ﻣﻌﻨﻮی و اﺧﻼﻗﯽ دارای ﮐﻤﺒﻮد اﺳﺖ‪ .‬و ﻣﯿﺪاﻧﺴﺘﻨﺪ‬ ‫ﺗﺮﻗﯿﺎت ﻋﻠﻤﯽ و ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژی ﺑﺪون ﻣﺪﻧﯿﺖ ﻣﻌﻨﻮی ﻓﺠﺎﯾﻌﯽ را ﺑﺒﺎر ﺧﻮاھﺪ آورد و‬ ‫اﺧﻄﺎر ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﮐﮫ اروﭘﺎ اﯾﻦ "ﺟﺒﮫ ﺧﺎﻧﮫ ﭘﺮازﻣﻮاد اﻟﺘﮭﺎﺑﯿﮫ" ﺑﺎ "ﯾﻚ ﺷﺮاره زﯾﺮ و‬ ‫زﺑﺮ" ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ ،‬ھﻤﺎﻧﻄﻮرھﻢ ﺷﺪ‪ .‬در ﺳﺎرارﯾﻮو در ﺑﺰﻧﯿﺎ ﯾﮏ ﮔﻠﻮﻟﮫ ﺧﺎﻟﯽ ﺷﺪ و‬ ‫وﻟﯿﻌﮭﺪ ﻧﻤﺴﮫ )اﻃﺮﯾﺶ و ﻣﺠﺎرﺳﺘﺎن اﻣﺮوزه( ﺑﮫ ﻗﺘﻞ رﺳﯿﺪ و ﺟﻨﮓ ﺟﮭﺎﻧﯽ اول‬ ‫ﺷﻌﻠﮫ ور ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ﻣﻦ ﺟﺎﺋﯽ را ﮐﮫ درﺳﺖ در آن ﻧﻘﻄﮫ در ﺳﺎرارﯾﻮو وﻟﯿﻌﮭﺪ‬ ‫اﻣﭙﺮاﻃﻮری اﻃﺮﯾﺶ ﺗﺮور ﺷﺪه ﺑﻮد را از ﻧﺰدﯾﮏ دﯾﺪم‪ .‬اﯾﻦ دوﻟﺘﻤﺮدان ﻣﻐﺮور‬ ‫ھﺮﮔﺰ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺘﺪ درک ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ ﺟﻨﮓ ﺑﺎﻟﮑﺎن ﻣﻨﺘﮭﯽ ﺑﮫ ﺟﻨﮓ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮔﺮدد و‬ ‫‪ 32‬ﻣﻠﺖ ﺑﮫ اﯾﻦ ﺟﻨﮓ ﺧﺎﻧﻤﺎﻧﺴﻮز ﮐﺸﯿﺪه ﺷﻮﻧﺪ و ﻣﯿﻠﯿﻮن ھﺎ ﻧﻔﻮس ﻣﻘﺘﻮل و‬ ‫ﻣﻌﯿﻮب و ﻣﻔﻠﻮک ﮔﺮدﻧﺪ و ھﺰاران ﺧﺎﻧﮫ ﺧﺮاب ﮔﺮدد و اﺛﺮات ﻧﺎ ﻣﻄﻠﻮب رواﻧﯽ‪،‬‬ ‫اﻗﺘﺼﺎدی‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺗﻠﻔﺎت ﺟﺎﻧﯽ اروﭘﺎ را ﺑﯿﭽﺎره و زﺑﻮن ﺳﺎزد‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‬ ‫ﻧﺒﺾ ﻋﺎﻟﻢ را در دﺳﺖ داﺷﺖ و از ﺿﺮﺑﺎن ﻗﻠﺐ آن آﮔﺎه ﺑﻮد‪ .‬ازاﯾﻨﺮو اروﭘﺎﺋﯿﺎن‬ ‫را ﻧﺼﯿﺤﺖ ﻓﺮﻣﻮد ﮐﮫ ﻋﺪاﻟﺖ را اﺟﺮا ﮐﻨﻨﺪ ﺗﺎ "ﺣﻘﻮق ﻃﺮﻓﯿﻦ ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﺎﻧﺪ و‬ ‫ﻣﺤﺎﻓﻈﮫ ﮔﺮدد‪ ".‬و اﺑﺮاز اﻣﯿﺪواری ﮐﺮد ﮐﮫ "ﺣﺮب ﺑﺎﻟﻜﺎن ﺑﺎﻧﺘﮭﻲ رﺳﺪ‪ ".‬زﯾﺮا‬ ‫ﻣﯿﺪاﻧﺴﺖ ﮐﮫ اﮔﺮ ﻏﻔﻠﺖ ﮐﻨﻨﺪ و ﻋﺪاﻟﺖ را اﺟﺮا ﻧﮑﻨﻨﺪ "واﻻ ﺷﺮاره اش ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫ﮔﯿﺮﺷﻮد‪".‬‬ ‫ھﺮ ﭼﻨﺪ ﻣﺮدم اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ ﺑﺎ اﺣﺘﺮام و ﺷﮕﻔﺘﯽ ﺑﮫ ﺳﺨﻨﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‬ ‫ﮔﻮش ﻣﯿﺪادﻧﺪ وﻟﯽ دوﻟﺘﻤﺮدان و ﺳﯿﺎﺳﺘﻤﺪاران و ﻗﺪرﺗﻤﻨﺪان آن ﭼﻨﺎن در ﻏﻤﺮات‬ ‫ﺗﻤﺪن ﻣﺎدی ﻏﺮق و درﭼﺎرﭼﻮب ﻧﻈﺎﻣﺎت ﻓﺮﺳﻮده ﮔﺮﻓﺘﺎر ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﻧﺪای‬ ‫ﺟﺎﻧﻔﺰای ﺻﻠﺢ را ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎ ﺻﺪای رﺳﺎ در ﻣﺠﺎﻣﻊ ﮐﺒﺮی و ﮐﻠﯿﺴﺎ‬ ‫ھﺎ و داﻧﺸﮕﺎه ھﺎ ﺑﻠﻨﺪ ﮐﺮده ﺑﻮد درک ﮐﻨﻨﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ دﭼﺎر ﭼﻨﺎن ﻣﺼﯿﺒﺖ و‬ ‫ﻓﻼﮐﺖ و ﺷﻘﺎوﺗﯽ ﮔﺮدﯾﺪﻧﺪ ﮐﮫ در ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﯽ ﻧﻈﯿﺮ ﺑﻮد‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء وﻗﻮع ﺟﻨﮓ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ را ﻣﯿﺪﯾﺪ و ﺳﯿﺎﺳﺘﻤﺪاران ﮐﻮﺗﮫ ﻧﻈ ﺮ از آن ﺑﯿﺨﺒﺮ ﺑﻮدﻧﺪ وﻟﯽ ﺳﻌﯽ ﮐﺮد از‬ ‫وﻗﻮع ﺟﻨﮓ ﺧﺎﻧﻤﺎن ﺑﺮاﻧﺪاز ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی ﮐﻨﺪ وﻟﯽ ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﮫ آن ﮐﻮﺗﮫ ﻓﮑﺮان ﻣﺘﻮﺟﮫ‬ ‫اھﻤﯿﺖ ﺳﺨﻨﺎن آن داﻧﺎی ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن ﻧﺸﺪﻧﺪ و در ﻧﺘﺠﮫ دﭼﺎر ﻓﻼﮐﺘﯽ ﻧﮑﺒﺖ ﺑﺎر‬ ‫‪67‬‬


‫ﮔﺮدﯾﺪﻧﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﺳﺨﻨﺎﻧﯽ ﺧﻄﺎب ﺑﮫ اھﻞ ﻋﺎﻟﻢ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬ ‫"‪....‬ﻣﻦ در ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺠﺎﻣﻊ ﻓﺮﯾﺎد زدم ﮐﮫ ای ﻋﻘﻼی ﻋﺎﻟﻢ و ای ﻓﻼﺳﻔﮫ ﻏﺮب و ای‬ ‫داﻧﺎﯾﺎن روی زﻣﯿﻦ‪ ،‬اﺑﺮ ﺗﺎرﯾﮑﯽ در ﭘﯽ ﮐﮫ اﻓﻖ اﻧﺴﺎﻧﯽ را اﺣﺎﻃﮫ ﻧﻤﺎﯾﺪ وﻃﻮﻓﺎن‬ ‫ﺷﺪﯾﺪی در ﻋﻘﺐ ﮐﮫ ﮐﺸﺘﯽ ھﺎی ﺣﯿﺎت ﺑﺸﺮ را درھﻢ ﺷﮑﻨﺪ و ﺳﯿﻞ ﺷﺪﯾﺪی‬ ‫ﻋﻨﻘﺮﯾﺐ ﻣﺪن و دﯾﺎر اروپ را اﺣﺎﻃﮫ ﮐﻨﺪ ﭘﺲ ﺑﯿﺪار ﺷﻮﯾﺪ ﺑﯿﺪار ﺷﻮﯾﺪ ھﺸﯿﺎر‬ ‫ﮔﺮدﯾﺪ ھﺸﯿﺎر ﮔﺮدﯾﺪ ﺗﺎ ﺟﻤﯿﻊ ﺑﮫ ﻧﮭﺎﯾﺖ ھﻤﺖ ﺑﺮﺧﯿﺰﯾﻢ و ﺑﮫ ﻋﻮن و ﻋﻨﺎﯾﺖ اﻟﮭﯿﮫ‬ ‫ﻋﻠﻢ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﺮ اﻓﺮازﯾﻢ وﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺗﺮوﯾﺞ ﮐﻨﯿﻢ ﺗﺎ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‬ ‫را از اﯾﻦ ﺧﻄﺮ ﻋﻈﯿﻢ ﻧﺠﺎت دھﯿﻢ‪ .‬اﻋﺎﻇﻢ رﺟﺎل را ﮔﻤﺎن ﭼﻨﺎن ﮐﮫ ﺗﺠﮭﯿﺰ ﺟﯿﻮش‬ ‫)ﻟﺸﮑﺮ ھﺎ( و ﺗﺰﺋﯿﺪ ﻗﻮای ﺣﺮﺑﯿﮫ )ﺟﻨﮓ( ﺳﺒﺐ ﺣﻔﻆ ﺻﻠﺢ و ﺳﻼم اﺳﺖ و‬ ‫ﺻﺮاﺣﺔ ﺑﯿﺎن ﺷﺪ ﮐﮫ ﻧﮫ ﭼﻨﯿﻦ اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﺟﯿﻮش ﺟﺮاره )اﻧﺒﻮه( ﻻﺑﺪ روزی ﺑﮫ‬ ‫ﻣﯿﺪان آﯾﺪ و اﯾﻦ ﻣﻮاد ﻣﻠﺘﮭﺒﮫ ﻻﺑﺪ ﻣﻨﻔﺠﺮ ﮔﺮدد و اﻧﻔﺠﺎر ﻣﺮﺑﻮط ﺑﮫ ﺷﺮاره اﯾﺴﺖ‬ ‫ﮐﮫ ﺑﻐﺘﺔ ﺷﻌﻠﮫ ﺑﮫ آﻓﺎق زﻧﺪ وﻟﯽ از ﻋﺪم اﺗﺴﺎع اﻓﮑﺎر )ﮐﻮﺗﮫ ﻓﮑﺮی( و ﮐﻮری‬ ‫اﺑﺼﺎر )ﮐﻮر ﭼﺸﻤﯽ( اﯾﻦ ﺑﯿﺎن اذﻋﺎن ﻧﻤﯿﺸﺪ )ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ﻗﺮار ﻧﮕﺮﻓﺖ( ﺗﺎ آﻧﮑﮫ‬ ‫ﺑﻐﺘﺔ ﺷﺮارهای ﺑﺎﻟﮑﺎن را وﻟﮑﺎن )ﮐﻮه آﺗﺶ ﻓﺸﺎن( ﻧﻤﻮد‪ .‬در ﺑﺪاﯾﺖ ﺣﺮب ﺑﺎﻟﮑﺎن‬ ‫ﻧﻔﻮس ﻣﮭﻤﮫ ﺳﺆال ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﮐﮫ آﯾﺎ اﯾﻦ ﺣﺮب ﺑﺎﻟﮑﺎن ﺣﺮب )ﺟﻨﮓ( ﻋﻤﻮﻣﯽ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫در ﺟﻮاب ذﮐﺮ ﺷﺪ ﮐﮫ ﻣﻨﺘﮭﯽ ﺑﮫ ﺣﺮب ﻋﻤﻮﻣﯽ ﮔﺮدد‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮫ ﺧﻄﺎﺑﺎت ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‪ ،‬ﻗﺴﻤﺖ ﺳﻮم‪ ،‬ﺻﺺ ‪ (44-43‬ﺑﻌﻠﺖ ﮐﻮﺗﮫ ﺑﯿﻨﯽ و ﮐﻮر ﭼﺸﻤﯽ ﺑﮫ اﺧﻄﺎر‬ ‫واﻧﺬار ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺗﻮﺟﮫ ﻧﮑﺮدﻧﺪ و آﺗﺶ ﺟﻨﮓ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺷﻌﻠﮫ ور ﺷﺪ و ﻗﺎره‬ ‫اروپ را زﯾﺮ و زﺑﺮ ﻧﻤﻮد و ﺧﺎﻧﮫ ھﺎ را ﺧﺎﮐﺴﺘﺮ ﻧﻤﻮد واﻃﻔﺎل را ﺑﯽ ﭘﺪر ﮐﺮد و‬ ‫ﻣﺎدران ﺑﯿﭽﺎره را در ﻣﺮگ ﻓﺮزﻧﺪان ﮔﺮﯾﺎن و ﻧﺎﻻن ﻧﻤﻮد و ﮔﻠﺴﺘﺎن را ﻗﺒﺮﺳﺘﺎن‬ ‫ﺟﻮاﻧﺎن ﮐﺮد‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء از اﯾﻦ واﻗﻌﮫ ﭘﺮ ﺑﻼ ﻧﺎﻻن و ﮔﺮﯾﺎن ﮔﺮدﯾﺪ‪.‬‬ ‫ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ھﺮﭼﻨﺪ اﯾﻦ ﻣﺴﺠﻮن ﭼﮭﻞ ﺳﺎل در ﺣﺒﺲ اﺳﺘﺒﺪاد ﺑﻮد وﻟﯽ‬ ‫ھﯿﭻ وﻗﺖ ﻣﺜﻞ اﯾﻦ اﯾﺎم ﻣﺘﺄﺛﺮ و ﻣﺘﺤﺴﺮ ﻧﺒﻮده روح در ﺳﻮز و ﮔﺪاز اﺳﺖ و ﻗﻠﺐ‬ ‫در ﻧﮭﺎﯾﺖ اﺳﻒ و اﻟﺘﮭﺎب ﭼﺸﻢ ﮔﺮﯾﺎن اﺳﺖ و ﺟﮕﺮ ﺳﻮزان‪) ".‬ھﻤﺎن( ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‬ ‫ﭼﺎره ای ﺟﺰ آن ﻧﺪﯾﺪ ﮐﮫ دﺳﺖ دﻋﺎ ﺑﺪرﮔﺎه ﺧﺪاوﻧﺪ ﮐﺒﺮﯾﺎ ﺑﺮ اﻓﺮازد و ﺧﺎﻣﻮش‬ ‫ﺷﺪن اﯾﻦ ﺷﻌﻠﮫ ﺟﮭﺎﻧﺴﻮز را ﻣﺴﺌﻠﺖ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪" :‬ای ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻔﺮﯾﺎد ﺑﯿﭽﺎرﮔﺎن ﺑﺮس ای‬ ‫ﭘﺎک ﯾﺰدان ﺑﺮ اﯾﻦ اﻃﻔﺎل ﯾﺘﯿﻢ رﺣﻢ ﻓﺮﻣﺎ ای ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﯽ ﻧﯿﺎز اﯾﻦ ﺳﯿﻞ ﺷﺪﯾﺪ را‬ ‫ﻗﻄﻊ ﮐﻦ ای ﺧﺎﻟﻖ ﺟﮭﺎﻧﯿﺎن اﯾﻦ آﺗﺶ اﻓﺮوﺧﺘﮫ را ﺧﺎﻣﻮش ﮐﻦ ای دادرس ﺑﻔﺮﯾﺎد‬ ‫ﯾﺘﯿﻤ ﺎن ﺑﺮس ای داور ﺣﻘﯿﻘﯽ ﻣﺎدران ﺟﮕﺮ ﺧﻮن را ﺗﺴﻠﯽ ده ای رﺣﻤﻦ رﺣﯿﻢ ﺑﺮ‬ ‫ﭼﺸﻢ ﮔﺮﯾﺎن و دل ﺳﻮزان ﭘﺪران رﺣﻢ ﻧﻤﺎ اﯾﻦ ﻃﻮﻓﺎن را ﺳﺎﮐﻦ ﮐﻦ و اﯾﻦ ﺟﻨﮓ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﮕﯿﺮ را ﺑﺼﻠﺢ و آﺷﺘﯽ ﻣﺒﺪل ﻓﺮﻣﺎ" )ھﻤﺎن( اﯾﻦ دﻋﺎی ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﺆﺛﺮ‬ ‫ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺑﺼﺮاﺣﺖ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ اﯾﻦ دﻋﺎی ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺷﻌﻠﮫ ﺟﻨﮓ را‬ ‫ﺧﺎﻣﻮش ﻧﻤﻮد‪.‬‬ ‫ﻋﺪم ﺗﻮﺟﮫ دوﻟﺘﻤﺮدان و ﺳﯿﺎﺳﺘﻤﺪاران ﻗﺎره اروپ ﺑﮫ رھﻨﻤﻮدھﺎی ﺣﮑﻤﺖ آﻣﯿﺰ آن‬ ‫داﻧﺎی ﺑﯿﮭﻤﺘﺎ ﻣﻮﺟﺐ ذﻟﺖ و ﺑﺪﺑﺨﺘﯽ و وﯾﺮاﻧﯽ اروﭘﺎ ﮔﺮدﯾﺪ ﯾﺎدآور ﺑﯽ ﺗﻮﺟﮭﯽ‬ ‫‪68‬‬


‫اﯾﺮاﻧﯿﺎن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﮫ راھﻨﻤﺎﺋﯽ ھﺎی ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﻮﺟﺐ ﻋﻘﺐ اﻓﺘﺎدﮔﯽ و‬ ‫ﺑﺪﺑﺨﺘﯽ اﯾﺮان و اﯾﺮاﻧﯿﺎن ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﮐﮫ دﻟﯽ ﭘﺮ ﻣﮭﺮ اﯾﺮان داﺷﺖ ﺑﺮای‬ ‫ﺗﺮﻗﯽ اﯾﺮان رھﻨﻤﻮدھﺎﺋﯽ را ﻧﻮﺷﺖ‪ .‬در دﻓﺘﺮی دﯾﮕﺮ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ را ﺑﮫ ﺗﻔﺼﯿﻞ‬ ‫ﻣﻮرد ﺗﺠﺰﯾﮫ و ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻗﺮار ﺧﻮاھﯿﻢ داد وﻟﯽ در اﯾﻦ رﺳﺎﻟﮫ ﺑﮫ اﺷﺎره ﯾﮏ ﻧﮑﺘﮫ را‬ ‫ﯾﺎدآور ﻣﯿﮕﺮدﯾﻢ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﭼﻨﺪﯾﻦ ﺑﺎر اﯾﺮاﻧﯿﺎن را از دﻧﺒﺎﻟﮫ روی و‬ ‫دﺳﺖ ﺑﻮﺳﯽ ﻧﻔﻮس ﻣﻮھﻮم ﺑﺮ ﺣﺬر داﺷﺖ و ﺑﺼﺮاﺣﺖ ﻓﺮﻣﻮد ﮐﮫ آن ﻧﻔﻮس ﻣﻮھﻮم‬ ‫ﭘﺮﺳﺖ ﻋﺎﻗﺒﺖ اﯾﺮان را وﯾﺮان و ﭘﺴﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ ﻧﻤﻮد‪ .‬وﻟﯽ اﯾﺮاﻧﯿﺎن ﺑﮫ اﻧﺬارات‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺗﻮﺟﮫ ﻧﻔﺮﻣﻮدﻧﺪ ﭼﻮن ﺑﮫ آن ﺣﻀﺮت ﺑﻨﻈﺮ ﺑﯽﺗﻔﺎوﺗﯽ و ﺑﺮﺧﯽ‬ ‫ﺑﻨﻈﺮ دﺷﻤﻨﯽ ﻧﮕﺎه ﻣﯿﮑﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﻼﺧﺮه آﻧﺠﮫ را ﮐﮫ ﺑﯿﻨﺶ ﺑﯽﻧﻈﯿﺮش دﯾﺪ‪ ،‬ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪ و‬ ‫اﯾﺮان در ﭼﻨﮕﺎل واﭘﺴﮕﺮاﯾﯽ و اﺧﺘﻨﺎق و ﻇﻠﻢ و اﺳﺘﺒﺪاد ﮔﺮﻓﺘﺎر آﻣﺪ‪.‬‬

‫ﭼﻮن ﺗﻤﺪن ﻣﺎدی وﻧﯿﺰ ﻧﻈﺎﻣﺎت ﻓﺮﺳﻮده‪ ،‬ﮐﮫ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﻌﯿﺎرھﺎی ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺑﻨﺎ ﯾﺎﻓﺘﮫ‬ ‫ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﯿﻤﺎری زا ﺑﻮد‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺗﺄﮐﯿﺪ ﺑﺮ آن داﺷﺖ ﮐﮫ ﺗﻤﺪن ﻣﺎدی ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺎ‬ ‫ﺗﻤﺪن ﻣﻌﻨﻮی ﻗﺮﯾﻦ ﮔﺮدد‪ .‬از ﺟﻤﻠﮫ درﻣﻮﻗﻌﯿﺘﯽ دﯾﮕﺮ ﮐﮫ ﻧﻔﻮس ﻣﺤﺘﺮﻣﮫ ای ﺑﮫ‬ ‫ﺣﻀﻮر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﺸﺮف ﺷﺪﻧﺪ "ﭼﻮن از ﺳﻔﺮ ﻣﺒﺎرك ﺳﺌﻮال ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﺑﺎ‬ ‫ﻧﮭﺎﯾﺖ ﻗﺪرت و ھﯿﻤﻨﮫ ﺟﻮاب ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﻛﮫ» ﻣﻦ آﻣﺪه ام ﺗﺎ ﻣﺪﻧﯿﺖ اﻟﮭﯿﮫ را ﺗﺮ وﯾﺞ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﻢ ﻣﺪﻧﯿﺘﯽ ﻛﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ در ﺷﺮق ﺗﺎًﺳﯿﺲ ﻓﺮﻣﻮد‪ ،‬ﻣﺪﻧﯿﺘﯽ ﻛﮫ ﺧﺪﻣﺖ‬ ‫ﺑﻌﺎﻟﻢ اﺧﻼق ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬ﻣﺪﻧﯿﺘﯽ ﻛﮫ ﺳﺒﺐ ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ اﺳﺖ ﻣﺪﻧﯿﺘﯽ ﻛﮫ ﻣﺮوج وﺣﺪت‬ ‫ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﻲ اﺳﺖ‪)"«.‬ﺑﺪا ﯾﻊ آﻻﺛﺎر‪ ،‬ﺟﻠﺪ دوم‪ ،‬ص ‪(44‬‬ ‫ﺑﺎری‪ ،‬ﺑﺎ آﻧﮑﮫ در آن زﻣﺎن‪ ،‬ﺻﺪ ﺳﺎل ﭘﯿﺶ ‪ ،‬اھﺎﻟﯽ ﻏﺮب‪ ،‬اﯾﺮاﻧﯿﺎن را ﺑﮫ ﻧﻈﺮ‬ ‫ﺗﺤﻘﯿﺮ ﻧﮕﺎه ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ وﻟﯽ در ھﺮ ﺟﻤﻌﯽ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء وارد ﺷﺪﻧﺪ ھﻤﮫ ﺑﮫ‬ ‫اﺣﺘﺮام اﯾﺸﺎن ﺑﭙﺎ ﺧﺎﺳﺘﻨﺪ‪ ،‬ھﻤﮕﯽ ﺑﺎ ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﺗﮑﺮﯾﻢ ﺑﺪو ﻧﺰدﯾﮏ ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬ﺑﺴﯿﺎری از‬ ‫ﻧﻔﻮس ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ ﻏﯿﺮ ﺑﮭﺎﺋﯽ در ﺑﺮاﺑﺮش زاﻧﻮ زدﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎ وﺟﻮدی آﻧﮑﮫ ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء اﺟﺎزه ﻧﻤﯿﺪاد ﮐﺴﯽ ﺑﺮ ﭘﺎی اﯾﺸﺎن ﺑﯿﻔﺘﺪ ﻋﻠﯿﺮﻏﻢ ﻣﻤﺎﻧﻌﺖ‪ ،‬ﺗﻌﺪادی از‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن آﻟﻤﺎﻧﯽ ﺑﯽ اﺧﺘﯿﺎر ﺑﺎ ﭼﺸﻤﺎﻧﯽ اﺷﮑﺒﺎر ﺑﺮ ﭘﺎی ﻣﺒﺎرک اﻓﺘﺎدﻧﺪ‪ .‬از ﺟﻤﻠﮫ در‬ ‫ﺳﺎ ﻧﻔﺮاﻧﺴﯿﺴﮑﻮ دﮐﺘﺮ واﯾﺖ ﺑﺮ ﻗﺪوم ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء اﻓﺘﺎد‪ .‬ﺧﻼﺻﮫ ﺷﺮح‬ ‫ﻣﺴﺎﻓﺮت ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ ﮐﮫ ﭼﮫ ﻏﻮﻏﺎﺋﯽ ﺑﺮاﻧﮕﯿﺨﺖ و‬ ‫درﭼﮫ ﻣﺠﺎﻣﻊ ﻣﮭﻤﯽ ﺻﺤﺒﺖ ﮐﺮدﻧﺪ و ﭼﮫ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﮭﻤﯽ را ﺑﺮای ﻏﺮﺑﯿﺎن ﺗﺸﺮﯾﺢ‬ ‫ﻧﻤﻮدﻧﺪ و آﻧﺎن را ﺑﺮای ﭘﺬﯾﺮش ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﺮای ﻧﻮ ﺳﺎزی دﻧﯿﺎ ﺗﺸﻮﯾﻖ ﮐﺮدﻧﺪ و‬ ‫ﭼﮫ ﺷﺨﺼﯿﺖ ھﺎی ﻣﮭﻢ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬ﻣﺬھﺒﯽ‪ ،‬ﻋﻠﻤﯽ‪ ،‬ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺑﺎ اﺣﺘﺮام ﺑﮫ ﺣﻀﻮر‬ ‫اﯾﺸﺎن ﻣﺸﺮف ﺷﺪﻧﺪ در اﯾﻦ رﺳﺎﻟﮫ ﻧﮕﻨﺠﺪ و دﻓﺘﺮی ﺟﺪاﮔﺎﻧﮫ ﻣﯿﻄﻠﺒﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو در‬ ‫رﺳﺎﻟﮫ دﯾﮕﺮ ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان "ﺳﻔﺮﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ ﻏﺮب" ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ .‬وﻧﮑﺎﺗﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﮔﺸﺖ‪.‬‬ ‫ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﻣﺴﺘﻨﺪ‬ ‫ﺷﺪ‬ ‫ﺑﯿﺎن‬ ‫‪69‬‬


‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﮐﮫ ﭼﻨﯿﻦ اﺣﺘﺮام در ﻧﺰد ھﻤﮫ ﻣﻼﻗﺎت ﮐﻨﻨﺪ ﮔﺎن داﺷﺘﻨﺪ از ﺟﻤﻠﮫ‬ ‫ﻣﻨﺎدی ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و ﻣﺮدان ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬در ﻣﺠﺎﻣﻌﯽ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺣﻘﻮق ﻃﻠﺐ‬ ‫ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯽ دادﻧﺪ و اﮐﺜﺮاً از ﺑﺎﻧﻮان ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ و ﺧﺠﺴﺘﮫ ﺑﻮدﻧﺪ ھﺮ وﻗﺖ ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﮐﮫ ﺣﺪود ھﻔﺘﺎد ﺳﺎل داﺷﺘﻨﺪ ﺑﺎ ﻋﺒﺎی ﺷﺮﻗﯽ ﺑﺮﺗﻦ وﻣﺤﺎﺳﻦ ﺳﻔﯿﺪ ﻧﻘﺮه‬ ‫ﮔﻮن وارد اﯾﻦ ﻣﺠﺎﻣﻊ ﺑﺎﻧﻮان ﻣﯽ ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬ھﻤﮫ زﻧﺎن در ﻧﮭﺎﯾﺖ اﺣﺘﺮام ﺑﭙﺎ ﻣﯽ‬ ‫ﺧﺎﺳﺘﻨﺪ و ﮐﻒ ﺑﺮ ﮐﻒ ﻣﯿﺰدﻧﺪ و ﺑﺮﺧﯽ اوﻗﺎت ﺳﺮود ﻣﯽ ﺧﻮاﻧﺪﻧﺪ و ﭘﯿﺎﻧﻮ ﻣﯿﺰدﻧﺪ‪.‬‬ ‫آن ﺣﻀﺮت ﮐﮫ ﻣﻮرد اﺣﺘﺮام ھﻤﮕﺎن و ﻣﻨﺎدی ﺑﺮاﺑﺮی ﺑﺎﻧﻮان وﺧﻮاﺳﺘﺎر رھﺎﺋﯽ‬ ‫آﻧﺎن از ﻗﯿﻮد ﺳﻨﺖ دﯾﺮﯾﻨﮫ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﯽ ﺗﺮدﯾﺪ ﻧﻘﺸﯽ ﻣﺆﺛﺮ در ﭘﯿﺸﺒﺮد و ﺗﻘﻮﯾﺖ ﻧﮭﻀﺖ‬ ‫زﻧﺎن در اروﭘﺎ وآﻣﺮﯾﮑﺎ داﺷﺖ‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎ ﺷﻔﻘﺖ و ﻣﻼﻃﻔﺖ اھﺎﻟﯽ ﻏﺮب را‬ ‫ﻣﺘﻮﺟﮫ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺑﺎﻧﻮان ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ و ھﻤﮕﺎﻣﯽ ﺑﺎﻧﻮان را درﺟﮭﺖ ﺗﺤﻘﻖ ﺻﻠﺢ و‬ ‫وﺣﺪت ﺟﮭﺎﻧﯽ ارزﺷﻤﻨﺪ و ﻻزم ﻣﯽ ﺷﻤﺮدﻧﺪ‪ .‬ﮔﮭﮕﺎه در دﻧﯿﺎﺋﯽ ﮐﮫ ھﻨﻮز زﻧﺎن در‬ ‫ردﯾﻒ ﻣﺮدان ﻧﺒﻮدﻧﺪ ﺑﺎ ﻇﺮاﻓﺘﯽ اﺷﺎره ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ اﮔﺮ ﺑﺎﻧﻮان ﭼﻮن ﻣﺮدان از‬ ‫ﻓﺮﺻﺖ ھﺎی آﻣﻮزﺷﯽ ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ ﺷﻮﻧﺪ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﺮاﺑﺮ ﺷﻮﻧﺪ ﺑﻠﮑﮫ از آﻧﺎن‬ ‫ﭘﯿﺸﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬وﻗﺘﯽ ﻣﻦ در داﻧﺸﮑﺪه ﺗﺮﺟﻤﮫ در ﻃﮭﺮان ﺗﺪرﯾﺲ ﻣﯿﮑﺮدم‬ ‫ﺑﺪون ھﯿﭻ ﻃﺮﻓﺪاری ﺑﺮاﺳﺘﯽ ﻣﯽ دﯾﺪم ﮐﮫ دﺧﺘﺮان و ﺑﺎﻧﻮان ﺑﺎھﻮش ﺗﺮ‪ ،‬ﺑﺎ‬ ‫اﻧﻀﺒﺎط ﺗﺮ‪ ،‬درﺳﺨﻮان ﺗﺮ‪ ،‬ﺟﺪی ﺗﺮ‪ ،‬و ﺧﻼﺻﮫ ﺟﻠﻮ ﺗﺮ ﺑﻮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﮐﮫ درﺻﻔﺤﺎت اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ در ﺣﺎل ﺳﯿﺮ و ﺣﺮﮐﺖ ﺑﻮدﻧﺪ‬ ‫ﭘﯿﺎم ﺑﮭﺎء اﷲ را ﺑﮫ اھﺎﻟﯽ ﻏﺮب اﺑﻼغ ﻣﯽ ﻧﻤﻮدﻧﺪ از ﺟﻤﻠﮫ ﯾﮑﯽ ازﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎء اﷲ‬ ‫ﮐﮫ ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق رﺟﺎل و ﺑﺎﻧﻮان ﺑﻮد را ﺗﺸﺮﯾﺢ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ و ﻣﻮرد ﺗﺄﮐﯿﺪ ﻗﺮار‬ ‫ﻣﯿﺪادﻧﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ در آن زﻣﺎن ھﻨﻮز دراروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ ﺑﺎﻧﻮان از ﻣﺮدان ﭘﺎﺋﯿﻦ ﺗﺮ‬ ‫ﺷﻤﺮده ﻣﯽ ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬از ﺣﻘﻮق ﻣﺴﺎوی ﺑﺮ ﺧﻮردار ﻧﺒﻮدﻧﺪ‪ .‬از ﺟﻤﻠﮫ آﻧﮑﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‬ ‫در ادﯾﻨﺒﻮرگ در اﺳﮑﺎﺗﻠﻨﺪ در ﻣﺠﻤﻌﯽ ﺷﺮﮐﺖ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ درآن ﺟﻤﻊ ﻣﺮداﻧﯽ‬ ‫ﺷﺮﮐﺖ داﺷﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﻋﯿﻦ ﻣﻄﻠﺒﯽ را ﮐﮫ در‬ ‫"ﺑﺪاﯾﻊ اﻻﺛﺎر" ﯾﺎ ﺑﻌﺒﺎرت دﯾﮕﺮ ﺷﺮح ﻣﺴﺎﻓﺮت ھﺎی ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ اروﭘﺎ و‬ ‫آﻣﺮﯾﮑﺎ ﻣﻨﺪرج اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‪" :‬ﻋﺼﺮ ﻣﺠﻠﺲ ﻋﻈﯿﻤﯽ از دو ﻓﺮﻗﮫ در‬ ‫ﻣﻨﺰل دﮐﺘﺮ واﯾﺖ ﻣﻨﻌﻘﺪ‪ ،‬ﻓﺮﻗﮫ ای از ﺧﺎﻧﻢ ھﺎی ﻣﺤﺘﺮﻣﮫ ﻣﺠﻠﻠﮫ ﺷﮭﺮ ﮐﮫ ھﻤﮫ‬ ‫ﺣﻘﻮق ﻃﻠﺐ و آزادی ﺧﻮاه ﺑﻮدﻧﺪ و ﻓﺮﻗﮫ ای از رﺟﺎل ﻋﻈﯿﻤﮫ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﻣﻘﺼﺪ و‬ ‫ﻣﺪﻋﺎی ﻓﺮﻗﮫ اوﻟﯽ‪ ".‬ﮔﻤﺎن دارم ﮐﮫ ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن ﻣﺤﺘﺮم ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﮐﻨﺠﮑﺎو ﺑﺎﺷﻨﺪ‬ ‫ﮐﮫ در ﭼﻨﯿﻦ ﺟﻤﻌﯽ ﮐﮫ ﻋﺪه ای ﻣﻮاﻓﻖ وﻋﺪه ای ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و ﺑﺮاﺑﺮی‬ ‫آﻧﺎن ﺑﻮدﻧﺪ ﻧﺘﯿﺠﮫ و ﺗﺄﺛﯿﺮﮐﻼم ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﭼﮕﻮﻧﮫ ﺑﻮد؟‬ ‫ﺑﺪﻧﺒﺎﻟﮫ ﻣﻄﻠﺐ ﺗﻮﺟﮫ ﻓﺮﻣﺎﺋﯿﺪ‪" ،‬ﺑﺎ وﺟﻮد اﯾﻦ‪ ،‬ﻃﺮﻓﯿﻦ از ﺧﻄﺎﺑﮫ ﻣﺒﺎرﮐﮫ ]ﻧﻄﻖ‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء[ دﻋﺎ ﮔﻮ و ﺛﻨﺎ ﺧﻮان ﮔﺮدﯾﺪﻧﺪ زﯾﺮا ﻧﻄﻖ و ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک در ﺧﺼﻮص‬ ‫ﺻﻠﺢ و ﺻﻼح و ﺳﻌﺎدت و وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ و ﺗﺒﯿﯿﻦ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﻟﮭﯽ و ﻟﺰوم‬ ‫‪70‬‬


‫ﺗﺮﺑﯿﺖ و ﺣﺴﻦ آداب و اﺧﻼق ﻧﺴﺎء ﺑﻮد ﺑﺪرﺟﮫ ای ﮐﮫ اﺳﺘﻌﺪاد و اﺳﺘﺤﻘﺎق‬ ‫ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق ﺑﺎ رﺟﺎل ﯾﺎﺑﻨﺪ ﻟﺬا ھﻤﮫ را راﺿﯽ و ﻣﻤﻨﻮن ﻧﻤﻮد و ھﺮ دو ﻃﺮف‬ ‫را ﻣﻨﻘﻠﺐ و ﻣﻔﺘﻮن ﮐﺮد‪ ....‬اﻏﻠﺐ اﯾﻦ ﻧﻤﻮﻧﮫ ﻧﻄﻖ و ﺑﯿﺎن و ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻧﻔﻮذ ﮐﻼم ﻣﺒﺎرک‬ ‫را ﺧﺎرق اﻟﻌﺎده ﻣﯿﮕﻔﺘﻨﺪ ﮐﮫ در ﯾﮏ ﻣﺠﻠﺲ ﻃﺮز ﺑﯿﺎن و ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻧﻄﻖ ﻣﺒﺎرک ﻧﻔﻮس‬ ‫ﻣﺘﺒﺎﯾﻨﮫ را راﺿﯽ دارد و ﻣﻨﺘﮭﯽ آرزوی اﺷﺨﺎص ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻟﻤﺸﺎرب و اﻟﻤﺂرب‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ و ھﻢ ﺗﺒﯿﯿﻦ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﺑﯿﺎن ﺣﻘﯿﻘﺖ ﮐﻨﺪ‪)".‬ﺑﺪاﯾﻊ اﻵﺛﺎر‪ ،‬ﺟﻠﺪ دوم‪ ،‬ص ‪(72‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء درﭼﻨﺪﯾﻦ ﻣﺠﻤﻊ ﺑﺎﻧﻮان ﮐﮫ ﻃﺎﻟﺐ ﺣﻘﻮق زﻧﺎن ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬دﻋﻮت‬ ‫ﺷﺪﻧﺪ و ﺣﻀﻮر ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ‪ .‬از ﺟﻤﻠﮫ در ﺷﮭﺮ واﺷﻨﮕﺘﻦ‪ ،‬آﻣﺮﯾﮑﺎ ﺑﮫ ﯾﮏ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن‬ ‫ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺠﻠﻞ ﮐﮫ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﮫ زﻧﺎن آزادﯾﺨﻮاه ﺑﻮد‪ ،‬رﻓﺘﻨﺪ و اﯾﻦ ﺳﻮﻣﯿﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﮫ ﻧﻄﻖ‬ ‫اﯾﺸﺎن در ﯾﮏ روز ﺑﻮد‪ " .‬ﺷﺐ ﺑﮫ ﻣﺠﻠﺲ ﺛﺎﻟﺚ در ﻋﻤﺎرت و ﺑﻨﺎء ﻋﻈﯿﻢ زﻧﺎن و‬ ‫دﺧﺘﺮان ﺣﻘﻮق ﻃﻠﺐ آﻣﺮﯾﮑﺎ ﺗﺸﺮﯾﻒ ﺑﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﺗﺎ آن وﻗﺖ ﮐﻤﺘﺮ ﺗﺎﻻر ﺧﻄﺎﺑﮫ ای ﺑﺎ‬ ‫آن وﺳﻌﺖ و ﺟﻼل دﯾﺪه ﺷﺪه ﺑﻮد و ﻋﻨﻮان ﺧﻄﺎﺑﮫ ﻣﺒﺎرک اﯾﻦ ﺑﻮد ﮐﮫ از ﺟﻤﻠﮫ‬ ‫ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق رﺟﺎل و ﻧﺴﺎء اﺳﺖ‪ .‬وﻗﺘﯽ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن را ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء‬ ‫اﷲ در ﺷﺮق ﻓﺮﻣﻮد ﻣﺮدم ﺑﺴﯿﺎر اﺳﺘﻐﺮاب ﻣﯿﻨﻤﻮدﻧﺪ )ﺗﻌﺠﺐ ﻣﯿﮑﺮدﻧﺪ ( و ﺷﺮح‬ ‫ﻣﻔﺼﻠﯽ از ﻣﺴﺎوات ﺣﻘﻮق و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻧﺴﺎء ﻣﺎﻧﻨﺪ رﺟﺎل ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ و ﺟﻤﻌﯽ ﻗﺒﻞ و‬ ‫ﺑﻌﺪ از ﺧﻄﺎﺑﮫ ﻣﺒﺎرک ﺑﺎ ﻧﻐﻤﮫ و ﭘﯿﺎﻧﻮ اداء ﺷﮑﺮاﻧﮫ ﻧﻤﻮدﻧﺪ و رﺋﯿﺲ و ﻣﯿﺮ ﻣﺠﻠﺲ‬ ‫ﻣﺴﺘﺮھﻮر اھﻞ ﻧﯿﻮﯾﻮرک ﺑﻮد ﮐﮫ در ﺣﯿﻦ ورود ﻣﺒﺎرک )ورود ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء( ھﻤﮫ ﺑﺮ‬ ‫ﺧﺎﺳﺘﻨﺪ و ﺑﻌﺪ ﺑﮫ اﺷﺎره ﻣﺒﺎرک ﻧﺸﺴﺘﻨﺪ‪ .‬اول او درﻣﻌﺮﻓﯽ وﺟﻮد ﻣﺒﺎرک )ﻣﻌﺮﻓﯽ‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎ(داد ﺳﺨﻦ داد‪ .‬ﭼﻮن ھﯿﮑﻞ اﻧﻮر ﺑﺮای اداء ﺧﻄﺎﺑﮫ ﻗﯿﺎم ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﺟﻤﯿﻊ ﮐﻒ‬ ‫زﻧﺎن ﺑﻮدﻧﺪ و ﭼﻨﺎن ﺻﺪا در آن ﺗﺎﻻر ﻋﻈﯿﻢ ﭘﯿﭽﯿﺪ ﮐﮫ از ﺳﻄﻮت ﻗﯿﺎم ﻣﺒﺎرک دل‬ ‫ھﺎ ﺑﻄﭙﯿﺪ‪ ) ".‬ﺑﺪاﯾﻊ اﻵﺛﺎر‪ ،‬ﺟﻠﺪ اول‪ ،‬ﺻﺺ ‪(55-54‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﻣﻤﺎﻟﮏ اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ ﻣﻨﺎ دی ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد‬ ‫ﺑﻮد و ﺑﺮای ارﺗﻘﺎء ﺑﺎﻧﻮان ﮐﻮﺷﺶ ﻣﯽ ﻧﻤﻮد‪ .‬ﯾﮏ ﻧﮑﺘﮫ را ﯾﺎد آورﻣﯽ ﺷﺪ ﮐﮫ اﮔﺮ‬ ‫ﺗﻔﺎوﺗﯽ ﺑﯿﻦ ﻣﺮدان و زﻧﺎن دﯾﺪه ﻣﯽ ﺷﻮد ﺑﻌﻠﺖ ﻋﺪم اﻣﮑﺎن ﺑﺮای ﺑﺎﻧﻮان در ﮐﺴﺐ‬ ‫ﻋﻠﻮم و داﻧﺶ اﺳﺖ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﺗﺄﮐﯿﺪ ﻣﯽ ﮐﺮد ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺎﯾﺪ ھﻤﺎﻧﻨﺪ ﻣﺮدان ﺗﺤﺼﯿﻼت‬ ‫ﻋﺎﻟﯿﮫ ﮐﻨﻨﺪ آن وﻗﺖ ﻣﻌﻠﻮم ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﮫ اﺳﺘﻌﺪاد آﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﺮاﺑﺮ اﺳﺖ و ﺑﺎ‬ ‫آﻧﺎن ھﻤﻌﻨﺎن ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬از ﺟﻤﻠﮫ در ﻟﻨﺪ ن در ﻣﺤﻔﻞ ﺑﺴﯿﺎر ﺷﮑﻮھﻤﻨﺪی از‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺎﻧﻮان ﺻﺤﺒﺖ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ در "ﺑﺪاﯾﻊ اﻵﺛﺎر" ﭼﻨﯿﻦ آﻣﺪه اﺳﺖ‪" :‬ﻋﺼﺮ‬ ‫ﻣﺤﻔﻞ ﺑﺴﯿﺎر ﺑﺎﺷﮑﻮھﯽ ﻣﺨﺼﻮص ﺧﻄﺎﺑﮫ ﻣﺒﺎرﮐﮫ ﺧﺎﻧﻢ ھﺎی ﻣﺤﺘﺮم ﺣﻘﻮق ﻃﻠﺐ‬ ‫آراﺳﺘﮫ‪ ،‬ﭼﻮن ﺣﻀﺮت ﻣﻮﻟﯽ اﻟﻮری )ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء( ﺑﮫ آن ﻣﺠﻠﺲ ﻧﺰول اﺟﻼل‬ ‫ﻓﺮﻣ ﻮدﻧﺪ ﺑﻐﺘﺔً ﺟﻤﻌﯿﺖ ھﻤﮫ ﺑﮫ ﭘﺎ ﺧﺎﺳﺘﻨﺪ و ھﯿﺎھﻮ و ھﻠﮭﻠﮫ ﻏﺮﯾﺒﯽ در ﻣﺠﻠﺲ‬ ‫اﻧﺪاﺧﺘﻨﺪ‪ .‬اول ﻗﺒﻞ از ﺧﻄﺎﺑﮫ ﻣﺒﺎرﮐﮫ " ﻣﺴﯿﺲ وﺳﭙﺎرد " ]ﻏﯿﺮﺑﮭﺎﺋﯽ[ ﮐﮫ از‬ ‫ﺧﺎﻧﻤﮭﺎی ﻧﺎﻃﻘﮫ ﺧﯿﻠﯽ ﻣﺸﮭﻮر اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن ﺑﻮد ﻧﻄﻖ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺆﺛﺮی ﻧﻤﻮد ﮐﮫ ﺗﺮﺟﻤﮫ‬ ‫ﺑﻌﻀﯽ از ﻋﺒﺎراﺗﺶ اﯾﻦ اﺳﺖ‪» :‬اﻣﺮوز ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺷﺮﻗﯽ ﮐﮫ از راه دور آﻣﺪه و ﭘﯿﺎم‬ ‫‪71‬‬


‫ﺻﻠﺢ ﺑﺮای ﻣﺎ آورده اﻧﺪ در اﯾﻦ ﻣﺠﻤﻊ ﻧﻄﻖ ﺧﻮاھﻨﺪ ﻓﺮﻣﻮد و از ﺟﻤﻠﮫ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ‬ ‫اﯾﺸﺎن ﻣﺴﺎوات ﺣﻘﻮق رﺟﺎل و ﻧﺴﺎء اﺳﺖ‪ ....‬از ﺟﻤﻠﮫ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﮫ در اﯾﻦ اﻣﺮ ﺑﺎ‬ ‫ﮐﻤﺎل ﺷﺠﺎﻋﺖ ﺟﺎن دادﻧﺪ ﯾﮑﯽ از زﻧﺎن اﯾﺮان ﻣﻮﺳﻮم ﺑﮫ ﻃﺎھﺮه ﺑﻮد‪ .‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻌﻠﮫ‬ ‫ﻧﺎر ﺑﻮد و اﻋﻼن اﯾﻦ اﻣﺮ]آﺋﯿﻦ ﺟﺪﯾﺪ[ ﻧﻤﻮد و ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺷﺮق ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺮای ﻣﺎ ﭘﯿﺎم ﺻﻠﺢ آورده‪ ...‬ﻣﺎ ھﺎ ﻧﮭﺎﯾﺖ اﻓﺘﺨﺎر و ﺳﺮور را از ﺗﺸﺮﯾﻒ ﻓﺮﻣﺎﺋﯽ‬ ‫اﯾﺸﺎن ﺑﮫ اﯾﻦ ﻣﺠﻤﻊ دارﯾﻢ‪ «.‬ﭼﻮن ھﯿﮑﻞ اﻗﺪس ﻗﯿﺎم ﻓﺮﻣﻮد ﺑﺎز وﻟﻮﻟﮫ و ھﯿﺎھﻮ از‬ ‫ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺑﺮﺧﺎﺳﺖ و ﺧﻄﺎﺑﮫ ﻣﺒﺎرک در ﺷﺮح ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﺪﯾﻌﮫ و ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق ﻧﺴﺎء و‬ ‫رﺟﺎل ﺳﺒﺐ ھﯿﺠﺎن ﺟﻤﯿﻊ ﮔﺮدﯾﺪ‪ ) ".‬ﺑﺪاﯾﻊ اﻵﺛﺎر‪ ،‬ﺟﻠﺪ دوم‪ ،‬ﺻﺺ ‪(58-57‬‬ ‫ﺑﺎ آﻧﮑﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺗﻌﻤﺪاً ﻟﺒﺎس ﺷﺮﻗﯽ ﺧﻮدرا ﺑﺮ ﺗﻦ داﺷﺘﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺮ ھﻤﮕﺎن‬ ‫روﺷﻦ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ اﯾﺸﺎن از ﺷﺮق ﺑﺮای ﺗﺮﺑﯿﺖ اھﻞ ﻏﺮب ﺑﺪان دﯾﺎر ﺳﻔﺮ ﮐﺮدﻧﺪه اﻧﺪ‬ ‫ﺗﺎ ﭘﯿﺎم ﺑﮭﺎء اﷲ را ﺑﮫ آﻧﺎن ﺑﺮﺳﺎﻧﻨﺪ وﻟﯽ در ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺠﺎﻟﺲ و ﻣﺤﺎﻓﻞ و ﮐﻨﯿﺴﮫ ھﺎ و‬ ‫ﮐﻠﯿﺴﺎھﺎ و داﻧﺸﮕﺎه ھﺎ و ﻣﺠﺎﻣﻊ ﺑﺎ اﺣﺘﺮام ﻓﻮق اﻟﻌﺎده ﻣﻮرد اﺳﺘﻘﺒﺎل ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺎز ﺑﮫ ذﮐﺮ ﻣﺠﻤﻌﯽ دﯾﮕﺮ ﻣﯽ ﭘﺮدازﯾﻢ و از ﮐﺘﺎب "ﺑﺪاﯾﻊ اﻵﺛﺎر" ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ‪:‬‬ ‫"آن روز ھﻢ ﻧﻔﻮس ﺟﻠﯿﻠﮫ در ﺳﺎﺣﺖ اﻧﻮر )در ﺣﻀﻮر ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء( درک‬ ‫ﻓﯿﻮﺿﺎت ﺑﺎﻗﯿﮫ ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬از آن ﺟﻤﻠﮫ ﻋﺼﺮ از ﺑﺰرﮔﺎن وﻃﻦ ﺳﻔﯿﺮ اﯾﺮان ﺑﮫ ﺗﺸﺮف‬ ‫ﺣﻀﻮر اﻓﺘﺨﺎر و ﺳﺮور ﻣﻮﻓﻮر ﺟﺴﺖ‪ ....‬آن ﻗﺪر ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺗﺎﻻر ﺑﮫ آن‬ ‫ﺑﺰرﮔﯽ را ﮔﻨﺠﺎﯾﺶ ﻧﮫ و ﺟﺎی اﯾﺴﺘﺎدن ﺑﺮای ھﺮ ﮐﺴﯽ ﻧﺒﻮد ﺻﺪر و رﺋﯿﺲ ﻣﺠﻠﺲ‬ ‫ﺟﻨﺎب "ﺳﺮ ﺗﻮﻣﺎس ﺑﺎرﮐﻠﯽ" ﺑﻮدﻧﺪ و آن وﺟﻮد ﻣﺤﺘﺮم از ﺑﺰرﮔﺎن ﻣﻠﺖ اﻧﮕﻠﯿﺰ اﺑﺘﺪا‬ ‫و اﻧﺘﮭﺎی ﻣﺠﻠﺲ ﺑﺎ اﺣﺘﺮام ﻓﻮق اﻟﻌﺎده ﻣﻮرد اﺳﺘﻘﺒﺎل ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﺎز در ﻣﻌﺮﻓﯽ‬ ‫و ﺷﺎن ﻃﻠﻌﺖ ﭘﯿﻤﺎن )ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء( داد ﺳﺨﻦ دادﻧﺪ ﺣﺘﯽ اﻇﮭﺎر اﻓﺘﺨﺎر و ﺳﺮﻓﺮازی‬ ‫ﺧﻮد را از ﺑﻮدن در ﭼﻨﺎن ﻣﺤﻀﺮ ﻣﺒﺎرﮐﯽ ﻧﻤﻮدﻧﺪ و ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﻣﺒﺎرﮐﮫ را‬ ‫ﻣﺎﺑﮫاﻻﺣﺘﯿﺎج اﻣﻢ و ﻣﺎﯾﮫ اﺻﻼح و ﺗﺮﻗﯽ اھﻞ ﻋﺎﻟﻢ ﮔﻔﺘﻨﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﺣﯿﻦ ورود ﻣﺒﺎرک‬ ‫)ورود ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء( ﺑﮫ آن ﻣﺤﻔﻞ ﻋﻈﯿﻢ ﺟﻤﻌﯿﺖ ھﻤﮫ ﺑﺮ ﺧﺎﺳﺘﻨﺪ‪ ..‬ﯾﮑﯽ از ﺧﺎﻧﻢ‬ ‫ھﺎی ﻧﺎﻃﻘﮫ ﮐﮫ از ﺣﺎﻣﯿﺎن ﺣﻘﻮق ﻧﺴﺎء ﺑﻮد و ﻣﻮﺳﻮم ﺑﮫ ﻣﯿﺴﯿﺲ وﺳﭙﺎرد ]ﻏﯿﺮ‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ[ ﺑﺮ ﺧﺎﺳﺖ‪ .‬او ﻧﯿﺰ از ﻟﺰوم و اھﻤﯿﺖ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﻇﮭﻮر اﻋﻈﻢ )ﻇﮭﻮرﺑﮭﺎﺋﯽ(‬ ‫ﮐﮫ ﯾﮑﯽ از آن ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺗﺮﺑﯿﺖ و ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق ﻧﺴﺎء و رﺟﺎل اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻄﻘﯽ ﺑﻠﯿﻎ‬ ‫ﻧﻤﻮد‪".‬‬ ‫اﻣﺮوزه اﮔﺮ ﺑﺨﻮاھﯿﻢ ﻣﺮدﻣﯽ ﯾﺎ ﺣﮑﻮﻣﺘﯽ را ﮐﮫ ھﻨﻮز ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق ﻣﺮدان و‬ ‫زﻧﺎن را ﻧﭙﺬﯾﺮﻓﺘﮫ اﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺘﻘﺎﻋﺪ ﺳﺎزﯾﻢ ﮐﮫ ﺑﺮﺧﻮرداری زﻧﺎن از ﺣﻘﻮق و اﻣﮑﺎﻧﺎت‬ ‫ﻣﺴﺎوی ﭼﮫ ﻓﻮاﯾﺪ و ﻧﺘﺎﺋﺞ ﺳﻮدﻣﻨﺪ در ﺑﺮ ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ‪ ،‬ﻣﺤﮑﻢ ﺗﺮﯾﻦ دﻻﺋﻞ و‬ ‫ژرﻓﺘﺮﯾﻦ ﺑﯿﻨﺶ را ﻣﯽ ﺗﻮان در ﻧﻄﻖ ھﺎی ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﯾﺎﻓﺖ و از آن ﺑﮭﺮه ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬ ‫ﺣﺎل ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﮫ ﭼﻨﺪ ﻧﻄﻖ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﮐﮫ در ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺠﺎﻣﻊ ﺑﺰرگ اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ‬ ‫اﯾﺮاد ﮐﺮدﻧﺪ را ﺑﻄﻮر ﮐﺎﻣﻠﺘﺮ ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ ﭼﮕﻮﻧﮫ از ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و‬ ‫ﻣﺮدان دﻓﺎع ﻣﯿﮑﺮدﻧﺪ و از آن ﻣﮭﻤﺘﺮ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﺎ دﻟﯿﻞ و ﺑﺮھﺎن و ﺣﮑﻤﺖ و ﺑﯿﺎن‬ ‫‪72‬‬


‫ﺧﺎص آن ﺣﻀﺮت ﺷﻨﻮﻧﺪﮔﺎن اروﭘﺎﺋﯽ و آﻣﺮﯾﮑﺎﺋﯽ را ﻣﺘﻘﺎﻋﺪ ﺳﺎزﻧﺪ ﮐﮫ اﺻﻞ‬ ‫ﺑﺮاﺑﺮی ﻣﺮدان و زﻧﺎن را ﺑﭙﺬﯾﺮﻧﺪ و از آن ﭘﺸﺘﯿﺒﺎﻧﯽ ﮐﻨﻨﺪ و در ﺗﺮوﯾﺞ آن ﺑﮑﻮﺷﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺎ ﺑﯿﺎﻧﯽ ﺳﺎده وﻟﯽ ﭘﺮ ﻣﻌﻨﯽ ﺛﺎﺑﺖ ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و ﻣﺮدان ﻧﮫ‬ ‫ﺗﻨﮭﺎ ﺣﻖ زﻧﺎن اﺳﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﻻزم و ﺳﻮدﻣﻨﺪ ﺑﺮای آﯾﻨﺪه ﺟﮭﺎن اﺳﺖ و ﺧﯿﺮﻣﺮدان ﻧﯿﺰ‬ ‫در آﻧﺴﺖ‪.‬‬ ‫ﭼﻨﺪ ﻧﻄﻖ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء را در زﻣﯿﻨﮫ ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق ﻣﺮدان و زﻧﺎن ﺑﺮرﺳﯽ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﯿﻢ و ﻣﻮرد ﺗﺄﻣﻞ ﻗﺮار ﻣﯽ دھﯿﻢ‪ .‬از ﺟﻤﻠﮫ در ﯾﮑﯽ از ﻧﻄﻖ ھﺎی ﺧﻮد‬ ‫ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ‪":‬ﺗﺎ ﻣﺴﺎوات ﺗﺎﻣﮫ ﺑﯿﻦ ذﮐﻮر و اﻧﺎث )ﻣﺮدان و زﻧﺎن( در ﺣﻘﻮق ﺣﺎﺻﻞ‬ ‫ﻧﺸﻮد ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺗﺮﻗﯿﺎت ﺧﺎرق اﻟﻌﺎده ﻧﻨﻤﺎﯾﺪ‪ .‬زﻧﺎن ﯾﮏ رﮐﻦ ﻣﮭﻢ از دو رﮐﻦ‬ ‫ﻋﻈﯿﻤﻨﺪ و اول ﻣﺮﺑﯽ و ﻣﻌﻠﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‪ .‬زﯾﺮا ﻣﻌﻠﻢ اﻃﻔﺎل ﺧﺮدﺳﺎل ﻣﺎدراﻧﻨﺪ آﻧﺎن‬ ‫ﺗﺄﺳﯿﺲ اﺧﻼق ﮐﻨﻨﺪ و اﻃﻔﺎل را ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﺑﻌﺪ در ﻣﺪارس ﮐﺒﺮی ﺗﺤﺼﯿﻞ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ‪ .‬ﺣﺎﻻ اﮔﺮ ﻣﺮﺑﯽ و ﻣﻌﻠﻢ ﻧﺎﻗﺺ ﺑﺎﺷﺪ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﻣﺮﺑﯽ ﮐﺎﻣﻞ ﮔﺮدد؟ ﭘﺲ ﺗﺮﻗﯽ‬ ‫ﻧﺴﺎء ﺳﺒﺐ ﺗﺮﻗﯽ ﻣﺮدان اﺳﺖ‪ .‬ﻟﮭﺬا ﺑﺎﯾﺪ ﻧﺴﺎء را ﺗﺮﺑﯿﺖ ﮐﺎﻣﻞ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﺑﺪرﺟﮫ‬ ‫رﺟﺎل رﺳﻨﺪ زﻧﺎن ھﻢ ھﻤﺎن ﺗﻌﻠﯿﻤﺎت و اﻣﺘﯿﺎ زات را ﺑﺪﺳﺖ آرﻧﺪ ﺗﺎ ھﻢ ﭼﻨﺎﻧﮑﮫ در‬ ‫ﺣﯿﺎت ﻣﺸﺘﺮک ﺑﺎ رﺟﺎﻟﻨﺪ در ﮐﻤﺎﻻت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻧﯿﺰ ﻣﺸﺘﺮک ﺷﻮﻧﺪ و اﻟﺒﺘﮫ‬ ‫اﺷﺘﺮاک در ﮐﻤﺎل از ﻧﺘﺎﺋﺞ ﺗﺴﺎوی در ﺣﻘﻮق اﺳﺖ‪ .‬ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ را دو ﺑﺎل اﺳﺖ‬ ‫ﯾﮏ ﺑﺎل ذﮐﻮر و ﯾﮏ ﺑﺎل اﻧﺎث ﺑﺎﯾﺪ ھﺮ دو ﺑﺎل ﻗﻮی ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﭘﺮواز‬ ‫ﮐﻨﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﺗﺎ ﯾﮏ ﺑﺎل ﻗﻮی و ﯾﮏ ﺑﺎل ﺿﻌﯿﻒ ﻣﺮغ ﭘﺮواز ﻧﮑﻨﺪ ﺣﺮﮐﺘﺶ ﺑﻄﺌﯽ‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﺧﺪاوﻧﺪ ھﺮدو را ﺑﺸﺮ ﺧﻠﻖ ﮐﺮده و در ﺟﻤﯿﻊ ﻗﻮی ﻣﺸﺘﺮک ﻓﺮﻣﻮده ھﯿﭻ‬ ‫اﻣﺘﯿﺎزی ﻧﺪاده‪ .‬ﭼﯿﺰی ﮐﮫ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﺪاده ﭼﮕﻮﻧﮫ ﻣﺎ ﺑﺪھﯿﻢ؟ ﻣﺎ ﺑﺎﯾﺪ ﺗﺎﺑﻊ ﺳﯿﺎﺳﺖ‬ ‫اﻟﮭﯽ ﺑﺎﺷﯿﻢ‪ .‬از اﯾﻦ ﮔﺬﺷﺘﮫ در ﻋﺎﻟﻢ ﺣﯿﻮان ﻧﯿﺰ ذﮐﻮر و اﻧﺎث اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ ھﯿﭻ‬ ‫اﻣﺘﯿﺎزی ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬در ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺒﺎت ذﮐﻮر و اﻧﺎث اﺳﺖ و ھﯿﭻ اﻣﺘﯿﺎزی ﻧﮫ‪ ،‬ﺑﺎ وﺟﻮد‬ ‫آﻧﮑﮫ از ﻋﻘﻮل ﻣﺤﺮوﻣﻨﺪ ﻗﻮه ﻣﻤﯿﺰه ﻧﺪارﻧﺪ‪ .‬ﻣﺎ ﮐﮫ ﺑﮫ ﻓﯿﺾ ﻋﻘﻞ ﻣﻮﻓﻘﯿﻢ و ﻗﻮه‬ ‫ﻣﻤﯿﺰه دا رﯾﻢ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﭼﻨﯿﻦ ﭼﯿﺰی را روا ﺑﺪارﯾﻢ ﮐﮫ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﻋﻘﻞ اﺳﺖ؟"‬ ‫اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﮔﻮﯾﺎی آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺳﻌﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﺑﺎ دﻻﺋﻠﯽ ﻣﺤﮑﻢ اھﺎﻟﯽ ﻣﻐﺮب‬ ‫زﻣﯿﻦ را ﻗﺎﻧﻊ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ ﺑﺮﺧﻮرداری زﻧﺎن از ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق ﺑﺎ ﻣﺮدان ﭼﮫ ﻓﻮاﯾﺪی‬ ‫را در ﺑﺮ دارد ﺗﺎ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﺑﺎﻧﻮان ﺑﻠﮑﮫ ﻣﺮدان را ﺑﺮآن دارد ﮐﮫ ﺑﺮای اﺣﺮاز ﺣﻘﻮق‬ ‫زﻧﺎن ﺗﻼش ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬از ﺟﻤﻠﮫ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ‪" -1 :‬ﺗﺎ ﻣﺴﺎوات ﺗﺎﻣﮫ ﺑﯿﻦ ذﮐﻮر و اﻧﺎث‬ ‫)ﻣﺮدان و زﻧﺎن( در ﺣﻘﻮق ﺣﺎﺻﻞ ﻧﺸﻮد ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺗﺮﻗﯿﺎت ﺧﺎرق اﻟﻌﺎده‬ ‫ﻧﻨﻤﺎﯾﺪ‪" -2 ".‬ﭘﺲ ﺗﺮﻗﯽ ﻧﺴﺎء ﺳﺒﺐ ﺗﺮﻗﯽ ﻣﺮدان اﺳﺖ‪ ".‬در ﻃﻮل ﺗﺎرﯾﺦ‪ ،‬ﻣﺮدان‬ ‫ھﺮﮔﺰ ﻓﮑﺮ ﻧﮑﺮدﻧﺪ ﮐﮫ ﺗﺮﻗﯽ زﻧﺎن ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ در ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺗﺮﻗﯽ ﻣﻌﻨﻮی‬ ‫ﺧﻮد آﻧﺎن ﻧﻘﺸﯽ ﺣﯿﺎﺗﯽ و ارزﺷﻤﻨﺪ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ‪ -3 .‬ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮی ﻣﺮدان و زﻧﺎن‬ ‫"ﻣﺨﺎﻟﻒ ﻋﻘﻞ" اﺳﺖ و ﺑﺎ ﻧﻈﺎم ﻋﺎﻟﻢ ﺧﻠﻘﺖ ھﻤﺎھﻨﮕﯽ ﻧﺪارد‪" -4 .‬ﺧﺪاوﻧﺪ ھﺮدو‬ ‫]ﻣﺮد و زن[ را ﺑﺸﺮ ﺧﻠﻖ ﮐﺮده و در ﺟﻤﯿﻊ ﻗﻮی ﻣﺸﺘﺮک ﻓﺮﻣﻮده ھﯿﭻ اﻣﺘﯿﺎزی‬ ‫‪73‬‬


‫ﻧﺪاده‪ .‬ﭼﯿﺰی ﮐﮫ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﺪاده ﭼﮕﻮﻧﮫ ﻣﺎ ﺑﺪھﯿﻢ؟" ﭘﺲ ﻣﺮد را ﺑﺮ ﺗﺮ داﻧﺴﺘﻦ و‬ ‫ﺑﺪو اﻣﺘﯿﺎز ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺑﺨﺸﯿﺪن ﺑﺮ ﺧﻼف رﺿﺎی اﻟﮭﯽ و ﺧﻠﻘﺖ ﺑﺸﺮی اﺳﺖ‪.‬‬ ‫در ﺷﺐ ﭘﺎﻧﺰدھﻢ اﭘﺮﯾﻞ ﺳﻨﮫ ‪ 1913‬در ﺗﺎﻻر ﻣﻮزه ﻣﻠﯽ ﺑﻮداﭘﺴﺖ ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺧﻄﺎﺑﮫ ﻣﻔﺼﻠﯽ ادا ﮐﺮدﻧﺪ و از ﺟﻤﻠﮫ ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ‪ ...." :‬ﻧﺰد ﺧﺪا ذﮐﻮر و‬ ‫اﻧﺎث ﻧﯿﺴﺖ ھﺮﮐﺲ ﮐﺎﻣﻠﺘﺮ ﻣﻘﺮب ﺗﺮ ﺧﻮاه ﻣﺮد ﺑﺎﺷﺪ ﺧﻮاه زن‪ .‬اﻣﺎ ﺗﺎ ﺣﺎل زﻧﺎن‬ ‫ﻣﺜﻞ ﻣﺮدان ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻧﺸﺪه اﻧﺪ‪ ،‬اﮔﺮ آن ﻗﺴﻢ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺷﻮﻧﺪ ﻣﺜﻞ ﻣﺮدان ﻣﯿﺸﻮﻧﺪ‪ .‬ﭼﻮن‬ ‫ﺑﮫ ﺗﺎرﯾﺦ ﻧﻈﺮ ﮐﻨﯿﻢ ﻣﯿﺒﯿﻨﯿﻢ ﭼﻘﺪر از ﻣﺸﺎھﯿﺮ زﻧﺎن ﺑﻮده اﻧﺪ ﭼﮫ در ﻋﺎﻟﻢ ادﯾﺎن‬ ‫ﭼﮫ در ﻋﺎﻟﻢ ﺳﯿﺎﺳﯽ‪ .‬در دﯾﻦ ﻣﻮﺳﯽ زﻧﯽ ﺳﺒﺐ ﻧﺠﺎت و ﻓﺘﻮﺣﺎت ﺑﻨﯽ اﺳﺮاﺋﯿﻞ‬ ‫ﺷﺪ‪ .‬درﻋﺎﻟﻢ ﻣﺴﯿﺤﯽ ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ ﺳﺒﺐ ﺛﺒﻮت ﺣﻮارﯾﻮن ﮔﺮدﯾﺪ‪ ،‬ﺟﻤﯿﻊ ﺣﻮارﯾﺎن‬ ‫ﺑﻌﺪ از ﻣﺴﯿﺢ ﻣﻀﻄﺮب ﺷﺪﻧﺪ ﻟﮑﻦ ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﯿﺮ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﻣﺎﻧﺪ‪ .‬در‬ ‫زﻣﺎن ﻣﺤﻤﺪ دو زن ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ اﻋﻠﻢ از ﺳﺎﯾﺮ ﻧﺴﺎء ﺑﻮدﻧﺪ و ﻣﺮوج ﺷﺮﯾﻌﺖ اﺳﻼم‬ ‫ﮔﺸﺘﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﻣﻌﻠﻮم ﺷﺪ زﻧﺎن ﻧﯿﺰ ﻣﺸﺎھﯿﺮی دارﻧﺪ و در ﻋﺎﻟﻢ ﺳﯿﺎﺳﺖ اﻟﺒﺘﮫ ﮐﯿﻔﯿﺖ‬ ‫"زﻧﻮﺑﯿﺎ" را در ﭘﺎﻟﻤﯿﺮ ﺷﻨﯿﺪه اﯾﺪ ﮐﮫ اﻣﭙﺮاﻃﻮرآﻟﻤﺎن را ﺑﺰﻟﺰﻟﮫ در آورد ھﻨﮕﺎم‬ ‫ﺣﺮﮐﺖ ﺗﺎﺟﯽ ﺑﺮ ﺳﺮ ﻧﮭﺎد‪ ،‬ﻟﺒﺎس ارﻏﻮاﻧﯽ ﭘﻮﺷﯿﺪ‪ ،‬ﻣﻮی را ﭘﺮﯾﺸﺎن ﻧﻤﻮد‪،‬‬ ‫ﺷﻤﺸﯿﺮ را در دﺳﺖ ﮔﺮﻓﺘﮫ ﭼﻨﺎن ﺳﺮداری ﻧﻤﻮد ﮐﮫ ﻟﺸﮕﺮ ﻣﺨﺎﻟﻒ را ﺗﺒﺎه‬ ‫ﺳﺎﺧﺖ‪.‬و ھﻤﭽﻨﯿﻦ ﺣﮑﺎﯾﺖ ﮐﻠﻮ ﭘﺘﺮا و اﻣﺜﺎل آن را ﺷﻨﯿﺪه اﯾﺪ‪ .‬در اﯾﻦ اﻣﺮ ﺑﮭﺎﺋﯽ‬ ‫ﻧﯿﺰ ﻗﺮة اﻟﻌﯿﻦ ﺑﻮد در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﻓﺼﺎﺣﺖ و ﺑﻼﻏﺖ‪ ،‬اﺑﯿﺎت و آﺛﺎر ﻗﻠﻢ او ﻣﻮﺟﻮد‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﺟﻤﯿﻊ ﻓﺼﺤﺎی ﺷﺮق اورا ﺗﻮﺻﯿﻒ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎن ﺳﻄﻮﺗﯽ داﺷﺖ ﮐﮫ در‬ ‫ﻣﺒﺎﺣﺜﮫ ﺑﺎ ﻋﻠﻤﺎء ھﻤﯿﺸﮫ ﻏﺎﻟﺐ ﺑﻮد‪ ،‬ﺟﺮﺋﺖ ﻣﺒﺎﺣﺜﮫ ﺑﺎ او ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﭼﻮن ﻣﺮوج‬ ‫اﯾﻦ اﻣﺮ)آﺋﯿﻦ ﺟﺪﯾﺪ( ﺑﻮد ﺣﮑﻮﻣﺖ او را ﺣﺒﺲ و اذﯾﺖ ﻧﻤﻮد وﻟﯽ او اﺑﺪاً ﺳﺎﮐﺖ‬ ‫ﻧﺸﺪ‪ .‬در ﺣﺒﺲ ﻓﺮﯾﺎد ﻣﯿﺰد و ﻧﻔﻮس را ھﺪاﯾﺖ ﻣﯿﮑﺮد ﻋﺎﻗﺒﺖ ﺣﮑﻢ ﺑﮫ ﻗﺘﻞ او‬ ‫دادﻧﺪ او در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﺷﺠﺎﻋﺖ اﺑﺪاً ﻓﺘﻮر ﻧﯿﺎورد‪) "....‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮫ ﺧﻄﺎﺑﺎت ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‪ ،‬ﻗﺴﻤﺖ ﺳﻮم‪ ،‬ﺻﺺ ‪(99- 100‬‬

‫در اﯾﻦ ﺧﻄﺎﺑﮫ ﮐﮫ در ﺑﻮدا ﭘﺴﺖ‪ ،‬ﭘﺎﯾﺘﺨﺖ ﻣﺠﺎرﺳﺘﺎن‪ ،‬اﯾﺮاد ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‬ ‫اﺳﺘﺪﻻل ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ در ﮔﺬ ﺷﺘﮫ ﻧﯿﺰ اﺳﺘﻌﺪاد زن از ﻣﺮد ﮐﻤﺘﺮ ﻧﺒﻮده وﻟﯽ زﻣﯿﻨﮫ‬ ‫ﺑﺮای ﺑﺮوز اﺳﺘﻌﺪادش ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﺒﻮده وﻟﯽ ھﺮ وﻗﺖ اﻣﮑﺎن وﺟﻮد داﺷﺖ و ﺷﺮاﯾﻄﯽ‬ ‫ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪ ﮐﮫ زن ﺗﻮاﻧﺴﺖ اﺳﺘﻌﺪاد ﺧﻮد را ﻧﺸﺎن دھﺪ ﺗﻮان و ﻟﯿﺎﻗﺘﯽ ﭼﺸﻤﮕﯿﺮ از‬ ‫ﺧﻮد ﻇﺎھﺮ ﺳﺎﺧﺖ و ﮔﮭﮕﺎه ﭼﻨﺎن ﻧﻤﻮدی ﻧﻤﻮد ﮐﮫ ﭼﺸﻢ ھﺎ را ﺧﯿﺮه ﻧﻤﻮد‪ .‬در اﯾﻦ‬ ‫ﺻﺤﺒﺖ‪ ،‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ ﭼﻨﺪ ﻧﻔﺮ از ﻣﺸﺎھﯿﺮ ﺑﺎﻧﻮان اﺷﺎره ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و از ﺷﺠﺎﻋﺖ‪،‬‬ ‫دراﯾﺖ و ﺗﻮاﻧﺎﺋﯽ آﻧﺎن ﺳﺨﻦ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻧﻄﻖ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﭘﺎرﯾﺲ ‪ 14‬ﻧﻮاﻣﺒﺮ ‪ 1911‬را ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ‪" :‬ﻧﻈﺮ‬ ‫در ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﻣﯽ ﺑﯿﻨﯿﻢ ﺗﻔﺎوﺗﺴﺖ‪ .‬ﻋﺠﺒﺎ اﯾﻦ ﺗﻔﺎوت ﺧﻠﻘﯽ اﺳﺖ ﯾﺎ از‬ ‫ﺟﮭﺖ ﺗﺮﺑﯿﺖ اﺳﺖ؟ آﯾﺎ ﺟﻨﺲ ذﮐﻮر )ﻣﺮدان( در اﯾﺠﺎد اﻟﮭﯽ ﻣﻤﺘﺎز ازاﻧﺎث)زﻧﺎن(‬ ‫‪74‬‬


‫ھﺴﺘﻨﺪ؟ ﺑﺎ وﺟﻮدﯾﮑﮫ در اﯾﺠﺎد اﻟﮭﯽ ﺗﻔﺎوت ﻧﯿﺴﺖ ﭼﺮا اﯾﻦ ﺗﻔﺎوت ﮔﺬارده ﻣﯿﺸﻮد‬ ‫ھﯿﭻ ﺷﺒﮭﮫ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ از ﺗﺮﺑﯿﺖ اﺳﺖ اﮔﺮ ﻧﺴﺎء ﺑﻤﺜﻞ رﺟﺎل ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺷﻮﻧﺪ ﻣﺜﻞ‬ ‫ﻣﺮدان ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﮫ اﺣﺴﺎﺳﺎت زن ھﺎ ﺑﯿﺸﺘﺮ اﺳﺖ‪ ،‬رﻗﺖ ﻗﻠﺐ زن ھﺎ ﺑﯿﺸﺘﺮ‬ ‫از ﻣﺮد ھﺎ ﺳﺖ‪ .‬ﻟﮑﻦ ﺗﺎ ﺑﺤﺎل ﭼﻮن زن ھﺎ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻧﺸﺪه اﻧﺪ ﻟﺬا ﻋﻘﺐ ﻣﺎﻧﺪه اﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ زن ھﺎ ھﻢ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺮد ھﺎ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬اﻟﺒﺘﮫ ﺑﺪرﺟﮫ ﻣﺮد ھﺎ ﻣﯽ رﺳﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻋﻠﯽاﻟﺨﺼﻮص در ھﯿﺌﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯿﮫ ﻋﻀﻮ ﻋﺎﻣﻠﻨﺪ‪ ،‬ﻟﮭﺬا ﺧﺪا راﺿﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ‬ ‫اﯾﻦ ﻋﻀﻮ ﻣﮭﻢ در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﮐﻤﺎل ﻧﺒﺎﺷﺪ و ﻋﺪل ﻧﯿﺰ ﭼﻨﯿﻦ اﻗﺘﻀﺎ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن‬ ‫و ﻣﺮدان ﻣﺴﺎوی ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺗﺮﺑﯿﺖ واﺣﺪ ﺑﺸﻮﻧﺪ‪ ،‬و وﻇﯿﻔﮫ ﺷﺎن را ﺑﺘﻤﺎﻣﮫ اﺟﺮا‬ ‫دارﻧﺪ‪ .‬در ﻧﺰد ﺧﺪا زﻧﯽ و ﻣﺮدی ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ھﺮﮐﺲ ﻗﻠﺒﺶ روﺷﻦ ﺗﺮ اﺳﺖ ﻧﺰد ﺧﺪا‬ ‫ﻣﻘﺮب ﺗﺮاﺳﺖ‪ ،‬ھﺮﮐﺲ اﯾﻤﺎﻧﺶ ﺑﯿﺸﺘﺮ اﺳﺖ ﻧﺰد ﺧﺪا ﻣﻘﺒﻮل ﺗﺮ‪ .‬ﭘﺲ ﺷﻤﺎ ﺑﺎﯾﺪ‬ ‫ﺷﺐ و روز ﺑﮑﻮﺷﯿﺪ ﮐﺴﺐ ﮐﻤﺎل ﮐﻨﯿﺪ ﺗﺎ در ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻣﺴﺎوی ﺑﺎ ﻣﺮدان‬ ‫ﺑﺎﺷﯿﺪ‪ ،‬ﺗﺎ در ﺟﻤﯿﻊ ﺷﺌﻮن ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﭼﻨﺎن ﺗﺮﻗﯽ ﮐﻨﯿﺪ ﮐﮫ ﻣﺮدان ﺷﮭﺎدت دھﻨﺪ‬ ‫ﮐﮫ ﺷﻤﺎ ﺑﺎ آﻧﮭﺎ ﻣﺴﺎوی ھﺴﺘﯿﺪ‪ .‬زن ھﺎ دراروﭘﺎ ﺧﯿﻠﯽ ﺗﺮﻗﯽ ﮐﺮده اﻧﺪ اﻣﺎ ھﻨﻮز‬ ‫ﺑﺪرﺟﮫ رﺟﺎل ﻧﺮﺳﯿﺪه اﻧﺪ‪ .‬اﻣﯿﺪ ﻣﻦ ﭼﻨﺎ ﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺑﺪرﺟﮫ رﺟﺎل ﺑﺮﺳﻨﺪ‪ ،‬آﻧﻮﻗﺖ ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ ﮐﺎﻣﻞ ﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ ﺧﯿﻠﯽ ھﻤﺖ ﮐﻨﯿﺪ‪ ،‬در ﺗﺤﺼﯿﻞ ﻋﻠﻮم ﺑﮑﻮﺷﯿﺪ‪،‬‬ ‫درادراک ﺣﻘﺎﯾﻖ اﺷﯿﺎء ﺟﮭﺪ ﮐﻨﯿﺪ‪ ،‬در ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﯽ ﻧﮭﺎﯾﺖ ھﻤﺖ ﻣﺒﺬول‬ ‫دارﯾﺪ و ﺑﺪاﻧﯿﺪ ﮐﮫ ﻓﻀﻞ اﻟﮭﯽ ﺷﺎﻣﻞ ﺷﻤﺎﺳﺖ‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮫ ﺧﻄﺎﺑﺎت ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‪ ،‬ﻗﺴﻤﺖ اول‪ ،‬ﺻﺺ ‪(164-5‬‬

‫ھﻤﺎﻧﮕﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﻣﻼﺣﻈﮫ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﺪ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺳﻌﯽ دارد ﮐﮫ ﺑﮫ ﻣﺮدم ﻏﺮب ﺗﻔﮭﯿﻢ ﮐﻨﺪ‬ ‫ﮐﮫ ھﯿﭻ دﻟﯿﻠﯽ ﻧﺪارد ﮐﮫ زن ﮐﻤﺘﺮ از ﻣﺮد ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ "در اﯾﺠﺎد اﻟﮭﯽ ﺗﻔﺎوت‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ‪ ".‬و اﮔﺮ ﺗﻔﺎوﺗﯽ دﯾﺪه ﻣﯽ ﺷﻮد ﺑﻌﻠﺖ ﻋﺪم ﯾﮑﺴﺎﻧﯽ ﺗﺮﺑﯿﺖ و ﺗﺤﺼﯿﻞ ﻣﺮد و‬ ‫زن ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬وﻟﯽ "اﮔﺮ ﻧﺴﺎء ﺑﻤﺜﻞ رﺟﺎل ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺷﻮﻧﺪ ﻣﺜﻞ ﻣﺮدان ﺷﻮﻧﺪ‪ ".‬وﻟﯽ‬ ‫در دﻧﺒﺎﻟﮫ آن ﺑﺎ ﯾﮏ ﻇﺮاﻓﺘﯽ اﻇﮭﺎر ﻣﯽ دارد ﮐﮫ زن از ﻣﺮﺣﻠﮫ ﯾﮑﺴﺎﻧﯽ ھﻢ ﻓﺮاﺗﺮ‬ ‫ﻣﯿﺮود " ﺑﻠﮑﮫ اﺣﺴﺎﺳﺎت زن ھﺎ ﺑﯿﺸﺘﺮ اﺳﺖ‪ ،‬رﻗﺖ ﻗﻠﺐ زن ھﺎ ﺑﯿﺸﺘﺮ اﺳﺖ‪".‬‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ در ﻧﻈﺮ داﺷﺖ ﮐﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﭘﺎرﯾﺲ ﺑﺮای ﻣﺮدﻣﯽ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺑﺎﻧﻮان در اروﭘﺎ ﺧﯿﻠﯽ ﺑﯿﺸﺘﺮ از اﯾﺮان ﺗﺮﻗﯽ ﮐﺮده ﺑﻮدﻧﺪ وﻟﯽ ﻣﺴﺎوی ﺑﺎ‬ ‫ﻣﺮدان ﻧﺒﻮدﻧﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ " زﻧﮭﺎ در اروﭘﺎ ﺧﯿﻠﯽ ﺗﺮﻗﯽ ﮐﺮده اﻧﺪ اﻣﺎ ھﻨﻮز‬ ‫ﺑﮫ درﺟﮫ رﺟﺎل ﻧﺮﺳﯿﺪه اﻧﺪ‪ ".‬زن ھﺎ را "در ھﯿﺌﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯿﮫ ﻋﻀﻮ ﻋﺎﻣﻞ"‬ ‫ﻣﯿﺸﻤﺎرد از اﯾﻨﺮو ﺗﺄﮐﯿﺪ ﻣﯿﮑﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ "اﯾﻦ ﻋﻀﻮ ﻣﮭﻢ در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﮐﻤﺎل" ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬و‬ ‫در ﻋﯿﻦ ﺣﺎل "ﻋﺪل ﻧﯿﺰ ﭼﻨﯿﻦ اﻗﺘﻀﺎ ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن و ﻣﺮدان ﻣﺴﺎوی ﺑﺎﺷﻨﺪ"‬ ‫وﻧﯿﺰ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی ﺑﮭﺘﺮ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ از ﻋﮭﺪه اﻧﺠﺎم وﻇﯿﻔﮫ ﺧﻮد ﺑﺮآﯾﺪ‪ .‬از ھﻤﮫ ﻣﮭﻤﺘﺮ‬ ‫ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﻋﺪم ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن و ﻣﺮدان از ﻧﻘﺎﺋﺺ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی اﺳﺖ‪ .‬در ﮔﺬﺷﺘﮫ‬ ‫ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی ﻧﺎﻗﺺ ﺑﻮده اﺳﺖ ﭼﻮن ﺑﺮای ﺑﺨﺶ ﺑﺰرگ و ﮐﺎر آﻣﺪ آن ﯾﻌﻨﯽ ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫زﻣﯿﻨﮫ رﺷﺪ و ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ اﺳﺘﻌﺪاد ﺷﮕﺮف آﻧﺎن ﻓﺮاھﻢ ﻧﺒﻮده ازاﯾﻨﺮو ﺑﺎ ﻗﺎﻃﻌﯿﺖ‬ ‫ﻣﯿﮕﻮﯾﻨﺪ وﻗﺘﯽ ﺟﻨﺎح زن ﻗﻮت ﯾﺎﺑﺪ و ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﮫ ﮐﻤﺎل ﻣﯿﺮﺳﺪ‪.‬‬ ‫‪75‬‬


‫اﻇﮭﺎر اﻣﯿﺪ واری ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ اﯾﻦ ﻧﻘﺺ ﺑﺮ ﻃﺮف ﮔﺮدد‪" :‬اﻣﯿﺪ ﻣﻦ ﭼﻨﺎن اﺳﺖ‬ ‫ﮐﮫ ]زﻧﺎن[ ﺑﺪرﺟﮫ رﺟﺎل ﺑﺮﺳﻨﺪ آﻧﻮﻗﺖ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﮐﺎﻣﻞ ﺷﻮد‪ ".‬ﭘﺲ در آن‬ ‫ﺻﻮرت ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﺳﻮدﻣﻨﺪ اﺳﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﻻزم اﺳﺖ‪.‬‬ ‫در" ﺑﺪاﯾﻊ اﻵﺛﺎر" ﻣﺬﮐﻮر اﺳﺖ‪" :‬ﻋﺼﺮ ﺑﺎزﻣﺤﻔﻞ ﻋﻤﻮﻣﯽ در ھﻤﺎن ﻣﻨﺰل ﻣﻨﻌﻘﺪ‬ ‫ﮐﮫ اﮐﺜﺮ ﺟﻤﻌﯿﺖ از ﺧﺎﻧﻢ ھﺎی اﻋﯿﺎن ﺷﮭﺮ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﻟﮭﺬا ﻧﻄﻖ ﻣﺒﺎرک در آن ﻣﺤﻔﻞ‬ ‫در ﺧﺼﻮص ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻧﺴﺎء ﺑﻮد‪ ".‬ﺣﺎل ﻣﺘﻦ ﻧﻄﻖ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﻣﻨﺰل ﺟﻨﺎب‬ ‫ﻋﻠﯽ ﻗﻠﯽ ﺧﺎن ﻧﺒﯿﻞ اﻟﺪوﻟﮫ‪ ،‬ﻗﻨﺴﻮل اﯾﺮان در واﺷﻨﮕﺘﻦ‪ ،‬را ﻧﻘﻞ ﻣﯿﮑﻨﯿﻢ‪" :‬اﻟﺤﻤﺪ ﷲ‬ ‫ﻗﺮون ﺗﺎرﯾﮏ ﮔﺬﺷﺖ ﻗﺮن ﻧﻮراﻧﯽ آﻣﺪ‪ ،‬ﻋﻘﻮل و ﻧﻔﻮس در ﺗﺮﻗﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ادراﮐﺎت‬ ‫در ﺗﺰاﯾﺪ اﺳﺖ‪ ،‬ھﺮﮐﺲ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻣﯿﮑﻨﺪ‪ ،‬ھﺮ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻣﯿﺨﻮاھﺪ ﺑﺂﻧﭽﮫ ﺻﺤﯿﺢ‬ ‫اﺳﺖ و ﺳﺒﺐ ﺗﺮﻗﯽ اﺳﺖ ﭘﯽ ﺑﺮد‪ .‬در ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺴﺎء ھﯿﺠﺎن ﻋﻈﯿﻢ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﮭﺎﯾﺖ آﻣﺎل‬ ‫و آرزو ﺗﺮﻗﯽ اﺳﺖ و ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻌﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‪ .‬ﺷﺒﮭﮫ ای ﻧﯿﺴﺖ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﻧﺴﺎء در اﯾﻦ‬ ‫ﻋﺼﺮ ﺗﺮﻗﯽ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﻣﯽ ﮐﻮﺷﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺎ رﺟﺎل ھﻤﻌﻨﺎن ﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬اﯾﻦ ﻧﯿﺖ ﺑﺰرﮔﯽ‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﻧﺴﺎء ﺗﺮﻗﯽ و اﻗﺘﺪار ﭘﯿﺪا ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﺑﺴﯿﺎری از اﻣﻮری را ﮐﮫ ﺣﺎل‬ ‫از ﻋﮭﺪه ﺑﺮ ﻧﻤﯽ آﯾﻨﺪ ﺟﺎری و ﻣﺠﺮی ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ‪ .‬اﻣﺮوز اﻋﻈﻢ ﻣﺼﺎﺋﺐ ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫ﺣﺮب اﺳﺖ‪ ،‬ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ راﺣﺖ ﻧﯿﺴﺖ و ﺣﺮب داﺋﻤﯽ اﺳﺖ زﯾﺮا ﺟﻤﯿﻊ دول‬ ‫ﻣﺴﺘﻤﺮاً در ﺗﮭﯿﮫ ﺣﺮﺑﻨﺪ‪ ،‬ﺟﻤﯿﻊ اﻣﻮال ﺻﺮف ﺣﺮب ﻣﯿﺸﻮد‪ .‬اﯾﻦ ﺑﯿﭽﺎره زارع ﺑﮫ‬ ‫ﮐﺪ ﯾﻤﯿﻦ و ﻋﺮق ﺟﺒﯿﻦ ﺷﺐ و روز ﻣﯿﮑﻮﺷﺪ ﺗﺎ ﭼﻨﺪ داﻧﮫ ﺑﺪﺳﺖ آﯾﺪ و ﺧﺮﻣﻨﯽ‬ ‫اﻧﺪوﺧﺘﮫ ﮔﺮدد وﻟﯽ ﭼﮫ ﻓﺎﯾﺪه زﯾﺮا ﺣﺎﺻﻼت ﺗﺠﮭﯿﺰ ﺣﺮب ﻣﯿﺸﻮد وﺧﺮج ﺗﻮپ و‬ ‫ﺗﻔﻨﮓ و ﻗﻮرﺧﺎﻧﮫ و ﮐﺸﺘﯿﮭﺎی ﺟﻨﮓ ﻣﯿﮕﺮدد و اﯾﻦ ﺣﺮب ﻣﺎﻟﯽ داﺋﻤﯽ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫دﯾﮕﺮ ﻣﻼﺣﻈﮫ اﺗﻼف ﻧﻔﻮس ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ﮐﮫ در ﻣﯿﺪان ﺣﺮب ﭼﮕﻮﻧﮫ ﭘﺎﯾﻤﺎل ﻣﯿﺸﻮﻧﺪ‬ ‫ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺣﺮب ﺟﺎﻧﯽ ﯾﻌﻨﯽ اﺗﻼف ﻧﻔﻮس ﻣﺤﺪود و ﻣﺨﺼﻮص اﺳﺖ اﻣﺎ ﺣﺮب ﻣﺎﻟﯽ‬ ‫داﺋﻤﯽ اﺳﺖ و ﻋﻤﻮﻣﯽ و ﺿﺮر آن راﺟﻊ ﺑﻌﻤﻮم ﺑﻠﮑﮫ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ از آن ﻣﺘﻀﺮر‪.‬‬ ‫ﺣﺎل ﭼﻮن زﻧﺎن در اﯾﻦ ﻗﺮن ﺑﺤﺮﮐﺖ آﻣﺪه اﻧﺪ ﺑﺎﯾﺪ اﯾﻦ را ﻣﺪ ﻧﻈﺮ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺎ‬ ‫اﻣﺮ ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺗﺮوﯾﺞ ﺷﻮد‪ ،‬وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻇﺎھﺮ ﮔﺮدد‪ ،‬ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺑﺸﺮ‬ ‫ﺟﻠﻮه ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬ﻗﻠﻮب ﻣﻠﻞ ﺑﮭﻢ ار ﺗﺒﺎط ﺟﻮﯾﺪ‪ ،‬ﺗﻌﺼﺐ دﯾﻨﯽ و ﻣﺬھﺒﯽ ﺑﺮ ﻃﺮف ﺷﻮد‪،‬‬ ‫ﺗﻌﺼﺐ ﺟﻨﺴﯽ زاﺋﻞ ﮔﺮدد‪ ،‬ﺗﻌﺼﺐ ﺳﯿﺎﺳﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ و ﺗﻌﺼﺐ وﻃﻨﯽ از ﻣﯿﺎن ﺑﺮ‬ ‫ﺧﯿﺰد‪ .‬زﯾﺮا ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺑﺸﺮ ﯾﮏ ﻋﺎﺋﻠﮫ اﻧﺪ و ﺟﻤﯿﻊ اوﻻد آدم‪ ،‬ھﻤﮫ ﻓﺮزﻧﺪان ﺧﺪا‬ ‫ھﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻤﺎﻟﮏ ﯾﮏ ﮐﺮه و ﯾﮏ وﻃﻦ اﺳﺖ و ﺟﻤﯿﻊ اﻣﻢ ﺑﻨﺪﮔﺎن ﯾﮏ‬ ‫ﺧﺪاوﻧﺪﻧﺪ‪ .‬ﺷﻤﺎ ﮐﮫ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﻧﺴﺎء ھﺴﺘﯿﺪ ﺑﮑﻮﺷﯿﺪ ﺗﺎ ﻗﻠﻮب ارﺗﺒﺎط دﯾﮕﺮ ﺣﺎﺻﻞ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬ﺟﻤﯿﻊ دﺳﺖ ﺑﮭﻢ داده در ﺧﯿﺮ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﮑﻮ ﺷﯿﺪ ﺗﺎ ﺷﺮف ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺟﻠﻮه ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬ ‫" ﻣﻼﺣﻈﮫ ﮐﻨﯿﺪ اﮔﺮ اھﻞ ﯾﮏ ﺧﺎﻧﮫ ﺑﺎھﻢ اﻟﻔﺖ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﭼﮫ ﻗﺪر ﻓﺎﯾﺪه دارد و اﮔﺮ اھﻞ‬ ‫ﺷﮭﺮی ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﻣﺘﺤﺪ و ﻣﺘﻔﻖ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﭼﮫ ﻗﺪر ﺳﺒﺐ ﺗﻌﺎﺿﺪ و ﺗﻌﺎون اﺳﺖ و‬ ‫ﺳﺒﺐ ﻧﺘﺎﯾﺞ ﮐﻠﯿﮫ و ﺣﺼﻮل ﻋﺰت و ﺛﺮوت ﻋﻤﻮﻣﯿﮫ و ھﻤﭽﻨﯿﻦ اھﻞ اﻗﻠﯿﻤﯽ اﮔﺮ‬ ‫‪76‬‬


‫اﺗﺤﺎد ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﭼﮫ ﻗﺪر ﺗﺮﻗﯿﺎت ﺑﯿﺸﺘﺮ و ﻋﺰت و ﺳﻌﺎدﺗﺸﺎن زﯾﺎد ﺗﺮ ﮔﺮدد‪ .‬ﻣﻠﺖ‬ ‫آﻣﺮﯾﮏ ﭼﻮن ﻣﺘﻔﻖ ﺷﺪﻧﺪ ﭼﮫ ﻗﺪر ﺳﺒﺐ ﺳﻌﺎدت و ﺗﺮﻗﯽ و ﻣﺪﻧﯿﺖ اﯾﺸﺎن ﮔﺮدﯾﺪ‪.‬‬ ‫اﮔﺮ اﯾﻦ اﺗﺤﺎد و اﺗﻔﺎق در ﻣﯿﺎن وﻻﯾﺎت ﻣﺘﺤﺪه ﻧﺒﻮد اﯾﻦ ﺗﺮﻗﯽ و ﻋﻠﻮم و ﺻﻨﺎﯾﻊ و‬ ‫ﻋﻠﻮﯾﺖ ﺣﺎﺻﻞ ﻧﻤﯽ ﺷﺪ‪ .‬دﯾﮕﺮ از اﯾﻦ ﻣﯿﺰان ﺑﮕﯿﺮﯾﺪ ﮐﮫ اﮔﺮ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻠﻞ اﺗﺤﺎد و‬ ‫اﺗﻔﺎق ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﯾﻘﯿﻦ اﺳﺖ اﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﺟﻨﺖ اﺑﮭﯽ ﺷﻮد‪ ،‬ﮐﻤﺎل‬ ‫آﺳﺎﯾﺶ دﺳﺖ دھﺪ‪ ،‬ﻓﻼح ﻋﻈﯿﻢ ﺣﺎﺻﻞ ﮔﺮدد‪ ،‬ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺬاھﺐ وﺣﺪت و ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ و‬ ‫اﺧﻮت ﯾﺎﺑﻨﺪ‪ ،‬ﺷﺮق و ﻏﺮب دﺳﺖ در آﻏﻮش ﺷﻮد‪ ،‬ﺟﻨﻮب و ﺷﻤﺎل ﻣﺼﺎﻓﺤﮫ و‬ ‫ﻣﻌﺎﻧﻘﮫ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬ﻋﻠﻢ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻣﻮج زﻧﺪ‪ ،‬ﺧﯿﻤﮫ ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺑﻠﻨﺪ ﮔﺮدد‪،‬‬ ‫آھﻨﮓ ﺗﺤﺴﯿﻦ و ﺗﻤﺠﯿﺪ از ﻣﻼءاﻋﻠﯽ ﺑﮕﻮش رﺳﺪ‪ .‬ﻟﮭﺬا ﺷﻤﺎ ﮐﮫ ﺧﺎﻧﻢ ھﺎی‬ ‫ﻣﺤﺘﺮﻣﮫ اﯾﺪ و داﻧﺎ و ﺧﯿﺮ ﺧﻮاه ﺑﺎﯾﺪ ﺷﺐ و روز ﺑﮑﻮﺷﯿﺪ ﺗﺎ اﯾﻦ ﻋﻠﻢ وﺣﺪت و‬ ‫اﺗﺤﺎد در آﻣﺮﯾﮑﺎ ﺑﻠﻨﺪ ﺷﻮد و ﺳﺮاﯾﺖ ﺑﺴﺎﯾﺮ ﺟﮭﺎت ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺗﺎ ﺟﮭﺎن ﺟﮭﺎن دﯾﮕﺮ‬ ‫ﺷﻮد و ﮐﻤﺎل دﯾﮕﺮ ﺟﻠﻮه ﻧﻤﺎﯾﺪ‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮫ ﺧﻄﺎﺑﺎت ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‪ ،‬ﻗﺴﻤﺖ‬ ‫دوم‪ ،‬ﺻﺺ ‪(43-46‬‬

‫ﻧﮑﺎت ﻣﮭﻢ ﻧﻄﻖ اﯾﺸﺎن ﮐﮫ در ﺳﺎل ‪ 1911‬ﻣﯿﻼدی ﯾﻌﻨﯽ ﺣﺪود ﺻﺪ ﺳﺎل ﭘﯿﺶ‬ ‫اﯾﺮاد ﺷﺪه را ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﮫ ﻗﺮار ﻣﯽ دھﯿﻢ‪ -1 :‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺧﺮﺳﻨﺪ اﺳﺖ ﮐﮫ "در‬ ‫ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺴﺎء ھﯿﺠﺎن ﻋﻈﯿﻢ اﺳﺖ‪ ".‬و از اﯾﻦ ﺟﮭﺖ ﺧﺸﻨﻮد اﺳﺖ ﮐﮫ ھﺪف آﻧﺎن‬ ‫"ﺗﺮﻗﯽ" ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺴﻮان و "ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻌﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ" اﺳﺖ‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﭼﻨﺪﯾﻦ ﺑﺎر اﺷﺎره‬ ‫ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ ﯾﮑﯽ از ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﺑﺎﻧﻮان روﺣﯿﮫ ﺧﺪﻣﺖ اﺳﺖ و آن را ﻣﻮرد ﺗﺤﺴﯿﻦ‬ ‫ﻗﺮار دادﻧﺪ‪ -2 .‬ﺑﺎ اﻃﻤﯿﻨﺎن ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ "ﺷﺒﮭﮫ ای ﻧﯿﺴﺖ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﻧﺴﺎء در اﯾﻦ‬ ‫ﻋﺼﺮ ﺗﺮﻗﯽ ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ".‬ﺑﮫ زﻧﺎن اﻃﻤﯿﻨﺎن ﻣﯽ دھﻨﺪ ﮐﮫ ﺗﺮﻗﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ ﮐﺮد و ﺑﺪﯾﻦ‬ ‫ﺗﺮﺗﯿﺐ ﺑﺎﻧﻮان را ﺑﮫ ﭘﯿﺸﺮوی ﺗﺸﻮﯾﻖ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﺑﮫ ﭘﯿﺮوزی ﻧﮭﺎﺋﯽ ﻧﻮﯾﺪ ﻣﯿﺪھﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻧﺎﮔﻔﺘﮫ ﭘﯿﺪا اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺎﻧﻮان ﺗﺮﻗﯽ ﻋﻈﯿﻢ ﻧﻤﻮده اﻧﺪ و ھﻨﻮز در ﻣﺴﯿﺮ ﺗﺮﻗﯽ ﺑﯿﺸﺘﺮ‬ ‫ھﺴﺘﻨﺪ‪ -3 .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬اﮔﺮ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﻧﺴﺎء ﺗﺮﻗﯽ و اﻗﺘﺪار‬ ‫ﭘﯿﺪا ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﺑﺴﯿﺎری از اﻣﻮری را ﮐﮫ ﺣﺎل از ﻋﮭﺪه ﺑﺮ ﻧﻤﯽ آﯾﻨﺪ ﺟﺎری و ﻣﺠﺮی‬ ‫ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ‪ ".‬اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﺗﺎرﯾﺦ دﻧﯿﺎ ﻧﻈﯿﺮ ﻧﺪارد‪ .‬در آن دﻧﯿﺎﺋﯽ ﮐﮫ‬ ‫زﻧﺎن از ﺑﺴﯿﺎری ﺣﻘﻮق ﻣﺤﺮوم ﺑﻮدﻧﺪ و آﻧﺎن را ﭘﺴﺖ ﺗﺮ ﻣﯽ ﺷﻤﺮدﻧﺪ و ﻻﯾﻖ‬ ‫ورود در ﻋﺎﻟﻢ ﺳﯿﺎﺳﺖ و اداره اﻣﻮر ﻧﻤﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎ ﺻﺮاﺣﺖ و‬ ‫ﺷﺠﺎﻋﺖ اﻇﮭﺎر ﻣﯽ دارد ﮐﮫ زﻧﺎن ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﮫ اﻣﻮری ﻣﻮﻓﻖ ﮔﺮدﻧﺪ ﮐﮫ ﻣﺮدان ﺑﮫ‬ ‫ﺗﻨﮭﺎﺋﯽ "ازﻋﮭﺪه ﺑﺮﻧﻤﯽ آﯾﻨﺪ‪ ".‬ازاﯾﻨﺮو ﯾﮑﯽ از ﻋﻮاﻣﻠﯽ ﮐﮫ ﻣﻮﺟﺐ ﮔﺸﺘﮫ ﻣﺮدان‬ ‫در ﺣﻞ ﻣﺸﮑﻼت ﺟﮭﺎن ﺧﻮد را ﻋﺎﺟﺰ و ﻧﺎﺗﻮان ﯾﺎﺑﻨﺪ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ زﻧﺎن در ﻣﻘﺎم‬ ‫ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی و رھﺒﺮی ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﻧﻘﺶ زﻧﺎن ﺗﺄﺳﯿﺲ ﺻﻠﺢ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﭼﻮن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻧﯿﮑﻮی زﻧﺎن را ﻣﯿﺪاﻧﺴﺘﻨﺪ و از ﻧﯿﺮوی‬ ‫ﻣﻌﻨﻮی ﭘﺮ ﺗﻮان آﻧﺎن آﮔﺎه ﺑﻮدﻧﺪ از اﯾﻨﺮو از آﻧﺎن ﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ ﮐﮫ دﻧﯿﺎ را از ﻣﺨﻤﺼﮫ‬ ‫ﺟﻨﮓ ھﺎ و ﺗﻌﺼﺐ ھﺎ ﻧﺠﺎت دھﻨﺪ و ﺑﮑﻮﺷﻨﺪ ﮐﮫ "ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺑﺸﺮ ﯾﮏ ﻋﺎﺋﻠﮫ" ﮔﺮدﻧﺪ‬ ‫و "ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻤﺎﻟﮏ ﯾﮏ ﮐﺮه و ﯾﮏ وﻃﻦ" ﺷﻮﻧﺪ‪ -4 .‬ﺑﺎ دﻟﯿﻞ و ﺑﺮھﺎن ﻧﺘﺎﺋﺞ ﻧﯿﮑﻮی‬ ‫‪77‬‬


‫ﺻﻠﺢ واﺗﺤﺎد را ﺑﺮ ﻣﯽ ﺷﻤﺮﻧﺪ و از زﻧﺎن ﻣﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ ﮐﮫ دراﯾﻦ ﻣﯿﺪان ﻋﻠﻤﺪار‬ ‫ﮔﺮدﻧﺪ ﺗﺎ "ﺷﺮف ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺟﻠﻮه ﻧﻤﺎﯾﺪ" " ﻋﻠﻢ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻣﻮج زﻧﺪ"‬ ‫"ﺧﯿﻤﮫ ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺑﻠﻨﺪ ﮔﺮدد" از اﯾﻨﺮو ﺑﮑﺮات ﺑﺎﻧﻮان را ﺗﺸﻮﯾﻖ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮐﮫ‬ ‫در اﻋﺘﻼء ﻣﻌﻨﻮی ﺧﻮد و ﮐﺴﺐ ﻋﻠﻮم و داﻧﺶ ﺑﺸﺮی ﺗﻼش ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﺗﺎ ﭼﻨﯿﻦ ﺑﺮﮐﺎﺗﯽ‬ ‫ﺑﺮ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ارزاﻧﯽ ﮔﺮدد‪.‬‬ ‫���ﺘﻦ ﻧﻄﻘﯽ را ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﮐﻠﯿﺴﺎی ﻣﻮﺣﺪﯾﻦ در ﻓﯿﻼدﻟﻔﯿﺎ آﻣﺮﯾﮑﺎ اﯾﺮاد‬ ‫ﮐﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ‪." :‬ﭼﮫ ﺑﺴﯿﺎر زﻧﺎن ﭘﯿﺪا ﺷﺪه اﻧﺪ ﮐﮫ ﻓﺨﺮ رﺟﺎل ﺑﻮده اﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺜﻞ‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻣﺮﯾﻢ ﮐﮫ ﻓﺨﺮ رﺟﺎل ﺑﻮده و ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ ﻏﺒﻄﮫ رﺟﺎل ﺑﻮد‪ ،‬ﻣﺮﯾﻢ ام‬ ‫ﯾﻌﻘﻮب ﻗﺪوه رﺟﺎل ﺑﻮد‪ ،‬آﺳﯿﮫ دﺧﺘﺮ ﻓﺮﻋﻮن ﻓﺨﺮ رﺟﺎل ﺑﻮد‪ ،‬ﺳﺎرا زن اﺑﺮاھﯿﻢ‬ ‫ﻓﺨﺮ رﺟﺎل ﺑﻮد‪ .‬و ھﻤﭽﻨﯿﻦ اﻣﺜﺎل آﻧﮭﺎ ﺑﺴﯿﺎر اﺳﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻓﺎﻃﻤﮫ ﺷﻤﻊ اﻧﺠﻤﻦ‬ ‫ﻧﺴﺎء ﺑﻮد‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﻗﺮة اﻟﻌﯿﻦ ﮐﻮﮐﺐ ﻧﻮراﻧﯽ روﺷﻦ ﺑﻮد و در اﯾﻦ ﻋﺼﺮ اﻟﯿﻮم در‬ ‫اﯾﺮان زﻧﺎﻧﯽ ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﻓﺨﺮ رﺟﺎل اﻧﺪ‪ ،‬ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺪ‪ ،‬ﺷﺎﻋﺮﻧﺪ‪ ،‬واﻗﻒ اﻧﺪ‪ ،‬در ﻧﮭﺎﯾﺖ‬ ‫ﺷﺠﺎﻋﺖ ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻧﺴﺎء اﻋﻈﻢ و اھﻢ از ﺗﺮﺑﯿﺖ رﺟﺎل اﺳﺖ‪ ،‬زﯾﺮا اﯾﻦ‬ ‫دﺧﺘﺮان روزی ﻣﺎدران ﺷﻮﻧﺪ و اﻃﻔﺎل را ﻣﺎدر ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻣﯿﮑﻨﺪ‪ .‬اول ﻣﻌﻠﻢ اﻃﻔﺎل‬ ‫ﻣﺎدراﻧﻨﺪ ﻟﮭﺬا ﺑﺎﯾﺪ در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﮐﻤﺎل و ﻋﻠﻢ و ﻓﻀﻞ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﭘﺴﺮان را‬ ‫ﺗﺮﺑﯿﺖ ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬و اﮔﺮ ﻣﺎدران ﻧﺎﻗﺺ ﺑﺎﺷﻨﺪ اﻃﻔﺎل ﻧﺎدان و ﺟﺎھﻞ ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬ھﻤﯿﻦ ﻃﻮر‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ وﺣﺪت ﺗﺮﺑﯿﺖ را اﻋﻼن ﻧﻤﻮده ﮐﮫ ﺑﺠﮭﺖ اﺗﺤﺎد ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‬ ‫ﻻزم اﺳﺖ ﮐﮫ ﺟﻤﯿﻊ ﺑﺸﺮ ﯾﮏ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺷﻮﻧﺪ رﺟﺎﻻً و ﻧﺴﺎً‪ ،‬دﺧﺘﺮ و ﭘﺴﺮ ﺗﺮﺑﯿﺖ‬ ‫واﺣﺪ ﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬و ﭼﻮن ﺗﺮﺑﯿﺖ در ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺪارس ﯾﮏ ﻧﻮع ﮔﺮدد ارﺗﺒﺎط ﺗﺎم ﺑﯿﻦ ﺑﺸﺮ‬ ‫ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد‪ ،‬و ﭼﻮن ﻧﻮع ﺑﺸﺮ ﯾﮏ ﻧﻮع ﺗﻌﻠﯿﻢ ﯾﺎﺑﺪ وﺣﺪت رﺟﺎل و ﻧﺴﺎء اﻋﻼن‬ ‫ﮔﺮدد‪ ،‬ﺑﻨﯿﺎن ﺟﻨﮓ و ﺟﺪال ﺑﺮ اﻓﺘﺪ‪ ،‬و ﺑﺪون ﺗﺤﻘﻖ اﯾﻦ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﻤﮑﻦ ﻧﯿﺴﺖ زﯾﺮا‬ ‫اﺧﺘﻼف ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻣﻮرث )ﻣﻮﺟﺐ( ﺟﻨﮓ و ﻧﺰاع‪ ،‬ﻣﺴﺎوات ﺣﻘﻮق ﺑﯿﻦ ذﮐﻮر)ﻣﺮدان(‬ ‫و اﻧﺎث )زﻧﺎن( ﻣﺎﻧﻊ ﺣﺮب و ﻗﺘﺎل اﺳﺖ‪ .‬زﯾﺮا ﻧﺴﻮان راﺿﯽ ﺑﮫ ﺟﻨﮓ و ﺟﺪال‬ ‫ﻧﺸﻮﻧﺪ‪ ،‬اﯾﻦ ﺟﻮاﻧﺎن در ﻧﺰد ﻣﺎدران ﺧﯿﻠﯽ ﻋﺰﯾﺰﻧﺪ ھﺮ ﮔﺰ راﺿﯽ ﻧﻤﯿﺸﻮﻧﺪ ﮐﮫ آﻧﮭﺎ‬ ‫در ﻣﯿﺪان ﻗﺘﺎل رﻓﺘﮫ و ﺧﻮن ﺧﻮدرا ﺑﺮﯾﺰﻧﺪ‪ .‬ﺟﻮاﻧﯽ را ﮐﮫ ﺑﯿﺴﺖ ﺳﺎل ﻣﺎدر در‬ ‫ﻧﮭﺎﯾﺖ زﺣﻤﺖ و ﻣﺸﻘﺖ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻧﻤﻮده آﯾﺎ راﺿﯽ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ ﮐﮫ در ﻣﯿﺪان ﺣﺮب‬ ‫ﭘﺎره ﭘﺎره ﮔﺮدد‪ .‬ھﯿﭻ ﻣﺎدری راﺿﯽ ﻧﻤﯿﺸﻮد وﻟﻮ ھﺮ اوھﺎﻣﯽ ﺑﻌﻨﻮان ﻣﺤﺒﺖ‬ ‫وﻃﻦ‪ ،‬وﺣﺪت ﺳﯿﺎﺳﯽ‪ ،‬وﺣﺪت ﺟﻨﺲ‪ ،‬وﺣﺪت ﻧﮋاد و وﺣﺪت ﻣﻤﻠﮑﺖ اﻇﮭﺎر دارﻧﺪ‬ ‫و ﺑﮕﻮﯾﻨﺪ ﮐﮫ اﯾﻦ ﺟﻮاﻧﺎن ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮوﻧﺪ و ﺑﺮای اﯾﻦ اوھﺎﻣﺎت ﮐﺸﺘﮫ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﻟﮭﺬا‬ ‫وﻗﺘﯽ ﮐﮫ اﻋﻼن ﻣﺴﺎوات ﺑﯿﻦ زن و ﻣﺮد ﺷﺪ ﯾﻘﯿﻦ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺣﺮب از ﻣﯿﺎن ﺑﺸﺮ‬ ‫ﺑﺮداﺷﺘﮫ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ و ھﯿﭻ اﻃﻔﺎل اﻧﺴﺎﻧﯽ را ﻓﺪای اوھﺎم ﻧﺨﻮاھﻨﺪ‬ ‫ﮐﺮد‪)".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮫ ﺧﻄﺎﺑﺎت ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‪ ،‬ﻗﺴﻤﺖ دوم‪ ،‬ﺻﺺ ‪(136-135‬‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟﮫ داﺷﺖ ﮐﮫ اھﻤﯿﺖ ﻧﻄﻖ ھﺎی ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺷﺮاﯾﻂ و‬ ‫ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ زﻧﺎن و ﻃﺮز ﻓﮑﺮ ﻣﺮدﻣﺎن درآن زﻣﺎن ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽ ﮔﺮدد‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ‬ ‫‪78‬‬


‫ﺑﺎ زﺑﺎن ﺳﺎده و ﺑﺪون ﺟﻤﻠﮫ ﭘﺮدازی ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ وﻟﯽ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﮭﻤﯽ را‬ ‫ﻣﻄﺮح ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬در اﯾﻦ ﻧﻄﻘﯽ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﮐﻠﯿﺴﺎی ﻣﻮﺣﺪﯾﻦ در‬ ‫ﻓﯿﻼدﻟﻔﯿﺎ آﻣﺮﯾﮑﺎ اﯾﺮاد ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﭼﻨﺪ ﻣﻄﻠﺐ ﻣﮭﻢ را ﻣﻄﺮح ﮐﺮدﻧﺪ‪ -1 :‬ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ‬ ‫زﻧﺎن ﻣﯿﺘﻮاﻧﻨﺪ ﭼﻮن ﻣﺮدان از ﺧﻮد ﮐﻔﺎﯾﺖ و ﻟﯿﺎﻗﺖ و دراﯾﺖ و ﺷﺠﺎﻋﺖ ﻧﺸﺎن‬ ‫دھﻨﺪ ﺑﻠﮑﮫ در ﮔﺬﺷﺘﮫ ﮔﮭﮕﺎه ﺑﺮﺧﯽ زﻧﺎن ﭼﻮن ﺳﺘﺎره ھﺎی ﭘﺮ ﻧﻮر درﺧﺸﯿﺪﻧﺪ و"‬ ‫ﻓﺨﺮ رﺟﺎل" ﺑﻮدﻧﺪ‪ -2 .‬ﻧﮑﺘﮫ دﯾﮕﺮ ﮐﮫ ﺑﺪان اﺷﺎره ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و ﺗﺎ آن ﻣﻮﻗﻊ ھﯿﭽﮑﺪام‬ ‫از داﻧﺸﻤﻨﺪان و ﺧﯿﺮ ﺧﻮاھﺎن ﭼﻨﯿﻦ ﻣﻄﻠﺒﯽ را ﺑﯿﺎن ﻧﮑﺮده ﺑﻮدﻧﺪ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ "ﺗﺮﺑﯿﺖ‬ ‫ﻧﺴﺎء اﻋﻈﻢ و اھﻢ از ﺗﺮﺑﯿﺖ رﺟﺎل اﺳﺖ‪ ".‬و دﺧﺘﺮان "ﺑﺎﯾﺪ در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﮐﻤﺎل و ﻋﻠﻢ‬ ‫و ﻓﻀﻞ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ".‬وﻗﺘﯽ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ ﺗﺮﺑﯿﺖ دﺧﺘﺮان ﻣﮭﻤﺘﺮ از ﺗﺮﺑﯿﺖ‬ ‫ﭘﺴﺮان اﺳﺖ ﮐﮫ در اﯾﺮان آن روز آﺧﻮﻧﺪ ھﺎ از ﻓﺮﺳﺘﺎدن دﺧﺘﺮ ﺑﮫ ﻣﺪرﺳﮫ اﺑﺎء‬ ‫داﺷﺘﻨﺪ و آن را ﻣﻮﺟﺐ اﻧﺤﺮاف و ﻓﺴﺎد دﺧﺘﺮان ﻣﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬دراروﭘﺎ وآﻣﺮﯾﮑﺎی‬ ‫آن زﻣﺎن ﻧﯿﺰ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن اﻧﻘﻼﺑﯽ ﺑﻮد زﯾﺮا زﻧﺎن را ﭘﺴﺖ ﺗﺮ ﻣﯽ ﺷﻤﺮدﻧﺪ و ﺗﺤﺼﯿﻞ‬ ‫ﭘﺴﺮان را واﺟﺐ ﺗﺮ ﻣﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ ﺗﺎ ﭼﮫ رﺳﺪ ﺑﺪﯾﻨﮑﮫ ﺗﺤﺼﯿﻞ دﺧﺘﺮان واﺟﺐ ﺗﺮاز‬ ‫ﭘﺴﺮان ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ زﻧﺎن "در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﮐﻤﺎل و ﻋﻠﻢ و ﻓﻀﻞ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪" -3 ".‬ﺟﻤﯿﻊ اﻧﺴﺎﻧﻨﺪ‬ ‫ﻓﻘﻂ اﺣﺘﯿﺎج ﺑﺘﺮﺑﯿﺖ دار ﻧﺪ اﮔﺮ ﻧﺴﺎء ﻣﺎﻧﻨﺪ رﺟﺎل ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺷﻮﻧﺪ ھﯿﭻ ﺷﺒﮭﮫ ای‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ اﻣﺘﯿﺎزی ﻧﺨﻮاھﺪ ﻣﺎﻧﺪ‪ - 4 ".‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺟﻨﮓ و ﮐﺸﺘﺎر را زاﺋﯿﺪه اوھﺎم‬ ‫ﻣﯿﺪاﻧﺪ و ﻣﻌﺘﻘﺪ اﺳﺖ اﮔﺮ زﻧﺎن در ﻣﺠﺎﻣﻊ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی وارد ﮔﺮدﻧﺪ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی‬ ‫را از اﯾﻦ اوھﺎم ﻧﮑﺒﺖ ﺑﺎر و ﻣﺼﯿﺒﺖ ﺑﺎر ﻧﺠﺎت ﺧﻮاھﻨﺪ داد‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ‪،‬‬ ‫" ﻟﮭﺬا وﻗﺘﯽ ﮐﮫ اﻋﻼن ﻣﺴﺎوات ﺑﯿﻦ زن و ﻣﺮد ﺷﺪ ﯾﻘﯿﻦ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺣﺮب از ﻣﯿﺎن‬ ‫ﺑﺸﺮ ﺑﺮداﺷﺘﮫ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ و ھﯿﭻ اﻃﻔﺎل اﻧﺴﺎﻧﯽ را ﻓﺪای اوھﺎم ﻧﺨﻮاھﺪ ﮐﺮد‪".‬‬ ‫ﭘﺲ اﮔﺮ زﻧﺎن ﺑﻤﯿﺪان آﯾﻨﺪ ﻣﺮدان را از اوھﺎم دﯾﺮﯾﻨﮫ ﻧﺠﺎت دھﻨﺪ ﮐﮫ ﺷﺶ ھﺰار‬ ‫ﺳﺎل اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﺮدان ﺑﮫ اوھﺎم ﻗﺒﯿﻠﮫ و ﻋﺸﯿﺮه و وﻃﻦ و اﯾﺪﺋﻮﻟﻮژی و ﺳﻠﻄﮫ‬ ‫ﺟﻮﺋﯽ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ را ﭘﺎره ﭘﺎره ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ -5 .‬ﻣﻄﻠﺐ دﯾﮕﺮ آﻧﮑﮫ ﻣﯿﮕﻮﯾﻨﺪ‪" ،‬ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺑﮭﺎء اﷲ وﺣﺪت ﺗﺮﺑﯿﺖ را اﻋﻼن ﻧﻤﻮده ﮐﮫ ﺑﺠﮭﺖ اﺗﺤﺎد ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻻزم اﺳﺖ‬ ‫ﮐﮫ ﺟﻤﯿﻊ ﺑﺸﺮ ﯾﮏ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺷﻮﻧﺪ رﺟﺎﻻً و ﻧﺴﺎً‪ ،‬دﺧﺘﺮ و ﭘﺴﺮ ﺗﺮﺑﯿﺖ واﺣﺪ ﮔﺮدﻧﺪ‪،‬‬ ‫وﭼﻮن ﺗﺮﺑﯿﺖ در ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺪارس ﺗﺮﺑﯿﺖ ﯾﮏ ﻧﻮع ﮔﺮدد‪ ،‬ارﺗﺒﺎط ﺗﺎم ﺑﯿﻦ ﺑﺸﺮ‬ ‫ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد‪ ".‬ھﻤﺴﺎﻧﯽ ﺗﺮﺑﯿﺖ در ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺪارس دﻧﯿﺎ و ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ واﺣﺪ‬ ‫دﺧﺘﺮان و ﭘﺴﺮان در ﺗﻤﺎﻣﯽ ﻧﻘﺎط ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻮﺟﺐ ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﮫ ﺟﮭﺎن ﺑﯿﻨﯽ ﻣﺮدم‬ ‫دﻧﯿﺎ ﺑﮭﻢ ﻧﺰدﯾﮏ ﮔﺮدد و ﻣﻌﯿﺎر ھﺎی اﺧﻼﻗﯽ ﺑﺎ ﯾﮑﺪ ﯾﮕﺮ ﯾﮑﺴﺎﻧﯽ ﭘﯿﺪا ﮐﻨﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼً‬ ‫ﻣﺮدﻣﯽ ﻋﻤﻠﯽ را ﺟﻨﺎﯾﺖ داﻧﻨﺪ و ﻗﻮﻣﯽ دﯾﮕﺮ آن را ﺷﺮاﻓﺖ ﺧﻮاﻧﻨﺪ‪ .‬ﺗﺮﺑﯿﺖ واﺣﺪ‬ ‫ﺑﺮ اﺳﺎس اﻋﺘﻘﺎد ﺑﮫ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‪ ،‬ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ ﻓﺮزﻧﺪان آدﻣﯽ و ﻗﺒﻮل ﺳﯿﺮ‬ ‫ﺗﮑﺎﻣﻠﯽ اﺟﺘﻤﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻣﺬھﺒﯽ ﻣﺮدم را از ﺗﻨﮕﻨﺎی ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻋﺸﯿﺮه ای‪ ،‬از‬ ‫زﻧﺠﯿﺮ واﭘﺴﮕﺮاﯾﯽ ﺑﺮﺧﯽ اﺣﮑﺎم ﻣﺬھﺒﯽ و ﻣﺤﺪودﯾﺖ ھﺎی اﯾﺪﺋﻮﻟﻮژی ﺳﯿﺎﺳﯽ‬ ‫ﺑﯿﺮون ﺧﻮاھﺪ آورد‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ درک آدﻣﯿﺎن ﺑﺪﯾﻦ رھﻨﻤﻮدھﺎی ارزﺷﻤﻨﺪ ﻧﺰدﯾﮏ‬ ‫ﺷﺪه اﺳﺖ وﻟﯽ ﭘﺲ از ﮔﺬﺷﺖ ﺻﺪ ﺳﺎل ھﻨﻮز اﯾﻦ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﭘﯿﺎده ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪.‬‬ ‫‪79‬‬


‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪ اﻟﺒﮭﺎء ﺻﺤﺒﺖ ھﺎ و ﺳﺨﻨﺮا ﻧﯿﮭﺎﺋﯽ ﮐﮫ در ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ ھﺎی دﯾﮕﺮ‬ ‫ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ از ﺟﻤﻠﮫ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن را در ﮔﺬﺷﺘﮫ از ﻧﻘﺺ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی ﺷﻤﺮدﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺸﺮ از ﻧﻈﺮ رواﺑﻂ اﻧﺴﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺗﺮﻗﯿﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺗﻌﺎﻟﯽ روﺣﺎﻧﯽ در ﯾﮏ ﮐﻤﺒﻮد‬ ‫ﻇﻠﻤﺎﻧﯽ ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪ‪ .‬و ﺑﺮ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ ﺗﺎًﮐﯿﺪ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ اﮔﺮ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی ﯾﺎ ھﺮ ﻣﻠﺘﯽ‬ ‫دراﯾﻦ ﮐﺮه ﺧﺎﮐﯽ ﺑﺨﻮاھﺪ ﺗﺮﻗﯽ ﮐﻨﺪ و ﮐﻤﺎل ﯾﺎﺑﺪ ﺑﺎﯾﺪ در ﺗﺤﻘﻖ ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن ﺑﺎ‬ ‫ﻣﺮدان ﮐﻮﺷﺶ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ " ﺑﺎر دﯾﮕﺮ ﻣﻌﻠﻮم ﮔﺮدد ﮐﮫ ﺗﺎ ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن ﺑﺎ‬ ‫ﻣﺮدان ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﻧﺸﻮد و ﺗﺤﻘﻖ ﻧﯿﺎﺑﺪ ﺗﺮﻗﯽ ﺳﯿﺎﺳﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ دراﯾﻨﺠﺎ )در ﻏﺮب(‬ ‫ﯾﺎ ھﺮ ﺟﺎی دﯾﮕﺮ ﻏﯿﺮ ﻣﻤﮑﻦ ﮔﺮدد‪) ".‬زﻧﺎن‪ ،‬ص ‪ (10‬ﻣﻄﻠﺒﯽ را ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‬ ‫در ﺻﺪ ﺳﺎل ﭘﯿﺶ ﻓﺮﻣﻮده اﻧﺪ ھﻨﻮز ﺣﺘﯽ ﻣﻤﺎﻟﮏ ﻏﺮﺑﯽ ﺑﺪﯾﻦ ﻧﺘﯿﺠﮫ ﻧﺮﺳﯿﺪه اﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﮐﺸﻮرھﺎی آﺳﯿﺎﺋﯽ و اﻓﺮﯾﻘﺎﺋﯽ ﮐﮫ از ﻗﺎﻓﻠﮫ ﻋﻘﺐ ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﯾﮏ ﻓﺮد اﯾﺮاﻧﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﻣﺪرﺳﮫ ﻧﺮﻓﺘﮫ و ﻣﮑﺘﺐ ﻧﺪﯾﺪه ﻣﻄﺎﻟﺒﯽ را ﻣﻄﺮح ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﮫ از ذھﻦ ھﯿﭻ اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪ‬ ‫ﻏﺮﺑﯽ ﺧﻄﻮر ﻧﻨﻤﻮده اﺳﺖ‪ .‬و در دﻧﺒﺎﻟﮫ آن ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ اﯾﻦ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮی ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی‬

‫را از ﭼﮫ ﻣﻮاھﺒﯽ ﺑﯽ ﺑﮭﺮه ﻣﯽ ﺳﺎزد‪ " ،‬ﺗﺎ ﻣﺎداﻣﯽ ﮐﮫ اﯾﻦ دو ﻋﻀﻮ )ﻣﺮد و زن(‬ ‫ﺑﮫ ﯾﮑﺴﺎن ﻗﻮت ﻧﯿﺎﺑﻨﺪ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺗﺤﻘﻖ ﻧﯿﺎﺑﺪ و ﺳﻌﺎدت و ﺑﮭﺮوزی ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫(‬ ‫‪10‬‬ ‫ص‬ ‫زﻧﺎن‪،‬‬ ‫)‬ ‫ﻧﭙﻮﺷﺪ‪".‬‬ ‫ﻋﻤﻞ‬ ‫ﺟﺎﻣﮫ‬ ‫ﺑﺸﺮی‬

‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دھﻨﺪ ﮐﮫ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺷﺎﻣﻞ دو ﻋﻀﻮ اﺳﺖ و اﮔﺮ‬ ‫ﻋﻀﻮی ﻧﺎﻗﺺ ﻣﺎﻧﺪ ﺑﺎﻋﺚ ﻧﻘﺺ ﻋﻀﻮ دﯾﮕﺮ ﮔﺮدد و اﮔﺮ ﻋﻀﻮی ﺿﻌﯿﻒ ﺷﻮد‬ ‫ﻋﻀﻮ دﯾﮕﺮ ﻧﯿﺰ دﭼﺎر ﺿﻌﻒ ﺷﻮد و اﮔﺮ ﻋﻀﻮی ﻗﻮی ﺑﺎﺷﺪ ﻋﻀﻮ دﯾﮕﺮ ﻗﻮت‬ ‫ﺑﯿﺸﺘﺮ ﯾﺎﺑﺪ ﭼﮫ اﯾﻦ دو ﻋﻀﻮ‪ ،‬ﻣﺮد و زن‪ ،‬ﻣﮑﻤﻞ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ھﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬

‫‪80‬‬


‫ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﺮای ارﺗﻘﺎء "ﮐﻤﺎﻻت ﺻﻮری و ﻣﻌﻨﻮی" دﺧﺘﺮان و ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺑﺮای ﺗﻨﻔﯿﺬ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﮐﮫ اﺻﻞ ﺗﺴﺎوی زن و ﻣﺮد را اﻋﻼن ﮐﺮده ﺑﻮد و‬ ‫ﻃﺎھﺮه آن ﺷﯿﺮ زن ﺗﺎرﯾﺦ در راه آزادی ﺑﺎﻧﻮان از ﺑﻨﺪ ﮔﺮان داوﻃﻠﺒﺎﻧﮫ ﺟﺎن ﺧﻮد‬ ‫را ﻓﺪا ﮐﺮده ﺑﻮد ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎﺋﯽ را در داﺧﻠﮫ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﺮای ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫آﻏﺎز ﮐﺮدﻧﺪ و ﻣﺠﺎﻣﻊ "ﺗﺮﻗﯽ ﻧﺴﻮان" ﺗﺮﺗﯿﺐ دادﻧﺪ و در ﻧﮭﺎن و ﻋﯿﺎن ﺑﺮای‬ ‫اﺣﻘﺎق ﺣﻘﻮق ﺑﺎﻧﻮان ﮐﻮﺷﯿﺪﻧﺪ‪ .‬ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ ﻣﺪارس دﺧﺘﺮاﻧﮫ را در ﻃﮭﺮان و ﺳﺎﯾﺮ‬ ‫ﺑﻼد ﺗﺄﺳﯿﺲ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬ﻣﺪرﺳﮫ ھﺎی دﺧﺘﺮان ﮐﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺑﺎ اﺻﻮﻟﯽ ﺟﺪﯾﺪ ﺗﺮﺗﯿﺐ دادﻧﺪ‬ ‫ﻣﺨﺼﻮص داﻧﺶ آﻣﻮزان ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﺒﻮد ﺑﻠﮑﮫ ﻣﺪرﺳﮫ ای ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺑﻮد‪ .‬از‬ ‫اﯾﻨﺮو ﺑﺴﯿﺎری از ﺧﺎﻧﻮاده ھﺎی روﺷﻨﻔﮑﺮ و ﺳﺮﺷﻨﺎس ﻏﯿﺮ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻓﺮزﻧﺪان ﺧﻮد را‬ ‫ﺑﮫ ﻣﺪارس ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻓﺮﺳﺘﺎدﻧﺪ ﺗﺎ ﺟﺎﺋﯿﮑﮫ دو ﺗﻦ ﻓﺮزﻧﺪان رﺿﺎ ﺷﺎه در ﻣﺪرﺳﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ‬ ‫درس ﺧﻮاﻧﺪﻧﺪ‪ .‬زﯾﺮا ﻣﺪارس ﺑﮭﺎﺋﯽ ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﮫ ﺗﺮﯾﻦ و ﻣﺪرﻧﺘﺮﯾﻦ ﻣﺪارس در اﯾﺮان‬ ‫ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽ ﺷﺪ‪ .‬ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻧﮭﺎﯾﺖ ﺳﻌﯽ را ﮐﺮدﻧﺪ ﺗﺎ زﻧﺎن از ﮐﻨﺞ ﻋﺰﻟﺖ ﺑﯿﺮون آﯾﻨﺪ‬ ‫و درﻋﺮﺻﮫ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﭘﺎ ﻧﮭﻨﺪ و در ﻣﺤﺎﻓﻞ ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﮭﺎﺋﯽ‬ ‫ﻋﻀﻮﯾﺖ ﯾﺎﺑﻨﺪ‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ‪ ،‬زﻋﯿﻢ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺑﮫ ﻣﺤﺎﻓﻞ ﺑﮭﺎﺋﯽ در‬ ‫ﺳﺮاﺳﺮ ا���ﺮان دﺳﺘﻮر دادﻧﺪ ﮐﮫ در ﺳﺮﻟﻮﺣﮫ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی ﺧﻮد وﺳﺎﺋﻞ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ و‬ ‫ﺗﺮﻗﯽ و اﻋﺰازو ارﺗﻘﺎء "ﮐﻤﺎﻻت ﺻﻮری و ﻣﻌﻨﻮی" دﺧﺘﺮان و ﺑﺎﻧﻮان را ﻓﺮاھﻢ‬ ‫آورﻧﺪ‪" :‬از وا ﺟﺒﺎت اوﻟﯿﮫ ﻣﺤﺎﻓﻞ روﺣﺎﻧﯽ ﺗﮭﯿﮫ و اﺟﺮای وﺳﺎﺋﻞ ﻓﻌﺎﻟﮫ از ﺑﺮای‬ ‫ﺗﺮﻗﯽ اﻣﺮ ﻧﺴﻮان اﺳﺖ‪ .‬ﺧﻮﺑﺴﺖ ھﺮ ﻣﺤﻔﻞ روﺣﺎﻧﯽ ﻟﺠﻨﮫ ﻣﺨﺼﻮﺻﯽ ﺗﺸﮑﯿﻞ دھﺪ‬ ‫و اﻋﻀﺎی آن ﻟﺠﻨﮫ ﺷﺐ و روز در ﺗﺸﻮﯾﻖ و ﺗﺤﺮﯾﺺ و ﺗﻌﺰﯾﺰ و ﺗﮑﺮﯾﻢ‬ ‫ﺣﻀﺮات اﻣﺎءاﻟﺮﺣﻤﺎن )ﺑﺎﻧﻮان( و ﺗﻌﻠﯿﻢ ﺑﻨﺎت )دﺧﺘﺮان( و اﮐﻤﺎل و ﺗﻮﺳﻌﮫ ﻣﺤﺎﻓﻞ‬ ‫و ﻣﺠﺎﻟﺲ ﻧﺴﺎء اوﻗﺎت و اﻓﮑﺎر را ﺣﺼﺮ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﺣﺎل وﻗﺖ ﺗﮭﯿﮫ اﺳﺒﺎﺑﺴﺖ و اﯾﺎم‬ ‫ﺗﺮﻗﯽ ﻧﺴﺎء در ﮐﻤﺎﻻت ﺻﻮری و ﻣﻌﻨﻮی‪ .‬ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺑﺎﺷﯿﺪ ﮐﮫ آﻧﭽﮫ از ﻗﻠﻢ اﻋﻠﯽ‬ ‫)ﻗﻠﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ( ﺛﺒﺖ ﺷﺪه و از ﮐﻠﮏ ﻣﯿﺜﺎق )ﻗﻠﻢ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء( ﻧﺎزل ﮔﺸﺘﮫ ﺣﻮادث‬ ‫زﻣﺎن و ﺷﺌﻮن اﻣﮑﺎن و اﺟﺮاآت و اﻗﺪاﻣﺎت رﺟﺎل ارض ﺑﮫ ﻧﺤﻮی ﻏﯿﺮ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ‬ ‫وﺳﺎﺋﻞ ﻣﮑﻨﻮﻧﮫ ﻏﯿﺒﯿﮫ ای را ﻣﺘﺪرﺟﺎً ﻣﺤﺾ اﺟﺮای ﻧﺼﻮص اﻟﮭﯿﮫ ﭼﻨﺎن ﻓﺮاھﻢ‬ ‫آرﻧﺪ ﮐﮫ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺒﮭﻮت و ﻣﺘﻌﺠﺐ و ﻣﺘﺬﮐﺮﮔﺮدﯾﻢ‪) ".‬ﻣﺎﺋﺪه آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺟﻠﺪ ھﻔﺘﻢ‪ ،‬ص‬ ‫‪(67‬‬

‫ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن اﯾﺮان را اﻃﻤﯿﻨﺎن ﻣﯽ دھﻨﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﯽ ﺷﺎﯾﺎن ﺧﻮاھﻨﺪ‬ ‫ﻧﻤﻮد آﻧﭽﻨﺎﻧﯽ ﮐﮫ "ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺒﮭﻮت و ﻣﺘﻌﺠﺐ و ﻣﺘﺬﮐﺮ" ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬و دﻟﯿﻞ ﭼﻨﯿﻦ‬ ‫ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺷﮕﻔﺘﯽ اﻧﮕﯿﺰ و ﺣﯿﺮت آﻣﯿﺰ را در آن ﻣﯽ داﻧﻨﺪ ﮐﮫ ﻗﻠﻢ وﺣﯽ )ﻗﻠﻢ‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ( ﺳﻨﺖ دﯾﺮﯾﻨﮫ را ﻣﻨﺴﻮخ ﻧﻤﻮده و راه ﭘﯿﺸﺮوی زﻧﺎن را ﮔﺸﻮده و ﻋﺰت و‬ ‫ﺳﺮ اﻓﺮازی ﺑﺎﻧﻮان را ﺗﻀﻤﯿﻦ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪ .‬و درﻋﯿﻦ ﺣﺎل ﯾﮏ رﻣﺰ ﻣﻌﻨﻮی و‬ ‫ﺳﺮ اﻟﮭﯽ را ﻣﮑﺸﻮف ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮐﮫ آزادی ﺑﺎﻧﻮان و اﺣﻘﺎق ﺣﻘﻮق ﺣﻘّﮫ آﻧﺎن‬ ‫‪81‬‬


‫ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﮫ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻧﺨﻮاھﺪ ﺑﻮد ﺑﻠﮑﮫ "ﺣﻮادث زﻣﺎن و ﺷﺆن اﻣﮑﺎن" و‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ روﺷﻨﻔﮑﺮان و اﻗﺪاﻣﺎت آزادﯾﺨﻮاھﺎن وﺳﺎﺋﻞ اﺳﺘﺨﻼص زﻧﺎن و ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ‬ ‫ﺧﯿﺮه ﮐﻨﻨﺪه آﻧﺎن را ﻓﺮاھﻢ ﺧﻮاھﺪ آورد‪ .‬زﯾﺮا ﺑﺎ اﻧﺘﺸﺎر ﻧﯿﺮوی رﺑﺎﻧﯽ و ﺗﺎًﺛﯿﺮ آن‬ ‫ﺑﺮھﻮﯾﺖ دﻧﯿﺎی ﮐﻨﻮﻧﯽ روﯾﺪاد ھﺎی ﺟﮭﺎن را در ﺟﮭﺖ ﺗﺤﻘﻖ اراده اﻟﮭﯽ ﻣﻨﻌﻄﻒ‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﻧﻤﻮد و " ﺑﮫ ﻧﺤﻮی ﻏﯿﺮ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ وﺳﺎﺋﻞ ﻣﮑﻨﻮﻧﮫ ﻏﯿﺒﯿﮫ ای را ﻣﺘﺪرﺟﺎً‬ ‫ﻣﺤﺾ اﺟﺮای ﻧﺼﻮص اﻟﮭﯿﮫ ﭼﻨﺎن ﻓﺮاھﻢ" آورد ﮐﮫ ﮐﻞ ﺣﯿﺮان ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬اﻗﺪاﻣﺎت‬ ‫روﺷﻨﻔﮑﺮان‪ ،‬ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ آزادﯾﺨﻮاھﺎن و ﺟﻮش و ﺧﺮوش ﺑﺎﻧﻮان ﺻﺤﺖ ﻧﻈﺮ ﺷﻮﻗﯽ‬ ‫رﺑﺎﻧﯽ را ﺗﺎًﯾﯿﺪ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﺑﮭﺘﺮ اﺳﺖ واﭘﺴﮕﺮاﯾﺎن ﺑﺪاﻧﻨﺪ ﮐﮫ ﻧﻔﻊ آﻧﺎن در‬ ‫آﻧﺴﺖ ﮐﮫ در ﻣﻘﺎﺑﻞ اراده اﻟﮭﯽ ﮐﮫ ﺧﻮاﺳﺘﺎر ﺑﺮاﺑﺮی ﻣﺮدان و زﻧﺎن و ﻋﺰت و‬ ‫ﺳﺮﻓﺮازی ﺑﺎﻧﻮان اﺳﺖ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻧﮑﻨﻨﺪ وﺑﺎ اﻋﻤﺎل ﺧﺸﻮﻧﺖ ﭘﺮوﻧﺪه ﺧﻮد را ﺳﯿﺎه ﺗﺮ‬ ‫ﻧﻨﻤﺎﯾﻨﺪ زﯾﺮا ﺟﺰ آﻧﮑﮫ ﻋﺮض ﺧﻮﯾﺶ ﺑﺒﺮﻧﺪ وﺑﺮزﺣﻤﺖ دﯾﮕﺮان ﺑﯿﻔﺰاﯾﻨﺪ ره ﺑﺠﺎﺋﯽ‬ ‫ﻧﺨﻮاھﻨﺪ ﺑﺮد‪.‬‬ ‫ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ‪ ،‬ﮐﮫ ھﯿﺌﺘﯽ ﻣﻨﺘﺨﺐ از ﺟﺎﻧﺐ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن در ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن اﺳﺖ و‬ ‫ﻧﻘﺶ رھﺒﺮی و راھﻨﻤﺎﺋﯽ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ را ﺑﻌﮭﺪه دارد‪ ،‬ﺑﮫ ‪ 80‬ﻣﺤﻔﻞ ﻣﻠﯽ‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن در ‪ 80‬ﮐﺸﻮر ﺟﮭﺎن دﺳﺘﻮر داد‪" :‬ﺑﺮای ﺗﺮﻗﯿﺎت روﺣﺎﻧﯽ‪ ،‬اﺧﻼﻗﯽ و‬ ‫ﻋﻠﻤﯽ زﻧﺎن در ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ‪....‬ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی ﺳﺎزﻣﺎن ﯾﺎﻓﺘﮫ ﺑﺮای زﻧﺎن‬ ‫ﺑﮫ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﻮﺳﻌﮫ و ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ زن و رﺳﯿﺪن ﺑﮫ اھﺪاف ﻋﺎﻟﯽ دﯾﺎﻧﺖ ﺑﮭﺎﺋﯽ‬ ‫)ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن و ﻣﺮدان( در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﮫ اﻗﺪام ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪) ".‬ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﯿﻮز‪ ،‬آﭘﺮﯾﻞ ‪(1981‬‬ ‫ﻧﺎ ﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ ﺗﻌﺪاد ﻣﺤﺎﻓﻞ ﻣﻠﯽ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﮐﮫ ﻣﺠﺎﻟﺲ ﺷﻮرای ﻣﻠﯽ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن در ھﺮ‬ ‫ﮐﺸﻮری اﺳﺖ در ‪ 183‬ﻣﻤﺎﻟﮏ ﺟﮭﺎن وﺟﻮد دارد‪ .‬ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻓﻘﻂ از ‪80‬‬ ‫ﻣﺤﻔﻞ ﻣﻠﯽ در ‪ 80‬ﮐﺸﻮر واﻗﺎﻟﯿﻢ دﻧﯿﺎ ﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ ﮐﮫ "ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی ﺳﺎزﻣﺎن ﯾﺎﻓﺘﮫ‬ ‫ﺑﺮای زﻧﺎن ﺑﮫ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﻮﺳﻌﮫ و ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ زن" و ارﺗﻘﺎء "روﺣﺎﻧﯽ‪،‬‬ ‫اﺧﻼﻗﯽ و ﻋﻠﻤﯽ زﻧﺎن" را ﺗﺮﺗﯿﺐ دھﻨﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﮫ ﺑﺮای ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻤﺎﻟﮏ ﺟﮭﺎن‬ ‫ﺳﻮم ﺑﻮد ﮐﮫ ﻓﺮھﻨﮓ ﺑﻮﻣﯽ و ﻣﺬھﺐ ﺳﻨﺘﯽ آﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﻌﯿﺎر ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻓﺎﺻﻠﮫ‬ ‫داﺷﺖ‪ ،‬از اﯾﻨﺮو زﻧﺎن ﭘﺴﺖ ﺗﺮ ﺷﻤﺮده ﻣﯽ ﺷﺪﻧﺪ و ﭘﺎﺋﯿﻦ ﺗﺮ ﻧﮕﮫ داﺷﺘﮫ ﺷﺪه ﺑﻮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﻟﺬا ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ دﺳﺘﻮر ﻣﯿﺪھﺪ ﮐﮫ ﺑﺎ "ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی ﺳﺎزﻣﺎن ﯾﺎﻓﺘﮫ" اﯾﻦ ﻓﺎﺻﻠﮫ‬ ‫را ﺑﺮدارﻧﺪ ﺗﺎ زﻧﺎن از ﺑﺮاﺑﺮی ﮐﺎﻣﻞ در ﺣﯿﺎت ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ و اﺟﺘﻤﺎﺋﯽ ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ‬ ‫ﮔﺮدﻧﺪ و "ﺑﮫ اھﺪاف ﻋﺎﻟﯽ دﯾﺎﻧﺖ ﺑﮭﺎﺋﯽ" ﺑﺮﺳﻨﺪ‪ .‬ﻋﻠﺖ آﻧﮑﮫ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ از‬ ‫‪183‬ﻣﻤﺎﻟﮏ ﺟﮭﺎن ﻓﻘﻂ ‪ 80‬ﮐﺸﻮر را اﻧﺘﺨﺎب ﮐﺮدﻧﺪ ﺑﺪان ﺳﺒﺐ ﺑﻮد ﮐﮫ در ﺻﺪ‬ ‫)‪ (100‬ﮐﺸﻮر دﯾﮕﺮ ﺑﺮاﺑﺮی ﻣﺮدان و زﻧﺎن در ﺗﺸﮑﯿﻼت و ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﮭﺎﺋﯽ و‬ ‫ﺣﯿﺎت ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ و اﺟﺘﻤﺎﺋﯽ ﺗﺜﺒﯿﺖ ﺷﺪه ﺑﻮد‪.‬‬ ‫درﻣﻤﺎﻟﮑﯽ ﮐﮫ ﺑﺎﻧﻮان ازﺣﻘﻮق ﺣﻘﮫ ﺧﻮد ﻣﺤﺮوم ھﺴﺘﻨﺪ و ﻣﻮرد ﺗﺒﻌﯿﺾ‬ ‫ﻗﺮارﻣﯿﮕﯿﺮﻧﺪ‪ ،‬ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﮭﺎﺋﯽ در ﺻﻮرت ﻟﺰوم ﻧﮭﺎﯾﺖ ﺳﻌﯽ و ﮐﻮﺷﺶ را ﺑﮑﺎر‬ ‫ﺧﻮاھﻨﺪ ﺑﺮد ﺗﺎ اﻣﮑﺎﻧﺎت ﺗﺮﻗﯽ ﺑﺎﻧﻮان ﻓﺮاھﻢ آﯾﺪ‪ ،‬و ﺑﺎ دﯾﮕﺮ روﺷﻨﻔﮑﺮان و ﻓﻌﺎﻻن‬ ‫‪82‬‬


‫ﺣﻘﻮق ﺑﺎﻧﻮان ھﻤﮑﺎری ﺧﻮاھﻨﺪ ﮐﺮد و ﺑﺎ روﺷﯽ ﻣﻼﯾﻤﺖ آﻣﯿﺰ ﺑﮫ ھﻤﮕﺎن ﺗﻔﮭﯿﻢ‬ ‫ﺧﻮاھﻨﺪ ﻧﻤﻮد ﮐﮫ ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ اﺳﺘﻌﺪاد ﺑﺎﻧﻮان ﺑﮫ ﻧﻔﻊ ھﻤﮕﺎن ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد و ﺑﺮﮐﺘﯽ ﭘﺮ‬ ‫ﺑﺎر ﺑﮫ ھﻤﺮاه ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ‪.‬‬ ‫در ﻋﺮﺻﮫ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ در ﻣﺠﺎﻣﻌﯽ ﮐﮫ در راﺑﻄﮫ ﺑﺎ ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ آﻧﺎن‬ ‫ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺷﺪه و ﻣﯽ ﺷﻮد ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻧﻘﺶ ﻋﻤﺪه و ﮐﻠﯿﺪی را داﺷﺘﮫ و دارﻧﺪ‪ .‬ﺑﺮای‬ ‫ﻧﻤﻮﻧﮫ ﺑﯿﺎﻧﯿﮫ ﻣﮑﺘﻮب ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺧﻄﺎب ﺑﮫ ﺳﯽ و ھﻔﺘﻤﯿﻦ اﺟﻼس ﮐﻤﯿﺴﯿﻮن‬ ‫وﺿﻌﯿﺖ زﻧﺎن ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان "زﻧﺎن و ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺻﻠﺢ" ﮐﮫ در‬ ‫اﻃﺮﯾﺶ – وﯾﻦ ‪ 15‬ﻣﺎرس ‪ 1993‬ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺷﺪ را ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ‪:‬‬ ‫"ﯾﮑﯽ از اﻣﻮری ﮐﮫ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﻓﻌﺎل زﻧﺎن در ﻧﻘﺶ ھﺎی ﻣﺪﯾﺮﯾﺘﯽ‪ ،‬ﻋﻠﯽ اﻟﺨﺼﻮص‬ ‫ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی ھﺎی اﺳﺎﺳﯽ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﮫ ھﻤﺮاه ﻣﯽ آورد ‪ ،‬ﺗﺴﺮﯾﻊ در ﺗﺤﻘﻖ ﻓﺮاﯾﻨﺪ‬ ‫ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ در ﺳﻄﻮح ﻣﻠﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ھﻨﮕﺎﻣﯽ ﮐﮫ ﺑﮫ زﻧﺎن‬ ‫ﻓﺮﺻﺖ ھﺎی ﮐﺎﻓﯽ داده ﺷﻮد ﺗﺎ اﺳﺘﻌﺪاد ھﺎی ﺧﻮدرا ﺷﮑﻮﻓﺎ ﮐﻨﻨﺪ و ھﻤﮕﺎم ﺑﺎ‬ ‫ﻣﺮدان در اداره اﻣﻮر ﻓﺮھﻨﮕﯽ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬اﻗﺘﺼﺎدی و ﺳﯿﺎﺳﯽ ﮐﺸﻮر ﻓﻌﺎﻻﻧﮫ‬ ‫ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬ﺗﻐﯿﯿﺮاﺗﯽ اﺳﺎﺳﯽ در ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺟﺎﻣﻌﮫ‪ ،‬ﻣﺆﺳﺴﺎت وارﮐﺎن ھﺎی‬ ‫اداره ﮐﻨﻨﺪه و ﺧﻂ ﻣﺸﯽ ﺟﺎﻣﻌﮫ اﯾﺠﺎد ﻣﯽ ﮔﺮدد ﮐﮫ ﺑﮫ رﻓﻊ ﺗﻌﺼﺒﺎت ﻣﻠﯽ‪ ،‬ﻧﮋادی‪،‬‬ ‫دﯾﻨﯽ‪ .‬ﻣﻨﺠﺮ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ ‪ .‬اﺳﺘﻌﺪاد روﺣﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻋﺎﻃﻔﯽ و اﺣﺴﺎﺳﯽ زﻧﺎن‪ ،‬ﺟﺎﻣﻌﮫ را‬ ‫ﺑﮫ ﺳﻮی رﻓﺎه و آﺳﺎﯾﺶ رھﻨﻤﻮن ﻣﯽ ﺳﺎزد‪ .‬رﻗﺎﺑﺖ ھﺎی ﻣﺨﺮب ﺟﺎی ﺧﻮدرا ﺑﮫ‬ ‫ﻣﺸﺎرﮐﺖ ھﺎی ﺳﺎزﻧﺪه در ﺳﺎﺧﺖ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻧﻮﯾﻦ ﻣﯽ دھﺪ‪ .‬ﺟﻨﮓ و ﺧﻮن رﯾﺰی در‬ ‫ﺳﻄﺢ ﮐﻼن ﺟﺎی ﺧﻮدرا ﺑﮫ ﺻﻠﺢ و آراﻣﺶ ﻣﯽ دھﺪ‪ .‬در ﺳﻄﺢ ﺧﺮد ھﻢ ﺟﻨﺎﯾﺖ و‬ ‫ﺧﺸﻮﻧﺖ ﺑﮫ ﻋﻄﻮﻓﺖ و ﻣﺤﺒﺖ ﺑﺪل ﻣﯽ ﮔﺮدد و ھﻤﮫ اﯾﻦ ﺗﺤﻮﻻت ﻧﻮﯾﺪ ﺑﺨﺶ دﻧﯿﺎﯾﯽ‬ ‫زﯾﺒﺎ و آرام ﺑﺮای ھﻤﮫ ﺳﺎﮐﻨﺎن زﻣﯿﻦ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد‪"....‬‬ ‫در اداﻣﮫ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﺑﺨﺶ ھﺎﯾﯽ از ﯾﮑﯽ از ﺑﯿﺎﻧﯿﮫ ھﺎی ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ‬ ‫در اﯾﻦ راﺳﺘﺎ ﮐﮫ در ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ ھﺎ و ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ اراﺋﮫ ﺷﺪه‪ ،‬اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺸﺘﮫ‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﺑﯿﺎﻧﯿﮫ ھﺎ ﻣﺎﺣﺼﻞ ﺗﺠﺮﺑﮫ ھﺰاران ﻣﺆﺳﺴﮫ و اﻓﺮاد ﻓﻌﺎل ﺑﮭﺎﺋﯽ در زﻣﯿﻨﮫ‬ ‫ﺗﺮﻗﯽ زﻧﺎن اﺳﺖ ﮐﮫ در ﺣﺎل ﺧﺪﻣﺖ ﺑﮫ ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن و رﻓﺎه ﻧﻮع اﻧﺴﺎﻧﻨﺪ‪ ،‬و ﭼﮑﯿﺪه‬ ‫ﻣﺸﺘﺮک اﯾﻦ ﺗﺠﺮﺑﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ در ﭼﮭﺎر ﭼﻮب ﻣﻔﺎھﯿﻤﯽ ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ آﺛﺎر‬ ‫ﻣﺆﺳﺴﯿﻦ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ اﺳﺘﻮار اﺳﺖ‪" :‬ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﮫ ﺟﺪﯾﺖ اﻣﺮ ﺧﻄﯿﺮ ﻓﺮاھﻢ‬ ‫ﻧﻤﻮدن ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ ﻣﺴﺎوی ﺑﺮای زﻧﺎن را در ﺟﺎﯾﮕﺎه ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی دﻧﺒﺎل ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪی از ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن در ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی ھﺎ‪ ،‬ﻋﻨﺼﺮی ﺣﯿﺎﺗﯽ در‬ ‫ﺟﮭﺖ ﺣﺼﻮل وﺣﺪت ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ھﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ در ﯾﮏ ﻗﺮن‬ ‫ﭘﯿﺶ ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ‪ .‬رﻓﺎه ﺑﺸﺮﯾﺖ‪ ،‬ﺻﻠﺢ و اﻣﻨﯿﺖ آن ﺣﺎﺻﻞ ﻧﻤﯽ ﺷﻮد ﻣﮕﺮ زﻣﺎﻧﯽ ﮐﮫ‬ ‫وﺣﺪت ﺑﺸﺮ ﮐﺎﻣﻼ اﺳﺘﻘﺮار ﯾﺎﻓﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫‪83‬‬


‫"ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺗﮑﺎن دھﻨﺪه و ﺣﯿﺮت اﻧﮕﯿﺰ در ﺳﺎﻟﮭﺎی اﺧﯿﺮ ﭼﮭﺮه ﺟﺎﻣﻌﮫ را ﻋﻤﯿﻘﺎً‬ ‫دﮔﺮ ﮔﻮن ﻧﻤﻮده و ﻧﻮع ﺑﺸﺮرا ﺑﮫ اﺿﻄﺮاب اﻧﺪاﺧﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ھﺮ ﮐﺴﯽ ﺑﺮ روی اﯾﻦ‬ ‫ﮐﺮه ﺧﺎﮐﯽ ﺑﮫ ﻧﻮﻋﯽ از ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻣﺆﺳﺴﺎت ﻣﺬھﺒﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ‪ ،‬ﮐﮫ در ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺗﺄﻣﯿﻦ‬ ‫ﮐﻨﻨﺪه ﺛﺒﺎت و آراﻣﺶ ﺑﻮده اﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺘﺎﺛﺮ ﮔﺮدﯾﺪه اﺳﺖ‪.‬‬ ‫"اﯾﻦ آﺷﻔﺘﮕﯽ ھﺎ ھﺮ ﻗﺪر در ﻧﻈﺮ ﻣﺮدم آزاردھﻨﺪه اﺳﺖ ﺑﮫ ھﻤﺎن اﻧﺪازه ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺑﮫ‬ ‫آﻧﮭﺎ ﺑﮫ ﻋﻨﻮان زﻣﯿﻨﮫ ﺳﺎز ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺎﺳﯿﺲ ﯾﮏ ﻧﻈﻢ ﻧﻮﯾﻦ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻣﯽ ﻧﮕﺮﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﻣﯿﺘﻮاﻧﺪ ﺻﻠﺤﯽ ﭘﺎﯾﺪار را ﭘﺸﺘﯿﺒﺎﻧﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ﺗﺎﺳﯿﺲ ﺻﻠﺤﯽ ﭘﺎﯾﺪار ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺗﺤﻮل و‬ ‫دﮔﺮﮔﻮﻧﯽ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﯾﮏ دﮔﺮ ﮔﻮﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﺮاﺳﺎس ﻋﺪاﻟﺖ‪ ،‬در ﺑﺮ دارﻧﺪه‬ ‫آﻣﻮزش ھﻤﮕﺎﻧﯽ‪ ،‬ﮐﺎھﺶ ﻓﻘﺮ و ﺗﺮک ﺗﻌﺼﺒﺎت ﻋﻤﯿﻖ و رﯾﺸﮫ دار ﺑﺎﺷﺪ ‪.‬‬ ‫"در زﻣﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﻗﮭﺮ و ﻏﻠﺒﮫ و ﺗﮭﺎﺟﻢ اﻋﺘﺒﺎر ﺧﻮدرا ﺑﮫ ﻋﻨﻮان اﺑﺮاز ھﺎی ﺣﻞ‬ ‫ﻣﺴﺎﺋﻞ دﺷﻮار از دﺳﺖ داده اﻧﺪ‪ ،‬ﺧﺼﺎﺋﺼﯽ دﯾﮕﺮ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻮاﻧﺎﺋﯽ آﻣﯿﺨﺘﻦ درک‬ ‫دروﻧﯽ ﺑﮫ دﯾﮕﺮ ﻓﺮاﯾﻨﺪ ھﺎی ﻋﻘﻼﻧﯽ و ﻣﮭﺎرت در اﯾﺠﺎد ارﺗﺒﺎط و ھﻤﮑﺎری و‬ ‫ﺗﺸﺮﯾﮏ ﻣﺴﺎﻋﯽ ﮐﮫ زﻧﺎن از آﻧﮭﺎ ﺑﮭﺮه ﺑﯿﺸﺘﺮی دارﻧﺪ و در آﻧﮭﺎ ﺗﻮاﻧﺎﺗﺮ ھﺴﺘﻨﺪ‬ ‫اھﻤﯿﺖ ﺑﯿﺸﺘﺮی ﭘﯿﺪا ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎ ﺑﺮاﯾﻦ ھﺮ ﭼﻘﺪر ﺷﻤﺎر ﺑﯿﺸﺘﺮی از زﻧﺎن در‬ ‫ﻣﺮاﮐﺰ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﮫ ﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺸﻮرت ﺑﮫ ﺑﮭﺮه ﮔﯿﺮی از دﯾﺪﮔﺎه ھﺎی ﺗﺎزه‬ ‫درﺧﺸﺎن ﺗﺮ ﻣﯽ ﺷﻮد و ﯾﮏ ﺟﻮّ اﺧﻼﻗﯽ و رواﻧﯽ اﻧﺘﺸﺎر ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ ﮐﮫ ﺳﺒﺐ ﻇﮭﻮر‬ ‫ﻧﯿﺮوھﺎی ﻣﺤﺮﮐﮫ ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺮای ﺣﻞ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﻨﺎ ﺑﺮاﯾﻦ داﺧﻞ ﻧﻤﻮدن زﻧﺎن دراﻣﺮ‬ ‫ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی ﻣﺴﺘﻘﯿﻤﺎ ﺑﺮ ﺻﻠﺢ و ﺗﺴﺮﯾﻊ در ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺎﺳﯿﺲ ﺻﻠﺢ ﺗﺎﺛﯿﺮ ﻣﯽ ﮔﺬارد‪.‬‬ ‫"ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺟﺎﻣﻌﮫ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﮫ ھﻤﮑﺎری ﻣﺸﺘﺮک ﻣﺮدان و زﻧﺎن ﺑﺴﺘﮕﯽ دارد‪.‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ھﺮدو ﺑﺎﯾﺪ ﺑﮫ ﻃﻮرﻣﺴﺎوی ﺗﺮﻗﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬زﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ از ﻓﺮﺻﺖ ھﺎی‬ ‫ﻣﺴﺎوی ﺑﺮای ﺗﺤﺼﯿﻞ ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ ﺷﺪه اﻧﺪ‪ ،‬ﺛﺎﺑﺖ ﻧﻤﻮده اﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﺎ ﻣﺮدان از ﺟﮭﺖ‬ ‫ﺧﻼﻗﯿﺖ و ﻇﺮﻓﯿﺖ ھﺎی ﻓﮑﺮی ﻣﺴﺎوی ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻣﺮدان ﺑﺎﯾﺪ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ و ﺗﺮﻗﯽ ﮐﺎﻣﻞ‬ ‫زﻧﺎن را ﺗﺴﮭﯿﻞ و ﺗﺸﻮﯾﻖ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬ﻟﺬا زﻧﺎن ﻧﯿﺰ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺮدان را در ﺟﮭﺖ رﺷﺪ ﺑﮫ‬ ‫ﺳﻮی اﯾﻦ وﺿﻌﯿﺖ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺣﻤﺎﯾﺖ و ﭘﺸﺘﯿﺒﺎﻧﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ..‬زﻧﺎن ﺑﮫ ﻋﻨﻮان ﺗﺤﻘﻖ‬ ‫دھﻨﺪه اﻣﺮ ﺻﻠﺢ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺷﯿﻮه ﮐﻞ ﻧﮕﺮی را ﺑﺮﮔﺰﯾﺪه اﻧﺪ ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ اﯾﻨﮑﮫ ﺗﺤﻘﻖ‬ ‫ﺻﻠﺢ ﺣﻘﯿﻘﯽ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺣﺬف ﺗﻤﺎﻣﯽ اﺷﮑﺎل ﻇﻠﻢ و ﺗﻌﺪی و ﺗﺒﻌﯿﺾ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﯾﻦ‬ ‫ﺷﯿﻮه ﺑﺨﺼﻮص ﺑﺮای ﻣﻮاﺟﮭﮫ ﺑﺎ ﻣﺸﮑﻼت ﺑﮭﻢ ﭘﯿﻮﺳﺘﮫ اﯾﻦ زﻣﺎن ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻨﺎﺳﺐ‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻌﺬﻟﮏ‪ ...‬زﻧﺎن ھﻨﻮز ﻋﻤﻼً در ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺻﻠﺢ در ﺳﻄﻮح ﻋﺎﻟﯽ و رﺳﻤﯽ‬ ‫ﺣﻀﻮر ﻧﺪارﻧﺪ‪.‬‬ ‫"ﺑﺎ وﺟﻮد ﺑﺤﺚ و ﻣﺬاﮐﺮات ﻣﻨﻄﻘﯽ و ﻣﺴﺘﺪل در ﺟﮭﺖ وارد ﻧﻤﻮدن زﻧﺎن در‬ ‫ﻋﺮﺻﮫ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی ھﻨﻮز ﻣﻘﺎوﻣﺘﯽ در اﯾﻦ ﻣﻮرد وﺟﻮد دارد‪ .‬ﮐﻨﺎر ﮔﺬاﺷﺘﻦ‬ ‫زﻧﺎن از ﻣﺸﻮرت در اﻣﻮر ﻣﮭﻤﮫ در اﮐﺜﺮ ﻓﺮھﻨﮓ ھﺎ آﻧﭽﻨﺎن ﻋﻤﯿﻖ و دﯾﺮﯾﻨﮫ‬ ‫‪84‬‬


‫اﺳﺖ ﮐﮫ ﺗﻐﯿﯿﺮآن ﺟﺰ ﺑﺎ ﺗﻌﻤﻖ و ﺗﻼش آﮔﺎھﺎﻧﮫ در ﺟﮭﺖ وارد ﻧﻤﻮدن آﻧﺎن در اﯾﻦ‬ ‫ﻋﺮﺻﮫ ﻣﻤﮑﻦ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬اﻧﺘﻘﺎل ﺑﮫ ﯾﮏ ﺗﺴﺎوی ﮐﺎﻣﻞ ﺑﯿﻦ زﻧﺎن و ﻣﺮدان ﯾﮏ ﻓﺮاﯾﻨﺪ‬ ‫ﺗﺤﻮل ﺗﺪرﯾﺠﯽ اﺳﺖ و ﻣﺴﺘﻠﺰم آ ﻣﻮزش و ﺑﺮدﺑﺎری ﺑﺎ ﺧﻮد و دﯾﮕﺮان و ھﻤﭽﻨﯿﻦ‬ ‫ﻋﺰﻣﯽ ﺧﻠﻞ ﻧﺎ ﭘﺬﯾﺮ اﺳﺖ ‪.‬‬ ‫"در ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺗﻼش ھﺎﯾﯽ از ﻣﺪت ھﺎ ﻗﺒﻞ ﺑﺮای داﺧﻞ ﻧﻤﻮدن زﻧﺎن‬ ‫در ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی ھﺎی ﺟﻤﻌﯽ اﻧﺠﺎم ﮔﺮﻓﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺸﺎرﮐﺖ زﻧﺎن ﺑﮫ ﻋﻨﻮان ﯾﮏ‬ ‫ﺟﺰء اﺳﺎﺳﯽ از ﺣﺮﮐﺘﯽ ﭘﻮﯾﺎ ﮐﮫ ﺑﮫ ﺗﺪرﯾﺞ ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن را ﻣﺘﺤﻮل‬ ‫ﻣﯽ ﺳﺎزد‪ ،‬ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻧﯿﺮوی ﺑﻨﯿﺎدی ﮐﮫ اﯾﻦ ﺣﺮﮐﺖ را اﯾﺠﺎد ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ ،‬در‬ ‫ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی ﺑﯿﺸﺘﺮ از ﻣﻮارد دﯾﮕﺮ ﻣﺸﮭﻮد اﺳﺖ‪ ،‬روﺷﯽ ﮐﮫ ذاﺗﺎً ﻣﺸﻮرﺗﯽ‬ ‫و ﻣﺸﺎرﮐﺘﯽ اﺳﺖ‪".‬‬

‫‪85‬‬


‫ﻧﺪای ﺟﺎﻧﻔﺰای ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق ﻣﺮدان و زﻧﺎن از اﯾﺮان ﺑﺮﺧﺎﺳﺖ‬ ‫ﺑﺮﺧﯽ از ﻣﺮدان و زﻧﺎن روﺷﻨﻔﮑﺮ اﯾﺮاﻧﯽ ﺑﺮ اﯾﻦ ﮔﻤﺎن ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﻧﺪای ﺗﺴﺎوی‬ ‫ﺣﻘﻮق ﻣﺮدان و زﻧﺎن ازﻏﺮب ﺑﻠﻨﺪ ﺷﺪه ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ ﺑﺎر ﻏﺮﺑﯽ ھﺎ در‬ ‫ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺣﻘﻮق ﺣﻘﮫ ﺑﺎﻧﻮان ﭘﯿﺸﺮو و ﭘﯿﺸﻮا ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬واﻗﻌﯿﺖ ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻏﯿﺮ از اﯾﻦ‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ھﻤﺎن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ از ﻧﻄﻖ ھﺎی ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء اﺳﺘﻨﺒﺎط ﻣﯿﮕﺮدد‪ ،‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‬ ‫در ﺻﺪد اﺛﺒﺎت اﯾﻦ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺑﺮای ﻣﺮدم اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن دارای‬ ‫اﺳﺘﻌﺪاد ھﻤﻄﺮاز ﻣﺮدان ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺑﺎﯾﺪ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ ﺗﺮﻗﯽ ﮐﻨﻨﺪ و از ﺣﻖ‬ ‫ﻣﺴﺎوی ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟﮫ داﺷﺖ ﮐﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﯿﻦ ﺳﺎﻟﮭﺎی ‪1911‬ﺗﺎ‬ ‫‪1913‬ﻣﯿﻼدی از ﺻﻔﺤﺎت ﻏﺮب دﯾﺪن ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬در زﻣﺎن ﺳﻔﺮ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ ﻏﺮب‬ ‫ﺑﯿﺶ از ‪ 67‬ﺳﺎل از زﻣﺎن ﻇﮭﻮر ﺑﺪﯾﻊ وآﺋﯿﻦ ﻧﻮﯾﻦ ﺑﺎﺑﯽ و ﺑﮭﺎﺋﯽ ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺑﻮد ﮐﮫ‬ ‫ﭘﺮﭼﻢ ﺑﺮاﺑﺮی ﻣﺮدان و زﻧﺎن را ﺑﺮاﻓﺮاﺷﺘﮫ ﺑﻮد‪ .‬وﻟﯽ زﻧﺎن در ﻏﺮب ھﻨﻮز در‬ ‫ﺗﻼش ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ ﺣﻘﻮق ﻣﺴﺎوی ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﺪﺳﺖ آورﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ در ﻧﻈﺮ داﺷﺖ ﮐﮫ ﻧﺪای‬ ‫ﺟﺎﻧﻔﺰای ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق ﻣﺮدان و زﻧﺎن در ﺑﯿﺶ از ‪ 160‬ﺳﺎل ﭘﯿﺶ از اﯾﺮان‬ ‫ﺑﺮﺧﺎﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ ﺑﺎﻧﻮان در ﻏﺮب زودﺗﺮ ﺟﻨﺒﯿﺪﻧﺪ و در راه اﺣﻘﺎق ﺣﻘﻮق ﺧﻮد‬ ‫ﮐﻮﺷﯿﺪﻧﺪ و راھﯽ دراز ﭘﯿﻤﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﻗﺪم ﺑﮫ ﻗﺪم و ﻣﺮﺣﻠﮫ ﺑﮫ ﻣﺮﺣﻠﮫ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‬ ‫و ھﻨﻮز ھﻢ ﺑﮫ ﺗﺴﺎوی ﮐﺎﻣﻞ ﻧﺮﺳﯿﺪه اﻧﺪ‪.‬‬ ‫اﯾﻦ ﭼﮫ ﺳﺮی اﺳﺖ؟ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﯽ )ﺑﺎب( ﮐﮫ ﭼﻮن ﺳﺘﺎره ﺻﺒﺤﮕﺎھﯽ از اﻓﻖ‬ ‫ﺗﺎرﯾﮏ اﯾﺮان ﻃﻠﻮع ﮐﺮد و ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﭼﻮن آﻓﺘﺎب ﺟﮭﺎﻧﺘﺎب ازاﻓﻖ ﺷﺮق‬ ‫اﺷﺮاق ﻧﻤﻮد وﻟﯽ ﺗﺎﺛﯿﺮاﯾﻦ دو ﻇﮭﻮر ﻣﺘﻌﺎﻗﺐ درﻏﺮب ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻇﺎھﺮ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ﺗﺎﺛﯿﺮ‬ ‫آن ﻓﻘﻂ درزﻣﯿﻨﮫ آزادی زﻧﺎن و ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق آﻧﺎن ﻧﺒﻮد ﺑﻠﮑﮫ در ﺑﺴﯿﺎری از‬ ‫ﻗﻠﻤﺮوھﺎی ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ آدﻣﯿﺎن درﻋﻠﻢ و ھﻨﺮ و ﺻﻨﻌﺖ و ﺣﮑﻤﺖ و ﻓﻦ آوری و ﻧﻮ‬ ‫آوری درﻏﺮب ﺟﻠﻮه ﻧﻤﻮد‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﻗُﻞْ إﻧﱠﮫُ ﻗَﺪْ أﺷْﺮَقَ ﻣِﻦْ‬ ‫ﺟِﮭَﺔِ اﻟﺸﱠﺮْقِ وَ ﻇَﮭَﺮَ ﻓﯽ اﻟﻐَﺮْبِ آﺛﺎرُهُ ‪ .‬ﺗﻔَﮑﱠﺮوا ﻓﯿﮫِ ﯾﺎ ﻗَﻮْمُ‪) " ...‬ﺣﻖّ از ﺷﺮق‬ ‫ﻇﮭﻮر ﻓﺮﻣﻮد و در ﻏﺮب آﺛﺎر او ﻇﺎھﺮ ﺷﺪ و اﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫای اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ در آن‬ ‫اﻧﺪﯾﺸﯿﺪ‪) ( .‬ﮐﺘﺎب ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﻟﻠّﮫ‪ ،‬ص ‪(48‬‬ ‫ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﺮﺧﯽ ﺑﮕﻮﯾﻨﺪ ﮐﮫ اﻣﺮوزه ﺑﺴﯿﺎری از ﻣﺮدﻣﺎن در ﺑﺎره ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق‬ ‫زﻧﺎن و ﻣﺮدان و ﺗﺎﺳﯿﺲ ﺻﻠﺢ ﺟﮭﺎن و اﺗﺤﺎد ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن ﺳﺨﻦ ﻣﯽ راﻧﻨﺪ و آن را‬ ‫ﻻزم ﻣﯿﺸﻤﺎرﻧﺪ در آن ﺻﻮرت ﭼﮫ دﻟﯿﻠﯽ دارد ﮐﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن آزادی ﺑﺎﻧﻮان و ﺗﺴﺎوی‬ ‫ﺣﻘﻮق آﻧﺎن و ﻧﯿﺰ ﺻﻠﺢ ﺟﮭﺎن را از آﺛﺎر ﻇﮭﻮر ﺑﺎﺑﯿﺖ و ﺑﮭﺎﺋﯿﺖ ﻣﯽ ﺷﻤﺎرﻧﺪ؟‬ ‫ھﻤﯿﻦ ﮔﺮاﯾﺶ اﻓﮑﺎر ﺧﺮدﻣﻨﺪان و اﻧﺴﺎﻧﺪوﺳﺘﺎن درﺟﮭﺖ ﺻﻠﺢ و اﺗﺤﺎد ﺟﮭﺎن ﺧﻮد‬ ‫دﻟﯿﻞ ﺑﺮﺣﻘﺎﻧﯿﺖ اﯾﻦ دو ﻇﮭﻮر اﻟﮭﯽ و ﺗﺎﺛﯿﺮ آن ﺑﺮ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬زﯾﺮا اﮔﺮ اﯾﻦ‬ ‫ﻇﮭﻮر واﻗﻊ ﻧﻤﯽ ﺷﺪ و ﻧﻔﺨﮫ ﺻﻮر در ھﻮﯾﺖ وﺟﻮد ﺗﺎﺛﯿﺮ ﻧﻤﯽ ﻧﻤﻮد و روح ﺑﺪﯾﻊ‬ ‫‪86‬‬


‫ﺑﺮ ﻗﻠﻮب و ارواح وﻋﻘﻮل اﺛﺮ ﺧﻮد را ﻇﺎھﺮ ﻧﻤﯽ ﺳﺎﺧﺖ ﺣﺮﮐﺘﯽ درﺟﮭﺖ ﺑﻨﺎی‬ ‫دﻧﯿﺎی ﻧﻮ ﭘﺪﯾﺪ ﻧﻤﯽ آﻣﺪ و ﮐﻮﺷﺸﯽ ﺑﺮای رھﺎﺋﯽ از زﻧﺠﯿﺮ اﺳﺎرت ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻋﺘﯿﻘﮫ و‬ ‫ﺗﻌﺼﺒﺎت دﯾﺮﯾﻨﮫ ﺻﻮرت ﻧﻤﯽ ﭘﺬﯾﺮﻓﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﻧﻔﺨﮫ ﺻﻮر و ﯾﻮم ﻧﺸﻮر "ﺟﮭﺖ‬ ‫ﺟﺎﻣﻌﮫ"ﺟﺪﯾﺪی ﭘﺪﯾﺪ آورده و ﺣﺮﮐﺘﯽ ﻧﻮ اﯾﺠﺎد ﮐﺮده ﺑﻨﺤﻮی ﮐﮫ ﻣﯽ ﺗﻮان ﮔﻔﺖ‬ ‫ﺑﺎﻟﻤﺂل دﻧﯿﺎ دﻧﯿﺎی دﯾﮕﺮ ﺷﻮد‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ "ﻃﯿﻮر ﻗﻠﻮب را ﭘﺮواز‬ ‫ﺟﺪﯾﺪ آﻣﻮﺧﺖ‪ ".‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ در ﺗﺮﺟﻤﮫ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن "ﭘﺮواز ﺟﺪﯾﺪ " را "ﻣﺴﯿﺮ‬ ‫ﺟﺪﯾﺪ" ﺗﺮﺟﻤﮫ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﺗﻮﺿﯿﺢ ﻣﯽ دھﺪ ﮐﮫ ﺑﺎ ﻧﺰول اﯾﻦ ﺑﯿﺎن از ﻗﻠﻢ رﺣﻤﻦ ﻣﺴﯿﺮ‬ ‫ﺗﺎرﯾﺦ در ﺟﮭﺘﯽ ﻧﻮ ﻣﻨﻌﻄﻒ ﮔﺮدﯾﺪ و ﻣﺂﻻً ﺑﮫ ﺳﺮ ﺣﺪ ﮐﻤﺎل ﺧﻮاھﺪ رﺳﯿﺪ و ﺻﻠﺢ‬ ‫ﻋﻤﻮﻣﯽ و اﺗﺤﺎد ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺟﺰو آﻣﺎل ﺑﺸﺮی ﻗﺮار ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮﻓﺖ و ﺑﺎﻟﻤﺂل ﺟﺎﻣﮫ‬ ‫ﻋﻤﻞ ﺧﻮاھﺪ ﭘﻮﺷﯿﺪ‪.‬‬

‫‪87‬‬


‫ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻇﮭﻮر ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺮ ﻋﻘﻮل و ﻗﻠﻮب و اﻓﮑﺎر‬ ‫ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ آﺳﻤﺎﻧﯽ ﯾﮏ ﻓﯿﻠﺴﻮف ﯾﺎ ﻣﺘﻔﮑﺮ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ اﯾﺪه ھﺎﺋﯽ اراﺋﮫ ﮐﻨﺪ ﺑﻠﮑﮫ ﺑﺎ‬ ‫ﻇﮭﻮرش ﻗﻮه ای ﺑﺪﯾﻊ و روﺣﯽ ﺟﺪﯾﺪ درﻋﺎﻟﻢ دﻣﯿﺪه ﻣﯽ ﺷﻮد ﮐﮫ در ﻧﺘﯿﺠﮫ‬ ‫ﺗﺤﻮﻻﺗﯽ ﻋﻈﯿﻢ ﭘﺪﯾﺪ ﻣﯽ آورد‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺣﻀﺮت ﺑﺎب و ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ داﻧﺶ‬ ‫روز را ﻧﯿﺎﻣﻮﺧﺘﮫ ﺑﻮدﻧﺪ وﻟﯽ ﺗﻌﺎﻟﯿﻤﯽ را ﺳﺮﻣﺸﻖ ﺟﮭﺎﻧﯿﺎن ﻗﺮار دادﻧﺪ ﮐﮫ ﺣﺘﯽ‬ ‫ﺟﺰو آرﻣﺎن در ھﯿﭻ ﻧﻘﻄﮫ دﻧﯿﺎ ﻧﺒﻮد ﺗﺎ ﭼﮫ رﺳﺪ ﺟﺰو اﺣﮑﺎم ﻗﺮار ﮔﯿﺮد‪ .‬و زﻣﯿﻨﮫ‬ ‫ﺗﺤﻮﻻﺗﯽ را در ﺗﻤﺪن ﻋﺎﻟﻢ ﻓﺮاھﻢ ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﺷﮑﻮه ﻣﻨﺪی آن ﺑﺮای ھﯿﭽﯿﮏ از‬ ‫اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان ﺟﮭﺎن ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺼﻮر ﻧﺒﻮد ﺗﺎ ﭼﮫ رﺳﺪ ﮐﮫ ﺑﮫ ﻃﺮح آن ﭘﺮدازﻧﺪ‪ .‬و ﺑﺎ‬ ‫ﺗﺤﺮﮐﯽ ﮐﮫ ﺑﺎ ﺛﺄﺛﯿﺮ ﻇﮭﻮر ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺮ ﻋﻘﻮل و ﻗﻠﻮب و اﻓﮑﺎر ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪ داﻧﺸﻮران و‬ ‫اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان ﺑﮫ ﮐﺸﻒ ﺣﻘﺎﯾﻖ ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺮ اﻧﮕﯿﺨﺘﮫ ﺷﺪﻧﺪ ﺗﺎ دﻧﯿﺎی ﻧﻮ ﭘﺪﯾﺪ آﯾﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﻐﻤﺰه ﻣﺴﺄﻟﮫ آﻣﻮز ﺻﺪ ﻣﺪرس ﺷﺪ‬ ‫ﻧﮕﺎرﻣﻦ ﮐﮫ ﺑﮫ ﻣﮑﺘﺐ ﻧﺮﻓﺖ و ﺧﻂ ﻧﻨﻮﺷﺖ‬ ‫اﯾﻦ رﻣﺰی از اﺳﺮار اﻟﮭﯽ و ﻧﮑﺘﮫ ای از دﻗﺎﯾﻖ ﺻﻤﺪاﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ وﻗﺘﯽ ﻇﮭﻮر‬ ‫واﻗﻊ ﻣﯽ ﺷﻮد ﻗﻮاﺋﯽ از ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻠﮑﻮت ﺑﺮ ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻠﮏ اﻓﺎﺿﮫ ﻣﯽ ﮔﺮدد و ﻓﺮدی از‬ ‫ﻣﯿﺎن ﻣﺮدﻣﺎن ﺑﺮﮔﺰﯾﺪه ﻣﯽ ﺷﻮد و ﮐﻼﻣﺶ ﺗﺒﻠﻮر آن روح ﻗﺪﺳﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ در‬ ‫ھﻮﯾﺖ وﺟﻮد ﺗﺎﺛﯿﺮ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎورﻧﺪ ﮐﮫ ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎءاﷲ را‬ ‫ﻣﯿﺘﻮان ﺗﺒﻠﻮر آن روح ﻗﺪﺳﯽ داﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺑﺮ ﻋﺎﻟﻢ اﻓﺎﺿﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ و آﺛﺎرش درآﺛﺎر‬ ‫زﻣﺎن ﻣﺸﮭﻮد اﺳﺖ‪ .‬ﺑﯿﻨﺶ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﯾﮏ ﻋﺎﻣﻞ ﻓﻮق ﻃﺒﯿﻌﺖ و اﺷﺮاﻗﯽ اﻟﮭﯽ را در‬ ‫ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ ﺑﯽ ﺳﺎﺑﻘﮫ داﻧﺶ و ﻓﻦ آوری و ﺗﺤﻮﻻت و اﻟﺘﮭﺎﺑﺎت و اﻧﻘﻼﺑﺎت ﺟﮭﺎﻧﯽ‬ ‫ﻣﯽ ﺑﯿﻨﺪ و ﺑﺮ آن اﺳﺘﺪﻻل ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ در اﯾﻦ ﺑﺮداﺷﺖ ﺗﻨﮭﺎ ﻧﯿﺴﺖ زﯾﺮا ﻋﺪهای‬ ‫از اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان و اھﻞ ﻋﺮﻓﺎن ﺑﺪان اﺷﺎره ﮐﺮده اﻧﺪ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﮫ "آرﻧﻮﻟﺪ ﺗﻮﯾﻦ ﺑﯽ"‬ ‫ﻣﻮرخ ﺑﺮ ﺟﺴﺘﮫ ﻋﺼﺮ ﻣﻌﺎﺻﺮ ﺑﺎ داﻧﺶ و ﺑﯿﻨﺸﯽ ﮐﮫ در ﺗﺎرﯾﺦ ﺟﮭﺎن و ﺗﺤﻮﻻت‬ ‫ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن دارد ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎور اﺳﺖ ﮐﮫ ﺟﮭﺶ ھﺎی ﻋﻠﻤﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ از ﺗﺎﺛﯿﺮات‬ ‫ﻇﮭﻮر اﻟﮭﯽ اﺳﺖ‪ .‬و ﺑﺮای اﺛﺒﺎت ﻧﻈﺮ ﺧﻮد دﻟﯿﻞ ﻣﯽ آورد و ﺷﻮاھﺪی را اراﺋﮫ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﺪ‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﺑﺮ اﯾﻦ ﻋﻘﯿﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ ﺟﮭﺶ ھﺎی ﺑﯽ ﺳﺎﺑﻘﮫ و ﺷﮕﻔﺘﯽ اﻧﮕﯿﺰ‬ ‫ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن و ﺣﺮﮐﺖ ھﺎی ﻓﮑﺮی و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻮﻟﻮد ﻇﮭﻮری‬ ‫ﻧﻮ ﭘﺪﯾﺪ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ ﭼﻮن در ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎﺋﯿﺖ ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪه اﺳﺖ اﯾﻦ‬ ‫ﺟﮭﺶ ھﺎی ﻋﻠﻤﯽ و ﺟﻨﺒﺶ ھﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ را ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻮﻟﻮد ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎء اﷲ‬ ‫داﻧﺴﺖ‪.‬‬ ‫در ﺗﺎﺋﯿﺪ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ ﺧﻮد ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬از ﺣﺮﮐﺖ ﻗﻠﻢ اﻋﻠﯽ) ﻗﻠﻢ‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ( روح ﺟﺪﯾﺪ ﻣﻌﺎﻧﯽ ﺑﮫ اﻣﺮ آﻣﺮ ﺣﻘﯿﻘﯽ در اﺟﺴﺎد اﻟﻔﺎظ دﻣﯿﺪه ﺷﺪ و‬ ‫آﺛﺎرش در ﺟﻤﯿﻊ اﺷﯿﺎء ﻋﺎﻟﻢ ﻇﺎھﺮ و ھﻮﯾﺪا‪)".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮫ اﻟﻮاح ﻣﺒﺎرﮐﮫ‪ ،‬ص ‪(276‬‬ ‫در ﯾﮑﯽ از آﺛﺎر اﯾﺸﺎن ﺑﮫ ﻧﺎم "ﻟﻮح دﻧﯿﺎ" ﺑﺎر دﯾﮕﺮ ﺑﺪﯾﻦ ﺳﺮّ ﻟﻄﯿﻒ و رﻣﺰ دﻗﯿﻖ‬ ‫‪88‬‬


‫اﺷﺎره ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪" :‬ﮔﯿﺘﯽ ﺑﮫ اﻧﻮار ﻧﯿﺮ ﻇﮭﻮر ﻣﻨﻮر ﭼﮫ ﮐﮫ در ﺳﻨﮫ ﺳﺘﯿﻦ‬ ‫)‪ 1260‬ه ق ( ﺣﻀﺮت ﻣﺒﺸﺮ روح ﻣﺎﺳﻮاﻓﺪاء )ﺣﻀﺮت ﺑﺎب( ﺑﺮوح ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫ﺑﺸﺎرت داد و در ﺳﻨﮫ ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ)‪ 1280‬ه ق ( ﻋﺎﻟﻢ ﺑﮫ ﻧﻮر ﺟﺪﯾﺪ و روح ﺑﺪﯾﻊ ﻓﺎﺋﺰ‬ ‫ﮔﺸﺖ‪ ) ".‬ھﻤﺎن‪ ،‬ص ‪ (291‬ﭘﺲ ﻃﺒﻖ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن‪ ،‬ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﯾﺰدان ﺑﺎ ﻧﻮر ﺟﺪﯾﺪی ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫اﻓﮑﺎر را روﺷﻦ ﮐﺮده و روح ﺑﺪﯾﻌﯽ ﻋﻘﻮل و ﻧﻔﻮس را ﺑﺤﺮﮐﺖ آورده اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ‬ ‫اﯾﻦ ﺟﻤﻠﮫ ﻣﻌﺘﺮﺿﮫ را ﻋﺮض ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ ھﺮﭼﻨﺪ ﺣﻀﺮت ﺑﺎب وﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ در‬ ‫ﻇﺎھﺮ دو ﺷﺨﺼﯿﺖ ﻣﺘﻤﺎﯾﺰ ﺑﻮدﻧﺪ وﻟﯽ در ﺑﺎﻃﻦ ﻣﮭﺒﻂ اﺷﺮاﻗﯽ واﺣﺪ ﺑﻮدﻧﺪ و‬ ‫ﻣﮑﻤﻞ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﺎب ﺑﮫ ﺳﭙﯿﺪه دم و ﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ‬ ‫ﺑﮫ ﻃﻠﻮع آﻓﺘﺎب ﺗﺸﺒﯿﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺳﭙﯿﺪه دم از ﻃﻠﻮع آﻓﺘﺎب ﻣﺘﻤﺎﯾﺰ اﺳﺖ‬ ‫وﻟﯽ ﺳﭙﯿﺪه دم از اﺛﺮ آﻓﺘﺎب و ﭘﯿﺶ در آﻣﺪ ﻃﻠﻮع آﻧﺴﺖ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺑﺎب زﻣﯿﻨﮫ ﺳﺎز ﯾﮏ ﺗﺤﻮل ﺑﻨﯿﺎدی در ﺗﻤﺪن ﺑﺸﺮی ﺑﻮد و ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ‬ ‫ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬار ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺷﺮح ارﺗﺒﺎط ﻣﻌﻨﻮی اﯾﻦ دو ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ و‬ ‫ﺣﮑﻤﺖ اﯾﻦ دو ﻇﮭﻮر ﭘﯽ در ﭘﯽ ﺻﻤﺪاﻧﯽ از ﺣﻮﺻﻠﮫ اﯾﻦ رﺳﺎﻟﮫ ﺑﯿﺮون اﺳﺖ‪ .‬در‬ ‫رﺳﺎﻟﮫ دﯾﮕﺮ اﯾﻦ ﺳﺮ ﻟﻄﯿﻒ و رﻣﺰدﻗﯿﻖ ﮐﮫ ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺑﮫ آﺛﺎر اﯾﻦ آﺋﯿﻦ ﻧﻮﯾﻦ و ﻣﺆﯾﺪ ﺑﮫ‬ ‫ﻧﺒﻮات ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﭘﯿﺸﯿﻦ اﺳﺖ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ و ﻓﺤﺺ ﻗﺮار ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻧﯿﺰ ﺑﮫ ﺗﺎﺛﯿﺮ ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎءاﷲ در ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺸﺎء اﺷﺎره ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ‬ ‫اھﺘﺰاز ﺟﺪﯾﺪی در ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﭘﺪﯾﺪ آورده اﺳﺖ‪" :‬اﻣﺮوز روزﯾﺴﺖ ﮐﮫ ﺷﻤﺲ‬ ‫ﺣﻘﯿﻘﺖ ازاﻓﻖ وﺟﻮد اﺷﺮاق ﻧﻤﻮده‪ ....‬اﯾﻨﺴﺖ ﮐﮫ در ﮐﺎﺋﻨﺎت اھﺘﺰاز ﺟﺪﯾﺪی‬ ‫ﻣﺸﺎھﺪه ﻣﯿﻨﻤﺎﺋﯿﺪ ‪ .‬ﻣﻼﺣﻈﮫ ﮐﻨﯿﺪ ﮐﮫ داﯾﺮه ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن در اﯾﻦ ﻋﺼﺮ ﭼﻘﺪر‬ ‫اﺗﺴﺎع ﯾﺎﻓﺘﮫ و ﺻﻨﺎﯾﻊ و ﺑﺪاﯾﻊ ﻋﺠﯿﺒﮫ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﺟﻠﻮه ﻧﻤﻮده و ﻗﻮای ﻓﮑﺮﯾﮫ‬ ‫ﭼﮕﻮﻧﮫ ﺗﺮﻗﯽ ﮐﺮده و اﺧﺘﺮاﻋﺎت ﻋﻈﯿﻤﮫ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﺑﻈﮭﻮر آﻣﺪه‪ .‬اﯾﻦ ﻋﺼﺮ ﺣﮑﻢ‬ ‫ﺻﺪ ﻋﺼﺮ دارد‪ ....‬ﻣﻼﺣﻈﮫ ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ﮐﮫ اﺷﺮاق ﻧﯿﺮ آﻓﺎق )ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎءاﷲ( ﭼﮫ‬ ‫ﺗﺎﺛﯿﺮ در ﺣﻘﺎﯾﻖ ﻣﻮﺟﻮدات ﻧﻤﻮده‪ ) ".‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‪ ،‬ﺻﺺ ‪-109‬‬ ‫‪(108‬‬

‫ﺑﮭﺎءاﷲ ھﻤﮫ ﻣﺪت ﻋﻤﺮش در رﻧﺞ و ﻋﺬاب و ﺗﺒﻌﯿﺪ و زﻧﺪان ﺑﻮد‪ ،‬از دﯾﺎری ﺑﮫ‬ ‫دﯾﺎر دﯾﮕﺮ ﺗﺒﻌﯿﺪ ﻣﯽ ﺷﺪ و دو دوﻟﺖ اﯾﺮان و اﻣﭙﺮاﻃﻮری ﻣﻘﺘﺪر ﻋﺜﻤﺎﻧﯽ در ﺻﺪد‬ ‫ﻧﺎﺑﻮدی او ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﭘﺎدﺷﺎھﺎن ﺟﮭﺎن از اﯾﻦ ﻣﻨﺎدی ﺣﻖ در ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن ﺧﺸﻨﻮد ﻧﺒﻮدﻧﺪ‬ ‫ﭼﮫ وﺟﻮد اورا ﺗﮭﺪﯾﺪی ﺑﺮای ﺣﮑﻤﺮاﻧﯽ و ﮐﺎﻣﺮاﻧﯽ ﺧﻮد ﻣﯽ اﻧﮕﺎﺷﺘﻨﺪ‪ .‬زﯾﺮا آن‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻣﻨﺎدی و ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬار ﻧﻈﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﺴﺎط ﻇﻠﻢ و اﺳﺘﺒﺪاد را‬ ‫ﺑﺮﻣﯽ اﻧﺪاﺧﺖ‪ ،‬زﻣﺎﻣﺪاران را از ﺳﺘﻤﮕﺮی و ﺣﻖ ﮐﺸﯽ ﺑﺮ ﺣﺬر ﻣﯽ داﺷﺖ و‬ ‫ﭘﺮﭼﻢ ﻋﺪاﻟﺖ را ﺑﺮ ﻣﯽ اﻓﺮاﺷﺖ و ﺻﺮﯾﺤﺎً اﻇﮭﺎر داﺷﺘﮫ ﺑﻮد ﺑﺎ ﻓﺮﻣﺎن آزادی در‬ ‫دﺳﺖ ﻇﺎھﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬و ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﺟﻤﯿﻊ ﭘﺎدﺷﺎھﺎن و‬ ‫اﻣﭙﺮاﻃﻮران در ﺳﺮّﺳﺮّ در ﺻﺪد اﯾﻦ ﻧﺎﻃﻖ ﻣﺒﯿﻦ وﻣﻨﺎدی ﭘﯿﺎم رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ﺑﻮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﻣﺬھﺒﯽ ﻧﯿﺰ ﻧﻔﻮذ آﺋﯿﻦ ﺟﺪﯾﺪ را ﺧﺘﻢ رﯾﺎﺳﺖ ﺧﻮد ﻣﯽ ﭘﻨﺪاﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﺎ وﺟﻮد‬ ‫‪89‬‬


‫ﭼﻨﯿﻦ رﻧﺞ ھﺎ و ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ھﺎ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ اﯾﻦ ﺳﺌﻮال ﭘﯿﺶ آﯾﺪ ﮐﮫ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﻇﮭﻮر‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﺑﺮﻋﻘﻮل وﻗﻠﻮب و اﻓﮑﺎر ﺟﮭﺎﻧﯿﺎن ﺗﺎﺛﯿﺮ ﮔﺬارد و اھﺘﺰازی ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫ﭘﺪﯾﺪ آورد و ﺗﺤﻮﻟﯽ ﺷﮕﺮف را در ﺳﺎﺧﺘﺎر ﮐﻞ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﺸﺮی آﻏﺎز ﮐﻨﺪ؟‬ ‫اﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ ﺑﮫ ﯾﮏ اﺻﻞ ﻣﮭﻢ و اﺻﻮﻟﯽ ﻣﺮﺑﻮط ﻣﯽ ﺷﻮد و آﻧﮑﮫ ﻗﻮای ﻓﻮق ﻃﺒﯿﻌﺖ‬ ‫ﺗﺎﺛﯿﺮ در ﻃﺒﯿﻌﺖ دارد‪ .‬و ﻧﯿﺰارواح آدﻣﯽ ﻣﺎورای ﺣﺪود و ﺛﻐﻮر ﺟﻐﺮاﻓﯿﺎﺋﯽ ﺑﺎ‬ ‫ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ارﺗﺒﺎط ﻣﯽ ﯾﺎﺑﻨﺪ ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ﻣﻼﺣﻈﮫ ﺷﺪه ﮐﮫ ﮔﺎه ﻓﮑﺮی در ذھﻦ ﮐﺴﯽ‬ ‫در ﺷﺮق ﭘﯿﺪا ﻣﯽ ﺷﻮد ﻋﯿﻦ ھﻤﺎن ﻓﮑﺮ در ﻏﺮب در ذھﻦ ﯾﮏ ﻧﻔﺮدﯾﮕﺮ ﭘﺪﯾﺪ‬ ‫ﻣﯿﺂﯾﺪ‪ .‬ھﻢ اﮐﻨﻮن ﯾﮏ ﺑﺤﺚ ﺟﺪﯾﺪی دررواﻧﺸﻨﺎﺳﯽ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﭘﯿﺪا ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ ﻏﯿﺮ‬ ‫از ذھﻦ ﺷﺨﺼﯽ ﯾﮏ ذھﻦ ﻋﻤﻮﻣﯽ )‪ (common mind‬وﺟﻮد دارد‪ .‬اﯾﻦ ﺗﺌﻮری‬ ‫را رواﻧﭙﺰﺷﮏ ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ‪ ،‬ﮐﺎرل ﯾﻮﻧﮓ‪ ،‬ﻣﻄﺮح ﮐﺮد‪ .‬زﯾﺮا او ﻣﺸﺎھﺪه ﮐﺮد ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺴﯿﺎری از رﻣﺰھﺎ و اﻋﺘﻘﺎدھﺎ و ﺳﻤﺒﻞ ھﺎ در ﻓﺮھﻨﮓ ھﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن در ﻧﻘﺎط‬ ‫ﻣﺨﺘﻠﻒ دﻧﯿﺎ‪ ،‬ﺑﺪون ارﺗﺒﺎط ﻓﺮھﻨﮕﯽ و ﺗﺒﺎدل ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت‪ ،‬ﻣﺸﺎﺑﮫ و ﺣﺘﯽ ھﻤﺂﻧﻨﺪ‬ ‫ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﻧﺘﯿﺠﮫ ﮔﺮﻓﺖ ﮐﮫ ﻏﯿﺮ از ﺧﻮد آﮔﺎھﯽ ﯾﮏ ﺿﻤﯿﺮ ﻧﺎﺧﻮد آﮔﺎه‬ ‫ﻋﻤﻮﻣﯽ ) ‪ (collective unconscious‬وﺟﻮد دارد ﮐﮫ روان آدﻣﯽ ﻣﯿﺘﻮاﻧﺪ‬ ‫ﺑﺪان ارﺗﺒﺎط ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﺗﺌﻮری ﺗﻮﺳﻂ رواﻧﭙﺰﺷﮑﺎن و رواﻧﺸﻨﺎﺳﺎن دﯾﮕﺮ ﺗﻮﺳﻌﮫ و‬ ‫ﺗﮑﺎﻣﻞ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ﺑ ﺪﯾﻦ ﻧﺘﯿﺠﮫ رﺳﯿﺪﻧﺪ ﮐﮫ ﯾﮏ ﻣﻨﺒﻊ ﻋﻤﻮﻣﯽ وﺟﻮد دارد ﮐﮫ ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت‪،‬‬ ‫اﻓﮑﺎر‪ ،‬اﺣﺴﺎﺳﺎت و ﺗﺠﺮﺑﯿﺎت اﻓﺮاد در آن ذﺧﯿﺮه ﻣﯽ ﮔﺮدد‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﯾﮏ ﻧﻮع‬ ‫ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﮫ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﯾﺎ ﯾﮏ ذھﻦ ﺟﮭﺎﻧﯽ وﺟﻮد دارد اﻓﺮادی ﮐﮫ ﺑﺪان ارﺗﺒﺎط ﯾﺎﺑﻨﺪ‪،‬‬ ‫ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ از آن ﺑﮭﺮه ﮔﯿﺮﻧﺪ‪ .‬و اﺣﺘﻤﺎﻻً ﺗﻤﻮﺟﺎت ﻇﮭﻮر ﺑﺮ اﯾﻦ "ذھﻦ ﻋﻤﻮﻣﯽ"‬ ‫ﯾﺎ "ذھﻦ ﺟﮭﺎﻧﯽ" )‪ (common mind‬ﯾﺎ ) ‪ (universal mind‬ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻣﯽ ﮔﺬارد‪.‬‬ ‫ﻧﺎﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﺎﻧﺖ ﻓﯿﻠﺴﻮف ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ ﻧﯿﺰ از وﺟﻮد "ذھﻦ ﻋﺎم" ﺳﺨﻦ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ و از‬ ‫"روح ﻣﺘﻌﺎﻟﯽ" ﮐﮫ ﺟﻨﺒﮫ ھﺎی ﻣﺸﺘﺮک اﻓﺮاد و ﺟﻮاﻣﻊ اﻧﺴﺎن اﺳﺖ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯿﮑﻨﺪ‬ ‫ﺗﺎ ﺳﺮ ﺣﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﻮدن آن‪ ،‬ﺗﻮﺻﯿﻒ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ اﯾﻦ ﯾﮏ ﺑﺤﺚ ﺟﺪﯾﺪ اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﮭﻤﯿﻦ اﺷﺎره اﮐﺘﻔﺎ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ زﯾﺮا ﺗﺸﺮﯾﺢ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ از ﺣﻮﺻﻠﮫ اﯾﻦ رﺳﺎ ﻟﮫ و‬ ‫ﺗﺨﺼﺺ ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﺑﯿﺮون اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﮐﻠﻤﮫ ﻇﮭﻮر ﮔﻮﯾﺎی آﻧﺴﺖ ﮐﮫ آﻧﭽﮫ ﻣﻈﮭﺮ ﻇﮭﻮر ﺑﯿﺎن ﻣﯽ ﮐﻨﺪ اﺳﺘﻨﺘﺎج ﻋﻘﻼﻧﯽ و‬ ‫ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﺸﺮی ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ اﻧﮑﺸﺎف رﺣﻤﺎﻧﯽ و ﻧﺰول ﮐﻠﻤﺎت از ﻣﻨﺒﻊ آﺳﻤﺎﻧﯽ‬ ‫اﺳﺖ و ﺑﮭﻤﯿﻦ دﻟﯿﻞ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﺑﺎ آﻧﮑﮫ درس ﻧﺨﻮاﻧﺪه و ﻣﮑﺘﺐ ﻧﺪﯾﺪه ﻋﺎرﻓﺎن و‬ ‫ﺣﮑﯿﻤﺎن وداﻧﺸﻤﻨﺪان و اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان را راھﺒﺮ ﻣﯽ ﮔﺮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫وﻟﯽ آﻧﭽﮫ ﮐﮫ ﻧﻤﯽ ﺗﻮان اﻧﮑﺎر ﮐﺮد آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ھﻤﺰﻣﺎن ﺑﺎ ﻇﮭﻮر ﺟﺪﯾﺪ ﺗﺤﻮﻻت و‬ ‫اھﺘﺰازی ﻧﻮ در ﺟﮭﺎن ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ رﯾﺰش ﺑﺎران ﻓﯿﺾ اﻟﮭﯽ و‬ ‫اﻧﺘﺸﺎر ﻧﯿﺮوی ﺻﻤﺪاﻧﯽ و ﻧﺰول آﯾﺎت آﺳﻤﺎﻧﯽ ﺑﺎ ﺟﻨﺒﺶ اﻓﮑﺎر ﺑﺸﺮی و ﺟﻮﺷﺶ‬ ‫ﻋﻠﻢ‪ ،‬ھﻨﺮ‪ ،‬ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژی و داﻧﺶ ھﻤﻌﻨﺎن ﺑﻮده اﺳﺖ و ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎ ﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت‬ ‫‪90‬‬


‫اﻋﻠﯽ ) ﺑﺎب( وﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﯽ ارﺗﺒﺎط ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺣﺪ اﻗﻞ ﻣﯽ ﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﮫ‬ ‫اﯾﻦ ﺗﺤﻮﻻت ﻧﯿﺎززﻣﺎن اﺳﺖ و ﻇﮭﻮر ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﻃﺒﻖ ﻧﻈﺎم ﻋﺎﻟﻢ ھﺴﺘﯽ و ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ‬ ‫ﻧﯿﺎززﻣﺎن اﺳﺖ ﮐﮫ رھﻨﻤﻮد ھﺎی ﻧﻮ ﺑﺮای ﺳﺎﺧﺘﻦ دﻧﯿﺎی ﺑﮭﺘﺮ و ﭘﯿﺸﺮو ﺑﮫ ﺑﺸﺮ‬ ‫ارزاﻧﯽ ﻣﯽ ﺷﻮد ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ ﻗﺒﻮل اﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ ﮐﮫ ﺟﻨﺒﺶ و ﺟﻮﺷﺶ در ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎ د ﻣﯿﺪن‬ ‫روح اﻟﮭﯽ در ھﻮﯾﺖ ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﻣﺮﺗﺒﻂ اﺳﺖ ﯾﮏ ﺑﺤﺚ ﺑﺴﯿﺎر ﻋﻤﯿﻖ روﺣﺎﻧﯽ و‬ ‫ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ ھﻢ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﺮای ﺗﻌﺪادی از ﻧﻔﻮس اﯾﻦ ﺳﺮّ دﻗﯿﻖ و‬ ‫رﻣﺰ ﻋﻤﯿﻖ روﺷﻦ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﯾﺎ آن را اﻧﮑﺎر ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ وﻟﯽ ﺑﺎز ﻧﻤﯽ ﺗﻮان اﯾﻦ واﻗﻌﯿﺖ را‬ ‫ﻧﺎدﯾﺪه ﮔﺮﻓﺖ ﮐﮫ ھﺮ وﻗﺖ ﻇﮭﻮری درﻋﺎﻟﻢ واﻗﻊ ﻣﯽ ﺷﻮد ﺟﻮﺷﺸﯽ و ﺟﻨﺒﺸﯽ در‬ ‫ﻋﺎﻟﻢ ﭘﺪﯾﺪ ﻣﯽ آﯾﺪ‪ .‬ﺑﮭﻤﯿﻦ دﻟﯿﻞ "آرﻧﻮﻟﺪ ﺗﻮﯾﻦ ﺑﯽ" ﻣﻮرخ ﺑﺮ ﺟﺴﺘﮫ ﻋﺼﺮ ﺣﺎﺿﺮ‬ ‫ﻣﯿﮕﻮﯾﺪ ﮐﮫ ﻇﮭﻮر ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ در ﻋﺎﻟﻢ اﻓﮑﺎر و ﻋﻘﻮل ﺗﺎﺛﯿﺮ دارد ﺑﻠﮑﮫ در‬ ‫ﻃﺒﯿﻌﺖ ﻧﯿﺰ ﺗﺎﺛﯿﺮﻣﯽ ﮔﺬارد‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ ﻧﮑﺘﮫ ای ﮐﮫ "آرﻧﻮﻟﺪ ﺗﻮﯾﻦ ﺑﯽ" ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ ﺑﺎ ﮔﻔﺘﮫ‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ ﺗﻄﺒﯿﻖ دارد زﯾﺮا ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ وﻗﺘﯽ ﻇﮭﻮر واﻗﻊ ﻣﯿﺸﻮد‬ ‫ﺑﺪان ﻣﻌﻨﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ روح ﻗﺪﺳﯽ ﺑﺮ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی ارزاﻧﯽ ﻣﯽ ﺷﻮد ﯾﻌﻨﯽ ﻣﻠﮏ ﺗﺤﺖ‬ ‫ﺗﺎﺛﯿﺮ ﻣﻠﮑﻮت ﻗﺮار ﻣﯽ ﮔﯿﺮد و در اﯾﻦ ﻣﯿﺎن ﻓﺮدی از ﺳﺎذج رﺣﻤﺎﻧﯽ و ﻧﻔﺴﯽ‬ ‫ﻗﺪﺳﯽ از ﺑﯿﻦ ﻣﺮدﻣﺎن ﺑﺮ ﮔﺰﯾﺪه ﻣﯽ ﺷﻮد و آن روح ﻗﺪﺳﯽ در وﺟﻮد وﮐﻼم‬ ‫اوﺗﺒﻠﻮر ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﺳﺖ ﮐﮫ ﮐﻼم اﻧﺒﯿﺎء ﺑﻤﺪت ﻃﻮﻻﻧﯽ و ﻗﺮون ﻣﺘﻮاﻟﯽ در‬ ‫ﻋﺎﻟﻢ ﺗﺎًﺛﯿﺮ ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ زﯾﺮا ﭘﺮاز اﻧﺮژی ﺧﻼق ﻣﻌﻨﻮی اﺳﺖ‪.‬‬ ‫آﻧﭽﮫ ﻣﺴﻠﻢ اﺳﺖ ﺟﻨﺒﺶ ﻣﻌﻨﻮی اﺧﯿﺮ وﻇﮭﻮر ﺟﺪﯾﺪ اﻟﮭﯽ ﺑﺎ ﺟﻮﺷﺶ اﻓﮑﺎر اﻧﺴﺎﻧﯽ‬ ‫ھﻤﺰﻣﺎن وھﻤﺂھﻨﮓ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻨﺘﮭﯽ ھﺪﻓﯽ ﮐﮫ ﺑﺸﺮﻣﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺪان دﺳﺖ ﯾﺎﺑﺪ و ﻣﻘﺼﺪی‬ ‫ﮐﮫ آدﻣﯿﺎن ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺪان ﺑﺮﺳﻨﺪ از ﺟﺎﻧﺐ ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ ﺑﯿﺎن ﺷﺪ و ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻗﺪم‬ ‫ﺑﮫ ﻗﺪم ﺑﺪان ﻧﺰدﯾﮏ ﻣﯽ ﮔﺮدد‪ .‬ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﮫ‪ ،‬ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق رﺟﺎل و ﻧﺴﻮان از‬ ‫ﺟﺎﻧﺐ ﺣﻀﺮت ﺑﺎب اﺑﻼغ ﺷﺪ و ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ آن را ﺑﮫ اوج رﺳﺎﻧﺪ و‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﻨﺤﻮی ﺣﯿﺮت اﻧﮕﯿﺰ ﻗﻮای ﺑﺎﻟﻘﻮه ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺴﻮان و ﭘﯿﺸﺮوی و ﭘﯿﺸﺘﺎزی‬ ‫زﻧﺎن را در دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه ﺑﯿﺎن ﮐﺮد‪ .‬ﺑﺮ اﺛﺮ ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻧﯿﺮوی ﺻﻤﺪاﻧﯽ و ﺗﺄﺛﯿﺮ آن در‬ ‫ھﻮﯾﺖ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﺘﺪرﯾﺞ ﺟﻨﺒﺸﯽ در ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺴﻮان ﺷﺮوع ﺷﺪ و ﺳﺎﻟﮭﺎ ﻃﻮل ﮐﺸﯿﺪ‬ ‫ﮐﮫ ﺑﺸﺮ ﺑﺘﻮاﻧﺪ در اﯾﻦ راه ﻗﺪم ﺑﺮ دارد و ھﻨﻮز ﺑﺎﯾﺪ راھﯽ ﻃﻮﻻﻧﯽ ﺑﭙﯿﻤﺎﯾﺪ ﺗﺎ ﺑﮫ‬ ‫ﺳﺮﻣﻨﺰل ﻣﻘﺼﻮد ﺑﺮﺳﺪ‪ .‬وﻟﯽ اﮔﺮ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ درھﻤﺎن ھﻨﮕﺎم ﻇﮭﻮر اﻟﮭﯽ ﻧﺪای‬ ‫رﺑﺎﻧﯽ را اﺟﺎﺑﺖ ﻣﯽ ﮐﺮد‪ ،‬آن ﺗﺤﻮل و ﺗﻄﻮر ﺑﺼﻮرﺗﯽ ﻣﻌﺠﺰه آﺳﺎ درﻣﺪﺗﯽ ﮐﻮﺗﺎه‬ ‫ﺻﻮرت ﻣﯽ ﭘﺬﯾﺮﻓﺖ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﮫ ﯾﮏ ﻧﮑﺘﮫ ﺑﺴﯿﺎر دﻗﯿﻖ اﺷﺎره ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و ﮐﻞ ﺑﺤﺚ ﻣﺎ در آن‬ ‫ﺧﻼﺻﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد‪" :‬ﮐﻠﻤﮫ ای ﮐﮫ ﺣﻖ ﺑﺂن ﺗﮑﻠﻢ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﺪ در آن ﮐﻠﻤﮫ روح ﺑﺪﯾﻊ‬ ‫دﻣﯿﺪه ﻣﯿﺸﻮد و ﻧﻔﺤﺎت ﺣﯿﺎت از آن ﮐﻠﻤﮫ ﺑﺮ ﮐﻞ اﺷﯿﺎء ﻇﺎھﺮاً و ﺑﺎﻃﻨﺎً ﻣﺮور‬ ‫ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ دﯾﮕﺮ ﺗﺎ ﭼﮫ زﻣﺎن و ﻋﺼﺮ آﺛﺎر ﮐﻠﻤﮫ اﻟﮭﯿﮫ از ﻣﻈﺎھﺮ آﻓﺎﻗﯿﮫ و اﻧﻔﺴﯿﮫ‬ ‫ﻇﺎھﺮ ﺷﻮد‪ ) ".‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص ‪ (88‬در اﯾﻨﺠﺎ اﺷﺎره ﺑﮫ ﻧﻔﻮذ ﻣﻌﻨﻮی و ﺧﻼﻗﯿﺖ ﮐﻼم‬ ‫‪91‬‬


‫اﻟﮭﯽ در ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد اﺳﺖ‪ .‬روح ﺟﺪﯾﺪ اﺳﺖ ﮐﮫ در اﯾﻦ ﮐﻠﻤﺎت ﺗﺒﻠﻮرﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ و‬ ‫ﻧﻔﺤﮫ ﺣﯿﺎت ﺑﺨﺶ اﺳﺖ ﮐﮫ "از آن ﮐﻠﻤﮫ ﺑﮫ ﮐﻞ اﺷﯿﺎء ﻇﺎھﺮاً و ﺑﺎ ﻃﻨﺎً ﻣﺮور‬ ‫ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ‪ ".‬ازاﯾﻨﺮو ﺣﯿﺎت ﺗﺎزه ﻣﯽ ﺑﺨﺸﺪ و ﺧﻠﻖ ﺟﺪﯾﺪ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و اﺳﺘﻌﺪاد ﺗﺤﻘﻖ آن‬ ‫را اﯾﺠﺎد ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ ‪.‬‬ ‫ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎء اﷲ ﭘﺲ از ﮔﺬﺷﺖ ﯾﮏ ﻗﺮن و ﻧﯿﻢ ھﻨﻮز ﺑﻨﻈﺮ ﻋﺪه ای ﻣﺪﯾﻨﮫ ﻓﺎﺿﻠﮫ‬ ‫ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ و ﺗﺤﻘﻖ آن ﻏﯿﺮ ﻣﻤﮑﻦ ﺑﻨﻈﺮ ﻣﯽ رﺳﺪ ﺗﺎ ﭼﮫ رﺳﺪ در زﻣﺎن ﻇﮭﻮر ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺸﺮاز اﯾﻦ ﻧﻔﺨﮫ ﺻﻮر ﺑﯿﻨﮭﺎﯾﺖ دور ﺑﻮد‪ .‬وﻟﯽ اﮔﺮ ﻣﺮوری ﺑﺮ ﺗﺤﻮﻻت ﻓﮑﺮی و‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و روﻧﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﯿﻨﺪازﯾﻢ ﻣﺸﺎھﺪه ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﮫ ﺳﻮی ھﺪﻓﯽ‬ ‫در ﺣﺮﮐﺖ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺣﺪود ﯾﮏ ﻗﺮن و ﻧﯿﻢ ﻗﺒﻞ در آﺛﺎرﺷﺎن آن را‬ ‫ﺑﻌﻨﻮان ﺳﺮﻣﻨﺰل ﻣﻘﺼﻮد ﻣﻌﻠﻮم و ﻣﺸﮭﻮد ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻧﮑﺘﮫ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﮭﻤﯽ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ اﻇﮭﺎر ﻣﯽ دارﻧﺪ و اھﻞ ﺣﮑﻤﺖ و ﻋﺮﻓﺎن و‬ ‫ﻋﻠﻢ و ھﻨﺮ و ﻣﺬھﺐ و ﺳﯿﺎﺳﺖ را ﺑﮫ ﺗﻔﮑﺮ وادارﻧﺪ و آﻧﺎن را از ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻇﮭﻮر ﺑﺪﯾﻊ‬ ‫ﺑﮫ ﺷﮕﻔﺘﯽ ﻣﯽ آورﻧﺪ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻣﻌﺠﺰ ﺷﯿﻢ از ﻗﻠﻢ آن ﻣﻨﺠﯽ اﻣﻢ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬ ‫" ﺑﻐﯿﺮاز ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و اﺣﮑﺎم ﺟﺪﯾﺪ‪ ،‬ﻇﮭﻮر اﻟﮭﯽ ﻋﺎﻟﻢ را اﺳﺘﻌﺪاد ﻻ ﺗﺤﺼﯽ ﻣﯿﺒﺨﺸﺪ‪.‬‬ ‫ھﻤﭽﮫ ﻣﺪاﻧﯿﺪ ﮐﮫ ﻇﮭﻮر ﺣﻖ ﻣﺨﺼﻮص اﺳﺖ ﺑﺎﻇﮭﺎر ﻣﻌﺎرف ﻇﺎھﺮه و ﺗﻐﯿﯿﺮ‬ ‫اﺣﮑﺎم ﺛﺎﺑﺘﮫ ﺑﯿﻦ ﺑﺮﯾﮫ ﺑﻠﮑﮫ در ﺣﯿﻦ ﻇﮭﻮر ﮐﻞ اﺷﯿﺎء ﺣﺎﻣﻞ ﻓﯿﻮﺿﺎت و‬ ‫اﺳﺘﻌﺪادات ﻻ ﺗﺤﺼﯽ ﺷﺪه و ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ وﺑﺎﻗﺘﻀﺎی وﻗﺖ و اﺳﺒﺎب ﻣﻠﮑﯿﮫ ﻇﺎھﺮ‬ ‫ﻣﯿﺸﻮد‪) ".‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص ‪ ( 90‬ﭘﺲ ﺧﻮد ﮐﻼم اﻟﮭﯽ ﺑﺎ ﻗﺪرت ﺧﻼﻗﮫ ﺧﻮد اﺳﺘﻌﺪاد‬ ‫ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ارﺗﻘﺎء ﻣﻌﻨﻮی و ﺗﺤﻮﻻت ﺳﯿﺎﺳﯽ و اﻧﻘﻼب ﻓﮑﺮی را ﭘﺪﯾﺪ‬ ‫ﻣﯿﺂورد‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ "در ﺣﯿﻦ ﻇﮭﻮر ﮐﻞ اﺷﯿﺎء ﺣﺎﻣﻞ‬ ‫ﻓﯿﻮﺿﺎت و اﺳﺘﻌﺪادات ﻻ ﺗﺤﺼﯽ ﺷﺪه و ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ و ﺑﮫ اﻗﺘﻀﺎی وﻗﺖ و اﺳﺒﺎب‬ ‫ﻣﻠﮑﯿﮫ ﻇﺎھﺮ ﻣﯿﺸﻮد‪ " .‬ﺑﻌﺒﺎرت ﺳﺎده ﺗﺮ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ ﮐﮫ وﻗﺘﯽ ﻇﮭﻮر واﻗﻊ ﻣﯿﺸﻮد‬ ‫ﻓﯿﺾ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﻻ را ﺑﺮ ﮐﻞ ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ و آن ﻗﻮا و ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ ﺑﮫ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ‬ ‫زﻣﺎن و ﭘﯿﺪاﺋﯽ وﺳﯿﻠﮫ ﺗﺤﻘﻖ آن ﺷﮑﻞ ﻣﯽ ﮔﯿﺮد‪ .‬ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﮫ‪ ،‬وﻗﺘﯽ ﺑﻨﯿﺎدﮔﺬار آﺋﯿﻦ‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ را اﻋﻼن ﻧﻤﻮد ﮐﮫ ھﻨﻮز از ﺟﺎﻧﺐ ھﯿﭽﯿﮏ از‬ ‫اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان ﺟﮭﺎن ﺑﻄﻮر ﺟﺪی ﻣﻄﺮح ﻧﺸﺪه ﺑﻮد‪ ،‬ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژی ﺑﺘﺪرﯾﺞ وﺳﯿﻠﮫ‬ ‫ﯾﮏ ﭘﺎرﭼﮕﯽ دﻧﯿﺎ را ﻓﺮاھﻢ آورد‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ " ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و اﺣﮑﺎم ﺟﺪﯾﺪ" آوردﻧﺪ وﻟﯽ ﻣﮭﻤﺘﺮازآن " ﻇﮭﻮر اﻟﮭﯽ‬ ‫ﻋﺎﻟﻢ را اﺳﺘﻌﺪاد ﻻ ﺗﺤﺼﯽ )ﺑﯽ اﻧﺪازه( ﻣﯿﺒﺨﺸﺪ‪ ".‬ﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﺗﺄﺛﯿﺮ‬ ‫در ھﻮﯾﺖ ﻋﺎﻟﻢ داﺷﺘﮫ و ﺑﺪان اﺳﺘﻌﺪاد ﻋﻈﯿﻢ ﺑﺨﺸﯿﺪه و دﻧﯿﺎ را ﺑﺮای ﺗﺤﻘﻖ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و‬ ‫آﻣﻮزه ھﺎی آن ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬار ﺗﻤﺪن ﺟﺪﯾﺪ و دﮔﺮﮔﻮﻧﯽ ﺑﯽ ﺳﺎﺑﻘﮫ در ﮐﻞ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﻈﺎم‬ ‫ھﺎی ﺟﮭﺎن آﻣﺎده ﺳﺎﺧﺘﮫ و ﻏﯿﺮ ﻣﻤﮑﻦ را ﻣﻤﮑﻦ ﮐﺮده اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺴﯿﺎری از ﻣﺮدﻣﺎن ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ را ﮐﮫ در ﺟﮭﺖ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‪ ،‬ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ‬ ‫‪92‬‬


‫اﺑﻨﺎء ﺑﺸﺮی‪ ،‬ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ‪ ،‬ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ ﻧﻈﺎﻣﺎت دﻧﯿﻮی و اﺳﺘﻘﺮار ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﮫ ﺑﮫ ﻣﮑﺎﻧﯿﺴﻢ ذھﻨﯽ ﻣﺮدم ﮐﻨﻮﻧﯽ و ﺳﯿﺎﺳﺖ ھﺎی اﺳﺘﻌﻤﺎری‬ ‫ﺑﻌﯿﺪ ﺑﻞ ﻏﯿﺮ ﻣﻤﮑﻦ ﻣﯽ ﺷﻤﺎرﻧﺪ‪ .‬وﻟﯽ ﻣﺘﻮﺟﮫ اﯾﻦ واﻗﯿﺖ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ واﺻﻮل‬ ‫و آﻣﻮزه ھﺎی ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﺮای ﻧﻮﺳﺎزی دﻧﯿﺎ اﻓﮑﺎر و آراء ﯾﮏ ﻓﯿﻠﺴﻮف ﯾﺎ‬ ‫ﯾﮏ ﻣﺘﻔﮑﺮ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﻣﻮﻟﻮد روح ﻗﺪﺳﯽ اﻟﮭﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﮫ اﺑﻨﺎء اﻧﺴﺎﻧﯽ ارزاﻧﯽ‬ ‫ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ دارای ﻗﻮه ﺧﻼﻗﮫ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻧﻮ ﺑﯿﺎﻓﺮﯾﻨﺪ وﺟﺎﻣﻌﮫ ای‬ ‫ﺟﺪﯾﺪ ﺧﻠﻖ ﮐﻨﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮوﺳﺖ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﮫ اﯾﻦ ﻇﮭﻮر‬ ‫ﺻﻤﺪاﻧﯽ ﺗﻨﮭﺎ ﺑﺮای اﺑﺮازﺣﮑﻤﺖ ھﺎی رﺑﺎﻧﯽ و ﻣﻌﺎرف ﺟﺪﯾﺪ ﻣﻌﻨﻮی ﺑﺮای درک‬ ‫ﺣﻘﯿﻘﺖ وﺟﻮد آدﻣﯽ و ﺧﻠﻘﺖ ﻋﺎﻟﻢ ھﺴﺘﯽ و اﺳﺮار اﻟﮭﯽ و ﻧﯿﺰ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ وآﻣﻮزه ھﺎی‬ ‫ﺑﺪﯾﻊ ﺑﺮای ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﺪﯾﺪ ﻣﻌﻨﻮی ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ درﺑﯿﺶ از ﺻﺪ ﺟﻠﺪ از آﺛﺎر‬ ‫ﮔﮭﺮﺑﺎر آن ﻣﻈﮭﺮ ﭘﺮوردﮔﺎر ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﮭﻢ آﻧﮑﮫ " در ﺣﯿﻦ ﻇﮭﻮر ﮐﻞ‬ ‫اﺷﯿﺎء ﺣﺎﻣﻞ ﻓﯿﻮﺿﺎت و اﺳﺘﻌﺪادات ﻻ ﺗﺤﺼﯽ ﺷﺪه و ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ‪ ".‬اﯾﻦ ﻗﻮه‬ ‫ﺧﻼﻗﮫ اﻟﮭﯽ درﺧﻠﻖ اﺳﺘﻌﺪاد‪ ،‬و ﻓﯿﻮﺿﺎت رﺑﺎﻧﯽ در اﯾﺠﺎد اﻣﮑﺎﻧﺎت اﺳﺖ ﮐﮫ ﺗﺤﻘﻖ‬ ‫آرزوی دﯾﺮﯾﻨﮫ ﻓﯿﻠﺴﻮﻓﺎن و ﺑﺸﺎرات ﭘﯿﺸﯿﻨﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان در ﺑﻨﺎی دﻧﯿﺎی اﯾﺪه آل و‬ ‫ارﺗﻘﺎء ﺑﺸﺮ ﺑﮫ ﺳﻄﺤﯽ ﻣﺘﻌﺎل را ﺗﻀﻤﯿﻦ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ اﯾﻦ ﺳﺆال ﭘﯿﺶ آﯾﺪ‬ ‫ﮐﮫ ﭼﺮا اﯾﻦ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﻧﯿﮑﻮ ھﻨﻮز ﺻﻮرت ﻧﮕﺮﻓﺘﮫ و دﻧﯿﺎی ﻧﻮ ﺗﺒﻠﻮر ﻧﯿﺎﻓﺘﮫ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫اﮔﺮﺑﮫ ﺑﯿﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﻧﻘﻞ ﺷﺪ ﺗﻮﺟﮫ ﮐﻨﯿﻢ در دﻧﺒﺎﻟﮫ آن ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ ﮐﮫ آﺛﺎر آن ﺑﺘﺪرﯾﺞ "‬ ‫ﺑﺎﻗﺘﻀﺎی وﻗﺖ و اﺳﺒﺎب ﻣﻠﮑﯿﮫ ﻇﺎھﺮ ﻣﯿﺸﻮد‪ ".‬وﻟﯽ ﺑﺎ اﯾﻦ وﺟﻮد‪ ،‬ﺑﺎرﻗﮫ ھﺎی‬ ‫اوﻟﯿﮫ اﯾﻦ ﺗﺤﻮل ﺑﺰرگ و ژرف در ﻣﺠﮭﻮدات ﺧﺮدﻣﻨﺪان و اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان ﭘﯿﺸﺮو و‬ ‫ﻧﯿﺰ در ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی ﺧﺴﺘﮕﯽ ﻧﺎﭘﺬﯾﺮ و ﻓﺪاﮐﺎری ھﺎ و ﺟﺎﻧﻔﺸﺎﻧﯽ ھﺎی ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺑﺮای‬ ‫ﭘﯽ رﯾﺰی زﯾﺮ ﺑﻨﺎی ﻧﻈﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎن ﻧﻤﻮدار ﮔﺸﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﺎﮔﻔﺘﮫ ﭘﯿﺪاﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﻨﺎی‬ ‫ﯾﮏ ﭼﻨﯿﻦ ﻗﺼﺮ ﻋﻈﯿﻢ ﺳﺎل ھﺎ ﻃﻮل ﻣﯽ ﮐﺸﺪ ‪ ،‬ﺷﺎﯾﺪ ﺑﯿﺶ از ﯾﮏ ﺳﺪه‪.‬‬

‫ھﻤﮫ اﯾﻦ ﺗﺤﻮﻻت ﮐﮫ ﭘﺪﯾﺪار ﮔﺸﺘﮫ ﯾﮏ ﻣﻘﺪﻣﮫ اﺳﺖ و ھﻨﻮز آﺛﺎر ﻧﯿﮑﻮی ﻓﯿﺾ‬ ‫اﻟﮭﯽ ﺑﻄﻮر ﮐﺎﻣﻞ ﻇﺎھﺮ ﻧﮕﺸﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ھﻨﻮز ﺗﺤﻮﻻت ﺑﺴﯿﺎری را ﺑﺎﯾﺪ اﻧﺘﻈﺎر ﮐﺸﯿﺪ‬ ‫ﺗﺎ آﺛﺎر ﻓﯿﻮﺿﺎت روح ﻗﺪﺳﯽ در اﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﻇﺎھﺮ و ﭘﺪﯾﺪار ﮔﺮدد‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬ﭼﻮن ﻧﺸﻮ و ﻧﻤﺎی ﮐﺎﻟﺒﺪ از ﻓﯿﺾ ﺟﺎن ﺑﮫ ﺗﺪرﯾﺞ‬ ‫اﺳﺖ ﺗﺎ ﺗﺪرج در ﻣﺮاﺗﺐ ﺧﻠﻘﺖ از ﻧﻄﻔﮫ‪ ...‬و ﺗﺒﺎرک اﷲ اﺣﺴﻦ اﻟﺨﺎﻟﻘﯿﻦ ﻧﻤﺎﯾﺪ‬ ‫ﻟﮭﺬا ھﯿﮑﻞ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮ از اﯾﻦ روح ﻣﻔﺨﻢ در ﺑﺪاﯾﺖ درﺟﺎت ﺧﻠﻘﺖ اﺳﺖ‪ .‬ﻋﻨﻘﺮﯾﺐ‬ ‫آﺛﺎر ﺑﺎھﺮه ﻓﯿﺾ روح اﻟﻘﺪ س اﻟﮭﯽ را در اﯾﻦ ھﯿﮑﻞ ﻧﻮراﻧﯽ ﺑﻘﺴﻤﯽ ﻣﺸﺎھﺪه‬ ‫ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ﮐﮫ ﻋﻘﻮل ﺣﯿﺮان و اﺑﺼﺎر ﺧﯿﺮه و ﻧﮕﺮان ﮔﺮدد‪) ".‬ﻣﺎﺋﺪه آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺟﻠﺪ ‪،5‬‬ ‫ص ‪(178‬‬

‫ھﻤﺎن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﻣﻼﺣﻈﮫ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﺋﯿﺪ ﻣﺎ ھﻨﻮز درﻣﺮﺣﻠﮫ ﺑﺪاﯾﺖ ﺗﺎﺛﯿﺮ ﻇﮭﻮر ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫در ﻋﺎﻟﻢ ھﺴﺘﯿﻢ و دﯾﺮی ﻧﺨﻮاھﺪ ﭘﺎﺋﯿﺪ ﮐﮫ دﮔﺮ ﮔﻮﻧﯽ ھﺎی ﺷﮕﺮف در ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫ﭘﺪﯾﺪ ﺧﻮاھﺪ آﻣﺪ‪ .‬ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ اﯾﻦ ﺳﺌﻮال ﭘﯿﺶ آﯾﺪ ﮐﮫ ﭼﺮا آﺛﺎر ﺑﺎھﺮه اﯾﻦ ﻓﯿﺾ‬ ‫‪93‬‬


‫ﻗﺪﺳﯽ ﯾﮑﺒﺎره ﻇﺎھﺮ ﻧﻤﯽ ﮔﺮدد و ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺘﺪرﯾﺞ ﺻﻮرت ﭘﺬﯾﺮد و ﺳﺎﻟﮭﺎ ﺑﮫ ﻃﻮل‬ ‫اﻧﺠﺎﻣﺪ؟ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺧﻮد اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ را روﺷﻦ ﮐﺮدﻧﺪ و دﻟﯿﻞ آن را ﻣﺒﺮھﻦ‬ ‫داﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ " :‬وﻟﮑﻦ ﻗﺪرﻧﺎ ﻇﮭﻮر اﻟﮑﻠﻤﮫ و ﻣﺎ ﻗﺪر ﻓﯿﮭﺎ ﺑﯿﻦ‬ ‫اﻟﻌﺒﺎد ﻋﻠﯽ ﻣﻘﺎدﯾﺮ اﻟﻠﺘﯽ ﻗﺪرت ﻣﻦ ﻟﺪن ﻋﻠﯿﻢ ﺣﮑﯿﻢ ‪ . . .‬ﻟﻮ ﺗﺘﺠﻠﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺒﺎد و‬ ‫ﺑﻤﺎ ﻓﯿﮭﺎ ﻟﻦ ﯾﺤﻤﻠﻨﮭﺎ اﺣﺪاً‪ ".‬ﯾﻌﻨﯽ "ﻣﻘﺮر داﺷﺘﯿﻢ ﮐﮫ ﺗﺠﻠﯽ ﮐﻠﻤﺔ اﷲ و ﻗﻮای‬ ‫ﻣﮑﻨﻮﻧﮫ آن ﺑﺮ اﺑﻨﺎء ﺑﺸﺮ ﺑﮫ ﻣﯿﺰاﻧﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ ازﻗﺒﻞ ازﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻋﻠﯿﻢ و‬ ‫ﺣﮑﯿﻢ ﻣﻘﺪر ﺷﺪه اﺳﺖ‪....‬ھﺮﮔﺎه ﻣﻘﺪرﺑﻮد ﮐﮫ ﮐﻠﻤﺔ اﷲ ھﻤﮫ ﻗﻮای ﻣﮑﻨﻮﻧﮫ ﺧﻮدرا‬ ‫ﻓﯽ اﻟﺤﯿﻦ ﻇﺎھﺮ ﺳﺎزد ھﯿﭽﮑﺲ ﻧﻤﯿﺘﻮاﻧﺴﺖ ھﯿﻤﻨﮫ و ﻋﻈﻤﺖ ﭼﻨﯿﻦ اﺷﺮاﻗﯽ را‬ ‫ﺗﺤﻤﻞ ﮐﻨﺪ‪ ".‬در اﯾﻦ ﺑﯿﺎن روﺷﻦ ﻣﯽ ﮔﺮدد ﮐﮫ ﻃﺒﻖ ﺣﮑﻤﺖ و ﻋﻠﻢ اﻟﮭﯽ "ﻗﻮای‬ ‫ﻣﮑﻨﻮﻧﮫ" "ﮐﻠﻤﺔ اﷲ" ﻃﺒﻖ ﺑﺮﻧﺎﻣﮫ ای از ﭘﯿﺶ ﻃﺮح ﺷﺪه اﻧﺘﺸﺎر ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬دوم‬ ‫آﻧﮑﮫ اﯾﻦ ﺣﮑﻤﺖ روﺷﻦ ﻣﯽ ﮔﺮدد ﮐﮫ اﮔﺮ "ھﻤﮫ ﻗﻮای ﻣﮑﻨﻮﻧﮫ" ﯾﮑﺒﺎره ﻇﺎھﺮ‬ ‫ﺷﻮد ھﯿﭽﮑﺲ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ھﯿﻤﻨﮫ ﭼﻨﯿﻦ اﺷﺮاق ﺟﮭﺎن اﻓﺮوز و ﮐﮭﻨﮫ ﺳﻮز را ﺗﺤﻤﻞ‬ ‫ﮐﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﭘﺲ وﻗﺘﯽ ﮐﻼم اﻟﮭﯽ ﻧﺎزل ﻣﯽ ﮔﺮدد روﺣﯽ درﻋﺎﻟﻢ دﻣﯿﺪه ﻣﯽ ﺷﻮد و اﺳﺘﻌﺪاد‬ ‫ﺗﺤﻘﻖ آن را ﻓﺮاھﻢ ﻣﯽ آورد‪ .‬ازاﯾﻨﺮو از وﻗﺘﯽ ﮐﮫ ﺑﺎ ﻇﮭﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ‬ ‫ﺑﻌﻨﻮان ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ روح ﻗﺪﺳﯽ در ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪ ﺟﺎﻣﻌﮫ را در ﺟﮭﺖ ﺗﺤﻘﻖ‬ ‫ﻋﺰت و اﺣﺘﺮام ﺑﺎﻧﻮان ﺳﻮق داد و اﯾﻦ ﺟﺮﯾﺎن ھﻨﻮز ھﻢ اداﻣﮫ دارد‪ .‬اھﻤﯿﺖ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ را وﻗﺘﯽ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﯿﻢ درک ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ ﺟﻮّ رواﻧﯽ وﺷﺮاﯾﻂ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺳﻠﻄﮫ‬ ‫ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﻣﺬھﺒﯽ ﺑﺮ اﻓﮑﺎر ﻋﻤﻮﻣﯽ و ﯾﮑﮫ ﺗﺎزی ﻣﺮدان ﻗﺪرت ﻃﻠﺐ را در ﻣﯿﺪان‬ ‫ﺳﯿﺎﺳﺖ و ﺣﮑﻮﻣﺖ درآن زﻣﺎن در ﻧﻈﺮ ﮔﯿﺮﯾﻢ‪ .‬درآن ﺻﻮرت ﻣﺘﻮﺟﮫ ﻣﯽ ﺷﻮﯾﻢ‬ ‫ﮐﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﭼﮫ اﻧﻘﻼب ﻣﻌﻨﻮی و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﭘﺪﯾﺪ آورد‪.‬‬

‫‪94‬‬


‫اﯾﻦ ﻇﮭﻮر از ﺑﺮای اﺟﺮای ﺣﺪودات ﻇﺎھﺮه ﻧﯿﺎﻣﺪه‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ اﺣﮑﺎم ﭼﻨﺪاﻧﯽ ﻧﯿﺎوردﻧﺪ ﺑﻠﮑﮫ زﻣﯿﻨﮫ ﺷﮑﻮﻓﺎﯾﯽ ﯾﮏ ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫ﻣﻌﻨﻮی را ﻓﺮاھﻢ آوردﻧﺪ‪ .‬آﻣﻮزه ھﺎ و اﺻﻮﻟﯽ را ﺑﻨﯿﺎن ﻧﮭﺎدﻧﺪ ﺗﺎ ﯾﮏ ﻓﻀﺎی ﻣﺴﺘﻌﺪ‬ ‫ﺑﺮای روﯾﺶ و ﭘﺮورش اﺳﺘﻌﺪاد روﺣﺎﻧﯽ و ﻋﻘﻼﻧﯽ وﻋﻠﻤﯽ و ھﻨﺮی اﯾﺠﺎد ﮔﺮدد ﺗﺎ‬ ‫ھﻤﮫ اﺳﺘﻌﺪاد ﻣﮑﻨﻮن ﺑﻨﺤﻮی ﺣﯿﺮت آور ﺟﻠﻮه ﮔﺮ ﮔﺮدد و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﻓﺮھﻨﮕﯽ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ و ﻣﺪﻧﯿﺘﯽ ﻣﻌﻨﻮی ﭘﺪﯾﺪارﺷﻮد‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬اﻣﺮوز‬ ‫روزﯾﺴﺖ ﺑﺰرگ و ﻣﺒﺎرک آﻧﭽﮫ در اﻧﺴﺎن ﻣﺴﺘﻮر ﺑﻮده اﻣﺮوز ﻇﺎھﺮ ﺷﺪه و‬ ‫ﻣﯿﺸﻮد‪) ".‬درﯾﺎی داﻧﺶ‪ ،‬ص ‪ (177‬اﻧﺴﺎن ﻣﻌﺪن ﺟﻮاھﺮ اﺳﺘﻌﺪاد اﺳﺖ ﮐﮫ ھﻨﻮز‬ ‫رﺷﺪ ﮐﺎﻓﯽ ﻧﯿﺎﻓﺘﮫ اﻧﺪ و ﯾﮑﯽ از اﺑﻌﺎد رﺳﺎﻟﺖ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ اﺳﺘﻌﺪاد‬ ‫ﻣﮑﻨﻮن روﯾﺶ ﯾﺎﺑﺪ و ﻣﺘﺠﻠﯽ ﮔﺮدد‪ .‬ھﯿﭻ اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪی ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ از ﺣﻘﯿﻘﺖ وﺟﻮد‬ ‫آدﻣﯽ ﺑﯿﻨﺸﯽ ھﻤﺎﻧﻨﺪ ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﻣﻮھﺒﺖ اﻟﮭﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ دﺳﺘﯽ‬ ‫ﻏﯿﺒﯽ ﺑﮫ ﺳﻮی اﺑﻨﺎء اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﻠﻨﺪ ﺷﺪه ﺗﺎ اﺳﺘﻌﺪاد او را ﭘﺮورش دھﺪ و ﺟﻮاھﺮ‬ ‫ﻣﮑﻨﻮن در وﺟﻮد آﻧﺎن را درﺧﺸﺶ ﺑﺨﺸﺪ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﺪ‪" :‬ﺣﻖ ﺟﻞ ﺟﻼﻟﮫ از ﺑﺮای ﻇﮭﻮرﺟﻮاھﺮ ﻣﻌﺎﻧﯽ از‬ ‫ﻣﻌﺪن اﻧﺴﺎﻧﯽ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ ) ".‬ﻟﻮح اﺑﻦ ذﺋﺐ‪ ،‬ص ‪(9‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬اﯾﻦ ﻇﮭﻮر از ﺑﺮای اﺟﺮای ﺣﺪودات ﻇﺎھﺮه‬ ‫ﻧﯿﺎﻣﺪه ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ در ﺑﯿﺎن از ﻗﻠﻢ رﺣﻤﻦ ﺟﺎری ﺑﻠﮑﮫ ﻻﺟﻞ ﻇﮭﻮرات ﮐﻤﺎﻟﯿﮫ در اﻧﻔﺲ‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﯿﮫ و ارﺗﻔﺎع ��رواﺣﮭﻢ اﻟﯽ اﻟﻤﻘﺎ ﻣﺎت اﻟﺒﺎﻗﯿﮫ وﻣﺎ ﯾﺼﺪﻗﮫ ﻋﻘﻮﻟﮭﻢ ﻇﺎھﺮ و‬ ‫ﻣﺸﺮق ﺷﺪه ﺗﺎ آﻧﮑﮫ ﮐﻞ ﻓﻮق ﻣﻠﮏ و ﻣﻠﮑﻮت ﻣﺸﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪) "....‬ﻣﺎﺋﺪه آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺟﻠﺪ‬ ‫ﭼﮭﺎرم‪ ،‬ص ‪ ( 343‬در ﺗﺸﺮﯾﺢ و درک اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻧﺎزل از ﻗﻠﻢ رﺣﻤﻦ ﻣﯽ ﺗﻮان ﯾﮏ‬ ‫ﮐﺘﺎب ﻧﻮﺷﺖ وﻟﯽ ﻣﺎ ﺑﮫ ﺗﻮﺿﯿﺤﯽ ھﺮ ﭼﻨﺪ ﮐﻮﺗﺎه و ﻧﺎرﺳﺎ اﮐﺘﻔﺎ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ‪ .‬ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺑﮭﺎء اﷲ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ‪" :‬اﯾﻦ ﻇﮭﻮر از ﺑﺮای اﺟﺮای ﺣﺪودات ﻇﺎھﺮه ﻧﯿﺎﻣﺪه" ﭘﺲ‬ ‫ﻣﻘﺼﻮد اﯾﻦ ﻇﮭﻮر ﺑﺮای ﺻﺪور اﺣﮑﺎم و ﺗﻌﯿﯿﻦ ﺣﺪود ﺑﺮای اﺑﻨﺎء زﻣﺎن ﻧﯿﺴﺖ‬ ‫ﺑﻠﮑﮫ ھﺪﻓﯽ واﻻﺗﺮ و ﻣﻘﺼﺪی ﺑﺎﻻﺗﺮ را در ﻧﻈﺮ دارد ودر ﻧﺘﯿﺠﮫ از ﻣﺬاھﺐ ﺳﻨﺘﯽ‬ ‫ﺑﻤﻌﻨﺎی ﺗﻌﯿﯿﻦ ﺣﺪود و اﺣﮑﺎم ﻣﺬھﺒﯽ ﻓﺮاﺗﺮ ﻣﯽ رود‪ .‬دﻟﯿﻞ آﻧﮑﮫ ﭼﺮا ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎءاﷲ‬ ‫ﺑﮫ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﺣﺪود و اﺣﮑﺎم ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ ﺑﺮﺧﯽ ادﯾﺎن ﭘﯿﺸﯿﻦ ﻧﻤﯽ ﭘﺮدازد آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﻇﮭﻮرش‬ ‫ھﻤﻌﻌﻨﺎن ﺑﺎ ﻣﺮﺣﻠﮫ ﺑﻠﻮغ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ و ﻧﯿﺎزی ﺑﮫ ﺻﺪور اﺣﮑﺎم ﺑﺮای‬ ‫ﺟﺰﺋﯿﺎت زﻧﺪﮔﯽ ﻣﺮدﻣﺎن ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﻣﺜﻼً در دﯾﺎﻧﺖ ﺣﻀﺮت ﻣﻮﺳﯽ ﺣﺪود ھﻔﺘﺼﺪ‬ ‫)‪ (700‬ﺣﮑﻢ وﺟﻮد دارد‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ اﯾﺮادی ﺑﺮ آن وارد ﻧﯿﺴﺖ زﯾﺮا ﻣﺮﺣﻠﮫ رﺷﺪ ﻓﺮدی‬ ‫و ﺟﻤﻌﯽ ﻣﻘﺘﻀﯽ آن ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬دراﺳﻼم ﻧﯿﺰ اﺣﮑﺎم ﻣﺘﻌﺪدی در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺟﺰﺋﯿﺎت‬ ‫زﻧﺪﮔﯽ وﺟﻮد دارد‪ .‬ﻃﻔﻞ اﺣﺘﯿﺎج ﺑﮫ راھﻨﻤﺎﺋﯽ ﻓﺮاوان دارد ﮐﮫ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﺑﻨﺸﯿﻨﺪ‪،‬‬ ‫ﭼﮕﻮﻧﮫ ﻏﺬا ﺑﺨﻮرد‪ ،‬ﭼﮕﻮﻧﮫ ﺣﺮف ﺑﺰﻧﺪ وﻏﯿﺮه‪ .‬وﻟﯽ وﻗﺘﯽ آدﻣﯽ ﺑﮫ ﺑﻠﻮغ ﻣﯽرﺳﺪ‬ ‫ﻧﯿﺎزی ﺑﮫ راھﻨﻤﺎﺋﯿﮭﺎی اﯾﺎم ﮐﻮدﮐﯽ ﻧﺪارد‪ .‬ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و اﺻﻮل و آﻣﻮزه ھﺎی ﺑﮭﺎﺋﯽ‬ ‫‪95‬‬


‫ﻓﺮاﺗﺮ و ﻓﺮاﮔﯿﺮﺗﺮ از ادﯾﺎن ﮔﺬﺷﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﮫ و ﻣﺤﻘﻘﺎﻧﮫ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ‬ ‫آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎءاﷲ را ﯾﮏ دﯾﺎﻧﺖ ھﻤﺎﻧﻨﺪ ادﯾﺎن ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺑﺪاﻧﯿﻢ‪ ،‬ﺑﻠﮑﮫ ﺑﺎﯾﺪ آن را "ﻓﺮاآﺋﯿﻦ"‬ ‫ﺑﺨﻮاﻧﯿﻢ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ واژه دﯾﺎﻧﺖ در ﻣﻮرد آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﮑﺎر ﺑﺮده ﺷﺪه وﻣﯽ ﺷﻮد دﻟﯿﻠﺶ‬ ‫آﻧﺴﺖ ﮐﮫ در ﻗﺎﻣﻮس ﮐﻠﻤﺎت واژه ای وﺟﻮد ﻧﺪارد ﮐﮫ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ھﻤﮫ اﺑﻌﺎد و ﮔﺴﺘﺮه‬ ‫اﯾﻦ آﺋﯿﻦ را ﺑﯿﺎن ﮐﻨﺪ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ دﯾﻦ ﺑﻤﻌﻨﺎی ﺳﻨﺘﯽ ﻓﻘﻂ ﯾﮏ ﺑﻌﺪ آن ﻣﺤﺴﻮب‬ ‫ﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬درارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ادﯾﺎن ﮔﺬﺷﻨﮫ ﮐﮫ در ادوار ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺮای رﺷﺪ ﻣﻌﻨﻮﯾﺖ ﻇﺎھﺮ‬ ‫ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ آﻧﮭﺎ را ﺑﮫ ﻧﺘﯿﺠﮫ ﻧﮭﺎﺋﯽ ﻣﯽ رﺳﺎﻧﺪ و در ﺟﮭﺖ ﺑﺴﻂ ﻣﻌﻨﻮﯾﺖ و‬ ‫وﺻﻮل ﺑﮫ وﺣﺪت رھﻨﻤﻮن ﻣﯽ ﮔﺮدد‪ .‬ﺗﻔﺮﻗﮫ ﻣﺬھﺒﯽ ﮐﮫ ﺑﺎﻋﺚ ﺑﯿﮕﺎﻧﮕﯽ و ﻧﻔﺮت‬ ‫اﻓﮑﻨﯽ در ﺑﯿﻦ اﺑﻨﺎء اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ را ﺑﺮای ھﻤﯿﺸﮫ از ﻣﯿﺎن ﺑﺮﻣﯽ دارد‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﮫ ﻣﻦ ﻧﯿﺎﻣﺪه ام ﻣﺬھﺒﯽ ﺑﺮ ﻣﺬاھﺐ ﺟﮭﺎن اﺿﺎﻓﮫ ﮐﻨﻢ‪.‬‬ ‫‪.‬‬ ‫در دﻧﺒﺎﻟﮫ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن اﺣﻠﯽ‪ ،‬آن ﻣﻈﮭﺮ ﮐﺒﺮﯾﺎ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ :‬اﯾﻦ ﻇﮭﻮر"ﻻﺟﻞ ﻇﮭﻮرات‬ ‫ﮐﻤﺎﻟﯿﮫ در اﻧﻔﺲ اﻧﺴﺎﻧﯿﮫ" ﻇﺎھﺮ ﮔﺸﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ھﻤﺎﻧﮕﻮﻧﮫ ﮐﮫ اﺷﺎره ﺷﺪ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و‬ ‫اﺻﻮل ﺑﮭﺎﺋﯽ و ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ زﻣﯿﻨﮫ را ﺑﺮای روﯾﺶ و ﭘﺮورش اﺳﺘﻌﺪاد‬ ‫ﻣﮑﻨﻮن اﻓﺮاد ﺑﺸﺮی ﻓﺮاھﻢ ﻣﯽ آورد‪ .‬اﯾﻦ ﻇﮭﻮر"ﻻﺟﻞ )ﺑﺮای( ﻇﮭﻮرات ﮐﻤﺎﻟﯿﮫ"‬ ‫ﭘﺪﯾﺪار ﮔﺸﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ اﯾﻦ ﺳﺆال ﭘﯿﺶ آﯾﺪ ﮐﮫ ﭼﺮا ﮐﻠﻤﮫ ﺟﻤﻊ" ﻇﮭﻮرات"‬ ‫را ﺑﮑﺎر ﺑﺮده اﻧﺪ‪ .‬زﯾﺮا ﺗﺄﺛﯿﺮاﯾﻦ ﻇﮭﻮر ﻓﻘﻂ ﭘﺮورش ﮐﻤﺎﻻت اﺧﻼﻗﯽ و روﺣﺎﻧﯽ‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ روﯾﺶ اﺳﺘﻌﺪاد اﻧﺴﺎن در ھﻤﮫ زﻣﯿﻨﮫ ھﺎی اﮐﺘﺸﺎﻓﺎت ﻋﻠﻤﯽ و اﻧﮑﺸﺎﻓﺎت‬ ‫ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ و ﺧﻼﻗﯿﺖ ھﻨﺮی و ﺑﻠﻮغ ﻋﻘﻼﻧﯽ و ﮐﻤﺎل ﻣﻌﻨﻮی اﺳﺖ‪ .‬و ھﻢ اﮐﻨﻮن ﺑﺎرﻗﮫ‬ ‫ھﺎی اوﻟﯿﮫ ﺗﺄﺛﯿﺮ اﺳﺮار آﻣﯿﺰ اﯾﻦ ﻇﮭﻮردر ھﻮﯾﺖ وﺟﻮد در ﮐﺸﻔﯿﺎت ﻋﻠﻤﯽ و‬ ‫ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژی و ﺟﮭﺶ ھﺎی ﻓﮑﺮی و ﺟﻨﺒﺶ ھﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻧﻤﻮدار ﮔﺸﺘﮫ‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ھﻤﮫ اﯾﻦ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ھﺎ از آﺛﺎر ﺳﺤﺮ ﭘﯿﺶ از ﻃﻠﻮع آﻓﺘﺎب اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎش ﺗﺎ ﺻﺒﺢ‬ ‫دوﻟﺘﺖ ﺑﺪﻣﺪ ﮐﺎﯾﻦ ھﻨﻮز از ﻧﺘﺎﺋﺞ ﺳﺤﺮ اﺳﺖ‪ .‬و ﻧﺎ ﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ اﺷﻌﯿﺎی ﻧﺒﯽ‬ ‫ﭘﯿﺸﮕﻮﺋﯽ ﮐﺮده ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﺎ ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎءاﷲ "ﺟﮭﺎن از ﻋﻠﻮم و ﻣﻌﺎرف و ﺣﻘﺎﯾﻖ و‬ ‫اﺳﺮار ﮐﺎﺋﻨﺎت و ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻠّﮫ ﻣﻤﻠﻮّ ﺧﻮاھﺪ ﮔﺸﺖ‪ ".‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﺗﺄﯾﯿﺪ اﯾﻦ‬ ‫ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﻣﯿﮕﻮﻧﺪ‪" :‬ﺣﺎل ﻣﻼﺣﻈﮫ ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ﮐﮫ در اﯾﻦ ﻋﺼﺮ ﻋﻈﯿﻢ ﮐﮫ ﻗﺮن ﺟﻤﺎل‬ ‫ﻣﺒﺎرک )ﺑﮭﺎءاﷲ( اﺳﺖ ﻋﻠﻮم و ﻣﻌﺎرف ﭼﻘﺪر ﺗﺮﻗّﯽ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ واﺳﺮار ﮐﺎﺋﻨﺎت‬ ‫ﭼﻘﺪر ﮐﺸﻒ ﺷﺪه اﺳﺖ و ﻣﺸﺮوﻋﺎت ﻋﻈﯿﻤﮫ ﭼﻘﺪرﻇﮭﻮر ﯾﺎﻓﺘﮫ اﺳﺖ و روز ﺑﺮوز‬ ‫در ازدﯾﺎد اﺳﺖ و ﻋﻨﻘﺮﯾﺐ ﻋﻠﻮم وﻣﻌﺎرف ﻣﺎدّﯾّﮫ و ﻣﻌﺮﻓﺖ اﻟﮭﯿّﮫ ﭼﻨﺎن ﺗﺮﻗّﯽ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻣﻌﺠﺰاﺗﯽ ﺑﻨﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ دﯾﺪهھﺎ ﺣﯿﺮان ﻣﺎﻧﺪ و ﺳﺮّ اﯾﻦ آﯾﮫ اﺷﻌﯿﺎ " زﯾﺮا ﮐﮫ‬ ‫ﺟﮭﺎن از ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻠّﮫ ﭘﺮ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد " ﺑﺘﻤﺎﻣﮫ ﻇﺎھﺮ ﺧﻮاھﺪ ﮔﺸﺖ‪) ".‬ﻣﻔﺎوﺿﺎت‪،‬‬ ‫ﺻﺺ ‪(51-50‬‬

‫اﺳﺘﻌﺪاد ﺑﺮای ﻇﮭﻮر ﮐﻤﺎﻻت ﻋﻠﻤﯽ و ھﻨﺮی و ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ و ﻣﻌﻨﻮی در "اﻧﻔﺲ‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﯿﮫ" در ﺣﻘﯿﻘﺖ وﺟﻮد آدﻣﯽ ﺑﺎﻟﻘﻮه وﺟﻮد دارد و ﻇﮭﻮر اﻟﮭﯽ ﺑﺎ ﺗﺄﺛﯿﺮ ژرف‬ ‫‪96‬‬


‫آن ﺑﺮ ﻗﻠﻮب و ارواح آﻧﮭﺎ را ﻣﺘﺠﻠﯽ ﻣﯽ ﺳﺎزد و ﺑﺎﻋﺚ روﯾﺶ و ﭘﺮورش آﻧﮭﺎ‬ ‫ﻣﯿﮕﺮدد‪.‬‬ ‫در دﻧﺒﺎﻟﮫء ﺑﯿﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﻧﻘﻞ ﺷﺪ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ارﺗﻔﺎع ارواﺣﮭﻢ اﻟﯽ اﻟﻤﻘﺎ ﻣﺎت اﻟﺒﺎﻗﯿﮫ"‬ ‫ﭘﺲ ھﺪف دﯾﮕﺮ اﯾﻦ ﻇﮭﻮر ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﻌﻨﻮی و ارﺗﻘﺎء روح آدﻣﯽ ﺑﺮای وﺻﻮل ﺑﮫ‬ ‫ﻣﻘﺎﻣﺎت ﺑﺎﻗﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ آدﻣﯽ در اﯾﻦ ﺧﺎﮐﺪان زﻣﯿﻨﯽ و ﮐﮭﻨﮫ رﺑﺎط ﻓﺎﻧﯽ ﻣﺤﺪود و‬ ‫ﻣﺤﺼﻮر ﻧﮕﺮدد ﺑﻠﮑﮫ ﭘﺮواز در ﻓﺮاﺧﻨﺎی دﯾﮕﺮ و ﻓﻀﺎﺋﯽ ﺑﺮﺗﺮ ﻧﻤﺎﯾﺪ و از ﻟﺬاﺋﺬ‬ ‫ﻣﻌﻨﻮی ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ ﮔﺮدد‪ .‬و ﻋﻼوه ﺑﺮ آن ﺑﮫ درﺟﺎت ﻋﺎﻟﯿﮫ روﺣﺎﻧﯽ رﺳﺪ ﮐﮫ او را‬ ‫در ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﻗﯽ ﺑﮑﺎر آﯾﺪ و از ﻣﻮاھﺐ ﻣﻌﻨﻮی در ﻋﻮاﻟﻢ ﺳﺮﻣﺪی ﺑﺮﺧﻮردار ﮔﺮدد‪.‬‬ ‫اﯾﻦ ﮐﻼم اﻟﮭﯽ ﺑﮫ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن روح اﻓﺰا ﺧﺘﻢ ﻣﯽ ﺷﻮد ﮐﮫ آدﻣﯽ از ﺧﺎﮐﺪان ﺗﺮاﺑﯽ ﭘﺎ‬ ‫ﻓﺮاﺗﺮ ﻧﮭﺪ و ﺑﺮ ﻓﺮق اﻓﻼک ﻗﺪم ﮔﺬارد‪" ،‬ﺗﺎ آﻧﮑﮫ ﮐﻞ ﻓﻮق ﻣﻠﮏ و ﻣﻠﮑﻮت ﻣﺸﯽ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪".‬‬ ‫در ھﻤﯿﻦ ﺑﯿﺎن ﮐﻮﺗﺎه آن ﻣﻨﺠﯽ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻣﻄﻠﺐ ﻣﮭﻢ دﯾﮕﺮی وﺟﻮد دارد ﮐﮫ در‬ ‫ﺧﻮر ﺗﻮﺟﮫ و ﺗﺄﻣﻞ اﺳﺖ ﭼﮫ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ‪" :‬وﻣﺎ ﯾﺼﺪﻗﮫ ﻋﻘﻮﻟﮭﻢ ﻇﺎھﺮ و ﻣﺸﺮق‬ ‫ﺷﺪه" ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ آﻧﭽﮫ ﮐﮫ در اﯾﻦ ﻇﮭﻮر ﻇﺎھﺮ ﺷﺪه و اﺷﺮاق ﻧﻤﻮده ﻋﻘﻮل آﻧﮭﺎ را‬ ‫ﺗﺼﺪﯾﻖ و ﺗﺄﯾﯿﺪ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﺑﯿﺎن‪ ،‬ﻣﻄﻠﺐ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﮭﻤﯽ را ﻣﻄﺮح ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﺣﻘﺎﯾﻖ روﺣﺎﻧﯽ و ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ رﺑﺎﻧﯽ و آﻣﻮزه ھﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ارﮐﺎن ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ‬ ‫و دﺳﺘﻮرات اﺧﻼﻗﯽ و ﭘﯽ رﯾﺰی ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﺪﯾﺪ ﻣﻌﻨﻮی ﮐﮫ در اﯾﻦ ﻇﮭﻮر ﺻﻤﺪاﻧﯽ‬ ‫اﺷﺮاق ﻧﻤﻮده ﻣﻮرد ﺗﺄﯾﯿﺪ و ﺗﺼﺪﯾﻖ و ﺗﺤﺴﯿﻦ ﺧﺮدﻣﻨﺪان و اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﻣﯿﺘﻮان ﮔﻔﺘﺎر و ﻧﻮﺷﺘﺎر ﺗﻌﺪاد زﯾﺎدی از داﻧﺸﻮران‪ ،‬ﺧﺮدﻣﻨﺪان و اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان ﺟﮭﺎن‬ ‫را ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮد ﮐﮫ ﺑﮫ ﺗﺤﺴﯿﻦ آﻣﻮزه ھﺎ‪ ،‬ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ‪ ،‬اﺻﻮل ﺑﮭﺎءاﷲ ﭘﺮداﺧﺘﮫ اﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ‬ ‫روﺷﻦ ﻣﯽ ﺷﻮد ﮐﮫ در آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ‪ ،‬اﯾﻤﺎن ﺑﺎ ﻋﻘﻼﻧﯿﺖ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﺗﻀﺎدی ﻧﺪارد ﺑﻠﮑﮫ‬ ‫ﻣﺆﯾﺪ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ اﺳﺖ زﯾﺮا ﯾﮑﯽ از اﺻﻮل آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ "دﯾﻦ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ‬ ‫ﻋﻠﻢ و ﻋﻘﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪ ".‬ﻋﻼوه ﺑﺮآن‪ ،‬ﺣﻘﺎﯾﻖ و ﻣﻌﺎرﻓﯽ ﮐﮫ ازﻋﻘﻞ ﮐﻠﯽ ﺳﺮﭼﺸﻤﮫ‬ ‫ﻣﯿﮕﯿﺮد ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﺑﺎ ﺧﺮد ﮔﺮاﯾﯽ ﺗﻨﺎﻗﻀﯽ ﻧﺪارد ﺑﻠﮑﮫ ﻋﻘﻞ اﻧﺴﺎن را در درک اﺳﺮار‬ ‫ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﯾﺎری ﻣﯽ دھﺪ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﺪ "ﻋﺸﻖ از ﻛﻤﺎل ﻋﻘﻞ ﺣﺎﺻﻞ ﮔﺮدد"ﭘﺲ ﺷﺮﺣﯽ در‬ ‫ﻣﺮاﺗﺐ ﻋﺸﻖ و اﺷﺘﯿﺎق اوﻟﯿﺎء اﷲ ﺑﯿﺎن ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﻛﮫ اﯾﻨﮕﻮﻧﮫ ﻋﺸﻖ از ﻛﻤﺎل ﻋﻘﻞ‬ ‫ﺣﺎﺻﻞ ﮔﺮدد ﻟﺬا ھﺮ ﻗﺪر ﺑﻨﯿﺎن و اﺳﺎس ﻋﻘﻞ و ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻣﺘﯿﻦ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻗﺼﺮ ﻣﺸﯿﺪ‬ ‫ﻋﺸﻖ ﻋﺎﻟﯽ ﺗﺮ ﺷﻮد‪ .‬ﻣﻮﻟﻮی ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ‪:‬‬ ‫ﻛﯽ ﻧﮭﺎدی ﺳﻮی ﻋﺸﻖ ﯾﺎر رو‬ ‫ﻧﯽ ﭼﻮ ﻋﻘﻞ و ﻋﺸﻖ دﻧﯿﺎی دﻧﯿﺴﺖ"‬

‫ﮔﺮﻧﺪﯾﺪی ﻋﻘﻞ روی ﻓﺘﻨﮫ ﺟﻮ‬ ‫ﻋﻘﻞ و ﻋﺸﻖ اھﻞ ﺣﻖ ﺧﻮﻛﺮدﻧﯿﺴﺖ‬ ‫) ﺑﺪاﯾﻊ آﻻﺛﺎر‪ ،‬ﺟﻠﺪ دوم‪ ،‬ص ‪(328‬‬

‫‪97‬‬


‫ﺟﻨﻮن‪ ،‬ﺷﺎﻋﺮ و ﻋﺎرف ﺑﮭﺎﺋﯽ‪ ،‬در راز و ﻧﯿﺎزی ﺑﺪرﮔﺎه ﺧﺪا ﻣﯽ ﺳﺮاﯾﺪ‪:‬‬ ‫ﻋﻘﻞ ﻣﺎ را ﻣﺤﻮ و ﻣﺪھﻮﺷﺖ ﻧﻤﺎ‬ ‫ھﻮش ﻣﺎ را ﻻﯾﻖ ﺟﻮﺷﺖ ﻧﻤﺎ‬ ‫ﺟﻮﺷﺶ ﻋﺸﻖ اﻟﮭﯽ ﺑﺎﻋﺚ اﻓﺰاﯾﺶ ھﻮش آدﻣﯽ و ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﺑﻠﻮغ ﻋﻘﻞ ﺑﺸﺮی‬ ‫ﻣﯿﮕﺮدد‪ .‬و آدﻣﯿﺎن ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ از ﻋﺸﻖ ﯾﺰدان ﺑﮫ اﻣﻮری ﻣﻮﻓﻖ ﻣﯽ ﮔﺮدﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﻋﺎﻗﻼن ﺣﯿﺮان ﻣﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ‪ .‬ﻣﯽ ﺗﻮان ﺻﺪھﺎ ﻧﻤﻮﻧﮫ را ﺑﯿﺎن ﮐﺮد ﮐﮫ ﻋﺸﻖ اﻟﮭﯽ‬ ‫ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﮑﺮی ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﯾﮏ ﻧﻤﻮﻧﮫ آن ﭘﻄﺮس ﻣﻘﺪس اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﺎھﯿﮕﯿﺮی‬ ‫ﺳﺎده و ﺑﯿﺴﻮاد ﺑﻮد وﻟﯽ ﻋﺸﻖ ﺑﮫ ﻣﺴﯿﺢ او را ﺳﺘﺎره ای درﺧﺸﻨﺪه ﻧﻤﻮد‪ .‬او ﮐﮫ‬ ‫ﻧﻤﯿﺘﻮاﻧﺴﺖ روزھﺎی ھﻔﺘﮫ را ﺑﺸﻤﺎرد ﺣﮑﻤﺖ رﺑﺎﻧﯽ از زﺑﺎﻧﺶ ﺟﺎری ﮔﺮدﯾﺪ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ ﮐﮫ در ھﻨﮕﺎم ﻇﮭﻮر ﺑﻌﻠﺖ ﻓﯿﺾ ﻣﻮﻓﻮر ﺑﺮﺧﯽ ﻧﻔﻮس‬ ‫ﺑﺪرﺟﺎﺗﯽ از ﺣﮑﻤﺖ وﻋﺮﻓﺎن ﻓﺎﺋﺰ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ ﮐﮫ اﮔﺮﻧﻔﻮس ھﺰار ﺳﺎل ﺗﺪرس و ﺗﻠﻤﺬ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺪان درﺟﮫ ﺑﺮﺳﻨﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ ﺧﻮاھﺶ ﻣﺪﯾﺮ ﺟﺮﯾﺪه‬ ‫ُواھﺎنَُ ﻟﻨﺪن ﻣﻄﻠﺒﯽ ﺑﺮای درج در روزﻧﺎﻣﮫ ﻣﺰﺑﻮر ﻧﻮﺷﺘﻨﺪ‪ .‬در اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﻗﯿﺎﺳﯽ‬ ‫ﺑﯿﻦ ﺗﺄﺛﯿﺮ آﻓﺘﺎب ﻇﺎھﺮی و ﺷﻤﺲ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪" :‬اﯾﻦ آﻓﺘﺎب ﻓﻠﮏ اﺛﯿﺮ را اﺷﺮاق‬ ‫ﺑﺮ آﻓﺎق اﺳﺖ و ﺟﻤﯿﻊ ﮐﺎﺋﻨﺎت ارﺿﯿﮫ ﺑﮫ ﻓﯿﺾ ﺗﺮﺑﯿﺘﺶ در ﻧﺸﻮ و ﻧﻤﺎﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ‬ ‫ﺣﺮارت و اﺷﺮاق آﻓﺘﺎب ﻧﺒﻮد ﻃﺒﻘﺎت ﮐﺮه ارض ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻧﻤﯽ ﺷﺪ و ﻣﻌﺎدن ﮐﺮﯾﻤﮫ‬ ‫ﺗﮑﻮن ﻧﻤﯽ ﯾﺎﻓﺖ و اﯾﻦ ﺧﺎک ﺳﯿﺎه ﻗﻮه اﻧﺒﺎت ﻧﻤﯽ ﺟﺴﺖ و ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺒﺎت ﭘﺮورش‬ ‫ﻧﻤﯽ ﯾﺎﻓﺖ و ﻋﺎﻟﻢ ﺣﯿﻮان ﻧﺸﻮ و ﻧﻤﺎ ﻧﻤﯽ ﮐﺮد و ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن در ﮐﺮه ارض ﺗﺤﻘﻖ‬ ‫ﻧﻤﯽ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ﺟﻤﯿﻊ اﯾﻦ ﺑﺨﺸﺎﯾﺶ از ﻓﯿﺾ آﻓﺘﺎب اﺳﺖ‪ .‬ھﻤﭽﻨﯿﻦ ﺷﻤﺲ ﺣﻘﯿﻘﺖ‬ ‫)ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ( ﮐﮫ ﮐﻮﮐﺐ ﻻﻣﻊ ﻋﺎﻟﻢ ﻋﻘﻮل و ارواح و ﻧﻔﻮس اﺳﺖ و ﻧﯿﺮ اﻋﻈﻢ‬ ‫ﺟﮭﺎن اﻓﮑﺎر و ﻗﻠﻮب ﻣﺮﺑﯽ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻧﻮع اﻧﺴﺎن اﺳﺖ و ﺳﺒﺐ ﻧﺸﻮ و ﻧﻤﺎی ﻋﻘﻮل‬ ‫و ارواح و ﻧﻔﻮس" )ﻣﺠﻤﻮﻋﮫ ﺧﻄﺎﺑﺎت ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‪ ،‬ﻗﺴﻤﺖ ﺳﻮم‪ ،‬ص ‪(690‬‬ ‫اﻧﯿﺸﺘﻦ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ ﻋﻘﻞ ﺑﺸﺮی ﭘﺮﺗﻮی ازﻋﻘﻞ ﮐﻠﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ در ﺧﻠﻘﺖ ﻋﺎﻟﻢ دﺧﯿﻞ‬ ‫ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﻃﺒﯿﻌﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻋﻘﻞ ﺟﺰوی ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎ ﻋﻘﻞ ﮐﻠﯽ در ﺗﻀﺎد‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬و اﮔﺮ ﮔﺎھﯽ درک ﻋﻘﻞ ﺟﺰوی ﺑﺎ ﻋﻘﻞ ﮐﻠﯽ ﺗﻔﺎوت و ﺣﺘﯽ ﺗﻨﺎﻗﺾ ﯾﺎﺑﺪ در‬ ‫آن ﺻﻮرت آن ﺗﻨﺎﻗﺾ را ﺑﺎﯾﺪ از ﺿﻌﻒ ﻋﻘﻞ ﺟﺰوی داﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﯾﺎرای درک‬ ‫ﺑﺮﺧﯽ ﺣﻘﺎﯾﻖ و اﺳﺮار را ﻧﺪارد‪ .‬ﻣﻮﻟﻮی ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎور اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ‬ ‫داﻧﺸﻤﻨﺪی دردرک ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻋﺎﻟﻢ ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ ﺻﺎﺣﺒﻨﻈﺮ ﺑﺎﺷﺪ وﻟﯽ دﻟﯿﻞ ﻧﻤﯽ ﺷﻮد‬ ‫ﮐﮫ در درک ﻋﻮاﻟﻢ روﺣﺎﻧﯽ و ﺣﻘﺎﯾﻖ ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ ﻧﻈﺮی ﺻﺎﺋﺐ دارد و راه ﺧﻄﺎ‬ ‫ﻧﻤﯽرود‪.‬‬ ‫ﺑﺤﺚ ﻋﻘﻞ ﮔﺮ در و ﻣﺮﺟﺎن ﺑﻮد‬ ‫ﺑﺤﺚ ﺟﺎن اﻧﺪر ﻣﻘﺎﻣﯽ دﯾﮕﺮﺳﺖ‬ ‫ﺳﻮی ﺣﺲ و ﻋﻘﻞ او ﮐﺎﻣﻠﺴﺖ‬

‫آن دﮔﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ ﺑﺤﺚ ﺟﺎن ﺑﻮد‬ ‫ﺑﺎده ﺟﺎن را ﻗﻮاﻣﯽ دﯾﮕﺮﺳﺖ‬ ‫ﮔﺮ ﭼﮫ ﺧﻮد ﻧﺴﺒﺖ ﺑﮫ ﺟﺎن او ﺟﺎھﻠﺴﺖ‬ ‫‪98‬‬


‫درک ﺣﻘﺎﯾﻖ ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ و روﺣﺎﻧﯽ ﻣﺸﮑﻠﺘﺮ از ﻓﮭﻢ واﻗﻌﯿﺖ ھﺎی ﻧﺎﺳﻮﺗﯽ و ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ‬ ‫اﺳﺖ زﯾﺮا واﻗﻌﯿﺖ ھﺎی ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ ﻣﺤﺴﻮس و ﻣﻠﻤﻮس ھﺴﺘﻨﺪ و ﺑﺎ ﺣﻮاس ﻇﺎھﺮی‬ ‫و ﺗﺠﺮﺑﯿﺎت آزﻣﺎﯾﺸﮕﺎھﯽ ﻣﯽ ﺗﻮان آﻧﮭﺎ را ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﮐﺮد و ﺳﻨﺠﯿﺪ و ﻓﮭﻤﯿﺪ‪ .‬ﺑﮭﻤﯿﻦ‬ ‫دﻟﯿﻞ ﺑﺮﺧﯽ از داﻧﺸﻮران ﺣﻘﺎﯾﻖ ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ و اﺳﺮار ﮐﯿﮭﺎن ھﺴﺘﯽ را اﻧﮑﺎر ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﺜﻼً ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ اﮔﺮ ﻣﺎدﯾﻮن ﻣﻠﮑﻮت را درک ﻧﮑﻨﻨﺪ دﻟﯿﻞ ﺑﺮ ﻋﺪم وﺟﻮد‬ ‫ﻣﻠﮑﻮت ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﺑﻌﻠﺖ ﻋﺪم ﺗﻮاﻧﺎﺋﯽ آﻧﺎن در درک ﺑﺮﺧﯽ از اﺳﺮار ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﺑﺮﺧﯽ ﻧﻔﻮس ﻧﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻌﻀﯽ اﺳﺮار ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد را درک ﮐﻨﻨﺪ ﻣﻌﻘﻮل‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ آن را اﻧﮑﺎر ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﻣﻮﻟﻮی ﻣﯿﮕﻮﯾﺪ‪:‬‬ ‫ﺣﻖ ﺳﻮار ﺑﺎد ﭘﺮان ﭼﻮن ﺧﺪﻧﮓ‬ ‫ﺟﻤﻠﮫ ادراﮐﺎت ﺑﺮ ﺧﺮ ھﺎی ﻟﻨﮓ‬ ‫ﻋﻠﻢ ﻣﻈﺎھﺮ ﺣﻘﯿﻘﺖ ازﺣﻖ ﻣﺎﯾﮫ ﻣﯽ ﮔﯿﺮد‪ .‬ھﻤﮫ ﻋﻠﻮم در ﺧﺰاﺋﻦ ﻏﯿﺐ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ‬ ‫و از ﻋﺎﻟﻢ ﻏﯿﺐ ﺑﮫ ﻋﺎﻟﻢ ﺷﮭﻮد ﻣﯽ آﯾﺪ‪ .‬آدﻣﯽ ﺑﺎ ﮐﻨﮑﺎش و ﺗﻼش و ﭘﮋوھﺶ و‬ ‫آزﻣﺎﯾﺶ ﺑﮫ آﻧﮭﺎ دﺳﺖ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬وﻟﯽ ﺑﺮﮔﺰﯾﺪﮔﺎن ﺧﺪا ﺑﺎ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﻻ اﺗﺼﺎل دارﻧﺪ و‬ ‫ازاﯾﻨﺮو ازﻋﻠﻮم ﺧﺎﻟﺺ در ﺧﺰاﺋﻦ ﻏﯿﺐ ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬و ﺑﺪﯾﻦ ﺟﮭﺖ ﻋﻠﻢ آﻧﺎن‬ ‫ﻋﻠﻢ ﻟﺪﻧﯽ اﺳﺖ ﻧﮫ اﮐﺘﺴﺎﺑﯽ‪ .‬ﺑﮭﻤﯿﻦ دﻟﯿﻞ ﻣﮑﺘﺐ ﻧﺮﻓﺘﮫ و درس ﻧﺨﻮاﻧﺪه ﻣﻌﻠﻢ‬ ‫اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان و داﻧﺸﻮران ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ و راھﻨﻤﺎی ﺣﮑﻤﺎء و ﻋﺮﻓﺎ ﻣﯽ ﮔﺮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﺟﻮاب اﯾﻦ ﺳﺆال‪" :‬ﻗﻮاﺋﯽ ﮐﮫ ﻣﻈﺎھﺮ ﻇﮭﻮر دارا ھﺴﺘﻨﺪ ﻣﻦ‬ ‫ﺟﻤﻠﮫ ﻗﻮّه ﻋﻠﻢ ﺗﺎ ﺑﭽﮫ ﺣﺪّی ﻣﺤﺪود اﺳﺖ؟ ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ "ﻋﻠﻢ ﺑﺮ دو ﻗﺴﻢ اﺳﺖ ﻋﻠﻢ‬ ‫وﺟﻮدی و ﻋﻠﻢ ﺻﻮری ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠﻢ ﺗﺤﻘّﻘﯽ و ﻋﻠﻢ ﺗﺼﻮّری ‪ .‬ﻋﻠﻢ ﺧﻠﻖ ﻋﻤﻮﻣﺎً‬ ‫ﺑﺠﻤﯿﻊ اﺷﯿﺎ ﻋﺒﺎرت از ﺗﺼﻮّر و ﺷﮭﻮداﺳﺖ ﯾﻌﻨﯽ ﯾﺎ ﺑﻘﻮّه ﻋﻘﻠﯿّﮫ ﺗﺼﻮّر آن ﺷﯽء‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﯾﺎ آﻧﮑﮫ از ﻣﺸﺎھﺪه ﺷﯽءﺻﻮرﺗﯽ در ﻣﺮآت ﻗﻠﺐ ﺣﺼﻮل ﯾﺎﺑﺪ داﺋﺮه اﯾﻦ ﻋﻠﻢ‬ ‫ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺤﺪوداﺳﺖ ﭼﮫ ﮐﮫ ﻣﺸﺮوط ﺑﺎﮐﺘﺴﺎب و ﺗﺤﺼﯿﻞ اﺳﺖ‪ .‬و اﻣّﺎ ﻗﺴﻢ ﺛﺎﻧﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﻋﺒﺎرت از ﻋﻠﻢ وﺟﻮدی و ﺗﺤﻘّﻘﯽ اﺳﺖ آن ﻋﻠﻢ ﻣﺎﻧﻨﺪ داﻧﺎﺋﯽ ووﻗﻮف اﻧﺴﺎن ﺑﻨﻔﺲ‬ ‫ﺧﻮد اﻧﺴﺎن اﺳﺖ ﻣﺜﻼً ﻋﻘﻞ اﻧﺴﺎن و روح اﻧﺴﺎن واﻗﻒ ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ ﺣﺎﻻت و اﻃﻮار‬ ‫و اﻋﻀﺎء و اﺟﺰاء ﻋﻨﺼﺮی و ﻣﻄّﻠﻊ ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ ﺣﻮاسّ ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ و ھﻤﭽﻨﯿﻦ ﻗﻮی‬ ‫و ﺣﺎﺳّﯿّﺎت و اﺣﻮال روﺣﺎﻧﯽ ﺧﻮد ھﺴﺘﻨﺪ اﯾﻦ ﻋﻠﻢ وﺟﻮدﯾﺴﺖ ﮐﮫ اﻧﺴﺎن ﻣﺘﺤﻘّﻖ‬ ‫ﺑﺂﻧﺴﺖ اﺣﺴﺎس آﻧﺮ ا ﻣﯿﮑﻨﺪ و ادراک آﻧﺮا ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ زﯾﺮا روح ﻣﺤﯿﻂ ﺑﺮ ﺟﺴﻢ اﺳﺖ‬ ‫و ﻣﻄّﻠﻊ ﺑﺤﻮاسّ و ﻗﻮای آن اﯾﻦ ﻋﻠﻢ ﺑﺎﮐﺘﺴﺎب و ﺗﺤﺼﯿﻞ ﻧﯿﺴﺖ اﻣﺮﯾﺴﺖ وﺟﻮدی‬ ‫ﻣﻮھﺒﺖ ﻣﺤﺾ اﺳﺖ ‪ .‬ﺣﻘﺎﺋﻖ ﻣﻘﺪّﺳﮫ ﻣﻈﺎھﺮﮐﻠّﯿّﮫ اﻟﮭﯿّﮫ ﭼﻮن ﻣﺤﯿﻂ ﺑﺮ ﮐﺎﺋﻨﺎت ﻣﻦ‬ ‫ﺣﯿﺚ اﻟﺬّات و اﻟﺼّﻔﺎﺗﻨﺪ وﻓﺎ ﺋﻖ و واﺟﺪ ﺣﻘﺎﺋﻖ ﻣﻮﺟﻮده و ﻣﺘﺤﻘّﻖ ﺑﺠﻤﯿﻊ اﺷﯿﺎ‬ ‫ﻟﮭﺬا ﻋﻠﻢ آﻧﺎن ﻋﻠﻢ اﻟﮭﯽ اﺳﺖ ﻧﮫ اﮐﺘﺴﺎﺑﯽ ﯾﻌﻨﯽ ﻓﯿﺾ ﻗﺪﺳﯽ اﺳﺖ و اﻧﮑﺸﺎف‬ ‫رﺣﻤﺎﻧﯽ‪ ...‬ﻣﺨﺘﺼﺮ اﯾﻨﮑﮫ ﻣﻈﺎھﺮ ﮐﻠّﯿّﮫ اﻟﮭﯿّﮫ ﻣﻄّﻠﻊ ﺑﺮ ﺣﻘﺎﺋﻖ اﺳﺮار ﮐﺎﺋﻨﺎﺗﻨﺪ‪".‬‬ ‫)ﻣﻔﺎوﺿﺎت‪ ،‬ص ‪ (118‬در ﻣﻮرد ﭼﻨﺪ ﻧﮑﺘﮫ در اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻣﻌﺠﺰ ﺷﯿﻢ آن داﻧﺎی‬ ‫ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن ﺑﮫ ﺗﺄﻣﻞ ﻣﯿﭙﺮدازﯾﻢ‪ .‬ھﺮﭼﻨﺪ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺳﻌﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ ﻧﻮع ﻋﻠﻤﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ و دﯾﮕﺮ ﻣﻈﺎھﺮ ﮐﺒﺮﯾﺎء داﺷﺘﮫ اﻧﺪ را ﺗﻮﺿﯿﺢ دھﺪ وﻟﯽ روﺷﻦ اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫ھﯿﭽﮑﺲ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﮫ ﮐﯿﻔﯿﺖ آن‪ ،‬آﻧﮕﻮﻧﮫ ﮐﮫ ھﺴﺖ ﭘﯽ ﺑﺮد‪ .‬وﻟﯽ ﻣﺘﻮﺟﮫ ﻣﯽ ﺷﻮﯾﻢ‬ ‫‪99‬‬


‫ﮐﮫ " ﻋﻠﻢ آﻧﺎن ﻋﻠﻢ اﻟﮭﯽ اﺳﺖ ﻧﮫ اﮐﺘﺴﺎﺑﯽ ﯾﻌﻨﯽ ﻓﯿﺾ ﻗﺪﺳﯽ اﺳﺖ و اﻧﮑﺸﺎف‬ ‫رﺣﻤﺎﻧﯽ‪ ".‬و ﭼﮕﻮﻧﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد ﮐﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﺑﺪون اﮐﺘﺴﺎب و ﺗﺤﺼﯿﻞ ﺻﺎﺣﺐ ﻋﻠﻢ‬ ‫و داﻧﺸﯽ ﻣﯽ ﮔﺮدﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﺮﺗﺮ ازﻋﻠﻮم اﮐﺘﺴﺎﺑﯽ اﺑﻨﺎء ﺑﺸﺮی اﺳﺖ‪ .‬دﻟﯿﻠﺶ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ‬ ‫" ﺣﻘﺎﺋﻖ ﻣﻘﺪّﺳﮫ ﻣﻈﺎھﺮﮐﻠّﯿّﮫ اﻟﮭﯿّﮫ ﻣﺤﯿﻂ ﺑﺮ ﮐﺎﺋﻨﺎت ﻣﻦ ﺣﯿﺚ اﻟﺬّات و اﻟﺼّﻔﺎﺗﻨﺪ‬ ‫وﻓﺎﺋﻖ و واﺟﺪ ﺣﻘﺎﺋﻖ ﻣﻮﺟﻮده‪ ".‬ﭼﻮن ﻣﻈﺎھﺮ اﻟﮭﯽ ﻣﺤﯿﻂ ﺑﺮ ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد و واﻗﻒ‬ ‫ﺑﺮاﺳﺮار ﻋ ﻮاﻟﻢ ﻏﯿﺐ و ﺷﮭﻮد ھﺴﺘﻨﺪ ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ اﯾﻦ اﺣﺎﻃﮫ ذاﺗﯽ ﺑﺮﻋﺎﻟﻢ ھﺴﺘﯽ‪ ،‬آﻧﺎن‬ ‫را ﺻﺎﺣﺐ داﻧﺶ و ﺑﯿﻨﺶ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬اﺻﻮﻻً درک ﻓﺮع اﺣﺎﻃﮫ اﺳﺖ و اﺣﺎﻃﮫ‬ ‫ﻣﻮﺟﺐ داﻧﺶ و ﺑﯿﻨﺶ ﻣﯽ ﮔﺮدد‪ .‬و " ﻣﻈﺎھﺮﮐﻠّﯿّﮫ اﻟﮭﯿّﮫ ﭼﻮن ﻣﺤﯿﻂ ﺑﺮ ﮐﺎﺋﻨﺎت ﻣﻦ‬ ‫ﺣﯿﺚ اﻟﺬّات و اﻟﺼّﻔﺎﺗﻨﺪ" ﭘﺲ ﯾﮏ ﻧﻮع آﮔﺎھﯽ و داﻧﺎﺋﯽ ﻣﺎﻓﻮق داﻧﺶ ﺑﺸﺮی ﭘﯿﺪا‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ‪ .‬ھﻤﮫ ﻋﻠﻮم ﺑﺸﺮی در ﻣﻮرد ﺧﻮاص اﺷﯿﺎء اﺳﺖ و از ذات اﺷﯿﺎء آﮔﺎھﯽ‬ ‫ﻧﺪارﻧﺪ‪ .‬ﺟﺎﻟﺐ اﯾﻨﺠﺎﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﻈﺎھﺮ اﻟﮭﯽ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ از ﺧﻮاص اﺷﯿﺎء آﮔﺎھﯽ دارﻧﺪ‬ ‫ﺑﻠﮑﮫ ﺑﺮ ذات اﺷﯿﺎء ﻧﯿﺰ داﻧﺎﺋﯽ دارﻧﺪ زﯾﺮا "ﻣﺤﯿﻂ ﺑﺮ ﮐﺎﺋﻨﺎت ﻣﻦ ﺣﯿﺚ اﻟﺬّات و‬ ‫اﻟﺼّﻔﺎﺗﻨﺪ‪ ".‬ﭘﺲ ھﻢ ﺑﺮ ذات اﺷﯿﺎء آﮔﺎھﯽ دارﻧﺪ و ھﻢ ﺑﺮ ﺻﻔﺎت )ﺧﻮاص( اﺷﯿﺎء‪.‬‬ ‫" ﻣﻈﺎھﺮ ﮐﻠّﯿّﮫ اﻟﮭﯿّﮫ ﻣﻄّﻠﻊ ﺑﺮ ﺣﻘﺎﺋﻖ اﺳﺮار ﮐﺎﺋﻨﺎﺗﻨﺪ‪ ".‬وﻟﯽ ﻋﻠﻢ آدﻣﯽ " ﺑﺴﯿﺎر‬ ‫ﻣﺤﺪوداﺳﺖ ﭼﮫ ﮐﮫ ﻣﺸﺮوط ﺑﺎﮐﺘﺴﺎب و ﺗﺤﺼﯿﻞ اﺳﺖ‪ ".‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺧﻄﺎب‬ ‫ﺑﮫ ﻧﺎﺻﺮاﻟﺪﯾﻦ ﺷﺎه ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪ‪" :‬ﯾﺎ ﺳﻠﻄﺎن‪...‬ﻣﺮت ﻋﻠﯽ ﻧﺴﺎﺋﻢ اﻟﺴﺒﺤﺎن و ﻋﻠﻤﻨﯽ‬ ‫ﻋﻠﻢ ﻣﺎﮐﺎن‪...‬ﻣﺎ ﻗﺮات ﻣﺎ ﻋﻨﺪ اﻟﻨﺎس ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻮم و ﻣﺎ دﺧﻠﺖ اﻟﻤﺪارس ﻓﺎﺳﻞ‬ ‫اﻟﻤﺪﯾﻨﺔ اﻟﺘﯽ ﮐﻨﺖ ﻓﯿﮭﺎ‪ "..‬ﻣﻀﻤﻮن آن ﺑﻔﺎرﺳﯽ اﯾﻨﺴﺖ‪":‬ای ﭘﺎدﺷﺎه‪.‬ﻧﺴﺎﯾﻢ اﻟﮭﯽ ﺑﺮ‬ ‫ﻣﻦ ﻣﺮور ﻧﻤﻮد و ھﻤﮫ ﻋﻠﻮم را ﺑﻤﻦ آﻣﻮﺧﺖ‪ .‬از ﻋﻠﻮم ﻣﺘﺪاول در ﻧﺰد ﻣﺮدم‬ ‫ﭼﯿﺰی ﻧﯿﺎﻣﻮﺧﺘﮫ ام و در ﻣﺪرﺳﮫ ای داﺧﻞ ﻧﺸﺪه ام‪ ،‬اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮع را از ﻣﺮدم‬ ‫ﺷﮭﺮی ﮐﮫ در آن زﯾﺴﺘﮫام ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻧﻤﺎ‪) ".‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ‪،‬‬ ‫ص‪( 141‬‬

‫ﻧﮑﺘﮫ ای ﮐﮫ درارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻋﻠﻢ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﮫ ﻗﺮارﮔﯿﺮد آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺑﯿﻦ‬ ‫داﻧﺴﺘﻦ و اﻇﮭﺎر ﮐﺮدن ﺗﻔﺎوت اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ﻣﻈﺎھﺮ اﻟﮭﯽ ھﻤﮫ آن ﭼﯿﺰی‬ ‫را ﮐﮫ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ‪ ،‬ﺑﯿﺎن ﻧﻤﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬آﻧﺎن ﺑﮫ ﻣﻘﺘﻀﺎی زﻣﺎن و درک و اﺳﺘﻌﺪاد‬ ‫ﻣﺮدﻣﺎن ﺳﺨﻦ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﻣﯽ ﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﮫ داﻧﺶ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﺑﯿﺸﺘﺮ از‬ ‫ﻣﻌﺎرف و ﺣﻘﺎﯾﻘﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﯿﺎن ﮐﺮده اﻧﺪ‪ .‬ﺑﺮای ﻣﺜﺎل‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ﻓﺮﻣﻮد‬ ‫ﺑﺴﯿﺎر ﭼﯿﺰھﺎی دﯾﮕﺮدارم ﮐﮫ ﺑﮫ ﺷﻤﺎ ﺑﮕﻮﯾﻢ وﻟﯽ ﺣﺎﻻ ﺷﻤﺎ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﯿﺪ آﻧﮭﺎ را‬ ‫درک ﮐﻨﯿﺪ وﻟﯽ وﻗﺘﯽ روح ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻇﺎ ھﺮ ﮔﺮدد ﺷﻤﺎ را ﺑﮫ ﺟﻤﯿﻊ ﺣﻘﺎﯾﻖ رھﻨﻤﻮن‬ ‫ﺷﻮد‪ .‬ﻣﻨﻈﻮر آﻧﮑﮫ وﻗﺘﯽ ﺑﮭﺎء اﷲ ﻇﺎھﺮ ﮔﺮدد ﺑﺴﯿﺎری از ﺣﻘﺎﯾﻖ و ﻣﻌﺎرف و‬ ‫اﺳﺮار را ﻣﮑﺸﻮف ﺳﺎزد‪ .‬اﯾﻦ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ﺗﺤﻘﻖ ﭘﯿﺪا ﮐﺮد زﯾﺮا‬ ‫ﺣﻘﺎﯾﻖ ﻣﻌﻨﻮی و آﻣﻮزه ھﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺣﮑﻤﺖ ھﺎی رﺑﺎﻧﯽ و اﺳﺮار ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ و‬ ‫ﻋﻠﻮم اﻟﮭﯽ ﮐﮫ از ﻗﻠﻢ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ آن ﻣﻈﮭﺮ ﺻﻤﺪاﻧﯽ در اﯾﻦ ﻣﻘﻄﻊ ﺗﺎرﯾﺦ‬ ‫ﺗﮑﺎﻣﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ ﭼﻨﺪﯾﻦ ﺑﺮاﺑﺮ ﺣﻘﺎﯾﻘﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ‬ ‫ﻓﺮﻣﻮده و اﮔﺮ ﮐﺴﯽ در اﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ ﺗﺮدﯾﺪ دارد و آن را اﻏﺮاق آﻣﯿﺰ ﻣﯽ ﭘﻨﺪارد‬ ‫‪100‬‬


‫ﺧﻮب اﺳﺖ ﮐﮫ آﺛﺎر ﮐﺜﯿﺮ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ را ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﺗﺎ ﺑﺮای او روﺷﻦ‬ ‫ﮔﺮدد ﮐﮫ ﺳﺨﻦ ﺑﮫ اﻏﺮاق ﮔﻔﺘﮫ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻧﺴﺒﺖ ﺣﺪود ﯾﮏ ﺑﮫ ﺻﺪ در ﻣﻮرد آﯾﺎت‬ ‫ﻗﺮآﻧﯽ در ﻣﻘﺎﯾﺴﮫ ﺑﺎ آﺛﺎر ﻧﺎزل دراﯾﻦ ﻇﮭﻮر ﺳﺒﺤﺎﻧﯽ ﺻﺎدق اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﮐﻞ آﯾﺎت ﻗﺮآن از ھﻔﺖ ھﺰار آﯾﮫ ﮐﻤﺘﺮ اﺳﺖ در ﺻﻮرﺗﯿﮑﮫ آﯾﺎت ﻧﺎزل از ﻗﻠﻢ‬ ‫ﺣﻀﺮت رب اﻋﻠﯽ )ﺑﺎب( ﺑﯿﺶ از ﯾﮏ ﻣﯿﻠﯿﻮن آﯾﮫ اﺳﺖ و آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ‬ ‫ﺑﯿﺶ از ﺻﺪ ﮐﺘﺎب اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﺗﻔﺎوﺗﯽ ﮐﮫ در ﮐﻤﯿﺖ وﺟﻮد دارد ﺗﺎ ﺣﺪودی در ﻣﻮرد‬ ‫ﮐﯿﻔﯿﺖ ﻧﯿﺰ ﺻﺎدق اﺳﺖ‪ .‬زﯾﺮا ﮐﯿﻔﯿﺖ آﯾﺎﺗﯽ ﮐﮫ در ھﺰار و ﭼﮭﺎر ﺻﺪ ﺳﺎل ﭘﯿﺶ‬ ‫در ﺣﺪ درک ﻣﺮدﻣﺎن و ﻓﺮھﻨﮓ زﻣﺎن ﻧﺎزل ﺷﺪه ﻧﻤﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺎ ﮐﯿﻔﯿﺖ آﯾﺎﺗﯽ ﮐﮫ در‬ ‫ﻣﺮﺣﻠﮫ ﺑﻠﻮغ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﺮ اﺑﻨﺎء ﺑﺸﺮی ارزاﻧﯽ ﮔﺸﺘﮫ اﺳﺖ ھﻤﻄﺮاز ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﻄﻠﺒﯽ ﮐﮫ ﮔﻔﺘﮫ ﺷﺪ ﮐﮫ داﻧﺶ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﺑﯿﺸﺘﺮ از آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺑﯿﺎن ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ در ﻣﻮرد‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻧﯿﺰ ﺻﺎدق اﺳﺖ و درﺧﻮر ﺗﻮﺟﮫ و ﺗﻔﮑﺮ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺧﻮد آن‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ اﺷﺎره ﮐﺮده اﻧﺪ و ﺟﺎی ﺗﺮدﯾﺪی ﺑﺎﻗﯽ ﻧﮕﺬاﺷﺘﮫ اﻧﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ‬ ‫ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﺷﺒﻨﻤﯽ از ژرف درﯾﺎی رﺣﻤﺖ ﺧﻮد ﺑﺮ ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن ﻣﺒﺬول داﺷﺘﻢ و‬ ‫اﺣﺪی را ﻣﻘﺒﻞ ﻧﯿﺎﻓﺘﻢ‪) ".‬ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﮫ ﻓﺎرﺳﯽ‪ ،‬ﺑﻨﺪ ‪ (61‬ﭘﺲ ﺻﺪ ﺟﻠﺪ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﮐﮫ از‬ ‫ﮐﻠﮏ آن ﻣﻈﻠﻮم ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺮای ﺳﺎﺧﺘﺎر دﻧﯿﺎی ﻧﻮ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺷﺪه " ﺷﺒﻨﻤﯽ از ژرف‬ ‫درﯾﺎی" داﻧﺶ آن ﺣﻀﺮت ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯿﺸﻮد‪.‬‬

‫‪101‬‬


‫ﺗﺄﻣﻠﯽ در ﺑﺎره ﮐﯿﻔﯿﺖ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ‬ ‫در راﺑﻄﮫ ﺑﮫ ﻧﻈﺎم آﺗﯽ ﮐﮫ ﮔﺴﺘﺮه ای ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ ﻣﯽ ﺧﻮاھﯿﻢ ﭼﻨﺪ ﻣﻄﻠﺐ‬ ‫را ﻣﻮرد ﺗﺄﻣﻞ ﻗﺮار دھﯿﻢ‪ .‬ﻧﺨﺴﺖ آﻧﮑﮫ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﮐﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﭘﺮﭼﻤﺪار آﻧﺴﺖ‬ ‫"ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ" اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﺟﻤﻠﮫ ﻣﻌﺘﺮﺿﮫ را ﻋﺮض ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ اﺧﯿﺮاً ﺑﺮﺧﯽ‬ ‫ﺳﯿﺎﺳﺘﻤﺪاران اﺻﻄﻼح ﻧﻈﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ را ﺑﮑﺎر ﻣﯽ ﺑﺮﻧﺪ اﯾﻦ ﻓﻘﻂ ﻋﻨﻮاﻧﯽ اﺳﺖ‬ ‫ﺑﯽ روح و ﻣﺎھﯿﺖ ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ آﻧﺎن ﭘﺎﺳﺪاران و ﮔﺮداﻧﻨﺪﮔﺎن ﻧﻈﺎﻣﺎت ﻓﺮﺳﻮده‬ ‫ﮔﺬﺷﺘﮫ ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬در آن ﺻﻮرت ﺑﺪون ﺗﻐﯿﯿﺮ دروﻧﯽ و ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ ﻧﻈﺎﻣﺎت ﮔﺬﺷﺘﮫ ﻋﻨﻮان‬ ‫ﮐﺮدن ﻧﻈﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻣﻔﮭﻮم و ﻣﺤﺘﻮاﺋﯽ ﻧﺪارد‪ .‬ﻧﻤﯽ ﺗﻮان ﻧﻈﺎﻣﺎت ﮔﺬﺷﺘﮫ را‬ ‫ﺑﺪون ﺗﻐﯿﯿﺮﻋﻈﯿﻢ‪ ،‬ﻧﻈﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺧﻮاﻧﺪ‪" .‬ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ" ﮐﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ‬ ‫ﭘﺮﭼﻤﺪار آﻧﺴﺖ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺗﻐﯿﯿﺮی ﮐﻠﯽ و ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ در ﮐﻞ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﻈﺎﻣﺎت دﻧﯿﺎی‬ ‫ﮐﻨﻮﻧﯽ دارد‪ .‬ھﻤﯿﻦ ﻋﻨﻮان "ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ" ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ دو ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺟﺪﯾﺪ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﻧﺨﺴﺖ آﻧﮑﮫ "ﺑﺪﯾﻊ" اﺳﺖ ﯾﻌﻨﯽ ﺑﺎ ھﯿﭽﯿﮏ از ﻧﻈﺎﻣﺎت ﺳﯿﺎﺳﯽ ھﻤﺎﻧﻨﺪ ﻧﯿﺴﺖ و‬ ‫ﮐﺎﻣﻼً ﺟﺪﯾﺪ اﺳﺖ و دوم آﻧﮑﮫ "ﺟﮭﺎﻧﯽ" اﺳﺖ‪ .‬ﺗﺎﮐﻨﻮن ﻣﺎ ﻧﻈﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ در ﺗﺎرﯾﺦ‬ ‫ﻧﻈﺎﻣﺎت دﻧﯿﺎ ﻧﺪاﺷﺘﮫ اﯾﻢ‪ .‬ﺑﺪﯾﻊ ﺑﻮدن اﯾﻦ ﻧﻈﺎم ﺗﺸﺮﯾﺢ ﮐﯿﻔﯿﺖ و ﻣﺎھﯿﺖ آن را ﻣﺸﮑﻞ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﺪ‪ .‬ھﯿﭻ اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪ ﻓﺮھﯿﺨﺘﮫ ای در اﯾﻦ ﻣﺮﺣﻠﮫ از ﺗﮑﺎﻣﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻧﻤﯿﺘﻮاﻧﺪ‬ ‫ﺗﺼﻮﯾﺮ روﺷﻨﯽ از ﻧﻤﺎی زﯾﺒﺎی ﻧﻈﺎم آﺗﯽ ﺑﺪﺳﺖ دھﺪ‪ .‬ﯾﮑﯽ از ﻣﺸﮑﻼت در ﺑﯿﺎن‬ ‫ﺳﺎﺧﺘﺎر آن ﻧﺒﻮدن ﮐﻠﻤﺎت ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﺗﺸﺮﯾﺢ ﮐﯿﻔﯿﺖ آن اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻮن واژه ھﺎﯾﯽ‬ ‫ﮐﮫ ﻣﺎ دارﯾﻢ ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ ﻧﻈﺎﻣﺎت ﮔﺬﺷﺘﮫ و ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ و ھﯿﭽﯿﮏ از اﯾﻦ ﮐﻠﻤﺎت آن‬ ‫رﺳﺎﯾﯽ را ﻧﺪارد ﺗﺎ ﮐﯿﻔﯿﺖ ﻧﻈﺎم آﯾﻨﺪه را ﺑﯿﺎن ﮐﻨﺪ‪ .‬وﻟﯽ ﭼﻮن ﺧﻄﻮط ﮐﻠﯽ آن‬ ‫ﻣﺸﺨﺺ اﺳﺖ ﻣﯽ ﺗﻮان ﺗﻮﺿﯿﺤﯽ ھﺮﭼﻨﺪ ھﻢ ﻧﺎ رﺳﺎ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اراﺋﮫ ﻧﻤﻮد‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ‬ ‫ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻣﻮﻟﻮد ﻧﻔﺤﮫ رﺣﻤﺎﻧﯽ در دﻧﯿﺎی ﮐﻨﻮﻧﯽ اﺳﺖ و ﻣﻨﺸﺎً اﻟﮭﯽ دارد‬ ‫وﻟﯽ ﺑﮫ ﺻﺮاﺣﺖ ﻣﯽ ﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﯾﮏ ﻧﻮع ﻧﻈﺎم ﻣﺬھﺒﯽ ﺑﮫ ﮔﻮﻧﮫ ای ﮐﮫ ﻣﻤﮑﻦ‬ ‫اﺳﺖ ﻣﺎ ﺑﺮداﺷﺖ ﮐﻨﯿﻢ‪ ،‬ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ﻣﺬھﺒﯽ ﺑﺮ ﻣﺬاھﺐ ﺟﮭﺎن ﻏﻠﺒﮫ ﮐﻨﺪ و‬ ‫آﻧﮭﺎ را ﺗﺤﺖ ﺳﻠﻄﮫ ﺧﻮد آورد و ﺣﮑﻤﻔﺮﻣﺎ ﮔﺮدد‪ .‬زﯾﺮا ﺟﻠﻮه اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ‬ ‫ﮐﮫ زﯾﺮ ﺑﻨﺎی ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﺪﯾﺪ ﻣﻌﻨﻮی اﺳﺖ ﻣﺮﺣﻠﮫ ﺑﻠﻮغ ﻋﻘﻼﻧﯽ و روﺣﺎﻧﯽ ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫ﺑﺸﺮی ﻣﺎﻓﻮق اﺧﺘﻼﻓﺎت ﻣﺬھﺒﯽ‪ ،‬ﺳﯿﺎﺳﯽ‪ ،‬ﻧﮋادی و ﻣﻠﯽ دﻧﯿﺎی ﮐﻨﻮﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻤﮑﻦ‬ ‫اﺳﺖ ﺑﺮای ﺑﺮﺧﯽ ﺑﺎ ﻣﮑﺎﻧﯿﺴﻢ ذھﻨﯽ ﮐﻨﻮﻧﯽ درک و ﺗﺼﻮر آن ﻣﺸﮑﻞ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ‬ ‫درﯾﺎﺑﻨﺪ ﮐﮫ ﻧﻈﻤﯽ ﭘﺪﯾﺪ آﯾﺪ ﮐﮫ ﻣﻨﺸﺎً اﻟﮭﯽ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ وﻟﯽ ﯾﮏ ﻧﻮع ﻧﻈﺎم ﻣﺬھﺒﯽ‬ ‫ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﻣﻔﺎھﯿﻤﯽ ﮐﮫ درﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺑﺎ آﻧﮭﺎ آﺷﻨﺎ ھﺴﺘﯿﻢ ﻣﯽ ﺗﻮان ﮔﻔﺖ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ‬ ‫ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﯾﮏ ﻧﻮع ﻧﻈﺎم ﻣﺪﻧﯽ ﻓﺮاﺳﻮی دﻣﮑﺮاﺳﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺎ ﻣﺮﺣﻠﮫ ﺑﻠﻮغ ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ ھﻤﻌﻨﺎن وھﻤﻄﺮاز اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ در ﻧﻈﺮ داﺷﺖ ﮐﮫ در دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه رﻗﺎﺑﺖ‬ ‫ھﺎی ﻣﺬھﺒﯽ و ﻣﻠﯽ ﮐﮫ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮوﺟﻮد دارد‪ ،‬وﺟﻮد ﻧﺨﻮاھﺪ داﺷﺖ زﯾﺮا‬ ‫آدﻣﯽ از ﻧﻈﺮ ﻋﻘﻼﻧﯽ و ﻧﯿﺰاز ﻧﻈﺮ روﺣﺎﻧﯽ ﺑﻤﺮﺣﻠﮫ ﺑﻠﻮغ ﻣﯽ رﺳﺪ و دﯾﻮارھﺎﺋﯽ‬ ‫‪102‬‬


‫ﮐﮫ ﺑﮫ ﻧﺎم ﻣﺬھﺐ و ﻣﻠﺖ ﺑﯿﻦ اﺑﻨﺎء اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺟﺪاﺋﯽ اﻓﮑﻨﺪه و اﺧﺘﻼف و دوﺋﯿﺖ اﯾﺠﺎد‬ ‫ﮐﺮده‪ ،‬ﻓﺮو ﺧﻮاھﺪ رﯾﺨﺖ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ دﯾﻮار ﺑﯿﻦ ﻣﺆﻣﻦ وﻏﯿﺮ ﻣﺆﻣﻦ و ﺧﺪا ﭘﺮﺳﺖ و دﻧﯿﺎ ﭘﺮﺳﺖ را در‬ ‫ﺳﺎﺧﺘﺎر دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه ﺑﺮداﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﻣﯽ ﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ اﯾﺠﺎد‬ ‫ھﺮ ﻧﻮع اﻧﺸﻘﺎق و اﺧﺘﻼف در ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﺸﺮی ﺑﮫ ﻧﺎم ﻣﺬھﺐ‪ ،‬ﺳﯿﺎﺳﺖ وﻣﻠﯿﺖ را‬ ‫ﻣﺮدود ﺷﻤﺮدﻧﺪ و ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ و ھﻤﮑﺎری و ھﻤﻔﮑﺮی را ﺗﺸﻮﯾﻖ ﮐﺮدﻧﺪ و ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﯽ‬ ‫اﻧﺪﯾﺸﮫ ھﺎ و آرﻣﺎن ھﺎ و ﺑﺮداﺷﺖ ھﺎ را ﻣﺎﻧﻊ اﺗﺤﺎد دﻧﯿﺎ ﻧﺪاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﻠﮑﮫ ﻣﻮﺟﺐ‬ ‫ﻋﻠﻮﯾﺖ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ در ﯾﮏ ﻓﻀﺎی وﺣﺪت در ﮐﺜﺮت ﻧﻈﺎم ﺟﮭﺎﻧﯽ آﺗﯽ ﻗﻠﻤﺪاد‬ ‫ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺼﺮاﺣﺖ ﻓﺮﻣﻮد ﮐﮫ ﺑﮭﺎء اﷲ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﺮدﻣﺎن ﺑﮫ دو‬ ‫ﮔﺮوه ﻣﺆﻣﻨﺎن و ﮐﺎﻓﺮان‪ ،‬ﺷﺠﺮه ﭘﺎک و ﻧﺎﭘﺎک و اھﻞ ﻧﻔﯽ و اﺛﺒﺎت را از ﻣﯿﺎن‬ ‫ﺑﺮداﺷﺖ و ﺗﺎ آﻧﺠﺎ ﭘﯿﺶ رﻓﺖ ﮐﮫ دوﺳﺖ داﺷﺘﻦ ھﻤﮫ اﺑﻨﺎء اﻧﺴﺎن را ﻣﻘﺪم ﺑﺮ ﻧﻔﺲ‬ ‫ﺧﻮد از ﻓﻀﯿﻠﺖ ﺷﻤﺮد و دوﺳﺖ داﺷﺘﻦ ھﻤﮫ ﻋﺎﻟﻢ را ﻣﺎﯾﮫ اﻓﺘﺨﺎر داﻧﺴﺖ‪" :‬ﺑﺪاﻧﯿﺪ‬ ‫ﻛﮫ در اﯾﺎم ﻇﮭﻮر ﻣﻈﺎھﺮ ﻗﺒﻞ ﺣﺘﯽ در ﺑﯿﺎن دو ﺷﺠﺮه ﻃﯿﺒﮫ و ﺧﺒﯿﺜﮫ ﻧﻔﻲ و اﺛﺒﺎت‬ ‫ﻣﺬﻛﻮر اﻣﺎ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ اﯾﻨﮭﺎ را ﺑﺮداﺷﺖ و ﻓﺮﻣﻮد اي اھﻞ ﻋﺎﻟﻢ ھﻤﮫ‬ ‫ﺑﺎرﯾﻜﺪارﯾﺪ و ﺑﺮگ ﯾﻚ ﺷﺎﺧﺴﺎ ر ﻟﯿﺲ اﻟﻔﻀﻞ ﻟﺤﺒﮑﻢ اﻧﻔﺴﻜﻢ ﺑﻞ ﻟﺤﺐ اﺑﻨﺎءﺟﻨﺴﻜﻢ‬ ‫ﻟﯿﺲ اﻟﻔﺨﺮ ﻟﻤﻦ ﯾﺤﺐ اﻟﻮﻃﻦ ﺑﻞ ﻟﻤﻦ ﯾﺤﺐ اﻟﻌﺎﻟﻢ‪ ".‬ﯾﻌﻨﯽ )ﺑﺮﺗﺮی ﺑﺮای ﺷﻤﺎ آن‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ ﻧﻔﺲ ﺧﻮد را دوﺳﺖ ﺑﺪارﯾﺪ ﺑﻠﮑﮫ در آﻧﺴﺖ ﮐﮫ اﺑﻨﺎء ﺟﻨﺲ ﺧﻮد را دوﺳﺖ‬ ‫ﺑﺪارﯾﺪ و اﯾﻦ اﻓﺘﺨﺎری ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ ﺷﺨﺺ وﻃﻦ ﺧﻮد را دوﺳﺖ ﺑﺪارد ﺑﻠﮑﮫ اﻓﺘﺨﺎر در‬ ‫آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﻋﺎﻟﻢ را دوﺳﺖ ﺑﺪارد‪ ) (.‬ﺑﺪاﯾﻊ آﻻﺛﺎر‪ ،‬ﺟﻠﺪ دوم‪ ،‬ﺻﺺ ‪(176- 175‬‬

‫ھﻤﭽﻨﯿﻦ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ در ﺳﯿﺮ و ﺳﻠﻮک ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ ﺑﯿﻦ اھﻞ ﻋﺮﻓﺎن و ﻏﯿﺮﻋﺮﻓﺎن‬ ‫ﻣﺮزی ﻧﯿﺎوردﻧﺪ‪ .‬ھﻤﮫ اﺑﻨﺎء اﻧﺴﺎﻧﯽ را در ﺳﺮاﺳﺮ ﮐﺮه ارض ﺑﮫ ﮐﺴﺐ ﮐﻤﺎﻻت‬ ‫ﻣﻌﻨﻮی وﻃﯽ ﻣﺪارج ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ ﺗﺠﮭﯿﺰ و ﺗﺮﻏﯿﺐ ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ ھﻤﮫ در ﺳﺒﯿﻞ درک‬ ‫ﺣﻘﺎﯾﻖ دروﻧﯽ اﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ ھﺴﺘﯽ واﺳﺮار ﺧﻔﯽ ﻋﻮاﻟﻢ روﺣﺎﻧﯽ و ﮐﺴﺐ ﮐﻤﺎﻻت‬ ‫ﻣﻌﻨﻮی ﺳﺎﻟﮏ ﺧﻮاھﻨﺪ ﺑﻮد‪ ،‬ﻣﻨﺘﮭﯽ دررﺗﺒﮫ ھﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﺘﻌﺪد ﻗﺮار‬ ‫ﻣﯿﮕﯿﺮﻧﺪ‪.‬‬ ‫اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﺳﯿﺮی در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﻨﻤﺎﯾﺪ ﻧﮑﺘﮫ ای ﮐﮫ ﺑﺮ او ﻣﮑﺸﻮف‬ ‫ﻣﯿﮕﺮدد آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺑﯿﺸﺘﺮ آﺛﺎر اﯾﺸﺎن ﺧﻄﺎب ﺑﮫ اھﻞ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺪون ھﯿﭻ ﺗﻤﺎﯾﺰی ﺑﯿﻦ‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن و ﻏﯿﺮ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﻣﯽ ﺗﻮان ﺻﺪھﺎ از اﯾﻦ ﮔﻮﻧﮫ آﺛﺎر را ذﮐﺮﮐﺮد ﮐﮫ در‬ ‫ﺣﻮﺻﻠﮫ اﯾﻦ رﺳﺎﻟﮫ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﻓﻘﻂ ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﮫ‪ ،‬ﯾﮏ ﺑﯿﺎن اﯾﺸﺎن را ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ‬ ‫ﺧﻄﺎب ﺑﮫ ﻋﻤﻮم اﺳﺖ‪" :‬اﻣﯿﺪ ھﺴﺖ ﮐﮫ ﻋﻠﻤﺎ و اﻣﺮای ارض ﻣﺘّﺤﺪاً ﺑﺮ اﺻﻼح‬ ‫ﻋﺎﻟﻢ ﻗﯿﺎم ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬و ﺑﻌﺪ از ﺗﻔﮑّﺮ و ﻣﺸﻮرت ﮐﺎﻣﻞ ﺑﺪرﯾﺎق ﺗﺪﺑﯿﺮ‪ ،‬ھﯿﮑﻞ ﻋﺎﻟﻢ را‬ ‫ﮐﮫ ﺣﺎل ﻣﺮﯾﺾ ﻣﺸﺎھﺪه ﻣﯿﺸﻮد ﺷﻔﺎﺑﺨﺸﻨﺪ و ﺑﻄﺮاز ﺻﺤّﺖ ﻣﺰﯾّﻦ دارﻧﺪ‪".‬‬ ‫)درﯾﺎی داﻧﺶ‪ ،‬ص ‪ (21‬ﺗﻌﺪاد ﻣﻌﺪودی از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻣﺨﺼﻮص ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن‬ ‫و ﺑﺮای رھﻨﻤﻮد ﺧﺎص آﻧﺎن اﺳﺖ‪ .‬در اﯾﻦ ﻧﻮع ﺑﯿﺎﻧﺎت‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﮐﺴﺎﻧﯽ‬ ‫‪103‬‬


‫را ﮐﮫ ﺑﮫ ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ رﺳﺎﻟﺖ اﯾﺸﺎن ﻋﺮﻓﺎن و اﯾﻤﺎن دارﻧﺪ ھﺪاﯾﺖ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ از ﺟﻤﯿﻊ‬ ‫آﻟﻮدﮔﯽ ھﺎ ﭘﺎک ﺷﻮﻧﺪ و ﻗﻠﺐ ﺧﻮد را ﺗﻄﮭﯿﺮ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ارﺗﻘﺎء ﻣﻌﻨﻮی ﭘﯿﺪا ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﮫ‬ ‫ﺻﻔﺎت روﺣﺎﻧﯽ ﻣﺘﺼﻒ ﺷﻮﻧﺪ وﺑﮫ اﺧﻼق ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ ﻣﺰﯾﻦ ﮔﺮدﻧﺪ و ﭼﻮن ﭼﺮاﻏﯽ‬ ‫روﺷﻦ ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ ﻟﯿﺎﻗﺖ آن را ﺑﯿﺎﺑﻨﺪ ﮐﮫ ﺣﺎﻣﻞ ﭘﯿﺎم آﺳﻤﺎﻧﯽ ﮔﺮدﻧﺪ و ﻧﻮر اﻟﮭﯽ را در‬ ‫اﯾﻦ ﺟﮭﺎن ﻇﻠﻤﺎﻧﯽ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎء اﷲ ﻗﻮه ﻣﺤﺮﮐﮫ و ﻧﯿﺮوی ﭘﯿﺶ ﺑﺮﻧﺪه ﺑﺮای ﺗﺤﻘﻖ آرﻣﺎﻧﮭﺎﺋﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ اﻧﺒﯿﺎء و آرزوی ﻋﺮﻓﺎ و ﺧﻮاﺳﺖ و ﮐﻮﺷﺶ اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان ذی اﺣﺘﺮام ﻃﯽ‬ ‫ﻗﺮون و اﻋﺼﺎر ﻓﺮاوان ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬وﻗﺘﯽ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﯿﻢ ﮐﯿﻔﯿﺖ ﻧﻈﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ دﻧﯿﺎی آﺗﯽ‬ ‫را درک ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ ازﺟﻮّ اﻓﮑﺎر ﮐﻨﻮﻧﯽ‪ ،‬اﻧﺤﻄﺎط ﻣﻌﻨﻮی‪ ،‬ﺗﻌﺼﺒﺎت ﻣﺬھﺒﯽ‪ ،‬رﻗﺎﺑﺖ‬ ‫ھﺎی ﻣﻠﯽ و ﻣﺬھﺒﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ ﻋﺼﺮ ﺣﺎﺿﺮ ﻓﺮاﺗﺮروﯾﻢ‪ .‬در اﯾﻦ ﺑﺮھﮫ از زﻣﺎن‬ ‫ﻧﻤﯽ ﺗﻮان ﺑﺪرﺳﺘﯽ از ﻣﺎھﯿﺖ و ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺳﺎﺧﺘﺎر آن ﺗﺼﻮﯾﺮی ﮐﺎﻣﻞ ﺑﺪﺳﺖ داد‪،‬‬ ‫وﻟﯽ ﻃﺮح ﮐﻠﯽ و ﺧﻄﻮط اﺻﻠﯽ آن را ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و آﻣﻮزه ھﺎی ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻣﺸﺨﺺ ﮐﺮده‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻨﺘﮭﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟﮫ داﺷﺖ ﮐﮫ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﭘﺮﭼﻤﺪار آﻧﺴﺖ‬ ‫ﯾﮏ ﺣﺎﻟﺖ ارﮔﺎﻧﯿﮏ دارد‪ ،‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ﺑﺬرھﺎی آن در ﮐﻠﻤﺎت و آﯾﺎت ﻣﻨﺰﻟﮫ از‬ ‫ﻗﻠﻢ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ وﺟﻮد دارد وآﺛﺎرﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء و ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ در ﺣﺪ ادراک‬ ‫اﺑﻨﺎء زﻣﺎن ﮐﯿﻔﯿﺖ دروﻧﯽ و ﻣﺎھﯿﺖ ذاﺗﯽ آن را ﺗﺎ ﺣﺪودی ﺗﺸﺮﯾﺢ و ﺗﺒﯿﯿﻦ ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ ‪.‬‬ ‫اﯾﻦ ﺑﺬرھﺎ ﻣﻘﺪر اﺳﺖ ﺑﺼﻮرت درﺧﺘﯽ ﺗﻨﻮﻣﻨﺪ در آﯾﺪ و ﺑﺮگ و ﺷﮑﻮﻓﮫ ﻧﻤﺎﯾﺪ و‬ ‫ﮔﻞ و ﻣﯿﻮه دھﺪ و ﺑﺮ دﻧﯿﺎ ﺳﺎﯾﮫ ﮔﺴﺘﺮﮔﺮدد‪ .‬اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﻣﺠﻤﻮﻋﮫ ای از اﯾﺪه ھﺎ ﻧﯿﺴﺖ‬ ‫ﺑﻠﮑﮫ ﻣﻮﻟﻮد ﯾﮏ ﻇﮭﻮر اﻟﮭﯽ و ﻧﻔﺨﮫ رﺣﻤﺎﻧﯽ و ﺻﻨﻊ ﺻﻤﺪاﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬از اﯾﻨﺮو‬ ‫دارای ﻗﻮای دروﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺎ اﺳﺘﻌﺪاد زﻣﺎن ﻗﺎﺑﻠﯿﺎت ﻣﮑﻨﻮن ﺧﻮدرا ﺑﮫ ﻣﻨﺼﮫ‬ ‫ﻇﮭﻮر و ﺑﺮوز ﻣﯽ رﺳﺎﻧﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ در ﻣﺮﺣﻠﮫ ﺟﻨﯿﻨﯽ اﺳﺖ و اﮐﻨﻮن در‬ ‫ﮐﻤﻮن ﺗﺸﻨﺠﺎت و ﺗﻼﻃﻤﺎت دﻧﯿﺎی ﮐﻨﻮﻧﯽ در ﺣﺎل رﺷﺪ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺎﻟﻤﺂل از ﻣﯿﺎن‬ ‫آﺷﻔﺘﮕﯽ ھﺎ و ﻓﺮورﯾﺰی ﻧﻈﺎﻣﺎت ﻓﺮﺳﻮده ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻣﺬھﺒﯽ ﺟﮭﺎن ﺳﺮ ﺑﺮ ﺧﻮاھﺪ‬ ‫اﻓﺮاﺧﺖ وﻋﺮض ﺟﻤﺎل ﺧﻮاھﺪ ﻧﻤﻮد و ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ ﺧﻮد را ﺑﺮای ﺳﺎﺧﺘﻦ دﻧﯿﺎی ﻧﻮ ﺑﺮ‬ ‫ھﻤﮫ ﻣﺸﮭﻮد و ﻋﯿﺎن ﺧﻮاھﺪ ﺳﺎﺧﺖ‪.‬‬ ‫اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﻣﺸﺎﺑﮫ ھﯿﭽﯿﮏ از ﻧﻈﺎﻣﺎﺗﯽ ﮐﮫ ﻣﯽ ﺷﻨﺎﺧﺘﯿﻢ و ﻣﯽ ﺷﻨﺎﺳﯿﻢ‪ ،‬ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬ ‫ﯾﮏ ﻧﻮع ﻧﻈﻢ ﺟﮭﺎن آراﺳﺖ ﮐﮫ در ﺗﺎرﯾﺦ ﻧﻈﺎﻣﺎت ﺑﺸﺮی ﻧﻤﯽ ﺗﻮان ﻧﻈﯿﺮش را‬ ‫ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬از اﯾﻨﺮو آن را ﻧﻤﯽ ﺗﻮان در ﻗﺎﻟﺐ ھﯿﭽﯿﮏ از ﺗﻌﺮﯾﻒ ھﺎﯾﯽ ﮐﮫ از ﯾﮏ‬ ‫ﻧﻈﺎم ﻣﯽ ﺷﻮد اراﺋﮫ ﮐﺮد‪ ،‬ﮔﻨﺠﺎﻧﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﻧﻈﺎم زاﺋﯿﺪه ﺗﻮھﻤﺎت ﯾﺎ اﻓﮑﺎر ﻣﺤﺪود و‬ ‫ﻣﺤﺼﻮر ﺑﺸﺮی ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﯾﮏ ﻋﻄﯿﮫ اﻟﮭﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ از ﻧﻘﺺ ھﺎ و ﺿﻌﻒ ھﺎ و‬ ‫ﻣﺤﺪودﯾﺖ ھﺎی ﻓﮑﺮ آدﻣﯽ ﺑﺎﻻ ﺗﺮ اﺳﺖ‪ ،‬از اﯾﻨﺮو از ھﺮ ﺗﻮﺻﯿﻒ و ﺗﺸﺮﯾﺤﯽ‬ ‫ﺑﯿﺮون اﺳﺖ‪ .‬ﻓﻘﻂ ﻣﯿﺘﻮاﻧﯿﻢ ﺷﻤﺎﺋﯽ ازآن را ﺑﮫ ﺗﺼﻮر آورﯾﻢ‪ ،‬و ﺗﺎ ﺣﺪی ﮐﮫ ﻋﻘﻞ ﻣﺎ‬ ‫ﯾﺎری درک آن را دارد ﮐﯿﻔﯿﺖ ﮐﻠﯽ آن را ﺗﺎ ﺣﺪودی ﺑﻔﮭﻤﯿﻢ‪ .‬ﯾﮏ وﺟﮫ ﺧﺎص و ﺑﯽ‬ ‫ﻧﻈﯿﺮ اﯾﻦ ﻧﻈﺎم ھﻤﺎن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﺑﯿﺎن ﺷﺪ آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﺣﺎﻟﺖ ارﮔﺎﻧﯿﮏ دارد ﯾﻌﻨﯽ‬ ‫‪104‬‬


‫روﯾﺶ ﻣﯿﯿﺎﺑﺪ‪ ،‬ﺷﮑﻮﻓﺎ ﻣﯽ ﺷﻮد‪ ،‬ﭘﺮ و ﺑﺎل ﻣﯽ ﮔﺴﺘﺮاﻧﺪ و ﻗﺎﺑﻠﯿﺎت ﻣﮑﻨﻮن ﺧﻮدرا‬ ‫ﺑﮫ ﻣﻨﺼﮫ ﻇﮭﻮر ﻣﯽ رﺳﺎﻧﺪ‪ .‬ھﻤﯿﻦ ﻧﮑﺘ��� ﮐﮫ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺣﺎﻟﺖ ارﮔﺎﻧﯿﮏ‬ ‫دارد و ﻗﺎﺑﻠﯿﺎت ﻋﻈﯿﻢ دارد ﮐﮫ ﺑﺘﺪرﯾﺞ ﻣﮑﺸﻮف و ﻣﺘﺠﻠﯽ ﻣﯽ ﮔﺮدد ﺣﺎﮐﯽ از‬ ‫آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﯾﮏ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ اﻟﮭﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﭼﻨﯿﻦ ﮐﯿﻔﯿﺘﯽ را ﺑﺎ ﺧﻮد داﺷﺘﮫ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﭼﻮن ﺗﻨﮭﺎ ﮐﻼم اﻟﮭﯽ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ اﺑﻌﺎد و ﻻﯾﮫ ھﺎی ﻣﺘﻌﺪد داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ ﯾﮑﺒﺎره‬ ‫ﻣﻌﻠﻮم ﻧﮕﺮدد‪ ،‬وآن اﻣﺘﯿﺎزی ﺑﺮ ﮐﻼم ﻣﺘﻔﮑﺮان و ﻓﯿﻠﺴﻮﻓﺎن اﺳﺖ ﮐﮫ آﻧﭽﮫ را‬ ‫ﻣﯿﮕﻮﯾﻨﺪ‪ ،‬ھﻤﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ در اﯾﻦ ﺻﻮرت ھﯿﭻ اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪی ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ادﻋﺎ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ‬ ‫ھﻤﮫ ﻗﺎﺑﻠﯿﺎت ﻣﮑﻨﻮن را دﯾﺪه اﺳﺖ‪ .‬زﯾﺮا اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﺑﺘﻮاﻧﺪ در ﯾﮏ داﻧﮫ درﺧﺖ را‬ ‫ﺑﺒﯿﻨﺪ و ﺑﺮگ و ﺷﮑﻮﻓﮫ و ﺛﻤﺮه آن را ﻣﺸﺎھﺪه ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺑﯿﻨﺸﯽ ژرف ﻣﯽ ﺧﻮاھﺪ ‪،‬‬ ‫ھﻤﺎﻧﻨﺪ ھﻤﺎن ﺑﯿﻨﺸﯽ ﮐﮫ در آﻓﺮﯾﻨﺶ آن دﺧﯿﻞ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬و اﻟﺒﺘﮫ اﯾﻦ از ﻣﺤﺎﻻت‬ ‫اﺳﺖ و ﺧﻮد ﺑﺨﻮد ﻣﺎرا ﺑﮫ ﻋﺪم درک ﮐﺎﻣﻞ ژرف دروﻧﻤﺎﯾﮫ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ‬ ‫ﻣﻌﺘﺮف ﻣﯿﮕﺮداﻧﺪ‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ از ﺗﺮاوﺷﺎت روح ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ در اﯾﻦ ﻣﻘﻄﻊ‬ ‫در ﺗﺎرﯾﺦ ﺗﮑﺎﻣﻞ ﺣﯿﺎت ﺑﺸﺮی ﺑﺮ اﯾﻦ ﮐﺮه ﺧﺎﮐﯽ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺗﺄًﮐﯿﺪ ﮔﺮدد ﮐﮫ‬ ‫اﮔﺮ ﻗﺮار ﺑﺎﺷﺪ ﯾﮏ ﺗﻌﺮﯾﻒ ﮐﻠﯽ از ﮐﯿﻔﯿﺖ آن ﺑﻨﻤﺎﯾﯿﻢ ﻣﯽ ﺗﻮان آن را ﯾﮏ ﻧﻮع‬ ‫ﻧﻈﺎم ﻣﺪﻧﯽ ﻓﺮا ﺳﻮی دﻣﮑﺮاﺳﯽ در ﻣﺮﺣﻠﮫ ﺑﻠﻮغ ﺣﯿﺎت دﺳﺘﮫ ﺟﻤﻌﯽ در ﮐﺮه ﺧﺎﮐﯽ‬ ‫داﻧﺴﺖ‪.‬‬ ‫در ﺳﺎل ‪ 1934‬ﻣﯿﻼدی‪ ،‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺧﻄﺎب ﺑﮫ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﻮﺷﺖ‪:‬‬ ‫"ﻗﯿﺎس اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﻓﺮﯾﺪ اﻟﮭﯽ ﺑﺎ ﻧﻈﺎﻣﺎت ﻣﺘﻨﻮّﻋﮫای ﮐﮫ ﻋﻘﻮل ﺑﺸﺮی در ادوار‬ ‫ﻣﺨﺘﻠﻔﮫ ﺗﺎرﯾﺨﯿّﮫ ﺑﺮای اداره ﻣﺆﺳّﺴﺎت ﺧﻮﯾﺶ اﯾﺠﺎد ﮐﺮده اﺳﺖ ﮐﺎﻣﻼً ﺧﻄﺎﺳﺖ‪....‬‬ ‫ﭼﻮن در ﻧﻈﺮ آرﯾﻢ ﮐﮫ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﻋﯿﻨﺎً ھﻤﺎن ﻣﺪﻧﯿّﺖ اﻟﮭﯿّﮫاﯾﺴﺖ ﮐﮫ ﺷﺮﯾﻌﺖ‬ ‫ﻏﺮّای ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺂءاﻟﻠّﮫ ﺑﺎﯾﺪ در ارض ﻣﺴﺘﻘﺮّ ﺳﺎزد‪ ،‬اﻟﺒﺘّﮫ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﻘﺎﯾﺴﮫای را‬ ‫ﺟﺎﺋﺰ ﻧﺸﻤﺎرﯾﻢ ‪ .‬ھﯿﭽﯿﮏ از اﻧﻈﻤﮫ ﻣﺨﺘﻠﻔﮫ و داﺋﻢ اﻟﺘّﻐﯿﯿﺮ ﺑﺸﺮی ﭼﮫ در ﮔﺬﺷﺘﮫ و‬ ‫ﭼﮫ در ﺣﺎل ﭼﮫ ﺷﺮﻗﯽ و ﭼﮫ ﻏﺮﺑﯽ ﻋﻼﺋﻢ ﻣﺸﺨّﺼﮫای ﮐﮫ ﺑﻮﺳﯿﻠﮫ آن ﺑﺘﻮان‬ ‫اﺳﺘﺤﮑﺎم اﺳﺎس و ﻗﺪرت ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻣﮑﻨﻮﻧﮫ در آﻧﮭﺎ را ﺳﻨﺠﯿﺪ اراﺋﮫ ﻧﻤﯿﺪھﻨﺪ ‪....‬‬ ‫ھﺮ ﭼﻨﺪ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ اداری ﻧﻮ ﻇﮭﻮر دارای ﻣﺰاﯾﺎ و ﻋﻨﺎﺻﺮﯾﺴﺖ ﮐﮫ در ﺳﮫ ﺣﮑﻮﻣﺖ‬ ‫ﻋﺮﻓﯽ ﻧﯿﺰ ﻣﻮﺟﻮد و ﻟﯿﮑﻦ ﺑﮭﯿﭽﻮﺟﮫ ﻣﻄﺎﺑﻖ ھﯿﭽﯿﮏ از آن ﺣﮑﻮﻣﺎت ﻧﺒﻮده "از‬ ‫ﻋﯿﻮب اﺻﻠﯿّﮫ و ﻓﻄﺮﯾّﮫ آﻧﺎن ﻋﺎری و ﻣﺒﺮّاﺳﺖ‪ ... ".‬ﺣﻘﺎﯾﻖ ﺳﻠﯿﻤﮫای را ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺪون ﺷﮏّ در ھﺮ ﯾﮏ از اﻧﻈﻤﮫ ﻣﺬﮐﻮر ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ ﺑﮫ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ اﻟﺘﯿﺎم و ارﺗﺒﺎط‬ ‫ﻣﯿﺪھﺪ ﺑﺪون آﻧﮑﮫ ﺣﻘﺎﯾﻖ ﺧﺪادادی را ﮐﮫ آن ﻧﻈﻢ ﺟﮭﺎن آرا ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ آﻧﺴﺖ ﺿﺎﯾﻊ‬ ‫و ﻣﮭﻤﻞ ﺳﺎزد و اﯾﻦ اﻣﺮﯾﺴﺖ ﮐﮫ ھﺮﮔﺰ اﻧﻈﻤﮫ ﻓﺎﻧﯿﮫ ﺑﺸﺮی ﺑﮫ اﺟﺮای آن ﻣﻮﻓّﻖ‬ ‫ﻧﮕﺸﺘﮫ اﺳﺖ ‪.‬‬ ‫"ﻗﻮّه ﺣﯿﺎﺗﯿّﮫ ای ﮐﮫ ﺑﮫ وﺟﮫ اﺗﻢّ از ﻣﺆﺳّﺴﺎت اﺻﻠﯿّﮫ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ اﻋﻈﻢ داﺋﻢ اﻻﺗّﺴﺎع‬ ‫اﻟﮭﯽ ﻇﺎھﺮ ﻣﯿﺸﻮد ‪ ،‬ﻣﻮاﻧﻌﯽ را ﮐﮫ ﺷﮭﺎﻣﺖ و ﻋﺰم راﺳﺦ ﺑﺎﻧﯿﺎن ﻧﻈﻢ اداری ﺑﺮ‬ ‫آن ﻓﺎﺋﻖ آﻣﺪه اﻧﺪ ‪ ،‬ﺷﻌﻠﮫ ﻓﺮوزان اﻧﺠﺬاب ﮐﮫ ﺑﮑﻤﺎل ﺷﺪّت در ﻗﻠﻮب ﻣﺒﻠّﻐﯿﻦ ﺳﯿّﺎر‬ ‫‪105‬‬


‫ﻣﺸﺘﻌﻞ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺪارج ﺟﺎﻧﻔﺸﺎﻧﯽ و اﻧﻘﻄﺎﻋﯽ ﮐﮫ ﻣﺆﺳّﺴﯿﻦ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﻣﯿﭙﯿﻤﺎﯾﻨﺪ‪،‬‬ ‫وﺳﻌﺖ ﻧﻈﺮ و اﻣﯿﺪ واﺛﻖ و روح ﻧﺸﺎط اﻧﮕﯿﺰ و آﺳﺎﯾﺶ ﺧﺎﻃﺮ و ﭘﺎﮐﯽ ﻋﻤﻞ و‬ ‫اﻧﻀﺒﺎط ﮐﺎﻣﻞ و ﺗﻌﺎﺿﺪ و ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ ﺧﻠﻞ ﻧﺎﭘﺬﯾﺮی ﮐﮫ از ﻣﺪاﻓﻌﯿﻦ دﻟﯿﺮش ﺑﮫ ﻇﮭﻮر‬ ‫ﻣﯿﺮﺳﺪ ‪ ،‬ﺗﻮاﻧﺎﺋﯽ و ﻟﯿﺎﻗﺘﯽ ﮐﮫ روح ﻧﺒّﺎﺿﺶ در ﺟﺬب ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻣﺨﺘﻠﻔﮫ و ﺗﻄﮭﯿﺮ‬ ‫آﻧﮭﺎ از اﻧﻮاع ﺗﻌﺼّﺒﺎت و اﻣﺘﺰاﺟﺸﺎن در ﻗﺎﻟﺐ ﺧﻮد ﻧﺸﺎن داده اﺳﺖ ‪ ،‬ﮐﻞّ آﯾﺎت‬ ‫ﻗﺪرﺗﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﺄﯾﻮس و ﻣﺘﺰﻟﺰل ﮐﻨﻮﻧﯽ ﻋﺎﻟﻢ ھﺮﮔﺰ ﻧﻤﯿﺘﻮاﻧﺪ آﻧﺮا اﻧﮑﺎر‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬ ‫"ﺣﺎل ﻇﮭﻮرات ﺑﺎھﺮه روح ﻗﺪﺳﯽ اﻟﮭﯽ را ﮐﮫ ﺑﮫ ھﯿﮑﻞ اﻣﺮ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺂءاﻟﻠّﮫ‬ ‫ﻧﻔﺤﮫ ﺣﯿﺎت ﻣﯽﺑﺨﺸﺪ ﺑﺎ اﻟﻢ و ﻓﻐﺎن و ﺧﻮد ﺧﻮاھﯽ و ﺟﮭﺎﻟﺖ و ﺗﻌﺼّﺐ و ﻣﺮارت‬ ‫و ﻧﻔﺎق و ﺷﺮارت دﻧﯿﺎی رﻧﺠﻮر و ﭘﺮ آﺷﻮب ﻗﯿﺎس ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ‪ .‬ﺧﻮف و ھﺮاس‬ ‫ﻗﺎﺋﺪﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ را ﻣﻌﺬّب ﺳﺎﺧﺘﮫ و اﻗﺪاﻣﺎت ﺳﯿﺎﺳﯿّﻮن ﺣﯿﺮت زده و ﺑﯽ ﺑﺼﺮ را ﻋﻘﯿﻢ‬ ‫و ﺑﻼ اﺛﺮ ﮔﺬاﺷﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻠﻞ ﻋ ﺎﻟﻢ ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﺿﻐﯿﻨﮫ و ﻋﺪوان و از ھﻢ‬ ‫ﺧﺎﺋﻒ و ھﺮاﺳﺎن ‪ .‬ﻓﯽ اﻟﺤﻘﯿﻘﮫ ھﺮج و ﻣﺮج و ﻓﺴﺎد و ﻋﺪم اﯾﻤﺎن اﺳﺎس ﺗﻤﺪّن‬ ‫ﻣﺘﺰﻋﺰع ﻋﺎﻟﻢ را ﺑﮫ ﺻﻮب ﻓﻨﺎ و ﻧﯿﺴﺘﯽ ﺳﻮق ﻣﯿﺪھﺪ‪ .‬آﯾﺎ اﯾﻦ ﻓﺴﺎد ﻣﺴﺘﻤﺮّ ﮐﮫ‬ ‫ﺧﻔﯿّﺎً در ﺟﻤﯿﻊ ﺷﻌﺐ و ﺷﺌﻮن اﻓﮑﺎر و اﻋﻤﺎل ﺑﺸﺮی رﺧﻨﮫ ﻣﯿﮑﻨﺪ ﺑﺎ ارﺗﻔﺎع ﯾﺪ‬ ‫ﻗﺪرت ﺣﻀ ﺮت ﺑﮭﺂءاﻟﻠّﮫ ﻗﺮﯾﻦ ﻧﯿﺴﺖ؟ آﯾﺎ ﺣﻮادث ﺧﻄﯿﺮه ﺑﯿﺴﺖ ﺳﺎل اﺧﯿﺮ ﮐﮫ‬ ‫ﺳﺒﺐ اﻧﻘﻼﺑﺎت اﻗﺎﻟﯿﻢ ارض ﮔﺸﺘﮫ در ﺣﺎﻟﯿﮑﮫ ﺳﮑﺮات ﻣﻮت ﺗﻤﺪّﻧﯽ را اﻋﻼم‬ ‫ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ در ﺷﺮف ﺗﻼﺷﯽ و اﺿﻤﺤﻼل اﺳﺖ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ درد زه ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻌﯽ ﻧﺪارد‬ ‫ﮐﮫ ﺳﻔﯿﻨﮫ ﻧﺠﺎت ﺑﺸﺮی اﺳﺖ و ﻧﺎﮔﺰﯾﺮ ﺑﺮ ﺧﺮاﺑﮫھﺎی ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺴﺘﻘﺮّ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ؟ ‪...‬‬ ‫ﺳﻘﻮط ﺳﻠﻄﻨﺖھﺎ و اﻣﭙﺮاﻃﻮرﯾﮭﺎی ﭘﺮ ﺷﻮﮐﺖ و اﺣﺘﺸﺎم در ﻗﺎرّه اُروپ ﻣﻄﺎﺑﻘﺎً ﻟﻤﺎ‬ ‫ﺻﺪر ﻣﻦ اﻟﻘﻠﻢ اﻻﺑﮭﯽ )ﻣﻄﺎﺑﻖ آﻧﭽﮫ ﮐﮫ از ﻗﻠﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ ﺻﺎدر ﺷﺪ(‪ ....‬ﻋﻼﺋﻢ ﻧﺰول‬ ‫ﺑﻼی ﻧﺎﮔﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ از ﺟﻤﯿﻊ ﺟﮭﺎت اﺳﺎس ﺗﻤﺪّن ﮐﻨﻮﻧﯽ را ﺗﮭﺪﯾﺪ ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ ﺑﻨﺤﻮی‬ ‫ﺣﯿﺮت ﺑﺨﺶ ﺳﻘﻮط اﻣﭙﺮاﻃﻮری روم ﻏﺮﺑﯽ را ﺑﮫ ﺧﺎﻃﺮ ﻣﯿﺂورد ‪ .‬و ھﺮ ﻗﺪر‬ ‫ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ ﻣﮑﻨﻮﻧﮫ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ داﺋﻢ اﻻﺗّﺴﺎع اﻟﮭﯽ ﻣﮑﺸﻮﻓﺘﺮ ﮔﺮدد و ﺷﺎخ و ﺑﺮگ آن‬ ‫ﮐﺮه ارض را ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻓﺮا ﮔﯿﺮد ‪ ،‬ﺑﺮ ﺷﺪّت و وﺳﻌﺖ اﯾﻦ اﻧﻘﻼب ﺧﻮاھﺪ اﻓﺰود ‪....‬‬ ‫ﻣﺎدام ﮐﮫ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ھﻨﻮز در ﻣﺮﺣﻠﮫ ﻃﻔﻮﻟﯿّﺖ اﺳﺖ زﻧﮭﺎر ﮐﮫ ﻧﻔﺴﯽ در ادراک‬ ‫ﮐﯿﻔﯿّﺘﺶ ﺑﮫ ﺧﻄﺎ رود و ﯾﺎ از اھﻤﯿّﺘﺶ ﺑﮑﺎھﺪ ﯾﺎ ﻣﻘﺼﺪش را دﮔﺮﮔﻮن ﺟﻠﻮه دھﺪ ‪.‬‬ ‫ﺻﺨﺮه ای ﮐﮫ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ اداری ﺑﺮ آن اﺳﺘﻮار اﺳﺖ ﻣﺸﯿّﺖ ﺛﺎﺑﺘﮫ اﻟﮭﯿّﮫ ﺑﺮای ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ در ﻋﺼﺮ ﺣﺎﺿﺮ اﺳﺖ‪.. ..‬روﺷﯽ ﮐﮫ ﺑﮑﺎر ﻣﯿﺮود و ﻣﻮازﯾﻨﯽ را ﮐﮫ اﻟﻘﺎء‬ ‫ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ آﻧﺮا ﻧﮫ ﺑﮫ ﺷﺮق ﻣﺘﻤﺎ ﯾﻞ ﻣﻲ ﺳﺎزد و ﻧﮫ ﺑﮫ ﻏﺮب ‪ ،‬ﻧﮫ ﺑﮫ ﯾﮭﻮد و ﻧﮫ ﺑﮫ‬ ‫ﻏﯿﺮآن ‪ ،‬ﻧﮫ ﺑﮫ ﻓﻘﯿﺮ و ﻧﮫ ﺑﮫ ﻏﻨﯽ ‪ ،‬ﻧﮫ ﺑﮫ ﺳﻔﯿﺪ و ﻧﮫ ﺑﮫ ﺳﯿﺎه ‪ ،‬ﺷﻌﺎرش وﺣﺪت‬ ‫ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻋﻠﻤﺶ ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ‪) ".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )دور ﺑﮭﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺻﺺ ‪(96-86‬‬

‫‪106‬‬


‫در ﻣﻮرد ﭼﻨﺪ ﻧﮑﺘﮫ ﮐﮫ از ﺗﻮﻗﯿﻊ ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﻧﻘﻞ ﮐﺮدﯾﻢ‪ ،‬ﺗﺄﻣﻠﯽ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‪.‬‬ ‫ﻧﺨﺴﺖ اﻧﮑﮫ اﯾﻦ ﺗﻮﻗﯿﻊ ﺧﻄﺎب ﺑﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن اﺳﺖ‪ ،‬ازاﯾﻨﺮو در ﺗﺸﺮﯾﺢ ﺑﺮﺧﯽ از‬ ‫ﺧﺼﺎﺋﺺ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ و "ﻗﯿﺎس اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﻓﺮﯾﺪ اﻟﮭﯽ ﺑﺎ ﻧﻈﺎﻣﺎت‬ ‫ﻣﺘﻨﻮّﻋﮫ ای ﮐﮫ ﻋﻘﻮل ﺑﺸﺮی در ادوار ﻣﺨﺘﻠﻔﮫء ﺗﺎرﯾﺨﯿّﮫ ﺑﺮای اداره ﻣﺆﺳّﺴﺎت‬ ‫ﺧﻮﯾﺶ اﯾﺠﺎد ﮐﺮده اﺳﺖ" ﺑﺎ ﻟﺤﻨﯽ ﻗﺎﻃﻊ ﺳﺨﻦ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ زﯾﺮا ﻣﺨﺎﻃﺒﺎن اﯾﻦ ﺗﻮﻗﯿﻊ‬ ‫ﺑﮫ ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ رﺳﺎﻟﺖ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ و ﺟﻼﻟﺖ ﻣﻘﺎم آن ﻣﻈﮭﺮ ﮐﺒﺮﯾﺎ و ﻧﻘﺶ ﺧﻼق‬ ‫آن ﻣﻨﺠﯽ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ در ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ ﻧﻈﺎﻣﺎت دﻧﯿﻮی و ﺷﮑﻮﻓﺎﯾﯽ ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻋﺮﻓﺎن و اﯾﻤﺎن و اﻃﻤﯿﻨﺎن دارﻧﺪ‪ .‬و دﻟﯿﻞ آﻧﮑﮫ ﭼﺮا ﻧﻤﯿﺘﻮان اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ را ﺑﺎ ھﯿﭽﯿﮏ از ﻧﻈﺎﻣﺎﺗﯽ ﮐﮫ ﻋﻘﻮل ﺑﺸﺮی ﺗﺄﺳﯿﺲ ﻧﻤﻮده ﻣﻘﺎﯾﺴﮫ ﮐﺮد آﻧﺴﺖ‬ ‫ﮐﮫ "ھﯿﭽﯿﮏ از اﻧﻈﻤﮫ ﻣﺨﺘﻠﻔﮫ و داﺋﻢ اﻟﺘّﻐﯿﯿﺮ ﺑﺸﺮی ﭼﮫ در ﮔﺬﺷﺘﮫ و ﭼﮫ در ﺣﺎل‬ ‫ﭼﮫ ﺷﺮﻗﯽ و ﭼﮫ ﻏﺮﺑﯽ ﻋﻼﺋﻢ ﻣﺸﺨّﺼﮫای ﮐﮫ ﺑﻮﺳﯿﻠﮫ آن ﺑﺘﻮان اﺳﺘﺤﮑﺎم اﺳﺎس‬ ‫و ﻗﺪرت ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻣﮑﻨﻮﻧﮫ در آﻧﮭﺎ را ﺳﻨﺠﯿﺪ‪ ،‬اراﺋﮫ ﻧﻤﯿﺪھﻨﺪ‪ ".‬ﻧﻈﺎﻣﺎت ﮔﺬﺷﺘﮫ و‬ ‫ﺣﺎل ﺑﺮاﺳﺎﺳﯽ ﮐﮫ ﺑﻨﯿﺎن ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ و ﺧﺼﺎﺋﺼﯽ ﮐﮫ دارا ھﺴﺘﻨﺪ آن ﭘﺎﯾﮫ و ﻣﺎﯾﮫ را‬ ‫ﻧﺪارﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﺎ ﻣﻮازﯾﻦ آﻧﮭﺎ ﺑﺘﻮان ﺧﺼﺎﺋﺺ و ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻧﻈﻤﯽ را ﺳﻨﺠﯿﺪ ﮐﮫ از ھﺮ‬ ‫ﻧﻈﺮ ﺟﺪﯾﺪ اﺳﺖ و ﺑﺮ اﺳﺎس ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و آﻣﻮزه ھﺎ و اﺻﻮل آن ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬار ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫ﻣﻌﻨﻮی ﭘﺎﯾﮫ ﮔﺬاری ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ذھﻦ آدﻣﯽ ﮐﮫ ﻣﺤﺎط ﺑﮫ ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن و ﻣﺘﺄﺛﺮ از‬ ‫ﺟّﻮ ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﺋﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ وﻗﺖ اﺳﺖ و ﻣﺤﺪودﯾﺖ ذاﺗﯽ ﮐﮫ دارد ﻧﻤﯿﺘﻮاﻧﺪ‬ ‫ﻧﻈﻤﯽ را ﺑﻨﯿﺎن ﻧﮭﺪ ﮐﮫ ھﯿﭻ ﻧﻘﺼﯽ ﻧﺪاﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮوﺳﺖ ﮐﮫ ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ‬ ‫ﻣﯿﻨﻮﯾﺴﺪ ﮐﮫ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﮐﮫ از ﺗﺮاوﺷﺎت ذھﻦ ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﺤﯿﻂ ﺑﺮ‬ ‫ﻋﺎﻟﻢ اﺳﺖ " ﺑﮭﯿﭽﻮﺟﮫ ﻣﻄﺎﺑﻖ ھﯿﭽﯿﮏ از آن ﺣﮑﻮﻣﺎت ﻧﺒﻮده‪ ،‬از ﻋﯿﻮب اﺻﻠﯿّﮫ و‬ ‫ﻓﻄﺮﯾّﮫ آﻧﺎن ﻋﺎری و ﻣﺒﺮّاﺳﺖ‪".‬‬ ‫ﯾﮏ ﺗﻔﺎوت ﻣﮭﻢ و ﭼﺸﻤﮕﯿﺮ ﮐﮫ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﺎ ھﻤﮫ ﻧﻈﺎﻣﺎت دﻧﯿﺎی ﮐﻨﻮﻧﯽ‬ ‫دارد آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ھﻤﮫ ﻧﻈﺎﻣﺎت ﻣﻮﺟﻮد در ﺣﺎل ﻓﺮورﯾﺰی ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬درﺳﺖ ﺑﺮ ﻋﮑﺲ‬ ‫آﻧﮭﺎ‪ ،‬اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ در ﺣﺎل رﺷﺪ و ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ اﺳﺖ و ﻣﺂﻻً از ﻣﯿﺎن ﺗﺸﻨﺠﺎت و‬ ‫آﺷﻔﺘﮕﯽ ھﺎی ﻧﻈﺎﻣﺎت در ﺣﺎل ﻓﺮورﯾﺰی ﺳﺮ ﺑﺮ ﺧﻮاھﺪ اﻓﺮاﺧﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﮐﺴﯽ‬ ‫ﺑﺨﻮاھﺪ ﺑﺪاﻧﺪ ﮐﮫ در دﻧﯿﺎی اﻣﺮوز ﭼﮫ آﺷﻔﺘﮕﯽ‪ ،‬ﭼﮫ درﮔﯿﺮی و ﭼﮫ ﻓﺮورﯾﺰی‬ ‫وﺟﻮد دارد ﮐﺎﻓﯽ اﺳﺖ اﺧﺒﺎر رﺳﺎﻧﮫ ھﺎی ﮔﺮوھﯽ را ﺑﺨﻮاﻧﺪ و ﺑﺸﻨﻮد و ﺑﺒﯿﻨﺪ‪.‬‬ ‫درﺣﺎﻟﯿﮑﮫ ﺳﯿﺎﺳﺘﻤﺪاران و رھﺒﺮان ﻣﺬھﺒﯽ ﺑﺎ ﺣﯿﺮت و ﭘﺮﯾﺸﺎﻧﯽ و ﻧﮕﺮاﻧﯽ ﺑﮫ‬ ‫آﺷﻔﺘﮕﯽ ھﺎ و ﻓﺮورﯾﺰی ھﺎ ﻧﮕﺎه ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و ﺧﻮد را در ﺣﻞ ﻣﺸﮑﻼت دﻧﯿﺎ ﻋﺎﺟﺰ‬ ‫ﻣﯽ ﺑﯿﻨﻨﺪ وﻟﯽ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺑﺎ ﺷﻮق و ﺷﻮر ﻓﺮاوان و ﺑﺎ ﻓﺪاﮐﺎری و از ﺧﻮد ﮔﺬﺷﺘﮕﯽ ﺑﮫ‬ ‫ﺑﻨﺎی اﺳﮑﻠﺖ ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺷﺐ و روز ﻣﺸﻐﻮل ھﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﭼﮫ آن را آﺧﺮﯾﻦ‬ ‫ﻣﻠﺠﺄ و ﭘﻨﺎه دﻧﯿﺎی ورﺷﮑﺴﺘﮫ و ﺳﻔﯿﻨﮫ ﻧﺠﺎت در درﯾﺎی ﭘﺮ ﺗﻼﻃﻢ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ‪ .‬ﻧﮑﺘﮫ‬ ‫ﻣﮭﻢ دﯾﮕﺮی ﮐﮫ ﺳﺰاوار اﺳﺖ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﮫ و ﺗﺄﻣﻞ اھﻞ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد آﻧﺴﺖ‬ ‫ﮐﮫ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ از ﻧﻔﺤﮫ رﺣﻤﺎﻧﯽ ﻧﺸﺄ ت ﻣﯽ ﮔﯿﺮد و آن را ﻣﺘﻤﺎﯾﺰ از ﻧﻈﺎﻣﺎﺗﯽ‬ ‫ﻣﯿﺴﺎزد ﮐﮫ ﻣﻮﻟﻮد اﻓﮑﺎر ﻣﺤﺪود ﺑﺸﺮی اﺳﺖ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو از ﻧﯿﺮوﺋﯽ ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ اﺳﺖ‬ ‫‪107‬‬


‫ﮐﮫ آن را ���ﺮ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻮاﻧﻊ ﻓﺎﺋﻖ ﻣﯽ ﺳﺎزد‪ .‬و ﺑﺎ ھﻤﮫ ﺳﺮﮐﻮﺑﯽ ھﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﺻﻮرت‬ ‫ﮔﺮﻓﺘﮫ و ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ھﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﺷﺪه و ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎﻧﯿﺎن دﻟﯿﺮ آن را از‬ ‫ﭘﯿﺮوزی ﻧﮭﺎﺋﯽ ﺑﺎز دارد‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ﺑﺎﻟﻤﺂل ﻣﻮﻓﻖ ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ ﮐﮫ ﺑﺮ روی‬ ‫ﺧﺮاﺑﯽ ھﺎ وﺧﺮاﺑﮫ ھﺎی ﻧﻈﺎﻣﺎت ﻓﺮﺳﻮده و ﻓﺮورﯾﺨﺘﮫ ﺟﮭﺎن ﮐﺎخ ﻣﺠﻠﻞ ﻧﻈﻢ ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ را ﺑﺎ ﻧﮭﺎﯾﺖ ﺷﮑﻮه ﻣﻨﺪی ﻣﺮﺗﻔﻊ ﺳﺎزﻧﺪ‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎور اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫اﯾﻦ آﺋﯿﻦ ﭘﺮﭼﻤﺪار ﻧﻈﻢ ﻧﻮﯾﻦ از ﯾﮏ ﻗﻮه ﺣﯿﺎﺗﯽ و ﻧﯿﺮوی ذاﺗﯽ ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ‬ ‫"ﮐﮫ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﺄﯾﻮس و ﻣﺘﺰﻟﺰل ﮐﻨﻮﻧﯽ ﻋﺎﻟﻢ ھﺮﮔﺰ ﻧﻤﯿﺘﻮاﻧﺪ آﻧﺮا اﻧﮑﺎر ﻧﻤﺎﯾﺪ" و ﺑﮫ‬ ‫ﺗﺤﺴﯿﻦ راد ﻣﺮدان و ﺧﺠﺴﺘﮫ زﻧﺎﻧﯽ ﻣﯽ ﭘﺮدازد ﮐﮫ ﺑﺮای ﺗﺄﺳﯿﺲ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﻗﺪ‬ ‫ﺑﺮاﻓﺮاﺷﺘﮫ اﻧﺪ‪" :‬ﻗﻮّه ﺣﯿﺎﺗﯿّﮫای ﮐﮫ ﺑﮫ وﺟﮫ اﺗﻢّ از ﻣﺆﺳّﺴﺎت اﺻﻠﯿّﮫ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ اﻋﻈﻢ‬ ‫داﺋﻢ اﻻﺗّﺴﺎع اﻟﮭﯽ ﻇﺎھﺮ ﻣﯿﺸﻮد ‪ ،‬ﻣﻮاﻧﻌﯽ را ﮐﮫ ﺷﮭﺎﻣﺖ و ﻋﺰم راﺳﺦ ﺑﺎﻧﯿﺎن‬ ‫ﻧﻈﻢ اداری آن ﻓﺎﺋﻖ آﻣﺪهاﻧﺪ ‪ ،‬ﺷﻌﻠﮫ ﻓﺮوزان اﻧﺠﺬاب ﮐﮫ ﺑﮑﻤﺎل ﺷﺪّت در ﻗﻠﻮب‬ ‫ﻣﺒﻠّﻐﯿﻦ ﺳﯿّﺎر ﻣﺸﺘﻌﻞ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺪارج ﺟﺎﻧﻔﺸﺎﻧﯽ و اﻧﻘﻄﺎﻋﯽ ﮐﮫ ﻣﺆﺳّﺴﯿﻦ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ‬ ‫ﻣﯽ ﭘﯿﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬وﺳﻌﺖ ﻧﻈﺮ و اﻣﯿﺪ واﺛﻖ و روح ﻧﺸﺎط اﻧﮕﯿﺰ و آﺳﺎﯾﺶ ﺧﺎﻃﺮ و‬ ‫ﭘﺎﮐﯽ ﻋﻤﻞ و اﻧﻀﺒﺎط ﮐﺎﻣﻞ و ﺗﻌﺎﺿﺪ وﯾﮕﺎﻧﮕﯽ ﺧﻠﻞ ﻧﺎﭘﺬﯾﺮی ﮐﮫ از ﻣﺪاﻓﻌﯿﻦ‬ ‫دﻟﯿﺮش ﺑﮫ ﻇﮭﻮر ﻣﻲ رﺳﺪ ‪ ،‬ﺗﻮاﻧﺎﺋﯽ و ﻟﯿﺎﻗﺘﯽ ﮐﮫ روح ﻧﺒّﺎﺿﺶ در ﺟﺬب ﻋﻨﺎﺻﺮ‬ ‫ﻣﺨﺘﻠﻔﮫ و ﺗﻄﮭﯿﺮ آﻧﮭﺎ از اﻧﻮاع ﺗﻌﺼّﺒﺎت و اﻣﺘﺰاﺟﺸﺎن درﻗﺎﻟﺐ ﺧﻮد ﻧﺸﺎن داده‬ ‫اﺳﺖ ‪ ،‬ﮐﻞّ آﯾﺎت ﻗﺪرﺗﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﺄﯾﻮس و ﻣﺘﺰﻟﺰل ﮐﻨﻮﻧﯽ ﻋﺎﻟﻢ ھﺮﮔﺰ‬ ‫ﻧﻤﯿﺘﻮاﻧﺪ آﻧﺮا اﻧﮑﺎر ﻧﻤﺎﯾﺪ‪".‬‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ اﯾﻦ ﺟﻤﻠﮫ ﻣﻌﺘﺮﺿﮫ را ﻋﺮض ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ اﮔﺮدر ﻃﻮل ﺗﺎرﯾﺦ در ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ و‬ ‫دﻧﯿﺎی اﺳﻼم ﺳﺎزﻣﺎن ھﺎﺋﯽ ﺑﺮای اداره اﻣﻮر ﯾﺎ ﺣﮑﻮﻣﺖ ھﺎﺋﯽ ﺑﺮای ﺣﮑﻤﺮاﻧﯽ ﺑﺮ‬ ‫ﺟﻤﮭﻮر ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪﻧﺪ ھﯿﭽﮑﺪام ﻣﺒﻨﺎی اﻟﮭﯽ ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ در ﮔﻔﺘﺎر‬ ‫ﺑﻨﯿﺎﮔﺬاران اﯾﻦ دو دﯾﻦ ﻧﮭﺎد ھﺎﺋﯽ ﺑﺮای اداره اﻣﻮرﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﻧﺸﺪه ﺑﻮد‪ .‬ﭘﺲ‬ ‫ﺑﯽﻋﻠﺖ ﻧﺒﻮد ﮐﮫ ﺣﮑﻮﻣﺖ ھﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺳﻼﻣﯽ و دﺳﺘﮕﺎه ﺳﻠﻄﮫ و ﺣﮑﻤﺮاﻧﯽ ﭘﺎپ‬ ‫از ﻟﻐﺰش‪ ،‬ﺧﻮدﮐﺎﻣﮕﯽ‪ ،‬ﺳﺘﻤﮕﺮی‪ ،‬اﻧﺤﺮاف از اﺻﻮل ﻣﻌﻨﻮی ﻣﺼﻮن ﻧﻤﺎﻧﺪﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﭼﻮن ﺧﻮد اﯾﻦ ﺳﯿﺴﺘﻢ ھﺎ را ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ‪ ،‬ﭘﺲ آﻧﭽﮫ ﺧﻮد ﻣﯽ ﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺪان ﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ در ﻧﻈﺮ داﺷﺖ ﻧﻈﻢ ﻧﻮﯾﻨﯽ ﮐﮫ رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ﺑﺮای رﺷﺪ ﺳﺎﻟﻢ ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺸﺮی‬ ‫و ﺑﺮوز ﻗﺎﺑﻠﯿﺎت ﻓﺮدی و دﺳﺘﮫ ﺟﻤﻌﯽ ﺑﮫ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ارزاﻧﯽ ﮐﺮده ﻋﻄﯿﮫ اﻟﮭﯽ‬ ‫اﺳﺖ ﮐﮫ در ﺗﺎرﯾﺦ ﻧﻈﺎﻣﺎت ﻣﺪﻧﯽ دﻧﯿﺎ ﺳﺎﺑﻘﮫ ﻧﺪارد‪ .‬ﺑﺸﺮرا از ﻇﻠﻢ ھﺎ‪ ،‬ﯾﮑﮫ ﺗﺎزی‬ ‫ھﺎ‪ ،‬ﻗﺪرت ﻃﻠﺒﯽ ھﺎ‪ ،‬رﻗﺎﺑﺖ ھﺎ و ﺟﻨﺎﯾﺖ ھﺎی ﻃﻮﻻﻧﯽ ﻧﻈﺎﻣﺎت ﺣﮑﻮﻣﺘﮕﺮان‬ ‫ﻧﺠﺎت ﻣﯽ دھﺪ‪ .‬ﺟﻮھﺮآن ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﻣﻌﻨﻮی و ﺗﺤﻘﻖ آرﻣﺎن ھﺎی اﻧﺴﺎﻧﺪوﺳﺘﯽ و ﺣﻔﻆ‬ ‫اﺗﺤﺎد ﺟﮭﺎﻧﯽ و ھﻤﺂھﻨﮕﯽ ﺳﯿﺎﺳﯽ اﺳﺖ‪ .‬آﻧﭽﮫ ﮐﮫ ﻣﺎ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ از ﻧﮭﺎد ھﺎی‬ ‫ﻣﻠﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﻓﻘﻂ ﺧﻄﻮط ﮐﻠﯽ آﻧﮭﺎرا‬ ‫ﺗﺮﺳﯿﻢ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ و ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﯿﻢ ﺷﮑﻞ ﻧﮭﺎﯾﯽ و ﺷﮑﻮﻓﺎﯾﯽ آﺗﯽ و ﺟﻠﻮه ﺧﯿﺮه ﮐﻨﻨﺪه‬ ‫آﻧﮭﺎرا ﺑﻄﻮر ﮐﺎﻣﻞ ﺗﺼﻮﯾﺮ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‪ .‬ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﮫ‪ ،‬آﻧﭽﮫ ﮐﮫ ﻣﺎ در ﻣﻮرد ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل‬ ‫اﻋﻈﻢ و وﻇﺎﺋﻒ و ﮐﺎر ﮐﺮد آن در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﻣﯽ ﺧﻮاﻧﯿﻢ و ﻣﯽ داﻧﯿﻢ در ﺣﺪ‬ ‫‪108‬‬


‫درک زﻣﺎﻧﮫ و روﻧﺪ ﺟﺎﻣﻌﮫ اﺳﺖ‪ .‬وﻟﯽ وﻗﺘﯽ اﯾﻦ ﻧﻈﺎم از ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺸﮑﯿﻼت ﺑﮭﺎﺋﯽ‬ ‫ﻓﺮاﺗﺮ رود و ﺑﺼﻮرت ﻧﻈﻢ ﻧﻮﯾﻦ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺗﺒﻠﻮر ﯾﺎﺑﺪ ﻗﮭﺮاً ﻧﺤﻮه ﮐﺎر و ﻣﺴﺌﻮﻟﯿﺖ‬ ‫ھﺎی ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﺗﻐﯿﯿﺮاﺗﯽ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ و ﺑﺴﯿﺎری از اﻣﻮری ﮐﮫ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ‬ ‫ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﺑﺪان رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﺑﮫ ﻧﮭﺎد ھﺎی ﻣﻠﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ واﮔﺬار‬ ‫ﻣﯿﺸﻮد‪ .‬ﭘﺲ ھﻨﻮز زود اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺘﻮاﻧﯿﻢ در ﻣﻮرد ﺷﮑﻮھﻤﻨﺪی ﻧﻈﺎم آﺗﯽ اﻇﮭﺎر‬ ‫ﻧﻈﺮ ﮐﻨﯿﻢ و اھﻤﯿﺖ آن را در ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ در ﻧﻈﺎﻣﺎت دﻧﯿﺎ ﻧﺸﺎن دھﯿﻢ ‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ‬ ‫رﺑﺎﻧﯽ در ﻣﻮرد ﻧﻈﻢ ﻧﻮﯾﻦ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﻓﺮاﺗﺮ از ﺗﺼﻮر اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان درﻋﺼﺮ‬ ‫ﺣﺎﺿﺮ اﺳﺖ ﻧﮑﺘﮫ ای را ﺑﯿﺎن ﻣﯽ دارد ﮐﮫ در ﺧﻮر ﺗﻔﮑﺮ اﺳﺖ‪" :‬ادﻋﺎی اﺣﺎﻃﮫ‬ ‫ﺑﺮ ﮐﻠﯿﮫ ﻣﻔﺎھﯿﻢ ﻧﻈﻢ ﻓﺨﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﺮای وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﯾﺎ درک اھﻤﯿﺖ آن‬ ‫در اﯾﻦ ﺑﺮھﮫ از زﻣﺎن ﺣﺘﯽ از ﺟﺎﻧﺐ ﭘﯿﺮوان ﺛﺎﺑﺖ ﻗﺪم اﻣﺮش ﺣﺮﮐﺘﯽ ﻣﺘﮭﻮراﻧﮫ‬ ‫ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯿﺸﻮد و ﮐﻮﺷﺶ در ﺗﺼﻮر ھﻤﮫ اﻣﮑﺎﻧﺎت و ﺗﺼﺮﻓﺎﺗﺶ و اﺣﺼﺎء‬ ‫ﺑﺮﮐﺎت آﯾﻨﺪه اش ﯾﺎ ﺗﺼﻮﯾﺮ ﺷﮑﻮه و ﺟﻼل ﻣﻘﺪر آن ﺣﺘﯽ در اﯾﻦ ﻣﺮﺣﻠﮫ ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﮫ‬ ‫در ﺗﮑﺎﻣﻞ ﺣﯿﺎت اﻧﺴﺎن اﻗﺪاﻣﯽ ﻋﺠﻮﻻﻧﮫ ﺑﺸﻤﺎر ﻣﯽ رود‪) ".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ھﺪف ﻧﻈﻢ‬ ‫ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ص ‪( 12‬‬

‫ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ اﯾﻦ ﺳﺆال ﺑﺮای ﺑﺴﯿﺎری ﻣﻄﺮح ﮔﺮدد ﮐﮫ ﭼﮕﻮﻧﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﺎ وﺟﻮد‬ ‫ﺳﺮﮐﻮﺑﯽ ھﺎ‪ ،‬ﻇﻠﻢ ھﺎ‪ ،‬ﻣﺤﺮوﻣﯿﺖ ھﺎ‪ ،‬ﻗﺘﻞ و ﺿﺮب و زﻧﺪان ﺗﻮاﻧﺴﺘﮫ دوام ﯾﺎﺑﺪ و‬ ‫ﻋﻼوه ﺑﺮ آن در ﭘﮭﻨﮫ ﮔﯿﺘﯽ ﮔﺴﺘﺮﺷﯽ ﺣﯿﺮت اﻧﮕﯿﺰ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﺳﺆال ﺑﺮای ﺟﻨﺎب‬ ‫ﻓﺮﯾﺪون آدﻣﯿﺖ ﺗﺎرﯾﺨﻨﻮﯾﺲ ﻧﯿﺰ ﻣﻄﺮح ﺑﻮد و اﻇﮭﺎر ﺷﮕﻔﺘﯽ ﻧﻤﻮد ﮐﮫ ﭼﮕﻮﻧﮫ آﺋﯿﻦ‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﺎ وﺟﻮد اﯾﻦ ھﻤﮫ ﺳﺮﮐﻮﺑﯽ و ﻗﺘﻞ و ﮐﺸﺘﺎر دوام ﯾﺎﻓﺘﮫ‪ .‬ﭼﻮن ﺷﻨﺎﺧﺘﯽ از اﯾﻦ‬ ‫ﻇﮭﻮر اﻟﮭﯽ ﻧﺪاﺷﺖ اﻇﮭﺎر ﻧﻤﻮد ﮐﮫ اﺣﺘﻤﺎﻻً ﺳﯿﺎﺳﺖ اﻧﮕﻠﯿﺲ ﭘﺸﺘﯿﺒﺎن آﻧﺴﺖ‪ .‬وﻟﯽ‬ ‫دﻟﯿﻠﯽ ﮐﮫ در اﯾﻦ اﻧﺘﺴﺎب آورده ﺑﻮد از ﻧﻈﺮ ﺗﺎرﯾﺨﯽ درﺳﺖ ﻧﺒﻮد و ﺑﺎﻋﺚ ﺧﺠﻠﺖ‬ ‫او ﮔﺮدﯾﺪ ازاﯾﻨﺮو ﺣﺮف ﺧﻮد را ﭘﺲ ﮔﺮﻓﺖ وﻟﯽ ﻣﺴﺘﻤﺴﮑﯽ ﺑﺮای ﻣﺨﺎﻟﻔﺎن ﺑﯽ‬ ‫وﺟﺪان ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ اﮔﺮ ﺟﻨﺎب آدﻣﯿﺖ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﮫ و ﻣﺤﻘﻘﺎﻧﮫ در ﻣﻮرد اﯾﻦ ﻇﮭﻮر‬ ‫ﺻﻤﺪاﻧﯽ و آﺋﯿﻦ ﯾﺰداﻧﯽ ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﻮد ﺑﺪﯾﻦ ﻧﺘﯿﺠﮫ ﻣﯿﺮﺳﯿﺪ ﮐﮫ اﯾﻦ آﺋﯿﻦ رﯾﺸﮫ‬ ‫در ﻋﺎﻟﻢ ﻋِﻠﻮی دارد ﻧﮫ در ﺳﯿﺎﺳﺖ ھﺎی ﮐﺜﯿﻒ اﻣﺮوزی‪.‬ھﺮ ﭼﻨﺪ ﻣﺨﺎﻟﻔﺎن ﺳﻌﯽ‬ ‫دارﻧﺪ ﺑﺎ ﺗﮭﻤﺖ ﺳﺎزی و دروغ ﭘﺮاﮐﻨﯽ و اﻓﺘﺮا ﮔﻮﯾﯽ اذھﺎن ﻋﻤﻮم را ﻣﺨﺪوش و‬ ‫ﻣﺴﻤﻮم ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ اﯾﻦ ﻇﮭﻮر را اﻧﮑﺎر ﮐﻨﻨﺪ وﻟﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺪاﻧﻨﺪ ﮐﮫ ﻗﻠﻢ ھﻤﯿﺸﮫ در‬ ‫دﺳﺖ دﺷﻤﻦ ﻧﺨﻮاھﺪ ﺑﻮد و ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻣﻌﻠﻮم ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ و اﯾﻦ دروﻏﮕﻮﯾﺎن‬ ‫در ﭘﯿﺸﮕﺎه ﺗﺎرﯾﺦ ﻣﺤﮑﻮم ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ در ﺗﻮﻗﯿﻌﯽ ﮐﮫ ﻧﻘﻞ ﺷﺪ ﺑﺪﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ اﺷﺎره ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ "روح ﻗﺪﺳﯽ‬ ‫اﻟﮭﯽ" اﺳﺖ " ﮐﮫ ﺑﮫ ھﯿﮑﻞ اﻣﺮ )آﺋﯿﻦ( ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺂءاﻟﻠّﮫ ﻧﻔﺤﮫء ﺣﯿﺎت ﻣﯽﺑﺨﺸﺪ‪".‬‬ ‫ﭘﺲ اﯾﻦ ﺳﺮّ ﻣﮑﺘﻮم ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽ ﮔﺮدد ﮐﮫ ﭼﺮا آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎءاﷲ در ﻣﯿﺎن ﺗﺸﻨﺠﺎت و‬ ‫آﺷﻔﺘﮕﯽ ھﺎی دﻧﯿﺎی ﺳﯿﺎﺳﺖ زده و ﻓﺮواﻓﺘﺎده و ﺑﺎ وﺟﻮد دﺳﯿﺴﮫ ھﺎ و ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ھﺎ‬ ‫وﻇﻠﻢ ھﺎ و ﻣﺤﺮوﻣﯿﺖ ھﺎ ﺗﻮاﻧﺴﺘﮫ اﺻﺎﻟﺖ و ﻗﻮت ذاﺗﯽ ﺧﻮد را ﺣﻔﻆ ﮐﻨﺪ و ﺑﺎ ﺷﻮر‬ ‫‪109‬‬


‫و ﺷﻮق و اﻧﺮژی روزاﻓﺰون ﺑﺴﻮی ھﺪف ﻣﺘﻌﺎﻟﯽ در ﺟﮭﺖ اﺳﺘﻘﺮار ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ ﭘﯿﺶ رود‪ .‬در دﻧﺒﺎﻟﮫ آن ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﻋﺎﻟﻢ ﭘﺮ ﺷﻮر و ھﯿﺠﺎن‪ ،‬ﭘﺮﻧﺸﺎط‬ ‫واﻧﻀﺒﺎط‪ ،‬ﺑﺎ ھﻤﺪﻟﯽ و اﺗﺤﺎد ﺑﮭﺎﺋﯽ را " ﺑﺎ اﻟﻢ و ﻓﻐﺎن و ﺧﻮد ﺧﻮاھﯽ و ﺟﮭﺎﻟﺖ و‬ ‫ﺗﻌﺼّﺐ و ﻣﺮارت و ﻧﻔﺎق و ﺷﺮارت دﻧﯿﺎی رﻧﺠﻮر و ﭘﺮ آﺷﻮب" ﻣﻘﺎﯾﺴﮫ ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ‬ ‫ﺗﺎ ﺑﺤﺪی ﮐﮫ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ‪ " :‬ﺧﻮف و ھﺮاس ﻗﺎ ﺋﺪﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ را ﻣﻌﺬّب ﺳﺎﺧﺘﮫ و‬ ‫اﻗﺪاﻣﺎت ﺳﯿﺎﺳﯿّﻮن ﺣﯿﺮت زده و ﺑﯽ ﺑﺼﺮ را ﻋﻘﯿﻢ و ﺑﻼ اﺛﺮ ﮔﺬاﺷﺘﮫ اﺳﺖ‪".‬‬ ‫ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺑﮫ ﻧﯿﮑﯽ ﻣﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﺳﯿﺎﺳﯿﻮن ﺑﯽ ﺑﺼﺮ و ﻣﺮدم ﭘﺮ ﺑﻐﺾ و ﮐﯿﻨﮫ‬ ‫و ﺑﺪﺑﯿﻨﯽ و اﻧﺘﻘﺎم ﺟﻮﯾﯽ ﭘﺮ ﺷﺮر ﺑﻼﺧﺮه اروﭘﺎ را دﭼﺎر ﻓﺎﺟﻌﮫ ای ﻏﻢ اﻓﺰا ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﻧﻤﻮد‪ .‬ﭼﮫ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪ " :‬ﻣﻠﻞ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﺿﻐﯿﻨﮫ و ﻋﺪوان و از ھﻢ‬ ‫ﺧﺎﺋﻒ و ھﺮاﺳﺎن‪ .‬ﻓﯽ اﻟﺤﻘﯿﻘﮫ ھﺮج و ﻣﺮج و ﻓﺴﺎد و ﻋﺪم اﯾﻤﺎن اﺳﺎس ﺗﻤﺪّن‬ ‫ﻣﺘﺰﻋﺰع ﻋﺎﻟﻢ را ﺑﮫ ﺻﻮب ﻓﻨﺎ و ﻧﯿﺴﺘﯽ ﺳﻮق ﻣﯿﺪھﺪ‪ ".‬ھﻤﺎﻧﮕﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﺷﻮﻗﯽ‬ ‫رﺑﺎﻧﯽ درﺳﺎل ‪ 1931‬ﻣﯿﻼدی در ﺗﻮﻗﯿﻊ "ھﺪف ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ" ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﮐﺮده‬ ‫ﺑﻮدﻧﺪ ﺟﻨﮓ ﺟﮭﺎﻧﯽ دوم ﺑﺎ ھﻤﮫ ﺗﻠﻔﺎت ﺟﺎﻧﯽ و ﺿﺎﯾﻌﺎت ﻣﺎﻟﯽ و ﻧﺎراﺣﺘﯽ رواﻧﯽ و‬ ‫ﻧﺎﺑﻮدی و ﺧﺮاﺑﯽ ﺑﻮﻗﻮع ﭘﯿﻮﺳﺖ‪.‬‬ ‫ھﻤﺎﻧﮕﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﮔﻔﺘﮫ ﺷﺪ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﮫ ﮔﻮﻧﮫ اﯾﺴﺖ ﮐﮫ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ زﻣﯿﻨﮫ را‬ ‫ﺑﺮای روﯾﺶ و ﭘﺮورش اﺳﺘﻌﺪاد ﻋﻘﻼﻧﯽ و روﺣﺎﻧﯽ اﺑﻨﺎء اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻓﺮاھﻢ آورد‪.‬‬ ‫ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ در ﺻﺪد ﺗﺄﺳﯿﺲ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺑﺮ اﺳﺎس وﺣﺪت در ﮐﺜﺮت اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ‬ ‫ﮐﮫ ھﺮﻓﮑﺮ و اﯾﺪه اﮔﺮ ﺳﺎزﻧﺪه و ﺑﺮازﻧﺪه ﺑﺎﺷﺪ از آن اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽ ﮔﺮدد و ﻣﻮرد‬ ‫اﺳﺘﻘﺒﺎل ﻗﺮار ﻣﯽ ﮔﯿﺮد‪ .‬ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﯽ اﯾﺪه ھﺎ وﻧﻈﺮ ھﺎ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﻣﻀﺮ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ‬ ‫ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻔﯿﺪ اﺳﺖ و ﺑﺮ ﻏﻨﺎی ﻓﺮھﻨﮕﯽ و ﺑﺎروری ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﮑﺮی‬ ‫ﻣﯽاﻓﺰاﯾﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ "ﺑﺎرﻗﮫ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺷﻌﺎع ﺳﺎﻃﻊ از ﺗﺼﺎدم‬ ‫اﻓﮑﺎراﺳﺖ‪ ".‬ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﻈﺎم آﯾﻨﺪه ﺑﮫ ﮔﻮﻧﮫ اﯾﺴﺖ ﮐﮫ ھﺮ ﮔﺮوھﯽ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﻗﺪ ﻋﻠﻢ‬ ‫ﮐﻨﺪ و ﺑﺮای رﺳﯿﺪن ﺑﮫ ﻗﺪرت و ﺣﮑﻮﻣﺖ ﺑﮭﺮ وﺳﯿﻠﮫ ای ﻣﺘﻮﺳﻞ ﺷﻮد و ﮔﺎه‬ ‫ارﺗﮑﺎب ﺑﮫ ﺟﻨﺎﯾﺎت را از ﻣﻘﺘﻀﯿﺎت ﺑﺪاﻧﺪ‪ .‬اﺷﮑﺎل در ﺗﻼش ﺑﺮای ﮐﺴﺐ ﻗﺪرت و‬ ‫رﺳﯿﺪن ﺑﮫ ﺣﮑﻮﻣﺖ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻓﺎﺟﻌﮫ آﻓﺮﯾﻦ اﺳﺖ واﻻ داﺷﺘﻦ آراء و آرﻣﺎن ھﺎی‬ ‫ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺑﺎﻋﺚ اﻋﺘﻼء ﻓﮑﺮی‪ ،‬ﻏﻨﺎء ﻓﺮھﻨﮕﯽ و ﻋﻠﻮﯾﺖ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬اﺧﺘﻼف ﺑﺪو ﻗﺴﻢ اﺳﺖ‪ .‬ﯾﮏ اﺧﺘﻼف ﺳﺒﺐ اﻧﮭﺪام اﺳﺖ و‬ ‫آن ﻧﻈﯿﺮ اﺧﺘﻼف ﻣﻠﻞ ﻣﺘﻨﺎزﻋﮫ و ﺷﻌﻮب ﻣﺘﺒﺎرزه ﮐﮫ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ را ﻣﺤﻮ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪.‬و‬ ‫اﯾﻦ ﻣﺬﻣﻮم اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ اﺧﺘﻼف دﯾﮕﺮ ﮐﮫ ﻋﺒﺎرت از ﺗﻨﻮع اﺳﺖ آن ﻋﯿﻦ ﮐﻤﺎﻟﺴﺖ و‬ ‫ﺳﺒﺐ ﻇﮭﻮر ﻣﻮھﺒﺖ اﻟﮭﯽ‪) ".‬ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‪ ،‬ﺟﻠﺪ ﺳﻮم‪ ،‬ص ‪(116‬‬ ‫���ﺲ ﺟﻮ ﮐﻠﯽ دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه ﺑﺎ دﻧﯿﺎی اﻣﺮوز ﺗﻔﺎوﺗﯽ ﭼﺸﻤﮕﯿﺮ دارد‪ .‬دﯾﮕﺮ اﯾﺪه ھﺎ و‬ ‫ﻧﻈﺮ ھﺎ و اﻓﮑﺎر و آراء ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ اﺻﻄﮑﺎک ﻧﻤﯽﯾﺎﺑﻨﺪ و در ﻣﻘﺎﺑﻞ ھﻢ ﻗﺮار‬ ‫ﻧﻤﯽﮔﯿﺮﻧﺪ و ﺑﮫ زور آزﻣﺎﯾﯽ و ﻏﻠﺒﮫ ﺑﺮ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﻧﻤﯽﭘﺮدازﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﮫ ھﺮ ﯾﮏ ﺑﮫ‬ ‫‪110‬‬


‫ﺳﮭﻢ ﺧﻮد در رﺷﺪ ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﺑﮭﺒﻮد وﺿﻊ اﻗﺘﺼﺎدی و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﮐﻤﮏ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺎ ﺟﻠﻮه دﻣﮑﺮاﺳﯽ وﺟﻮد اﺣﺰاب را ﻻزم ﻣﯽ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ از اﺳﺘﺒﺪاد و ﯾﮏ ﺳﻮﻧﮕﺮی‬ ‫ﺟﻠﻮ ﮔﯿﺮی ﺷﻮد‪ ،‬اﻓﮑﺎر و آرﻣﺎن ﻣﺮدم در ﮐﺎﻧﺎل ﺣﺰﺑﯽ ﺷﮑﻞ ﮔﯿﺮد‪ .‬وﻟﯽ در دﻧﯿﺎی‬ ‫آﯾﻨﺪه ﻣﺬاﮐﺮات درﻣﺠﺎﻟﺲ ﻣﻠﯽ ﺑﺎ روش ﻣﺸﻮرت ﺻﻮرت ﻣﯽ ﮔﯿﺮد ﻧﮫ ﺟﺪل‪ ،‬ﮐﮫ‬ ‫ﺣﺰب ﻣﻮاﻓﻖ و ﻣﺨﺎﻟﻒ وﺟﻮد داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ و در ﻣﻘﺎﺑﻞ ھﻢ ﻗﺮار ﮔﯿﺮﻧﺪ‪ .‬ﺑﯿﺎﻧﯽ از‬ ‫ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ را ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ آن دارد ﮐﮫ ﻧﻈﺎم دﻧﯿﺎی آﺗﯽ ﮐﮫ آﺋﯿﻦ‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ ﭘﺮﭼﻤﺪار آن اﺳﺖ ﯾﮏ ﻧﻈﺎم ﻣﺪﻧﯽ ﻓﺮاﺳﻮی اﺧﺘﻼﻓﺎت ﻣﺬھﺒﯽ و‬ ‫ﺑﺮﺧﻮردھﺎی اﺣﺰاب ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﺗﻌﺼﺒﺎت ﻧﮋادی و ﻣﻠﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ درﺑﺎره‬ ‫ﻧﻈﺎم آﺗﯽ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬در آن ﺗﻤﺎﻣﯽ ﻣﻠﻞ و ﻧﮋادھﺎ و ادﯾﺎن و ﻃﺒﻘﺎت ﺑﻄﻮر ﮐﺎﻣﻞ‬ ‫و ﺑﺮای ھﻤﯿﺸﮫ ﻣﺘﺤﺪ ﮔﺮدﻧﺪ و ﺧﻮد ﻣﺨﺘﺎری ﻣﻤﺎﻟﮏ اﻋﻀﺎی آن و ھﻤﭽﻨﯿﻦ‬ ‫آزادی ﺷﺨﺼﯽ واﺑﺘﮑﺎرات ﻓﺮدی ﻣﻨﺠﺰاً ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﺎﻧﺪ‪".‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ اﺳﺎﺳﯽ را ﺑﻨﯿﺎن ﮔﺬاﺷﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﻧﺒﺮد اﯾﺪﺋﻮﻟﻮژی ھﺎی ﺳﯿﺎﺳﯽ‬ ‫وﺑﺮﺧﻮرد ﺗﺌﻮﻟﻮژی ھﺎی ﻋﻘﯿﺪﺗﯽ ﭘﺎﯾﺎن ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬و ھﺮﻧﻮع ﺑﺎرﻗﮫ ﻓﮑﺮﺑﮑﺮ ﻣﻐﺘﻨﻢ‬ ‫ﺷﻤﺮده ﺷﻮد‪ ،‬و ھﺮ اﻧﮑﺸﺎف روﺣﺎﻧﯽ ﺑﺮرﺷﺪ ﻣﻌﻨﻮی ﺑﯿﻔﺰاﯾﺪ‪ .‬ﺑﺮﺧﻮردھﺎی ﻣﺬھﺒﯽ‬ ‫و ﻧﺒﺮد ھﺎی اﯾﺪﺋﻮ ﻟﻮژی ھﺎ ی ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺑﻌﻠﺖ ﻋﺪم رﺷﺪ روﺣﺎﻧﯽ و ﺑﻠﻮغ ﻓﮑﺮی‬ ‫ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻮن آدﻣﯽ ﺑﮫ ﺑﻠﻮغ روﺣﺎﻧﯽ و ﻋﻘﻼﻧﯽ واﺻﻞ ﮔﺮدد و ﺑﮫ ﻣﺮﺣﻠﮫ ای‬ ‫ﺑﺎﻻ ﺗﺮ ارﺗﻘﺎ ﯾﺎﺑﺪ و ﺑﮫ دﻧﯿﺎی دﯾﮕﺮ ﮔﺎم ﮔﺬارد ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﯽ اﻧﺪﯾﺸﮫ ھﺎ و راه ﺣﻞ ھﺎ‬ ‫ﻣﺸﮑﻞ آﻓﺮﯾﻦ ﻧﯿﺴﺖ و ﺑﺎ ﻓﺎﺟﻌﮫ ﻗﺮﯾﻦ ﻧﺨﻮاھﻨﺪ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﮫ ﻧﻤﻮدار رﺷﺪ روﺣﺎﻧﯽ و‬ ‫ﺑﻠﻮغ ﺳﯿﺎﺳﯽ اﺳﺖ‪ .‬زﯾﺮا ﺗﻔﺎوت ﺑﺎ ﺗﻀﺎد ﯾﮑﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﺗﻔﺎوت در اﻧﺪﯾﺸﮫ ﻧﻤﻮدار آن‬ ‫اﺳﺖ ﮐﮫ ھﺮ ﯾﮏ ﺑﮫ ﺟﻨﺒﮫ ای ﻧﮕﺮﯾﺴﺘﮫ و ﻧﻤﺎﯾﯽ را دﯾﺪه و ﭼﻮن ﺟﻤﻊ ﮔﺮدد ﺣﻘﯿﻘﺖ‬ ‫ﮐﻠﯽ ﺑﮭﺘﺮ ﻧﻤﻮدار ﺷﻮد‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺎﯾﺪ از ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﯽ اﻧﺪﯾﺸﮫ ھﺎ اﺳﺘﻘﺒﺎل ﮐﺮد‬ ‫ورھﻨﻤﻮدھﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ را راه ﮔﺸﺎ ﯾﺎﻓﺖ‪.‬‬ ‫ھﺮ ﭼﻨﺪ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺧﻮاﺳﺘﺎر ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ در ﮐﻞ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﻈﺎﻣﺎت دﻧﯿﺎی ﮐﻨﻮﻧﯽ‬ ‫اﺳﺖ وﻟﯽ در ﺻﺪد ھﺪم ﺑﻨﯿﺎن آن ھﺎ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﻣﯽ ﺧﻮاھﺪ آن ھﺎ را ارﺗﻘﺎ دھﺪ و‬ ‫ﺗﺤﻮل ﺑﺨﺸﺪ و ﺑﮫ ﻣﺮﺣﻠﮫ ای ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺳﻮق دھﺪ‪ .‬ﺑﮫ ﻋﺒﺎرﺗﯽ دﯾﮕﺮ ﯾﮏ ﺣﺎﻟﺖ‬ ‫ﺗﮑﺎﻣﻠﯽ دارد ﻧﮫ ﺗﻌﺎرﺿﯽ‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﻗﺼﺪ‬ ‫ﻧﺪارد ﮐﮫ اﺳﺎس اﺟﺘﻤﺎع ﻣﻮﺟﻮد را ﻣﺘﻼﺷﯽ ﺳﺎزد ﺑﻠﮑﮫ ﻣﯿﺨﻮاھﺪ ﺑﻨﯿﺎﻧﺶ را‬ ‫وﺳﻌﺖ ﺑﺨﺸﺪ و ﻣﺆﺳﺴﺎت آن را ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ و ﻣﻮاﻓﻖ ﺑﺎ اﺣﺘﯿﺎﺟﺎت دﻧﯿﺎﯾﯽ داﺋﻢ‬ ‫اﻟﺘﻐﯿﺮ دوﺑﺎره ﺷﮑﻞ دھﺪ‪ .‬ﺑﺎ ھﯿﭻ ﭘﯿﻮﻧﺪی ﺗﻌﺎرض ﻧﺪارد و ﺑﮫ ﺗﻀﻌﯿﻒ ھﯿﭻ‬ ‫ﺗﺒﻌﯿﺘﯽ ﻧﻤﯽﭘﺮدازد‪) ".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ھﺪ ف ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ص ‪ (24‬و در ﻋﯿﻦ ﺣﺎل‪،‬‬ ‫آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺗﻨﮓ ﻧﻈﺮی ھﺎی ﻋﻘﯿﺪﺗﯽ ﭼﮫ ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﭼﮫ ﻣﺬھﺒﯽ ﮐﮫ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﮫ‬ ‫ﺗﻌﺼﺒﺎت واﭘﺴﮕﺮاﺋﯽ واﻧﺠﻤﺎد ﻓﮑﺮی ﻣﯽ ﮔﺮدد را رد ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﻣﺮدﻣﺎن را ﺑﮫ‬ ‫ﺑﻠﻨﺪ ﻧﻈﺮی و اﺳﺘﻘﺒﺎل از ﻧﻮآوری دﻋﻮت ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪:‬‬ ‫‪111‬‬


‫" ﭘﯿﺎم ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ اﺳﺎﺳﺎً ھﺮ ﻧﻮع ﻣﺤﺪودﯾﺖ ﻓﮑﺮی‪ ،‬ﺗﻨﮓ ﻧﻈﺮی و ﺗﻌﺼﺐ‬ ‫را ﻣﺤﮑﻮم ﻣﯿﮑﻨﺪ‪ .‬اﮔﺮ آﻣﺎل دﯾﺮﯾﻦ و ﻣﺆﺳﺴﺎت دﯾﺮ ﭘﺎی ﭘﯿﺸﯿﻦ ﻣﻌﯿﺎرھﺎی‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﻗﻮاﻋﺪ ﻣﺬھﺒﯽ دﯾﮕﺮ ﻣﺮوج ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﮐﺎﻓﮫ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ و‬ ‫اﺣﺘﯿﺎﺟﺎت ﺑﺸﺮﯾﺖ داﺋﻢ اﻟﺘﮑﺎﻣﻞ را ﺗﮑﺎﻓﻮ ﻧﻤﯿﮑﻨﻨﺪ ﺑﮕﺬار ﺑﮫ ﻃﺎق ﻧﺴﯿﺎن ﺳﭙﺮده‬ ‫ﺷﻮﻧﺪ و ﻣﺘﺮوک و ﻓﺮاﻣﻮش ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬ﭼﺮا در دﻧﯿﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﺗﺎﺑﻊ ﻗﺎﻧﻮن ﻟﻦ ﯾﺘﻐﯿﺮ ﺗﺒﺪﯾﻞ‬ ‫اﺳﺖ اﯾﻦ ﻋﻘﺎﯾﺪ و ﻗﻮاﻋﺪ ﺑﺎﯾﺪ از اﯾﻦ زوال ﮐﮫ ھﺮ ﻣﺆﺳﺴﮫ ﺑﺸﺮی را ﺑﺎﻟﻤﺂل‬ ‫ﺷﺎﻣﻞ ﻣﯿﺸﻮد ﻣﺴﺘﺜﻨﯽ ﮔﺮدد‪ .‬زﯾﺮا ﻣﻌﯿﺎر ھﺎی ﻗﺎﻧﻮن و ﺗﺌﻮرﯾﮭﺎی ﺳﯿﺎﺳﯽ و‬ ‫اﻗﺘﺼﺎد ی ﺻﺮﻓﺎً ﺑﻤﻨﻈﻮر ﺣﻔﻆ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺗﻨﻈﯿﻢ و ﺗﺪوﯾﻦ ﮔﺸﺘﮫ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﮫ‬ ‫آﻧﮑﮫ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮﯾﺖ ﺑﺮای ﺣﻔﻆ اﺻﺎﻟﺖ آﺋﯿﻦ و اﺻﻮﻟﯽ ﺧﺎص ﻗﺮﺑﺎﻧﯽ ﮔﺮدد‪".‬‬ ‫)ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ھﺪ ف ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺻﺺ ‪(25-26-‬‬

‫وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ و اﺗﺤﺎد ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺸﺮی و ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ ﻓﺮزﻧﺪان آدﻣﯽ ﮐﮫ آﺋﯿﻦ‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻣﺮوج آﻧﺴﺖ را ﺑﺮﺧﯽ ﺑﻌﻠﺖ ﻧﺎداﻧﯽ ﯾﺎ ﻧﺎآﮔﺎھﯽ ﺑﻌﻨﻮان ﺟﮭﺎن وﻃﻨﯽ ﻣﻮرد‬ ‫ﺳﻮء ﺗﻌﺒﯿﺮ ﻗﺮار داده اﻧﺪ و آن را درﺗﻌﺎرض ﺑﺎ ﻣﯿﮭﻦ دوﺳﺘﯽ ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻧﻤﻮده اﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺑﺎ ﺑﯿﺎﻧﯽ رﺳﺎ و زﺑﺎﻧﯽ ﮔﻮﯾﺎ روﺷﻦ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‬ ‫ﺗﻌﺎرﺿﯽ ﺑﺎ وﻃﻦ دوﺳﺘﯽ ﻧﺪارد‪ ،‬ﭼﮫ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪ :‬آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ " ﻗﺼﺪ ﻧﺪارد ﺷﻌﻠﮫ‬ ‫ﻣﯿﮭﻦ ﭘﺮﺳﺘﯽ راﺳﺘﯿﻦ و ﺧﺮد ﻣﻨﺪاﻧﮫ را در دﻟﮭﺎی ﻧﻔﻮس ﺧﺎﻣﻮش ﺳﺎزد ﯾﺎ ﻧﻈﺎم‬ ‫اﺳﺘﻘﻼل ﻣﻠﯽ را ﮐﮫ ﺑﺮای ﻣﻔﺎﺳﺪ و ﻣﻌﺎﯾﺐ ﺗﻤﺮﮐﺰ اﻓﺮاﻃﯽ ﺿﺮورت دارد از ﻣﯿﺎن‬ ‫ﺑﺮ دارد‪ .‬ﺗﻔﺎوت در ﻧﮋاد‪ ،‬آب و ھﻮا‪ ،‬ﺗﺎرﯾﺦ‪ ،‬زﺑﺎن‪ ،‬ﺳﻨﺖ‪ ،‬ﻃﺮز ﻓﮑﺮ و ﻋﺎدت ﮐﮫ‬ ‫ﻣﻠﻞ و ﻧﺤﻞ ﻋﺎﻟﻢ را ﮔﻮﻧﮫ ﮔﻮن ﺳﺎﺧﺘﮫ ﻧﺎدﯾﺪه ﻧﻤﯿﮕﯿﺮد ودرﺻﺪد ﻣﺤﻮ و ﻧﺎﺑﻮدی‬ ‫آﻧﮭﺎ ﺑﺮ ﻧﻤﯿﺂﯾﺪ ‪ .‬ﻣﻨﺎدی وﻓﺎداری وﺳﯿﻊ ﺗﺮ و آﻣﺎﻟﯽ ﮔﺴﺘﺮ ده ﺗﺮ از آﻧﭽﮫ ﺗﺎﮐﻨﻮن‬ ‫ﻧﺴﻞ ﺑﺸﺮ را اﻟﮭﺎم ﺑﺨﺸﯿﺪه ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﺎًﮐﯿﺪ ﺑﺮآن دارد ﮐﮫ ﻣﻨﺎﻓﻊ و اﻧﮕﯿﺰه ھﺎی‬ ‫ﻣﻠﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺗﺎﺑﻊ اﺣﺘﯿﺎﺟﺎت ﻣﺒﺮم ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻣﺘﺤﺪ ﺷﻮد‪ .‬از ﯾﮏ ﺳﻮ ﺗﻤﺮﮐﺰ اﻓﺮاﻃﯽ را‬ ‫در ﻧﻈﺎم ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻣﺮدود ﻣﯿﺸﻤﺎرد و از ﺳﻮی دﯾﮕﺮھﺮ ﻧﻮع ﺗﻼش ﺑﺮای ﯾﮏ‬ ‫ﻧﻮاﺧﺘﯽ و ھﻤﺎ ﻧﻨﺪی را رد ﻣﯿﮑﻨﺪ‪)".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ھﺪف ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ص ‪(24‬‬

‫ھﻤﭽﻨﺎﻧﮑﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺧﻮد ﺗﻮﺿﯿﺢ ﻓﺮﻣﻮده ﺷﻌﺎر آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ وﺣﺪت در‬ ‫ﮐﺜﺮت اﺳﺖ‪ " :‬ﻣﻼﺣﻈﮫ ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ﮔﻠﮭﺎی ﺣﺪاﺋﻖ ھﺮ ﭼﻨﺪ ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻟﻨﻮع و ﻣﺘﻔﺎوت‬ ‫اﻟﻠﻮن و ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻟﺼﻮر واﻻﺷﮑﺎﻟﻨﺪ وﻟﯽ ﭼﻮن از ﯾﮏ آب ﻧﻮﺷﻨﺪ و از ﯾﮏ ﺑﺎد‬ ‫ﻧﺸﻮ و ﻧﻤﺎ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و از ﺣﺮارت و ﺿﯿﺎً ﯾﮏ ﺷﻤﺲ ﭘﺮورش ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬آن ﺗﻨﻮع و‬ ‫اﺧﺘﻼف ﺳﺒﺐ ازدﯾﺎد ﺟﻠﻮه و روﻧﻖ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﮔﺮدد‪ ...‬اﮔﺮ ﺣﺪﯾﻘﮫای را ﮔﻠﮭﺎ و‬ ‫رﯾﺎﺣﯿﻦ و ﺷﮑﻮﻓﮫ و ﺛﻤﺎر واوراق و اﻏﺼﺎن و اﺷﺠﺎر از ﯾﮏ ﻧﻮع و ﯾﮏ ﻟﻮن و‬ ‫ﯾﮏ ﺗﺮﮐﯿﺐ و ﯾﮏ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﮭﯿﭻ وﺟﮫ ﻟﻄﺎﻓﺘﯽ و ﺣﻼوﺗﯽ ﻧﺪارد و ﻟﮑﻦ ﭼﻮن‬ ‫از ﺣﯿﺜﯿﺖ اﻟﻮان واوراق و ازھﺎر و اﺛﻤﺎر ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺑﺎﺷﺪ ھﺮ ﯾﮑﯽ ﺳﺒﺐ ﺗﺰﺋﯿﻦ‬ ‫و ﺟﻠﻮه ﺳﺎﯾﺮ اﻟﻮان ﮔﺮدد و ﺣﺪﯾﻘﮫ اﻧﯿﻘﮫ )ﺑﺎغ زﯾﺒﺎ( ﺷﻮد و در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﻟﻄﺎﻓﺖ و‬ ‫‪112‬‬


‫ﻃﺮاوت و ﺣﻼوت ﺟﻠﻮه ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬و ھﻤﭽﻨﯿﻦ ﺗﻔﺎوت و ﺗﻨﻮع اﻓﮑﺎر و اﺷﮑﺎل و آراء‬ ‫و ﻃﺒﺎﯾﻊ و اﺧﻼق ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﭼﻮن در ﻇﻞ ﻗﻮه واﺣﺪه و ﻧﻔﻮذ ﮐﻠﻤﮫ وﺣﺪاﻧﯿﺖ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻤﺎ ل و ﻋﻠﻮﯾﺖ و ﮐﻤﺎل ﻇﺎھﺮ و آﺷﮑﺎرﺷﻮد‪ .‬اﻟﯿﻮم ﺟﺰ‬ ‫ﻗﻮه ﮐﻠﯿﮫ ﮐﻠﻤﺔ اﷲ ﮐﮫ ﻣﺤﯿﻂ ﺑﺮ ﺣﻘﺎﯾﻖ اﺷﯿﺎ اﺳﺖ ﻋﻘﻮل و اﻓﮑﺎر و ﻗﻠﻮب و‬ ‫ارواح ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ را در ﻇﻞ ﺷﺠﺮه واﺣﺪه ﺟﻤﻊ ﻧﺘﻮاﻧﺪ‪) ".‬ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ‪ ،‬ﺟﻠﺪ اول‪،‬‬ ‫ﺻﺺ ‪( 319-318‬‬

‫ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﺮای ﺑﺮﺧﯽ اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان و روﺷﻨﻔﮑﺮان اﯾﻦ ﺳﺆال ﻣﻄﺮح ﮔﺮدد ﮐﮫ‬ ‫ﺗﻔﺎوت در آراء و اﻓﮑﺎر ﯾﮏ ﭼﯿﺰﻃﺒﯿﻌﯽ اﺳﺖ‪ ،‬و از ﻃﺮف دﯾﮕﺮ ﻣﺮدم دﻧﯿﺎ دارای‬ ‫ﻃﺒﻊ و اﺧﻼق واﺣﺪ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ‪ .‬در آن ﺻﻮرت ﭼﮕﻮﻧﮫ ﻣﯽ ﺗﻮان اﻃﻤﯿﻨﺎن داﺷﺖ‬ ‫وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ و ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ اﺑﻨﺎء ﺑﺸﺮی ﮐﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻣﻨﺎدی آن ﺑﺸﻤﺎر ﻣﯿﺂﯾﺪ‪،‬‬ ‫ﺗﺤﻘﻖ ﯾﺎﺑﺪ و ﺑﮫ ﺑﺮﺧﻮردھﺎ و ﺗﻀﺎدھﺎ و اﺧﺘﻼف ھﺎ ﮐﺸﯿﺪه ﻧﺸﻮد‪ .‬در ﺟﻮاب ﺑﺎﯾﺪ‬ ‫ﮔﻔﺘﮫ ﺷﻮد دوﻋﺎﻣﻞ ﯾﺎ دو ﻗﻮه ﻣﮭﻢ در آﺋﯿﻦ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﻘﺸﯽ ﺣﯿﺎﺗﯽ دارد ﮐﮫ ﺑﺎ‬ ‫وﺟﻮد " ﺗﻔﺎوت و ﺗﻨﻮع اﻓﮑﺎر و اﺷﮑﺎل و آراء و ﻃﺒﺎﯾﻊ و اﺧﻼق ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ"‬ ‫ﺑﮫ ﺗﺤﻘﻖ ﯾﮑﭙﺎرﭼﮕﯽ ﻋﺎﻟﻢ ﺗﻮﻓﯿﻖ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ و آن را دوام ﻣﯽ دھﺪ واز ﺑﺮﺧﻮرد ھﺎ‬ ‫ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی ﻣﯿﮑﻨﺪ‪ .‬ﻧﺨﺴﺖ آن ﻧﯿﺮوﺋﯽ اﺳﺖ ﻣﺎﻓﻮق ﻗﻮای اﻧﺴﺎن ھﺎ و ﺑﯿﻨﺸﯽ‬ ‫ﻓﺮاﮔﯿﺮو ﺑﺮﺗﺮ از اﻓﮑﺎر ﻣﺤﺪود آدم ھﺎ‪ ،‬و آن "ﻗﻮه ﮐﻠﯿﮫ ﮐﻠﻤﺔ اﷲ" اﺳﺖ "ﮐﮫ‬ ‫ﻣﺤﯿﻂ ﺑﺮ ﺣﻘﺎﯾﻖ اﺷﯿﺎ اﺳﺖ‪ ".‬اﺣﺎﻃﮫ ﺑﺮ "ﺣﻘﺎﯾﻖ اﺷﯿﺎ" آن ﺗﻮان را ﺑﮫ ﮐﻠﻤﺔاﷲ ﻣﯽ‬ ‫دھﺪ ﮐﮫ "ﻋﻘﻮل و اﻓﮑﺎر و ﻗﻠﻮب و ارواح ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ را در ﻇﻞ ﺷﺠﺮه واﺣﺪه‬ ‫ﺟﻤﻊ" ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ﺳﻠﻄﮫ ﮐﻠﻤﺔاﷲ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ از ﺑﺮﺧﻮردھﺎ و ﺗﻀﺎدھﺎ ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و‬ ‫ﻋﻘﻮل و اﻓﮑﺎر ﻣﺘﻔﺎوت را "در ﻇﻞ ﺷﺠﺮه واﺣﺪه ﺟﻤﻊ" ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ و "ﻗﻠﻮب و‬ ‫ارواح ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ را" اﻟﻔﺖ ﻣﯽﺑﺨﺸﺪ‪ ،‬از آن ﻣﮭﻤﺘﺮ آﻧﮑﮫ زﻣﯿﻨﮫ ای ﻓﺮاھﻢ ﻣﯽ‬ ‫آورد ﺗﺎ "ﺗﻔﺎوت و ﺗﻨﻮع اﻓﮑﺎر و اﺷﮑﺎل و آراء و ﻃﺒﺎﯾﻊ و اﺧﻼق ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ"‬ ‫"در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻤﺎل و ﻋﻠﻮﯾﺖ و ﮐﻤﺎل ﻇﺎھﺮ و آﺷﮑﺎرﺷﻮد‪ ".‬ھﺮﭼﻨﺪ‬ ‫ﻃﺒﻖ ﺗﺠﺎرب دﯾﺮﯾﻨﮫ ﺗﻔﺎوت در اﻓﮑﺎر و آراء ﻣﻮﺟﺐ ﻧﺎراﺣﺘﯽ و درﮔﯿﺮی ﺑﻮده‬ ‫اﺳﺖ وﻟﯽ درﻧﻈﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ آﺗﯽ ﺑﺎ رھﻨﻤﻮد ھﺎی ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺗﻔﺎوت آراء و اﻓﮑﺎر و‬ ‫ﻧﻈﺮات ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﻣﻮﺟﺐ زﺣﻤﺖ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﻋﯿﻦ رﺣﻤﺖ اﺳﺖ و در ﺟﻮّی ﮐﮫ آﺋﯿﻦ‬ ‫ﻧﻮﯾﻦ ﭘﺪﯾﺪ ﻣﯿﺂورد ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻮﺟﺐ ﺟﻤﺎل و ﮐﻤﺎل ﺷﻮد و درﻧﮭﺎﯾﺖ ﻋﻈﻤﺖ و‬ ‫ﻋﻠﻮﯾﺖ ﻇﺎھﺮ و آﺷﮑﺎر ﮔﺮدد‪ .‬اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﮐﮫ ﻗﻮه ﮐﻠﻤﺔاﷲ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﭼﻨﯿﻦ‬ ‫ﺗﻘﻠﯿﺒﯽ ﭘﺪﯾﺪ آورد ﺣﺘﯽ داﻧﺸﻮران ﭘﯿﺸﺮو و ﭘﯿﺸﮕﺎم را ﺑﮫ ﺷﮕﻔﺘﯽ وا ﻣﯽدارد‪.‬‬

‫ﻋﺎﻣﻞ دﯾﮕﺮ ﮐﮫ ﻣﻮﺟﺐ ﻣﯽ ﺷﻮد وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺷﮑﻞ ﮔﯿﺮد و دوام ﯾﺎﺑﺪ و‬ ‫ﻗﻮام ﮔﯿﺮد و دﺳﺘﺨﻮش ﺧﻮد ﺧﻮاھﯽ ھﺎ ﻧﮕﺮدد‪ ،‬وﺟﻮد ﻧﻈﺎﻣﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ آن را‬ ‫ﺗﺠﺴﻢ ﻣﯽﺑﺨﺸﺪ‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻓﻘﻂ اﺑﻼغ ﻓﮑﺮی ﻣﻄﻠﻮب‬ ‫و ﻋﺎﻟﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﺑﺎ ﻣﺆﺳﺴﮫ ای ﭘﯿﻮﺳﺘﮕﯽ ﺟﺪا ﻧﺎ ﭘﺬﯾﺮ دارد ﮐﮫ آن ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ و‬ ‫‪113‬‬


‫ﻟﯿﺎﻗﺖ را داراﺳﺖ ﺗﺎ ﺣﻘﯿﻘﺖ آن را ﻣﺠﺴﻢ و ﻣﺼﻮر ﺳﺎزد‪ ،‬ارزش و اﻋﺘﺒﺎر آﻧﺮا‬ ‫ﻣﺪﻟﻞ دارد و ﻧﻔﻮذ و ﺗﺎًﺛﯿﺮش را ﻣﺨﻠﺪ ﺳﺎزد‪ .‬و دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺗﻐﯿﯿﺮ و ﺗﺒﺪﯾﻠﯽ ﻣﻨﻈﻢ در‬ ‫ﺗﺮﮐﯿﺐ ھﯿﺌﺖ اﺟﺘﻤﺎع ﻋﺼﺮ ﺣﺎﺿﺮ دارد آن ﭼﻨﺎن ﺗﻐﯿﯿﺮی ﮐﮫ ﺗﺎ ﺑﮫ اﻣﺮوز دﻧﯿﺎ‬ ‫ﺗﺠﺮﺑﮫ ﻧﮑﺮده اﺳﺖ‪ ".‬ﭼﻮن ﺗﻐﯿﯿﺮ و ﺗﺒﺪﯾﻠﯽ ﮐﮫ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ در دﻧﯿﺎ ﭘﺪﯾﺪ‬ ‫ﻣﯿﺂورد ﺑﮫ ﮔﻮﻧﮫ اﯾﺴﺖ "ﮐﮫ ﺗﺎ ﺑﮫ اﻣﺮوز دﻧﯿﺎ ﺗﺠﺮﺑﮫ ﻧﮑﺮده اﺳﺖ‪ ".‬ازاﯾﻨﺮوﻋﻘﺎﯾﺪ‬ ‫ﮐﮭﻨﮫ و ﻓﺮﺳﻮده را ﺑﮫ ﭼﺎﻟﺶ ﻣﯽ ﻃﻠﺒﺪ‪ .‬در دﻧﺒﺎﻟﮫ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﻣﯿﻨﻮﯾﺴﺪ‬ ‫ﮐﮫ اﯾﻦ ﭼﺎﻟﺶ "ﻣﺘﮭﻮارﻧﮫ و ﮔﺴﺘﺮده" اﺳﺖ ودﻟﯿﻠﺶ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﻋﻘﺎﯾﺪ ﮐﮭﻨﮫ و‬ ‫ﻓﺮﺳﻮده ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﺟﺎ ﺧﺎﻟﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪" .‬ھﻤﺎن ﻋﻘﺎﯾﺪی ﮐﮫ ھﺮ ﯾﮏ دوره و زﻣﺎﻧﯽ‬ ‫داﺷﺘﮫ اﻧﺪ و ﺑﺎﯾﺪ ﻃﺒﻖ ﺳﯿﺮ ﻋﺎدی روﯾﺪادھﺎ ﮐﮫ در ﻗﺒﻀﮫ ﻗﺪرت ﭘﺮوردﮔﺎر ﺷﮑﻞ‬ ‫ﻣﯿﮕﯿﺮﻧﺪ‪ ،‬ﺟﺎی ﺧﻮدرا ﺑﺎﺻﻮل ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻧﻮﯾﻨﯽ دھﻨﺪ ﮐﮫ اﺳﺎﺳﺎً ﻣﺘﻔﺎوت و ﺑﺴﯽ ﺑﺮﺗﺮ‬ ‫از آن اﺳﺖ ﮐﮫ دﻧﯿﺎ ﺗﺎ ﮐﻨﻮن ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ اﺳﺖ‪)".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ()ھﺪ ف ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ص‬ ‫‪(27‬‬

‫ﺑﺮای ﮔﺴﺘﺮش و ﺗﺄﺳﯿﺲ ﻧﻈﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺟﺪﯾﺪی "ﮐﮫ ﺗﺎ ﺑﮫ اﻣﺮوز دﻧﯿﺎ ﺗﺠﺮﺑﮫ‬ ‫ﻧﮑﺮده" و ﺑﺮای ﺗﺮوﯾﺞ وﺗﻨﻔﯿﺬ "اﺻﻮل ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻧﻮﯾﻨﯽ" "ﮐﮫ ﺑﺴﯽ ﺑﺮ ﺗﺮ از آن اﺳﺖ‬ ‫ﮐﮫ دﻧﯿﺎ ﺗﺎ ﮐﻨﻮن ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ اﺳﺖ" ﻗﮭﺮاً ﺑﺎ ﻣﻘﺎوﻣﺖ اﻓﮑﺎر ﮐﮭﻨﮫ و ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻓﺮﺳﻮده‬ ‫روﺑﺮو ﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﻣﻨﺎدﯾﺎن ﻋﺼﺮ ﻧﻮﯾﻦ و ﭘﺮﭼﻤﺪاران ﻧﻈﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﺮﺗﺮﯾﻦ‬ ‫دﭼﺎر ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ھﺎ و دﺷﻤﻨﯽ ھﺎی واﭘﺴﮕﺮاﯾﺎن و ﮐﮭﻨﮫ ﭘﺮﺳﺘﺎن ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﻧﻮﮔﺮاﯾﯽ‬ ‫و ﭘﯿﺸﺮوی از ﺧﻮد ﮔﺬﺷﺘﮕﯽ و ﻓﺪاﮐﺎری ﻣﯽ ﻃﻠﺒﺪ ﺗﺎ ﺗﺤﻮل ﺳﻮدﻣﻨﺪ ﺻﻮرت ﭘﺬﯾﺮد‬ ‫و ﻧﻈﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﺮ اﺳﺎس وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ وﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ و رﻓﺎه و آﺳﺎﯾﺶ‬ ‫ھﻤﮕﺎﻧﯽ ﺗﺤﻘﻖ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺑﺮای وﺻﻮل ﺑﺪﯾﻦ آرﻣﺎن ﻣﺘﻌﺎﻟﯽ و ﺧﯿﺮ اﺑﻨﺎء اﻧﺴﺎﻧﯽ‬ ‫ﻇﻠﻢ ھﺎ و ﺳﺘﻢ ھﺎ ﺗﺤﻤﻞ ﮐﺮده اﻧﺪ و ﻧﺎ ﻣﺮدﻣﯽ ھﺎ دﯾﺪه اﻧﺪ وﻟﯽ از ھﺪف ﻣﻘﺪﺳﯽ ﮐﮫ‬ ‫در ﭘﯿﺶ دارﻧﺪ واﭘﺲ ﻧﺮﻓﺘﮫ و ﻧﺨﻮاھﻨﺪ رﻓﺖ‪ .‬ﺑﺎ آﻧﮑﮫ ﺑﯿﺶ از ﺑﯿﺴﺖ ھﺰارﻧﻔﺮ در‬ ‫اﯾﻦ راه ﺟﺎن ﻓﺪا ﮐﺮده اﻧﺪ وﻟﯽ از ﭘﺎی ﻧﺎﯾﺴﺘﺎده اﻧﺪ ﺗﺎ دﻧﯿﺎ دﻧﯿﺎی دﯾﮕﺮ ﺷﻮد‪.‬‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ "اﺻﻞ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ اﻋﻼن ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‬ ‫ﺻﺮاﺣﺔ ﻣﺘﻀﻤﻦ اﯾﻦ ادﻋﺎ اﺳﺖ ﮐﮫ وﺻﻮل ﺑﺪﯾﻦ ﻣﺮﺣﻠﮫ ﻧﮭﺎﺋﯽ در اﯾﻦ ﺗﺤﻮل‬ ‫ﻋﻈﯿﻢ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﺿﺮوری ﺑﻞ ﺣﺘﻤﯽ اﺳﺖ و زﻣﺎن ﺗﺤﻘﻘﺶ ﺑﮫ ﺳﺮﻋﺖ ﻧﺰدﯾﮏ‬ ‫ﻣﯿﺸﻮد و ﺑﻐﯿﺮ از ﻗﻮه اﻟﮭﯽ ﻧﻤﯿﺘﻮاﻧﺪ در ﺗﺎًﺳﯿﺲ آن ﺗﻮﻓﯿﻖ ﯾﺎﺑﺪ‪)".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ھﺪف‬ ‫ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ص ‪ (28‬اﯾﻦ اﻃﻤﯿﻨﺎن و اﯾﻤﺎن در ﺗﺤﻘﻖ اﯾﻦ آرﻣﺎن ﮐﮫ از آﻣﺎل‬ ‫دﯾﺮﯾﻦ ﺧﯿﺮ ﺧﻮاھﺎن و آروزی اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان و ﺑﮫ ﻋﻘﯿﺪه ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺧﻮاﺳﺖ ﯾﺰدان در‬ ‫اﯾﻦ دوران اﺳﺖ ﻗﻮه ﻣﺤﺮﮐﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن در ﻗﺒﻮل ﻣﺮارت ھﺎ‪ ،‬ﺳﺨﺘﯽ ھﺎ‪ ،‬ﻧﺎﻣﺮدﻣﯽ‬ ‫ھﺎ ‪ ،‬ﻣﺤﺮوﻣﯿﺖ ھﺎ و اﺑﺮاز ﻓﺪاﮐﺎری ھﺎ و ﺟﺎﻧﻔﺸﺎﻧﯽ ھﺎﺳﺖ ﺗﺎ آﻣﻮزه ھﺎی ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫دﻧﯿﺎی ﺑﮭﺘﺮی ﭘﺪﯾﺪ آورد‪ .‬ﺗﻨﮭﺎ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ آروزﻣﻨﺪ دﻧﯿﺎﺋﯽ ﺑﮭﺘﺮ و ﻧﻈﺎﻣﯽ‬ ‫ﮐﺎﻣﻠﺘﺮ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻧﻘﺸﮫ اﻟﮭﯽ ﺑﺮای وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ و ﻏﯿﺮﻣﺴﺘﻘﯿﻢ‬ ‫ﺑﺮ ﻓﺮزﻧﺪان آدﻣﯽ داﺷﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﻣﯿﻨﻮﯾﺴﺪ‪":‬ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ ﺗﺠﻠﯿﺎت ﻧﻘﺸﮫ ای‬ ‫ﭼﻨﯿﻦ ﺣﯿﺮت اﻧﮕﯿﺰ در ﻣﺴﺎﻋﯽ و اﻧﺘﺼﺎرات اوﻟﯿﮫ ﭘﯿﺮوان ﺛﺎﺑﺖ ﻗﺪم اﻣﺮ ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﺸﮭﻮد اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺎ آﮔﺎھﯽ ازﻋﻠﻮ ﻣﻘﺎﺻﺪ ﺧﻮﯾﺶ و ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪی از‬ ‫‪114‬‬


‫ھﺪاﯾﺖ اﺻﻮل ﻋﺎﻟﯿﮫ ﻧﻈﻢ اداری ﺑﺮای ﺗﺎً ﺳﯿﺲ ﻣﻠﮑﻮت اﷲ در ﺑﺴﯿﻂ ﻏﺒﺮا ﺑﮫ‬ ‫ﭘﯿﺶ ﻣﯿﺮوﻧﺪ‪ .‬ﺗﺠﻠﯿﺎت ﻏﯿﺮ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ اﯾﻦ ﻧﻘﺸﮫ ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ را ﻣﯿﺘﻮان در اﺷﺎﻋﮫ‬ ‫ﺗﺪرﯾﺠﯽ روح اﺗﺤﺎد و ھﻤﺒﺴﺘﮕﯽ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﯾﺎﻓﺖ ﮐﮫ از ﻣﯿﺎن ھﺮج و ﻣﺮج‬ ‫ﺟﺎﻣﻌﮫای آﺷﻔﺘﮫ ﺑﻨﺤﻮی ﻃﺒﯿﻌﯽ در ﺣﺎل ﻇﮭﻮر و ﺑﺮوز اﺳﺖ‪) ".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ھﺪ ف‬ ‫ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ص ‪(28‬‬

‫ﻧﮑﺘﮫ ای ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﮐﻨﯿﻢ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻋﻘﯿﺪه دارﻧﺪ اﺗﺤﺎد ﻋﺎﻟﻢ و ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ‬ ‫ﺑﻨﯽ آدم ﯾﮏ ﻧﻈﺮﯾﮫ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﭘﯿﺎم آﺳﻤﺎﻧﯽ اﺳﺖ واز اﯾﻨﺮو ﺗﺤﻘﻖ آن ﺣﺘﻤﯽ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﭘﺲ ﺑﯽ دﻟﯿﻞ ﻧﯿﻮده ﮐﮫ ﺑﯿﺶ از ﺑﯿﺴﺖ ھﺰار ﻧﻔﻮس وارﺳﺘﮫ در اﯾﻦ راه ﺳﺮداده و‬ ‫ﺟﺎن ﺑﺎﺧﺘﮫ و ھﺰاران زﻧﺎن ﻓﺮھﯿﺨﺘﮫ و ﻣﺮدان ﺧﺠﺴﺘﮫ ﺻﺪﻣﺎت دﯾﺪه‪ ،‬ﺗﻠﺨﯽ ھﺎ‬ ‫ﭼﺸﯿﺪه‪ ،‬زﻧﺪان رﻓﺘﮫ‪ ،‬ﻣﺎل و اﻣﻼک از دﺳﺖ داده وﻟﯽ ھﻤﮫ را از ﺟﺎن ﺧﺮﯾﺪه ﺗﺎ‬ ‫ﻓﺮﻣﺎن ﺧﺪاوﻧﺪی ﺑﺮای اﺗﺤﺎد ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺗﺤﻘﻖ ﯾﺎﺑﺪ و ﺑﺸﺮازاﯾﻦ ﺳﯿﺴﺘﻢ ھﺎی‬ ‫ﺑﯿﻤﺎری زا ﺑﺮھﺪ‪ " .‬اﺻﻞ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻣﺤﻮری ﮐﮫ ﺟﻤﯿﻊ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺑﮭﺎء اﷲ در اﻃﺮاﻓﺶ دور ﻣﯿﺰﻧﺪ ﺻﺮف ﻓﻮران اﺣﺴﺎﺳﺎﺗﯽ ﺧﺎم و اﺑﺮاز اﻣﯿﺪی‬ ‫ﻣﺒﮭﻢ و زاھﺪاﻧﮫ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﻧﺪاﯾﺶ را ﻧﻤﯿﺘﻮان ﺻﺮف اﺣﯿﺎء روح ﺑﺮادری و ﺧﯿﺮ‬ ‫اﻧﺪﯾﺸﯽ در ﺑﯿﻦ اﻧﺴﺎن ھﺎ ﭘﻨﺪاﺷﺖ و ﻧﯿﺰھﺪﻓﺶ را ﻣﻨﺤﺼﺮاً ﺗﺤﮑﯿﻢ و ﺗﻘﻮﯾﺖ‬ ‫ﺗﻌﺎون و ﺗﻌﺎﺿﺪ ﺑﯿﻦ ﻣﻠﻞ و ﻧﺤﻞ اﻧﮕﺎﺷﺖ‪ .‬ﻣﻌﺎﻧﯽ و ﺣﻘﺎﯾﻖ ﻣﻮدوﻋﮫ در آن ﻋﻤﯿﻖ‬ ‫ﺗﺮو دﻋﺎوﯾﺶ ﻋﻈﯿﻢ ﺗﺮ ازآن اﺳﺖ ﮐﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﭘﯿﺸﯿﻦ ﻣﺠﺎز ﺑﮫ اﻇﮭﺎر آن ﺑﻮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﭘﯿﺎﻣﺶ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﺑﺮای اﻓﺮاد اﺳﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﺗﻮﺟﮫ ﺑﺪان دﺳﺘﮫ از رواﺑﻂ ﺿﺮورﯾﮫ دارد‬ ‫ﮐﮫ ﻣﻠﻞ و دول را ﺑﻤﺜﺎﺑﮫ اﻋﻀﺎی ﯾﮏ ﺧﺎﻧﻮاده اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ اﺋﺘﻼف و اﺗﺤﺎد‬ ‫ﻣﯽﺑﺨﺸﺪ‪) ".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ھﺪ ف ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ص ‪(26‬‬ ‫ﻣﯽ ﺗﻮان ﮔﻔﺖ وﺣﺪت ﺟﮭﺎن ﻧﻘﻄﮫ اوج ﺳﯿﺮﺗﮑﺎﻣﻞ اﺗﺤﺎد اﺳﺖ ﮐﮫ "ﺑﺎ ﺗﻮﻟﺪ ﺣﯿﺎت‬ ‫ﺧﺎﻧﻮاده آﻏﺎز ﮔﺮدﯾﺪ ﺳﭙﺲ ﺑﺼﻮرت وﺣﺪت ﻗﺒﯿﻠﮫ رﺷﺪ و ﮐﻤﺎل ﯾﺎﻓﺖ وﺑﻨﻮﺑﮫ ﺧﻮد‬ ‫ﺑﮫ ﺗﺸﮑﯿﻞ دوﻟﺖ ﻣﺪﻧﯽ ﻣﻨﺠﺮ ﮔﺮدﯾﺪ و ﺑﻌﺪاً ﺑﮫ ﺷﮑﻞ ﺣﮑﻮﻣﺘﮭﺎی ﻣﻠﯽ ﻣﺴﺘﻘﻞ‬ ‫اﺗﺴﺎع ﯾﺎﻓﺖ‪ ".‬ﯾﮑﭙﺎرﭼﮕﯽ ﻋﺎﻟﻢ ﯾﮏ اﻧﺪﯾﺸﮫ‪ ،‬ﯾﮏ ﻋﻘﯿﺪه‪ ،‬ﯾﮏ ﭘﻨﺪار‪ ،‬ﯾﮏ آروز و‬ ‫ﯾﮏ رؤﯾﺎ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﻣﺮﺣﻠﮫ ﺑﻌﺪی ﺳﯿﺮ ﺗﮑﺎﻣﻞ ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺸﺮی اﺳﺖ‪ .‬ازاﯾﻨﺮوﺳﺖ‬ ‫ﮐﮫ "آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ذروه ﺳﯿﺮ ﺗﮑﺎﻣﻠﯽ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ را اﻋﻼن ﻣﯿﺪارد‪ ".‬ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﻨﺎدی و درﻋﯿﻦ ﺣﺎل ﻃﺮاح وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎءاﷲ‬ ‫دراﯾﻦ ﻣﻘﻄﻊ ﺗﺎرﯾﺦ ﻃﺒﻖ ﻧﻈﺎم ﻋﺎﻟﻢ ھﺴﺘﯽ و ﻧﯿﺎز زﻣﺎن ﺑﺮای ﺗﺤﻘﻖ وﺣﺪت ﺟﮭﺎن‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎءاﷲ ﻗﻮه ﻣﺤﺮﮐﮫ اﯾﻦ ﺗﺤﻮل وﺗﮑﺎﻣﻞ ﺑﺸﻤﺎر ﻣﯽ رود‪.‬‬ ‫اﺻﻮل و آﻣﻮزه ھﺎی ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺗﺤﻘﻖ وﺣﺪت ﺟﮭﺎن را از ﺻﻮرت ﯾﮏ ﭘﻨﺪار ﺑﯿﺮون‬ ‫ﻣﯿﺂورد و آن را ﺑﮫ ﺻﻮرت ﻧﻘﺸﮫ ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ ﺑﺮای اﺳﺘﻘﺮار ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﺮای‬ ‫ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﺪﯾﺪ ﻣﻌﻨﻮی در ﻣﯽ آورد‪ .‬ﻣﻨﻈﻮر از ﻣﺪﻧﯿﺖ ﻣﻌﻨﻮی آﻧﺴﺖ ﮐﮫ‬ ‫ارزش ھﺎی ﻣﻌﻨﻮی ﺟﻮھﺮ ﺗﻤﺪن آﺗﯽ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺗﻤﺪن ﻋﺼﺮ ﺣﺎﺿﺮ‬ ‫ﻗﺮار ﻣﯽ ﮔﯿﺮد ﮐﮫ ﺗﻤﺪن ﻣﺎدی اﺳﺖ‪ .‬ﺟﺎﻟﺐ اﯾﻨﺠﺎﺳﺖ ﭘﯿﺘﺮﺳﻮروﮐﯿﻦ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺷﻨﺎس‬ ‫‪115‬‬


‫ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ و ﯾﮑﯽ از ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﺗﻤﺪن ﺷﻨﺎس ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ در ﺑﻄﻦ ﺗﻤﺪن ﻣﺎدی ﮐﻨﻮﻧﯽ‬ ‫ﯾﮏ ﺗﻤﺪن ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ در ﺣﺎل ﺷﮑﻞ ﮔﯿﺮی اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺎﻟﻤﺂل ﺗﻮﻟﺪ ﺧﻮاھﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ﺑﮫ‬ ‫ﮔﻔﺘﮫ او ﺗﻤﺪن ﺟﺪﯾﺪ دو ﺧﺼﯿﺼﮫ دارد ﯾﮑﯽ آﻧﮑﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ و دوم آﻧﮑﮫ ﻣﻌﻨﻮی‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﭘﯿﺘﺮﺳﻮروﮐﯿﻦ‪ ،‬ﮐﮫ دﮐﺘﺮ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺰﻣﺎﻧﯽ ﺑﺎ او ﻣﺼﺎﺣﺒﮫ ای داﺷﺖ و ﭼﮑﯿﺪه‬ ‫ﻧﻈﺮات او را در ﮐﺘﺎﺑﯽ ﺑﻨﺎم "ﺧﺪاوﻧﺪ دو ﮐﻌﺒﮫ" ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺳﺎﺧﺖ‪ ،‬ﯾﮑﯽ از ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ‬ ‫اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان ﻗﺮن ﺑﯿﺴﺘﻢ ﺑﺸﻤﺎر ﻣﯽ رود‪ ،‬وﻗﺘﯽ راﺟﻊ ﺑﮫ ﺗﻤﺪﻧﯽ ﮐﮫ در ﺑﻄﻦ زﻣﺎن‬ ‫در ﺣﺎل ﺷﮑﻞ ﮔﯿﺮی اﺳﺖ ﺳﺨﻦ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ و وﺟﻮه ﻣﻤﺘﺎز آن را ﺑﺮ ﻣﯽ ﺷﻤﺎرد و‬ ‫از دﯾﺪﮔﺎه داﻧﺶ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺷﻨﺎﺳﯽ و ﺗﻤﺪن ﺷﻨﺎﺳﯽ ﻧﻈﺮ ﻣﯿﺪھﺪ ﺑﻘﺪری ﺑﮫ دﯾﺪﮔﺎه ﺑﮭﺎﺋﯽ‬ ‫در ﻣﻮرد ﺗﻤﺪن آﺗﯽ ﻧﺰدﯾﮏ اﺳﺖ ﮐﮫ ﭘﮋوھﻨﺪه را ﺑﮫ ﺷﮕﻔﺘﯽ ﻣﯽ آورد و ﻧﺸﺎن‬ ‫ﻣﯿﺪھﺪ ﮐﮫ داﻧﺶ ﺑﺸﺮی ﺑﺎ ﺣﻘﺎﯾﻘﯽ ﮐﮫ در اﯾﻦ ﻇﮭﻮر اﻟﮭﯽ ﻧﺎزل ﮔﺸﺘﮫ اﺳﺖ ﺗﻨﺎﻗﻀﯽ‬ ‫آﻧﺴﺖ‪.‬‬ ‫ﻣﺆﯾﺪ‬ ‫ﺑﻠﮑﮫ‬ ‫ﻧﺪارد‬ ‫ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ آﯾﻨﺪﮔﺎن ﺑﮭﺎءاﷲ را ﺑﻌﻨﻮان "ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬار و اﻟﮭﺎم ﺑﺨﺶ ﻣﺪﻧﯿﺖ‬ ‫ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ" ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﻨﺎﺧﺖ‪ .‬ﺑﺎرﻗﮫ ھﺎی اوﻟﯿﮫ ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ﮐﮫ آﻣﻮزه‬ ‫ھﺎی ﺑﮭﺎءاﷲ زﻣﯿﻨﮫ روﯾﺶ و ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ آن را ﻓﺮاھﻢ ﻣﯽ آورد‪ ،‬در ژرﻓﺎی اﻓﮑﺎر‬ ‫داﻧﺎﯾﺎن ﻃﺮاز اول دﻧﯿﺎ درﺧﺸﯿﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻨﺘﮭﯽ اﯾﻦ ﺳﯿﺮﺗﮑﺎﻣﻞ در ﮔﺴﺘﺮش داﯾﺮه‬ ‫اﺗﺤﺎد ﺑﺎ ﻣﻮاﻧﻊ ﻣﻮاﺟﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد وﻟﯽ ﭼﻮن ﭘﺸﺘﻮاﻧﮫ اش روح زﻣﺎن واراده ﯾﺰدان‬ ‫اﺳﺖ ﯾﮑﯽ ﭘﺲ از دﯾﮕﺮی ﺑﺮ ﻣﻮاﻧﻊ ﻏﺎ ﻟﺐ ﻣﯽ آﯾﺪ‪ .‬ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﮫ‪ ،‬ﭘﯿﺸﻨﮭﺎد اﺗﺤﺎد‬ ‫ﻣﻤﺎﻟﮏ اروﭘﺎ ﮐﮫ اراﺋﮫ ﺷﺪ ﺑﺎ اﺳﺘﮭﺰاء ﻣﻮاﺟﮫ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬و ﻃﺮح ﮐﻠﯽ اﺗﺤﺎد اﻗﺘﺼﺎدی‬ ‫اروﭘﺎ ﺑﺎ ﺷﮑﺴﺖ روﺑﺮو ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬وﻟﯽ ﺑﺎ اﯾﻦ وﺟﻮد ﻗﺪم ھﺎﺋﯽ ﺑﺮای اﺗﺤﺎد اروﭘﺎ‬ ‫ﺑﺮداﺷﺘﮫ ﺷﺪه و ھﻢ اﮐﻨﻮن اﺗﺤﺎدﯾﮫ ﻣﻤﺎﻟﮏ اروﭘﺎ ﻋﻤﻼً ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬در اﯾﻦ‬ ‫راه ﮐﻮﺷﺸﮭﺎﺋﯽ از ﺟﺎﻧﺐ ﺗﻌﺪاد ﻗﻠﯿﻠﯽ از ﻣﺮدﻣﺎن دور اﻧﺪﯾﺶ ﺻﻮرت ﯾﺎﻓﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺮای ﭼﻨﯿﻦ اﻓﮑﺎر ﻋﺎﻟﯿﮫ ﻣﺸﺘﺎﻗﺎﻧﮫ ﺗﻼش ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺗﻮﺟﮫ ﺑﺪﯾﻨﮕﻮﻧﮫ ﭘﯿﺸﻨﮭﺎد ھﺎ‬ ‫ﺧﻮد ﻧﺸﺎﻧﮫ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ وﺣﺪت ﻃﻠﺒﯽ در اﻓﮑﺎر و اذھﺎن ﻋﻤﻮﻣﯽ در ﺣﺎل روﯾﺶ و‬ ‫در ﺳﻄﺢ ﺟﮭﺎﻧﯽ درﺣﺎ ل ﮔﺴﺘﺮش اﺳﺖ‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬ﻣﺸﺎھﺪه رﺷﺪ‬ ‫و ﺗﮑﺎﻣﻞ ﻃﺮح ﻋﺎﻟﯽ وﺣﺪت ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ اﻧﻈﺎر ﭘﺎﺳﺪاران ﻣﺴﺌﻮل‬ ‫ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ دول و ﻣﻠﻞ را ﻣﺘﺰاﯾﺪاً ﺑﺨﻮد ﻣﻌﻄﻮف دارد‪ ،‬ھﯿﺠﺎن اﻧﮕﯿﺰ اﺳﺖ‪".‬‬ ‫)ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ھﺪ ف ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ص ‪(28‬‬

‫در اﯾﻦ ﻧﻈﺎم ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﺣﮑﻮﻣﺖ ھﺎ در ﯾﮏ ﻓﺪراﺳﯿﻮن ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﺎ ھﻢ اﺗﺤﺎد ﻣﯿﯿﺎﺑﻨﺪ‪.‬‬ ‫ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺣﺪود و ﺛﻐﻮر ﮐﺸﻮرھﺎ ﺣﻔﻆ ﻣﯽ ﺷﻮد وﻟﯽ واﺑﺴﺘﮫ ﺑﮫ ﯾﮏ اﺗﺤﺎدﯾﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ‬ ‫ﻣﯿﺒﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪ " :‬ﯾﮏ ﻧﻮع ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻋﺎﻟﯿﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﺎﯾﺪ رﺷﺪ و‬ ‫ﺗﮑﺎﻣﻞ ﯾﺎﺑﺪ ﮐﮫ ھﻤﮫ ﻣﻠﻞ ﺟﮭﺎن ﺑﺎ ﻃﯿﺐ ﺧﺎﻃﺮھﺮ ﻧﻮع ادﻋﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﮫ ﺟﻨﮓ و‬ ‫ﮐﻠﯿﮫ ﺣﻘﻮق ﻣﺮﺑﻮط ﺑﮫ ﻧﮕﮭﺪاری ﻗﻮای ﻧﻈﺎﻣﯽ و آﻻت و ادوات ﺣﺮب ﺑﺠﺰ‬ ‫ﺑﻤﻨﻈﻮر ﺣﻔﻆ ﻧﻈﻢ داﺧﻠﯽ ﻣﻤﺎﻟﮏ ﺧﻮد را ﺑﺪان واﮔﺬار ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪) ".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ھﺪ ف‬ ‫‪116‬‬


‫ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ص ‪ (22‬ﭼﻮن اﺻﻄﻼح "ﺣﮑﻮﻣﺖ ﺟﮭﺎﻧﯽ" در ﻣﻮرد ﻧﻈﺎم ﺟﮭﺎن‬ ‫آﺗﯽ ﺑﮑﺎر رﻓﺘﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺎھﯿﺖ آن ﺗﺎ ﺣﺪودی روﺷﻦ ﮔﺮدد ﮐﮫ در ذھﻦ ﺑﺮﺧﯽ اﯾﺠﺎد‬ ‫ﺳﻮء ﺗﻔﺎھﻢ ﻧﮑﻨﺪ و آن را ﯾﮏ ﻧﻮع اﺑﺮ ﻗﺪرت ﻧﭙﻨﺪارﻧﺪ‪ .‬درواﻗﻊ ﻣﻨﻈﻮر ﯾﮏ ﻧﻮع‬ ‫ﻣﺮﺟﻌﯿﺖ و اﻗﺘﺪار ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ھﻢ اﮐﻨﻮن ﻟﺰوم ﯾﮏ ﻣﺮﺟﻌﯿﺖ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ دارای‬ ‫اﺧﺘﯿﺎر و اﻗﺘﺪار ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻮرد ﺗﺎﺋﯿﺪ و ﭘﯿﺸﻨﮭﺎد ﺑﺮﺧﯽ از اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان و ﺣﺘﯽ ﺑﻌﻀﯽ از‬ ‫ﺳﯿﺎﺳﺘﻤﺪاران اﺳﺖ‪ .‬واﯾﻦ اﺗﺤﺎدﯾﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ دورﻧﻤﺎی آن را ﺗﺼﻮﯾﺮ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﺪ و ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن در ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن ﺑﺮای ﺗﺤﻘﻖ آن ﮐﻮﺷﺶ ﻣﯽورزﻧﺪ وھﻤﮫ اﻧﺴﺎن‬ ‫دوﺳﺘﺎن و آﯾﻨﺪه ﻧﮕﺮان و داﻧﺸﻮران و ﻓﻌﺎﻻن اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ را ﺑﺮای ﺗﺤﻘﻖ ﭼﻨﯿﻦ‬ ‫آرﻣﺎن ﻣﺘﻌﺎﻟﯽ ﺑﮫ ﮐﻤﮏ ﻣﯽ ﻃﻠﺒﻨﺪ ﯾﮏ ﻧﻮع اﺑﺮ ﻗﺪرت ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﻃﺒﻖ‬ ‫ﺑﯿﺎن ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ "در آن ﺗﻤﺎﻣﯽ ﻣﻠﻞ و ﻧﮋاد ھﺎ وادﯾﺎن و ﻃﺒﻘﺎت ﺑﺮای ھﻤﯿﺸﮫ‬ ‫ﻣﺘﺤﺪ ﮔﺮدﻧﺪ و ﺧﻮد ﻣﺨﺘﺎری ﻣﻤﺎﻟﮏ اﻋﻀﺎی آن وھﻤﭽﻨﯿﻦ آزادی ﺷﺨﺼﯽ و‬ ‫اﺑﺘﮑﺎرات ﻓﺮدی ﻣﻨﺠﺰاً ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﺎﻧﺪ‪) ".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ﺟﻠﻮه ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ص ‪(103‬‬ ‫اﯾﻦ اﺧﺘﯿﺎرو اﻗﺘﺪارازﺑﻄﻦ اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺑﺮ ﺧﺎﺳﺘﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد وﺳﺎﺧﺘﺎر آن ﺑﮫ ﮔﻮﻧﮫ‬ ‫اﯾﺴﺖ ﮐﮫ ﺣﮑﻮﻣﺖ ﮐﺸﻮرﺧﺎﺻﯽ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺧﻮاﺳﺘﮫ ﺧﻮد را ﺑﺮ ﻣﻤﺎﻟﮏ دﻧﯿﺎ ﺗﺤﻤﯿﻞ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ﺑﺮای آﻧﮑﮫ ﻣﺒﺮھﻦ دارﯾﻢ ﮐﮫ اﯾﻦ اﺧﺘﯿﺎر و اﻗﺘﺪار ازﻧﻔﺲ اﺗﺤﺎدﯾﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ‬ ‫ﺳﺮﭼﺸﻤﮫ ﻣﯽ ﮔﯿﺮد ﺑﮫ ﺗﻮﺿﯿﺤﯽ در ﻣﻮرد "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﮐﮫ ﯾﮑﯽ از ارﮐﺎن‬ ‫اﺻﻠﯽ و ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﯽ ﭘﺮدازﯾﻢ‪ .‬ﯾﮑﯽ از ﻧﮭﺎد ھﺎی ﻣﮭﻢ ﮐﮫ‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ آن را ﺑﻌﻨﻮان ﯾﮑﯽ از اﺻﻮل ﻧﻈﻢ ﻧﻮﯾﻦ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻣﻘﺮر داﺷﺘﻨﺪ‪،‬‬ ‫ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮای ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ اﺳﺖ‪ .‬در اﯾﻨﺠﺎ ﻣﯽ ﺧﻮاھﯿﻢ ﺗﺎًﻣﻠﯽ در ﻣﻮرد‬ ‫ﺳﺎﺧﺘﺎر و وﻇﺎﺋﻒ و ﻧﺤﻮه ﺗﺸﮑﯿﻞ و ﻋﻤﻠﮑﺮد آن ﺑﻨﻤﺎﺋﯿﻢ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ ﺑﺎﯾﺪ ازھﻤﺎن اﺑﺘﺪا در‬ ‫ﻧﻈﺮ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﯿﻢ ﮐﮫ آﻧﭽﮫ در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﺑﯿﺎن ﻣﯽ ﺷﻮد ﺗﺎًﻣﻠﯽ در ﻣﻮرد ﻣﺎھﯿﺖ‬ ‫اﯾﻦ ﻧﮭﺎد ﻣﮭﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻮن ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻋﻨﻮان ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی‬ ‫را ﺑﮑﺎر ﺑﺮده ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺗﺼﻮرﺑﺮ آن ﺑﻮد ﮐﮫ اﯾﻦ ﻓﻘﻂ ﯾﮏ ھﯿﺌﺖ داوری در‬ ‫ﻣﻮرد ﺣﻞ ﻣﺸﮑﻼت و اﺧﺘﻼﻓﺎت اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ ﺑﯿﻦ دوﻟﺖ ھﺎ اﺳﺖ‪ ،‬اﻟﺒﺘﮫ ﯾﮏ ﭼﻨﯿﻦ‬ ‫وﻇﯿﻔﮫ ای را ﻧﯿﺰ ﺑﺮ ﻋﮭﺪه دارد‪ .‬وﻟﯽ وﻗﺘﯽ ﺑﮫ آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﮐﮫ در اﺷﺎره ﺑﺪ ﯾﻦ ﻧﮭﺎد‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﻣﺮاﺟﻌﮫ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ و در ﻣﻮرد آن ﺑﮫ ﺗﻔﮑﺮ ﻣﯽ ﭘﺮدازﯾﻢ‪ ،‬ﻣﺘﻮﺟﮫ‬ ‫ﻣﯿﺸﻮﯾﻢ ﮐﮫ وﻇﺎﯾﻒ و ﻋﻤﻠﮑﺮد آن از ﺣﺪود ﺻﺮف ﯾﮏ ھﯿﺌﺖ داوری ﻓﺮاﺗﺮ‬ ‫ﻣﯿﺮود وﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﮭﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ دﯾﮕﺮی را در ﺑﺮ ﻣﯽ ﮔﯿﺮد‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در‬ ‫ﻣﻮرد ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﮐﮫ ﻧﮕﮭﺒﺎن ﺻﻠﺢ در ﺟﮭﺎن ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد و ﯾﮑﯽ از ﻧﮭﺎد ھﺎی‬ ‫آﯾﻨﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ درآﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﺷﺪه در ﯾﮑﯽ از ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬ ‫"ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ اﻣﺮ ﺑﮫ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﺗﺎ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻠﻞ و دول‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎﻧﯽ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﻣﺠﻠﺲ اﻋﯿﺎن ﺗﺼﺪﯾﻖ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ و وزراء اﻣﻀﺎء ﮐﻨﻨﺪ‬ ‫و ﭘﺎدﺷﺎھﺎن ورؤﺳﺎی ﺟﻤﮭﻮر ﺗﺼﺪﯾﻖ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﺗﺎ آن ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه ﻣﺜﻞ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻠﺖ و‬ ‫اﻋﯿﺎن و وزراء و ﭘﺎدﺷﺎه و رﺋﯿﺲ ﺟﻤﮭﻮر ﺑﺎﺷﺪ و از اﯾﻦ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن ﻣﺤﻔﻠﯽ در‬ ‫ﻧﮭﺎﯾﺖ روح و رﯾﺤﺎن ﺗﺸﮑﯿﻞ ﮔﺮدد و ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﺗﺄﺳﯿﺲ ﯾﺎﺑﺪ و ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺴﺎﺋﻞ‬ ‫‪117‬‬


‫ﻣﮭﻤﮫ و ﻣﺸﺎﮐﻞ ﻋﻈﯿﻤﮫ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻞ و اﻟﺪول در آن ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﺣﻞ ﺷﻮد ﺗﺎ‬ ‫ﺑﻨﯿﺎن ﺟﻨﮓ ﺑﺮ اﻓﺘﺪ و ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن از اﯾﻦ ﻋﺎر و ﻧﻨﮓ رھﺎﯾﯽ ﯾﺎﺑﺪ‪) ".‬اﻣﺮ وﺧﻠﻖ‪،‬‬ ‫ﺟﻠﺪ ﭼﮭﺎرم‪ ،‬ص ‪( 325‬‬

‫آن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ از اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻣﺴﺘﻔﺎد ﻣﯽ ﺷﻮد اﻋﻀﺎی ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﻓﻘﻂ ﺗﻌﺪادی‬ ‫ﺣﻘﻮق داﻧﺎن و داوران ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ ﺑﻠﮑﮫ ﻗﺮار ﺑﺮآن اﺳﺖ ﮐﮫ "ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻠﻞ و دول‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ".‬ﭘﺲ ﻓﻘﻂ "دول" ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﺑﻠﮑﮫ "ﻣﻠﻞ"‬ ‫ھﻢ دراﯾﻦ اﻧﺘﺨﺎب ﺳﮭﻢ دارﻧﺪ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ﭼﻮن اﻋﻀﺎی "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ"‬ ‫را ﭘﺎرﻟﻤﺎن ھﺎی ﻣﻤﺎﻟﮏ دﻧﯿﺎ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ واﻋﻀﺎی ﻣﺠﺎﻟﺲ ﮐﺸﻮرھﺎ از ﺟﺎﻧﺐ‬ ‫ﻣﺮدم اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪه اﻧﺪ‪ ،‬ﭘﺲ ﻣﺮدم ﺻﺎﺣﺐ رای ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﻣﻠﺖھﺎ اﻧﺘﺨﺎب‬ ‫ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و دوﻟﺖ ھﺎ ﺗﺎﺋﯿﺪ وﺗﺼﺪﯾﻖ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻠﺖ و ﺗﺎﺋﯿﺪ دوﻟﺖ ﻣﻤﺪ‬ ‫و ﻣﺆﯾﺪ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد "ﺗﺎ آن ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه ﻣﺜﻞ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﻣﻠﺖ ) ﻣﺠﻠﺲ( اﻋﯿﺎن و‬ ‫وزراء و ﭘﺎدﺷﺎه و رﺋﯿﺲ ﺟﻤﮭﻮر ﺑﺎﺷﺪ‪ ".‬ﻧﮑﺘﮫ ﻣﮭﻢ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ اﯾﻦ ھﯿﺌﺖ از‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن ﻣﻠﺖ ھﺎ و دوﻟﺖ ھﺎ ھﺴﺘﻨﺪ رای اﻋﺘﻤﺎد از ﺟﺎﻧﺐ ﻣﻠﺖ ھﺎ و دوﻟﺖ ھﺎ‬ ‫دارﻧﺪ و ﻓﻘﻂ ﺗﻌﺪادی داوران ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻣﻨﺘﮭﯽ ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء وﻇﺎﺋﻔﯽ را ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ اﯾﻔﺎ ﮐﻨﻨﺪ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﻓﻘﻂ ﯾﮏ ھﯿﺌﺖ داوری در ﻣﻮرد ﺣﻞ اﺧﺘﻼﻓﺎت اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ‬ ‫ﺑﯿﻦ دوﻟﺖ ھﺎ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻠﮑﮫ " ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﮭﻤﮫ و ﻣﺸﺎﮐﻞ ﻋﻈﯿﻤﮫ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻞ و اﻟﺪول‬ ‫در آن ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﺣﻞ ﺷﻮد‪ ".‬ﭘﺲ در اﯾﻦ ﺻﻮرت آﻧﺎن ﺑﮫ "ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺴﺎﺋﻞ‬ ‫ﻣﮭﻤﮫ" ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و ﺣﻞ و ﻓﺼﻞ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﮔﺴﺘﺮه‬ ‫ﮐﺎر آﻧﺎن رﺳﯿﺪﮔﯽ و وﺿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻨﯽ ﺑﺮای ﺣﻔﻆ ﻧﻈﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ و ارﺗﺒﺎط دوﻟﺖ ھﺎ و‬ ‫ﻣﻠﺖ ھﺎ ﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﺟﻮاب ﻧﺎﻣﮫ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺻﻠﺢ ﻻھﮫ در ﻣﻮرد ﻧﺤﻮه اﻧﺘﺨﺎب‬ ‫ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﯿﺎن‬ ‫ﻓﺮﻣﻮده اﯾﻦ وﻇﯿﻔﮫ ﻣﻘﺪﺳﮫ را ﺑﻨﮭﺎﯾﺖ ﻗﻮت و ﻗﺪرت اﯾﻔﺎ ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد و آن اﯾﻨﺴﺖ‬ ‫ﮐﮫ ﻣﺠﺎﻟﺲ ﻣﻠﯿﮫ ھﺮ دوﻟﺖ و ﻣﻠﺖ ﯾﻌﻨﯽ ﭘﺎرﻟﻤﻨﺖ اﺷﺨﺎﺻﯽ از ﻧﺨﺒﮫ آن ﻣﻠﺖ ﮐﮫ‬ ‫در ﺟﻤﯿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺣﻘﻮق ﺑﯿﻦ دوﻟﯽ و ﻣﻠﻠﯽ ﻣﻄﻠﻊ و در ﻓﻨﻮن ﻣﺘﻔﻨﻦ و ﺑﺮ‬ ‫اﺣﺘﯿﺎﺟﺎت ﺿﺮورﯾﮫ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ در اﯾﻦ اﯾﺎم واﻗﻒ ﺑﺎﺷﺪ دو ﺷﺨﺺ ﯾﺎ ﺳﮫ‬ ‫ﺷﺨﺺ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﺑﺤﺴﺐ ﮐﺜﺮت و ﻗﻠﺖ آن ﻣﻠﺖ‪ .‬اﯾﻦ اﺷﺨﺎﺻﯽ ﮐﮫ از ﻃﺮف‬ ‫ﻣﺠﻠﺲ ﻣﻠﯽ ﯾﻌﻨﯽ ﭘﺎرﻟﻤﺎن اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪه اﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺠﻠﺲ اﻋﯿﺎن ﻧﯿﺰ ﺗﺼﺪﯾﻖ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و‬ ‫ھﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﺠﻠﺲ ﺷﯿﻮخ و ھﻤﭽﻨﯿﻦ ھﯿﺌﺖ وزرا و ھﻤﭽﻨﯿﻦ رﺋﯿﺲ ﺟﻤﮭﻮر ﯾﺎ‬ ‫اﻣﭙﺮاﻃﻮر ﺗﺎ اﯾﻦ اﺷﺨﺎص ﻣﻨﺘﺨﺐ ﻋﻤﻮم آن ﻣﻠﺖ و دوﻟﺖ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬از اﯾﻦ‬ ‫اﺷﺨﺎص ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯿﺸﻮد ﮐﮫ ﺟﻤﯿﻊ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮ در آن ﻣﺸﺘﺮک اﺳﺖ‬ ‫زﯾﺮا ھﺮ ﯾﮏ از اﯾﻦ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن ﻋﺒﺎرت از ﺗﻤﺎم آن ﻣﻠﺖ اﺳﺖ‪".‬‬

‫‪118‬‬


‫ﻣﯽ ﺗﻮان ﭼﻨﺪ ﻧﮑﺘﮫ را در اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﮫ ﻗﺮار داد‪ .‬ﻧﺨﺴﺖ آﻧﮑﮫ ﻣﺠﺎﻟﺲ ﻣﻠﯽ‬ ‫ﯾﺎ ﺑﮫ اﺻﻄﻼح ﭘﺎرﻟﻤﺎن ھﺎی دﻧﯿﺎ ﻧﻔﺮاﺗﯽ را "از ﻧﺨﺒﮫ آن ﻣﻠﺖ" اﻧﺘﺨﺎب ﺧﻮاھﻨﺪ‬ ‫ﮐﺮد و ﺷﺮاﯾﻂ اﻧﺘﺨﺎب آﻧﺎن ﻣﻨﻮط ﺑﮫ آﻧﺴﺖ "ﮐﮫ در ﺟﻤﯿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺣﻘﻮق ﺑﯿﻦ‬ ‫دوﻟﯽ و ﻣﻠﻠﯽ ﻣﻄﻠﻊ" ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻧﮑﺘﮫ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﮫ آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﻋﻼوه ﺑﺮ آن ﺑﺎﯾﺪ‬ ‫در"ﻓﻨﻮن ﻣﺘﻔﻨﻦ" ﺑﺎﺷﻨﺪ و از ھﻤﮫ ﻣﮭﻤﺘﺮ آﻧﮑﮫ "ﺑﺮاﺣﺘﯿﺎﺟﺎت ﺿﺮورﯾﮫ ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ در اﯾﻦ اﯾﺎم واﻗﻒ" ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬اﮔﺮ اﯾﻦ ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﻓﻘﻂ ﯾﮏ ھﯿﺌﺖ داوری‬ ‫ﺑﻮد ﭼﮫ ﻟﺰوﻣﯽ دارد " ﻓﻨﻮن" را ﺑﺪاﻧﻨﺪ و"ﺑﺮاﺣﺘﯿﺎﺟﺎت ﺿﺮورﯾﮫ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ در‬ ‫اﯾﻦ اﯾﺎم واﻗﻒ" ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬زﯾﺮا اﯾﻦ ھﯿﺌﺖ ﻣﻨﺘﺨﺒﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ را ﺗﺪوﯾﻦ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﺑﺮای اﯾﻦ ﻗﺎﻧﻮﻧﮕﺬاری ﻧﯿﺎز اﺳﺖ ﮐﮫ ﻗﺎﻧﻮن ﮔﺬاران اﺣﺘﯿﺎﺟﺎت ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی‬ ‫را ﺑﮫ ﻧﯿﮑﯽ ﺑﺪاﻧﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ "ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﮭﻤﮫ" ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ را رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و‬ ‫ﻣﻘﺮرات و ﻗﻮاﻧﯿﻦ وﺿﻊ ﮐﻨﻨﺪ‪.‬‬ ‫اﻣﺮوزه ھﺮ ھﯿﺌﺖ داوری ﮐﮫ ﺑﮫ ﻗﻀﺎوت ﻣﯽﻧﺸﯿﻨﺪ ﺑﺎﯾﺪ ﻗﻮاﻧﯿﻨﯽ ﻣﺪون در دﺳﺖ‬ ‫داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺮ اﺳﺎس آن ﻗﻀﺎوت ﮐﻨﺪ و ﮐﺴﯽ را ﺑﮫ ﻗﺎﻧﻮن ﺷﮑﻨﯽ ﻣﺤﮑﻮم‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ﻧﻈﺎم ﺑﮭﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﺧﻮاﺳﺘﺎر ﯾﮏ ﻧﻮع ﻓﺪراﺳﯿﻮن ﯾﺎ اﺗﺤﺎدﯾﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﯾﮏ‬ ‫ﺷﮑﻞ ﺗﺎزه ای از ﻧﻈﺎم ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ را در دﻧﯿﺎ ﭘﺪﯾﺪ ﺧﻮاھﺪ آورد‪ .‬ﭘﺲ در آن‬ ‫ﺻﻮرت ﺑﺮای اﺟﺮای ﻋﺪاﻟﺖ ﺑﺎﯾﺪ ﻗﻮاﻧﯿﻦ وﻣﻘﺮرات ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﺗﺪوﯾﻦ ﮔﺮدد ﺗﺎ‬ ‫ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻣﺒﻨﺎی ﻗﻀﺎوت و اﺟﺮای ﻋﺪاﻟﺖ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد‪ .‬ﺗﺪوﯾﻦ ﻗﻮاﻧﯿﻦ و ﺗﻌﯿﯿﻦ روش و‬ ‫ﺳﻠﻮک ھﺮ ﻣﻠﺘﯽ و دوﻟﺘﯽ اﺣﺘﻤﺎﻻً ﺑﻌﮭﺪه ھﻤﯿﻦ ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﮐﮫ ﻧﻘﺶ ﭘﺎرﻟﻤﺎن‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ را ﺑﺮ ﻋﮭﺪه دارد ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد‪ .‬زﯾﺮا اﻋﻀﺎی اﯾﻦ ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن‬ ‫ھﻤﮫ ﻣﻠﺖ ھﺎ و دوﻟﺖ ھﺎی ﺟﮭﺎن ﺑﺎ رای اﻋﺘﻤﺎد ﮐﺎﻣﻞ ھﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫از اﯾﻦ ﻧﻈﺮ واژه ﭘﺎرﻟﻤﺎن ﺟﮭﺎﻧﯽ را ﺑﮑﺎر ﺑﺮدﯾﻢ ﮐﮫ ﯾﮏ ھﯿﺌﺖ ﻗﺎﻧﻮﻧﮕﺬاری ﺑﯿﻦ‬ ‫اﻟﻤﻠﻠﯽ ﻻزم ﺑﮫ ﻧﻈﺮ ﻣﯽ رﺳﺪ ﮐﮫ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺟﺎری ﺑﯿﻦ دوﻟﺖ ھﺎ را ﻣﺸﺨﺺ و ﻣﺪون‬ ‫ﺳﺎزد و در ﺿﻤﻦ ﺑﮫ"ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﮭﻤﮫ" ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬ﺿﻤﻨﺎً ﻃﺒﻖ‬ ‫ﺑﯿﺎن ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء "ﻣﺠﺎﻟﺲ ﻣﻠﯿﮫ ھﺮ دوﻟﺖ و ﻣﻠﺖ دو ﺷﺨﺺ ﯾﺎ ﺳﮫ ﺷﺨﺺ اﻧﺘﺨﺎب‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺑﺤﺴﺐ ﮐﺜﺮت و ﻗﻠﺖ آن ﻣﻠﺖ‪ ".‬اﮔﺮ ﺗﻌﺪاد اﯾﻦ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی ﺟﻤﻌﯿﺖ‬ ‫ھﺮ ﻣﻤﻠﮑﺘﯽ ﺑﺎﺷﺪ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﻣﺎ اﻗﺎﻟﯿﻢ ﭼﻨﺪ ﺻﺪ ھﺰار ﻧﻔﺮی دارﯾﻢ ودر ﻣﻘﺎﺑﻞ‪،‬‬ ‫ﮐﺸﻮر ھﺎی ﯾﮏ ھﺰار و دوﯾﺴﺖ ﻣﯿﻠﯿﻮن ﻧﻔﺮی‪ .‬اﺣﺘﻤﺎﻻً ﺑﺮﺧﯽ از ﮐﺸﻮرھﺎ‬ ‫ﺑ���ﺸﺘﺮاز ﺳﮫ ﻧﻔﺮ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ‪ .‬ﭘﺲ در آن ﺻﻮرت ﺑﮫ ﻧﺴﺒﺖ ﺗﻌﺪاد ﻣﻤﺎﻟﮏ‬ ‫و اﻗﺎﻟﯿﻢ ﺟﮭﺎن ﺗﻌﺪاد اﯾﻦ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮔﺎن اﺣﺘﻤﺎﻻً ﺗﻌﺪاد ﮐﺜﯿﺮی ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺮزھﺎی ﮐﺸﻮر ھﺎ از ﻧﻮ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار‬ ‫ﮔﯿﺮد و ﺣﺪود و ﺛﻐﻮر ھﺮ ﮐﺸﻮری ﺗﻌﯿﯿﻦ ﮔﺮدد‪ .‬اﺣﺘﻤﺎﻻً ھﻤﯿﻦ "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ"‬ ‫ﮐﮫ ﻧﻤﺎﯾﻨ ﺪﮔﺎن ﻣﻨﺘﺨﺐ ﺟﻤﯿﻊ دوﻟﺖ ھﺎ و ﻣﻠﺖ ھﺎی دﻧﯿﺎ ھﺴﺘﻨﺪ اﯾﻦ ﺻﻼﺣﯿﺖ را‬ ‫ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ ﮐﮫ اﯾﻦ ﻣﺸﮑﻞ ھﺰاران ﺳﺎﻟﮫ ﻣﺮز ﺑﻨﺪی و ﮐﺸﻮر ﮔﺸﺎﺋﯽ را ﺑﺮای‬ ‫‪119‬‬


‫ھﻤﯿﺸﮫ ﺣﻞ ﮐﻨﻨﺪ‪.‬آﻧﭽﮫ ﺗﺎرﯾﺦ ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دھﺪ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺟﻨﮓ اﻓﺮوزی ھﺎ ﺑﻌﻠﺖ‬ ‫اﺧﺘﻼﻓﺎت ﺑﺮ ﺳﺮ ﻣﺮزﺑﻨﺪی ھﺎ ﺑﻮده و ﯾﺎ در ﻧﮭﺎن ﻣﻨﺎﻓﻊ اﻗﺘﺼﺎدی ﯾﻌﻨﯽ دﺳﺖ ﯾﺎﺑﯽ‬ ‫ﺑﮫ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻌﺎدن و ﻣﻨﺎﺑﻊ اﻗﺘﺼﺎدی در ﻧﻈﺮ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬وﻟﯽ ﭼﻮن ﻗﺮار اﺳﺖ ھﻤﮫ‬ ‫ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣﻌﺎدن دﻧﯿﺎ ﺗﺤﺖ ﻧﻈﺮ ﯾﮏ ھﯿﺌﺖ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ‪ ،‬اﺣﺘﻤﺎﻻً ﻇﻞ ھﻤﯿﻦ ﭘﺎرﻟﻤﺎن‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻗﺮار ﮔﯿﺮد اﯾﻦ ﻣﺸﮑﻞ زﯾﺎده ﻃﻠﺒﯽ ﻧﯿﺰ ﺣﻞ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ .‬از ﻃﺮﻓﯽ دﯾﮕﺮ‬ ‫ﻃﺒﻖ ﻧﻈﺎم ﺑﮭﺎﺋﯽ ھﻤﮫ ﮐﺸﻮر ھﺎ ﺑﺎﯾﺪ ﺧﻠﻊ ﺳﻼح ﺷﻮﻧﺪ ﭘﺲ ھﯿﭻ ﮐﺸﻮری ﺣﻖ داﺷﺘﻦ‬ ‫ارﺗﺶ و ﺳﺎﺧﺘﻦ ادوات ﺟﻨﮕﯽ را ﻧﺨﻮاھﺪ داﺷﺖ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﻣﻤﺎﻟﮑﯽ ﺑﺎ ﻗﺪرت ﻋﻈﯿﻢ‬ ‫ﻧﻈﺎﻣﯽ وﺟﻮد ﻧﺨﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ ﮐﮫ ھﻮس ﮐﻨﻨﺪ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻗﺪرت ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺧﻮد‬ ‫ﮐﺸﻮر ھﺎی ﺿﻌﯿﻒ را ﻣﻐﻠﻮب و ﻣﻔﻠﻮک ﺳﺎزﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﮫ ﻣﻄﺎﻣﻊ ﺧﻮد ﺑﺮﺳﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﭘﺲ ﺑﺎ اﯾﻦ ﺷﺮاﯾﻂ در دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه ﺟﻨﮓ اﻓﺮوزی زﻣﯿﻨﮫ و اﻧﮕﯿﺰه ﭼﻨﺪاﻧﯽ ﻧﺨﻮاھﺪ‬ ‫داﺷﺖ‪ .‬زﯾﺮا ارﺗﺸﯽ در ﮐﺸﻮرھﺎ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﮐﮫ ﺑﮫ ﺟﻨﮓ ﺑﭙﺮدازد واﮔﺮ اﺧﺘﻼﻓﯽ‬ ‫ﺑﯿﻦ دوﻟﺖ ھﺎ ﭘﺪﯾﺪ آﯾﺪ ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﺑﺎ ﺻﺪاﻗﺖ وﻋﺪاﻟﺖ ﺑﮫ ﺣﻞ اﯾﻦ ﻣﺸﮑﻼت‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﭘﺮداﺧﺖ‪ .‬و از ﻃﺮﻓﯽ ﭼﻮن ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﻣﺪّون ﺷﺪه‪ ،‬ﻣﺮزھﺎ ﻣﺸﺨﺺ‬ ‫ﮔﺸﺘﮫ‪ ،‬ﻣﻌﺎدن ارﺿﯽ ﺗﺤﺖ ﻧﻈﺎرت ﯾﮏ ھﯿﺌﺖ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﮫ‪ ،‬داﺷﺘﻦ‬ ‫ارﺗﺶ و اﺳﻠﺤﮫ ﺳﺎزی ﺑﺮ اﻓﺘﺎده‪ ،‬ذھﻨﯿﺖ اﻓﺮاد ﺗﺎ ﺣﺪود زﯾﺎدی از ﺣﺎﻟﺖ ﻣﺎدی‬ ‫ﮔﺮاﯾﯽ و ﻃﻤﻊ ورزی و زﯾﺎده ﻃﻠﺒﯽ ﺑﯿﺮون آﻣﺪه در آن ﺻﻮرت اﺧﺘﻼﻓﺎت ﺷﺪﯾﺪ‬ ‫ﺑﯿﻦ ﺣﮑﻮﻣﺖ ھﺎ ﺑﮫ ﻧﺪرت ﭘﺪﯾﺪ آﯾﺪ‪ .‬ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﻣﺎھﯽ‪ ،‬ﺳﺎﻟﯽ ﭘﺮوﻧﺪه ای ﺑﮫ‬ ‫ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮای ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ارﺟﺎع ﺷﻮد‪.‬‬ ‫اﮔﺮﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﮐﮫ ﯾﮑﯽ از اﺻﻮل ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﺮای ﻧﻈﺎم آﯾﻨﺪه دﻧﯿﺎﺳﺖ ﻓﻘﻂ‬ ‫ﺑﮫ ﻣﻔﮭﻮم ﯾﮏ ھﯿﺌﺖ داوری در ﺣﻞ اﺧﺘﻼﻓﺎت ﺣﮑﻮﻣﺖ ھﺎ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻌﻘﻮل ﺑﮫ ﻧﻈﺮ‬ ‫ﻧﻤﯿﺮﺳﺪ ﮐﮫ ﯾﮏ "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﮐﮫ اﻋﻀﺎی آن از ﻧﺨﺒﮫ ﻣﻤﺎﻟﮏ دﻧﯿﺎ ھﺴﺘﻨﺪ و‬ ‫از ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن دوﻟﺖ ھﺎ و ﻣﻠﺖ ھﺎ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺑﮫ ﺛﻘﮫ اﻋﺘﻤﺎد ﭘﺎرﻟﻤﺎن و دوﻟﺖ و‬ ‫رﺋﯿﺲ ﺟﻤﮭﻮر ﯾﺎ ﭘﺎدﺷﺎه رﺳﯿﺪه اﻧﺪ ﺑﺎ ﺗﻌﺪاد اﻋﻀﺎی اﺣﺘﻤﺎﻻً ﺑﯿﺶ از ﭘﺎﻧﺼﺪ ﻧﻔﺮ در‬ ‫ﻣﺪت ﺳﺎل ﺑﻨﺸﯿﻨﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﻨﺪرت ﭘﺮوﻧﺪه ای ﺑﮫ آﻧﺎن ارﺟﺎع ﮔﺮدد‪ .‬از ﻃﺮﻓﯽ دﯾﮕﺮ‬ ‫ﻣﻌﻤﻮﻻً رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﮫ ﯾﮏ ﭘﺮوﻧﺪه را ﭼﻨﺪ ﻧﻔﺮ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ اﻧﺠﺎم دھﻨﺪ و ﺗﻌﺪادی از‬ ‫اﻋﻀﺎی اﯾﻦ "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﮐﮫ در ﺑﯿﻦ آﻧﺎن ﺣﻘﻮق داﻧﺎن ﻃﺮاز اول دﻧﯿﺎ وﺟﻮد‬ ‫دارﻧﺪ ھﯿﺌﺖ داوری ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ ﮐﮫ ﺑﮫ ﭘﺮوﻧﺪه ھﺎ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ‬ ‫و ﭘﺲ از ﺑﺮ رﺳﯽ و رای ﻧﮭﺎﺋﯽ اﺣﺘﻤﺎﻻً ﻧﺘﺎﯾﺞ آن ﺑﮫ "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ارﺟﺎع‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ و ﭘﺲ از ﺗﺎﺋﯿﺪ ﻧﻈﺮﯾﮫ ﯾﺎ ﺗﻌﺪﯾﻞ آن‪" ،‬اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﯾﺎ ﺑﮫ ﺑﯿﺎن‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ "ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی" آن ﺻﻼﺣﯿﺖ و ﺣﺎﮐﻤﯿﺖ را دارد ﮐﮫ ﺣﮑﻢ ﺧﻮدرا ﺗﻨﻔﯿﺬ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ھﻤﺎﻧﻄﻮرﯾﮑﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻓﺮﻣﻮده ﮐﮫ ﭼﻮن اﯾﻦ ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی از ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن‬ ‫ﻣﻨﺘﺨﺐ ﺗﻤﺎم دﻧﯿﺎ ھﺴﺘﻨﺪ " اﮔﺮ در ﻣﺴﺌﺎﻟﮫ ای از ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﯾﺎ ﺑﺎﺗﻔﺎق ﯾﺎ‬ ‫ﺑﺎﮐﺜﺮﯾﺖ ﺣﮑﻢ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﻧﮫ ﻣﺪﻋﯽ را ﺑﮭﺎﻧﮫ ﻣﺎﻧﺪ و ﻧﮫ ﻣﺪﻋﯽ ﻋﻠﯿﮫ را اﻋﺘﺮاض‪".‬‬ ‫‪120‬‬


‫)اﻣﺮ‬

‫و‬

‫ﺧﻠﻖ‪،‬‬

‫ﭼﮭﺎرم‪،‬‬

‫ﺟﻠﺪ‬

‫ص‬

‫‪328‬‬

‫(‬

‫ﭘﺲ در اﯾﻦ ﺻﻮرت اﻋﻀﺎی اﯾﻦ "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﺑﮫ ﺧﯿﻠﯽ از "ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﮭﻤﮫ"‬ ‫رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ ﮐﺮد‪ .‬و ﭼﻮن ﺑﺮ"اﺣﺘﯿﺎﺟﺎت ﺿﺮورﯾﮫ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ دراﯾﻦ اﯾﺎم‬ ‫واﻗﻒ" ھﺴﺘﻨﺪ از اﯾﻨﺮو ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻧﯿﺎز زﻣﺎن وﺿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺧﻮاھﻨﺪ ﻧﻤﻮد و ﻣﻘﺮرات‬ ‫ﺑﯿﻦ دول و ﻣﻠﻞ را ﻣﺸﺨﺺ ﺧﻮاھﻨﺪ ﮐﺮد‪ .‬اﯾﻦ "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﺣﺎﻓﻆ ﺻﻠﺢ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﻗﻠﻤﺮو ﮐﺎر و ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ و ﻣﺮﺟﻌﯿﺘﺶ ﻣﺤﺪود و ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﮫ‬ ‫داوری در ﻣﻮرد اﺧﺘﻼﻓﺎت اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ ﺑﯿﻦ ﺣﮑﻮﻣﺖ ھﺎ ﻧﺨﻮاھﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﻣﻄﻠﺒﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در "رﺳﺎﻟﮫ ﻣﺪﻧﯿﮫ" ﺑﯿﺎن ﮐﺮده آن را روﺷﻦ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ زﯾﺮا ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‬ ‫ﭘﺎدﺷﺎھﺎن را ﺗﺸﻮﯾﻖ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ "ﺑﺠﮭﺖ ﺧﯿﺮﯾﺖ و ﺳﻌﺎدت ﻋﻤﻮم ﺑﺸﺮ ﻗﺪم ﭘﯿﺶ‬ ‫ﻧﮭﻨﺪ" و "ﻣﺴﺎًﻟﮫ ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ را در ﻣﯿﺪان ﻣﺸﻮرت ﮔﺬارﻧﺪ و ﺑﺠﻤﯿﻊ وﺳﺎﺋﻞ و‬ ‫وﺳﺎﺋﻂ ﺗﺸﺒﺚ ﻧﻤﻮده ﻋﻘﺪ "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪".‬‬ ‫"اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﻓﻘﻂ اﯾﻦ وﻇﯿﻔﮫ را ﻧﺪارد ﮐﮫ اﮔﺮ ﺷﻌﻠﮫ ﺟﻨﮕﯽ ﮐﮫ در ﺣﺎل‬ ‫اﻓﺮوﺧﺘﻦ اﺳﺖ ﺧﺎﻣﻮش ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﮫ ﺑﺎﯾﺪ "ﯾﮏ ﻣﻌﺎھﺪه ﻗﻮﯾﮫ و ﻣﯿﺜﺎق و ﺷﺮوط‬ ‫ﻣﺤﮑﻤﮫ و ﺛﺎﺑﺘﮫ ﺗﺄﺳﯿﺲ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ".‬ﭘﺲ ﺑﺠﺎی ﻣﻌﺎﻟﺠﮫ اﻣﺮاض ﺑﺎﯾﺪ از ﺑﺮوزاﻣﺮاض‬ ‫ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی ﮐﻨﺪ و اﺳﺎﺳﯽ را ﺑﻨﯿﺎن ﻧﮭﺪ ﮐﮫ اﺧﺘﻼﻓﺎت ﮐﻤﺘﺮ ﺑﺮ ﺧﯿﺰد‪ .‬ﯾﮑﯽ ازﻋﻮاﻣﻠﯽ‬ ‫ﮐﮫ از ﺑﺮوز ﺟﻨﮓ ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد آن اﺳﺖ ﮐﮫ "در اﯾﻦ ﻣﻌﺎھﺪه ﺗﻌﯿﯿﻦ و‬ ‫ﺗﺤﺪﯾﺪ ﺣﺪود و ﺛﻐﻮر ھﺮ دوﻟﺘﯽ ﮔﺮدد وﺗﻮﺿﯿﺢ روش ﺣﺮﮐﺖ ھﺮ ﺣﮑﻮﻣﺘﯽ ﺷﻮد‬ ‫و ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻌﺎھﺪات و ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت اوﻟﯿﮫ و رواﺑﻂ و ﺿﻮاﺑﻂ ﻣﺎﺑﯿﻦ ھﯿﺌﺖ ﺣﮑﻮﻣﺘﯿﮫ‬ ‫ﺑﺸﺮﯾﮫ ﻣﻘﺮرو ﻣﻌﯿﻦ ﮔﺮدد‪" ".‬ﺟﺴﻢ ﻣﺮﯾﺾ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﯾﻦ داروی اﻋﻈﻢ" " اﻋﺘﺪال‬ ‫ﮐﻠﯽ ﮐﺴﺐ" ﺧﻮاھﺪ ﻧﻤﻮد و "ﺑﮫ ﺷﻔﺎی ﺑﺎﻗﯽ و داﺋﻤﯽ ﻓﺎﺋﺰ" ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ‪ .‬ﭘﺲ‬ ‫ﺟﻨﮓ ﮐﮫ ﯾﮏ ﻧﻮع ﺑﯿﻤﺎری زاﺋﯿﺪه ﻧﻈﺎﻣﺎت ﺧﻮد ﮐﺎﻣﮫ و ﻓﺮﺳﻮده ﮐﻨﻮﻧﯽ اﺳﺖ‪،‬‬ ‫ﻣﻌﺎﻟﺠﮫ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫"اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﯾﺎ ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﺟﻤﯿﻊ "ﻣﻌﺎھﺪات و ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت اوﻟﯿﮫ و رواﺑﻂ‬ ‫و ﺿﻮاﺑﻂ ﻣﺎﺑﯿﻦ ھﯿﺌﺖ ﺣﮑﻮﻣﺘﯿﮫ ﺑﺸﺮﯾﮫ" را "ﻣﻘﺮر و ﻣﻌﯿﻦ" ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬ﺑﺮای‬ ‫ﺗﻌﯿﯿﻦ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت و ﻣﺸﺨﺺ ﮐﺮدن رواﺑﻂ و ﺿﻮاﺑﻂ ﺑﯿﻦ دوﻟﺖ ھﺎ و ﻣﻠﺖ ھﺎ‬ ‫اﻟﺰاﻣﺎً ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻘﺮرات و ﻗﻮاﻧﯿﻨﯽ وﺿﻊ و ﻣﻘﺮر ﮔﺮدد‪ .‬ﭘﺲ در اﯾﻦ ﺻﻮرت اﯾﻦ‬ ‫"اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﻧﻘﺶ ﯾﮏ ﭘﺎرﻟﻤﺎن ﻗﺎﻧﻮﻧﮕﺬاری ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ را ﺑﻌﮭﺪه ﺧﻮاھﺪ‬ ‫داﺷﺖ‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در آﻏﺎز ﺳﺨﻦ اﺻﻄﻼح "ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی" را‬ ‫ﺑﺎ ﺗﻮﺟﮫ ﺑﮫ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ در ﻣﻮرد ﻧﻈﺎم آﯾﻨﺪه دﻧﯿﺎ ﺑﮑﺎر ﺑﺮده اﻧﺪ‬ ‫وﻟﯽ آن را "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ " ﻧﺎﻣﯿﺪه اﻧﺪ و از ﻋﻨﻮان " ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی" ﺑﺤﺚ‬ ‫"اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" را ﻣﻄﺮح ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ آﻧﭽﮫ ﮐﮫ ﻣﺎ از ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﻓﻘﻂ ﺑﮫ‬ ‫ﻣﻔﮭﻮم ﯾﮏ دادﮔﺎه ﺟﮭﺎﻧﯽ درک ﻣﯽ ﮐﺮدﯾﻢ‪ ،‬ﻓﺮاﺗﺮ ﻣﯽ رود‪ .‬ﻧﮑﺘﮫ ای ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺪان‬ ‫‪121‬‬


‫ﺗﻮﺟﮫ ﮐﺮد آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﮐﻠﻤﺎت اﻟﮭﯽ دارای ﻻﯾﮫ ھﺎ و اﺑﻌﺎد ﻣﺘﻌﺪد ﻣﻌﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬از‬ ‫اﯾﻨﺮو ﻣﻔﺎھﯿﻢ و ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻣﻮدوﻋﮫ در اﯾﻦ ﮐﻠﻤﺎت ﺑﺘﺪرﯾﺞ ﺑﺎ رﺷﺪ ﻋﻘﻼﻧﯽ و ﺑﻠﻮغ‬ ‫ﻓﮑﺮی و ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻣﺘﺠﻠﯽ ﻣﯽ ﮔﺮدد‪ .‬ﭘﺲ آﻧﭽﮫ را ﮐﮫ ﻣﺎ از ﮐﻠﻤﺎت‬ ‫ﻣﻈﮭﺮ ﺧﺪا ﻣﯽﻓﮭﻤﯿﻢ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﯾﮏ ﻻﯾﮫ ﯾﺎ ﯾﮏ ﺑﻌﺪ از ﻣﻌﺎﻧﯽ آن ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﭼﻮن ﺑﺮ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ اﺳﺘﺪﻻل رﻓﺖ ﮐﮫ "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﯾﺎ "ھﯿﺌﺖ ﺗﻘﻨﯿﻨﯿﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ"‬ ‫ﯾﺎ ﺑﮫ اﺻﻄﻼح اﻣﺮوزی ﯾﮏ ﭘﺎرﻟﻤﺎن ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ وﺿﻊ ﻣﻘﺮرات و ﻗﻮاﻧﯿﻦ‬ ‫ﻣﯿﭙﺮدازد ﺗﺎ "رواﺑﻂ و ﺿﻮاﺑﻂ" ﺑﯿﻦ دول و ﻣﻠﻞ را ﻣﺸﺨﺺ ﮐﻨﺪ ﻗﮭﺮاً ﺑﮫ ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت‬ ‫ﺑﯿﻦ دول ﻧﯿﺰ ﺧﻮاھﺪ ﭘﺮداﺧﺖ ﮐﮫ ﺧﻮد ﺑﺨﻮد ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺑﯿﻦ ﮐﺸﻮر ھﺎ را در ﺑﺮ‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬در آن ﺻﻮرت ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ دو ﺳﺌﻮال در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل‬ ‫اﻋﻈﻢ ﻣﻄﺮح ﮔﺮدد‪ .‬ﻧﺨﺴﺖ آﻧﮑﮫ اﮔﺮ اﯾﻦ ﭘﺎرﻟﻤﺎن ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﮫ وﺿﻊ ﻣﻘﺮرات و‬ ‫ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﻣﯽ ﭘﺮدازد ﭘﺲ ﻧﻘﺶ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ در ﻗﺎﻧﻮﻧﮕﺬاری ﭼﮕﻮﻧﮫ‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد؟ ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟﮫ داﺷﺖ ﻗﻮاﻧﯿﻨﯽ ﮐﮫ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ وﺿﻊ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﺣﻖ‬ ‫ﻣﻠﮭﻢ ﺑﻮدن آﻧﺎن را دراﯾﻦ ﻗﺎﻧﻮﻧﮕﺬاری ﺗﻀﻤﯿﻦ ﮐﺮده اﺳﺖ ﻗﻮاﻧﯿﻨﯽ اﺻﻮﻟﯽ و‬ ‫ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ درارﺗﺒﺎط ﺑﺎ آﺋﯿﻦ اﻟﮭﯽ و ﻧﻈﺎم ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬و ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ‬ ‫آن ﻧﻮع ﻗﻮاﻧﯿﻨﯽ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﺗﻌﻤﺪاً آن ھﺎ را ﻧﺎزل ﻧﮑﺮدﻧﺪ و‬ ‫ﺑﮫ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ واﮔﺬار ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﮐﮫ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن آن را وﺿﻊ ﮐﻨﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﭼﻮن اﯾﻦ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﺮ اﺳﺎس ﺷﺮاﯾﻂ ﺟﺎﻣﻌﮫ وﺿﻊ ﻣﯽ ﮔﺮدد ازاﯾﻨﺮو ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل‬ ‫اﻋﻈﻢ ﻧﺎﺳﺦ آن ھﻢ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻮد‪ ،‬ﭼﮫ ﺷﺮاﯾﻂ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻗﮭﺮاً ﺗﻐﯿﯿﺮاﺗﯽ ﺧﻮاھﺪ ﻧﻤﻮد‪.‬‬ ‫ﻣ ﺪت ﺗﻐﯿﯿﺮ و ﻧﺴﺦ ﻗﻮاﻧﯿﻦ اﺣﺘﻤﺎﻻً از ﭼﻨﺪ دھﮫ ﻓﺮاﺗﺮ ﺧﻮاھﺪ رﻓﺖ و ﺑﮫ ﺳﺪه ﯾﺎ‬ ‫ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺧﻮاھﺪ رﺳﯿﺪ‪ .‬وﻟﯽ ﻗﻮاﻧﯿﻦ و ﻣﻘﺮراﺗﯽ ﮐﮫ "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" وﺿﻊ ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ‬ ‫ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت روزﻣﺮه ﺑﯿﻦ دول و ﻣﻠﻞ اﺳﺖ‪ .‬رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﺪﯾﻦ رواﺑﻂ و ﺿﻮاﺑﻂ‪ ،‬ﻗﻮاﻧﯿﻦ‬ ‫و ﻣﻘﺮرات ﻣﺘﻌﺪدی را در ﺑﺮ ﻣﯽ ﮔﯿﺮد و ﻣﺮﺗﺒﺎً در ﺣﺎل ﺑﺮرﺳﯽ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد و‬ ‫اﺣﺘﻤﺎﻻً در آﻧﮭﺎ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﭼﻮن "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء "ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻌﺎھﺪات و ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت اوﻟﯿﮫ‬ ‫و رواﺑﻂ و ﺿﻮاﺑﻂ ﻣﺎﺑﯿﻦ ھﯿﺌﺖ ﺣﮑﻮﻣﺘﯿﮫ ﺑﺸﺮﯾﮫ" را "ﻣﻘﺮر و ﻣﻌﯿﻦ" ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ‬ ‫ﭘﺲ "ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت اوﻟﯿﮫ و رواﺑﻂ و ﺿﻮاﺑﻂ ﺑﯿﻦ ھﯿﺌﺖ ﺣﮑﻮﻣﺘﯿﮫ" دﻧﯿﺎ ﻗﮭﺮاً ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت‬ ‫ﺳﯿﺎﺳﯿﮫ را درﻧﯿﺰ ﺑﺮ ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬درآن ﺻﻮرت اﯾﻦ ﺳﺌﻮال ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﭘﯿﺶ‬ ‫آﯾﺪ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻓﺮﻣﻮد‪" :‬اﻣﻮر ﺳﯿﺎﺳﯿﮫ ﮐﻞ راﺟﻊ اﺳﺖ ﺑﮫ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل‬ ‫اﻋﻈﻢ" ﭼﮫ ﻣﻔﮭﻮﻣﯽ ﭘﯿﺪا ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﭼﮫ ﺗﻔﺎوﺗﯽ ﺑﺎ ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت ﺳﯿﺎﺳﯽ ﮐﮫ از ﻃﺮف‬ ‫"اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﺑﯿﻦ ﻣﻤﺎﻟﮏ و ﺣﮑﻮﻣﺎت دﻧﯿﺎ ﻣﻘﺮر و ﻣﻌﯿﻦ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ ،‬دارد؟‬ ‫ﭼﻮن "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ھﯿﺌﺘﯽ ﻣﺘﺸﮑﻞ از ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻤﺎﻟﮏ ﺟﮭﺎن ﺑﺎ‬ ‫اﻧﺘﺨﺎب و ﺗﺎﺋﯿﺪ ھﻤﮫ ﻣﻠﺖ ھﺎ و دوﻟﺖ ھﺎ اﺳﺖ از اﯾﻨﺮو از ﯾﮏ ﭘﺸﺘﻮاﻧﮫ ﻗﻮی و‬ ‫ﺧﻠﻞ ﻧﺎ ﭘﺬﯾﺮ ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺪان اﺧﺘﯿﺎر و اﻗﺘﺪار ﻣﯽ ﺑﺨﺸﺪ‪ .‬ﭘﺲ آن‬ ‫ﺻﻼﺣﯿﺖ را دارد ﮐﮫ ﺑﮫ ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت ﺳﯿﺎﺳﯽ ﮐﺸﻮر ھﺎ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﻗﻮاﻧﯿﻦ و‬ ‫‪122‬‬


‫ﻣﻘﺮرات وﺿﻊ ﻧﻤﺎﯾﺪ و دﺳﺘﻮراﺗﯽ ﺻﺎدر ﮐﻨﺪ‪ .‬ﭼﻮن ﺑﮫ اﺣﺘﻤﺎل ﻗﻮی ﺻﺪ ھﺎ ﻧﻔﺮ‬ ‫ﻋﻀﻮ ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ ﭘﺲ ﺑﺎﻧﺪازه ﮐﺎﻓﯽ ﻧﻔﺮات در اﺧﺘﯿﺎر دارد ﮐﮫ ﺑﮫ ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت ﺑﯿﻦ‬ ‫اﻟﻤﻠﻠﯽ و رواﺑﻂ ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺑﯿﻦ دوﻟﯽ و ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﮭﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ روزﻣﺮه ﺑﭙﺮدازد و‬ ‫ﺑﺴﯿﺎری ازاﻣﻮر ﺟﮭﺎﻧﯽ را در ﻧﻄﺎق ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﺧﻮد ﻣﻮرد ﺑﺮ رﺳﯽ ﻗﺮار دھﺪ و‬ ‫ﺗﺼﻤﯿﻤﺎت ﻻزم را اﺗﺨﺎذ ﮐﻨﺪ‪.‬‬ ‫اﻣﺎ در ﻣﻮرد "اﻣﻮر ﺳﯿﺎﺳﯿﮫ ﮐﻞ راﺟﻊ اﺳﺖ ﺑﮫ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ" ﺑﺎﯾﺪ ﺑﮕﻮﺋﯿﻢ‬ ‫اﮔﺮ ﺳﯿﺎﺳﺖ را ﺑﮫ ﻣﻔﮭﻮم ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت ﺳﯿﺎﺳﯽ روزﻣﺮه ﺑﯿﻦ ﻣﻤﺎﻟﮏ و اﻗﺎﻟﯿﻢ ﺟﮭﺎن در‬ ‫ﻧﻈﺮ ﮔﯿﺮﯾﻢ‪ ،‬و ﺗﻌﯿﯿﻦ رواﺑﻂ و ﺿﻮاﺑﻂ روزﻣﺮه آﻧﮭﺎ ﺑﭙﻨﺪارﯾﻢ‪ ،‬در آن ﺻﻮرت اﮔﺮ‬ ‫ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﺑﮫ ھﻤﮫ اﻣﻮر ﻋﻈﯿﻢ و ﮐﺜﯿﺮ‪ ،‬ﺟﺰﺋﯽ و ﮐﻠﯽ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﮐﻨﺪ و ھﻤﮫ‬ ‫ﻣﺴﺎﺋﻞ را ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ و دﻗﺖ و اﺑﺪاع رای ﻗﺮار دھﺪ و ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺼﻮن از ﺧﻄﺎ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ ﮐﺎ ﺑﺴﯿﺎر داﻣﻨﮫ دار و ﻣﺸﮑﻠﯽ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﮫ وﻇﺎﺋﻒ ﻣﻌﮭﺪ اﻋﻠﯽ ﮐﮫ‬ ‫ذروه ﻋﻠﯿﺎی ﻧﻈﺎم ﺑﮭﺎﺋﯽ اﺳﺖ‪ ،‬اﺿﺎﻓﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬زﯾﺮا ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻧﮭﺎدی‬ ‫ﺑﺮﺗﺮ و واﻻ ﺗﺮ اﺳﺖ ﮐﮫ "ﻋﻼوه ﺑﺮ اﯾﻨﮑﮫ ھﯿﺌﺖ ﺗﻘﻨﯿﻨﯿﮫ اﻣﺮ اﻟﮭﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ھﻢ‬ ‫ﭼﻨﯿﻦ ﻣﺮﺟﻊ ﮐﻞ ﻧﻔﻮس و ذروه ﻋﻠﯿﺎی ﻧﻈﻢ اداری ﺑﮭﺎﺋﯽ و ﻋﺎﻟﯿﺘﺮﯾﻦ ارﮔﺎن‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﯿﺰ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪) ".‬دﺳﺘﺨﻂ ﻣﻮرخ ‪ 27‬ﻣﺎه ﻣﯽ ‪1966‬ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ(‬ ‫ﭘﺲ در آن ﺻﻮرت از اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺳﯿﺎﺳﺖ ﺑﮫ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻠﯽ ﺗﺮ آن‬ ‫ﻣﻔﮭﻮم ﻣﯽ ﮔﺮدد ﯾﻌﻨﯽ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﺸﯽ ﮐﻠﯽ و ﺟﮭﺖ اداری ھﻤﮫ ارﮔﺎن ھﺎ و ﻧﮭﺎد ھﺎ‬ ‫ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻧﻘﺸﮫ ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ و ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ رﺑﺎﻧﯽ وآﻣﻮزه ھﺎی ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ و اﺻﻮل و ﻣﺒﺎدی‬ ‫ﻣﻌﻨﻮی ﺑﺎ ھﯿﺌﺖ ﻋﻠﯿﺎی ﻧﻈﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ ‪.‬‬ ‫ﺑﺎﺗﻮﺟﮫ ﺑﮫ ﺑﯿﺎﻧﺎت ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﻣﻮرد "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﯾﺎ ﭘﺎرﻟﻤﺎن‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐ ﮫ ﻣﺴﺌﻮﻟﯿﺖ وﺿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ را دارد و رواﺑﻂ و ﺿﻮاﺑﻂ ﺑﯿﻦ‬ ‫دوﻟﺖ ھﺎ و ﻣﻠﺖ ھﺎ را ﻣﺸﺨﺺ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﺑﮫ ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت ﺑﯿﻦ آﻧﮭﺎ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ‬ ‫ﺑﺎ وﻇﺎﺋﻒ و زﻣﯿﻨﮫ ﮐﺎر ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﮐﮫ ﺣﺎﻓﻆ اﺻﻮل ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ و آﻣﻮزه ھﺎی آﺋﯿﻦ اﻟﮭﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﺗﻔﺎوت دارد وﻟﯽ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ھﻢ ﻗﺮار‬ ‫ﻧﻤﯽﮔﯿﺮﻧﺪ‪ .‬ھﺮ ﮐﺪام در ﻗﻠﻤﺮوی ﻋﻤﻞ ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ‪ .‬آﻧﭽﮫ ﻣﺴﻠﻢ اﺳﺖ" اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ"‬ ‫ﺗﺤﺖ اﺷﺮاف " ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ" ﻋﻤﻞ ﻣﯿﮑﻨﺪ زﯾﺮا " ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ" ذروه‬ ‫ﻋﻠﯿﺎی ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫دراﯾﻦ ﭘﮋوھﺶ و ﮐﻨﺶ ﺑﯿﺎﻧﯽ از ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﻣﺮا ﺑﮫ وﺟﺪ و ﺳﺮور آورد ﮐﮫ‬ ‫ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺑﺎ اﺷﺎره ای ﺗﺎًﺳﯿﺲ "ﯾﮏ ھﯿﺌﺖ ﺗﻘﻨﯿﻨﯿﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ" را ﺗﺎﺋﯿﺪ ﮐﺮده‬ ‫ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ در ﺗﻮﻗﯿﻊ "ﺟﻠﻮه ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﮭﺎﻧﯽ" ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪ‪ " :‬وﺣﺪت ﻧﻮع‬ ‫ﺑﺸﺮ ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﻣﻨﻈﻮر ﻧﻈﺮ ﻣﺒﺎرک ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ اﺳﺖ ﺑﮫ ﻣﻔﮭﻮم ﺗﺎًﺳﯿﺲ ﯾﮏ‬ ‫ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﺘﺤﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ ....‬اﯾﻦ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﺘﺤﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺗﺎ ﺣﺪی ﮐﮫ ﻣﺎ ﻣﯿﺘﻮاﻧﯿﻢ‬ ‫ﺗﺼﻮر ﮐﻨﯿﻢ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺮﮐﺐ از ﯾﮏ ھﯿﺌﺖ ﺗﻘﻨﯿﻨﯿﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ اﻋﻀﺎی آن‬ ‫‪123‬‬


‫ﺑﻌﻨﻮان اﻣﻨﺎی ﮐﺎﻓﮫ ﻧﻮع اﻧﺴﺎن ﮐﻠﯿﮫ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺛﺮوت ﻣﻠﻞ ﻋﺎﻟﻢ را ﺗﺤﺖ اﺧﺘﯿﺎر ﺧﻮد‬ ‫ﺧﻮاھﻨﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬ﻗﻮاﻧﯿﻨﯽ ﮐﮫ ﻻزﻣﮫ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﺣﯿﺎت و رﻓﻊ ﺣﻮاﺋﺞ و ﺗﻨﻈﯿﻢ رواﺑﻂ ﻣﻠﻞ‬ ‫واﻗﻮام اﺳﺖ وﺿﻊ ﺧﻮاھﻨﺪ ﻧﻤﻮد‪)".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ﺟﻠﻮه ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺻﺺ‬ ‫‪102‬و‪ (103‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺑﻨﺤﻮی روﺷﻦ و ﺑﺪون اﺑﮭﺎم ﻣﺸﺨﺺ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ ﺗﺸﮑﯿﻞ‬ ‫ﯾﮏ ﭘﺎرﻟﻤﺎن ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺟﺰو ﻧﻈﺎم ﻓﺮاﮔﯿﺮ دﻧﯿﺎی آﺗﯽ اﺳﺖ‪ .‬و اﺷﺎراﺗﯽ را ﮐﮫ در‬ ‫اوراق ﮔﺬﺷﺘﮫ راﺟﻊ ﺑﮫ ﻟﺰوم ﺗﺸﮑﯿﻞ ﭘﺎرﻟﻤﺎن ﺟﮭﺎﻧﯽ در ﯾﮏ ﻓﺪراﺳﯿﻮن ﺟﮭﺎﻧﯽ‬ ‫ﮐﺮده ﺑﻮدﯾﻢ‪ ،‬درﺳﺖ ﺑﻮد‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪ "ﯾﮏ ﻧﻮع ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻋﺎﻟﯿﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ رﺷﺪ و ﺗﮑﺎﻣﻞ ﯾﺎﺑﺪ ‪ ...‬ﯾﮏ ﭼﻨﯿﻦ ﺣﮑﻮﻣﺖ درﻧﻄﺎق ﺧﻮد دارای ﻗﻮه ﻣﺠﺮﯾﮫ‬ ‫ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺻﻼﺣﯿﺖ ﮐﺎﻓﯽ دارد ﺗﺎ ھﺮﻋﻀﻮ ﻃﺎﻏﯽ اﺗﺤﺎدﯾﮫ ﺟﻤﯿﻊ‬ ‫ﻣﻤﺎﻟﮏ ﻋﺎﻟﻢ را در ﺑﺮاﺑﺮﻣﺮﺟﻌﯿﺖ و ﻗﺪرت ﻋﺎﻟﯿﮫ و ﻗﺎﻃﻊ ﺧﻮد ﺑﮫ اﻃﺎﻋﺖ وادارد‪.‬‬ ‫و ﻧﯿﺰ ﭘﺎرﻟﻤﺎن ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ اﻋﻀﺎی آن از ﻃﺮف ﻣﺮدم ﻣﻤﺎﻟﮏ ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻧﺘﺨﺎب‬ ‫ﻣﯿﺸﻮﻧﺪ و ﻣﻮرد ﺗﺎﺋﯿﺪ دوﻟﺖ ھﺎی ﺧﻮد ﻗﺮارﻣﯽ ﮔﯿﺮﻧﺪ وﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮای ﺑﯿﻦ‬ ‫اﻟﻤﻠﻠﯽ ﮐﮫ رای ﺻﺎدره ازآن ﺣﺘﯽ در ﻣﻮاردی ﮐﮫ ﻃﺮﻓﯿﻦ ﻣﺎﯾﻞ ﺑﮫ اﺣﺎﻟﮫ دﻋﻮا‬ ‫ﺑﺪﯾﻦ ھﯿﺌﺖ ﮐﺒﺮی ﻧﺒﺎﺷﻨﺪ ﺣﮑﻤﯽ ﻻزم اﻻﺟﺮا ﺑﺸﻤﺎر ﻣﯽ رود‪) ".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ھﺪف‬ ‫ﻧﻈﻢ‬

‫ﺟﮭﺎﻧﯽ‪،‬‬

‫ﺑﺪﯾﻊ‬

‫ص‪(22‬‬

‫ﭼﻮن در ﺑﺤﺚ ﮐﻠﯽ ﺑﺪﯾﻦ ﻗﺴﻤﺖ اﺷﺎره ﺷﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن در ﺟﻤﯿﻊ اﻣﻮر ﭘﯿﺸﺮو و‬ ‫ﭘﯿﺸﻮا ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ و ﻧﯿﺰ در آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻣﺤﺪودﯾﺘﯽ ﺑﺮای زﻧﺎن درﻋﻀﻮﯾﺖ "اﻧﺠﻤﻦ‬ ‫دول ﻋﺎﻟﻢ" ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬از اﯾﻨﺮو ﺑﺎﻧﻮان ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ ودوش ﺑﮫ دوش‬ ‫ﻣﺮدان در ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺟﮭﺎﻧﯽ و وﺿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ‬ ‫داﺷﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺎﻧﻮان در وﺿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ و ﻣﻘﺮرات و ﺗﻌﯿﯿﻦ ﺿﻮاﺑﻂ و رواﺑﻂ ﺻﺎﺣﺐ‬ ‫ﻧﻈﺮ ﺧﻮاھﻨﺪ ﺑﻮد و اﺳﺘﻌﺪاد ﺧﻮدرا ﮐﮫ ﺑﺎ ﺧﺼﺎﺋﻞ روﺣﺎﻧﯽ ﻣﺤﺒﺖ‪ ،‬ﺷﻔﻘﺖ و‬ ‫ﻣﻼﯾﻤﺖ ﻋﺠﯿﻦ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﮑﺎر ﺧﻮاھﻨﺪ ﺑﺮد‪.‬‬ ‫ﻧﮑﺘﮫ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﮭﻤﯽ را ﻣﻮرد ﺗﺎًﻣﻞ ﻗﺮار ﻣﯽ دھﯿﻢ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﻣﻮرد‬ ‫ﺷﺮاﯾﻂ ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﻋﻀﻮ"اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪ‪:‬‬ ‫" ﻣﺠﺎﻟﺲ ﻣﻠﯿﮫ ھﺮ دوﻟﺖ و ﻣﻠﺖ ﯾﻌﻨﯽ ﭘﺎرﻟﻤﻨﺖ اﺷﺨﺎﺻﯽ از ﻧﺨﺒﮫ آن ﻣﻠﺖ ﮐﮫ‬ ‫در ﺟﻤﯿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ و ﺣﻘﻮق ﺑﯿﻦ دوﻟﯽ و ﻣﻠﻠﯽ ﻣﻄﻠﻊ ودر ﻓﻨﻮن ﻣﺘﻔﻨﻦ و ﺑﺮ‬ ‫اﺣﺘﯿﺎﺟﺎت ﺿﺮورﯾﮫ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ در اﯾﻦ اﯾﺎم واﻗﻒ دو ﯾﺎ ﺳﮫ ﺷﺨﺺ اﻧﺘﺨﺎب‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ".‬در اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﺷﺮاﯾﻄﯽ را ﮐﮫ ﺑﺮای ﻋﻀﻮﯾﺖ "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﻣﺸﺨﺺ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ ذﮐﺮی ازآن ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ اﯾﻦ اﻓﺮاد ﺑﺎﯾﺪ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬در اﯾﻦ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺬھﺐ‪،‬‬ ‫ﻣﻠﯿﺖ و ﻧﮋاد ﻣﻄﺮح ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﺷﺮاﯾﻂ ﺷﺎﯾﺴﺘﮕﯽ ﻧﻔﻮس ﺑﺮای ﻋﻀﻮﯾﺖ ﭼﻨﯿﻦ اﻧﺠﻤﻦ‬ ‫ﻣﮭﻢ ﺑﺮ ﺷﻤﺮده ﻣﯽ ﺷﻮد و ﻣﮭﻤﺘﺮﯾﻦ ﺷﺮط آن اﺳﺖ ﮐﮫ اﯾﻦ اﺷﺨﺎص ﺑﺎﯾﺪ از"ﻧﺨﺒﮫ‬ ‫آن ﻣﻠﺖ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ".‬ﻋﻠﺖ آﻧﮑﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ھﯿﭻ ذﮐﺮی و ﺷﺮﻃﯽ در ﻣﻮرد ﻣﺬھﺐ و‬ ‫ﻣﻠﺖ و ﻧﮋاد در ﻧﻈﺮ ﻧﮕﺮﻓﺘﻨﺪ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺟﻮّ رواﻧﯽ و ﻣﮑﺎﻧﯿﺴﻢ ذھﻨﯽ و ﺑﻠﻮغ ﻓﮑﺮی‬ ‫‪124‬‬


‫و ﺗﻌﺎﻟﯽ روﺣﺎﻧﯽ ﮐﮫ درآﯾﻨﺪه ﺑﺸﺮ ﺑﺪان واﺻﻞ ﻣﯽ ﺷﻮد ﺑﺎ دﻧﯿﺎی ﮐﻨﻮﻧﯽ ﺗﻔﺎوﺗﯽ‬ ‫ﺑﺰرگ دارد‪ .‬ﯾﻌﻨﯽ ﺑﺸﺮﺑﮫ ﻣﺮﺣﻠﮫ ﺑﻠﻮغ ﻓﮑﺮی و ﻋﺎﻃﻔﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و روﺣﺎﻧﯽ‬ ‫ﻣﯽ رﺳﺪ‪ .‬اﺧﺘﻼﻓﺎت ﻣﺬھﺒﯽ و ﺗﻌﺼﺒﺎت ﻣﻠﯽ و ﻧﮋادی ازﻋﻼﺋﻢ ﻋﺪم ﺑﻠﻮغ ﻋﻘﻼﻧﯽ و‬ ‫روﺣﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫در ﭘﮋوھﺸﯽ ﮐﮫ در ﻣﻮرد ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء داﺷﺘﯿﻢ ﮐﮫ از ﺣﺎﻟﺖ‬ ‫ﯾﮏ دادﮔﺎه ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻓﺮاﺗﺮﻣﯽ رﻓﺖ و ﺑﮫ ﺻﻮرت " اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ " در ﻣﯿﺂﻣﺪ‪،‬‬ ‫ﮐﮫ از ﮐﻞ ﻣﻠﻞ و دول ﺟﮭﺎن اﻧﺘﺨﺎب ﻣﯽ ﺷﺪﻧﺪ‪" ،‬ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﮭﻤﮫ و ﻣﺸﺎﮐﻞ‬ ‫ﻋﻈﯿﻤﮫ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻞ و اﻟﺪول" را ﺣﻞ و ﻓﺼﻞ ﻣﯽ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ ،‬آن ﻃﻮر اﺳﺘﻨﺒﺎط ﮐﺮدﯾﻢ‬ ‫ﮐﮫ اﺣﺘﻤﺎﻻً ﯾﮏ ھﯿﺌﺘﯽ ازاﻋﻀﺎی ھﻤﯿﻦ " اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ " اﻧﺘﺨﺎب ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ‬ ‫و ﺑﮫ اﺧﺘﻼﻓﺎت ﺑﯿﻦ ﮐﺸﻮرھﺎ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ ﮐﺮد‪ ،‬و رأی ﺻﺎدر ﺧﻮاھﻨﺪ ﻧﻤﻮد‪.‬‬ ‫وﻟﯽ ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ‪ ،‬ھﻤﺎﻧﮕﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﻧﻘﻞ ﺷﺪ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﺘﺤﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ را ﻣﺘﺸﮑﻞ از ﺳﮫ‬ ‫ﻧﮭﺎد " ھﯿﺌﺖ ﺗﻘﻨﯿﻨﯿﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ"‪" ،‬ﻣﺮﮐﺰ ﺗﻨﻔﯿﺬﯾﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ" و "ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮای ﺟﮭﺎﻧﯽ"‬ ‫ﺑﺮﺷﻤﺮده ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬و در ﻇﺎھﺮﻋﺒﺎرت " ھﯿﺌﺖ ﺗﻘﻨﯿﻨﯿﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ" و "ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮای‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ " ﺑﺼﻮرت دو ﻧﮭﺎد ﻣﺘﻤﺎﯾﺰ از ھﻢ ذﮐﺮ ﺷﺪه ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬و در ﻋﯿﻦ ﺣﺎل ﺷﻮﻗﯽ‬ ‫رﺑﺎﻧﯽ در ﻣﻮرد ﻧﺤﻮه اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺤﮑﻤﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺗﻮﺿﯿﺤﯽ ﻧﺪاده ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬وﻟﯽ‬ ‫اﺳﺘﻨﺒﺎﻃﯽ ﮐﮫ ﮐﺮده ﺑﻮدم‪ ،‬ﮐﮫ ﻗﺒﻼً ذﮐﺮ ﮐﺮدم‪ ،‬ﮐﮫ ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی اﺣﺘﻤﺎﻻً از ھﻤﺎن‬ ‫اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ ﮐﮫ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن ﻣﻠﺖ ھﺎ ودوﻟﺖ ھﺎی ﺟﮭﺎن اﺳﺖ اﻧﺘﺨﺎب ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‬ ‫ﻣﺮا ﺑﮫ ﻓﮑﺮ واداﺷﺖ ﮐﮫ ﻋﻤﯿﻖ ﺗﺮاﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ را ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ و ﺗﻌﻤﻖ ﻗﺮار دھﻢ‬ ‫ﺗﺎ ﺑﺒﯿﻨﻢ اﺳﺘﻨﺒﺎط اﯾﻦ ﻋﺒﺪ ﺗﺎ ﭼﮫ ﺣﺪ ﺑﺎ ﻧﺼﻮص ﻣﺒﺎرﮐﮫ ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ دارد و اﮔﺮ ﻻزم‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ در آن ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﮐﻨﻢ‪.‬‬ ‫درﺣﯿﻦ ﺗﺤﺮﯾﺮاﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ‪ ،‬ﮐﺘﺎب ﺟﺪﯾﺪی ﺑﺪﺳﺘﻢ رﺳﯿﺪ و ﻟﻮﺣﯽ از ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء را در آن زﯾﺎرت ﮐﺮدم ﮐﮫ ھﺮﮔﺰ ﻗﺒﻼً آن را ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﻧﮑﺮده ﺑﻮدم‪ .‬در‬ ‫اﯾﻦ ﻟﻮح ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﺠﺪداً ﺑﮫ ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی اﺷﺎره ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ‬ ‫ﻣﻄﺎﻟﺐ آن ﺑﮫ ﻋﯿﻨﮫ ھﻤﺎن ﺑﻮد ﮐﮫ ﻗﺒﻼً از اﻟﻮاح دﯾﮕﺮ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﺑﻮدﯾﻢ‪ ،‬وﻟﯽ در‬ ‫اﯾﻦ ﻟﻮح ﻧﺤﻮه ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی ﺑﮫ ﻣﻌﻨﺎی ﯾﮏ دادﮔﺎه ﺟﮭﺎﻧﯽ را روﺷﻦ ﻧﻤﻮده‬ ‫ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ اﻋﻀﺎی آن ﭼﮕﻮﻧﮫ اﻧﺘﺨﺎب ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ‪ ،‬و ﻓﺮﻣﻮده ﺑﻮدﻧﺪ "از ﻣﯿﺎن اﯾﻦ‬ ‫اﻓﺮاد ) ﻣﻨﻈﻮر" اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ( اﻋﻀﺎی ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮی اﻧﺘﺨﺎب ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ‬ ‫و ﺑﺪﯾﻦ ﺻﻮرت ﮐﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ در اﻧﺘﺨﺎب اﻋﻀﺎی آن ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ‬ ‫زﯾﺮا ھﺮ ﮐﺪام از اﯾﻦ وﮐﻼً ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه ﮐﻞ ﻣﻠﺖ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد‪) ".‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪ اﻟﺒﮭﺎء‪ ،‬ﺻﺺ ‪ (307-306‬ﻧﺎﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء از‬ ‫ﺟﻤﻠﮫ ﺷﺮاﯾﻂ اﻧﺘﺨﺎب اﻋﻀﺎی اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ آن ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ "در ﺟﻤﯿﻊ ﻗﻮ��ﻧﯿﻦ‬ ‫و ﺣﻘﻮق ﺑﯿﻦ دوﻟﯽ و ﻣﻠﻠﯽ ﻣﻄﻠﻊ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ".‬ﭘﺲ در اﯾﻦ ﺻﻮرت در اﯾﻦ "اﻧﺠﻤﻦ‬ ‫دول ﻋﺎﻟﻢ" اﻓﺮاد ﺑﺮ ﺟﺴﺘﮫ ای ﮐﮫ ﻣﻄّﻠﻊ ﺑﺮ"ﺟﻤﯿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ و ﺣﻘﻮق ﺑﯿﻦ دوﻟﯽ و‬ ‫ﻣﻠﻠﯽ" وﺟﻮد ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ ﮐﮫ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﯾﮏ ھﯿﺌﺖ ﺟﺪاﮔﺎﻧﮫ وﻟﯽ واﺑﺴﺘﮫ ﺑﮫ اﻧﺠﻤﻦ‬ ‫‪125‬‬


‫دول ﻋﺎﻟﻢ را ﺗﺸﮑﯿﻞ دھﻨﺪ و ﺑﮫ داوری ﭘﺮدازﻧﺪ و اﺣﺘﻤﺎﻻً ﺑﺎ ﺗﺎﺋﯿﺪ اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫ﺣﮑﻢ ﻻزم اﻻﺟﺮا ﺻﺎدر ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬از زﯾﺎرت اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﺑﯽاﻧﺪازه ﻣﺸﻌﻮف ﺷﺪم ﮐﮫ‬ ‫اﺳﺘﻨﺒﺎط اﯾﻦ ﻋﺒﺪ ﻧﺎﺗﻮان ﺑﺎ ﺑﯿﺎ ن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ﯾﺎﻓﺖ ﺑﺎ ﺷﺎدﻣﺎﻧﯽ‬ ‫ﺑﺪرﮔﺎه ﺣﻀﺮت ﺑﺎری ﺷﮑﺮ ﮔﺰاری ﻧﻤﻮدم ﮐﮫ ﻗﻠﻢ اﯾﻦ ذره ﻧﺎﭼﯿﺰ را در اﯾﻦ ﻣﻮرد‬ ‫ﻣﺆﯾﺪ ﻓﺮﻣﻮده ﺑﻮد‪.‬‬ ‫اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺟﮭﺎن آرا ﮐﮫ ﺑﺮﻣﺒﻨﺎی ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﺬرھﺎی‬ ‫آن در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﮑﻨﻮن و ﺳﺎﺧﺘﺎر ﮐﻠﯽ آن ﺑﺎﻟﻘﻮه در آن ﻣﺴﺘﻮر اﺳﺖ‪.‬‬ ‫"اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﯾﺎ ﺑﻌﺒﺎرت دﯾﮕﺮ ﭘﺎرﻟﻤﺎن ﺟﮭﺎﻧﯽ دارای اﻗﺘﺪار و اﺧﺘﯿﺎر ﮐﻠﯽ‬ ‫در ﺳﻄﺢ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﯾﮑﯽ از ﻧﮑﺎت ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﮫ در ﻣﻮرد ﺷﺮاﯾﻂ ﻋﻀﻮﯾﺖ‬ ‫"اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺷﺮاﯾﻂ و ﺧﺼﺎﺋﺺ ﻻزم‬ ‫ﺑﺮای ﻋﻀﻮﯾﺖ "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" را ﺑﺮ ﺷﻤﺮدﻧﺪ وﻟﯽ ذﮐﺮی از ﻣﺬھﺐ ﻧﻨﻤﻮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ اﯾﻦ ﺳﺆال در ذھﻦ ﺑﺴﯿﺎری ﻣﻄﺮح ﮔﺮدد ﮐﮫ ﭼﮕﻮﻧﮫ اﺳﺖ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﻮدن را ﺷﺮط ﻋﻀﻮﯾﺖ آن ﻧﺪاﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻣﮭﻤﺘﺮﯾﻦ ﺷﺮط را آن داﻧﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ اﯾﻦ‬ ‫اﻓﺮاد ﺑﺎﯾﺪ "ﻧﺨﺒﮫ ﻣﻠﺖ" ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﺧﻮد ﮔﻮاه آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ آﺋﯿﻦ‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ ﭘﺮﭼﻤﺪارآﻧﺴﺖ‪ ،‬ﯾﮏ ﻧﻮع ﻧﻈﺎم ﺑﺪﯾﻊ ﻣﺪﻧﯽ اﺳﺖ ﻧﮫ ﻧﻈﺎم ﻣﺬھﺒﯽ‪.‬‬ ‫ﭼﻮن ﺳﺨﻦ ﺑﺮ ﺳﺮ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎء اﷲ اﺳﺖ ﺧﻮاه و ﻧﺎﺧﻮاه ﻣﺴﺌﻠﮫ دﯾﺎﻧﺖ ﻣﻄﺮح‬ ‫ﻣﯿﮕﺮدد‪ .‬وﻟﯽ ﺣﻘﯿﻘﺖ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و آﻣﻮزه ھﺎی ﺑﮭﺎء اﷲ از ﻣﺮﺣﻠﮫ ﻣﺬھﺐ ﺑﮫ‬ ‫ﻣﻔﮭﻮم ﺳﻨﺘﯽ آن ﻓﺮاﺗﺮ ﻣﯽ رود و ﻣﯽ ﺗﻮان آن را "ﻓﺮاآﺋﯿﻦ" ﺧﻮاﻧﺪ‪ .‬زﯾﺮا ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﮫ‬ ‫و ﻣﺤﻘﻘﺎﻧﮫ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ آﺋﯿﻦ و آﻣﻮزه ھﺎی ﺑﮭﺎءاﷲ را ﯾﮏ دﯾﻦ ﺑﻨﺎﻣﯿﻢ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ‬ ‫اﮔﺮ دﯾﻦ را ﺑﮫ ﻣﻌﻨﺎی ﭘﺮﺳﺘﺶ و ﻧﯿﺎﯾﺶ ﺧﺪاوﻧﺪ در ﻧﻈﺮ ﺑﮕﯿﺮﯾﻢ و ﺑﺮﺧﯽ ﺗﻌﻠﯿﻤﺎت‬ ‫اﺧﻼﻗﯽ و روﺣﺎﻧﯽ ﺑﺪاﻧﯿﻢ واﻋﺘﻘﺎد ﺑﮫ آﺧﺮت ﺑﺸﻤﺎرﯾﻢ‪ ،‬درآن ﺻﻮرت دﯾﻦ ﻗﺴﻤﺘﯽ‬ ‫از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ اﺳﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﻟﻮح ﻻھﮫ ﺧﻄﺎب ﺑﮫ اﻧﺠﻤﻦ ﺻﻠﺢ‬ ‫داﺋﻤﯽ در ﻻھﮫ ﺑﮫ اﺧﺘﺼﺎر ﺑﮫ ﺗﺸﺮﯾﺢ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﯽ ﭘﺮدازد ﮐﮫ ﭼﮫ ﻗﻠﻤﺮو‬ ‫ھﺎﺋﯽ را در ﺑﺮ ﻣﯽ ﮔﯿﺮد‪ ،‬اﺳﺘﺪﻻل ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ ﺗﺤﻘﻖ ﻧﮭﺎﯾﺖ آرزو و‬ ‫آرﻣﺎن ﺑﺴﯿﺎری از ﻧﮭﻀﺖ ھﺎ و ﻣﮑﺘﺐ ھﺎی اﻗﺘﺼﺎدی‪ ،‬اﺧﻼﻗﯽ‪ ،‬ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻣﺬھﺒﯽ‬ ‫و ﺳﯿﺎﺳﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﻓﻘﻂ ﺑﺨﺸﯽ از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ در زﻣﯿﻨﮫ اﯾﻤﺎن و‬ ‫ﻋﺮﻓﺎن و ﺧﺪا ﺷﻨﺎﺳﯽ و ﺧﺪا دوﺳﺘﯽ و ﺧﺪا ﭘﺮﺳﺘﯽ اﺳﺖ‪ .‬از آﯾﺎت ﻣﻨﺰﻟﮫ از ﻗﻠﻢ‬ ‫ﻣﻌﺠﺰ ﺷﯿﻢ آن ﻣﻨﺠﯽ ﻋﺎﻟﻢ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﮫ ﻧﮭﺎﯾﺖ آرزوی اھﻞ دﯾﺎﻧﺖ وﻋﺎﺷﻘﺎن ﺣﻀﺮت‬ ‫اﻟﻮھﯿﺖ و ﺑﺎورداران آﺧﺮت و ﻣﻌﺘﻘﺪﯾﻦ ﺑﮫ اﺻﻮل روﺣﺎﻧﯿﺖ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﮫ ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﮫ‬ ‫ﺗﺮﯾﻦ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ در زﻣﯿﻨﮫ دﯾﺎﻧﺖ و ﻣﻌﻨﻮﯾﺖ را ﻣﯽ ﺗﻮان در ﺗﻌﻠﯿﻤﺎت و دﺳﺘﻮرات‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﺗﻮﻟﺴﺘﻮی در ﻧﺎﻣﮫ ﺧﻮد ﺧﻄﺎب ﺑﮫ ﻓﺮﯾﺪون ﺧﺎن واداﻟﺒﮑﻮف‬ ‫ﺑﮫ ﺗﺎرﯾﺦ ‪ 1908‬ﻣﯿﻼدی ﻧﻮﺷﺖ‪" :‬ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﺎﺑﯿﺎن ﮐﮫ از ﺳﺮزﻣﯿﻦ اﺳﻼم ﺑﺮ ﺧﺎﺳﺖ‬ ‫ﺑﻮﺳﯿﻠﮫ ﺑﮭﺎءاﷲ ﺗﺪرﯾﺠﺎً رﺷﺪ و ﮐﻤﺎل ﯾﺎﻓﺖ و اﮐﻨﻮن ﺑﮫ ﺻﻮرت ﻋﺎﻟﯿﺘﺮﯾﻦ و‬ ‫ﺑﯽ ﭘﯿﺮاﯾﮫﺗﺮﯾﻦ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﻣﺬھﺒﯽ ﺑﮫ ﻣﺎ ﻋﺮﺿﮫ ﻣﯿﺸﻮد‪".‬‬ ‫‪126‬‬


‫ﻣﺸﮑﻞ ﺑﺰرﮔﯽ ﮐﮫ ﻣﺎ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺑﺎ آن روﺑﺮو ھﺴﺘﯿﻢ ﻣﻔﮭﻮم دﯾﻦ در اذھﺎن‬ ‫ﻋﻤﻮم اﺳﺖ‪ .‬زﯾﺮا از ﯾﮏ ﺳﻮﻋﺪه ﮐﺜﯿﺮی از اھﻞ زﻣﯿﻦ ﺧﻮدرا ﭘﯿﺮو ﻣﺬاھﺐ ﭘﯿﺸﯿﻦ‬ ‫ﻣﯿﺪاﻧﻨﺪ و ﺑﮫ ﺗﻘﻠﯿﺪ از آﺑﺎء و اﺟﺪاد در اﯾﻦ ﺳﺒﯿﻞ رھﺴﭙﺎرﻧﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ‬ ‫ﺑﯿﮕﺎﻧﮫ‪ ،‬ﻣﺨﺎﻟﻒ و ﮔﺎه ﻣﻌﺎﻧﺪ ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬از ﻃﺮﻓﯽ دﯾﮕﺮ‪،‬ﻋﻘﺐ ﻣﺎﻧﺪﮔﯽ ﻣﺬاھﺐ ﮔﺬﺷﺘﮫ‪،‬‬ ‫واﭘﺴﮕﺮاﺋﯽ ﺑﺮﺧﯽ اﺣﮑﺎم ﻣﺬھﺒﯽ و ﺗﻔﺮﻗﮫ اﻧﮕﯿﺰی و ﺗﻌﺼﺐ آﻓﺮﯾﻨﯽ آﻧﺎن ﻣﻮﺟﺐ‬ ‫ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ ﻋﺪه ﮐﺜﯿﺮی دﯾﮕﺮ از ﻣﺮدﻣﺎن از دﯾﻦ ﺑﺮ ﮐﻨﺎر ﮔﺸﺘﮫ اﻧﺪ ﭼﻮن ﻣﺬاھﺐ‬ ‫ﮔﺬﺷﺘﮫ را واﭘﺴﮕﺮا و ﺧﺮاﻓﮫ اﻓﺰا دﯾﺪه اﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ ھﺮدو ﮔﺮوه ﻣﻮاﻓﻖ و ﻣﺨﺎﻟﻒ دﯾﻦ‪،‬‬ ‫از ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ آﺋﯿﻦ اﻟﮭﯽ و ھﺪف و ﻣﻘﺼﻮد ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان رﺑﺎﻧﯽ آن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﺷﺎﯾﺪ‬ ‫درﮐﯽ درﺳﺖ و روﺷﻦ ﺑﯿﻨﺎﻧﮫ ﻧﺪارﻧﺪ‪ ،‬و ھﺮدو‪ ،‬ﯾﮏ ﻧﻮع ﺗﻮھﻢ را ﺣﻘﯿﻘﺖ ﭘﻨﺪاﺷﺘﮫ‬ ‫اﻧﺪ‪ .‬ﺑﯽ دﯾﻨﺎن‪ ،‬ﺗﻌﺼﺐ ﻣﺬھﺒﯽ را ﺑﺤﻖ ﻣﺤﮑﻮم ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ وﻣﺮدود ﻣﯿﺸﻤﺎرﻧﺪ وﻟﯽ‬ ‫ﻣﺸﺎھﺪه ﻣﯽ ﺷﻮد ﮐﮫ ﺧﻮد ﺑﯽ دﯾﻨﺎن ﻧﺎﺧﻮد آﮔﺎه دﭼﺎر ﺗﻌﺼﺐ ﺑﯽدﯾﻨﯽ ﻣﯿﺸﻮﻧﺪ و ﮔﺎه‬ ‫ازھﺮ دﯾﻨﺪاری درﺑﯽ دﯾﻨﯽ ﺧﻮد ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺗﻌﺼﺐ ﻣﯽ ورزﻧﺪ‪ .‬ژان ژاک روﺳﻮ‬ ‫ﻣﯿﮕﻔﺖ از ﺑﯽ دﯾﻨﺎن ﻓﺮار ﮐﻨﯿﺪ زﯾﺮا آﻧﺎن از ھﺮ ﺑﺎدﯾﻨﯽ در ﺑﯿﺪﯾﻨﯽ ﺧﻮد ﻣﺘﻌﺼﺐ‬ ‫ﺗﺮﻧﺪ‪.‬‬ ‫در آﯾﻨﺪه ﯾﮏ اﺻﻞ اﺳﺎﺳﯽ ﺑﺮ اﺳﺎس ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺻﺤﯿﺢ و آﻣﻮزش در ﻣﺪارس‪ ،‬ﺗﻌﻠﯿﻢ‬ ‫و ﺗﻔﮭﯿﻢ ﻣﯽ ﮔﺮدد ﮐﮫ دﯾﻦ ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ ھﺮ ﻧﮭﺎد دﯾﮕﺮﺣﺎﻟﺖ ﭘﻮﯾﺎ دارد و ﺗﮑﺎﻣﻞ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ و‬ ‫ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻧﯿﺎز زﻣﺎن ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﺧﺪا ﯾﮑﯽ اﺳﺖ و ادﯾﺎن ﻣﻠﮭﻢ از اﻧﻔﺎس‬ ‫ﻗﺪﺳﯽ ﻧﯿﺰ ﯾﮑﯽ اﺳﺖ ﻣﻨﺘﮭﯽ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻣﯽ ﺷﻮد و راه ﺗﮑﺎﻣﻞ ﻣﯽ ﭘﯿﻤﺎﯾﺪ و آدﻣﯽ را در‬ ‫ﺣﯿﺎت اﯾﻦ دﻧﯿﺎی ﻓﺎﻧﯽ ﯾﺎری ﻣﯽ دھﺪ‪ .‬اﺣﮑﺎم ادﯾﺎن ﭘﯿﺸﯿﻦ ﮐﮫ ﺑﺎ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ دﻧﯿﺎی‬ ‫ﻧﻮﯾﻦ ھﻤﺂھﻨﮕﯽ ﻧﺪارﻧﺪ ﺑﮫ ﮐﻨﺎرﻧﮭﺎده ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ و دوره ﻋﻤﻠﮑﺮد آﻧﮭﺎ ﻣﻨﻘﻀﯽ اﻋﻼن‬ ‫ﻣﯿﮕﺮدد‪ .‬دﯾﻮارھﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﺑﮫ ﻧﺎم دﯾﻦ ﺑﯿﻦ اﺑﻨﺎء اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺟﺪاﺋﯽ اﻓﮑﻨﺪه ﻓﺮو ﺧﻮاھﺪ‬ ‫رﯾﺨﺖ‪ .‬وﻟﯽ ﺟﻮھﺮادﯾﺎن ﮐﮫ ﺗﻌﺎﻟﯽ روﺣﯽ و ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻣﺒﺪاً ﻋﺎﻟﻢ ھﺴﺘﯽ و ﮐﺴﺐ‬ ‫ﻓﻀﺎﺋﻞ اﺧﻼﻗﯽ اﺳﺖ ﺑﺎ ﻇﮭﻮرﺟﺪﯾﺪ ﺟﻼی ﺑﯿﺸﺘﺮی ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ و ﻗﻮت اﻓﺰوﻧﺘﺮی‬ ‫ﻣﯿﮕﯿﺮد و از ﻣﺤﺪودﯾﺖ ھﺎی ﻋﻘﯿﺪﺗﯽ ﻓﺮاﺗﺮ ﻣﯽ رود‪ .‬ھﺮ ﮐﺲ ﻣﺨﺘﺎر اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﺧﺪا وﻧﺪ را ﺑﮭﺮﻧﻮﻋﯽ ﺑﺨﻮاھﺪ ﺳﺘﺎﯾﺶ و ﻧﯿﺎﯾﺶ ﮐﻨﺪ وﻟﯽ ﭼﮫ ﺑﮭﺘﺮ ﮐﮫ ﻧﻮع ﮐﺎﻣﻠﺘﺮ‬ ‫ﭘﺮﺳﺘﺶ و ﻧﯿﺎﯾﺶ را اﺟﺮا ﮐﻨﺪ و ﺑﮫ درک ﻋﻤﯿﻖ ﺗﺮ ﺣﻘﺎﯾﻖ ﻣﻌﻨﻮی و ﻋﻮاﻟﻢ‬ ‫روﺣﺎﻧﯽ دﺳﺖ ﯾﺎﺑﺪ واز ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ روﺣﺎﻧﯽ ﮐﮫ از ﺑﺮﺧﯽ از ﻣﺤﺪودﯾﺖ ھﺎی ادﯾﺎن‬ ‫ﺳﻨﺘﯽ ﻓﺮاﺗﺮ ﻣﯽ رود‪ ،‬ﺑﮭﺮه ﮔﯿﺮد‪ .‬آﻧﭽﮫ ﮐﮫ ذھﻦ را ﻓﻠﺞ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و از درﺳﺖ‬ ‫اﻧﺪﯾﺸﯽ ﺑﺎز ﻣﯽ دارد ﺗﻌﺼﺐ اﺳﺖ‪ ،‬ﺟﮭﻞ و ﺗﻌﺼﺐ زاﺋﯿﺪه و زاﯾﻨﺪه ﯾﮑﺪﯾﮕﺮﻧﺪ‪.‬‬ ‫ودر دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه آدﻣﯿﺎن از ﺗﻌﺼﺐ ﻣﺬھﺒﯽ ﺗﻄﮭﯿﺮ ﺷﺪه اﻧﺪ و در ﺟﺴﺘﺠﻮی ﺣﻘﯿﻘﺖ‬ ‫ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﺣﻘﯿﻘﺖ وﺣﺪت آﻓﺮﯾﻦ اﺳﺖ واوھﺎم و ﺗﻌﺼﺐ ھﺎدم ﺑﻨﯿﺎن اھﻞ زﻣﯿﻦ‪.‬‬ ‫ﺣﺎل ﮐﮫ ﺑﮫ ﺗﺸﺮﯾﺢ ﻣﺎھﯿﺖ ﻧﻈﺎم آﯾﻨﺪه دﻧﯿﺎ از دﯾﺪﮔﺎه آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻣﯽ ﭘﺮدازﯾﻢ‬ ‫ﻣﻨﺎﺳﺐ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﮫ ﺗﻮﺿﯿﺢ ﯾﮏ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ ﮐﮫ در ذھﻨﯿﺖ آدﻣﯽ در ارﺗﺒﺎط ﺑﮫ‬ ‫‪127‬‬


‫ﻣﺬاھﺐ و ادﯾﺎن دﻧﯿﺎ ﭘﺪﯾﺪ ﺧﻮاھﺪ آﻣﺪ‪ ،‬اﺷﺎره ﮐﻨﯿﻢ‪ .‬در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺑﯿﻦ ادﯾﺎن رﻗﺎﺑﺖ‬ ‫و ﮔﺎه ﺧﺼﻮﻣﺖ و ﮔﺎه درﮔﯿﺮی و ھﻨﮕﺎﻣﯽ ﻟﺠﻦ ﭘﺮاﮐﻨﯽ وﺟﻮد دارد‪ .‬وﻟﯽ در آﯾﻨﺪه‬ ‫دﯾﻮارھﺎﯾﯽ ﮐﮫ ﺑﻨﺎم ﻣﺬھﺐ ﺑﯿﻦ اھﻞ ﺟﮭﺎن اﯾﺠﺎد ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻓﺮو ﺧﻮاھﺪ رﯾﺨﺖ‪.‬‬ ‫ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ دﯾﮕﺮ ﻣﺮدﻣﺎن ھﺮ ﯾﮏ ﺑﮫ ﻋﻘﯿﺪه ای و ﻣﺬھﺒﯽ ﻣﺘﻤﺴﮏ ﻧﺨﻮاھﻨﺪ ﺑﻮد‬ ‫و ھﺮ ﯾﮏ دﯾﮕﺮ ادﯾﺎن را ﺑﺎﻃﻞ ﻧﺨﻮاھﻨﺪ ﺷﻤﺮد‪ .‬اﻃﻔﺎل ازھﻤﺎن اﺑﺘﺪا در ﺟﻤﯿﻊ‬ ‫ﻣﺪارس دﻧﯿﺎ ﺗﻌﻠﯿﻢ ﺧﻮاھﻨﺪ ﯾﺎﻓﺖ ﮐﮫ ﺑﮫ ھﻤﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان و راھﻨﻤﺎﯾﺎن ﮐﮫ در ﻃﻮل‬ ‫زﻣﺎن ﭘﺪﯾﺪار ﺷﺪه اﻧﺪ‪ ،‬اﺣﺘﺮام ﺑﮕﺬارﻧﺪ‪ ،‬و ازﺳﺨﻨﺎن ﺣﮑﻤﺖ آﻣﯿﺰ آﻧﺎن ﺑﮭﺮه ﺑﺮﻧﺪ‪.‬‬ ‫وﻟﯽ اﮔﺮ اﺣﮑﺎم اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ آﻧﺎن ﺑﺎ ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن ھﻤﺂھﻨﮕﯽ ﻧﺪارد ﺣﺮﺟﯽ ﻧﯿﺴﺖ و آن‬ ‫را ﻣﻮﻟﻮد ﺷﺮاﯾﻂ ﺟﻮاﻣﻊ ﮔﺬﺷﺘﮫ داﻧﻨﺪ و دوره آﻧﮭﺎ را ﻣﻨﻘﻀﯽ ﺷﻤﺎرﻧﺪ‪ .‬درآن‬ ‫ﺻﻮرت ﻣﻠﺰم ﺑﮫ اﺟﺮا آﻧﮭﺎ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ از اﺣﺘﺮام ادﯾﺎن ﺳﻠﻒ ﮐﺎﺳﺘﮫ‬ ‫ﻧﻤﯿﮕﺮدد‪ .‬دﯾﮕﺮﻣﺬھﺐ ﻣﻦ وﻣﺬھﺐ ﺗﻮ ﻣﻔﮭﻮﻣﯽ ﻧﺪارد‪ .‬زﯾﺮا اﺻﻞ ﺗﮑﺎﻣﻞ در ﻣﻮرد‬ ‫ﻇﮭﻮرات اﻟﮭﯽ ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد و ﺗﺠﺎرب روﺣﺎﻧﯽ را ﭘﻮﯾﺎ ﻣﯿﺪاﻧﻨﺪ‪ .‬و اﯾﻦ ﺣﻘﯿﻘﺖ‬ ‫ﺑﺮای آﻧﺎن روﺷﻦ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ ﮐﮫ ھﻤﮫ از ﯾﮏ ﻣﻨﺒﻊ ﻓﯿﺾ واﺣﺪ ﺳﺮﭼﺸﻤﮫ ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ و‬ ‫اﻟﮭﺎم ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫درآن ﺻﻮرت رﻗﺎﺑﺖ ﻣﺬھﺒﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﮐﮫ ﮐﺴﯽ ﺑﺎ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ورزد‪.‬‬ ‫زﯾﺮا ﺗﻌﻠﯿﻤﺎت و آﻣﻮزه ھﺎی ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺟﻮھﺮﺗﻌﺎﻟﯿﻢ روﺣﺎﻧﯽ ادﯾﺎن ﮔﺬﺷﺘﮫ را ﺗﺠﺪﯾﺪ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﺪ و آﻧﺮا ﺟﻼ ﻣﯽ ﺑﺨﺸﺪ و ﺗﮑﺎﻣﻞ ﻣﯽ دھﺪ‪ .‬ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ از اﻋﺘﺒﺎر و اﺣﺘﺮام ادﯾﺎن‬ ‫ﮔﺬﺷﺘﮫ ﻧﻤﯽ ﮐﺎھﺪ ﺑﻠﮑﮫ ﻣﯽ ﮐﻮﺷﺪ ﺑﺎ ﺑﺴﻂ ﻣﻌﺎرف و درک ﺣﻘﺎﯾﻖ ﻧﺸﺎن دھﺪ ﮐﮫ ھﺮ‬ ‫ﯾﮏ از ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان راھﻨﻤﺎﯾﺎن ﺑﻮده اﻧﺪ و ﺑﺮای ﺧﯿﺮ ﺑﺸﺮ ﮐﻮﺷﯿﺪه اﻧﺪ و ﻓﺪا ﮐﺎری‬ ‫ﮐﺮده اﻧﺪ‪ .‬ﻣﻨﺘﮭﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟﮫ داﺷﺖ ﮐﮫ اﺣﮑﺎم اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ آﻧﺎن ھﺮ ﯾﮏ ﻣﻨﺎﺳﺐ‬ ‫دورهای از ﺷﺮاﯾﻂ اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻮده و ﺑﺎ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن ﺑﺎﯾﺪ ﻗﮭﺮاً ﺗﻐﯿﯿﺮ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬اﯾﻦ‬ ‫ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺑﮫ اﻗﺘﻀﺎی ﻧﯿﺎز زﻣﺎن اﺳﺖ و وھﻨﯽ ﺑﺮ ادﯾﺎن ﮔﺬﺷﺘﮫ وارد ﻧﻤﯽ آورد‪ .‬ﭘﺲ‬ ‫آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﻮاﯾﺎ و آرزوی ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﮔﺬﺷﺘﮫ را ﺑﮫ ﻧﺘﯿﺠﮫ ﻧﮭﺎﺋﯽ ﻣﯽ رﺳﺎﻧﺪ‪ .‬ﻣﺮدم‬ ‫ﻣﯿﺘﻮاﻧﻨﺪ ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪﺳﮫ ھﻤﮫ ادﯾﺎن را در ﺧﺎﻧﮫ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ و از ﮐﻠﻤﺎت ﺣﮑﻤﺖ آﻣﯿﺰ‬ ‫آﻧﺎن ﺑﮭﺮه ﺑﺮﻧﺪ ﺑﺪون آﻧﮑﮫ ﻣﮑّﻠﻒ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﮐﮫ اﺣﮑﺎم اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ آﻧﮭﺎ را ﮐﮫ ﺑﺎ ﺷﺮاﯾﻂ‬ ‫زﻣﺎن ﺣﺎﺿﺮھﻤﺨﻮاﻧﯽ ﻧﺪارد‪ ،‬اﺟﺮا ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬زﯾﺮا اﺻﻞ ﺗﮑﺎﻣﻞ را ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﮫ اﻧﺪ و‬ ‫ﺟﻮھﺮدﯾﻦ را ﺣﻘﯿﻘﺘﯽ واﺣﺪ وﻟﯽ ﭘﻮﯾﺎ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ و از ﺗﮑﺎﻣﻞ آن ﺧﺮﺳﻨﺪ و ﺧﻮﺷﻨﻮد‬ ‫ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﺎ آﻣﻮزش روﺣﺎﻧﯽ ﺧﻮد ﺑﮫ ﻓﺮزﻧﺪ��ن آدﻣﯽ ﮐﻤﮏ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‬ ‫ﮐﮫ ﺣﻘﺎﯾﻖ ﻇﮭﻮرات اﻟﮭﯽ را ﻋﻤﯿﻖ ﺗﺮ درک ﮐﻨﻨﺪ وادﯾﺎن ﮔﺬﺷﺘﮫ را ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ‬ ‫ﺟﻮﯾﺒﺎرھﺎﯾﯽ در ﻧﻈﺮ آورﻧﺪ ﮐﮫ ھﺮﭼﻨﺪ از ﮐﻮھﺴﺎرھﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺟﺎری ﺷﺪه اﻧﺪ‬ ‫وﻟﯽ در ﺑﺤﺮ وﺣﺪت اﻟﮭﯽ ﺑﺎ ﻇﮭﻮر ﮐﻠﯽ ﺻﻤﺪاﻧﯽ و ﭘﯿﺪاﺋﯽ ﻣﻮﻋﻮد ھﻤﮕﯽ‪ ،‬ﺑﺎ ھﻢ‬ ‫ﯾﮑﯽ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬درآﯾﻨﺪه دﯾﮕﺮ اﻓﺮاد ﺧﻮد را واﺑﺴﺘﮫ ﺑﮫ ﻣﺬاھﺐ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻧﻤﯿﺪاﻧﻨﺪ و‬ ‫ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ را ﺗﮑﻔﯿﺮ ﻧﻤﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﺗﻔﺮﻗﮫ ﻣﺬھﺒﯽ ﮐﮫ ﺗﺎرﯾﺦ روﺣﺎﻧﯽ را ﻟﮑﮫ دار ﻧﻤﻮده‬ ‫اﺳﺖ دﯾﮕﺮوﺟﻮد ﻧﺪارد زﯾﺮا دﻧﯿﺎ دﻧﯿﺎی دﯾﮕﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﺻﻞ وﺣﺪت اﺻﻠﯽ ﻧﻮع‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ و اﺗﺤﺎد ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺸﺮی و ارﺗﺒﺎط ذاﺗﯽ ادﯾﺎن آﺳﻤﺎﻧﯽ وھﻤﺎﻧﻨﺪی ﻣﻘﺼﺪ ﻧﮭﺎﺋﯽ‬ ‫‪128‬‬


‫ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان اﻟﮭﯽ ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ و در ﻇﻞ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﺧﯿﺮ ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ ﮐﮫ اوج ﺗﺎرﯾﺦ‬ ‫روﺣﺎﻧﯽ و ﻣﺮﺣﻠﮫ ﺑﻠﻮغ ﻋﺎ ﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﺑﺎ ھﻢ ﻣﺘﺤﺪ و ﻣﺘﻔﻖ و ﯾﮑﺪل و ﯾﮑﺰﺑﺎن‬ ‫ﻣﯽ ﮔﺮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫در دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه دو ﭼﯿﺰ از ﻣﯿﺎن ﺑﺮداﺷﺘﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬ﯾﮑﯽ رﯾﺎ در ﻣﺬھﺐ اﺳﺖ ﺑﺪﯾﻦ‬ ‫ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ دﯾﮕﺮﻣﺜﻞ دﻧﯿﺎی اﻣﺮوز ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ ﺑﺮﺧﯽ ﺧﻮدرا ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺑﺨﻮاﻧﻨﺪ وﻟﯽ‬ ‫اﻋﺘﻘﺎدی ﺑﮫ اﺳﻼم ﻧﺪاﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬و ﺑﺮﺧﯽ ﺧﻮدرا ﮐﻠﯿﻤﯽ ﺑﺨﻮاﻧﻨﺪ واﺣﮑﺎم ﺗﻮرات‬ ‫را اﺟﺮا ﻧﮑﻨﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻌﻀﯽ ﺧﻮد را ﻣﺴﯿﺤﯽ ﺑﺪاﻧﻨﺪ و ﺿﺪ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﻣﺴﯿﺢ ﻋﻤﻞ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬آﻧﭽﮫ‬ ‫ﮐﮫ ﺟﻮھﺮﺗﻌﺎﻟﯿﻢ روﺣﺎﻧﯽ ادﯾﺎن ﮔﺬﺷﺘﮫ اﺳﺖ ﺑﺎ درﮐﯽ ﻋﻤﯿﻖ ﺗﺮ و ﺟﻼﯾﯽ ﺑﯿﺸﺘﺮ و‬ ‫درﺧﺸﺸﯽ اﻓﺰوﻧﺘﺮدر ﻇﮭﻮر اﺧﯿﺮ ﺗﺠﺪﯾﺪ و ﺗﮑﺎﻣﻞ ﯾﺎﻓﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬در دﻧﯿﺎی ﺻﻠﺢ و‬ ‫ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ ﺟﻮاﻣﻊ آﺗﯽ دﯾﮕﺮ ﮐﺴﯽ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﮕﻮﯾﺪ ﻣﻦ ﻣﺴﻠﻤﺎن ھﺴﺘﻢ و اﻋﺘﻘﺎد ﺑﮫ‬ ‫ﺟﮭﺎد دارم و اﮐﺜﺮ ﻣﺮدم دﻧﯿﺎ را ﮐﺎﻓﺮو ﻣﺮﺗﺪ وﻧﺠﺲ ﻣﯽ ﺷﻤﺎرم‪ .‬ﭼﮫ اﯾﻦ ﻧﻮع ﻃﺮز‬ ‫ﻓﮑﺮو اﻋﺘﻘﺎد ﻣﻄﺮود و ﻣﺮدود اﺳﺖ‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ اﻧﯿﺸﺘﯿﻦ ﮐﻠﯿﻤﯽ ﻧﮋاد و ﮐﻠﯿﻤﯽ ﺑﻮد‬ ‫وﻟﯽ ﺻﺮﯾﺤﺎً ﮔﻔﺖ ﮐﮫ ﺑﮫ اﺣﮑﺎم ﯾﮭﻮدﯾﺖ اﻋﺘﻘﺎدی ﻧﺪارد‪ .‬اﻧﯿﺸﺘﯿﻦ ﺑﻌﻨﻮان ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ‬ ‫ﻓﯿﺰﯾﮏ دان ﻋﺼﺮ ﻣﻌﺎﺻﺮ و داﻧﺸﻤﻨﺪی ﻓﺮھﯿﺨﺘﮫ ﺑﮫ ﺧﺪاوﻧﺪ اﻋﺘﻘﺎد داﺷﺖ و ﻋﻘﻞ‬ ‫ﺑﺸﺮ را ﭘﺮﺗﻮی از ﻋﻘﻞ ﮐﻠﯽ اﻟﮭﯽ ﻣﯽ داﻧﺴﺖ ﮐﮫ در ﺧﻠﻘﺖ ﮐﯿﮭﺎن ھﺴﺘﯽ دﺧﺎﻟﺖ‬ ‫داﺷﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬وﻟﯽ آﮔﺎه ﺑﻮد ﮐﮫ اﺣﮑﺎم دﯾﺎﻧﺖ ﯾﮭﻮد ﻣﻨﺴﻮخ ﺑﻮد و ﺑﮫ درد دﻧﯿﺎی‬ ‫اﻣﺮوز ﻧﻤﯽ ﺧﻮرد وﻟﯽ ﺑﯽ ﺗﺮدﯾﺪ ﺑﮫ ﺣﻀﺮت ﻣﻮﺳﯽ اﺣﺘﺮام ﻣﯿﮕﺬاﺷﺖ‪ .‬و‬ ‫ﻧﯿﺰدردﻧﯿﺎی اﻣﺮوز ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﺮﺧﯽ ﺑﮫ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﺳﻼم اﺣﺘﺮام ﺑﮕﺬارﻧﺪ و اورا از‬ ‫ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪا ﺑﺪاﻧﻨﺪ وﻟﯽ درﻋﯿﻦ ﺣﺎل آﮔﺎه ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ اﺣﮑﺎم اﺳﻼﻣﯽ ﻗﺎﺑﻞ اﺟﺮا در‬ ‫دﻧﯿﺎی ﮐﻨﻮﻧﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬ ‫ﺗﺤﻮﻟﯽ دﯾﮕﺮ ﮐﮫ ﻣﻮﺟﺐ اﺗﺤﺎد روﺣﺎﻧﯽ ﺑﺸﺮ ﻣﯽ ﮔﺮدد آﻧﺴﺖ ﮐﮫ آدﻣﯿﺎن دﯾﮕﺮﺑﮫ‬ ‫ﭘﯿﺸﻮای ﻣﺬھﺒﯽ ﻧﯿﺎز ﻧﺪارﻧﺪ و در دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه ‪ ،‬ﺧﺎﺧﺎم‪ ،‬ﮐﺸﯿﺶ‪ ،‬راھﺐ و آﺧﻮﻧﺪ‬ ‫وﺟﻮد ﻧﺨﻮاھﺪ داﺷﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﺧﻮد ﻋﺎﻣﻞ ﻣﮭﻢ در اﯾﺠﺎد اﺗﺤﺎد ادﯾﺎن ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد زﯾﺮا‬ ‫ﺑﺠﺰ ﺗﻌﺪادی ﻣﻌﺪود از ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن روﺣﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﻧﻔﻮﺳﯽ ﻣﻌﻨﻮی و ﻣﺮوج اﺻﻮل‬ ‫اﺧﻼﻗﯽ ھﺴﺘﻨﺪ اﮐﺜﺮ رھﺒﺮان ﻣﺬھﺒﯽ ﺗﻌﺼﺒﺎت را داﻣﻦ ﻣﯽ زﻧﻨﺪ و رﻗﺎﺑﺖ را ﻻزم‬ ‫ﻣﯿﺸﻤﺎرﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ رﯾﺎﺳﺖ و ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ ﺧﻮدرا ﺣﻔﻆ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ﭘﯿﺶ‬ ‫ﺑﯿﻨﯽ ﮐﺮد ﮐﮫ ﻃﺒﻘﮫ روﺣﺎﻧﯽ و ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﻣﺬھﺒﯽ ﮐﻨﺎر ﻣﯽ روﻧﺪ و ﻃﯽ داﺳﺘﺎن‬ ‫ﺗﺎﮐﺴﺘﺎن آن را روﺷﻦ ﻧﻤﻮد و دﻟﯿﻞ ﺑﺮ ﮐﻨﺎری ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﻣﺬھﺒﯽ را از ﺻﺤﻨﮫ‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع از آن رو داﻧﺴﺖ ﮐﮫ ھﺮ وﻗﺖ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﻟﮭﯽ ﺑﺮﺧﺎﺳﺖ اﮐﺜﺮ ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﻣﺬھﺒﯽ‬ ‫ﺑﻐﯿﺮ از ﺗﻌﺪادی ﻣﻌﺪود ﺑﺎ ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ ﺟﻨﮕﯿﺪﻧﺪ و اذﯾﺖ و آزار روا داﺷﺘﻨﺪ و ﺑﮫ‬ ‫ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺑﺎ آﺋﯿﻦ ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻨﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﺧﺪاوﻧﺪ ﻃﺒﻘﮫ روﺣﺎﻧﯿﻮن را ﺑﺮﮐﻨﺎر‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد و زﻣﺎم اﻣﻮر ﻣﺮدم را ﺑﮫ دﺳﺖ دﯾﮕﺮان ﺧﻮاھﺪ ﺳﭙﺮد‪ .‬ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ﺗﺤﻘﻖ ﯾﺎﻓﺖ و ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻃﺒﻘﮫ روﺣﺎﻧﯿﻮن را ﺑﺮداﺷﺖ و‬ ‫ﺑﺠﺎی آن ﺗﺸﮑﯿﻼت را ﮐﮫ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﻣﺮدم ھﺴﺘﻨﺪ ﺑﺮای اداره اﻣﻮر روﺣﺎﻧﯽ و‬ ‫‪129‬‬


‫اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻣﻘﺮر داﺷﺖ‪ .‬در آﯾﻨﺪه ﻣﺮدم ﺗﺤﺮی ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﮫ ﺣﻘﯿﻘﺖ‬ ‫ﻣﯽ رﺳﻨﺪ و ﭼﻮن ﺣﻘﯿﻘﺖ ﯾﮑﯽ اﺳﺖ‪ ،‬از اﯾﻦ رو ﻣﺘﺤﺪ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ و ﺑﯿﮕﺎﻧﮕﯽ‬ ‫زﺣﻤﺖ زا را ﮐﻨﺎرﻣﯽ ﻧﮭﻨﺪ و ﺑﮫ ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ روح اﻓﺰا روی ﻣﯽ آورﻧﺪ‪ .‬ھﻤﮫ‬ ‫اﺧﺘﻼﻓﺎت ﻣﺬھﺒﯽ‪ ،‬ﻧﮋادی و ﻣﻠﯽ زاﺋﯿﺪه ﻋﺪم رﺷﺪ ﻣﻌﻨﻮی و ﻧﺎرﺳﺎﺋﯽ ﻋﻘﻼﻧﯽ‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺎ در آﺳﺘﺎﻧﮫ ورود ﺑﮫ ﻣﺮﺣﻠﮫ ﺑﻠﻮغ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ھﺴﺘﯿﻢ و وﻗﺘﯽ ﺑﮫ ﺑﻠﻮغ‬ ‫روﺣﺎﻧﯽ و ﻋﻘﻼﻧﯽ ﺑﺮﺳﯿﻢ ﺑﮫ اﺗﺤﺎد ﻣﻌﻨﻮی و ھﻤﺂھﻨﮕﯽ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ واﺻﻞ ﻣﯽ‬ ‫ﺷﻮﯾﻢ‪ .‬ھﻤﮫ ادﯾﺎن در ﺑﺤﺮ وﺣﺪت اﻟﮭﯽ ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﺗﺮﮐﯿﺐ و ﺗﻠﻔﯿﻖ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﻨﺪ‪ .‬آﻧﭽﮫ‬ ‫ﮐﮫ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻣﺎ اﺳﺖ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﻈﺎﻣﯽ ورای ﺗﻌﺼﺒﺎت ﺑﺎ دﯾﻨﯽ و ﺑﯿﺪﯾﻨﯽ ﻋﺼﺮ‬ ‫ﺣﺎﺿﺮ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﻧﺎﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ در ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺑﮫ ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﻣﺬھﺒﯽ ﻧﯿﺎز ﺑﻮد ﭼﮫ ﺣﺪ اﮐﺜﺮ ﻗﺮﯾﺐ ﺑﮫ‬ ‫اﺗﻔﺎق ﻣﺮدم در ﺟﻮاﻣﻊ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﯿﺴﻮاد ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬در آن ﺷﺮاﯾﻂ ﻻزم ﺑﻮد ﮐﮫ ﻋﺪه ای‬ ‫دراﻣﻮررھﺒﺮی روﺣﺎﻧﯽ و ﻣﺬھﺒﯽ ﺗﺨﺼﺺ ﯾﺎﺑﻨﺪ و ﻣﺮدم را ﯾﺎری دھﻨﺪ‪ .‬وﻟﯽ‬ ‫اﻣﺮوزه ﻣﺮدم ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪﺳﮫ ﺧﻮدﺷﺎن را ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﮐﻨﻨﺪ و ﺧﺪارا ﺳﺘﺎﯾﺶ و‬ ‫ﻧﯿﺎﯾﺶ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﻧﯿﺎزی ﺑﮫ ﮐﺸﯿﺶ‪ ،‬ﺧﺎﺧﺎم‪ ،‬راھﺐ وآﺧﻮﻧﺪ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬وازﻃﺮف دﯾﮕﺮ‬ ‫واﻗﻌﯿﺖ ھﺎی ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﮔﻮاھﯽ ﻣﯽ دھﺪ ﮐﮫ ھﺮ وﻗﺖ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮی ﻇﮭﻮر ﮐﺮد ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﮫ‬ ‫ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﻣﺨﺎﻟﻔﺎن و ﺳﺮﺳﺨﺖ ﺗﺮﯾﻦ دﺷﻤﻨﺎﻧﺶ ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﻣﺬھﺒﯽ زﻣﺎن ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ‬ ‫ﺑﯽ ﻋﻠﺖ ﻧﺒﻮد ﮐﮫ وﻗﺘﯽ ﻗﺎﺋﻢ ﻣﻮﻋﻮد ﻇﺎھﺮ ﺷﺪ دﺷﻤﻨﺎﻧﺶ ﻋﻠﻤﺎء ﺑﻮدﻧﺪ وﻓﺘﻮی ﺑﺮ‬ ‫ﻗﺘﻠﺶ دادﻧﺪ‪ .‬زﯾﺮا در ارﺑﻌﯿﻦ‪ ،‬ﯾﮑﯽ از ﮐﺘﺐ ﻣﻌﺘﺒﺮ اﺳﻼﻣﯽ‪ ،‬آﻣﺪه اﺳﺖ‪" :‬ﯾﻈﮭﺮ ﻣﻦ‬ ‫ﺑﻨﯽ ھﺎﺷﻢ ﺻﺒﯽ ذو اﺣﮑﺎم ﺟﺪﯾﺪ ﻓﯿﺪﻋﻮاﻟﻨﺎس ﻓﻠﻢ ﯾﺤﺒﮫ اﺣﺪ واﮐﺜﺮ اﻋﺪاﺋﮫ ﻋﻠﻤﺎ‪".‬‬ ‫ﯾﻌﻨﯽ از ﺧﺎﻧﻮاده ﺑﻨﯽ ھﺎﺷﻢ ﺟﻮاﻧﯽ ﻇﮭﻮر ﻣﯽ ﮐﻨﺪ دارای اﺣﮑﺎم و ﮐﺘﺎب ﺟﺪﯾﺪ و‬ ‫ﻣﺮدم را ﺑﮫ اﻣﺮ ﺗﺎزه دﻋﻮت ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬اﺣﺪی او را دوﺳﺖ ﻧﺪارد )ﺑﺎ او ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ‬ ‫ﻣﯿﺸﻮد( واﮐﺜﺮ دﺷﻤﻨﺎﻧﺶ ﻋﻠﻤﺎ ھﺴﺘﻨﺪ‪ ".‬ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ﻧﯿﺰﺑﺮاﯾﻦ واﻗﻌﯿﺖ ﺗﻠﺦ‬ ‫ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﺑﮫ ﻧﯿﮑﯽ آﮔﺎه ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﺎﻻﺧﺮه ﻋﻠﻤﺎی ﯾﮭﻮد ﺑﺮ ﻗﺘﻞ ﻣﺴﯿﺢ ﻣﻮﻋﻮد ﻓﺘﻮی‬ ‫ﺧﻮاھﻨﺪ داد‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ﺿﻤﻦ داﺳﺘﺎن ﺗﺎﮐﺴﺘﺎن روﺷﻦ ﻧﻤﻮد ﮐﮫ ھﺮ وﻗﺖ‬ ‫ﭘﯿﺎﻣﺒﺮی ﻇﺎھﺮ ﺷﺪ ﺑﺎ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﻋﻠﻤﺎی زﻣﺎن روﺑﺮو ﺷﺪ‪ .‬و ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﮐﺮد ﮐﮫ وﻗﺘﯽ‬ ‫ﭘﺪر آﺳﻤﺎﻧﯽ ﻇﺎھﺮ ﻣﯽ ﮔﺮدد اداره اﻣﻮر روﺣﺎﻧﯽ را از دﺳﺖ ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﻣﺬھﺒﯽ‬ ‫ﺑﯿﺮون ﻣﯿﺂورد و ﺑﺪﺳﺖ دﯾﮕﺮان ﻣﯽ ﺳﭙﺎرد‪.‬‬ ‫ﻣﻄﻠﺐ دوم اﯾﺪﺋﻮ ﻟﻮژی ھﺎی ﺳﯿﺎﺳﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ھﺮ ﮔﺮوھﯽ ﻋﻠﻤﯽ ﺑﺮ اﻓﺮاﺷﺘﮫ و ﺑﮫ‬ ‫ﺟﻨﮓ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﭘﺮداﺧﺘﮫ اﻧﺪ‪ .‬ﺑﯽ ﺗﺮدﯾﺪ ھﺮ اﯾﺪﺋﻮﻟﻮژی ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﮭﺮه ای از ﯾﮏ‬ ‫اﯾﺪآل ﻣﺮدم داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ درﻏﯿﺮ اﯾﻨﺼﻮرت ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺮای ﺧﻮد ﻃﺮﻓﺪارﮐﺴﺐ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ﻣﻨﺘﮭﯽ ﺟﻨﮓ اﯾﺪﺋﻮﻟﻮژﯾﮏ ﺑﺮای ﮐﺴﺐ ﻗﺪرت و رﺳﯿﺪن ﺑﮫ ﺣﮑﻮﻣﺖ وﻏﻠﺒﮫ‬ ‫ﺑﺮ رﻗﯿﺐ‪ ،‬ﺟﻨﺎﯾﺎت ﺳﯿﺎﺳﯽ را ﺑﺒﺎر آورده و آدﻣﯽ را از اﺻﻮل ﻣﻌﻨﻮﯾﺖ‪ ،‬ﺷﻔﻘﺖ و‬ ‫ﻣﺤﺒﺖ ﺑﺪور ﮐﺮده اﺳﺖ‪ .‬اﺷﮑﺎل اﺳﺎﺳﯽ در ﺧﻮد اﯾﺪﺋﻮﻟﻮژی ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﺗﻼش‬ ‫ﺑﺮای ﻗﺪرت ﯾﺎﺑﯽ و ﺣﮑﻮﻣﺘﮕﺮی ﻣﻨﺸﺎء ﺟﻨﺎﯾﺎت ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﺗﺮاژدی ھﺎی ﻏﯿﺮ‬ ‫‪130‬‬


‫اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ ﺟﻠﻮه دﻣﮑﺮاﺳﯽ وﺟﻮد اﺣﺰاب ﺳﯿﺎﺳﯽ ﻻزم ﻣﯽ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ از‬ ‫اﺳﺘﺒﺪاد ﺟﻠﻮ ﮔﯿﺮی ﺷﻮد و اﻓﮑﺎر و آرﻣﺎن ﻣﺮدم در ﮐﺎﻧﺎل ﺣﺰﺑﯽ ﺷﮑﻞ ﮔﯿﺮد‪ .‬وﻟﯽ‬ ‫دردﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه ﻣﺬاﮐﺮات درﻣﺠﺎﻟﺲ ﻣﻠﯽ ﺑﺎ روش ﻣﺸﻮرت اﺳﺖ ﻧﮫ ﺟﺪل ﮐﮫ ﺣﺰب‬ ‫ﻣﻮاﻓﻖ و ﻣﺨﺎﻟﻒ وﺟﻮد داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ و در ﻣﻘﺎﺑﻞ ھﻢ ﻗﺮار ﮔﯿﺮﻧﺪ‪ ،‬ﭼﮫ ﮐﮫ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺑﺮ‬ ‫ﺗﺮ از دﻣﮑﺮاﺳﯽ اﺳﺖ‪ .‬و درآﯾﻨﺪه اﮔﺮوﺟﻮد اﺣﺰاﺑﯽ ﻻزم ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮای آﻧﺴﺖ ﮐﮫ‬ ‫آرﻣﺎن و آرا ء ﻧﻔﻮس در ﮐﺎﻧﺎل ﺣﺰب ﺷﮑﻞ ﮔﯿﺮد ﻧﮫ آﻧﮑﮫ ﺑﺎ ھﻢ رﻗﺎﺑﺖ ورزﻧﺪ و‬ ‫زورآزﻣﺎﯾﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮐﮫ ﮐﺪام ﯾﮏ ﻏﺎﻟﺐ آﯾﺪ و ﺣﮑﻮﻣﺖ را ﺑﺪﺳﺖ ﮔﯿﺮد‪ .‬ﻧﻈﺎم دﻧﯿﺎی‬ ‫آﺗﯽ ﮐﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﭘﺮﭼﻤﺪارآن اﺳﺖ ﯾﮏ ﻧﻮع ﻧﻈﺎم ﻣﺪﻧﯽ ﻓﺮاﺳﻮی اﺧﺘﻼﻓﺎت‬ ‫ﻣﺬھﺒﯽ و ﺑﺮﺧﻮرد ھﺎی اﺣﺰاب ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﺗﻌﺼﺒﺎت ﻧﮋادی و ﻣﻠﯽ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ و ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء و ﺣﻀﺮت ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ در ﺑﯿﺎن ﺣﻘﺎﯾﻖ‬ ‫روﺣﺎﻧﯽ و ﺣﮑﻤﺖ ھﺎی رﺑﺎﻧﯽ و ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺻﻤﺪاﻧﯽ ﺑﺎ دو ﻣﺸﮑﻞ اﺳﺎﺳﯽ روﺑﺮو‬ ‫ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬زﯾﺮا در ﺑﯿﺎن اﯾﻦ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺪ از واژه ھﺎی ﻣﻮﺟﻮد درزﺑﺎن اﺳﺘﻔﺎده‬ ‫ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬در ﺑﺴﯿﺎری ﻣﻮارد ﮐﻠﻤﺎت ﻣﻮﺟﻮد در زﺑﺎن ﻇﺮﻓﯿﺖ ﺑﯿﺎن آن ﺣﻘﺎﯾﻖ ﻣﻌﻨﻮی و‬ ‫اﺷﺮاﻗﺎت ﻣﻌﺎﻧﯽ و ﻓﯿﻮﺿﺎت رﺑﺎﻧﯽ وﻧﯿﺰ ﺗﺸﺮﯾﺢ و ﺗﺼﻮﯾﺮ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺟﮭﺎن آﺗﯽ را‬ ‫ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﭼﮫ واژه ھﺎی ﯾﮏ زﺑﺎن ﻣﻮﻟﻮد ﻓﺮھﻨﮓ ﻗﻮم و در ﺑﺮ دارﻧﺪه ﺗﺠﺮﺑﯿﺎت‬ ‫ﺣﺴﯽ‪ ،‬ﻋﻘﻼﻧﯽ‪ ،‬روﺣﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻋﺎﻃﻔﯽ‪ ،‬ﻣﻠﮑﯽ و ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ اﺳﺖ‪ .‬وﻟﯽ وﻗﺘﯽ‬ ‫ﻇﮭﻮری ﺟﺪﯾﺪ ﭘﺪﯾﺪ ﻣﯽ آﯾﺪ و ﻓﯿﻮﺿﺎت ﻧﻮ و اﺷﺮاﻗﺎت ﺟﺪﯾﺪ از ﻣﻌﺎرف و ﻋﻠﻮم و‬ ‫ﺣﻘﺎﯾﻖ و ﻣﻌﺎﻧﯽ ﺑﺮ ﺑﺸﺮ ارزاﻧﯽ ﻣﯽ ﮔﺮدد‪ ،‬ﮐﻠﻤﺎت ﮔﺬﺷﺘﮫ و ﺗﺠﺮﺑﯿﺎت دﯾﺮﯾﻨﮫ آن‬ ‫ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ را ﻧﺪارﻧﺪ ﮐﮫ ھﻤﮫ اﺑﻌﺎد و ژرﻓﺎی ﺣﻘﺎﯾﻖ و ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺟﺪﯾﺪ را ﺑﯿﺎن دارﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ در ﮐﻠﻤﺎت روح ﺟﺪﯾﺪ ﻣﻌﺎﻧﯽ دﻣﯿﺪه ﻣﯽ ﺷﻮد و ﻗﻮای ﺷﺪﯾﺪ روﺣﺎﻧﯽ در‬ ‫آن اﻓﺮاغ ﻣﯽ ﮔﺮدد و ﭘﺮ از ﻣﻌﺎﻧﯽ و اﻧﺮژی ﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬از اﯾﻨﺮوﺳﺖ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﮐﻠﻤﺎت از ﻣﻌﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﺮ آﻧﺎن دﻣﯿﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ ﺑﮫ ﻋﺠﺰ و‬ ‫ﻧﺎﻟﮫ آﻣﺪه اﻧﺪ و ﻗﺪرت ﺣﻤﻞ آن را ﻧﺪارﻧﺪ‪ .‬ﻗﺴﻢ ﺑﺴﻠﻄﺎن ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎﯾﺸﺎء ﮐﮫ اﻟﻔﺎظ در‬ ‫اﯾﻦ ﻇﮭﻮر اﻋﻈﻢ ﻋﺎﺟﺰﻧﺪ از ﺣﻤﻞ ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻣﮑﻨﻮﻧﮫ ﮐﮫ در ﻗﻠﻢ اﻋﻠﯽ ﻣﺴﺘﻮر‬ ‫اﺳﺖ‪ ....‬ﻣﺘﺒﺼﺮﯾﻦ از ھﺮ ���ﻠﻤﮫ از ﮐﻠﻤﺎت اﯾﻦ ﻇﮭﻮر ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻣﺎﻻ ﻧﮭﺎﯾﮫ ادراک‬ ‫ﻧﻤﻮده اﻧﺪ و ﻟﮑﻦ اﯾﻦ ﻣﺨﺼﻮص ﺑﺂن ﻧﻔﻮس اﺳﺖ و از دون اﯾﺸﺎن ﻣﺴﺘﻮر و‬ ‫ﺑﺨﺎﺗﻢ ﺣﻔﻆ ﻣﺨﺘﻮم‪) ".‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص ‪(45‬‬ ‫ﮐﻠﻤﺎت اﻟﮭﯽ دارای ژرﻓﺎی ﻏﯿﺮ ﭘﯿﻤﺎﯾﺶ و ﻻﯾﮫ ھﺎی ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻣﺘﻌﺪد اﺳﺖ ﮐﮫ ﻃﯽ‬ ‫ﻗﺮون و اﻋﺼﺎر ﺑﺘﺪرﯾﺞ ﺣﻘﺎﯾﻖ ﻣﻨﺪﻣﺞ در آن ﻣﮑﺸﻮف و آﺷﮑﺎر ﻣﯽ ﮔﺮدد‪.‬‬ ‫ﮐﻠﻤﺎﺗﯽ را ﮐﮫ ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ و ﻣﺒﯿﻦ آﺛﺎر رﺑﺎﻧﯽ ﺑﮑﺎر ﻣﯽ ﺑﺮﻧﺪ ﺧﻼق و ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺳﺎز‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ ھﻤﮫ اﺑﻌﺎد و ژرﻓﺎی ﮐﻠﻤﺎت آﻧﺎن ﺑﺮای ﻣﺎ ﻣﮑﺸﻮف و ﻣﻌﻠﻮم ﻧﺨﻮاھﺪ‬ ‫ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺮای ﻣﺜﺎل‪ ،‬ھﻤﯿﻦ اﺗﺤﺎدﯾﮫ ﻋﺎﻟﻢ ﯾﺎ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﮐﮫ ھﺪف ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ و‬ ‫ﻧﮭﺎﺋﯽ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ اﺳﺖ و در آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ آﻣﺪه ھﺮ ﭼﻨﺪ ﻣﺎ ﻣﯽ ﻓﮭﻤﯿﻢ ﮐﮫ ﻣﻨﻈﻮر‬ ‫‪131‬‬


‫ﭼﯿﺴﺖ وﻟﯽ ﺑﺎ درﮐﯽ ﮐﮫ در ﻣﺤﺪوده ﺗﺠﺮﺑﯿﺎت ﺧﻮد دارﯾﻢ اﯾﻦ ﮐﻠﻤﺎت ھﻤﮫ ژرﻓﺎ و‬ ‫زﯾﺒﺎﺋﯽ و دﮔﺮﮔﻮﻧﯽ ﮐﮫ ﭘﺪﯾﺪ ﻣﯿﺂورد ﺑﮫ ذھﻦ ﻣﺎ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻧﻤﯽ ﺳﺎزد‪.‬‬ ‫ﻣﺸﮑﻞ دوم آن اﺳﺖ ﮐﮫ وﻗﺘﯽ ﺑﮭﺎء اﷲ‪ ،‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء و ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﻈﺎم‬ ‫آﯾﻨﺪه دﻧﯿﺎ را ﺑﯿﺎن ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ و ﺗﺸﺮﯾﺢ ﻣﯽ ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻨﺤﻮی ﺳﺨﻦ ﮔﻮﯾﻨﺪ و‬ ‫ﺑﮫ ﻃﺮزی آن را ﺗﺼﻮﯾﺮ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﺮای ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن ﻣﺤﺎط درﺟﻮّ ﻓﮑﺮی‪ ،‬ﻣﮑﺎﻧﯿﺴﻢ‬ ‫ذھﻨﯽ و درک ﻋﻘﻼﻧﯽ ﻋﺼﺮ ﺣﺎﺿﺮ ﻣﻔﮭﻮم ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬از اﯾﻨﺮوﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﻄﺎﻟﺒﯽ ﮐﮫ‬ ‫آﻧﺎن ﺑﯿﺎن ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﺗﺎ آن ﺣﺪی ﻣﺎ ﻣﯽ ﻓﮭﻤﯿﻢ و از آن ﺑﺮداﺷﺖ دارﯾﻢ ﮐﮫ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ‬ ‫درﺟﮫ ﺑﻠﻮغ ﻋﻘﻼﻧﯽ و رﺷﺪ روﺣﺎﻧﯽ ﻣﺎ اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ آﻧﭽﮫ ﮐﮫ ﻣﺎ در ﻣﺤﺪوده ﻓﮑﺮی‬ ‫زﻣﺎن درک ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﺣﺪ ﻧﮭﺎﺋﯽ درک آن ﻧﻮﺷﺘﺎر و ﮔﻔﺘﺎر ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫‪132‬‬


‫وﻇﺎﯾﻒ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ‬ ‫ﺑﯿﺎﻧﯽ از ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﮐﮫ وﻇﺎﯾﻒ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ را ﻣﺸﺨﺺ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﻧﻘﻞ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﯿﻢ‪ ،‬و ﺑﮫ ﺗﺎًﻣﻞ در ﻣﻮرد ﻣﻔﺎھﯿﻢ و ﻣﻌﺎﻧﯽ آن ﻣﯽ ﭘﺮدازﯾﻢ‪ .‬ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬رﺟﺎل‬ ‫ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻟﮭﯽ ﺑﺎﯾﺪ در ﻟﯿﺎﻟﯽ و اﯾﺎم ﺑﮫ آﻧﭽﮫ از اﻓﻖ ﺳﻤﺎء ﻗﻠﻢ اﻋﻠﯽ در ﺗﺮﺑﯿﺖ‬ ‫ﻋﺒﺎد و ﺗﻌﻤﯿﺮ ﺑﻼد و ﺣﻔﻆ ﻧﺎﻣﻮس و ﺻﯿﺎﻧﺖ ﻧﻔﻮس اﺷﺮاق ﻧﻤﻮده ﻧﺎﻇﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪".‬‬ ‫)ﻣﺠﻤﻮﻋﮫ اﻟﻮاح ﻧﺎزﻟﮫ ﺑﻌﺪ از ﮐﺘﺎب اﻗﺪس‪ ،‬ص ‪ (73‬در اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﮐﻮﺗﺎه ﮐﮫ ﯾﮏ‬ ‫دﻧﯿﺎ ﻣﻌﻨﯽ دارد ﻗﻠﻢ اﻋﻠﯽ ) ﻗﻠﻢ ﺑﮭﺎء اﷲ( از ﺟﻤﻠﮫ ﭼﮭﺎر وﻇﯿﻔﮫ اﺻﻮﻟﯽ را ﺑﺮای‬ ‫ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ "در ﻟﯿﺎﻟﯽ و اﯾﺎم" ﺷﺐ و روز ﺑﺪان‬ ‫"ﻧﺎﻇﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ" و در اﺟﺮای آن ﺑﮑﻮﺷﻨﺪ‪ .‬و ﺗﺎًﮐﯿﺪ ﺑﺮ ﺷﺐ و روز آن اﺳﺖ ﮐﮫ آن‬ ‫را ﺟﺰو اھﺪاف ﮐﺎر ﺧﻮد ﻗﺮار دھﻨﺪ و ﺗﺤﺖ ﺟﻤﯿﻊ ﺷﺮاﯾﻂ ﺑﮫ اﺟﺮای آن ھﻤﺖ‬ ‫ﮔﻤﺎرﻧﺪ‪ .‬اھﺪاﻓﯽ را ﮐﮫ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ زﻣﯿﻨﮫ ﻗﺒﻠﯽ در آﺛﺎر آن ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ دارد‬ ‫و در اﻟﻮاح و آﺛﺎر آن ﻓﺮﺳﺘﺎده ﭘﺮوردﮔﺎرﺑﮫ ﺗﻔﺼﯿﻞ آﻣﺪه اﺳﺖ‪.‬از اﯾﻨﺮوﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﯽ‬ ‫ﻧﻮﯾﺴﻨﺪ "از اﻓﻖ ﺳﻤﺎء ﻗﻠﻢ اﻋﻠﯽ ‪ ...‬اﺷﺮاق ﻧﻤﻮد" و در واﻗﻊ اﯾﻨﮭﺎ از ﺟﻤﻠﮫ‬ ‫اھﺪاف ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ ﻇﮭﻮر آن ﻣﻨﺠﯽ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ ھﺪف را "ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻋﺒﺎد" ذﮐﺮ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬در واﻗﻊ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎء اﷲ ﯾﮏ ﻣﺬھﺐ‬ ‫اﻋﺘﻘﺎدی ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﯾﮏ ﻣﮑﺘﺐ ﺗﺮﺑﯿﺘﯽ اﺳﺖ‪ .‬رھﻨﻤﻮد ھﺎﺋﯽ ﮐﮫ در آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ‬ ‫ﺑﺮای ﺗﺮﺑﯿﺖ اﺑﻨﺎء اﻧﺴﺎﻧﯽ از ﺷﯿﺮﺧﻮارﮔﯽ ﺗﺎ ﺑﻠﻮغ ﻋﻘﻼﻧﯽ و ﻧﯿﺰ ﺗﺨّﻠﻖ ﺑﮫ ﺻﻔﺎت‬ ‫رﺣﻤﺎﻧﯽ و ﺗﺰﯾﻦ ﺑﮫ ﺧﺼﺎﺋﻞ اﻧﺴﺎﻧﯽ آﻣﺪه ﭼﻨﺪﯾﻦ ﺟﻠﺪ ﮐﺘﺎب را ﺷﺎﻣﻞ ﻣﯽ ﺷﻮد ﮐﮫ ﺑﺎ‬ ‫اﻟﮭﺎم از اﯾﻦ آﺛﺎر ده ھﺎ ﮐﺘﺎب ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺘﺨﺼﺼﯿﻦ ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﮐﮫ درون روح و روان آدﻣﯽ را ﺑﻮﺿﻮح ﻣﯽ دﯾﺪﻧﺪ ﺑﺪﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ‬ ‫اﺷﺎره ﮐﺮدﻧﺪ ﺑﻠﮑﮫ ﺗﺎًﮐﯿﺪ ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﮐﮫ در ﺧﻠﻘﺖ آدﻣﯽ ﺧﺼﺎﺋﺺ روﺣﺎﻧﯽ و ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ‬ ‫ﻋﺠﯿﻦ ﺷﺪه و ﺧﺪاوﻧﺪ اﻧﺴﺎن را ﺑﺎﻟﻘﻮه ﺷﺮﯾﻒ ﺧﻠﻖ ﮐﺮده ‪ .‬و ﺑﺎ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺻﺤﯿﺢ‬ ‫ﻣﯿﺘﻮان ﮔﻮھﺮھﺎی اﺻﯿﻞ را از ﺿﻤﯿﺮ آدﻣﯽ ﺑﯿﺮون ﮐﺸﯿﺪ و ﺟﻼ داد و درﺧﺸﺶ‬ ‫آن را دﯾﺪ‪ .‬در ارﺗﺒﺎط ﺑﺪﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ روش ﮐﺎر ﺣﮑﯿﻢ ﺑﺰرﮔﻮار‪ ،‬ﺳﻘﺮاط‪ ،‬ﺑﮫ ﺧﺎﻃﺮ‬ ‫ﻣﯽ آﯾﺪ ﮐﮫ ﻣﯿﮕﻔﺖ ﻣﻦ ﺑﮫ ﮐﺴﯽ ﻋﻘﯿﺪه ای و اﯾﺪه ای را اﻟﻘﺎء ﻧﻤﯽ ﮐﻨﻢ‪ ،‬ﺑﻠﮑﮫ آﻧﭽﮫ‬ ‫را در درون آﻧﺎن اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﯿﺮون ﻣﯽ ﮐﺸﻢ‪ .‬اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﺑﮭﺎء اﷲ در ﺧﻮر ﺗﻮﺟﮫ و‬ ‫ﺗﻔﮑﺮ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪ‪" :‬اﻧﺴﺎن را ﺑﻤﺜﺎﺑﮫ ﻣﻌﺪن ﮐﮫ دارای اﺣﺠﺎر ﮐﺮﯾﻤﮫ اﺳﺖ‬ ‫ﻣﺸﺎھﺪه ﻧﻤﺎ ﺑﺘﺮﺑﯿﺖ‪ ،‬ﺟﻮاھﺮ آ ن ﺑﻌﺮﺻﮫ ﺷﮭﻮد آﯾﺪ و ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ از آن ﻣﻨﺘﻔﻊ‬ ‫ﮔﺮدد‪ ) ".‬ﻟﻮح ﻣﻘﺼﻮد‪ ،‬ص ‪ (3‬ﭼﻮن اﻧﺴﺎن ﻧﻘﻄﮫ اوج ﻋﺎﻟﻢ ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ و اﺑﺘﺪای ﮐﺸﺶ‬ ‫در ﺟﮭﺖ ﻋﺎﻟﻢ روﺣﺎﻧﯽ و ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ اﺳﺖ ازاﯾﻨﺮو ﻻزم اﺳﺖ ﮐﮫ دﺳﺖ ﻏﯿﺒﯽ اورا‬ ‫ﻣﺪد ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﺑﮫ ﺗﺮﺑﯿﺖ او ھﻤﺖ ﮔﻤﺎرد ﺗﺎ در ﺳﺮاﺷﯿﺒﯽ اﻧﺤﻄﺎط اﺧﻼﻗﯽ ﻓﺮو ﻧﺮود‬ ‫و در ﻗﻌﺮ رذاﯾﻞ ﭘﺴﺖ ﻓﺮو ﻧﯿﻔﺘﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو آدﻣﯽ آن اﺳﺘﻌﺪاد و ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ را دارد ﮐﮫ‬ ‫‪133‬‬


‫از ﻓﺮﺷﺘﮫ ﺑﺮﺗﺮ رود و آن اﻣﮑﺎن را دارد ﮐﮫ از ﯾﮏ ﺣﯿﻮان درﻧﺪه‪ ،‬درﻧﺪه ﺗﺮ‬ ‫ﮔﺮدد‪.‬‬ ‫ﻧﺎ ﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ آﻧﭽﮫ ﮐﮫ ھﺴﺘﯿﻢ ﻧﮫ آﻧﭽﮫ ﮐﮫ اﻋﺘﻘﺎد دارﯾﻢ ﻣﯿﺰان اﯾﻤﺎن ﻣﺎﺳﺖ‪ .‬از‬ ‫اﯾﻨﺮو ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯿﺰان ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﻮدن را اﻋﻤﺎل اﻓﺮاد ﻗﺮار داد ﻧﮫ اﻋﺘﻘﺎد آﻧﺎن‪ ،‬ﭼﮫ‬ ‫ﻓﺮﻣﻮد "ﺑﮭﺎﺋﯽ را ﺑﮫ ﺻﻔﺖ ﺷﻨﺎﺳﻨﺪ ﻧﮫ ﺑﮫ اﺳﻢ و ﺑﮫ ﺧﻠﻖ ﭘﯽ ﺑﺮﻧﺪ ﻧﮫ ﺑﮫ ﺟﺴﻢ‪".‬‬ ‫ﺗﺎ ﺟﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﻌﻨﻮی ﺑﻮدن را ﻣﺸﺮوط ﺑﮫ ﻣﺬھﺒﯽ ﺑﻮدن ﻧﺪاﻧﺴﺖ ﭼﮫ ﻓﺮﻣﻮد‬ ‫ﻣﺎدﯾﻮن ﮐﮫ ﻏﺮق در ﻣﻌﻨﻮﯾﺖ ھﺴﺘﻨﺪ ﭼﺮا ﺧﻮد را ﻣﺎدﯾﻮن ﻣﯽ ﺧﻮاﻧﻨﺪ‪ .‬ﭼﮫ اﮔﺮ‬ ‫ﻣﻌﻨﻮی ﺑﻮدن راﺑﮫ ﻣﻌﻨﺎی اﻧﺴﺎﻧﺪوﺳﺘﯽ‪ ،‬ﺧﯿﺮ اﻧﺪﯾﺸﯽ‪ ،‬ﻓﺪاﮐﺎری‪ ،‬ﺗﻼش ﺑﺮای رﻓﺎه‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﺋﯽ و ﻋﺪاﻟﺖ اﻗﺘﺼﺎدی ﺑﺪاﻧﯿﻢ‪ ،‬در آن ﺻﻮرت ﻣﺮدﻣﺎﻧﯽ ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﮐﻠﯿﺴﺎ رو‬ ‫و ﻣﺴﺠﺪ رو ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ و ﺣﺘﯽ ﺑﺮﺧﯽ اﻓﺮاد اﻋﺘﻘﺎدات ﻣﺬھﺒﯽ ھﻢ ﻧﺪارﻧﺪ وﻟﯽ‬ ‫ﺧﺼﺎﺋﺼﯽ ﮐﮫ در ﻣﻮرد ﻣﻌﻨﻮی ﺑﻮدن ﺑﺮﺷﻤﺮدﯾﻢ را دارا ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ ‪ .‬ﭘﺲ آﻧﺎن‬ ‫اﻧﺴﺎن ھﺎﺋﯽ ﻓﺮھﯿﺨﺘﮫ ھﺴﺘﻨﺪ وﻟﻮ آﻧﮑﮫ ﺑﮫ ﻓﻠﺴﻔﮫ ھﺎی ﻣﺎدی ﮔﺮاﯾﺶ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ ‪.‬‬ ‫ﻧﮑﺘﮫ ﻣﮭﻤﯽ را ﮐﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﻣﻮرد روش آﻣﻮزش و ﭘﺮورش ذﮐﺮﮐﺮده اﻧﺪ‬ ‫اﻧﻘﻼﺑﯽ در روش آﻣﻮزش و ﭘﺮورش درﺳﺮاﺳﺮﺟﮭﺎن ﺑﻮﺟﻮد ﺧﻮاھﺪ آورد‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﮫ ﻃﻔﻞ ﯾﮏ ﮔِﻞ رس ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ ﻣﻌﻠﻢ ﺑﮫ ھﺮ ﺷﮑﻠﯽ‬ ‫ﮐﮫ ﺑﺨﻮاھﺪ آن را در آورد و ھﺮ آب ﻧﺎﺻﺎف را درآن ﺑﺮﯾﺰد‪ .‬ﺑﻠﮑﮫ ﻃﻔﻞ ﺑﮫ‬ ‫ﻣﺎﻧﻨﺪ ﯾﮏ ﮔﻞ رز اﺳﺖ و ھﺪف از آﻣﻮزش و ﭘﺮورش ﺑﺎﯾﺪ آن ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ زﻣﯿﻨﮫای‬ ‫ﻓﺮاھﻢ آورد و ﻣﺤﯿﻄﯽ اﯾﺠﺎد ﮐﻨﺪ و روﺷﯽ ﺑﮑﺎر ﺑﺮد ﺗﺎ اﺳﺘﻌﺪاد ﻣﮑﻨﻮن ﻣﮑﺸﻮف و‬ ‫ﻣﺘﺠﻠﯽ ﮔﺮدد‪ .‬ﭘﺲ ھﻤﯿﻦ ﯾﮏ ﺟﻤﻠﮫ راھﻨﻤﺎﺋﯽ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‪ ،‬آن داﻧﺎی ﺑﯽ ھﻤﺘﺎ‪،‬‬ ‫ﻣﯿﺘﻮاﻧﺪ ﺳﯿﺴﺘﻢ آﻣﻮزش و ﭘﺮورش در ﺳﺮاﺳﺮ دﻧﯿﺎ را ﺗﻐﯿﯿﺮ دھﺪ و درﺟﮭﺘﯽ ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫ﻣﻌﻄﻮف ﺳﺎزد‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬اﻧﺒﯿﺎء و ﻣﺮﺳﻠﯿﻦ ﻣﺤﺾ ھﺪاﯾﺖ ﺧﻠﻖ ﺑﮫ ﺻﺮاط‬ ‫ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﺣﻖ آﻣﺪه اﻧﺪ و ﻣﻘﺼﻮد آﻧﮑﮫ ﻋﺒﺎد ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺷﻮﻧﺪ‪ ".‬ھﻤﺎﻧﻄﻮرﯾﮑﮫ اﺷﺎره‬ ‫ﺷﺪ در زﻣﯿﻨﮫ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺑﺎ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯿﺖ ﻣﯽ ﺗﻮان ﮐﺘﺎﺑﮭﺎ ﻧﻮﺷﺖ‪ .‬ﺑﺮﺧﯽ رﺳﺎﻟﮫ‬ ‫دﮐﺘﺮای ﺧﻮد را در ﻋﻠﻢ ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺑﺮ زﻣﯿﻨﮫ دﯾﺪﮔﺎه ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﻮﺷﺘﮫ و ﻣﯽ‬ ‫ﻧﻮﯾﺴﻨﺪ‪ .‬وﻣﺎ ﺑﮭﻤﯿﻦ اﺷﺎرت اﮐﺘﻔﺎ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ‪ .‬ﭘﺲ اﻧﺒﯿﺎی اﻟﮭﯽ ﺑﺮای ﺗﺮﺑﯿﺖ اﺑﻨﺎء‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﺮ ﺧﺎﺳﺘﮫ اﻧﺪ‪ .‬ﺑﮫ ﻋﻘﯿﺪه ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﻣﺮﺑﯽ ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ دراﯾﻦ ﻣﺮﺣﻠﮫ ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﮫ در ﺣﯿﺎت ﻓﺮدی و ﺟﻤﻌﯽ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی ﺑﺸﻤﺎر‬ ‫‪.‬‬ ‫ﻣﯿﺮوﻧﺪ ‪.‬‬ ‫ﻣﻄﻠﺐ دوم " ﺗﻌﻤﯿﺮ ﺑﻼد " اﺳﺖ ﮐﮫ دﺳﺘﻮر و ﺣﮑﻢ آن ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬار دﻧﯿﺎی ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﮐﻤﺘﺮ ﺳﺎﺑﻘﮫ دارد ﮐﮫ ﯾﮏ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﻟﮭﯽ ﯾﮑﯽ از اھﺪاف آﺋﯿﻦ ﺧﻮد را آﺑﺎداﻧﯽ‬ ‫ﺑﻼد و دﯾﺎر‪ ،‬دھﺴﺘﺎن و ﺷﮭﺮﺳﺘﺎن ﻗﺮار دھﺪ‪ .‬آﺋﯿﻦ زرﺗﺸﺖ از ﯾﮏ ﺟﮭﺖ ﺑﮫ اﯾﻦ‬ ‫‪134‬‬


‫ﺗﻌﻠﯿﻢ ﻧﺰدﯾﮏ اﺳﺖ‪ .‬زﯾﺮا ﺣﻀﺮت زرﺗﺸﺖ دﺳﺘﻮر دادﻧﺪ ﮐﮫ ھﺮ ﺳﺎل ھﺮ ﻓﺮدی‬ ‫درﺧﺘﯽ ﺑﮑﺎرد و ﺟﺸﻦ درﺧﺖ ﮐﺎری ﺑﺮ ﭘﺎ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﻨﺪه ﻣﻌﺘﻘﺪم ﮐﮫ ﻧﯿﮑﻮ اﺳﺖ اﯾﻦ‬ ‫ﺳﻨﺖ ﭘﯿﺸﯿﻨﮫ اﯾﺮاﻧﯿﺎن ﮐﮫ ﻃﺒﻖ دﺳﺘﻮر ﺣﻀﺮت زرﺗﺸﺖ ﺑﻮد‪ ،‬دوﺑﺎره اﺣﯿﺎ ﮔﺮدد ﮐﮫ‬ ‫ھﺮ ﺳﺎل ﺟﺸﻦ درﺧﺘﮑﺎری ﺑﺮ ﭘﺎ ﺷﻮد و ھﺮ ﻓﺮدی در ﺳﺎل درﺧﺘﯽ ﺑﮑﺎرد و ﺑﺮ‬ ‫آﺑﺎداﻧﯽ ﺑﯿﻔﺰاﯾﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ "ﺗﻌﻤﯿﺮ ﺑﻼد" زﯾﺒﺎﯾﯽ دﯾﺎر را ﻧﯿﺰ در ﺑﺮدارد ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ‬ ‫دﯾﮕﺮﺷﮭﺮھﺎ ﻧﺒﺎﯾﺪ ﺑﯽ ﻗﻮاره ﮔﺴﺘﺮش ﯾﺎﺑﻨﺪ‪ .‬رﺷﺪ روزاﻓﺰون آﺳﻤﺎﻧﺨﺮاش ھﺎ ﺑﺮای‬ ‫ﺳﮑﻮﻧﺖ‪ ،‬آدﻣﯿﺎن را از ﻃﺒﯿﻌﺖ ﻣﻨﺰوی ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﺗﺮاﮐﻢ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺑﺎﻋﺚ آﻟﻮدﮔﯽ ھﻮا‬ ‫وﮐﺎھﺶ رواﺑﻂ اﻧﺴﺎﻧﯽ آدم ھﺎ ﻣﯽ ﮔﺮدد‪.‬‬ ‫ﺑﯿﺎد دارم ﮐﮫ در اﯾﺮان وﻗﺘﯽ ﺳﺎل ﻧﮭﻢ دﺑﯿﺮﺳﺘﺎن ﺑﻮدم ﻓﮑﺮ ﺷﮭﺮ ﺳﺎزی ذھﻦ ﻣﺮا‬ ‫ﺳﺨﺖ ﺑﺨﻮد ﻣﺸﻐﻮل داﺷﺘﮫ ﺑﻮد‪ ،‬اﻟﺒﺘﮫ در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﮫ ﻧﮫ ﺗﺠﺮﺑﮫ ای داﺷﺘﻢ و ﻧﮫ‬ ‫ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ای‪ .‬وﻟﯽ ﻃﺮح ﺷﮭﺮ ﺳﺎزی ﺑﻨﺪه در ﺣﺪ ﺗﺼﻮر و ذوق ﯾﮏ ﻧﻮﺟﻮان ﺑﻮد‬ ‫ﮐﮫ ﺷﮭﺮ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﺳﺎﺧﺘﮫ ﺷﻮد‪ .‬ﻃﺮﺣﯽ ﮐﮫ رﯾﺨﺘﮫ ﺑﻮدم ﺷﮭﺮ ﺑﺎﯾﺪ دارای‬ ‫ﻣﻨﺎﻇﺮی زﯾﺒﺎ و ﺟﻮﯾﺒﺎرھﺎی دﻟﮕﺸﺎ و درﺧﺘﺎن ﻓﺮح زا ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺧﻼﺻﮫ‪ ،‬ھﻮا‬ ‫ﺧﻮﺷﮕﻮار و زﻣﯿﻦ ﻣﺸﮑﺒﺎر‪ ،‬ﻧﮫ ﭘﺮ دود و ﮐﺜﯿﻒ ﺑﺎ ﺳﺎﮐﻨﯿﻨﯽ زرد و ﻧﺰار‪ .‬در ﻧﻈﺮ‬ ‫داﺷﺘﻢ آن را ﺑﺮای ﺷﮭﺮداری ھﺎی دﻧﯿﺎ ﺑﻔﺮﺳﺘﻢ وﻟﯽ ﻧﻔﺮﺳﺘﺎدم‪ .‬از ﺷﺮح ﺟﺰﺋﯿﺎت‬ ‫اﯾﻦ ﻃﺮح ﺻﺮﻓﻨﻈﺮ ﻣﯿﮑﻨﯿﻢ‪.‬‬ ‫وﻟﯽ ﺟﺎﻟﺐ آن اﺳﺖ ﮐﮫ آﺧﺮﯾﻦ و ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﮫ ﺗﺮﯾﻦ ﻃﺮﺣﯽ ﮐﮫ در ﻣﻮرد ﺷﮭﺮ ﺳﺎزی‬ ‫ﺗﻮﺳﻂ ﭘﺮ ﺗﺠﺮﺑﮫ ﺗﺮﯾﻦ و ﺑﺮ ﺟﺴﺘﮫ ﺗﺮﯾﻦ ﺷﮭﺮ ﺳﺎزان دﻧﯿﺎ اراﺋﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ ﺑﮫ‬ ‫ھﻤﯿﻦ ﻓﮑﺮ ﻧﻮ ﺟﻮاﻧﯽ ﺑﻨﺪه ﻧﺰدﯾﮏ اﺳﺖ‪ .‬ﯾﻌﻨﯽ ﺷﮭﺮھﺎ ﺑﺎﯾﺪ دﻟﮕﺸﺎ و ﻓﺮح زا ﺑﺎﺷﺪ‬ ‫و ﻃﺒﯿﻌﺖ در آن ﺟﻠﻮه داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﮫ آﻧﮑﮫ در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ھﺎی ﻣﺘﺮاﮐﻢ‪ ،‬ﺳﺎﮐﻨﺎﻧﯽ در‬ ‫ﯾﮏ ﭼﮭﺎر دﯾﻮاری ﺑﺴﺘﮫ و از ﻃﺒﯿﻌﺖ ﮔﺴﺴﺘﮫ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻨﺸﯿﻨﻨﺪ و ﺑﺨﻮاﺑﻨﺪ‪ .‬ﺑﯿﺎد دارم‬ ‫ﯾﮑﯽ از دوﺳﺘﺎن ﺑﮭﺎﺋﯽ آﻓﺮﯾﻘﺎﺋﯽ ﻣﻦ در آﻓﺮﯾﻘﺎ ﮐﮫ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه و ﺳﺮدﺑﯿﺮ ﻣﺠﻠﮫ ای ﺑﮫ‬ ‫زﺑﺎن اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ ﺑﻮد‪ ،‬ﻣﻘﺎﻟﮫ ای ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺑﻮد ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان "ﺷﮭﺮھﺎ ﺑﯽ ﻗﻮاره رﺷﺪ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ‪ ".‬اﻟﺒﺘﮫ ﻣﻘﺎﻟﮫ ای ﺟﺎﻟ ﺐ ﺑﻮد و ﻧﺤﻮه ﮔﺴﺘﺮش ﺷﮭﺮھﺎ را ﻣﻮرد اﻧﺘﻘﺎد ﻗﺮار‬ ‫داده ﺑﻮد‪.‬‬ ‫ﺑﻄﻮر ﺧﻼﺻﮫ‪ ،‬اﯾﻦ وﻇﯿﻔﮫ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ در " ﺗﻌﻤﯿﺮ ﺑﻼد" ﻧﺤﻮه ﺷﮭﺮ ﺳﺎزی‬ ‫را ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺧﻮاھﺪ داد‪ ،‬ﭼﮭﺮه ﺷﮭﺮ ھﺎ زﯾﺒﺎ و ﻣﺤﯿﻄﺶ ﻓﺮح زا ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ و از‬ ‫ﺗﺮاﮐﻢ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﮭﺎ و ﺟﻤﻌﯿﺖ در ﯾﮏ ﻧﻘﻄﮫ ﮐﺎﺳﺘﮫ ﺧﻮاھﺪ ﮔﺸﺖ‪ .‬ﺷﮭﺮﺳﺎزی ﺑﺎ‬ ‫اﺳﻠﻮﺑﯽ ﺻﺤﯿﺢ ﺻﻮرت ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮﻓﺖ و ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺗﮑﻨﻮ ﻟﻮژی ﺑﺴﯿﺎری از ﻋﻮاﻣﻞ‬ ‫ﺗﺮاﮐﻢ ﺟﻤﻌﯿﺖ را ﺣﻞ ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد ﮐﮫ در ﻣﺤﺪوده اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﻣﺠﺎل ﺑﺮرﺳﯽ آن‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﻧﺎﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ اﺻﻞ "ﺗﻌﻤﯿﺮ ﺑﻼد" ﺑﻌﻨﻮان ﯾﮑﯽ از ﻣﻮاد‬ ‫اﺳﺎﺳﻨﺎﻣﮫ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﮫ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫‪135‬‬


‫ﻣﻄﻠﺐ ﺳﻮم "ﺣﻔﻆ ﻧﺎﻣﻮس" ﮐﮫ از وﻇﺎﺋﻒ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻗﺮارﮔﺮﻓﺘﮫ اﺳﺖ و‬ ‫ﻟﺐ ﻣﻄﻠﺐ ھﻤﯿﻦ ﺟﺎاﺳﺖ‪ .‬وﻇﯿﻔﮫ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﺣﻔﻆ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و اﺻﻮﻟﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﺮای ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ ﯾﮏ ﻧﻈﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ و ﺟﻠﻮه ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺑﺪﯾﻊ‬ ‫ﻣﻌﻨﻮی آورده اﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﺸﺮاز ﻣﺮﺣﻠﮫ اﺧﺘﻼﻓﺎت ﻣﻠﯽ‪ ،‬ﻣﺬھﺒﯽ‪ ،‬ﻧﮋادی‪ ،‬اﯾﺪﺋﻮﻟﻮژی‬ ‫ﺳﯿﺎﺳﯽ ﭘﺎ ﻓﺮاﺗﺮ ﮔﺬارد و در ﯾﮏ ﺟّﻮ ﺟﺪﯾﺪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و روﺣﺎﻧﯽ ﺑﺮاﺳﺎس وﺣﺪت‬ ‫اﺻﻠﯿﮫ ﻧﻮع اﻧﺴﺎﻧﯽ و اﺗﺤﺎد ﺟﮭﺎﻧﯽ و ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ وارد ﮔﺮدد‪ .‬اﯾﻦ اﺻﻮل ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ‬ ‫ﮐﮫ زﯾﺮ ﺑﻨﺎی ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ دﺳﺘﺨﻮش ھﻮس ھﺎ‪ ،‬ﻧﺎ ﭘﺨﺘﮕﯽ ھﺎ‪ ،‬ﺧﻮدﺧﻮاھﯽ‬ ‫ھﺎ‪ ،‬زﯾﺎده ﻃﻠﺒﯽ ھﺎ‪ ،‬و ﺳﻮد ﺟﻮﯾﯽ ھﺎ ﻗﺮار ﻧﮕﯿﺮد و آﻧﭽﮫ ﮐﮫ در ﻣﮑﺘﺐ ھﺎی دﯾﻨﯽ‬ ‫وﺳﯿﺎﺳﯽ ﮐﮫ در ﺗﺎرﯾﺦ ﮔﺬﺷﺘﮫ ﭘﯿﺶ آﻣﺪ‪ ،‬ﭘﯿﺶ ﻧﯿﺎﯾﺪ‪ .‬اﺗﺤﺎد ﺑﺸﺮ ﮐﮫ ﻣﻮﺟﺐ اﻋﺘﻼء‬ ‫ﭘﺮ ﺛﻤﺮ در ﺣﯿﺎت ﻓﺮدی و ﺟﻤﻌﯽ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﮭﻢ ﻧﺨﻮرد‪ .‬ھﻢ اﮐﻨﻮن آﺛﺎر ﻧﺎزﻟﮫ از‬ ‫ﻗﻠﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ و ﻧﯿﺰ ﺗﺸﺮﯾﺢ و ﺗﺒﯿﯿﻦ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و آﻣﻮزه ھﺎی ﺑﮭﺎﺋﯽ از ﺟﺎﻧﺐ ﻋﺒﺪا ﻟﺒﮭﺎء و‬ ‫ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺑﮫ ﺑﯿﺶ ازﺻﺪ ﺟﻠﺪ ﺑﺎﻟﻎ ﻣﯽ ﮔﺮدد‪ .‬و ﮐﺘﺐ و رﺳﺎﺋﻠﯽ ﮐﮫ از ﺟﺎﻧﺐ‬ ‫داﻧﺸﻤﻨﺪان و ﻣﺆﻟﻔﺎن ﺑﮭﺎﺋﯽ در ﺗﻮﺿﯿﺢ اﯾﻦ اﺻﻮل و ﻣﺒﺎدی ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺷﺪه و ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﺷﺪ اﮔﺮ ﺑﮫ ﺟﻤﻊ ﮐﺘﺎب ھﺎی ﻣﺬﮐﻮراﺿﺎﻓﮫ ﺷﻮد‪ ،‬ﻃﺒﻖ ﮔﻔﺘﺎر دﮐﺘﺮﺑﮭﺮام ﭼﻮﺑﯿﻨﮫ‪،‬‬ ‫ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﮫ ﺑﺰرﮔﯽ را ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯽ دھﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن را ﺗﺸﻮﯾﻖ و‬ ‫ﺗﺸﺠﯿﻊ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﺮای ﺗﺤﻘﻖ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻧﮭﺎﯾﺖ ﻓﺪاﮐﺎری را ﺑﻨﻤﺎﯾﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﺧﻄﺎب ﺑﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن درﺳﺮاﺳﺮﺟﮭﺎن ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪ‪" :‬ﺑﺎری اﺑﻮاب ﻣﻮھﺒﺖ‬ ‫ﻣﻔﺘﻮح اﺳﺖ و آﯾﺎت اﻟﮭﯽ ﻣﺸﺮوح ﻧﻮر ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺗﺎﺑﺎﻧﺴﺖ و اﻟﻄﺎف ﺑﯽ ﭘﺎﯾﺎن‪ .‬وﻗﺖ‬ ‫راﻏﻨﯿﻤﺖ ﺷﻤﺮﯾﺪ ﺑﺠﺎن ﺑﮑﻮﺷﯿﺪ و ﺑﺨﺮوﺷﯿﺪ ﺗﺎ اﯾﻨﺠﮭﺎن ﻇﻠﻤﺎﻧﯽ ﻧﻮراﻧﯽ ﮔﺮدد و‬ ‫اﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﺗﻨﮓ و ﺗﺎرﯾﮏ ﮔﺸﺎﯾﺶ ﯾﺎﺑﺪ و اﯾﻦ ﮔﻠﺨﻦ ﻓﺎﻧﯽ آﺋﯿﻨﮫ ﮔﻠﺸﻦ ﺑﺎﻗﯽ ﺷﻮد و‬ ‫اﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ ﺑﮭﺮه و ﻧﺼﯿﺐ از ﻓﯿﻮﺿﺎت رﺣﻤﺎﻧﯽ ﯾﺎﺑﺪ ﺑﻨﯿﺎد ﻋﻨﺎد ﺑﺮ اﻓﺘﺪ و‬ ‫اﺳﺎس ﺑﯿﮕﺎﻧﮕﯽ وﯾﺮان ﮔﺮدد و ﺑﻨﯿﺎن ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ ﻣﺮﺗﻔﻊ ﺷﻮد ﺗﺎ ﺷﺠﺮه ﻣﺒﺎرﮐﮫ ﺑﺮ‬ ‫ﺷﺮق و ﻏﺮب ﺳﺎﯾﮫ اﻓﮑﻨﺪ و در ﻗﻄﺐ اﻣﮑﺎن ﺧﯿﻤﮫ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﻓﺮاﺷﺘﮫ‬ ‫ﺷﻮد و ﻋﻠﻢ ﻣﺤﺒّﺖ و اﻟﻔﺖ در ﺟﻤﯿﻊ آﻓﺎق ﻣﻮج زﻧﺪ و ﻣﻮج درﯾﺎی ﺣﻘﯿﻘﺖ اوج‬ ‫ﮔﯿﺮد‪) ".‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ‪ ،‬ﺟﻠﺪ اول‪ ،‬ﺻﺺ ‪(35- 34‬‬ ‫ﻣﻄﻠﺐ ﭼﮭﺎرم "ﺻﯿﺎﻧﺖ ﻧﻔﻮس" اﺳﺖ ﮐﮫ از اھﻤﯿﺖ ﺣﯿﺎﺗﯽ ﺑﺮ ﺧﻮردار اﺳﺖ‪،‬‬ ‫ﯾﻌﻨﯽ ﻣﺮگ و زﻧﺪﮔﯽ آدﻣﯿﺎن در اﯾﻦ ﮐﺮه ﺧﺎﮐﯽ ﺑﺪان واﺑﺴﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ از ﭘﯿﺶ آﮔﺎه ﺑﻮدﻧ ﺪ ﮐﮫ ﺑﺎ ﮐﺸﻒ اﺗﻢ ﺑﺸﺮ ﺑﺮ ﺳﺮ دو راھﯽ ﻣﺮگ و زﻧﺪﮔﯽ‬ ‫ﻗﺮار ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮﻓﺖ و ﻣﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ در ﻃﺒﯿﻌﺖ ﻗﻮه ای وﺟﻮد دارد ﮐﮫ ھﻨﻮز ﻋﻠﻢ‬ ‫ﻣﻮﻓﻖ ﺑﮫ ﮐﺸﻒ آن ﻧﺸﺪه و اﮔﺮ ﺑﯿﺶ از ﻋﺠﯿﻦ ﺷﺪن ارزش ھﺎی ﻣﻌﻨﻮی ﺑﺎ ﻧﻈﺎم‬ ‫دﻧﯿﺎ اﯾﻦ ﻗﻮه ﺗﺨﺮﯾﺒﯽ ﺑﺪﺳﺖ ﺑﺸﺮ ﻏﺎﻓﻞ از ﺧﺪا اﻓﺘﺪ ﺧﻄﺮ ﻧﺎﺑﻮدی ﮐﻠﯽ و ﻓﺎﺟﻌﮫ‬ ‫ھﻮل اﻧﮕﯿﺰ ﮐﺸﺘﺎر ﻧﺴﻞ آدﻣﯽ دﻧﯿﺎرا ﺗﮭﺪﯾﺪ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬از اﯾﻨﺮو وﻗﺘﯽ ﺑﺸﺮ ﺑﺮ ﺳﺮ‬ ‫دوراھﯽ ﻣﺮگ و زﻧﺪﮔﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬ﺧﺪاوﻧﺪ دادﮔﺮ ﺑﮫ ﮐﻤﮏ و ﯾﺎری اﻧﺴﺎن‬ ‫ﺷﺘﺎﻓﺖ ﺗﺎ ﺑﺸﺮ دﺳﺖ ﺑﮫ اﻧﺘﺤﺎر ﮐﻠﯽ ﻧﺰﻧﺪ و ﻧﺴﻞ آدﻣﯽ از ﮐﺮه زﻣﯿﻦ ﺑﺮ ﻧﯿﻔﺘﺪ‪ .‬اﯾﻦ‬ ‫ﺑﯿﺎن ﻟﺮزاﻧﻨﺪه و در ﻋﯿﻦ ﺣﺎل اﻣﯿﺪ وار ﮐﻨﻨﺪه از ﻗﻠﻢ آن ﻣﻨﺎدی ﺣﻖ ﺻﺎدر ﺷﺪ‪:‬‬ ‫‪136‬‬


‫"ھﻨﮕﺎم ﻓﻨﺎی ﻋﺎﻟﻢ و اھﻞ آن رﺳﯿﺪه‪ ،‬آﻣﺪ آﻧﮑﮫ ﺑﺎﻗﯽ ﺑﻮد ﺗﺎ ﺣﯿﺎت ﺑﺎﻗﯿﮫ ﺑﺨﺸﺪ‪".‬‬ ‫)ﻣﺎﺋﺪه آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺟﻠﺪ ﭼﮭﺎرم‪ ،‬ص ‪ (165‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺧﯿﻠﯽ روﺷﻦ و واﺿﺢ‬ ‫ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ھﻨﮕﺎم آن رﺳﯿﺪه ﮐﮫ ﻋﺎﻟﻢ ﻓﺎﻧﯽ ﺷﻮد و ﮐﺮه زﻣﯿﻦ از آدﻣﯿﺎن ﺧﺎﻟﯽ ﮔﺮدد‪.‬‬ ‫ﺑﺎ آﻧﮑﮫ ھﻨﻮز ﻋﻠﻢ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﮫ ﮐﺸﻒ ﻗﻮه اﺗﻢ ﻧﺸﺪه ﺑﻮد وﻟﯽ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ از آن‬ ‫ﮐﺎﻣﻼً آﮔﺎه ﺑﻮد‪ .‬وﻗﺘﯽ ﻗﻮه اﺗﻢ ﮐﺸﻒ ﺷﺪ و ﻗﺪرت ھﻮل اﻧﮕﯿﺰ آن در ﺗﺨﺮﯾﺐ و‬ ‫ﻧﺎﺑﻮدی و ﮐﺸﺘﺎر دﺳﺘﮫ ﺟﻤﻌﯽ ﻧﺴﻞ آدﻣﯽ ﻣﮑﺸﻮف ﮔﺮدﯾﺪ ﺑﯿﻨﺶ ﻣﺎورای زﻣﺎن‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﻌﻠﻮم ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﮫ ﭼﺮا ﻓﺮﻣﻮد "ھﻨﮕﺎم ﻓﻨﺎی ﻋﺎﻟﻢ و اھﻞ آن‬ ‫رﺳﯿﺪه"‪ .‬اﯾﻦ ﮐﺸﻒ ﺟﺪﯾﺪ و ﻗﺪرت ھﺮاس اﻧﮕﯿﺰ اﻧﮭﺪام‪ ،‬ﺑﺮﺧﯽ از اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان ذی‬ ‫اﺣﺘﺮام را دﭼﺎر وﺣﺸﺖ و دھﺸﺖ ﻧﻤﻮد و آﻧﺎن را ﺑﮫ ﭼﺎره ﺟﻮﯾﯽ ﺑﺮ ﮐﺸﺎﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ آرﻧﻮﻟﺪ ﺗﻮﯾﻦ ﺑﯽ‪ ،‬ﻣﻮرﺧﯽ ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ و اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪی ﻓﺮھﯿﺨﺘﮫ‪ ،‬ﺑﺮای ﺣﻞ اﯾﻦ‬ ‫ﻣﺸﮑﻞ ﻧﻈﺮاﺗﯽ اﺑﺮاز داﺷﺖ "در اﯾﻦ ﻋﺼﺮ اﺗﻢ ﺑﺸﺮ دو راه در ﭘﯿﺶ دارد ﯾﺎ اﺗﺤﺎد‬ ‫ﺳﯿﺎﺳﯽ دﻧﯿﺎ را ﺑﭙﺬﯾﺮد ﯾﺎ دﺳﺖ ﺑﮫ اﻧﺘﺤﺎر زﻧﺪ‪) ".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( ) ﻋﺎدت و ﺗﻐﯿﯿﺮ(‬ ‫ھﺮﭼﻨﺪ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻓﺮﻣﻮد ﮐﮫ "ھﻨﮕﺎم ﻓﻨﺎی ﻋﺎﻟﻢ و اھﻞ آن رﺳﯿﺪه" وﻟﯽ‬ ‫اﯾﻦ ﺑﯿﺎن اﯾﺸﺎن ﺑﮭﻤﯿﻦ اﻋﻼن ﺧﻄﺮھﻮﻟﻨﺎک ﺗﻤﺎم ﻧﺸﺪ‪ .‬ﻗﺴﻤﺖ دوم ﺑﯿﺎن آن ﻣﻈﮭﺮ‬ ‫اﻟﻮھﯿﺖ ﮔﻮاه اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻓﻀﻞ ﺧﺪاوﻧﺪ رﺣﻤﻦ ﺷﺎﻣﻞ ﺣﺎل اﻧﺴﺎن ﭘﺮﯾﺸﺎن‬ ‫ﮔﺸﺖ ﮐﮫ ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪ وﻧﺴﻞ آدﻣﯽ دوام ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﻟﮭﯽ رﺳﯿﺪ ﺗﺎ از ﺑﻠﯿﮫ‬ ‫ﮐﺒﺮی ﮐﮫ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﮫ ﻧﺎﺑﻮدی ﻧﺴﻞ ﺑﺸﺮ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺟﻠﻮ ﮔﯿﺮی ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬اوﮐﮫ از ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫ﺑﺎﻻ وﻣﻠﮑﻮت ﺑﻘﺎ آﻣﺪه ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﻘﺎی ﻧﺴﻞ اﻧﺴﺎﻧﯽ را ﺗﻀﻤﯿﻦ ﻧﻤﻮد‪ ،‬زﯾﺮا ﻓﺮﻣﻮد" آﻣﺪ‬ ‫آن ﮐﮫ ﺑﺎﻗﯽ ﺑﻮد ﺗﺎ ﺣﯿﺎت ﺑﺎﻗﯿﮫ ﺑﺨﺸﺪ‪ ".‬ﺗﺎ ﻧﯿﻢ ﻗﺮن ﭘﯿﺶ ﺑﺮﺧﯽ از اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان‬ ‫زﻧﮓ ﺧﻄﺮ ﻧﺎﺑﻮدی ﻧﺴﻞ آدﻣﯽ را ﺑﮫ ﺻﺪا در آوردﻧﺪ‪ .‬از ﺟﻤﻠﮫ "ﺑﺮﺗﺮاﻧﺪ راﺳﻞ"‬ ‫در ﮐﺘﺎب "آﯾﺎ ﺑﺸﺮآﯾﻨﺪه ای دارد؟" ﺑﮫ ﺻﺮاﺣﺖ ﻣﯿﮕﻮﯾﺪ ﮐﮫ ﺧﻄﺮ ﻧﺎﺑﻮدی ﻧﺴﻞ‬ ‫آدﻣﯽ در ﺑﺎﻻی ﺳﺮآﺣﺎد ﺑﺸﺮی در ﺣﺎل ﻧﻮﺳﺎن اﺳﺖ ﮐﮫ ھﺮ آن ﮔﻤﺎن آن ﻣﯿﺮود‬ ‫ﮐﮫ ﻓﺮود آﯾﺪ و ﻧﺴﻞ اﻧﺴﺎﻧﯽ را ﻣﺤﻮ و ﻧﺎﺑﻮد ﮐﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﻣﺘﻮﺟﮫ اھﻤﯿﺖ دﺳﺘﻮر‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﯽ ﺷﻮﯾﻢ ﮐﮫ ﭼﺮا"ﺣﻔﻆ ﻧﻔﻮس"را ﯾﮑﯽ از وﻇﺎﯾﻒ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ‬ ‫ﻣﻘﺮرﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﮐﮫ ذروه ﻋﻠﯿﺎی ﻧﻈﺎم ﻋﺎﻟﻢ اﺳﺖ اﯾﻦ اﺧﺘﯿﺎر و‬ ‫اﻗﺘﺪاررا دارد ﮐﮫ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی را ﺣﻔﻆ ﻧﻤﺎﯾﺪ وآﺳﺎﯾﺶ و آراﻣﺶ ھﻤﮕﯽ را ﺗﺎًﻣﯿﻦ‬ ‫ﮐﻨﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻣﻘﺼﺪ اﺻﻠﯽ ﻇﮭﻮر و ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺧﻮدرا ﺣﻔﻆ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ از‬ ‫ﻧﺎﺑﻮدی ﻗﻠﻤﺪاد ﮐﺮده و ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪ‪" :‬ﻗﺴﻢ ﺑﺂﻓﺘﺎب ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻧﻮر اﺗﻔﺎق آﻓﺎق را‬ ‫روﺷﻦ و ﻣﻨﻮر ﺳﺎزد ﺣﻖ آﮔﺎه‪ ،‬ﮔﻮاه اﯾﻦ ﮔﻔﺘﺎر ﺑﻮده و ھﺴﺖ ﺟﮭﺪ ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ﺗﺎ ﺑﺎﯾﻦ‬ ‫ﻣﻘﺎم ﺑﻠﻨﺪ اﻋﻠﯽ ﮐﮫ ﻣﻘﺎم ﺻﯿﺎﻧﺖ و ﺣﻔﻆ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯿﺴﺖ ﻓﺎﺋﺰ ﺷﻮﯾﺪ اﯾﻦ ﻗﺼﺪ‬ ‫ﺳﻠﻄﺎن ﻣﻘﺎﺻﺪ و اﯾﻦ اﻣﻞ ﻣﻠﯿﮏ آﻣﺎل‪ ....‬ﮔﺎھﯽ ﺑﻠﺴﺎن ﺷﺮﯾﻌﺖ و ھﻨﮕﺎﻣﯽ ﺑﻠﺴﺎن‬ ‫ﺣﻘﯿﻘﺖ و ﻃﺮﯾﻘﺖ ﻧﻄﻖ ﻧﻤﻮدﯾﻢ و ﻣﻘﺼﺪ اﻗﺼﯽ و ﻏﺎﯾﺖ ﻗﺼﻮی ﻇﮭﻮر اﯾﻦ ﻣﻘﺎم‬ ‫ﺑﻠﻨﺪ اﻋﻠﯽ ﺑﻮده و ﮐﻔﯽ ﺑﺎﷲ ﺷﮭﯿﺪا‪) ".‬ﻟﻮح اﺑﻦ ذﺋﺐ‪ ،‬ص ‪(11‬‬

‫‪137‬‬


‫ﺑﮫ ﻋﻘﯿﺪه ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن اﮔﺮ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ وﻏﯿﺮ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﻇﮭﻮرو ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎء اﷲ ﻧﺒﻮد‪،‬‬ ‫ﻧﺎﺑﻮدی ﻧﺴﻞ آدﻣﯽ ﺣﺘﻤﯽ ﺑﻮد‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ ﺑﺮای آﻧﮑﮫ ﻣﺪﻟﻞ دارﯾﻢ ﮐﮫ ﻧﻘﺶ ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎءاﷲ‬ ‫در ﺑﻘﺎی ﻧﺴﻞ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﮫ ﺑﮫ ﺑﺮﺧﯽ از واﻗﻌﯿﺖ ھﺎی ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﭼﻘﺪر ﺣﯿﺎﺗﯽ ﺑﻮده‬ ‫در رﺳﺎﻟﮫ دﯾﮕﺮ ﺑﮫ ﺗﻔﺼﯿﻞ ﺑﮫ ﺗﺠﺰﯾﮫ و ﺗﺤﻠﯿﻞ آن ﺧﻮاھﯿﻢ ﭘﺮداﺧﺖ و ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺧﻮاھﯿﻢ‬ ‫ﮐﺮد‪ .‬در ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﻠﻞ و ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ ﮐﮫ ﻗﺪم ھﺎﺋﯽ در ﺟﮭﺖ ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی‬ ‫از ﺟﻨﮓ و ﺑﺮﻗﺮاری ﺻﻠﺢ ﺑﻮده ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ ﺗﺄﺛﯿﺮی ﺑﺴﺰا داﺷﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬زﯾﺮا‬ ‫وﯾﺪرو وﯾﻠﺴﻮن رﺋﯿﺲ ﺟﻤﮭﻮر ﻓﻘﯿﺪ آﻣﺮﯾﮑﺎ ﮐﮫ ﭼﮭﺎرده ﻣﺎده ﻣﻌﺮوف ﺑﺮای ﺗﺸﮑﯿﻞ‬ ‫ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﻠﻞ را اراﺋﮫ داد ﺑﺎ ﭘﯿﺎم و ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ ﺗﺎ ﺣﺪودی آﺷﻨﺎﺋﯽ داﺷﺖ‪ .‬وﻗﺘﯽ‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺮای ﺗﺮوﯾﺞ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ در ﮐﺸﻮر آﻣﺮﯾﮑﺎ در ﺣﺎل ﻣﺴﺎﻓﺮت‬ ‫ﺑﻮدﻧﺪ وﯾﺪر و وﯾﻠﺴﻮن ﮐﮫ ھﻨﻮز رﺋﯿﺲ ﺟﻤﮭﻮر ﻧﺒﻮد آن ﺣﻀﺮت را ﻣﻼﻗﺎت ﮐﺮد‪.‬‬ ‫ﮔﻔﺘﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ وﯾﺪر و وﯾﻠﺴﻮن ﮐﺘﺎﺑﭽﮫ ای ﮐﮫ ﺣﺎوی ﺑﺮﺧﯽ ﺑﯿﺎﻧﺎت ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺑﮭﺎء اﷲ و ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﻮده در ﺟﯿﺐ ﺧﻮد ﺣﻤﻞ ﻣﯽ ﮐﺮده اﺳﺖ‪ .‬ﯾﮑﯽ از دﺧﺘﺮاﻧﺶ‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﻮد و ﺑﮫ ﮔﻔﺘﮫ دﺧﺘﺮش آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ را در ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﮫ ﭘﺪرش ﻗﺮار ﻣﯿﺪاده ﺑﺪﯾﻦ‬ ‫اﻣﯿﺪ ﮐﮫ ﭘﺪرش آﻧﮭﺎ را ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﮔﻔﺘﮫ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺎرھﺎ ﻣﺸﺎھﺪه ﮐﺮده ﮐﮫ ﭘﺪرش‬ ‫ﺳﺎﻋﺖ ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﻗﺒﻞ از ﺧﻮاب آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ را ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﻣﯿﮑﺮده‪ .‬و ﻧﯿﺰ ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬاران‬ ‫ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ‪ ،‬رﺋﯿﺲ ﺟﻤﮭﻮر آﻣﺮﯾﮑﺎ ﻓﺮاﻧﮑﻠﯿﻦ روزوﻟﺖ و ﻧﺨﺴﺖ وزﯾﺮ‬ ‫اﻧﮕﻠﯿﺲ ﺳﺮ وﯾﻨﺴﺘﻮن ﭼﺮﭼﯿﻞ ھﺮ دو ﺑﺎ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ آﺷﻨﺎﺋﯽ داﺷﺘﻨﺪ‪ .‬دﮐﺘﺮ‬ ‫ﺟﯿﺎﮔﺮی ﮐﮫ از ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ اﯾﺘﺎﻟﯿﺎ ﺑ���د و ھﻤﺴﺮش از ﺷﺎھﺰادﮔﺎن ﺳﻮﺋﺪ ﺑﻮد ﺑﺎ‬ ‫ﺧﺎﻧﻮاده روزوﻟﺖ رواﺑﻂ ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ داﺷﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻧﺎﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﻠﻞ و ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ ﻗﺪﻣﯽ در راه ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﺠﻤﻊ‬ ‫ﺑﯿﻦاﻟﻤ ﻠﻠﯽ ﺳﺮان دﻧﯿﺎﺳﺖ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﺗﺸﮑﯿﻞ آن را ﻻزم و ﺣﺘﻤﯽ ﺷﻤﺮدﻧﺪ‬ ‫ﮐﮫ اﻟﺒﺘﮫ ھﻨﻮز ﺑﺪان ﮐﯿﻔﯿﺖ ﮐﮫ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﮭﺎءاﷲ اﺳﺖ ﻧﺮﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪ .‬زﯾﺮا‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﮐﮫ رؤﺳﺎی ﺟﻤﮭﻮر و ﭘﺎدﺷﺎھﺎن ﺑﺎﯾﺪ ﮔﺮد ھﻢ آﯾﻨﺪ‪ ،‬ﻧﮫ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن‪ ،‬و ﺑﺮای ﺗﺤﻘﻖ و دوام ﺻﻠﺢ ﺑﮫ ﻣﺬاﮐﺮه و ﻣﺸﺎوره ﭘﺮدازﻧﺪ و ﺗﺼﻤﯿﻤﺎت‬ ‫ﻻزم اﺗﺨﺎذ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬دوم آﻧﮑﮫ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻋﺎﻟﻢ را ﺑﺮ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﮐﺸﻮر ﺧﻮر ﺗﺮﺟﯿﺢ دھﻨﺪ‪.‬‬ ‫درﺻﻮرﺗﯿﮑﮫ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن ﻣﺪاﻓﻊ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﮐﺸﻮر ﺧﻮد ھﺴﺘﺪ‪ .‬ﻋﻼوه‬ ‫ﺑﺮآن‪ ،‬اﯾﻦ ﺳﺎزﻣﺎن دارای ﻧﻮاﻗﺼﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮ ﻃﺮف ﮔﺮدد و ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ‬ ‫ﭘﯿﺸﻨﮭﺎداﺗﯽ ﺑﺮای ﺑﮭﺒﻮد و ﮐﺎرآﺋﯽ ﺑﮭﺘﺮ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ اراﺋﮫ داده اﺳﺖ‪ .‬وﻟﯽ ﺑﺎ‬ ‫ھﻤﮫ اﯾﻦ ﺗﻔﺎﺻﯿﻞ‪ ،‬ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ ﺑﺎرﻗﮫ ای از اﻣﯿﺪ و ﻧﻮری ﻟﺮزان در‬ ‫اﯾﻦ دﻧﯿﺎی ﺗﺎرﯾﮏ اﺳﺖ‪ .‬اﺣﺘﻤﺎل آن ﻣﯽ رود ﮐﮫ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ ﻣﻨﺤﻞ ﮔﺮدد و‬ ‫ﺳﺎزﻣﺎﻧﯽ ﮐﺎﻣﻠﺘﺮو ﺑﺎ اﻗﺘﺪار و اﺧﺘﯿﺎری ﺑﯿﺸﺘﺮ و ﻧﻮاﻗﺼﯽ ﮐﻤﺘﺮ ﺟﺎﯾﮕﺰﯾﻦ آن ﮔﺮدد‪.‬‬

‫‪138‬‬


‫زﻧﺎن ﮔﻮی ﺳﺒﻘﺖ را از ﻣﺮدان ﺧﻮاھﻨﺪ رﺑﻮد‬ ‫ﻋﻠﺖ آﻧﮑﮫ در ﻋﺮﺻﮫ ﺣﺴﺎس و ﻣﺸﮑﻞ ﺗﺸﺮﯾﺢ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺑﺮﺧﯽ ﻧﮭﺎد ھﺎی ﻣﮭﻢ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ وارد ﺷﺪﯾﻢ‪ ،‬دﻻﺋﻞ و ﻣﺪارﮐﯽ اراﺋﮫ دادﯾﻢ ﮐﮫ در ﻧﻈﺎم ﺟﮭﺎﻧﯽ آﯾﻨﺪه ﭘﺎرﻟﻤﺎن‬ ‫ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ و ﻗﻮه ﻣﺠﺮﯾﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ و دادﮔﺎه ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ وﺟﻮد ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ آن ﺑﻮد‬ ‫ﮐﮫ ﻣﯽ ﺧﻮاﺳﺘﯿﻢ اﺳﺘﺪﻻل ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺮای ﻋﻀﻮﯾﺖ دراﯾﻦ ﻣﺆﺳﺴﺎت ﻣﮭﻢ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻣﺤﺪودﯾﺘﯽ ﻧﺪارﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺎﻧﻮان ﺗﻨﮭﺎ در ﻧﮭﺎدھﺎ و ﻣﺠﺎﻟﺲ ﻣﻠﯽ ﻋﻀﻮﯾﺖ‬ ‫ﻧﺪارﻧﺪ ﺑﻠﮑﮫ در ﺗﻤﺎﻣﯽ اﯾﻦ ﻧﮭﺎد ھﺎی ﻣﮭﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻋﻀﻮﯾﺖ دارﻧﺪ وھﯿﭻ ﺟﺎ ﺣﻖ‬ ‫آﻧﺎن ﻧﺎ دﯾﺪه ﮔﺮﻓﺘﮫ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪ .‬و ﻧﯿﺰ ﺑﺮ اﯾﻦ ﻗﺼﺪ ﺑﻮدﯾﻢ ﮐﮫ ﻧﺸﺎن دھﯿﻢ ﻏﯿﺮ از‬ ‫ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﯾﮏ "اﻧﺠﻤﻦ ﻣﻠﻞ ﻋﺎﻟﻢ" ﯾﺎ ﺑﮫ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ "ﭘﺎرﻟﻤﺎن ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ"‬ ‫ﻣﻨﺘﺨﺐ ازﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن وﺟﻮد دارد ﮐﮫ ﯾﮑﯽ از وﻇﺎﺋﻒ آن ﻗﺎﻧﻮﻧﮕﺬاری ﺑﺮای‬ ‫ﺗﻌﯿﯿﻦ رواﺑﻂ و ﺿﻮاﺑﻂ ﮐﺸﻮرھﺎ و ﻣﻠﺖ ھﺎ و اﻗﻮام اﺳﺖ‪ .‬زﻧﺎن در اﯾﻦ ﻧﮭﺎد ﻣﮭﻢ‬ ‫ﻗﺎﻧﻮﻧﮕﺬاری ﻋﻀﻮﯾﺖ دارﻧﺪ و ا ﺳﺘﻌﺪاد ﻓﻄﺮی و ھﻮﺷﻤﻨﺪی آﻧﺎن ﻧﺎدﯾﺪه ﮔﺮﻓﺘﮫ ﻧﺸﺪه‬ ‫ﺑﻠﮑﮫ ﻧﻈﺮا ت آﻧﺎن در اﯾﻦ ﺳﺎﺧﺘﺎر وﺿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻣﺆﺛﺮ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد و‬ ‫اﺳﺘﻌﺪاد ﺧﻮدرا ﻧﺸﺎن ﻣﯽدھﻨﺪ‪.‬‬ ‫درﻧﻈﺎم ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﭘﺮﭼﻤﺪار آﻧﺴﺖ زﻧﺎن در ﺟﻤﯿﻊ دواﺋﺮ و‬ ‫ﻣﺆﺳﺴﺎت و ﻧﮭﺎد ھﺎی ﻣﺤﻠﯽ و ﻣﻠﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ‬ ‫ﺑﻠﮑﮫ ﺑﮫ ﮔﻤﺎن ﺑﺘﺪرﯾﺞ اﮐﺜﺮﯾﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬زﻧﺎن ﺑﺎ ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪی از ھﻮﺷﯿﺎری و‬ ‫ﻓﺮاﺳﺖ و ﺑﺮداﺷﺖ دروﻧﯽ و ﺑﺎ ﺑﺮﺧﻮرداری از ﺧﺼﺎﺋﻞ ﻧﯿﮑﻮی ﺷﻔﻘﺖ‪ ،‬ﻣﺤﺒﺖ‪،‬‬ ‫ﺣﺲ ﻧﮕﮭﺪاری‪ ،‬ﻏﺮﯾﺰه ﻣﺎدری ﻧﻘﺸﯽ ﭘﺮارج در ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺸﺮی‪ ،‬ﺣﻔﻆ‬ ‫ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ‪ ،‬دوام ﻧﺴﻞ اﻧﺴﺎﻧﯽ در اﯾﻦ ﮐﺮه ﺧﺎﮐﯽ اﯾﻔﺎ ﺧﻮاھﻨﺪ ﻧﻤﻮد‪ .‬ھﻢ اﮐﻨﻮن‬ ‫در ﺑﺴﯿﺎری از ﻣﺠﺎﻣﻊ و ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ ھﺎی ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯽ ﺷﻮد‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان ﻧﻘﺸﯽ ﻣﮭﻢ در ﺳﺎزﻣﺎن دھﯽ آن دارﻧﺪ‪ .‬ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه ﻓﻌﻠﯽ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ در‬ ‫ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ ﯾﮏ ﺧﺎﻧﻢ اﺳﺖ و در ﺳﺎﻟﮭﺎی ﮔﺬﺷﺘﮫ ﻧﯿﺰ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه ﺑﮭﺎﺋﯽ در‬ ‫ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ ﺧﺎﻧﻤﯽ از اھﺎﻟﯽ اﯾﻼت ﻣﺘﺤﺪه آﻣﺮﯾﮑﺎ ﺑﻮد‪ .‬اﺧﯿﺮاً دوﻟﺖ وﯾﺘﻨﺎم‬ ‫آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ را ﺑﺮﺳﻤﯿﺖ ﺷﻨﺎﺧﺖ و ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ ﻣﺤﻔﻞ ﻣﻠﯽ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن وﯾﺘﻨﺎم ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﺑﮫ وﯾﺘﻨﺎم آﻣﺪ و ﻣﻮرد اﺳﺘﻘﺒﺎل ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه دوﻟﺖ ﻗﺮار‬ ‫ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬ﯾﮏ ﺧﺎﻧﻢ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫ﺑﺎ وﺟﻮد آﻧﮑﮫ از زﻣﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺗﺎ ﮐﻨﻮن ﺑﺎﻧﻮان در ﺟﻤﯿﻊ زﻣﯿﻨﮫ ھﺎ‬ ‫اﺳﺘﻌﺪاد ﺷﮕﺮف ﺧﻮدرا ﻧﺸﺎن داده اﻧﺪ و راه ﺗﺮﻗﯽ ﭘﯿﻤﻮده اﻧﺪ و ازﺣﻘﻮق ﻓﺮاواﻧﯽ‬ ‫ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ ﺷﺪه اﻧﺪ وﻟﯽ ھﻨﻮز در ﺑﺴﯿﺎری از ﻧﻘﺎط دﻧﯿﺎ زﻧﺎن ازﺣﻘﻮق اوﻟﯿﮫ ﺧﻮد‬ ‫ﻣﺤﺮوم ھﺴﺘﻨﺪ و راھﯽ دراز در ﭘﯿﺶ دارﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﺮاﺑﺮ و ھﻤﺪوش ﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬ ‫از اﯾﻨﺮو ﻃﺒﯿﻌﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ھﻨﻮز ﺑﺴﯿﺎری از ﻣﺮدﻣﺎن ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻧﻤﺎﺋﯽ از دﻧﯿﺎی‬ ‫‪139‬‬


‫آﯾﻨ ﺪه را ﺑﮫ ﺑﯿﻨﻨﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن ﭼﮫ ﺟﻠﻮه و ﻧﻤﻮدی ﺧﻮاھﻨﺪ ﻧﻤﻮد و ﻣﺮدان را ﭘﺸﺖ ﺳﺮ‬ ‫ﺧﻮاھﻨﺪ ﮔﺬاﺷﺖ‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﮔﻤﺎن ﻣﯽ رود ﮐﮫ ﺑﺮﺧﯽ اﯾﻦ ﻧﻈﺮﯾﮫ را اﻏﺮاق آﻣﯿﺰ‬ ‫ﺗﻠﻘﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﻃﺒﯿﻌﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ اﯾﻦ آﯾﻨﺪه ﻧﮕﺮی را ﺑﮫ ﺳﺎدﮔﯽ ﻧﭙﺬﯾﺮﻧﺪ‪ ،‬و ﺣﺘﯽ آن‬ ‫را ﻣﻮرد اﻧﺘﻘﺎد ﻗﺮار دھﻨﺪ‪ .‬وﻟﯽ ﻧﻤﯽ ﺗﻮان ﺑﺮ آﻧﺎن ﺧﺮده ﮔﺮﻓﺖ ﮐﮫ از درک اﯾﻦ‬ ‫روﻧﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ در ﺟﮭﺖ ﻣﺎدر ﺳﺎﻻری ﭘﯿﺶ ﻣﯽ رود‪ ،‬ﻋﺎﺟﺰﻧﺪ‪ .‬زﯾﺮا ھﻨﻮز‬ ‫ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﮫاﻧﺪ از ﺣﺼﺎر ﺳﻨﺖ دﯾﺮﯾﻨﮫ و ﺑﺮداﺷﺖ ﺑﯿﻤﺎر ﮔﻮﻧﮫ از ﺣﻘﯿﻘﺖ زن ﺑﯿﺮون‬ ‫آﯾﻨﺪ‪ ،‬و آﯾﻨﺪه درﺧﺸﺎﻧﯽ را ﮐﮫ ﺑﺎﻧﻮان در ﭘﯿﺶ دارﻧﺪ ﺑﮫ روﺷﻨﯽ ﺑﺒﯿﻨﻨﺪ‪.‬‬ ‫دراﯾﻦ راﺑﻄﮫ ﻗﺴﻤﺖ ھﺎﺋﯽ از ﺑﯿﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﭘﺎرﯾﺲ ادا ﮐﺮدهاﻧﺪ‬ ‫را ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﮫ و ﺗﺄﻣﻞ ﻗﺮار ﻣﯽ دھﯿﻢ‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ‪ :‬ﺑﺮﺧﻼف ادوار ﮔﺬﺷﺘﮫ‬ ‫ﻓﻘﻂ "در زﻣﺎن ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎء اﷲ اﺳﺖ ﮐﮫ زﻧﺎن دوﺷﺎدوش ﻣﺮدان ﺑﮫ ﭘﯿﺶ‬ ‫ﻣﯽروﻧﺪ و در ھﯿﭻ ﺣﺮﮐﺘﯽ ﻋﻘﺐ ﻧﺨﻮاھﻨﺪ ﻣﺎﻧﺪ‪ .‬وآﻧﺎن در ﺟﻤﯿﻊ دواﯾﺮ اداری و‬ ‫ﺳﯿﺎﺳﯽ وارد ﺧ ﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ و ﺑﮫ درﺟﺎﺗﯽ ﻧﺎﺋﻞ ﺧﻮاھﻨﺪ ﮔﺸﺖ ﮐﮫ ﻋﺎﻟﯿﺘﺮﯾﻦ ﻣﻘﺎم در‬ ‫ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯿﺸﻮد‪ ،‬و در ﺟﻤﯿﻊ اﻣﻮر ﺷﺮﮐﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ‪".‬‬ ‫" )ﺑﺎﻧﻮان‪ ،‬ﺻﺺ ‪ 12‬و ‪13‬‬

‫‪)"Women equality and Development‬ﺗﺮﺟﻤﮫ (‬

‫اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ را در ﺳﺎل ‪ 1911‬ﺑﯿﺎن ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﮐﮫ در اروﭘﺎی ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﮫ ھﻨﻮز وﺿﻊ‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان درﺣﺪی ﻧﺒﻮد ﮐﮫ از ﺗﺤﻮﻟﯽ ﮐﮫ ﭘﯿﺶ ﺧﻮاھﺪ آﻣﺪ ﺑﮫ ﺷﮕﻔﺘﯽ ﻧﯿﺎﯾﻨﺪ و آن را‬ ‫ﯾﮏ اﯾﺪه آل ﻧﺸﻤﺎرﻧﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو در دﻧﺒﺎﻟﮫ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺷﻨﻮﻧﺪﮔﺎن را‬ ‫اﻃﻤﯿﻨﺎن ﺑﮫ ﺗﺤﻘﻖ ﭼﻨﯿﻦ آرﻣﺎن ﻣﯽ دھﺪ و ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ‪" :‬اﯾﻦ راﻣﻄﻤﺌﻦ ﺑﺎﺷﯿﺪ‪،‬‬ ‫ﺷﺮاﯾﻂ ﮐﻨﻮﻧﯽ را در ﻧﻈﺮ ﻧﮕﯿﺮﯾﺪ‪ ،‬در آﯾﻨﺪه ﻧﮫ ﭼﻨﺪان دورﻋﺎﻟﻢ زﻧﺎن ازﺟﻤﯿﻊ‬ ‫ﺟﮭﺎت ﺑﺴﯿﺎر درﺧﺸﻨﺪه و ﭘﺮ ﺷﮑﻮه ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد‪ ".‬ﭼﺮا ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎ ﭼﻨﺎن اﻃﻤﯿﻨﺎن‬ ‫راﺟﻊ ﺑﮫ ﺷﮑﻮه و ﺟﻼل آﺗﯽ دﻧﯿﺎی زﻧﺎن ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ دﻟﯿﻠﺶ آن ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﺮ‬ ‫اﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ ﮐﺎﻣﻼً واﻗﻒ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﺗﺤﻮل را در وﺿﻊ‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان درﺳﺮاﺳﺮ دﻧﯿﺎ ﭘﺪﯾﺪ ﺧﻮاھﺪ آورد‪ .‬زﯾﺮا ﻧﯿﺮوﯾﯽ ﻋﻈﯿﻢ ﺑﺮ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن دﻣﯿﺪه‬ ‫ﺷﺪه و ﺧﻮاﺳﺖ اﻟﮭﯽ ﺑﺮای رھﺎﯾﯽ زﻧﺎن از ﯾﻮغ ﭼﻨﺪﯾﻦ ھﺰار ﺳﺎﻟﮫ ﺗﺤﻘﻖ ﯾﺎﻓﺘﮫ‬ ‫ﺑﻮد‪ .‬و اﻃﻤﯿﻨﺎن ﺑﺨﺸﯽ ﺧﻮد را از اﯾﻦ ﺟﮭﺖ ﻣﯿﺪاﻧﺴﻨﺪ ﮐﮫ "ﭼﻮن ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ‬ ‫ﭼﻨﯿﻦ اراده ﻓﺮﻣﻮده اﻧﺪ‪ ".‬ﭘﺲ ھﯿﭻ ﻓﺮدی‪ ،‬ﮔﺮوھﯽ‪ ،‬ﻣﺬھﺒﯽ‪ ،‬ﺳﯿﺎﺳﺘﯽ و‬ ‫ﺣﮑﻮﻣﺘﯽ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ در ﺑﺮاﺑﺮ اراده اﻟﮭﯽ ﺳﺪی اﯾﺠﺎد ﮐﻨﺪ‪ .‬ھﺮ ﻣﺬھﺒﯽ و ﻣﮑﺘﺒﯽ و‬ ‫ﺳﯿﺎﺳﺘﯽ و ﺣﮑﻮﻣﺘﯽ ﺑﺨﻮاھﺪ در ﺑﺮاﺑﺮ آن ﻣﺎﻧﻌﯽ ﭘﺪﯾﺪ آورد ﮐﮫ زﻧﺎن را در ﺑﻨﺪ‬ ‫آورد‪ ،‬ﺑﺎﻟﻤﺂل ﺑﺎ ﺷﮑﺴﺖ و ﺳﺮ اﻓﮑﻨﺪﮔﯽ و وﺑﺎل روﺑﺮو ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ .‬اراده اﻟﮭﯽ در‬ ‫اراده اﺑﻨﺎء اﻧﺴﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺑﺎﻻﺧﺺ در ﺧﻮاﺳﺘﮫ زﻧﺎن آزادﯾﺨﻮاه و ﺣﻘﻮق ﻃﻠﺐ ﻣﻨﻌﮑﺲ‬ ‫ﺷﺪه و ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ ،‬و ﭼﻮن ﺳﯿﻠﯽ ﺧﺮوﺷﺎن ھﺮ ﺧﺲ و ﺧﺎﺷﺎک رااز ﺟﻠﻮی راه ﺑﺮ‬ ‫داﺷﺖ‪.‬‬ ‫ﺧﻮاھﺪ‬

‫‪140‬‬


‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﻣﻮرد ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ اﺳﺘﻌﺪاد ﺑﺎﻧﻮان در آﯾﻨﺪه و ﺟﻠﻮه ﺧﯿﺮه ﮐﻨﻨﺪه‬ ‫آن ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪ " :‬زﻣﺎﻧﯽ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﮫ ﻧﮭﺎﯾﺖ درﺟﮫ ﺗﺮﻗﯽ دﺳﺖ ﯾﺎﺑﻨﺪ ﻃﺒﻖ ﺿﺮورت‬ ‫و اﻗﺘﻀﺎی زﻣﺎن و ﻣﮑﺎن و ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﺳﺘﻌﺪاد ﺷﮕﺮف آﻧﺎن ﺑﮫ اﻣﺘﯿﺎزات و اﻓﺘﺨﺎرات‬ ‫ﻓﻮق اﻟﻌﺎده دﺳﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪) ".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ﺑﺎﻧﻮان‪ ،‬ص ‪ (13‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺮ اﯾﻦ‬ ‫ﻧﮑﺘﮫ آﮔﺎه ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ ﭼﻮن زﻧﺎن ھﻨﻮز ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﮫ ﺑﻮدﻧﺪ آﻧﮕﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﺷﺎﯾﺪ‪ ،‬ﺑﺪرﺧﺸﻨﺪ‪،‬‬ ‫وﻣﻤﮑﻦ ﺑﻮد ﮔﻔﺘﺎر اﯾﺸﺎن در ﻧﻈﺮ ﺑﺮﺧﯽ از ﺣﺎﺿﺮان اﯾﺪه آﻟﯽ ﻏﯿﺮﻣﻤﮑﻦ‬ ‫ﺑﻨﻈﺮرﺳﺪ‪ ،‬ازاﯾﻨﺮو در دﻧﺒﺎﻟﮫ آن دوﺑﺎره ﺣﺎﺿﺮان را اﻃﻤﯿﻨﺎن ﻣﯽ ﺑﺨﺸﺪ ﮐﮫ در‬ ‫ﺗﺤﻘﻖ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ اﯾﺸﺎن ﺗﺮدﯾﺪی ﺑﺪل راه ﻧﺪھﻨﺪ و ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ‪" :‬از اﯾﻦ ﻗﻀﺎوت و‬ ‫ﻧﻈﺮﯾﮫ ﻧﮭﺎﯾﺖ اﻃﻤﯿﻨﺎن را داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﯿﺪ‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﻨﺤﻮ ﺑﺎرزی ﺟﻨﺒﺶ‬ ‫زﻧﺎن را ﻧﯿﺮو ﺑﺨﺸﯿﺪ ﻧﺪ‪ ".‬در دﻧﺒﺎﻟﮫ آن اﻃﻤﯿﻨﺎن ﻣﯽ دھﻨﺪ ﮐﮫ در آﯾﻨﺪه ﺧﻮد ﻣﺮدان‬ ‫ﻣﺘﻮﺟﮫ ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ و ﺷﮑﻮھﻤﻨﺪی اﺳﺘﻌﺪاد زﻧﺎن ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ‪ ،‬و ﺑﺪان اﻋﺘﺮاف ﺧﻮاھﻨﺪ‬ ‫ﮐﺮد ﭼﮫ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ‪" :‬دﯾﺮی ﻧﺨﻮاھﺪ ﭘﺎﺋﯿﺪ ﮐﮫ اﯾﺎﻣﯽ ﻓﺮا ﺧﻮاھﺪ رﺳﯿﺪ ﮐﮫ ﻣﺮدان‬ ‫ﺧﻄﺎب ﺑﮫ زﻧﺎن ﺧﻮاھﻨﺪ ﮔﻔﺖ‪ ،‬ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل ﺷﻤﺎ! ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل ﺷﻤﺎ! ﺣﻘﯿﻘﺔ ﺷﻤﺎ‬ ‫ﺷﺎﯾﺴﺘﮫ آن ﺑﻮدﯾﺪ ﮐﮫ اﺳﺘﻌﺪاد ﻋﻈﯿﻢ ﯾﺎﻓﺘﯿﺪ و ﺳﺮھﺎی ﺷﻤﺎ ﻻﯾﻖ ﺗﺎج ﺟﻼل اﺑﺪی‬ ‫اﺳﺖ‪ ،‬زﯾﺮا در ﻋﻠﻢ و ھﻨﺮ‪ ،‬در ﻓﻀﻞ و ﮐﻤﺎل ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﺮاﺑﺮﯾﺪ‪ ،‬و در ﺷﻔﻘﺖ و‬ ‫رﻗﺖ ﻗﻠﺐ و دﻟﺴﻮزی و اﻧﺴﺎن دوﺳﺘﯽ ﺑﺮﺗﺮﯾﺪ‪ ".‬آﻧﭽﮫ ﻣﺴﻠﻢ اﺳﺖ در ﺟﻮّ رواﻧﯽ‬ ‫و ﺷﺮاﯾﻂ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺻﺪ ﺳﺎل ﭘﯿﺶ‪ ،‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ اﺷﺎره راﺟﻊ ﺑﮫ ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ و‬ ‫ﺷﮑﻮھﻤﻨﺪی اﺳﺘﻌﺪاد ﻣﮑﻨﻮن ﺑﺎﻧﻮان ﺻﺤﺒﺖ ﮐﺮدﻧﺪ‪ ،‬در ﻣﺠﺎﻣﻊ و ﻣﺠﺎﻟﺲ ﻣﺘﻌﺪد‬ ‫ﻧﺪای ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و ﻣﺮدان را ﺑﻠﻨﺪ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ ،‬و در ﻣﻮاردی ﭼﻨﺪ زﻧﺎن را از‬ ‫ﺑﺮﺧﯽ ﺟﮭﺎت و ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﺑﺮﺗﺮ داﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﺟﻨﺒﺶ ﺑﺎﻧﻮان درﻏﺮب را‬ ‫ﺗﺤﺮﮐﯽ ﺑﺨﺸﯿﺪﻧﺪ و آﻧﺎن را ﺑﮫ ﭘﯿﺮوزی ﻧﮭﺎﺋﯽ ﺑﺸﺎرت دادﻧﺪ و اﻃﻤﯿﻨﺎن ﺑﺨﺸﯿﺪﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎرھﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﮐﮫ ﭘﯿﺸﺮوی ﻧﮭﻀﺖ ﺑﺎﻧﻮان و‬ ‫اﺣﻘﺎق ﺣﻘﻮق ﺣﻘّﮫ آﻧﺎن ﯾﮑﯽ از اھﺪاف ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء اﺳﺖ‪ .‬دراداﻣﮫ ﺑﯿﺎﻧﯽ ﮐﮫ اﮐﻨﻮن‬ ‫ﻧﻘﻞ ﮐﺮدﯾﻢ‪ ،‬ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ‪" :‬ﺣﻘﻮق و اﻣﺘﯿﺎزات زﻧﺎن ﯾﮑﯽ از ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ اﺻﻮل و‬ ‫اھﺪاف ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎﺳﺖ‪ ".‬در ﺟﺎی دﯾﮕﺮ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬اﻣﯿﺪ وار ﭼﻨﺎﻧﻢ ﮐﮫ ﻟﻮای‬ ‫ﺗﺴﺎوی زن و ﻣﺮد در ﭘﻨﺞ ﻗﺎره ﺟﮭﺎن ﺣﺘﯽ در اﻣﺎﮐﻨﯽ ﮐﮫ اﯾﻦ ﺗﺴﺎوی ﺑﮫ‬ ‫رﺳﻤﯿﺖ ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﻧﺸﺪه و ﺗﺄ ﺳﯿﺲ ﻧﮕﺸﺘﮫ اﺳﺖ ﺑﺮاﻓﺮاﺷﺘﮫ ﺷﻮد‪) ".‬اﻧﻮار ھﺪاﯾﺖ‪،‬‬ ‫ص ‪ ( 778‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﮐﮫ ﭘﺮﭼﻢ آزادی زﻧﺎن را ﺑﺮ اﻓﺮاﺷﺘﮫ ﺑﻮد‪ ،‬اﻣﯿﺪ وار ﺑﻮد ﮐﮫ‬ ‫در ﺟﻤﯿﻊ ﻧﻘﺎط و ﻣﻤﺎﻟﮏ ﺟﮭﺎن ﻋﻠﻢ آزادی و ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق ﺑﺎﻧﻮان ﺑﺮاﻓﺮاﺷﺘﮫ‬ ‫ﮔﺮدد‪ .‬اﺷﺘﯿﺎق ﺧﻮدرا در ﺗﺮﻗﯽ ﻧﺴﻮان ﺗﺎ اﯾﻦ ﺣﺪ ﺑﯿﺎن ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ ﺣﺘﯽ ﺑﺮای زﻧﺎن‬ ‫ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﮫ در اروﭘﺎ ﻣﺎﻓﻮق ﺗﺼﻮر ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺎ اﺷﺎره ﺑﮫ زﻧﺎن دراﯾﺮان زﻣﯿﻦ ﮐﮫ ﺗﺤﺖ‬ ‫ﺗﺮﺑﯿﺖ آﺋﯿﻦ ﻧﻮﯾﻦ ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﯽ ﭼﺸﻤﮕﯿﺮ ﻧﻤﻮده ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ‪ " :‬ﺑﺮﺧﯽ از آﻧﺎن‬ ‫)ﺑﺎﻧﻮان( در اﯾﺮان ﺑﻮاﺳﻄﮫ آﺋﯿﻦ ﻧﻮﯾﻦ از ﯾﻮغ دﯾﺮﯾﻦ رھﺎﺋﯽ ﯾﺎﻓﺘﮫ اﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫ھﻮﺷﻤﻨﺪی و ﻓﺼﺎﺣﺖ آﻧﺎن ﻋﻠﻤﺎی اﺳﻼم را ﻣﻐﻠﻮب ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪ ،‬و ﺑﺴﯿﺎری ﺷﻌﺮ‬ ‫ﻣﯽ ﺳﺮاﯾﻨﺪ واز ﮐﺴﯽ ﺗﺮس و واھﻤﮫ ای ﻧﺪارﻧﺪ‪ ".‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯿﺨﻮاھﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن‬ ‫‪141‬‬


‫در اروﭘﺎ ﻧﯿﺰ آن ﭼﻨﺎن ﺷﮭﺎﻣﺘﯽ از ﺧﻮد ﻧﺸﺎن دھﻨﺪ و ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬اﻣﯿﺪ وارم ﮐﮫ‬ ‫زﻧﺎن در اروﭘﺎ ﻧﯿﺰ ﺑﮫ اﯾﻦ درﺟﮫ از ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺑﺮﺳﻨﺪ‪ ،‬و ھﺮ ﯾﮏ ﭼﻮن ﭼﺮاﻏﯽ‬ ‫ﺑﺪرﺧﺸﻨﺪ‪ ،‬و ﻧﺪا ﺑﮫ ﻣﻠﮑﻮت را ﺑﻠﻨﺪ ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﮫ ﻣﺮدان در اﯾﻦ ﻣﯿﺪان ﮐﻤﮏ و‬ ‫ﻣﺴﺎﻋﺪت ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬ﺣﺘﯽ از ﻣﺮدان ﺟﻠﻮ ﺗﺮ اﻓﺘﻨﺪ‪ ،‬در ﻋﻠﻮم ﻣﺘﺒﺤﺮ ﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬از ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫ﻣﺎدی ﻣﻨﻘﻄﻊ ﺷﻮﻧﺪ‪ ".‬ﺑﻌﺪ اﺿﺎﻓﮫ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ اﮔﺮ زﻧﺎن ﭼﻨﯿﻦ ﺗﻮﻓﯿﻖ ﻋﻈﯿﻢ‬ ‫ﺑﺪﺳﺖ آورﻧﺪ‪ ،‬ﺳﺎزﻧﺪﮔﺎن دﻧﯿﺎی ﺟﺪﯾﺪ ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ و از آن اﺑﺮاز ﺷﺎدﻣﺎﻧﯽ ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ‪:‬‬ ‫" اﯾﻦ ﺑﺎﻋﺚ ﺳﺮور ﻋﻈﯿﻢ ﺑﺮای ﻣﻦ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ زﻧﺎن را ﭼﻨﯿﻦ ﺑﺒﯿﻨﻢ‪".‬‬ ‫در ﻣﺠﺎﻣﻊ وﻣﺠﺎﻟﺲ دراروﭘﺎ وآﻣﺮﯾﮑﺎ‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء اﺳﺘﺪﻻل ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫اﮔﺮ زن ﭼﻮن ﻣﺮد ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻧﺸﻮد و اﺳﺘﻌﺪاد او ﺷﮑﻮﻓﺎ ﻧﮕﺮدد ﺧﻮد ﻣﺮد ﻧﺎﻗﺺ‬ ‫ﻣﯿﻤﺎﻧﺪ‪ .‬زﯾﺮا زن و ﻣﺮد ﻣﮑﻤﻞ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮﻧﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﻧﺼﻒ ﺑﺪن رﺷﺪ ﻧﯿﺎﺑﺪ و ﻧﺎﻗﺺ‬ ‫ﺑﻤﺎﻧﺪ‪ ،‬اﯾﻦ ﻧﻘﺺ‪ ،‬ﻧﺼﻒ دﯾﮕﺮ را ﻧﯿﺰ ﻣﻔﻠﻮک ﻣﯽ ﺳﺎزد‪ .‬ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺴﺎء ﮐﮫ ﻧﺼﻒ‬ ‫ﺟﻤﻌﯿﺖ دﻧﯿﺎ را ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯽ دھﺪ اﮔﺮ اﺳﺘﻌﺪادش ﺷﮑﻮﻓﺎ ﻧﺸﻮد ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻧﺎﻗﺺ‬ ‫ﻣﯿﻤﺎﻧﺪ‪ .‬و اﺳﺘﺪﻻل ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﮫ ھﻤﯿﻦ دﻟﯿﻞ در ﮔﺬﺷﺘﮫ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮ ﭘﺮاز ﻧﻘﺾ‬ ‫و ﺷﺮ ﺑﻮده اﺳﺖ و ﻋﺪم ﺷﺮﮐﺖ ﺑﺎﻧﻮان درﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﻣﻘﺎﻣﺎت‬ ‫ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی ﻣﻮﺟﺐ ﺧﺴﺮان و ﺣﺮﻣﺎن دررﺷﺪ ﺟﮭﺎن ﮔﺸﺘﮫ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺑﮫ ﻧﻘﻞ ﭼﻨﺪ ﮔﻔﺘﺎر دﯾﮕﺮ از ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﮫ ﻣﯽ ﭘﺮدازﯾﻢ و آﻧﮭﺎرا‬ ‫ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﮫ و ﺗﺄﻣﻞ ﻗﺮارﻣﯽ دھﯿﻢ‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ‪ . ":‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ زﻧﺎن از‬ ‫ﺣﻘﻮق ﻣﺴﺎوی ﺑﺮ ﺧﻮردار ﺷﻮﻧﺪ و اﻣﮑﺎن ﺗﺤﺼﯿﻞ ﺑﺮاﯾﺸﺎن ﻓﺮاھﻢ آﯾﺪ ﺑﺪون ﺷﮏ‬ ‫زﻧﺎن ﮔﻮی ﺳﺒﻘﺖ را از ﻣﺮدان ﺧﻮاھﻨﺪ رﺑﻮد و ﺗﺎرﯾﺦ اﯾﻦ را ﮔﻮاھﯽ ﺧﻮاھﺪ داد‪".‬‬ ‫)ﺗﺮﺟﻤﮫ( )اﻧﻮار ھﺪاﯾﺖ‪ ،‬ص ‪ (780‬ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟﮫ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﯿﻢ ﮐﮫ آﻧﭽﮫ از ﮔﻔﺘﺎرو‬ ‫ﻧﻮﺷﺘﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﺑﮫ ﺣﺪود ﺻﺪ ﺳﺎل ﭘﯿﺶ ﺑﺮ ﻣﯽ ﮔﺮدد‪ .‬از‬ ‫اﯾﻨﺮو ﮔﻔﺘﺎر اﯾﺸﺎن درآن ﺟﻮّ رواﻧﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ زﻣﺎن اھﻤّﯿﺘﯽ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ و‬ ‫اﻧﻘﻼﺑﯽ ﺗﺮ ﺟﻠﻮه ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬در اﯾﻦ ﺑﯿﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﻧﻘﻞ ﺷﺪ‪ ،‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء اﻇﮭﺎر ﻣﯽ دارد ﮐﮫ‬ ‫اﮔﺮ زﻧﺎن ازاﻣﮑﺎﻧﺎﺗﯽ ﮐﮫ ﻣﺮدان ﺑﺮای ﮐﺴﺐ ﺗﺤﺼﯿﻞ و داﻧﺶ داﺷﺘﻨﺪ ﺑﺮﺧﻮردار‬ ‫ﮔﺮدﻧﺪ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﺑﺎ ﻣﺮدان ھﻤﺮاه و ھﻤﭙﺎ ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ ﺑﻠﮑﮫ "زﻧﺎن ﮔﻮی ﺳﺒﻘﺖ را از‬ ‫ﻣﺮدان ﺧﻮاھﻨﺪ رﺑﻮد‪ ".‬ﭘﺲ ﺑﺎ اﻣﮑﺎﻧﺎﺗﯽ ﮐﮫ ھﺮ آن ﺑﯿﺸﺘﺮ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ دﻧﯿﺎ‬ ‫ﺑﺮای زﻧﺎن ﻓﺮاھﻢ ﻣﯽ آﯾﺪ‪ ،‬زﻧﺎن از ﻣﺮدان ﭘﯿﺸﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در‬ ‫ﻣﻮرد ﺳﺒﻘﺖ زﻧﺎن ﺑﺮ ﻣﺮدان ﺷﮑﯽ ﻧﺪارد زﯾﺮا اﯾﻦ ﭘﯿﺸﺘﺎزی را " ﺑﺪون ﺷﮏ" ﻣﯽ‬ ‫ﺧﻮاﻧﺪ‪ .‬ﻧﮑﺘﮫ ﺟﺎﻟﺐ اﯾﻦ ﺟﺎ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ اﯾﻦ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﮫ آﯾﻨﺪه اﺳﺖ و ﺗﺤﻘﻖ‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو اﻃﻤﯿﻨﺎن ﻣﯽ دھﺪ ﮐﮫ "ﺗﺎرﯾﺦ اﯾﻦ را ﮔﻮاھﯽ ﺧﻮاھﺪ داد‪".‬‬ ‫ﺑﻌﻠﺖ ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪی از اﻣﮑﺎﻧﺎت ﺗﺤﺼﯿﻠﯽ‪ ،‬ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ زﻧﺎن از ﻣﺮدان ﺳﺒﻘﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ‬ ‫ﮔﺮﻓﺖ ﺑﻠﮑﮫ زﻧﺎن در ﺧﻠﻘﺖ از ﺑﺮﺧﯽ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﺑﺮﺗﺮ ﺑﺮﺧﻮردارﻧﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪" :‬در ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻮارد زﻧﺎن ﺑﺮ ﻣﺮدان ﺑﺮﺗﺮی دارﻧﺪ‪ ،‬زﻧﺎن از‬ ‫‪142‬‬


‫ﻋﺎﻃﻔﮫ ﺑﯿﺸﺘﺮی ﺑﺮﺧﻮردارﻧﺪ‪ ،‬رﺣﯿﻢ اﻟﻘﻠﺐ و ﻣﮭﺮﺑﺎن ھﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﻋﻮاﻃﻒ و‬ ‫اﺣﺴﺎﺳﺎت آﻧﺎن ﺷﺪﯾﺪﺗﺮ اﺳﺖ‪)".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرک در ﭘﺎرﯾﺲ‪ ،‬ص‪( 161‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﮐﺴﺎﻧﯽ را ﮐﮫ ﺑﮫ اذھﺎن زﻧﺎن اﻟﻘﺎء ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﮐﮫ ﭘﺴﺖ ﺗﺮ و ﮐﻢ‬ ‫اﺳﺘﻌﺪاد ﺗﺮﻧﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ آﻧﺎن را در ﻋﻘﺐ ﻣﺎﻧﺪﮔﯽ ﻧﮕﮫ داﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻮرد ﻣﻼﻣﺖ‬ ‫واﻧﺘﻘﺎد ﺷﺪﯾﺪ ﻗﺮار ﻣﯽ دھﻨﺪ و آن را ﺧﻼف واﻗﻊ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ و ﺑﺎ ﺻﺪای رﺳﺎ ﺑﮫ‬ ‫دﻓﺎع ﺑﺮﻣﯽ ﺧﯿﺰﻧﺪ‪ ،‬و ﻣﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ از اﯾﻦ داوری ﻧﺎﺑﺠﺎ ھﻤﮫ اھﻞ دﻧﯿﺎ اﻃﻼع ﯾﺎﺑﻨﺪ‪،‬‬ ‫و ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ " :‬ﺑﺎﯾﺪ اﻋﻼم ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ زن از ﺗﻮاﻧﺎﯾﯽ ﻣﺴﺎوی ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﺮ ﺧﻮردار‬ ‫اﺳﺖ و در ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻮارد اﺳﺘﻌﺪادش از ﻣﺮد ﺑﯿﺸﺘﺮ اﺳﺖ و اﯾﻦ دﯾﺪﮔﺎه اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫اورا ﻣﺎﻻﻣﺎل از اﻣﯿﺪ و اﺷﺘﯿﺎق ﻣﯽ ﺳﺎزد و ﺗﻼش و ھﻤّﺖ و ﻣﺠﺎھﺪت اورا ﺑﺮای‬ ‫ﺗﺮﻗﯽ داﺋﻤﺎً ﻓﺰوﻧﯽ ﻣﯽ ﺑﺨﺸﺪ‪) ".‬ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ‪ ،‬ﺻﺺ‪76‬و ‪( 77‬‬ ‫دردو ﺟﻠﺪ ﮐﺘﺎب "ﺑﺪاﯾﻊ اﻵﺛﺎر"‪ ،‬ﺳﻔﺮﻧﺎﻣﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ ﻏﺮب‪ ،‬وﻧﯿﺰ در ﮐﺘﺐ و‬ ‫رﺳﺎﺋﻞ دﯾﮕﺮ ﻣﻨﻌﮑﺲ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ ﺑﺎ اﺣﺘﺮام‬ ‫ﻓﻮق اﻟﻌﺎده روﺑﺮو ﺷﺪ‪ .‬ﺑﺰرﮔﺎن ﻋﻠﻢ و ادب و رھﺒﺮان ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﻣﺬھﺒﯽ‬ ‫و ﻋﻠﻤﺪاران ﻧﮭﻀﺖ زﻧﺎن و ﮔﺮداﻧﻨﺪﮔﺎن ﻣﺠﺎﻣﻊ ﺻﻠﺢ ﺟﮭﺎن و ﻃﺮﻓﺪاران ﻣﮑﺘﺐ‬ ‫ھﺎی ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ و روﺣﺎﻧﯽ و ﻣﺎدی ﮐﮫ آن ﺣﻀﺮت را ﻣﻼﻗﺎت ﮐﺮدﻧﺪ و ﺳﺨﻨﺎن او‬ ‫را ﺷﻨﯿﺪﻧﺪ‪ ،‬اورا ﺑﺎ ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﺗﮑﺮﯾﻢ ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﻨﺪ ﮐﮫ در اﯾﻦ رﺳﺎﻟﮫ ﻣﺠﺎل ﺗﺼﻮﯾﺮ آن‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬در ﻧﻈﺮاﺳﺖ ﮐﮫ دررﺳﻠﮫ دﯾﮕﺮ "ﺳﻔﺮﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ ﻏﺮب" واھﻤﯿﺖ ﺗﺎرﯾﺨﯽ‬ ‫آن ﺑﮫ ﺗﻔﺼﯿﻞ ﺑﯿﺎن ﺷﻮد‪ .‬ورود ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ اروپ وآﻣﺮﯾﮏ ﺣﺘﯽ ﺑﮫ ﺗﺼﺪﯾﻖ‬ ‫ﻣﺨﺎﻟﻔﺎﻧﺶ ﻏﻮﻏﺎﺋﯽ ﺑﺮاﻧﮕﯿﺨﺖ‪ .‬ھﻤﯿﻦ ﻗﺪر ﺑﺲ ﮐﮫ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت ﻏﺮب ھﯿﭻ ﻋﻨﻮاﻧﯽ‬ ‫ﻧﻈﯿﺮ ﺣﮑﯿﻢ ‪ ،‬ﻓﯿﻠﺴﻮف‪ ،‬ﭘﯿﺸﻮای ﻣﺬھﺒﯽ و رھﺒﺮ ﯾﮏ ﻧﮭﻀﺖ ﺟﮭﺎﻧﯽ را ﻣﻨﺎﺳﺐ و‬ ‫ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺟﻼﻟﺖ ﻣﻘﺎم او ﻧﻤﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ھﻤﻮاره درروزﻧﺎﻣﮫ ھﺎ از ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﻌﻨﻮان "ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﺷﺮق" " ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﺻﻠﺢ" ﻧﺎم ﻣﯽ ﺑﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺗﺎ آﻧﮑﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‬ ‫در ﯾﮑﯽ از ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ ھﺎی ﻣﻄﺒﻮﻋﺎﺗﯽ اﻇﮭﺎر داﺷﺖ ﮐﮫ ﻣﻦ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﻧﯿﺴﺘﻢ‪ ،‬و‬ ‫ﻣﻨﻈﻮرش آن ﺑﻮد ﮐﮫ اﯾﻦ ﻋﻨﻮان را ﺑﺮای اﯾﺸﺎن ﺑﮑﺎر ﻧﺒﺮﻧﺪ‪ .‬ﻓﺮدای آن روز ھﻤﮫ‬ ‫روزﻧﺎﻣﮫ ھﺎ ﻧﻮﺷﺘﻨﺪ " ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﮔﻔﺖ‪ ،‬ﻣﻦ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﻧﯿﺴﺘﻢ‪ ".‬ﺑﺎزھﻢ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﻋﻨﻮان‬ ‫دﯾﮕﺮ ﺟﺰ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﺑﺮای او ﺑﯿﺎﺑﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺎ اﯾﻦ اﺣﺘﺮاﻣﯽ ﮐﮫ ﺑﺮای آن ﺣﻀﺮت ﻗﺎﺋﻞ‬ ‫ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﯽ ﺗﺮدﯾﺪ ﮐﻼم اﯾﺸﺎن ﺗﺄﺛﯿﺮﺷﺪﯾﺪ داﺷﺖ‪ .‬از اﯾﻨﺮو دﻓﺎع اﯾﺸﺎن از ﺣﻘﻮق‬ ‫زﻧﺎن و ﺑﺮاﺑﺮ داﻧﺴﺘﻦ زﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﮫ ﺟﻨﺒﺶ زﻧﺎن ﺣﻘﻮق ﻃﻠﺐ ﻗﻮت ﻣﯽ ﺑﺨﺸﯿﺪ‬ ‫و ﺟﮭﺖ ﻣﯿﺪاد‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء زﻧﺎن را ﺑﺮای اﺣﻘﺎق ﺣﻖ ﺧﻮد ﺗﺸﻮﯾﻖ و راھﻨﻤﺎﺋﯽ ﻣﯽ ﻧﻤﻮد‪،‬‬ ‫ﭼﮫ از ﻇﻠﻤﯽ و ﺗﺒﻌﯿﻀﯽ ﮐﮫ در ﺣﻖ زﻧﺎن در ﻃﻮل زﻣﺎن ﺻﻮرت ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﮫ ﺑﻮد‪،‬‬ ‫ﻣﺘﺄﺛﺮﺑﻮد‪ ،‬آرزو ﻣﻨﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﺎﻧﻮان ھﺮﭼﮫ زود ﺗﺮ ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ و اﺳﺘﻌﺪاد ﺧﻮد را ﺑﮫ‬ ‫ﺛﺒﻮت رﺳﺎﻧﻨﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﺧﻄﺎب ﺑﮫ زﻧﺎن ﮔﻔﺖ‪" :‬ﺑﻨﺎﺑﺮﯾﻦ ﺑﮑﻮﺷﯿﺪ ﮐﮫ ﺑﮫ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‬ ‫‪143‬‬


‫ﻧﺸﺎن دھﯿﺪ ﮐﮫ زن ھﺎ ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ ھﺎ و ﮐﻔﺎﯾﺖ ھﺎی ﺑﯿﺸﺘﺮ دارﻧﺪ‪ ،‬ﻗﻠﻮب ﻧﺴﺎء‬ ‫درﻣﻘﺎﯾﺴﮫ ﺑﺎ ﻗﻠﻮب رﺟﺎل ﺣﺴﺎ ﺳﺘﺮو ﻣﺴﺘﻌﺪ ﺗﺮ اﺳﺖ و ﻧﺴﺎء درﻣﻘﺎﺑﻞ ﻣﺴﺘﻤﻨﺪان‬ ‫و دردﻣﻨﺪان ﻣﺴﺌﻮﻟﯿﺖ ﭘﺬﯾﺮﺗﺮو ﻧﻮع دوﺳﺖ ﺗﺮ ھﺴﺘﻨﺪ‪)".‬ﺑﯿﺎﻧﯿﮫ ﺻﻠﺢ‪ ،‬ص ‪284‬‬ ‫ﻧﮑﺘﮫ دﯾﮕﺮی ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء آن را از ﺧﺼﺎﺋﺺ زﻧﺎن ﺷﻤﺮده اﻧﺪ‪ ،‬ﺻﻠﺢ‬ ‫ﻃﻠﺒﯽ ﻓﻄﺮی ﺑﺎﻧﻮان اﺳﺖ و در ﻣﻘﺎﯾﺴﮫ ﺑﺎ ﺧﺼﯿﺼﮫ ﻣﺒﺎرزه ﻃﻠﺒﯽ و ﻏﻠﺒﮫ ﺧﻮاھﯽ‬ ‫وﺳﻠﻄﮫ ﺟﻮﯾﯽ ﻣﺮدان ارزش ﻣﻌﻨﻮی و ﺧﺼﻠﺘﯽ اﻧﺴﺎﻧﯽ دارد زﯾﺮا ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ دﻧﯿﺎ‬ ‫را از ﺷﺮﺟﻨﮓ و ﺧﻮﻧﺮﯾﺰی و ﺑﺮادرﮐﺸﯽ ﻧﺠﺎت دھﺪ‪ .‬در دﻧﺒﺎﻟﮫ ھﻤﺎن ﻣﻄﻠﺒﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﻧﻘﻞ ﺷﺪ‪ ،‬ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ‪ " :‬زن ھﺎ ﺑﻄﻮر ﻏﯿﺮ ﻗﺎﺑﻞ اﻧﻌﻄﺎﻓﯽ از ﺟﻨﮓ ﺑﯿﺰارﻧﺪ و ﻃﺎﻟﺐ‬ ‫ﺻﻠﺢ ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﮐﻮﺷﺶ ﮐﻨﯿﺪ ﺗﺎ اﯾﻤﺎن ﺑﮫ ﺻﻠﺢ ﺟﮭﺎﻧﯽ ھﺮﭼﮫ ﺑﯿﺸﺘﺮ در ﻣﺠﺎھﺪات‬ ‫زﻧﺎن ﺟﻠﻮه ﮔﺮ ﺷﻮد‪ ،‬ﭼﺮا ﮐﮫ ﻣﺮدان ﺑﯿﺸﺘﺮاز زﻧﺎن ﮔﺮاﯾﺶ ﺑﮫ ﺟﻨﮓ دارﻧﺪ‪".‬‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ھﻤﯿﻦ ﺧﺼﻠﺖ ﺻﻠﺢ ﻃﻠﺒﯽ ﻓﻄﺮی "زن ھﺎ و ﺧﺪﻣﺎت و ﮐﻔﺎﯾﺖ آﻧﮭﺎ در‬ ‫ﺗﺤﻘﻖ ﺻﻠﺢ ﺟﮭﺎﻧﯽ" را ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ "ﺷﺎھﺪ ﺣﻘﯿﻘﯽ ﺑﺮﺗﺮی" زﻧﮭﺎ ﺑﺸﻤﺎر‬ ‫ﻣﯽ آورﻧﺪ‪).‬ھﻤﺎن( زﯾﺮا ﺧﺪﻣﺎت و ﮐﻔﺎﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان ﺳﺮ اﻧﺠﺎم ﺑﺎﻋﺚ ﺗﺤﻘﻖ ﺻﻠﺢ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﭘﺮارزﺷﺘﺮﯾﻦ ﻧﻘﺸﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ زﻧﺎن در ﺳﺎﺧﺘﺎر دﻧﯿﺎی ﻓﺮدا‬ ‫اﯾﻔﺎ ﺧﻮاھﻨﺪ ﻧﻤﻮد‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟﮫ داﺷﺖ ﮐﮫ اﺳﺘﻤﺮار ﺻﻠﺢ ﺟﮭﺎﻧﯽ ارﺗﺒﺎط ﺑﮫ "رواﺑﻂ‬ ‫و ﺿﻮاﺑﻂ و ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت" ﺑﯿﻦ ﮐﺸﻮر ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ‪ .‬واﯾﻦ ﯾﮑﯽ از وﻇﺎﺋﻒ ﻣﮭﻢ و‬ ‫اﺻﻠﯽ "اﻧﺠﻤﻦ دول ﻋﺎﻟﻢ" ﯾﺎ ﭘﺎرﻟﻤﺎن ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬و ﻧﯿﺰ ﺣﻞ و ﻓﺼﻞ اﺧﺘﻼﻓﺎت‬ ‫ﺑﺮﻋﮭﺪه ﻣﺤﮑﻤﮫ ﮐﺒﺮای ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ زﻧﺎن در ھﺮدوی اﯾﻦ ﻧﮭﺎدھﺎ‬ ‫ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ‪ .‬ﺧﺼﺎﺋﻞ ﻧﯿﮑﻮی آﻧﺎن در ﺻﻠﺢ ﻃﻠﺒﯽ و آراﻣﺶ ﺟﻮﯾﯽ‬ ‫ﻧﻘﺶ ﺳﻮدﻣﻨﺪ ﺧﻮدرا در ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ و آﺳﺎﯾﺶ وآراﻣﺶ ﺟﮭﺎﻧﯽ و اﺳﺘﻘﺮار‬ ‫ﻧﻤﻮد‪.‬‬ ‫ﺧﻮاھﺪ‬ ‫اﯾﻔﺎ‬ ‫ﻋﻤﻮﻣﯽ‬ ‫ﺻﻠﺢ‬ ‫دوام‬ ‫و‬

‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ اھﻤﯿﺖ ﻧﻘﺶ زﻧﺎن در اﻣﻮر ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ ﺟﮭﺎن اﺷﺎره ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و‬ ‫ﻧﻈﺮی اﻇﮭﺎر ﻣﯽ دارﻧﺪ و ﺗﺎ آﻧﺠﺎﯾﯽ ﮐﮫ ﻧﮕﺎرﻧﺪه اﻃﻼع دارد ھﯿﭻ ﻣﻮرﺧﯽ و‬ ‫اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪی ﺑﺪﯾﻦ ﺻﻮرت آن را ﻣﻄﺮح ﻧﮑﺮده اﺳﺖ‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯿﮕﻮﯾﺪ‪" :‬از ﻧﻈﺮ‬ ‫ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻣﺤﻘﻖ اﺳﺖ ﮐﮫ اﻣﻮر ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ ای ﮐﮫ زﻧﺎن در آن ﻣﺸﺎرﮐﺖ داﺷﺘﮫ اﻧﺪ‬ ‫دارای اھﻤﯿﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬در ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﺨﻮﺑﯽ ﻣﺸﮭﻮد اﺳﺖ ﮐﮫ ھﺮﺟﺎ زن در اﻣﻮر‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﻧﺪاﺷﺘﮫ اﺳﺖ ﻧﺘﺎﯾﺞ ھﺮﮔﺰ ﮐﺎﻣﻞ و ﺑﺪون ﻧﻘﺺ ﻧﺒﻮده اﺳﺖ‪ .‬از‬ ‫ﺳﻮی دﯾﮕﺮ ھﺮ ﮐﺎر ﻣﮭﻤﯽ ﮐﮫ زﻧﺎن درآن ﻣﺸﺎرﮐﺖ داﺷﺘﮫ اﻧﺪ ﺣﺎﺋﺰ اھﻤﯿﺖ ﺷﺪه‬ ‫اﺳﺖ‪ ،‬اﯾﻦ اﻣﺮ ﭼﮫ از ﻧﻈﺮ ﺗﺎرﯾﺨﯽ و ﭼﮫ از ﻧﻈﺮ ﻣﺬھﺒﯽ ﻏﯿﺮ ﻗﺎﺑﻞ اﻧﮑﺎر اﺳﺖ‪".‬‬ ‫) ﺑﯿﺎﻧﯿﮫ ﺻﻠﺢ‪ ،‬ﺻﺺ ‪134‬و‪ (135‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺮای آﻧﮑﮫ ﻧﻈﺮﺧﻮدرا‬ ‫ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺳﺎزد ﺑﮫ ﻧﻘﺶ ﺣﯿﺎﺗﯽ ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ در ﺗﺎرﯾﺦ ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ اﺷﺎره ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و‬ ‫ﻣﯿﮕﻮﯾﻨﺪ‪ " :‬ﻋﯿﺴﯽ ﻣﺴﯿﺢ دوازده ﺣﻮاری داﺷﺘﻨﺪ و در ﻣﯿﺎن ﭘﯿﺮواﻧﺶ زﻧﯽ ﺑﮫ ﻧﺎم‬ ‫"ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ" ﻧﯿﺰ ﺑﻮد‪ .‬ﯾﮭﻮدای اﺳﺨﺮﯾﻮﻃﯽ )ﯾﮑﯽ از ﺣﻮارﯾﻮن ﻣﺴﯿﺢ( رﯾﺎ ﮐﺎر‬ ‫‪144‬‬


‫و ﺧﯿﺎﻧﺘﮑﺎر ﺷﺪ و ﭘﺲ از ﻣﺼﻠﻮب ﺷﺪن ﻋﯿﺴﯽ ﻣﺴﯿﺢ ﺑﻘﯿﮫ ﺣﻮارﯾﻮن ﻣﺘﺰﻟﺰل‬ ‫ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬اﯾﻦ اﻣﺮ از ﺷﻮاھﺪ ﻣﻮﺟﻮد در اﻧﺠﯿﻞ آﺷﮑﺎر اﺳﺖ‪ .‬ﮐﺴﯽ ﮐﮫ ﺑﮫ آﻧﺎن ﺗﺴﻠﯽ‬ ‫داد و اﻋﺘﻘﺎدات آﻧﺎن را ﻣﺴﺘﺤﮑﻢ ﮐﺮد‪ ،‬ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ ﺑﻮد‪) ".‬ھﻤﺎن( ﺟﺎﻟﺐ‬ ‫اﯾﻨﺠﺎﺳﺖ ﮐﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در زﻣﺎﻧﯽ اﯾﻦ ﻧﻈﺮﯾﮫ را ﻣﻄﺮح ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ ﻣﺮدم ﺷﺮق و‬ ‫ﻧﯿﺰ اھﻞ اﯾﺮان زﻣﯿﻦ زن را " ﻧﺎﻗﺺ اﻟﻌﻘﻞ" ﻣﯽ ﭘﻨﺪاﺷﺘﻨﺪ و ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ زن‬ ‫ﻧﺒﺎﯾﺪ دراﻣﻮر ﻣﮭﻢ ﻣﺪاﺧﻠﮫ ﮐﻨﺪ و اﺑﺮاز ﻧﻈﺮ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﭼﮫ ﻓﮑﺮ ﻣﯿﮑﺮدﻧﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺮای‬ ‫رﺧﺘﺸﻮﯾﯽ‪ ،‬آﺷﭙﺰی‪ ،‬ﺧﺎﻧﮫ داری‪ ،‬ﺑﭽﮫ زاﺋﯽ‪ ،‬ﺑﭽﮫ داری و ارﺿﺎء ﺷﮭﻮت ﻣﺮدان‬ ‫ﺧﻠﻖ ﺷﺪه اﻧﺪ و ﻧﺒﺎﯾﺪ ﭘﺎ از ﮔﻠﯿﻢ ﺧﻮد ﺑﯿﺮون ﻧﮭﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺟﻮھﺮﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﮭﺎء اﷲ را ﺗﺸﺮﯾﺢ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ ﻗﺎﺑﻞ درک و ﻓﮭﻢ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﭘﺲ آﻧﭽﮫ در ﻣﻮرد ﺟﻠﻮه و ﻧﻤﻮد ﺑﺎﻧﻮان و ﺳﺒﻘﺖ ﮔﯿﺮی آﻧﺎن ﺑﺮ ﻣﺮدان ﺳﺨﻦ‬ ‫ﻣﯿﮕﻮﯾﻨﺪ در آﺛﺎر ﺑﮭﺎء اﷲ ﻣﮑﻨﻮن اﺳﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﺮ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ ﮔﻮاھﯽ‬ ‫داده اﻧﺪ ﮐﮫ زن ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺮ ﻣﺮد ﺳﺒﻘﺖ ﮔﯿﺮد و در ﯾﮑﯽ از اﻟﻮاح ﺧﻄﺎب ﺑﮫ‬ ‫ﯾﮑﯽ از ﺑﺎﻧﻮان ﻗﺴﻢ ﯾﺎد ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ زﻧﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﺮ ﺧﺪﻣﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻨﺎن ﺑﺮﺧﯿﺰﻧﺪ در‬ ‫ﺻﺤﯿﻔﮫ ﺣﻤﺮا اﺳﺎﻣﯽ آﻧﺎن ﺑﺎ ﻗﻠﻢ اﻋﻠﯽ ﻣﮑﺘﻮب ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ و از ﺟﻤﻠﮫ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬ ‫"آﻧﺎن در ﻧﺰد ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ ﻣﺮدان ﺑﺮ ﺗﺮی ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ‪ ".‬ﭘﺲ ﺑﻨﺤﻮی ﻣﺸﮭﻮد‬ ‫ذﮐﺮ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن آن اﺳﺘﻌﺪاد و ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ را دارﻧﺪ ﮐﮫ از ﻣﺮدان ﺳﺒﻘﺖ ﮔﯿﺮﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ واﺳﻄﮫ اﻧﺘﺸﺎر ﻧﯿﺮوی ﻋﻈﯿﻢ ﺑﺮﻋﺎﻟﻢ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ در دﮔﺮ ﮔﻮﻧﯽ‬ ‫ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺸﺮی ﺗﺄﺛﯿﺮی دروﻧﯽ و دﮔﺮ ﮔﻮن ﺳﺎز داﺷﺖ‪ .‬ﯾﮑﯽ از‬ ‫ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ و ﭘﺮارزش ﺗﺮﯾﻦ ﺗﺄﺛﯿﺮ آن ﺗﺤﻮل و ﺗﻄﻮّر در ﺟﮭﺖ ﺟﻠﻮه و ﻧﻤﻮد‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان در ﻋﺮﺻﮫ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی ﻣﺮدم ﺟﮭﺎن ﺑﻮد ﺗﺎ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت زﻧﺎن ازﻏﺮﯾﺰه‬ ‫ﻣﺎدری‪ ،‬ﻣﺮاﻗﺒﺖ ﻃﺒﯿﻌﯽ‪ ،‬ﻣﺤﺒﺖ ﺧﻮاھﯽ‪ ،‬ﺻﻠﺢ ﺟﻮﯾﯽ‪ ،‬ﻓﺮاﺳﺖ و ھﻮﺷﯿﺎری‬ ‫ﻣﻮﺟﺐ آن ﮔﺮدد ﮐﮫ ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت ﻣﻤﺎﻟﮏ ﺟﮭﺎن ازﻏﻠﺒﮫ ﮔﺮی و زورآزﻣﺎﺋﯽ ﺑﮫ ﺻﻠﺢ‬ ‫ﺟﻮﺋﯽ و آراﻣﺶ ﺧﻮاھﯽ ﺗﺤﻮل ﯾﺎﺑﺪ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ زﻧﺠﯿﺮ اﺳﺎرت ھﺰاران ﺳﺎﻟﮫ را از دﺳﺖ و ﭘﺎی زﻧﺎن ﺑﺮداﺷﺖ‬ ‫و ﻓﺮﻣﻮد"‪ .‬ﷲ اﻟﺤﻤﺪ ﻗﻠﻢ اﻋﻠﯽ ﻓﺮق ﻣﺎ ﺑﯿﻦ ﻋﺒﺎد و اﻣﺎء ) ﻣﺮدان و زﻧﺎن( را از‬ ‫ﻣﯿﺎن ﺑﺮ داﺷﺘﮫ و ﮐﻞ را در ﺻﻘﻊ واﺣﺪ )در رﺗﺒﮫ واﺣﺪ( ﺑﮫ ﻋﻨﺎﯾﺖ ﮐﺎﻣﻠﮫ و‬ ‫رﺣﻤﺖ ﻣﻨﺒﺴﻄﮫ ﻣﻘﺮ و ﻣﻘﺎم ﻋﻄﺎ ﻓﺮﻣﻮد‪ .‬ﻇﮭﺮ ﻇﻨﻮن را ﺑﮫ ﺳﯿﻒ ﺑﯿﺎن ﻗﻄﻊ ﻧﻤﻮد‬ ‫و ﺧﻄﺮات اوھﺎم را ﺑﮫ ﻗﺪرت ﻏﺎﻟﺒﮫ ﻗﻮﯾﮫ ﻣﺤﻮ ﻧﻤﻮد‪ ) .‬ﻣﺎﺋﺪه آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺟﻠﺪ ھﺸﺘﻢ‪،‬‬ ‫ﺻﺺ ‪ (53-52‬ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﻗﻠﻢ اﻋﻠﯽ ) ﻗﻠﻢ ﺑﮭﺎء اﷲ ( ﺗﻔﺎوت ﺑﯿﻦ ﻣﺮد و زن را‬ ‫از ﻣﯿﺎن ﺑﺮداﺷﺖ و آﻧﺎن را در ﺳﻄﺢ واﺣﺪ ﻗﺮار داد‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﺑﺎﯾﺪ ﺷﮑﺮ ﺧﺪای را‬ ‫ﺑﺠﺎ آورد ﮐﮫ ﭼﻨﯿﻦ ﻓﻀﻞ و ﻣﻮھﺒﺘﯽ ﺑﺮ ﺑﺎﻧﻮان ارزاﻧﯽ داﺷﺖ‪ .‬ﻋﻨﺎﯾﺖ و رﺣﻤﺖ‬ ‫اﻟﮭﯽ ﻣﻮﺟﺐ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﮫ ﻣﻘﺎم واﻗﻌﯽ زﻧﺎن ﺑﮫ آﻧﺎن اﻋﻄﺎ ﮔﺮدد‪ .‬ﻧﮑﺘﮫ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﮫ و‬ ‫ﺗﻔﮑﺮ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﻗﻠﻢ اﻋﻠﯽ ) ﻗﻠﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ( آن اﻗﺘﺪار را دارد ﮐﮫ ﭼﻮن ﺷﻤﺸﯿﺮی ﺑﺮّان‬ ‫ﭘﺸﺖ ﮔﻤﺎن ھﺰاران ﺳﺎﻟﮫ ﺑﯽ ﺑﮭﺮه از ﺣﻘﯿﻘﺖ را ﻗﻄﻊ ﮐﻨﺪ و آن را ﺑﺎﻟﮑﻞ درھﻢ‬ ‫‪145‬‬


‫ﺷﮑﻨﺪ‪ " ،‬ﻇﮭﺮ ﻇﻨﻮن را ﺑﺎ ﺳﯿﻒ ﺑﯿﺎن ﻗﻄﻊ ﻧﻤﻮد‪ ".‬ﻧﮑﺘﮫ ﻣﮭﻤﺘﺮ آﻧﮑﮫ ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﮫ‬ ‫ﺻﺮاﺣﺖ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ ﮐﮫ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮی ﻣﺮدان و زﻧﺎن در ﻃﻮل زﻣﺎن ھﯿﭻ ارﺗﺒﺎﻃﯽ ﺑﮫ‬ ‫ﮐﻤﺒﻮدی در ﺧﺼﺎﺋﺺ و ﺗﻮاﻧﺎﺋﯽ زﻧﺎن ﻧﺪاﺷﺘﮫ ﺑﻠﮑﮫ ﻣﻮﻟﻮد اوھﺎم ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬از‬ ‫اﯾﻨﺮو در ھﻢ ﺷﮑﺴﺘﻦ اوھﺎم ھﺰاران ﺳﺎﻟﮫ ﮐﺎری آﺳﺎن ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﻧﯿﺮوﺋﯽ‬ ‫ﺑﯽ ﺑﺪﯾﻞ و اﻗﺘﺪاری ﺑﯽ ﻣﺜﯿﻞ آن ھﺎ را درھﻢ رﯾﺰد‪ .‬ﻗﻠﻢ اﻋﻠﯽ ﺑﺎ ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪی از‬ ‫ﻗﻮت و ﻏﻠﺒﮫ ﺧﺪا دادی ﺑﺮ آن ﻏﻠﺒﮫ ﻧﻤﻮد‪ " ،‬ﺧﻄﺮات اوھﺎم را ﺑﮫ ﻗﺪرت ﻏﺎﻟﺒﮫ‬ ‫ﻗﻮﯾﮫ ﻣﺤﻮ ﻧﻤﻮد‪ ".‬ﺑﺎﯾﺪ در ﻧﻈﺮ داﺷﺖ ﮐﮫ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن از ﻗﻠﻢ آن ﻣﻨﺠﯽ ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن در‬ ‫ﭼﮫ زﻣﺎن ﺻﺎدر ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬در وﻗﺘﯽ ﮐﮫ زﻧﺎن در اﯾﺮان ﭼﻮن ﺑﺮده در ﮔﻮﺷﮫ‬ ‫ﺧﺎﻧﮫ در ﺣﺼﺎری ﭼﻮن زﻧﺪان ﺑﻮدﻧﺪ و زﻧﺎن در ﻣﻐﺮب زﻣﯿﻦ در ﺣﺎﻟﺖ ﻧﯿﻤﮫ‬ ‫ﺑﺮدﮔﯽ و ﺳﺮﺳﭙﺮدﮔﯽ زﻧﺪﮔﯽ ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬وﻟﯽ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﺎ اﻗﺘﺪاری‬ ‫ﻟﺮزاﻧﻨﺪه واﻃﻤﯿﻨﺎﻧﯽ اﻣﯿﺪ وار ﮐﻨﻨﺪه ﺑﺎ ﺻﺮاﺣﺖ و ﻗﺎﻃﻌﯿﺖ اﻋﻼم ﻣﯽ دارد ﮐﮫ‬ ‫زن و ﻣﺮد ﻣﺴﺎوی ھﺴﺘﻨﺪ و اوھﺎم دﯾﺮﯾﻦ و ﮔﻤﺎن ھﺎی ﭘﯿﺸﯿﻦ ﺑﺎ ﻗﺪرت رب‬ ‫اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ﻣﺤﻮو ﻧﺎﺑﻮد ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬زﯾﺮا ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻣﯽ داﻧﺴﺖ ﮐﮫ اراده اﻟﮭﯽ ﺑﺮ‬ ‫اوھﺎم ﺑﺸﺮی ﻏﻠﺒﮫ ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد‪ .‬اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﻣﮭﻢ را ﻓﺮﻣﻮده اﻧﺪ ﮐﮫ ھﺮ ﺑﯿﺎﻧﯽ و‬ ‫ﮐﻼﻣﯽ و اﺣﮑﺎﻣﯽ ﮐﮫ از ﻗﻠﻢ اﻋﻠﯽ )ﻗﻠﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ( ﻧﺎزل ﻣﯽ ﮔﺮدد روﺣﯽ از آن‬ ‫ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻣﯽ ﺷﻮد و در ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﺗﺎًﺛﯿﺮ ﻣﯽ ﮔﺬارد و روﻧﺪ دﻧﯿﺎرا در ﺟﮭﺖ ﺗﺤﻘﻖ‬ ‫آن ﻣﻌﻄﻮف ﻣﯽ دارد‪ " :‬ﺑﺮ اﻗﺘﺪار ﻗﻠﻢ اﻋﻠﯽ و ﻧﻔﻮذ ﮐﻠﻤﮫ ﻋﻠﯿﺎ اﺣﺪی آﮔﺎه ﻧﮫ‪،‬‬ ‫ھﺮ ﺑﯿﺎن ﮐﮫ از اﻓﻖ ﺳﻤﺎء اراده ﻣﻘﺼﻮد ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن ﻇﺎھﺮ ﻣﯿﺸﻮد ﻋﺮﻓﺶ ﻋﺎﻟﻢ را‬ ‫اﺧﺬ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻣﻌﻄﺮ ﻣﯽ ﺳﺎزد‪) ".‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص ‪(39‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﮫ ﻧﯿﮑﯽ آﮔﺎه ﺑﻮد ﮐﮫ زن ﮐﮫ ﻣﺴﺌﻮل ﺗﺪاوم ﻧﺴﻞ اﻧﺴﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻧﮕﮭﺒﺎن‬ ‫ﺧﺎﻧﻮاده ﺑﺸﺮی و اول ﻣﺮﺑﯽ ﻓﺮزﻧﺪان آدﻣﯽ اﺳﺖ ‪ ،‬ﮐﺎر او ﺷﺎق ﺗﺮ و ﻣﺴﺌﻮﻟﯿﺘﺶ‬ ‫ﺑﯿﺸﺘﺮ ازﻣﺮد اﺳﺖ‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﮫ ﺟﻨﺲ زن اﺳﺘﻌﺪاد و ﺗﻮاﻧﺎﺋﯽ ﺑﯿﺸﺘﺮی‬ ‫ﺑﺨﺸﯿﺪ ﻣﻨﺘﮭﯽ در زﯾﺮ ﺳﻨﺖ ھﺎی ﭘﻮﺳﯿﺪه ﭘﻮﺷﯿﺪه ﻣﺎﻧﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﺨﻮﺑﯽ‬ ‫آﮔﺎه ﺑﻮد ﮐﮫ زن ﺑﺮ روی ﺻﺤﻨﮫ ﺧﻮاھﺪ آﻣﺪ و اﺳﺘﻌﺪاد ﺧﺪادادی وی ﺷﮑﻮﻓﺎ ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﺷﺪ‪ .‬ورود زﻧﺎن در ﻣﺠﺎﻣﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﯾﮑﯽ از ﻋﻮاﻣﻞ اﺻﻠﯽ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺗﺤﻮﻟﯽ‬ ‫ﻋﻈﯿﻢ در ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﺸﺮ ﭘﺪﯾﺪ ﺧﻮاھﺪ آ ورد‪.‬‬ ‫ھﻤﺎن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ اﺷﺎره ﺷﺪ ﺑﺎ ﻇﮭﻮر ﺟﺪﯾﺪ ﻧﻔﺨﮫ ﺻﻮر دﻣﯿﺪه ﺷﺪ و آدﻣﯿﺎن از ﻗﺒﻮر‬ ‫ﺧﺮاﻓﺎت دﯾﺮﯾﻨﮫ و ﺳﻨﺖ ھﺎی ﻓﺮﺳﻮده و ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻋﺘﯿﻘﮫ ﺑﭙﺎ ﺧﺎﺳﺘﻨﺪ‪ .‬اﯾﻦ رﺳﺘﺎﺧﯿﺰ‬ ‫ﻋﻈﯿﻢ زن را ازاﺳﯿﺮی دﯾﺮﯾﻦ رھﺎﻧﯿﺪ و اﺳﺘﻌﺪاد ﺷﮕﺮف زﻧﺎن ﮐﮫ ﻃﯽ ھﺰاران‬ ‫ﺳﺎل در زﯾﺮ ﺧﺎﮐﺴﺘﺮ ﺳﻨﺖ ھﺎی ﻣﺮد ﺳﺎﻻری وﻋﻘﺎﯾﺪ ﺑﯽ ﺛﻤﺮ و زور ﮔﻮﺋﯽ ھﺎی‬ ‫ﻣﺮدان ﺳﺘﻤﮕﺮ و ﺷﺮاﯾﻂ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﮔﺬﺷﺘﮫ ﭘﻮﺷﯿﺪه و ﭘﻨﮭﺎن ﻣﺎﻧﺪه ﺑﻮد ﺟﻠﻮه ای‬ ‫ﻧﻤﻮد و راه ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ را در ﭘﯿﺶ ﮔﺮﻓﺖ و ھﻨﻮز ﺑﮫ اوج درﺧﺸﺶ و زﯾﺒﺎﺋﯽ ﺧﻮد‬ ‫ﻧﺮﺳﯿﺪه اﺳﺖ و ﻣﺎﻻً ﻣﻌﻠﻮم ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﮫ در ﺳﺎﺧﺘﻦ دﻧﯿﺎی ﻧﻮ‪ ،‬زن ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ‬ ‫ﺑﯿﺸﺘﺮﯾﻦ ﺳﮭﻢ را داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ‬ ‫‪146‬‬


‫از دﯾﺪﮔﺎه ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺧﺼﺎﺋﻞ ﺑﺎﻧﻮان ﮐﮫ ﻃﯽ ھﺰاران ﺳﺎل ﻣﻮرد اﻧﮑﺎر و ﺣﺘﯽ ﺗﺤﻘﯿﺮ و‬ ‫ﺗﻮھﯿﻦ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ دوره ای اﺳﺖ ﮐﮫ ھﻢ اﮐﻨﻮن در ﺣﺎل ورود‬ ‫ﺑﺪان ھﺴﺘﯿﻢ‪ .‬از دره اﺷﺒﺎح ﺟﻨﮓ و ﮐﺸﺘﺎر‪ ،‬ﺧﻮﻧﺮﯾﺰی و آدﻣﮑﺸﯽ ﻣﯽ ﮔﺬرﯾﻢ و ﺑﮫ‬ ‫ﻗﻠﮫ ﺟﺪﯾﺪ ﺻﻌﻮد ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ از آﻧﺠﺎ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﯿﻢ دورﻧﻤﺎی زﯾﺒﺎ و ﭘﺮﺷﮑﻮه دﻧﯿﺎی‬ ‫آﯾﻨﺪه را ﺑﺒﯿﻨﯿﻢ ﮐﮫ اﺗﺤﺎد ﺟﮭﺎﻧﯽ و ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺗﺤﻘﻖ ﯾﺎﻓﺘﮫ‪ ،‬اﻧﺴﺎﻧﯿﺖ ﺑﺮ ﺧﺸﻮﻧﺖ‬ ‫ﻏﻠﺒﮫ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪ .‬در آن ﺷﺮاﯾﻂ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﺟﻮّ رواﻧﯽ‪،‬‬ ‫ﺧﺼﺎﺋﻞ زﻧﺎن ﺟﻠﻮه ای ﺧﯿﺮه ﮐﻨﻨﺪه ﺧﻮاھﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ﻣﻼﯾﻤﺖ‪ ،‬ﺷﻔﻘﺖ‪ ،‬ﻣﺤﺒﺖ‪ ،‬روح‬ ‫ﺧﺪﻣﺖ و ﻣﮭﺮ ﻣﺎدری ﻧﻘﺎط ﺿﻌﻒ ﺟﻨﺲ زن ﺗﻠﻘﯽ ﻧﺨﻮاھﺪ ﺷﺪ ﺑﻠﮑﮫ ﺟﻮھﺮﻣﺪﻧﯿﺖ‬ ‫ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺸﻤﺎر ﺧﻮاھﺪ آﻣﺪ‪.‬‬ ‫در ﻣﺪت ﺷﺶ ھﺰار ﺳﺎل ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﺸﺮ از ﺣﻀﺮت آدم ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬار ﮐﻮر آدم ﺗﺎ ﻇﮭﻮر‬ ‫ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﮫ ﻋﻨﻮان ﻣﻈﮭﺮ ﮐﻠﯽ اﻟﮭﯽ در ﺗﺎرﯾﺦ ﻣﻌﻨﻮی ﺑﻨﯽ آدم‪ ،‬ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺮد‬ ‫ﻏﻠﺒﮫ ﮐﺮد‪ .‬از ھﻤﺎن اﺑﺘﺪا ﯾﮏ ﻓﺮزﻧﺪ آدم‪ ،‬ﻗﺎﺑﯿﻞ ﺑﺮادر ﺧﻮد ھﺎﺑﯿﻞ را ﮐﺸﺖ وﺑﺮادر‬ ‫ﮐﺸﯽ در ﻧﺴﻞ آدﻣﯽ اداﻣﮫ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ﺧﺸﻮﻧﺖ‪ ،‬ﻗﺘﻞ‪ ،‬ﮐﺸﺘﺎر ﻣﻌﻤﻮل و ﻣﺘﺪاول در‬ ‫رواﺑﻂ ﻓﺮدی و ﺟﻤﻌﯽ‪ ،‬ﻗﺒﯿﻠﮫ ای و ﻋﺸﯿﺮه ای‪ ،‬ﻣﻠﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ﻏﻠﺒﮫ‬ ‫ﯾﺎﻓﺘﻦ و ﻧﺎﺑﻮدی ﻃﺮف ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺟﺰو اﻓﺘﺨﺎرات و ﻣﺎﯾﮫ ﻣﺒﺎھﺎت و ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺤﺴﯿﻦ و‬ ‫ﺳﺘﺎﯾﺶ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ﺟﻨﮓ ﺳﺎﻻران در ھﺪم ﺑﻨﯿﺎن و ﮐﺸﺘﺎر ﻣﺮدم دﯾﺎر دﯾﮕﺮ ﻣﺪال‬ ‫اﻓﺘﺨﺎر ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ و ﻧﺎﻣﺪار ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬ﺷﮭﺮ ھﺎرا ﺑﺎ ﺧﺎک ﯾﮑﺴﺎن ﮐﺮدﻧﺪ و ﻣﺮدم را ﻗﺘﻞ‬ ‫ﻋﺎم ﻧﻤﻮدﻧﺪ و ﺑﺴﯿﺎری از زﻧﺎن را در ﺳﻮ�� ھﻤﺴﺮ و ﭘﺪر و ﺑﺮادرو ﭘﺴﺮ ﻧﺸﺎﻧﺪﻧﺪ‪.‬‬ ‫ازاﯾﻨﺮو اﮐﺜﺮ ﺗﺎرﯾﺦ ﻣﻠﻞ‪ ،‬ﺗﺎرﯾﺦ ﻟﺸﮑﺮﮐﺸﯽ و ﺑﺮادرﮐﺸﯽ و ﻓﺘﺢ و ﺷﮑﺴﺖ ﻧﻈﺎﻣﯽ‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬از دﯾﺪ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺛﺒﺖ ﻧﺒﺮد ھﺎی ﺧﻮﻧﺒﺎر و ﻓﺠﺎﯾﻊ ﻣﺮﮔﺒﺎر ﺗﺎرﯾﺦ واﻗﻌﯽ ﻧﺴﻞ‬ ‫آدﻣﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﺗﺎرﯾﺦ واﻗﻌﯽ ﺗﺎرﯾﺦ ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ ﻣﻌﻨﻮﯾﺖ‪ ،‬ﻇﮭﻮر ﻣﻈﺎھﺮ ﺣﻘﯿﻘﺖ‪،‬‬ ‫روﯾ ﺶ داﻧﺶ و ﻣﻌﺮﻓﺖ‪ ،‬ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن‪ ،‬و ﺟﻠﻮه ھﻨﺮ و ادب اﺳﺖ‪.‬‬

‫زﻣﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء از ﺻﻔﺤﺎت اروﭘﺎ از ﺟﻤﻠﮫ ﺑﺮﯾﺘﺎﻧﯿﺎ دﯾﺪن ﻣﯿﮑﺮدﻧﺪ‬ ‫ﺧﺎﻧﻢ "آﻧﯽ ﺑﺴﺎﻧﺖ" از رھﺒﺮان ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ ﻧﮭﻀﺖ زﻧﺎن ﮐﮫ رﺋﯿﺲ اﻧﺠﻤﻦ ﺗﯿﺎﺳﻔﯽ‬ ‫ﺑﻮد‪ ،‬و ﻣﺠﺎﻣﻊ ﺑﺴﯿﺎری را ﺑﺮای اﺣﺮاز ﺣﻖ رأی ﺑﺮای ﺑﺎﻧﻮان ﺗﺮ ﺗﯿﺐ داده ﺑﻮد‪،‬‬ ‫و ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﭼﻨﺪ داﻧﺸﮑﺪه زﻧﺎن و ﭘﺰﺷﮑﺎن زن را ﺑﺮ ﻋﮭﺪه داﺷﺖ‪ ،‬ﺑﺎ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در‬ ‫ﻟﻨﺪن ﻣﻼﻗﺎت ﻧﻤﻮد‪ .‬ﮔﻔﺘﮕﻮی آﻧﺎن در ﻣﻮرد زﻧﺎن دارای اھﻤﯿﺖ ﺧﺎﺻﯽ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﻋﯿﻨﺎً ﺗﺮﺟﻤﮫ ﻗﺴﻤﺘﯽ از ﮐﺘﺎب "ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء درﻟﻨﺪن" ﮐﮫ در ﺳﺎل‬ ‫‪ 1912‬ﺑﮫ ﮐﻤﮏ ﺧﺎﻧﻢ "ﺑﻠﻮم ﻓﯿﻠﺪ" اﻧﺘﺸﺎر ﯾﺎﻓﺖ ﻣﯽ ﭘﺮدازﯾﻢ‪" :‬ﻣﮑﺎﻟﻤﮫ روح اﻧﮕﯿﺰ‬ ‫و ﺷﮭﺎﻣﺖ آﻣﯿﺰ ﺗﻮﺳﻂ ﯾﮏ ﺧﺎﻧﻢ ﭘﺮﺷﻮر از ﺣﻘﻮق ﻃﻠﺐ زﻧﺎن ﺑﺎ ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺖ در ﺧﺎﻃﺮ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﮫ آن اﻓﺘﺨﺎر را داﺷﺘﻨﺪ ﮐﮫ در ﭼﻨﯿﻦ‬ ‫ﺟﻤﻌﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺑﺮای ﻣﺪت ﻃﻮﻻﻧﯽ ﺑﺎﻗﯽ ﺧﻮاھﺪ ﻣﺎﻧﺪ‪ .‬اﻃﺎق ﭘﺮاز ﻣﺮدان و زﻧﺎن ﺑﻮد‬ ‫‪147‬‬


‫و ﺑﺴﯿﺎری از اﯾﺮاﻧﯿﺎن ﮐﮫ در اﯾﻦ ﺟﻤﻊ ﺣﻀﻮر داﺷﺘﻨﺪ ﺑﺎ ﮐﻤﺎل ادب ﺑﺮ روی ﮐﻒ‬ ‫اﻃﺎق ﻧﺸﺴﺘﮫ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ از آﻧﮑﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء وﺿﻊ ﮐﻠﯽ زﻧﺎن در ﻣﻤﺎﻟﮏ‬ ‫ﺷﺮﻗﯽ و ﻏﺮﺑﯽ را ﺑﯿﺎن ﮐﺮدﻧﺪ و ﺗﻔﺎوت و ﺗﻨﺎﻗﺾ آن را ﻧﺸﺎن دادﻧﺪ‪ ،‬ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ‬ ‫" زن ﺷﺮﻗﯽ اﺳﺘﻌﺪاد ﺗﺮﻗﯽ ھﻤﺎﻧﻨﺪ ﺧﻮاھﺮ ﻏﺮﺑﯽ را دارد‪ ".‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ ﺧﺎﻧﻢ‬ ‫"آﻧﯽ ﺑﺴﺎﻧﺖ" ﮐﮫ ﺑﺮای دﯾﺪار او آﻣﺪه ﺑﻮد رو ﮐﺮد و ﭘﺮﺳﯿﺪ » ﺑﻤﻦ ﺑﮕﻮ ﭼﮫ دﻟﯿﻠﯽ‬ ‫دارﯾﺪ ﮐﮫ ﻣﻌﺘﻘﺪ ھﺴﺘﯿﺪ زن ﺑﺎﯾﺪ ﺣﻖ رای داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ‪" «.‬آﻧﯽ ﺑﺴﺎﻧﺖ" در ﺟﻮاب‬ ‫ﮔﻔﺖ » ﻣﻦ ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎورم ﮐﮫ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی ﯾﮏ ﻋﺎﻟﻢ روﺣﺎﻧﯽ اﺳﺖ و ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺮﺗﺐ‬ ‫ﺑﺎﻻ رود و ارﺗﻘﺎء ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬وﻟﯽ ﺑﺎ ﯾﮏ ﺑﺎل ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﭘﺮواز ﮐﻨﺪ‪ «.‬ﻋﺒﺪ اﻟﺒﮭﺎء از‬ ‫اﯾﻦ ﭘﺎﺳﺦ اﻇﮭﺎر ﺧﺸﻨﻮدی ﮐﺮد و ﺗﺒﺴﻢ ﻧﻤﻮد و ﻓﺮﻣﻮد » ﺷﻤﺎ ﭼﮫ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﺪ اﮔﺮ‬ ‫ﯾﮏ ﺟﻨﺎح از دﯾﮕﺮی ﻗﻮی ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ؟« ﺟﻮاب داد »آن ﻣﻮﻗﻊ ﺑﺎﯾﺪ ﺟﻨﺎح ﺿﻌﯿﻒ‬ ‫ﺗﺮرا ﻗﻮی ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‪ .‬در ﻏﯿﺮ اﯾﻦ ﺻﻮرت اﯾﻦ ﭘﺮواز ﭘﯿﻮﺳﺘﮫ دﭼﺎر اﺧﺘﻼل ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﮔﺮدﯾﺪ‪ «.‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪ اﻟﺒﮭﺎء ﺗﺒﺴﻤﯽ ﻧﻤﻮد و ﭘﺮﺳﯿﺪ » ﺷﻤﺎ ﭼﮫ ﺧﻮاھﯿﺪ ﮔﻔﺖ اﮔﺮ‬ ‫ﻣﻦ ﺑﺮای ﺷﻤﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﻨﻢ ﮐﮫ زن ﺟﻨﺎح ﻗﻮی ﺗﺮ اﺳﺖ؟« ﺧﺎﻧﻢ "آﻧﯽ ﺑﺴﺎﻧﺖ" ﺑﮫ‬ ‫ھﻤﺎن ﺣﺎﻟﺖ ﻧﺸﺎط و ﺑﺎ ﺗﺒﺴﻢ ﮔﻔﺖ » ﺷﻤﺎ ﻣﺮا ﺑﺮای ھﻤﯿﺸﮫ ﻣﻤﻨﻮن و‬ ‫ﺳﭙﺎﺳﮕﺰارﺧﻮد ﺧﻮاھﯿﺪ ﮐﺮد‪ «.‬از اﯾﻦ ﮔﻔﺘﮕﻮ ھﻤﮫ ﺣﺎﺿﺮﯾﻦ در اﯾﻦ ﺟﻤﻊ ﺷﺎدﻣﺎن‬ ‫ﺷﺪﻧﺪ و ﺧﻨﺪان ﮔﺸﺘﻨﺪ‪ .‬آﻧﮕﺎه ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎ ﻟﺤﻨﯽ ﺟﺪی ﺗﺮ اداﻣﮫ داد‪ » :‬ﺑﯿﻦ‬ ‫ﺟﻨﺲ ﻣﺮد و زن در واﻗﻊ ﺟﻨﺲ زن دارای اھﻤﯿﺖ ﺑﯿﺸﺘﺮ اﺳﺖ‪ ،‬زن ﺑﺎر ﺳﻨﮕﯿﻦ‬ ‫ﺗﺮی ﺑﺮ دوش دارد و زﯾﺎد ﺗﺮ از ﻣﺮد زﺣﻤﺖ ﻣﯽ ﮐﺸﺪ‪ .‬ﺑﮫ دﻧﯿﺎی ﻧﺒﺎﺗﺎت و‬ ‫ﺣﯿﻮاﻧﺎت ﻧﮕﺎه ﮐﻨﯿﺪ‪ ،‬آن ﻧﺨﻠﯽ ﮐﮫ ﻣﯿﻮه ﻣﯽ دھﺪ در ﻧﺰد ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺧﺮﻣﺎ ﺗﻮﻟﯿﺪ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ ارزش ﺑﯿﺸﺘﺮ دارد‪ ،‬اﻋﺮاب ﻣﯽ داﻧﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﺮای ﺳﻔﺮ ﻃﻮﻻﻧﯽ اﺳﺐ‬ ‫ﻣﺎدﯾﻮن ﺑﯿﺸﺘﺮﯾﻦ ﻗﺪرت ﺗﺤﻤﻞ را دارد و ﺷﮑﺎرﭼﯿﺎن از ﺷﯿﺮ ﻣﺎده ﺑﯿﺸﺘﺮ از‬ ‫ﺷﯿﺮﻧﺮﻣﯽ ﺗﺮﺳﻨﺪ‪ .‬ﺻﺮف اﻧﺪازه ﻣﻐﺰ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﯿﺰان ﺑﺮ ﺗﺮی ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬زن ﺑﯿﺸﺘﺮ‬ ‫از ﻣﺮد ﺷﮭﺎﻣﺖ اﺧﻼﻗﯽ دارد و ھﻢ ﭼﻨﯿﻦ از ﻣﻮاھﺐ دﯾﮕﺮ ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﮫ‬ ‫زن آن ﺗﻮان را ﻣﯽ د ھﺪ ﮐﮫ در ھﻨﮕﺎم ﺧﻄﺮ و ﺑﺤﺮان ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﮭﺘﺮ از ﻣﺮد ﺑﮫ‬ ‫ﺗﻤﺸﯿﺖ اﻣﻮر ﭘﺮدازد‪) "« .‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﻟﻨﺪن‪ ،‬ﺻﺺ ‪102‬و‪(103‬‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎ ﺻﺮاﺣﺖ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ ﮐﮫ "ﺑﯿﻦ ﺟﻨﺲ ﻣﺮد و زن در واﻗﻊ ﺟﻨﺲ زن"‬ ‫"دارای اھﻤﯿﺖ ﺑﯿﺸﺘﺮ" اﺳﺖ و زن را "ﺟﻨﺎح ﻗﻮی ﺗﺮ" ﻣﯽ ﺷﻤﺎرد‪ ،‬ﺑﮫ ﮔﻮﻧﮫ ای‬ ‫ﮐﮫ ﯾﮑﯽ از ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﻓﻤﻨﯿﺴﺖ ھﺎ و ﺣﻘﻮق ﻃﻠﺐ زن ھﺎ در اروﭘﺎ را ﺑﮫ ﺷﮕﻔﺘﯽ‬ ‫ﻣﯿﺂورد و او را " ﺑﺮای ھﻤﯿﺸﮫ ﻣﻤﻨﻮن و ﺳﭙﺎﺳﮕﺰار ﺧﻮد" ﻣﯽ ﺳﺎزد‪ .‬ﺑﺎ ﯾﺪ ﺗﻮﺟﮫ‬ ‫داﺷﺖ ﮐﮫ ﺳﺨﻨﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء اھﻤﯿﺖ ﺗﺎرﯾﺨﯽ و ﺟﺎوداﻧﯽ دارد زﯾﺮا ھﺮ‬ ‫ﮐﻼﻣﯽ ﮐﮫ از ﻗﻠﻢ و زﺑﺎن او ﺟﺎری ﮔﺮدد اﺳﺎﺳﯽ را ﺑﻨﯿﺎن ﻣﯽ ﻧﮭﺪ و ﺣﻘﺎﯾﻘﯽ‬ ‫راﻣﮑﺸﻮف ﻣﯽ ﺳﺎزد‪ .‬ﺑﮫ ﻋﻘﯿﺪه ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺧﻄﺎ در ﮐﻼم ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء راه‬ ‫ﻧﺪارد‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺗﻌﺎرف ﻧﻤﯽ ﮐﻨﺪ و ﺑﺮای ﺧﺸﻨﻮدی ﮐﺴﯽ اﻇﮭﺎر‬ ‫ﻧﻈﺮﻧﻤﯽﻧﻤﺎﯾﺪ ﺑﻠﮑﮫ ﮔﺎه ﺣﻘﺎﯾﻘﯽ را ﺑﯿﺎن ﻣﯽ دارد ﮐﮫ درذھﻦ ھﯿﭽﯿﮏ از اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان‬ ‫ﺧﻄﻮر ﻧﻨﻤﻮده اﺳﺖ و اﻧﻘﻼﺑﯽ ﺑﺮ ﻣﯽ اﻧﮕﯿﺰد‪ .‬از اﯾﻦ اﻇﮭﺎر ﻧﻈﺮ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﺧﺎﻧﻢ‬ ‫‪148‬‬


‫"آﻧﯽ ﺑﺴﺎﻧﺖ" را ﻣﻤﻨﻮن ﺧﻮد ﻣﯽ ﺳﺎزد ﺑﻠﮑﮫ ﻃﺒﻘﮫ ﺑﺎﻧﻮان را ﺳﭙﺎﺳﮕﺰار ﺧﻮد‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﮐﮫ ﺑﺎ ﯾﮑﯽ از ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ رھﺒﺮان ﺟﻨﺒﺶ زﻧﺎن در اروﭘﺎ‬ ‫ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽ ﮐﺮد زﻣﯿﻨﮫ را ﻣﺴﺎﻋﺪ ﯾﺎﻓﺖ ﮐﮫ اﺷﺎراﺗﯽ ﺑﮫ ﺧﺼﺎﺋﺺ زﻧﺎن ﺑﻨﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺮ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺮدان رﺟﺤﺎن داﺷﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﺻﺤﺒﺖ در ﺳﺎل ‪ 1911‬ﻣﯿﻼدی‬ ‫ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﮫ اﺳﺖ ﮐﮫ درآن زﻣﺎن ھﻨﻮز ﺑﺎﻧﻮان در اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ ﺣﻖ رای‬ ‫ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﻣﺴﻠﻤﺎً ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء آﻧﭽﮫ را ﮐﮫ ﻣﻮرد ﺳﺒﻘﺖ ﮔﯿﺮی ﺑﺎﻧﻮان در‬ ‫ﻋﺮﺻﮫ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی ﺟﮭﺎن ﻣﯽ دﯾﺪ‪ ،‬ﻧﻤﯿﺨﻮاﺳﺖ ھﻤﮫ را ﺑﯿﺎن ﮐﻨﺪ و ﻓﻘﻂ ﺑﮫ‬ ‫اﺷﺎراﺗﯽ اﮐﺘﻔﺎ ﻣﯽ ﻧﻤﻮد‪ .‬وﻟﯽ ھﻤﯿﻦ اﺷﺎرات ﮐﻮﺗﺎه ﺑﺴﯿﺎر ﭘﺮ ﻣﻌﻨﯽ ﺑﻮد و ﺣﮑﺎﯾﺖ‬ ‫از دﮔﺮ ﮔﻮﻧﯽ ﻋﻈﯿﻢ و ﺑﯽ ﺳﺎﺑﻘﮫ در ﻣﻮرد ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺑﺎﻧﻮان و ﺳﺒﻘﺖ ﮔﯿﺮی آﻧﺎن‬ ‫داﺷﺖ‪ .‬در ھﻤﯿﻦ ﺟﻠﺴﮫ از زﻧﻮﺑﯿﺎ ﻣﻠﮑﮫ ﭘﺎﻟﻤﯿﺮا ﺻﺤﺒﺖ ﮐﺮد ﮐﮫ در ﺗﺎرﯾﺦ ھﺮ وﻗﺖ‬ ‫ﻣﻮﻗﻌﯿﺘﯽ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻮده زن ﺗ ﻮاﻧﺴﺘﮫ رﺷﺎدت‪ ،‬ﻓﺮاﺳﺖ و ﻗﺪرت رھﺒﺮی ﺧﻮد را ﺑﮫ‬ ‫ﺛﺒﻮت رﺳﺎﻧﺪ‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺗﺼﻮﯾﺮ روﺷﻨﯽ از ﺷﺠﺎﻋﺖ واﺳﺘﻘﺎﻣﺖ اﯾﻦ زن در ﻣﻘﺎﺑﻞ‬ ‫اﻣﭙﺮاﻃﻮری ﻣﮭﺎﺟﻢ رم ﺑﺪﺳﺖ ﻣﯽ دھﺪ‪ ،‬ﺑﮫ ﻧﺤﻮی ﮐﮫ وﻗﺘﯽ ﺳﺨﻨﺶ ﺑﮫ ﭘﺎﯾﺎن ﻣﯿﺮﺳﺪ‬ ‫اﻃﺎق در ﺳﮑﻮﺗﯽ ﻓﺮو ﻣﯽ رود‪ ،‬و ﻣﺪﺗﯽ ﻣﯽ ﮔﺬرد ﮐﮫ ﺳﮑﻮت ﺷﮑﺴﺘﮫ ﺷﻮد و‬ ‫ﺻﺤﺒﺖ ھﺎ اداﻣﮫ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬در ھﻤﯿﻦ ﮐﺘﺎب آﻣﺪه اﺳﺖ "در ﻣﻮﻗﻌﯿﺘﯽ دﯾﮕﺮ ﺣﻀﺮت‬ ‫" ﺑﻄﻮر‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ ﺟﻤﻌﯽ از ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﮐﮫ دراﻃﺮاف او ﺑﻮدﻧﺪ ﭼﻨﯿﻦ ﻓﺮﻣﻮد‪:‬‬ ‫ﮐﻠﯽ اﻣﺮوزه اﺣﺴﺎﺳﺎت ﻣﺬھﺒﯽ ) ﻋﺸﻖ ﺧﺪا( در زﻧﺎن ﻗﻮی ﺗﺮ از ﻣﺮدان اﺳﺖ‪.‬‬ ‫درﯾﺎﻓﺖ و اﻟﮭﺎم دروﻧﯽ زﻧﺎن ﮐﺎﻣﻞ ﺗﺮ اﺳﺖ‪ ،‬ﻓﺮاﺳﺖ او ﺑﯿﺸﺘﺮ اﺳﺖ و ھﻮﺷﯿﺎری‬ ‫او ﺳﺮﯾﻊ ﺗﺮ‪ .‬آن روز ﻓﺮا ﺧﻮاھﺪ رﺳﯿﺪ ﮐﮫ زن ﺑﺮ ﺗﺮی ﺧﻮدرا ﻧﺸﺎن ﺧﻮاھﺪ داد‪.‬‬ ‫ھﻤﮫ ﺟﺎ وﻓﺎداری زﻧﺎن ﻣﻮرد ﺳﺘﺎﯾﺶ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻌﺪ از آﻧﮑﮫ ﻣﺴﯿﺢ ﻣﺼﻠﻮب‬ ‫ﺷﺪ ﺣﻮارﯾﻮﻧﺶ ﮔﺮﯾﺴﺘﻨﺪ و دل ﺑﮫ ﻏﻢ و اﻧﺪوه ﺳﭙﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﺗﺼﻮر ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ اﻣﯿﺪﺷﺎن‬ ‫ﻼ ﺑﮫ ﻓﺮاﻣﻮﺷﯽ ﮔﺮاﺋﯿﺪ‪ ،‬ﺗﺎ آﻧﮑﮫ ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ ﺑﮫ ﮐﻤﮏ‬ ‫از ﺑﯿﻦ رﻓﺖ و آﺋﯿﻨﺸﺎن ﮐﺎﻣ ً‬ ‫آﻧﺎن ﺷﺘﺎﻓﺖ و ﺑﮫ آﻧﺎن ﻗﻮت ﻗﻠﺐ داد و ﮔﻔﺖ» آﯾﺎﺑﺮای ﺟﺴﻢ ﻣﺴﯿﺢ ﻋﺰاداری ﻣﯽ‬ ‫ﮐﻨﯿﺪ و ﯾﺎ ﺑﺮای روح ﻣﺴﯿﺢ؟ اﮔﺮ ﺑﺮای روح ﻣﺴﯿﺢ ﺳﻮﮔﻮاری ﻣﯿﮑﻨﯿﺪ اﻧﺪر‬ ‫اﺷﺘﺒﺎه ھﺴﺘﯿﺪ زﯾﺮا ﻣﺴﯿﺢ زﻧﺪه اﺳﺖ‪ ،‬روح او ﭘﯿﻮﺳﺘﮫ ﺑﺎ ﻣﺎ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد‪ «.‬ﺑﺪﯾﻦ‬ ‫ﺗﺮﺗﯿﺐ ﺧﺮد ﻣﻨﺪی ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ وﺗﺸﻮﯾﻖ و ﺗﺸﺠﯿﻊ او ﺑﺎﻋﺚ ﺷﺪ ﮐﮫ آﺋﯿﻦ ﻣﺴﯿﺢ‬ ‫ﺗﻮاﻧﺴﺖ در اﯾﺎم آﺗﯽ ﺳﺮ ﺑﺮآورد‪ .‬آن درﯾﺎﻓﺖ دروﻧﯽ و اﻟﮭﺎم ﻗﻠﺒﯽ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ اﯾﻦ واﻗﻌﯿﺖ را درک ﮐﻨﺪ ﮐﮫ ﻣﺴﯿﺢ ﻧﮫ ﻣﺮده اﺳﺖ‪ ، ".‬ﺻﺺ ‪104‬‬ ‫) ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﻟﻨﺪن ‪ Abdu’L-Baha in London‬و ‪( 105‬‬ ‫ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ ای ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺪان اﺷﺎره ﮐﺮد ﮐﮫ ھﻨﻮز ﺑﺮای‬ ‫ﺑﺴﯿﺎری ﻗﺎﺑﻞ درک و ھﻀﻢ ﻧﯿﺴﺖ آن ﺑﻮد ﮐﮫ ﻓﺮﻣﻮد "آن روز ﻓﺮا ﺧﻮاھﺪ رﺳﯿﺪ‬ ‫ﮐﮫ زن ﺑﺮ ﺗﺮی ﺧﻮدرا ﺑﮫ ﻣﺮد ﻧﺸﺎن ﺧﻮاھﺪ داد‪) ".‬ھﻤﺎن‪ ،‬ص ‪ (155‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‬ ‫ﺑﮫ اﺷﺎره و اﯾﻤﺎ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻣﮭﻢ دﮔﺮﮔﻮن ﺳﺎز ﮐﮫ در ﺗﺎرﯾﺦ ھﺰاران ﺳﺎﻟﮫ ﺑﺸﺮ ﺳﺎﺑﻘﮫ‬ ‫‪149‬‬


‫ﻧﺪارد را ﺑﯿﺎن ﻣﯽ ﮐﺮد وﻟﯽ ﺑﺮای رﻋﺎﯾﺖ ﺣﮑﻤﺖ ﺑﮫ ﺗﺤﻠﯿﻞ و اﺛﺒﺎت آن‪ ،‬آن ﮔﻮﻧﮫ‬ ‫ﮐﮫ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ‪ ،‬ﻧﻤﯽ ﭘﺮداﺧﺖ و ﺑﮭﻤﯿﻦ اﺷﺎرات اﮐﺘﻔﺎ ﻣﯽ ﻧﻤﻮد‪ .‬ھﻤﯿﻦ ﺟﻤﻠﮫای ﮐﮫ‬ ‫ﻧﻘﻞ ﺷﺪ ﮐﮫ ﻓﺮﻣﻮد " آن روز ﻓﺮا ﺧﻮاھﺪ رﺳﯿﺪ ﮐﮫ زن ﺑﺮ ﺗﺮی ﺧﻮدرا ﺑﮫ ﻣﺮد"‬ ‫ﻋﻤﻼً ﺑﮫ ﺛﺒﻮت ﺧﻮاھﻨﺪ رﺳﺎﻧﯿﺪ‪ ،‬ﮐﻠﯿﺪ ﺣﻞ ﻣﺸﮑﻞ را ﺑﺪﺳﺖ داد‪ ،‬و ﻗﺎﻃﻊ ﺗﺮﯾﻦ دﻟﯿﻞ‬ ‫را در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﺮﺗﺮی ﺟﻨﺲ زن را اﻏﺮاق آﻣﯿﺰ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ و آن را ﯾﮏ‬ ‫ﻧﻮع ﻣﺪاھﻨﮫ ﻣﯿﺸﻤﺎرﻧﺪ را ﺑﯿﺎن ﮐﺮد و ﻧﻤﻮدی از زﻧﺎن در دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه را ﮐﮫ ﻃﺒﯿﻌﺔ‬ ‫ﺑﺮای ﻧﺴﻞ ﮔﺬﺷﺘﮫ و ﺣﺘﯽ ﻧﺴﻞ ﺣﺎﺿﺮ ﺗﺼﻮرش ﻣﺸﮑﻞ ﺑﻞ ﻣﺤﺎل ﺑﻮده و ھﺴﺖ‪،‬‬ ‫آﺷﮑﺎر ﻧﻤﻮد‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن اﯾﺸﺎن در ﺟﻤﻠﮫ ای ﮐﻮﺗﺎه ﺧﻼﺻﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ وﻟﯽ‬ ‫ﯾﮏ ﮐﺘﺎب ﻣﻌﻨﯽ دارد و از ﺗﻐﯿﯿﺮی ﺷﮕﺮف و ﺷﮕﻔﺘﯽ آﺳﺎ ﺣﮑﺎﯾﺖ ﻣﯿﮑﻨﺪ‪.‬‬

‫ھﺰاران ﺳﺎل ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﺑﺎﻧﻮان از ﺷﻔﻘﺖ‪ ،‬ﻣﻼﯾﻤﺖ‪ ،‬ﻣﺤﺒﺖ‪ ،‬ﻣﮭﺮﭘﺮوری‪ ،‬ﺧﺪﻣﺖ‬ ‫ﺑﮫ اﺑﻨﺎء اﻧﺴﺎﻧﯽ وﻧﮕﮭﺒﺎﻧﯽ ﻧﺴﻞ آدﻣﯽ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ دﻧﯿﺎی ﺧﺸﻮﻧﺖ ﮔﺮی‪ ،‬ﺟﻨﮓ‬ ‫آﻓﺮﯾﻨﯽ‪ ،‬ﻟﺸﮑﺮ ﮐﺸﯽ و آدم ﮐﺸﯽ ﻧﺒﻮد‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﻣﻮرد ﺑﯽ اﻋﺘﻨﺎﯾﯽ و ﺣﺘﯽ ﺗﺤﻘﯿﺮ و‬ ‫ﺗﻮھﯿﻦ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬زن ﻧﺎﻗﺺ اﻟﻌﻘﻞ و ﺿﻌﯿﻔﮫ ﺧﻮاﻧﺪه ﺷﺪ‪ .‬وﻟﯽ در دﻧﯿﺎﯾﯽ ﮐﮫ در‬ ‫آﺳﺘﺎﻧﮫ ورود ﺑﺪان ھﺴﺘﯿﻢ‪ ،‬و ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎء اﷲ ﻗﻮه ﻣﺤﺮﮐﮫ ﺗﺤﻘﻖ دﮔﺮﮔﻮﻧﯽ ﺑﻨﯿﺎدی‬ ‫در ﻧﻈﺎم ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ ،‬دوره ﺟﻨﮓ و ﺧﻮﻧﺮﯾﺰی‪ ،‬وﺣﺸﯽ ﮔﺮی و ﺑﺮادر ﮐﺸﯽ‬ ‫ﭘﺎﯾﺎن ﺧﻮاھﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪ ،‬ﻋﺼﺮ ﺻﻠﺢ و وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ و اﺗﺤﺎد وھﻤﺒﺴﺘﮕﯽ ﺑﻨﯽ آدم ﺟﻠﻮه‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﻧﻤﻮد‪ .‬ازاﯾﻨ���و ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت زﻧﺎن ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ اﯾﻦ دوره اﺳﺖ‪ .‬ﻟﺬا‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان ﻧﻘﺸﯽ ارزﻧﺪه و ﭘﺮ ﺗﻮان در ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﻈﺎﻣﺎت ﻓﺮﺳﻮده ﺟﮭﺎن اﯾﻔﺎ ﺧﻮاھﻨﺪ‬ ‫ﻧﻤﻮد‪.‬‬ ‫درآن ﺷﺮاﯾﻂ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻣﺬھﺒﯽ ﺻﺪ ﺳﺎل ﭘﯿﺶ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﮐﮫ آﯾﻨﺪه دﻧﯿﺎرا‬ ‫ﻣﯽ دﯾﺪ‪ ،‬اﺷﺎره ﻧﻤﻮد ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺮ ﺗﺮی ﺧﻮدرا ﺑﺮ ھﻤﮕﺎن ﻧﺸﺎن ﺧﻮاھﻨﺪ داد‪ .‬ﭼﻮن‬ ‫اﯾﻦ ﮐﻼم ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء از ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن ﺑﺴﯿﺎر ﻓﺮاﺗﺮ ﺑﻮد‪ ،‬ﻣﺮدﻣﺎن ﺑﻌﻠﺖ‬ ‫ﻣﺤﺎط ﺑﻮدن ﺑﮫ ﺷﺮاﯾﻂ ﺟﺎﻣﻌﮫ و ﺟﻮّ رواﻧﯽ زﻣﺎن ﮐﻤﺘﺮ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ژرﻓﺎی ﺑﯿﺎن‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﺳﺒﻘﺖ ﮔﯿﺮی زﻧﺎن در آﯾﻨﺪه را ﺑﺒﯿﻨﻨﺪ و آن را ﺑﺎور دارﻧﺪ‪ .‬در آن‬ ‫زﻣﺎن ﮐﮫ زﻧﺎن در اﯾﺮان درﺣﺼﺎرﺧﺎﻧﮫ در زﻧﺪان ﺑﻮدﻧﺪ و ﺑﺎﻧﻮان در ﻣﻐﺮب زﻣﯿﻦ‬ ‫از ﺑﺴﯿﺎری از ﺣﻘﻮق ﻣﺪﻧﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻣﺤﺮوم ﺑﻮدﻧﺪ و ھﻨﻮز ﺑﺮای رﺳﯿﺪن ﺑﮫ‬ ‫ﺣﻘﻮق اوﻟﯿﮫ ﺧﻮد راھﯽ دراز در ﭘﯿﺶ داﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬ﻋﺒﺪ اﻟﺒﮭﺎء ﻧﻘﺶ ﺑﺎﻧﻮان را در‬ ‫دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺑﮫ اﺷﺎره وﻟﯽ ﺷﺠﺎﻋﺎﻧﮫ ﺑﯿﺎن ﮐﺮد‪ .‬در آن زﻣﺎن ھﯿﭽﯿﮏ از‬ ‫اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان و داﻧﺸﻮران ﯾﮏ ﭼﻨﯿﻦ درک و ﺗﺼﻮری از ﺗﻐﯿﯿﺮات اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و‬ ‫دﮔﺮﮔﻮﻧﯽ ﺟﻮّ رواﻧﯽ آن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ دﯾﺪ‪ ،‬ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫وﻗﺘﯽ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء از زﻧﺪان اﺳﺘﺒﺪاد ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻋﺜﻤﺎﻧﯽ آزاد ﺷﺪ‪ ،‬و ﺑﮫ ﮔﻔﺘﮫ ﺧﻮدش در‬ ‫ﻧﻄﻘﯽ در ﭘﺎرﯾﺲ ﮔﻔﺖ‪ ،‬ﺟﻮان ﺑﮫ زﻧﺪان رﻓﺘﻢ و ﭘﯿﺮاز زﻧﺪان ﺑﯿﺮون آﻣﺪم‪ .‬ﺑﮫ‬ ‫‪150‬‬


‫ﻣﺤﺾ ﺧﻼﺻﯽ از ﺑﻨﺪ زﻧﺪان ﺑﮫ ﺻﻔﺤﺎت اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ ﺷﺘﺎﻓﺖ ﺗﺎ ﭘﯿﺎم ﺑﮭﺎء اﷲ‬ ‫را ﺑﮫ اھﺎﻟﯽ ﻣﻐﺮب زﻣﯿﻦ ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ و ھﻤﺎﻧﻄﻮرﯾﮑﮫ ﻗﺒﻼً ﺑﯿﺎن ﺷﺪ‪ ،‬در ﺿﻤﻦ ﺧﻄﺮ‬ ‫ﺟﻨﮓ ﺟﮭﺎﻧﯽ اول را ﮐﮫ او ﻣﯽ دﯾﺪ ﺑﮫ آﻧﺎن اﺧﻄﺎر ﻧﻤﺎﯾﺪ و از آن ﺟﻠﻮ ﮔﯿﺮی ﺑﻌﻤﻞ‬ ‫آورد‪ .‬و ﻧﯿﺰ در ﭼﻨﺪ ﺟﻠﺴﮫ ای ﮐﮫ ﺗﻮﺳﻂ زﻧﺎن ﺣﻘﻮق ﻃﻠﺐ ﺗﺮﺗﯿﺐ داده ﺷﺪ‬ ‫وازﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء دﻋﻮت ﺑﮫ ﻋﻤﻞ آﻣﺪ‪ ،‬ﺻﺤﺒﺖ ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺧﻄﺎﺑﮫ ھﺎی اﯾﺸﺎن در ﻣﺠﺎﻣﻊ‬ ‫زﻧﺎن ﺣﻘﻮق ﻃﻠﺐ ﮔﻮﯾﺎی آن اﺳﺖ ﮐﮫ در اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ زﻧﺎن ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﺮدان‬ ‫ﻧﺒﻮدﻧﺪ‪ ،‬و آﻧﺎن را ﭘﺴﺖ ﺗﺮ ﻣﯽ ﺷﻤﺮدﻧﺪ‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺳﻌﯽ داﺷﺖ‬ ‫ﺑﺎ دﻟﯿﻞ و ﺑﺮھﺎن ﺑﺮای ﺷﻨﻮﻧﺪﮔﺎن ﻣﻐﺮب زﻣﯿﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن از ﻧﻈﺮ ﺧﻠﻘﺖ‬ ‫ﺟﺒﻠﯽ و اﺳﺘﻌﺪاد ﻓﻄﺮی از ﻣﺮدان ﮐﻤﺘﺮ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ‪ .‬و ﻧﯿﺰ زﻧﺎن را ﺗﺸﻮﯾﻖ ﻣﯽ ﮐﺮد ﮐﮫ‬ ‫داﻧﺶ ﺑﯿﺎ ﻣﻮزﻧﺪ و ﮐﺴﺐ ﮐﻤﺎل ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺗﻮاﻧﺎﺋﯽ و اﺳﺘﻌﺪاد ﻓﻄﺮی ﺧﻮدرا‬ ‫ﻋﯿﺎن ﺳﺎزﻧﺪ و ﺗﺎ ﺑﺤﺪی رﺳﻨﺪ ﮐﮫ ﺧﻮد ﻣﺮدان ﮔﻮاھﯽ دھﻨﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺎ آﻧﮭﺎ ﺑﺮاﺑﺮ‬ ‫ﺑﻞ ﺑﺮﺗﺮ ھﺴﺘﻨﺪ ‪.‬‬ ‫ﻧﮑﺘﮫ ای ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ ﮐﺮات ﺗﺎًﮐﯿﺪ ﮐﺮدﻧﺪ آن ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن ﺑﺎ‬ ‫ﻣﺮدان ﺑﺎﻋﺚ ﺗﺮﻗﯽ ﺧﻮد ﻣﺮدان ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ و ﻣﻮﺟﺐ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺟﺎﻣﻌﮫ اﻧﺴﺎﻧﯽ‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬و ﺑﺎ اﯾﻦ ﺗﻤﺜﯿﻞ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ دﻗﯿﻖ را ﺗﺸﺮﯾﺢ ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ اﮔﺮ ﯾﮏ‬ ‫ﺑﺎل ﭘﺮﻧﺪه ای ﺷﮑﺴﺘﮫ و ﻧﺎﻗﺺ ﺑﺎﺷﺪ آن ﭘﺮﻧﺪه ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﭘﺮواز ﮐﻨﺪ و اوج ﮔﯿﺮد‪.‬‬ ‫ﺑﮫ ھﻤﺎن ﻣﻨﻮال‪ ،‬اﮔﺮ ﯾﮏ ﺑﺨﺶ ﻣﮭﻢ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﺸﺮی ﯾﻌﻨﯽ ﺑﺎﻧﻮان از رﺷﺪ ﮐﺎﻓﯽ و‬ ‫ﺣﻘﻮق ﻣﺪﻧﯽ ﺑﺮ ﺧﻮردارﻧﺒﺎﺷﻨﺪ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﺸﺮی ﺑﻄﺌﯽ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﭘﺲ‬ ‫ﻣﻨﻔﻌﺖ ﮐﻞ در آن اﺳﺖ ﮐﮫ اﯾﻦ دوﺑﺎل ھﻤﻄﺮاز ﮔﺮدد ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﭘﺮواز ﻧﻤﺎﯾﺪ ‪.‬‬ ‫اﮔﺮ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﮫ وآﮔﺎھﺎﻧﮫ داوری ﮐﻨﯿﻢ‪ ،‬ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺷﺮاﯾﻂ ﺻﺪ ﺳﺎل ﭘﯿﺶ‪،‬‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء را ﺑﻌﻨﻮان ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﻣﺪاﻓﻊ ﺣﻘﻮق زن در ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﺸﺮ ﺑﺸﻨﺎﺳﯿﻢ ﮐﮫ‬ ‫ﺳﻌﯽ ﻣﯽ ﮐﺮد ﺑﺎ دﻟﯿﻞ و ﺑﺮھﺎن ﻣﺮدان را ﺑﮫ ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن ﻣﺘﻘﺎﻋﺪ ﺳﺎزد‪،‬‬ ‫و ﻧﯿﺰ زﻧﺎن را ﺑﮫ ﮐﺴﺐ ﻋﻠﻮم و ﮐﻤﺎل و ﺑﮫ ﭘﯿﺸﺮوی و ﭘﯿﺸﺘﺎزی ﺗﺸﻮﯾﻖ ﻣﯽ ﻧﻤﻮد‬ ‫و آﻧﺎن را ﺑﮫ ﺗﻔﻮق ﺑﺮ ﻣﺮدان ﻧﻮﯾﺪ ﻣﯽ داد‪ .‬آﯾﺎ اﯾﺮاﻧﯿﺎن ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً زﻧﺎن ﻧﺒﺎﯾﺪ ﺑﮫ‬ ‫وﺟﻮد ﭼﻨﯿﻦ ﺷﺨﺼﯿﺖ ﺑﺰرﮔﻮاری اﻓﺘﺨﺎر ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ ﯾﮏ ﻓﺮد اﯾﺮاﻧﯽ ﻋﻠﻤﺪار آزادی‪،‬‬ ‫ﻣﻨﺎدی رھﺎﺋﯽ‪ ،‬ﻣﺪاﻓﻊ ﺑﺮاﺑﺮی و ﺑﺸﺎرت دھﻨﺪه ﺳﺮوری زﻧﺎن درﺟﮭﺎن ﺑﻮده اﺳﺖ؟‬ ‫ﺑﻌﻠﺖ ﺗﺒﻠﯿﻐﺎت دروﻏﯿﻦ ﺑﺮﺧﯽ واﭘﺴﮕﺮاﯾﺎن ﺑﯽ وﺟﺪان ﮐﮫ ھﺮ ﺗﮭﻤﺖ و اﻓﺘﺮاﺋﯽ‬ ‫راﻋﻠﯿﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ روا داﺷﺘﮫ و ﻣﯽ دارﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺮﮐﺮﺳﯽ رﯾﺎﺳﺖ ﺧﻮد ﺑﺎﻗﯽ‬ ‫ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ واز ﺷﻐﻞ و ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ ﺧﻮد ﻓﺮو ﻧﯿﻔﺘﻨﺪ ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﮫ اﯾﺮاﻧﯿﺎن را از ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺣﻘﺎﯾﻖ‬ ‫راﺳﺘﯿﻦ ﺑﺎزداﺷﺘﻨﺪ‪ .‬و در ﻧﺘﯿﺠﮫ اﯾﺮاﻧﯿﺎن ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ارزش ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺟﺪﯾﺪ و ﻧﻘﺶ‬ ‫ﺣﯿﺎﺗﯽ آﻣﻮزه ھﺎی ﺟﮭﺎﻧﺴﺎز و ﺟﮭﺎن ﺷﻤﻮل ﺑﺎب و ﺑﮭﺎءاﷲ و ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء را ﮐﮫ از‬ ‫اﯾﺮان ﺑﺮ ﺧﺎﺳﺘﮫ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬درک ﮐﻨﻨﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ درﺑﻨﺪی ھﻮﻟﻨﺎک و اﺳﻔﻨﺎک ﮔﺮﻓﺘﺎر‬ ‫آﻣﺪﻧﺪ‪ .‬ﺣﺎل از زﻧﺠﯿﺮی ﮐﮫ اﯾﺮاﻧﯿﺎن ﺧﻮد ﺑﺮ ﮔﺮدن ﺧﻮد اﻓﮑﻨﺪﻧﺪ ﺑﮫ ﺳﺘﻮه آﻣﺪه اﻧﺪ‬ ‫‪151‬‬


‫و راه ﭼﺎره ﻣﯽ ﺟﻮﯾﻨﺪ و رھﺎﯾﯽ و آزادی و ﭘﯿﺸﺮوی وﺗﺮﻗﯽ را ﻣﺸﮑﻞ ﻣﯽ ﺑﯿﻨﻨﺪ‪.‬‬ ‫وﻟﯽ ﺑﺎ اﯾﻦ وﺟﻮد‪ ،‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟﮫ ﺑﮫ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﺧﻄﺎ ﻧﺎﭘﺬﯾﺮ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﻣﻮرد‬ ‫آﯾﻨﺪه اﯾﺮان زﻣﯿﻦ ﺑﺎﯾﺪ اﻃﻤﯿﻨﺎن داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﺎﻟﻤﺂل اﯾﺮاﻧﯿﺎن از اﯾﻦ زﻧﺠﯿﺮ ﮔﺮان‬ ‫ﮐﮫ وﺑﺎل ﮔﺮدن آﻧﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬رھﺎﯾﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ ﯾﺎﻓﺖ و راه ﺗﺮﻗﯽ را ﺧﻮاھﻨﺪ‬ ‫ﭘﯿﻤﻮد و ﺑﺎ درﺧﺸﺸﯽ ﺧﯿﺮه ﮐﻨﻨﺪه در ﻋﺮﺻﮫ ﮔﯿﺘﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ درﺧﺸﯿﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﺧﻮد‬ ‫ﺑﺤﺜﯽ ﮔﺴﺘﺮده اﺳﺖ ﮐﮫ از ﺣﻮﺻﻠﮫ اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺑﯿﺮون اﺳﺖ و دررﺳﺎﻟﮫ دﯾﮕﺮ ﺗﺤﺖ‬ ‫ﻋﻨﻮان "ﺷﮑﻮه و ﻋﻈﻤﺖ و ﺑﺰرﮔﻮاری ﻣﺴﺘﻘﺒﻞ اﯾﺮان" ﮐﮫ ﺑﺎﻟﻤﺂل اﻧﺘﺸﺎر ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﯾﺎﻓﺖ ﺑﮫ ﺗﻔﺼﯿﻞ اﻣﮑﺎن ﺗﺤﻘﻖ ﺷﮑﻮھﻤﻨﺪی و اﻗﺘﺪار اﯾﺮان آﯾﻨﺪه ﺗﺼﻮﯾﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬ ‫دراﯾﻨﺠﺎ ﻓﻘﻂ ﺑﮫ ﻧﻘﻞ ﯾﮏ ﺑﯿﺎن از ﻗﻠﻢ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء اﮐﺘﻔﺎ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ ﺗﺮﻗﯽ‬ ‫ﺷﮕﻔﺘﯽ اﻧﮕﯿﺰ اﯾﺮان را در آﯾﻨﺪه ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ وﺑﮫ ﻧﻘﺶ ﺧﻼﻗﯽ ﮐﮫ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ در ﻧﻮﺳﺎزی اﯾﺮان داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﺷﺎره ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﻣﯽ‬ ‫ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﺑﮭﺎءاﷲ اﯾﺮان را روﺷﻦ ﻧﻤﻮده و در اﻧﻈﺎرﻋﻤﻮﻣﯽ ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺤﺘﺮم ﻧﻤﺎﯾﺪ‬ ‫و اﯾﺮان ﭼﻨﺎن ﺗﺮﻗﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ ﻣﺤﺴﻮد )ﻣﻮرد ﺣﺴﺎدت( و ﻣﻐﺒﻮط )ﻣﻮرد ﻏﺒﻄﮫ(‬ ‫ﺷﺮق و ﻏﺮب ﮔﺮدد‪ .‬اﮔﺮاﯾﻦ ﺳﺠﻦ و زﻧﺠﯿﺮ ﻧﺒﻮد ﺣﺎل ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﺮ اﻓﮑﺎر‬ ‫ﻋﻤﻮﻣﯽ اروپ ﻣﺴﺘﻮﻟﯽ ﺷﺪه ﺑﻮد و اﯾﺮان را ﺟﻨﺖ رﺿﻮان ﻧﻤﻮده ﺑﻮد و اﯾﺮاﻧﯿﺎن‬ ‫را ﻣﺤﺘﺮم درﻧﺰد ﺟﻤﯿﻊ دول و ﻣﻠﻞ ﺑﻠﮑﮫ ﮐﺎر ﺑﺠﺎﺋﯽ رﺳﯿﺪه ﺑﻮد ﮐﮫ ﻣﺮﺟﻊ ﺟﻤﯿﻊ‬ ‫دول و ﻣﻠﻞ ﮔﺸﺘﮫ ﺑﻮد‪ .‬اﮔﺮﺑﮭﺎءاﷲ دراروپ ﻇﺎھﺮ ﺷﺪه ﺑﻮد ﻣﻠﻞ اروپ ﻏﻨﯿﻤﺖ ﻣﯽ‬ ‫ﺷﻤﺮدﻧﺪ و ﺗﺎ ﺑﺤﺎل ﺑﺴﺒﺐ آزادی ﺟﮭﺎن را اﺣﺎﻃﮫ ﻧﻤﻮده ﺑﻮد‪ ".‬ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﮫ ﺑﺎ‬ ‫ﺷﺨﺼﯿﺖ و ﮔﻔﺘﺎر و ﻧﻮﺷﺘﺎرﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء آﺷﻨﺎﺋﯽ ﻋﻤﯿﻖ دارﻧﺪ ﺑﮫ ﻧﯿﮑﯽ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﯿﻨﺸﯽ ﻣﺎﻓﻮق زﻣﺎن داﺷﺖ و ﺧﻄﺎ در ﮐﻼم آن داﻧﺎی ﺑﯽ ھﻤﺘﺎ راه‬ ‫ﻧﺪاﺷﺖ‪ .‬ھﺮ اﯾﺮاﻧﯽ اﯾﺮاﻧﺪوﺳﺖ وﻗﺘﯽ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن را ﻣﯽ ﺧﻮاﻧﺪ آه از درون ﺑﺮ ﻣﯽ‬ ‫ﮐﺸﺪ ﮐﮫ اﯾﺮان ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﺑﺎ ﭼﮫ ﺷﮑﻮه و ﺟﻼﻟﯽ درﭘﮭﻨﮫ ﮔﯿﺘﯽ ﺑﺪرﺧﺸﺪ و اﯾﺮان‬ ‫ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ "ﭼﻨﺎن ﺗﺮﻗﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ ﻣﺤﺴﻮد )ﻣﻮرد ﺣﺴﺎدت( و ﻣﻐﺒﻮط )ﻣﻮرد‬ ‫ﻏﺒﻄﮫ( ﺷﺮق و ﻏﺮب ﮔﺮدد‪ ".‬و"اﯾﺮاﻧﯿﺎن" ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ "ﻣﺤﺘﺮم درﻧﺰد ﺟﻤﯿﻊ‬ ‫دول و ﻣﻠﻞ" ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺗﺎ ﺟﺎﺋﯽ ﮐﮫ اﯾﺮان ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ "ﻣﺮﺟﻊ ﺟﻤﯿﻊ دول و ﻣﻠﻞ"‬ ‫ﮔﺮدد وﻟﯽ ﺣﺎ ل اﯾﺮان دﭼﺎر ﭼﮫ ﺧﻔﺖ و ﺧﻮاری و ﭼﮫ ﻓﻼﮐﺖ وادﺑﺎری ﮔﺸﺘﮫ‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ھﺮﭼﻨﺪ ﺗﺤﻘﻖ ﺷﮑﻮھﻤﻨﺪی اﯾﺮان ﺑﻌﻠﺖ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﻋﻠﻤﺎ و ﮐﻮﺗﮫ ﺑﯿﻨﯽ رؤﺳﺎ و‬ ‫ﺗﺮوﯾﺞ اﻓﺘﺮا و ﻟﺠﻦ ﭘﺮاﮐﻨﯽ ﺟﮭﻼ و دروﻏﮕﻮﯾﯽ اھﻞ ﺗﺰوﯾﺮ و رﯾﺎ ﺑﮫ ﺗﺄﺧﯿﺮ اﻓﺘﺎد‬ ‫وﻟﯽ در وﻋﺪه اﻟﮭﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮی ﺣﺎﺻﻞ ﻧﺸﺪ و ﺟﻼل و ﺗﺮﻗﯽ ﺣﯿﺮت اﻧﮕﯿﺰ اﯾﺮان آﯾﻨﺪه‬ ‫ﺗﻀﻤﯿﻦ ﮔﺮدﯾﺪ‪.‬زﯾﺮا ﻓﺮﻣﻮد‪" :‬اﯾﺮان ﭼﻨﺎن ﺗﺮﻗﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ ﻣﺤﺴﻮد )ﻣﻮرد ﺣﺴﺎدت(‬ ‫ﮔﺮدد‪".‬‬ ‫ﻏﺮب‬ ‫و‬ ‫ﺷﺮق‬ ‫ﻏﺒﻄﮫ(‬ ‫)ﻣﻮرد‬ ‫ﻣﻐﺒﻮط‬ ‫و‬

‫‪152‬‬


‫ﭼﺮا ﺑﺎﻧﻮان در ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻋﻀﻮ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ‬ ‫اﯾﻦ ﺳﺆاﻟﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺴﯿﺎری از دوﺳﺘﺎن ﻏﯿﺮﺑﮭﺎﺋﯽ ﮐﺮده وﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬اﻟﺒﺘﮫ ﺑﺮای‬ ‫ﺧﻮد ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﻧﯿﺰ اﯾﻦ ﺳﺌﻮال ﻣﻄﺮح اﺳﺖ‪ .‬ازاﯾﻨﮑﮫ اﯾﻦ ﺳﺌﻮال ﻣﻄﺮح ﻣﯿﮕﺮدد‬ ‫ﮐﺎﻣﻼً ﻣﻨﻄﻘﯽ اﺳﺖ و ﺳﺌﻮال ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن ﻣﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ ﺟﻮاﺑﯽ ﻗﺎﻧﻊ ﮐﻨﻨﺪه ﺑﺮای آن‬ ‫ﺑﯿﺎﺑﻨﺪ‪ .‬ﻣﻨﻈﻮرآﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ زﻧﺎن در ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺠﺎﻣﻊ‪ ،‬ﺳﺎزﻣﺎن ھﺎ و‬ ‫ﻧﮭﺎد ھﺎی ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﺑﺎ وﺟﻮد اھﻤﯿﺖ ﺣﯿﺎﺗﯽ آﻧﮭﺎ‪ ،‬ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ وﻟﯽ در‬ ‫ﻣﺆﺳﺴﮫ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻋﻀﻮ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ؟ ﻟﺐّ ﻣﻄﻠﺐ ھﻤﯿﻦ ﺟﺎ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﯿﺨﻮاھﯿﻢ‬ ‫روﺷﻦ ﮐﻨﯿﻢ در اﯾﻦ ﺣﮑﻢ و اراده اﻟﮭﯽ ﺣﮑﻤﺘﯽ ﻋﻤﯿﻖ ﻧﮭﻔﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻨﻈﻮرآﻧﺴﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ زﻧﺎن را ﭘﺎﺋﯿﻦ ﺗﺮ از ﻣﺮدان ﻧﺪاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺪان ﻋﻠﺖ ﺑﺎﻧﻮان را از‬ ‫ﻋﻀﻮﯾﺖ در ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻣﻌﺎف دارﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﮫ ﺣﮑﻤﺘﯽ داﺷﺘﮫ ﮐﮫ ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﺳﻌﯽ‬ ‫دارد در ﺣﺪ درک ﺧﻮد ﺗﺎ ﺣﺪودی آن را روﺷﻦ ﺳﺎزد‪ .‬ھﺮﭼﻨﺪ ھﻤﮫ اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺮ‬ ‫ﭘﺎﯾﮫ ﮔﻔﺘﺎر و ﻧﻮﺷﺘﺎرآﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ اﺳﺘﻮار اﺳﺖ وﻟﯽ ﻧﺎﮔﻔﺘﮫ ﭘﯿﺪاﺳﺖ ﮐﮫ اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﮫ‬ ‫اﺳﺘﻨﺒﺎط ﯾﮏ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه ﺑﮭﺎﺋﯽ از آﺛﺎر ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬاران ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ و ﻃﻠﯿﻌﮫ داران دور‬ ‫ﻣﺠﯿﺪ اﺳﺖ زﯾﺮا در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﻣﺮﮐﺰ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ ھﻨﻮز ﻧﻈﺮی اﺑﺮاز ﻧﮑﺮده اﻧﺪ‪.‬‬ ‫در زﻣﺎﻧﯽ ﮐ ﮫ اﺳﺘﻌﺪاد زﻧﺎن در درون ﺧﺎﻧﮫ ھﺎی ﭼﻮن زﻧﺪان ﻣﯽ ﭘﮋﻣﺮد و‬ ‫ﻣﯽاﻓﺴﺮد و ﻣﯽ ﻣﺮد‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻓﺮﻣﻮد زﻧﺎن درھﻮش و ﻓﺮاﺳﺖ ذاﺗﯽ از‬ ‫ﻣﺮدان ﺑﺮﺗﺮﻧﺪ و درﺧﺼﺎﺋﺺ روﺣﺎﻧﯽ ﻣﺤﺒﺖ‪ ،‬ﺧﺪﻣﺖ و ﺷﻔﻘﺖ از رﺟﺎل ﺟﻠﻮﺗﺮﻧﺪ‪.‬‬ ‫و ﺳﺮ اﻧﺠﺎم ﺑﺎﻧﻮان ﻋﻠﻤﺪاران ﺻﻠﺢ و اﺗﺤﺎد ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ واز ﻣﺮدان ﭘﯿﺸﯽ‬ ‫ﺧﻮاھﻨﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬ﻧﻮﺷﺘﺎر و ﮔﻔﺘﺎر ﺑﻨﯿﺎﻧ���ﺬاران آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ و ﺗﺸﺮﯾﺢ ﮐﻨﻨﺪ ﮔﺎن آﺛﺎر‬ ‫ﻧﺎزﻟﮫ در اﯾﻦ ﻇﮭﻮر ﺻﻤﺪاﻧﯽ ﺑﮫ روﺷﻨﯽ ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دھﺪ ﮐﮫ آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان را ﮐﻤﺘﺮ از ﻣﺮدان ﻧﺪاﻧﺴﺘﮫ ﺑﻠﮑﮫ از ﺟﮭﺎﺗﯽ زﻧﺎن را ﺑﺮ ﺗﺮ ﺷﻤﺮده اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ھﺸﯿﺎری و ﻓﮭﻢ و ﻓﺮاﺳﺖ ﻓﻄﺮی و‬ ‫ﺧﺼﺎﺋﻞ روﺣﺎﻧﯽ ﻣﺤﺒﺖ و ﺧﺪﻣﺖ ﮐﮫ در زن ﻗﻮی ﺗﺮ اﺳﺖ ﺗﻔﻮق وﻏﻠﺒﮫ ﯾﺎﻓﺘﮫ‬ ‫اﺳﺖ‪) ".‬ﺑﮭﺎء اﷲ وﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ‪ ،‬ص ‪( 168‬‬ ‫ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﮫ اﺳﺖ ﮐﮫ در ﺷﺮاﯾﻂ ﯾﮏ ﻗﺮن ﭘﯿﺶ ﮐﮫ زﻧﺎن در زﻧﺠﯿﺮ اﺳﺎرت ﺑﺴﺮ‬ ‫ﻣﯿﺒﺮدﻧﺪ ازﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺳﺌﻮال ﺷﺪ اﮔﺮ ﺷﺨﺼﯽ دو ﻓﺮزﻧﺪ ﯾﮑﯽ دﺧﺘﺮ و ﯾﮑﯽ ﭘﺴﺮ‬ ‫داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ و ﻓﻘﻂ ﺑﺘﻮاﻧﺪ از ﻋﮭﺪه ﻣﺨﺎرج ﺗﺤﺼﯿﻞ ﯾﮑﯽ از دو ﻧﻔﺮ ﺑﺮ آﯾﺪ‬ ‫ﮐﺪاﻣﯿﮏ را ﺑﺎﯾﺪ ﺑﮫ ﻣﺪرﺳﮫ ﺑﻔﺮﺳﺘﺪ؟ در ﺟﻮاب ﻓﺮﻣﻮد ﺑﺎﯾﺪ دﺧﺘﺮ را رواﻧﮫ ﻣﺪرﺳﮫ‬ ‫ﮐﺮد زﯾﺮا دﺧﺘﺮ ﻣﺎدر ﮔﺮدد و ﻓﺮزﻧﺪ ﭘﺮور ﺷﻮد و در واﻗﻊ ﺳﺎزﻧﺪه ﻧﺴﻞ دﯾﮕﺮ‬ ‫ﺷﻮد‪.‬‬ ‫ھﻨﺮ‬ ‫ﺑﺎ‬ ‫و‬ ‫داﻧﺶ‬ ‫ﺑﺎ‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ‬ ‫اﯾﻨﺮو‬ ‫از‬ ‫ﮔﺮدد‪،‬‬

‫‪153‬‬


‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪ‪" :‬دوﺷﯿﺰﮔﺎن در اﯾﻦ ﻗﺮن ﻣﺠﯿﺪ ﺑﺎﯾﺪ ﻧﮭﺎﯾﺖ اﻃﻼع‬ ‫از ﻋﻠﻮم و ﻣﻌﺎرف و ﺻﻨﺎﯾﻊ و ﺑﺪاﯾﻊ اﯾﻦ ﻗﺮن ﻋﻈﯿﻢ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﺮﺑﯿﺖ‬ ‫اﻃﻔﺎل ﭘﺮدازﻧﺪ و ﻛﻮدﻛﺎن ﺧﻮﯾﺶ را از ﺻﻐﺮ ﺳﻦ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺑﻜﻤﺎل ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و اﮔﺮ ﻣﺎدر‬ ‫ﭼﻨﺎﻧﻜﮫ ﺑﺎﯾﺪ و ﺷﺎﯾﺪ ﺣﺎﺋﺰ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺑﺎﺷﺪ اﻃﻔﺎل ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﺮﺷﺘﮕﺎن در‬ ‫ﻧﮭﺎﯾﺖ ﻛﻤﺎل و ﺟﻼل و آداب ﭘﺮورش ﯾﺎﺑﻨﺪ‪) ".‬ﻣﻜﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‪ ،‬ﺟﻠﺪ ﭼﮭﺎرم‪،‬‬ ‫ص‪ ( 13‬ﺻﺪور اﯾﻦ راھﻨﻤﺎﺋﯽ در زﻣﺎﻧﯽ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﺴﯿﺎری ازﻋﻠﻤﺎی اﻋﻼم‬ ‫ﻓﺮﺳﺘﺎدن دﺧﺘﺮ را ﺑﮫ ﻣﺪرﺳﮫ ﺟﺎﯾﺰ ﻧﻤﯽ ﺷﻤﺮدﻧﺪ و ﺷﺪﯾﺪاً ازآن ﻣﻤﺎﻧﻌﺖ ﺑﻌﻤﻞ‬ ‫ﻣﯿﺂوردﻧﺪ‪ .‬ﭼﮫ ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎور ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ درس ﺧﻮاﻧﺪن دﺧﺘﺮان ﻣﻮﺟﺐ اﻧﺤﺮاف و‬ ‫ﻓﺴﺎد آﻧﺎن ﮔﺮدد و ﻧﯿﺰ ﻧﮕﺮان ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ اﮔﺮ دﺧﺘﺮان ﺗﺤﺼﯿﻞ ﮐﻨﻨﺪ ﺑﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺖ روی‬ ‫آورﻧﺪ و از اﺳﻼم ﭘﺎ ﻓﺮاﺗﺮ ﮔﺬارﻧﺪ ‪.‬‬ ‫ﺣﺎل ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﭼﮫ ﺣﮑﻤﺘﯽ وﺟﻮد داﺷﺘﮫ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﺎﻧﻮان را‬ ‫ﻓﻘﻂ ازﻋﻀﻮﯾﺖ ﯾﮏ ﻧﮭﺎد ﮐﮫ ﺗﻌﺪاد اﻓﺮاد آن اﻧﮕﺸﺖ ﺷﻤﺎر اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻌﺎف ﮐﺮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﺳﺌﻮال ﺑﺮ اﻧﮕﯿﺨﺘﮫ و ﺑﺮﺧﯽ را ﺑﮫ ﺷﮕﻔﺘﯽ واداﺷﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬زﯾﺮا ھﻤﺎن‬ ‫ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ در ﭘﯿﺶ ﺑﯿﺎن ﺷﺪ و از آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﻘﻞ ﻗﻮل ﮔﺮدﯾﺪ ﻧﻮﺷﺘﺎرو ﮔﻔﺘﺎر‬ ‫ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬار و ﺗﺸﺮﯾﺢ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن اﯾﻦ آﺋﯿﻦ ﻧﻮﯾﻦ ھﻤﮕﯽ ﺑﺮ ﯾﮏ ﻧﮑﺘﮫ دﻻﻟﺖ دارد و ﺣﺘﯽ‬ ‫ﺗﺎًﮐﯿﺪ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ زﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﺮاﺑﺮﻧﺪ ﺑﻠﮑﮫ از ﻧﻈﺮ ھﻮﺷﯿﺎری و‬ ‫ﻓﺮاﺳﺖ ﺣﺘﯽ اﺑﺮاز ﺷﮭﺎﻣﺖ و ﺷﺠﺎﻋﺖ در ھﻨﮕﺎم ﺧﻄﺮ از ﻣﺮدان ﺟﻠﻮﺗﺮﻧﺪ‪ .‬ﺷﺎﯾﺪ‬ ‫ﺑﺮﺧﯽ ﮔﻤﺎن ﺑﺮﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺖ زن را در ﺳﯿﺎﺳﺘﻤﺪاری و ﻗﺎﻧﻮن ﮔﺬاری ھﻤﺘﺎی ﻣﺮد‬ ‫ﻧﻤﯿﺪاﻧﺪ در ﺻﻮرﺗﯿﮑﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ ﺻﺮاﺣﺖ ﮔﻔﺘﮫ ﮐﮫ در آﯾﻨﺪه زﻧﺎن ﺣﺘﯽ در‬ ‫ﺳﯿﺎﺳﺘﻤﺪاری و ﻣﻤﻠﮑﺖ داری ﭘﯿﺸﺮو ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ ﭘﺲ ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان در‬ ‫ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﺑﮫ دﻟﯿﻞ ﮐﻤﺒﻮدی درھﻮﺷﯿﺎری و ﻋﻘﻞ و دراﯾﺖ و ﻓﺮاﺳﺖ ﻧﯿﺴﺖ ﯾﺎ‬ ‫ﺑﻌﻠﺖ ﺿﻌﻔﯽ در ﺧﺼﺎﺋﻞ روﺣﺎﻧﯽ زﻧﺎن ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ روﺷﻨﯽ‬ ‫ﺑﯿﺎن ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن درﻋﺸﻖ ﯾﺰدان و ﺷﻮر روﺣﺎﻧﯿﺖ و ﻋﺮﻓﺎن ﭘﺮ ﺣﺮارت ﺗﺮ از‬ ‫ﻣﺮدان ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬در اﯾﻦ راﺳﺘﺎ ﯾﮏ ﭘﮋوھﺸﮕﺮ ﺑﯿﻄﺮف ﺣﯿﺮان ﻣﯽ ﻣﺎﻧﺪ ﮐﮫ ﭼﮫ دﻟﯿﻠﯽ‬ ‫ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ ﺑﺎﻧﻮان در ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻋﻀﻮﯾﺖ ﻧﯿﺎﺑﻨﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟﮫ ﺑﮫ‬ ‫آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﮐﮫ در ﻣﻨﻘﺒﺖ زﻧﺎن ﮔﻔﺘﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ اﮔﺮ ﯾﮏ ﭘﮋوھﺸﮕﺮ ﺑﯽ ﻃﺮف‬ ‫ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﮫ ﺑﯿﻨﺪ ﯾﺸﺪ اﺣﺴﺎس ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﺣﮑﻤﺘﯽ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺑﺎ‬ ‫دﻟﯿﻞ و ﺑﺮھﺎن ﻣﺒﺮھﻦ ﺧﻮاھﯿﻢ ﺳﺎﺧﺖ ﮐﮫ ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان ﺑﻌﻠﺖ ﮐﮭﺘﺮی زﻧﺎن‬ ‫ﻧﺒﻮده اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻓﺮﻣﻮد ﮐﮫ ﺣﮑﻤﺖ و دﻟﯿﻞ ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان در‬ ‫ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ در آﯾﻨﺪه ﺑﺮ ھﻤﮕﺎن روﺷﻦ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻨﻈﺮ ﻣﯽ رﺳﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺮﺧﯽ ﻃﺎﻗﺖ ﻧﺪارﻧﺪ ﺗﺎ زﻣﺎن آن ﻓﺮا رﺳﺪ و ﺣﮑﻤﺖ آن را ﺑﮫ وﺿﻮح ﺑﮫ ﺑﯿﻨﻨﺪ و‬ ‫درﯾﺎﺑﻨﺪ و از ﺑﯿﻨﺶ ﺑﮭﺎءاﷲ ﮐﮫ دارای ژرﻓﺎی ﺑﯿﻨﺶ اﻟﮭﯽ و ﻣﺎﻓﻮق ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺟﻮاﻣﻊ‬ ‫ﺑﺸﺮی در زﻣﺎن او ﺑﻮده اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﮫ ﺷﮕﻔﺘﯽ آﯾﻨﺪ و آن ﺣﻀﺮت را ﻣﺤﯿﻂ ﺑﺮ ﺟﺮﯾﺎن‬ ‫‪154‬‬


‫ﺗﺤﻮﻻت ﺗﺎرﯾﺨﯽ و ﺗﻄﻮر ﺳﺎﺧﺘﺎر اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺑﺒﯿﻨﻨﺪ‪ .‬وﭼﻨﯿﻦ اﺣﺎﻃﮫ وﺑﯿﻨﺸﯽ را‬ ‫ﺗﺠﻠﯿﻞ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﻣﺘﻮﺟﮫ ﺷﻮﻧﺪ ﮐﮫ ھﯿﭻ دﻟﯿﻞ ﻧﺒﻮده ﮐﮫ ﺑﮭﺎءاﷲ ﺣﻘﻮق ﺣﻘﮫ ﺑﺎﻧﻮان را‬ ‫ﻧﺎدﯾﺪه ﮔﯿﺮﻧﺪ در ﺣﺎﻟﯿﮑﮫ آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﮫ ﻓﺮاﺳﺖ و ھﻮﺷﻤﻨﺪی و ﻧﻘﺶ ﺧﻼق ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫در ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﻈﺎم آﺗﯽ ﮔﻮاھﯽ ﻣﯽ دھﺪ‪.‬‬ ‫ھﻤﺎﻧﮕﻮﻧﮫ ﮐﮫ از ﮔﻔﺘﺎر و ﻧﻮﺷﺘﺎرﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎرھﺎ ﻧﻘﻞ ﻗﻮل ﺷﺪ‪ ،‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎ ﺑﯿﻨﺶ‬ ‫ﺷﮕﻔﺘﯽ اﻧﮕﯿﺰی ﺑﺎ ﺻﺮاﺣﺖ و ﻗﺎﻃﻌﯿﺖ ﻧﻈﺮﻣﯽ دھﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن در ﻧﻈﺎم آﯾﻨﺪه دﻧﯿﺎ‪،‬‬ ‫ﮐﮫ ﺑﺎ ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪی از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و آﻣﻮزه ھﺎی ﺑﮭﺎءاﷲ ﭘﺪﯾﺪ ﺧﻮاھﺪ آﻣﺪ ﭘﯿﺸﺮو و ﭘﯿﺸﻮا‬ ‫ﺧﻮاھﻨﺪ ﺑﻮد و ﻋﻠﻤﺪار ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬زﻧﺎن ﻃﺒﻖ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ در ﺟﻤﯿﻊ ﻧﮭﺎدھﺎی‬ ‫ﻣﻠﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ و اﺣﺘﻤﺎﻻً اﮐﺜﺮﯾﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺎ‬ ‫وﺟﻮد اﯾﻦ ھﻤﮫ ﺳﺘﺎﯾﺶ از ﺻﻔﺎت ﻧﯿﮑﻮی زﻧﺎن و ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ در ﻣﻮرد ﺳﺒﻘﺖ ﮔﯿﺮی‬ ‫آﻧﺎن ﺑﺎﯾﺪ دﻟﯿﻠﯽ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻓﻘﻂ در ﯾﮏ ﻧﮭﺎد ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﺎﻧﻮان را‬ ‫ﻣﻌﺎف ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﮐﮫ ﻧﺴﻞ ﺣﺎﺿﺮ ﻣﺤﺎط در ﺟﻮّ ﻓﮑﺮی‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ ﮐﻨﻮﻧﯽ‬ ‫از درک ﺣﮑﻤﺖ آن در دﻧﯿﺎی آﺗﯽ ﻋﺎﺟﺰ اﺳﺖ‪ .‬اﻓﺮاد ﺧﺮدﻣﻨﺪ ﮐﮫ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﮫ ﺑﮫ آﺛﺎر‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻣﯽ ﻧﮕﺮﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﻨﺤﻮ ﺑﯿﺴﺎﺑﻘﮫ ای از ﺣﻘﻮق زﻧﺎن دﻓﺎع ﮐﺮده و آﻧﺎن را ﺑﺮاﺑﺮ‬ ‫ﺑﻞ ﺟﻨﺲ ﺑﺮﺗﺮ ﺷﻤﺮده ﻣﺘﻮﺟﮫ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ ﮐﮫ اﯾﻦ ﻣﻌﺎﻓﯿﺖ ازاﯾﻦ ﻋﻀﻮﯾﺖ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ‬ ‫ﺑﺪون دﻟﯿﻞ و ﺣﮑﻤﺖ ﺑﺎﺷﺪ وﺑﺎﻟﻤﺂل درآﯾﻨﺪه ﺑﺮای ھﻤﮕﯽ روﺷﻦ و ﻋﯿﺎن ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﮔﺮدﯾﺪ‪.‬‬ ‫ﻧﮑﺘﮫ ای ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺪان ﺗﻮﺟﮫ ﮐﺮد آﻧﺴﺖ ﮐﮫ درﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺳﯿﺴﺘﻢ ھﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و‬ ‫ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻋﺪاﻟﺖ واﻗﻌﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﺧﻮد ﺑﺮ اﯾﻦ واﻗﻌﯿﺖ‬ ‫اﺳﻔﻨﺎک ﮔﻮاھﯽ ﻣﯽ دھﺪ و ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن را ﺑﮫ ﺑﮭﺒﻮد وﺿﻊ ﺟﮭﺎن ﻓﺮا ﻣﯽ ﺧﻮاﻧﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ‬ ‫ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪" :‬ﺑﺎﯾﺪ ازﺷﻤﺎ ﻇﺎھﺮ ﺷﻮد آﻧﭽﮫ ﮐﮫ ﺳﺒﺐ آﺳﺎﯾﺶ و راﺣﺖ ﺑﯿﭽﺎرﮔﺎن‬ ‫روزﮔﺎر اﺳﺖ ﮐﻤﺮ ھﻤّﺖ را ﻣﺤﮑﻢ ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ﺷﺎﯾﺪ ﺑﻨﺪﮔﺎن از اﺳﯿﺮی ﻓﺎرغ ﺷﻮﻧﺪ و‬ ‫ﺑﺂزادی رﺳﻨﺪ اﻣﺮوز ﻧﺎﻟﮫ ﻋﺪل ﺑﻠﻨﺪ و ﺣﻨﯿﻦ اﻧﺼﺎف ﻣﺮﺗﻔﻊ دود ﺗﯿﺮه ﺳﺘﻢ ﻋﺎﻟﻢ و‬ ‫اﻣﻢ را اﺣﺎﻃﮫ ﻧﻤﻮده از ﺣﺮﮐﺖ ﻗﻠﻢ اﻋﻠﯽ )ﻗﻠﻢ ﺑﮭﺎءاﷲ( روح ﺟﺪﯾﺪ ﻣﻌﺎﻧﯽ ﺑﺎﻣﺮ‬ ‫آﻣﺮ ﺣﻘﯿﻘﯽ در اﺟﺴﺎد اﻟﻔﺎظ دﻣﯿﺪه ﺷﺪ و آﺛﺎرش درﺟﻤﯿﻊ اﺷﯿﺎی ﻋﺎﻟﻢ ﻇﺎھﺮ و‬ ‫ھﻮﯾﺪا‪ .‬اﯾﻨﺴﺖ ﺑﺸﺎرت اﻋﻈﻢ ﮐﮫ از ﻗﻠﻢ ﻣﻈﻠﻮم ﺟﺎری ﺷﺪه‪) ".‬درﯾﺎی داﻧﺶ‪،‬‬ ‫ص ‪ (85‬ﺟﻮّ رواﻧﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اوﺿﺎع ﮐﻨﻮﻧﯽ ﻣﻮﻟﻮد ﺷﺮاﯾﻂ ﺑﯿﺪاد ﮔﺮی اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ازاﯾﻨﺮو در دﻧﯿﺎی ﮐﻨﻮﻧﯽ ھﺮ ﻓﺮدی و ﮔﺮوھﯽ و ﻗﻮﻣﯽ و ﻋﺸﯿﺮه ای و ﻗﺒﯿﻠﮫ ای‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺠﻨﮕﺪ ﺗﺎ ﺣﻖ ﺧﻮدرا ﺑﺪﺳﺖ آورد‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ اﯾﻦ ﺗﺼﻮر ﭘﯿﺶ آﯾﺪ‬ ‫ﮐﮫ اﮔﺮ ﺑﺎﻧﻮان در ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻋﻀﻮ ﻧﺒﺎﺷﻨﺪ ﺣﻘﻮق آﻧﺎن ﻧﺎدﯾﺪه ﮔﺮدد‪ .‬در‬ ‫ﺻﻮرﺗﯿﮑﮫ ﭼﻨﯿﻦ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬واﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ را ﺑﺎ دﻟﯿﻞ و ﺑﺮھﺎن روﺷﻦ ﺧﻮاھﯿﻢ ﺳﺎﺧﺖ‪.‬‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟﮫ داﺷﺖ ﮐﮫ ﺟﻮّ رواﻧﯽ و ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ دﻧﯿﺎی آﺗﯽ ﺑﺎ ﺷﺮاﯾﻂ ﺟﮭﺎن‬ ‫اﻣﺮوزی ﺗﻔﺎوت ﭼﺸﻤﮕﯿﺮی دارد‪ .‬زﯾﺮا ﻋﺪاﻟﺖ اﻟﮭﯽ ﺑﺮ ﻗﻠﻤﺮو ﺳﯿﺎﺳﯽ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪،‬‬ ‫اﻗﺘﺼﺎدی ﺣﺎﮐﻢ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ .‬در واﻗﻊ ﯾﮑﯽ از ﻧﻘﺶ ھﺎی ﻣﮭﻢ ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎء اﷲ ﻃﺒﻖ‬ ‫‪155‬‬


‫اﻋﺘﻘﺎد و اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﺑﺮای ﺗﺤﻘﻖ ﻋﺪاﻟﺖ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﮭﻤﯿﻦ دﻟﯿﻞ ﺷﻮراھﺎی ﺗﺼﻤﯿﻢ‬ ‫ﮔﯿﺮی در ﻧﻈﺎم ﺑﮭﺎﺋﯽ در ﺳﻄﺢ ﻣﺤﻠﯽ ﺑﻌﻨﻮان ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻣﺤﻠﯽ و در ﺳﻄﺢ ﻣﻠﯽ‬ ‫ﺑﻌﻨﻮان ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻣﻠﯽ و در ﺳﻄﺢ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﻌﻨﻮان ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻧﺎﻣﯿﺪه‬ ‫ﺷﺪهاﻧﺪ‪ .‬ﭼﮫ ﺧﻮرﺷﯿﺪ ﻋﺪاﻟﺖ ازاﻓﻖ اﻟﻮھﯿﺖ ﻃﻠﻮع ﮐﺮده اﺳﺖ‪ .‬و ﻧﯿﺰ ﻋﻨﻮان ﯾﮑﯽ‬ ‫از ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﮫ ﻓﺎرﺳﯽ ﺗﺮﺟﻤﮫ ﺷﺪه‪" ،‬ﻇﮭﻮر ﻋﺪل اﻟﮭﯽ" ﻧﺎم ﯾﺎﻓﺘﮫ‬ ‫اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﻧﮑﺘﮫ ای ﮐﮫ ﻣﯿﺨﻮاھﯿﻢ ﻣﻮرد ﺗﺄﮐﯿﺪ ﻗﺮار دھﯿﻢ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﻧﮭﺎد ھﺎی ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﮐﮫ در‬ ‫ﻧﻈﺎم ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺗﺎًﺳﯿﺲ ﺧﻮاھﺪ ﯾﺎﻓﺖ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﮫ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻧﺨﻮاھﺪ ﺑﻮد‬ ‫ﺑﻠﮑﮫ ﺷﺎﻣﻞ ﺑﺴﯿﺎری از ﻣﺆﺳﺴﺎت ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺗﻌﺪاد ﻧﮭﺎدھﺎ و ﻣﺆﺳﺴﺎت و‬ ‫ﻣﺠﺎﻣﻊ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ از ده ھﺎ ﻓﺰوﻧﯽ ﺧﻮاھﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬زﯾﺮا ﻧﻈﺎم آﯾﻨﺪه دﻧﯿﺎ ﯾﮏ ﻧﻮع‬ ‫ﻓﺪراﺳﯿﻮن ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ و در آن ﺻﻮرت ﻧﮭﺎد ھﺎ و ﻣﺆﺳﺴﺎت ﻣﺘﻌﺪد ﺟﮭﺎﻧﯽ‬ ‫درارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺑﺴﯿﺎری از ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺑﺎﯾﺪ ﭘﺪﯾﺪ آﯾﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﻣﺆﺳﺴﺎت‬ ‫ﻣﻠﯽ را ھﻤﺂھﻨﮓ ﺳﺎزﻧﺪ و رھﻨﻤﻮن ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﻧﻮان درھﻤﮫ ﻧﮭﺎد ھﺎی ﭘﺮﺷﻤﺎری ﮐﮫ‬ ‫درﺳﻄﺢ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯽ ﺷﻮد ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ‪ .‬در آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﭘﯿﺶ‬ ‫ﺑﯿﻨﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺎﻧﻮان در ﺟﻤﯿﻊ ﻗﻠﻤﺮوھﺎی ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﺸﺮﺑﺤﺪ رھﺒﺮی وﭘﯿﺸﻮاﯾﯽ‬ ‫ﺧﻮاھﻨﺪ رﺳﯿﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﺣﺘﯽ در اﻣﻮر ﺳﯿﺎﺳﯽ‪ ،‬ﺑﺎﻧﻮان از‬ ‫ﻣﺮدان ﺟﻠﻮ ﺗﺮ ﺧﻮاھﻨﺪ اﻓﺘﺎد‪ .‬واﻗﻌﯿﺖ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺑﺎﻧﻮان ﺻﺪر ﻧﺸﯿﻦ ﺧﻮاھﻨﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫ﭘﺲ در اﯾﻦ ﺻﻮرت از ﻋﻀﻮﯾﺖ در دواﯾﺮ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ و ﻧﮭﺎد ھﺎی ﺗﺸﮑﯿﻼت‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻣﺤﺮوم ﻧﺸﺪه اﻧﺪ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً در ﭘﺎرﻟﻤﺎن ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺟﺰو ﻧﻈﺎم آﯾﻨﺪه دﻧﯿﺎ‬ ‫ﻣﻨﻈﻮر ﮔﺸﺘﮫ‪ ،‬ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ‪ .‬آن ﻣﺮﮐﺰ ﻗﺎﻧﻮﻧﮕﺬاری ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﮫ اﻣﻮر ﻣﻠﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺳﯿﺎﺳﯽ‪ ،‬اﻗﺘﺼﺎدی ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و‬ ‫ﺣﻘﻮﻗﯽ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد‪ .‬در آن ﺻﻮرت ﺑﺎﻧﻮان در ﯾﮏ ﻣﺠﻤﻊ ﻣﮭﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ‬ ‫در ﻣﻘﺎم ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی و وﺿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ اﺳﺖ ﻋﻀﻮﯾﺖ دارﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ‬ ‫ﮐﻤﺒﻮدی در ﺧﺮدﻣﻨﺪی آﻧﺎن در ﻗﺎﻧﻮﻧﮕﺬاری ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ ﻋﻀﻮ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ‬ ‫ﻧﺸﺪه اﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﭼﻮن زﻧﺎن ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ در اﯾﻦ ﻧﮭﺎد ﻣﮭﻢ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻋﻀﻮﯾﺖ ﯾﺎﺑﻨﺪ اﺣﺘﻤﺎﻻً ﺑﺘﺪرﯾﺞ‬ ‫ﺗﻌﺪاد آﻧﺎن ﺑﯿﺸﺘﺮ از ﻣﺮدان ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﭘﻨﺪار ﺑﺪون ﭘﺸﺘﻮاﻧﮫ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ھﺮ ﭼﻨﺪ‬ ‫ھﻨﻮز ﺑﺮای ﺑﺴﯿﺎری ﻣﺸﮑﻞ اﺳﺖ ﮐﮫ اﯾﻦ واﻗﻌﯿﺖ را درک ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ در دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه‬ ‫زﻧﺎن ﭘﯿﺸﻘﺪم و ﭘﯿﺸﺮو ﺧﻮاھﻨﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﮫ‪ ،‬در اﺳﺘﺮاﻟﯿﺎ ﮐﮫ ﻣﺎ زﻧﺪﮔﯽ ﻣﯿﮑﻨﯿﻢ‬ ‫ﺗﻌﺪاد زﻧﺎن اﻋﻀﺎی ﻣﺤﻔﻞ روﺣﺎﻧﯽ ﻣﻠﯽ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن اﺳﺘﺮاﻟﯿﺎ ﺑﺘﺪرﯾﺞ اﺿﺎﻓﮫ ﺷﺪه و در‬ ‫ﻧﺘﯿﺠﮫ از ﺗﻌﺪاد ﻣﺮدان ﮐﺎﺳﺘﮫ ﮔﺮدﯾﺪه‪ .‬ھﻢ اﮐﻨﻮن از ‪ 9‬ﻧﻔﺮ اﻋﻀﺎی ﻣﺤﻔﻞ ﻣﻠﯽ ‪5‬‬ ‫ﻧﻔﺮ از ﺑﺎﻧﻮان ھﺴﺘﻨﺪ و ‪ 4‬ﻧﻔﺮ از ﻣﺮدان‪ .‬ھﻢ اﮐﻨﻮن در ﺑﺴﯿﺎری از اﻧﺠﻤﻦ ھﺎی‬ ‫ﺷﻮر ﻣﺤﻠﯽ )ﻣﺤﺎﻓﻞ روﺣﺎﻧﯽ ﻣﺤﻠﯽ( و ﻣﺠﺎﻟﺲ ﺷﻮر ﻣﻠﯽ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن )ﻣﺤﺎﻓﻞ ﻣﻠﯽ( در‬ ‫ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن ﺗﻌﺪاد اﻋﻀﺎی زﻧﺎن ﺑﺮ ﻣﺮدان ﻓﺰوﻧﯽ ﯾﺎﻓﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ‬ ‫‪156‬‬


‫ﻣﯿﺘﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﮫ دﻧﯿﺎ در ﺟﮭﺖ ﻣﺎدر ﺳﺎﻻری ﭘﯿﺶ ﻣﯽ رود وﻟﻮ آﻧﮑﮫ ﺑﻨﯿﺎد ﮔﺮاﯾﺎن‬ ‫ﻣﺬھﺒﯽ را ﺧﻮش ﻧﯿﺎﯾﺪ‪ .‬ﻧﮕﺎرﻧﺪه اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺑﮫ روﺷﻨﯽ ﻣﯽ ﺑﯿﻨﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن در ﺟﻤﯿﻊ‬ ‫ﻗﻠﻤﺮوھﺎ ﺟﻠﻮﺗﺮ ﺧﻮاھﻨﺪ اﻓﺘﺎد‪.‬‬ ‫در اﯾﻦ راﺳﺘﺎ ﻣﯽ ﺧﻮاھﯿﻢ ﺑﮫ ﯾﮏ ﻧﮑﺘﮫ ﻣﮭﻢ اﺷﺎره ﮐﻨﯿﻢ ﮐﮫ ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ و ﻧﯿﺰ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ ﻧﯿﮑﯽ آﮔﺎه ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن در ﻋﺮﺻﮫ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ‬ ‫ھﺎی ﺟﮭﺎن ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ ﮐﺮد و ﺟﻠﻮ ﺧﻮاھﻨﺪ اﻓﺘﺎد و ھﻤﺎن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ ذﮐﺮ ﺷﺪ‬ ‫اﺣﺘﻤﺎل آن اﺳﺖ ﮐﮫ در ﺑﺴﯿﺎری از ﺳﺎزﻣﺎن ھﺎ و ﻧﮭﺎد ھﺎ ﺗﻌﺪاد ﺑﺎﻧﻮان ﺑﺮ ﻣﺮدان‬ ‫ﻓﺰوﻧﯽ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﻌﻨﻮان ﻣﻈﮭﺮ اﻟﮭﯽ ﺑﺮاﺳﺮار ﺧﻔﯽ آﮔﺎه ﺑﻮد و اﺣﺘﻤﺎل‬ ‫ﻓﺰوﻧﯽ ﺗﻌﺪاد ﺑﺎﻧﻮان را در ﺟﻤﯿﻊ ﺳﺎزﻣﺎن ھﺎی ﻣﺤﻠﯽ و ﻣﻠﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﻣﯽ دﯾﺪ‬ ‫وﻟﯽ ﺑﺎ اﯾﻦ وﺟﻮد ﺑﮭﺎء اﷲ و ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء درھﯿﭻ ﺟﺎ ﻣﺎﻧﻌﯽ و رادﻋﯽ ﺑﺮای‬ ‫ﻣﺤﺪودﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان درﻋﻀﻮﯾﺖ ﺳﺎزﻣﺎن ھﺎی ﺟﮭﺎﻧﯽ در ﻧﻈﺮ ﻧﮕﺮﻓﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ‬ ‫ﮐﮫ در آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ راﺟﻊ ﺑﮫ درﺻﺪ اﻋﻀﺎی ﻣﺮدان و زﻧﺎن در ﺷﻮراھﺎی ﻣﺤﻠﯽ و‬ ‫ﻣﺠﺎﻟﺲ ﻣﻠﯽ وﻧﮭﺎدھﺎ و ﺳﺎزﻣﺎن ھﺎی ﻣﺘﻌﺪد ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد و در ﻧﺘﯿﺠﮫ‬ ‫ﻣﺤﺪودﯾﺘﯽ را ﺑﺮای ﺑﺎﻧﻮان ﻣﻄﺮح ﻧﮑﺮده اﻧﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﮐﮫ زﻧﺠﯿﺮ اﺳﺎرت‬ ‫را از ﭘﺎی زﻧﺎن ﺑﺮداﺷﺖ وآﻧﺎن را از ﻗﻌﺮ ﭼﺎه ﺑﮫ اوج ﻣﺎه رﺳﺎﻧﺪ ھﺮﮔﺰ ﻗﺼﺪ‬ ‫ﻧﺪاﺷﺖ ﺑﺪون ﺣﮑﻤﺖ و دﻟﯿﻞ ﺑﺎﻧﻮان را ازﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻣﻌﺎف‬ ‫دارﻧﺪ‪ .‬ﯾﮏ ﻣﻄﻠﺐ دﻗﯿﻖ و رﻣﺰ ﻟﻄﯿﻒ را ﺑﺎﯾﺪ ﭘﺬﯾﺮﻓﺖ ﮐﮫ آن ﻣﻈﮭﺮ اﻟﻮھﯿﺖ‬ ‫وﻣﺸﺮق ﻣﺤﺒﺖ و ﺷﻔﻘﺖ و ﻣﻄﻠﻊ اﺳﺮار و ﺣﮑﻤﺖ ﺑﺪون دﻟﯿﻞ و دراﯾﺖ ﺣﮑﻤﯽ‬ ‫ﻧﺎزل ﻧﻤﯽ ﻧﻤﻮد‪.‬‬ ‫ﭼﻨﺪ ﺑﺎراز ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺳﺌﻮال ﻣﯽ ﺷﻮد ﮐﮫ ﭼﺮا ﺑﺎﻧﻮان ﻋﻀﻮ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل‬ ‫ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ‪ .‬در ﺟﻮاب‪ ،‬آﻧﺎن را ﻣﻠﺰم ﺑﮫ ﻗﺒﻮل ﺑﺪون دﻟﯿﻞ ﻧﻤﯽ ﻧﻤﻮد ﺑﻠﮑﮫ آن را‬ ‫ﺑﻌﻠﺖ ﺣﮑﻤﺖ اﻟﮭﯽ ﻣﯽ داﻧﺴﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪ‪" :‬ھﺮ ﭼﻨﺪ ﻃﺒﻖ ﻧﺺ ﺻﺮﯾﺢ‪،‬‬ ‫ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻣﺤﺪود ﺑﮫ ﻣﺮدان اﺳﺖ وﻟﯽ در آن ﺣﮑﻤﺖ رﺑﺎﻧﯽ ﻣﮑﻨﻮن اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﻋﻨﻘﺮﯾﺐ ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ آﻓﺘﺎب وﺳﻂ روز ﺑﺮ ھﻤﮕﺎن ﻣﻌﻠﻮم و ﻣﮑﺸﻮف ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ‪".‬‬ ‫وﻗﺘﯽ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در ﻣﻮرد ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان در ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ‬ ‫ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ " در آن ﺣﮑﻤﺘﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﻣﮑﻨﻮن اﺳﺖ ﮐﮫ ﻋﻨﻘﺮﯾﺐ ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ آﻓﺘﺎب وﺳﻂ‬ ‫روزﺑﺮ ھﻤﮕﺎن ﻣﻌﻠﻮم و ﻣﮑﺸﻮف ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ" دﻻﻟﺖ ﺑﺮآن دارد ﮐﮫ ﺣﮑﻤﺖ آن‬ ‫ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﺮای ﺷﺨﺺ اﯾﺸﺎن ﭼﻮن "آﻓﺘﺎب وﺳﻂ روز" "ﻣﻌﻠﻮم و ﻣﮑﺸﻮف" ﺑﻮده‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﺳﺌﻮال ﭘﯿﺶ ﻣﯽ آﯾﺪ ﺑﺎ آﻧﮑﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺣﮑﻤﺖ آن را ﻣﺎﻧﻨﺪ آﻓﺘﺎب وﺳﻂ‬ ‫روز ﻣﯽ دﯾﺪﻧﺪ‪ ،‬ﭼﺮا ﺳﮑﻮت ﮐﺮدﻧﺪ و ﺑﮫ آﯾﻨﺪه واﮔﺬار ﻧﻤﻮدﻧﺪ؟ ﭼﺮا آن را ﺑﯿﺎن‬ ‫ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ ﺗﺎ از ﺳﻮء ﺗﻔﺎھﻤﺎت و ﺑﺮﺧﯽ اﻧﺘﻘﺎدات ﺟﻠﻮ ﮔﯿﺮی ﮐﻨﻨﺪ؟ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء از اﯾﻦ‬ ‫ﺟﮭﺖ ﺳﮑﻮت ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺴﺖ ﺑﮫ ﭼﯿﺰی اﺳﺘﺪﻻل ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ و ﻣﺒﻨﺎی ﺣﮑﻤﺖ‬ ‫آن را ﺑﯿﺎن ﻣﯽ ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﮐﮫ در آن ﻣﻮﻗﻊ وﺟﻮد ﺧﺎرﺟﯽ ﻧﺪاﺷﺖ‪ .‬زﯾﺮا ﺣﮑﻤﺖ ﻋﺪم‬ ‫ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان ﺑﮫ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﻈﺎم آﯾﻨﺪه دﻧﯿﺎ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻮد‪ .‬اﮔﺮ ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫‪157‬‬


‫دﻟﯿﻞ ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ‪ ،‬روﺣﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻋﻘﻼﻧﯽ‪ ،‬ﻣﻨﻄﻘﯽ‪ ،‬ﻓﯿﺰﯾﮑﯽ و ﻣﺘﺎ ﻓﯿﺰﯾﮑﯽ داﺷﺖ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‬ ‫ﻣﯿﺘﻮاﻧﺴﺖ ﺑﮭﺘﺮ ازھﺮ ﮐﺲ دﯾﮕﺮ در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﺑﻼﻏﺖ و ﻓﺼﺎﺣﺖ آن را ﻣﮑﺸﻮف و‬ ‫ﻣﺪﻟﻞ دارد وﻣﺠﺎﻟﯽ ﺑﺮای اﻋﺘﺮاض ﺑﺎﻗﯽ ﻧﮕﺬارد‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ داﻧﺴﺖ‬ ‫ﮐﮫ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﻈﺎم آﯾﻨﺪه ﺑﮕﻮﻧﮫ ای ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد و ﭘﯿﺸﺮوی ﺑﺎﻧﻮان در ﺟﻤﯿﻊ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ‬ ‫ھﺎ ﺑﺤﺪی ﺧﻮاھﺪ رﺳﯿﺪ ﮐﮫ ﻟﺰوم ﺗﻌﺎدل در ﺗﻤﺪن دﻧﯿﺎ ﺑﺮای ھﻤﮫ ﻣﺸﮭﻮد و ﻣﻠﻤﻮس‬ ‫و ﻣﺤﺴﻮس ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ ودر ﻧﺘﯿﺠﮫ ھﻤﮕﯽ ﺑﮫ وﺿﻮح‪ ،‬اﯾﻦ ﺣﮑﻤﺖ رﺑﺎﻧﯽ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﮫ ﻧﻔﻊ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﺸﺮی اﺳﺖ را ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ آﻓﺘﺎب وﺳﻂ روز روﺷﻦ و ﻋﯿﺎن ﺧﻮاھﻨﺪ دﯾﺪ‪.‬‬ ‫وﻗﺘﯽ ﮐﮫ دراﯾﺮان آن روز‪ ،‬ﻋﻠﻤﺎ از رﻓﺘﻦ دﺧﺘﺮان ﺑﮫ ﻣﺪرﺳﮫ اﺑﺎ داﺷﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﻣﺒﺎدا‬ ‫ﻣﻨﺤﺮف ﺷﻮﻧﺪ و اﻃﺎﻋﺖ ﺷﻮھﺮان و ﻣﺮدان ﻧﻨﻤﺎﯾﻨﺪ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯿﺘﻮاﻧﺴﺖ‬ ‫ﺗﺼﻮﯾﺮروﺷﻨﯽ از دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه ﺑﺪﺳﺖ دھﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن در ﺟﻤﯿﻊ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی ﺑﺸﺮی‬ ‫رھﺒﺮﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ و اﻋﻼن دارد ﮐﮫ ﺣﮑﻤﺖ ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﻌﻠﺖ آن اﺳﺖ ﮐﮫ زﻧﺎن‬ ‫در ﺟﻤﯿﻊ ﻧﮭﺎد ھﺎ و ﺳﺎزﻣﺎن ھﺎی ﻣﻠﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ اﮐﺜﺮﯾﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ ﯾﺎﻓﺖ و زﻣﺎم‬ ‫اﻣﻮر را در دﺳﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﻄﻠﺒﯽ را ﺑﯿﺎن ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ درک و‬ ‫ﺗﺼﻮر آن ﺑﺮای ھﻤﮕﺎن ﻏﯿﺮ ﻣﻤﮑﻦ ﻣﯽ ﻧﻤﻮد و ﺑﯿﺎن اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ اﺣﺘﻤﺎﻻً ﺑﺠﺎی ﺣﻞ‬ ‫ﻣﺸﮑﻞ ﺧﻮد ﻣﺸﮑﻼﺗﯽ ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺮای ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن ﭘﺪﯾﺪ ﻣﯽ آورد‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﺼﻠﺤﺖ را درآن دﯾﺪﻧﺪ ﮐﮫ ﮐﺸﻒ ﺣﮑﻤﺖ آن ﺑﮫ آﯾﻨﺪه ﻣﻮﮐﻮل ﮔﺮدد ﺗﺎ‬ ‫ﻣﺮدﻣﺎن ﺑﮫ ﭼﺸﻢ ﺧﻮد آن ﺗﺤﻮﻻت و ﺗﻐﯿﯿﺮات را ﺑﺒﯿﻨﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﻌﺪ از ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺑﻌﻨﻮان زﻋﯿﻢ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ‪ ،‬در ﺟﻮاب اﯾﻦ ﺳﺌﻮال ﮐﮫ ﭼﺮا ﺑﺎﻧﻮان ﻋﻀﻮ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ‬ ‫ھﻤﻮاره ﭘﺮﺳﺶ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن را ﺑﮫ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ارﺟﺎع ﻣﯽ دادﻧﺪ‪ .‬وﻟﯽ ﺑﺎ‬ ‫وﺟﻮد اﯾﻦ‪ ،‬ﺧﻮد ﻧﯿﺰ ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ " ﺣﮑﻤﺖ آن ) ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان( درآﯾﻨﺪه ﮐﺎﻣﻼً‬ ‫ﻣﮑﺸﻮف ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ و ﻣﻮرد ﺗﻘﺪﯾﺮ ﻗﺮار ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ اﻃﻤﯿﻨﺎن داﺷﺖ‬ ‫ﮐﮫ در اﯾﻦ ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺣﮑﻤﺘﯽ و ھﺪاﯾﺘﯽ ﭘﻨﮭﺎن اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺘﺪرﯾﺞ در اﻧﻈﺎر‬ ‫ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن ﻣﻌﻠﻮم و ﻋﯿﺎن ﮔﺮدد‪) ".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ( )ﺑﺎﻧﻮان‪ ،‬ﺻﻔﺤﮫ ‪ (15‬ھﻤﯿﻦ ﺑﯿﺎن زﻋﯿﻢ‬ ‫ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﮔﻮﯾﺎی آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﺣﮑﻤﺖ ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان ﺑﺮای ﺷﻮﻗﯽ‬ ‫رﺑﺎﻧﯽ ﻧﯿﺰ ﮐﺎﻣﻼً ﻣﻌﻠﻮم و ﻣﮑﺸﻮف ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬وﻟﯽ ھﻨﻮز اﯾﺸﺎن ھﻢ زﻣﺎن را‬ ‫ﻣﺴﺎﻋﺪ ﻧﻤﯽ دﯾﺪﻧﺪ وﺷﺮاﯾﻂ را ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﻧﻤﯽ ﺷﻤﺮدﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﮫ ﮐﺸﻒ آن ﺑﮫ ﭘﺮدازﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺳﮫ ﻧﮑﺘﮫ ﻣﮭﻢ دراﯾﻦ ﺑﯿﺎن اﯾﺸﺎن اﺳﺖ ﮐﮫ در ﮔﻔﺘﺎر ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻧﯿﺴﺖ و ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﮫ‬ ‫دﻗﯿﻖ اﺳﺖ و دﻻﻟﺖ ﺑﺮ آن دارد ﮐﮫ ﺷﻮﻗﯽ اﻓﻨﺪی آﯾﻨﺪه را ﺑﻮﺿﻮح ﻣﯽ ﺑﯿﻨﺪ‪ .‬ﯾﮑﯽ‬ ‫آﻧﮑﮫ "ﺣﮑﻤﺖ آن در آﯾﻨﺪه ﮐﺎﻣﻼً ﻣﮑﺸﻮف ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ و ﻣﻮرد ﺗﻘﺪﯾﺮ ﻗﺮار‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ ".‬ﭘﺲ ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان از ﻧﻈﺮ ﻣﺮدﻣﺎن ﺟﮭﺎن ﺑﺎ اﮐﺮاه و‬ ‫اﻧﺘﻘﺎد ھﻤﺮاه ﻧﺨﻮاھﺪ ﺑﻮد ﺑﻠﮑﮫ ﻣﻮرد اﺳﺘﻘﺒﺎل و ﺗﻘﺪﯾﺮ ﻗﺮار ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬ﻧﮑﺘﮫ‬ ‫دﯾﮕﺮ واژه " ھﺪاﯾﺖ " اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﮑﺎر ﺑﺮده اﻧﺪ ﯾﻌﻨﯽ ﺳﯿﺮ ﺗﻤﺪن ﺑﺸﺮی در ﺟﮭﺖ‬ ‫ﺻﺤﯿﺢ و ﺳﺎﻟﻢ ھﺪاﯾﺖ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺧﻼﺻﮫ و ﺟﻮھﺮاﺳﺘﺪﻻل ﻣﺎ در ﻣﻮرد ﺑﯿﺎن‬ ‫‪158‬‬


‫ﺣﮑﻤﺖ آن ﺑﺮاﯾﻦ ﻣﻄﺐ دور ﻣﯽ زﻧﺪ ﮐﮫ ھﺪف آن ﺑﻮده ﮐﮫ ﺗﻤﺪن ﺑﺸﺮی از ﯾﮏ‬ ‫ﺳﻮروی ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﺎﻧﺪ و رﺷﺪی ﺳﺎﻟﻢ و ﻣﺘﻌﺎدل و ﻣﺘﻮازن داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﭘﺲ اﯾﻦ‬ ‫ھﺪاﯾﺖ از ﺟﺎﻧﺐ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ آن ھﺎدی اﻣﻢ ﻻزم ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻄﻠﺐ ﺳﻮم‬ ‫آﻧﮑﮫ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﺣﮑﻤﺖ آن ﺑﺘﺪرﯾﺞ در اﻧﻈﺎر ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن ﻣﻌﻠﻮم و ﻋﯿﺎن ﮔﺮدد‪".‬‬ ‫ﭘﺲ در آن ﺻﻮرت ﮐﺸﻒ اﯾﻦ ﺣﮑﻤﺖ ﯾﮑﺒﺎره و ﯾﮑﺸﺒﮫ ﺻﻮرت ﻧﺨﻮاھﺪ ﯾﺎﻓﺖ‬ ‫ﺑﻠﮑﮫ " ﺑﺘﺪرﯾﺞ" ﭘﺮده اﺑﮭﺎم ﺑﮫ ﮐﻨﺎر ﺧﻮاھﺪ رﻓﺖ و ﺣﮑﻤﺖ ﭘﻨﮭﺎن رﻓﺘﮫ رﻓﺘﮫ ﻋﯿﺎن‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬دﻟﯿﻞ ﺗﺪرﯾﺠﯽ ﺑﻮدن آن ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺪﯾﻦ ﻋﻠﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ ﺟﻠﻮه و ﻧﻤﻮد‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان ﺑﺘﺪرﯾﺞ آﺷﮑﺎر و ﻋﯿﺎن ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ و اﺳﺘﻌﺪاد آﻧﺎن در ﻃﻮل زﻣﺎن ﺑﯿﺸﺘﺮ و‬ ‫ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺧﻮاھﺪ درﺧﺸﯿﺪ و ﻗﮭﺮاً ﺑﺘﺪرﯾﺞ ﺑﺮ ﻣﺮدان ﺳﺒﻘﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ﭘﺲ در آن‬ ‫ﺻﻮرت ﺣﮑﻤﺖ ﭘﻨﮭﺎن رﻓﺘﮫ رﻓﺘﮫ ﻣﮑﺸﻮف وﻋﯿﺎن ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ وﺑﺘﺪرﯾﺞ اھﻞ ﺟﮭﺎن‬ ‫ﺣﮑﻤﺖ ﭘﻨﮭﺎن و ھﺪاﯾﺖ ﯾﺰدان را ﺑﺮای ﻟﺰوم ﺗﻌﺎدل ﺗﻤﺪن ﺧﻮاھﻨﺪ دﯾﺪ‪.‬‬ ‫ھﻢ اﮐﻨﻮن ﮐﮫ ﺣﺪود ﯾﮏ ﻗﺮن از زﻣﺎن ﺑﯿﺎن ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء و ﺑﯿﺶ از ﻧﯿﻢ ﻗﺮن از ﮔﻔﺘﺎر‬ ‫ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﮔﺬﺷﺘﮫ ھﻤﯿﻦ ﺑﺤﺚ و اﺳﺘﺪﻻﻟﯽ ﮐﮫ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ ﺑﺮای ﺑﺴﯿﺎری ھﻨﻮز زود‬ ‫اﺳﺖ و ﺣﺪ اﻗﻞ ﭘﻨﺠﺎه ﺳﺎل از ﺷﺮاﯾﻂ زﻣﺎن ﺣﺎﺿﺮ ﺟﻠﻮﺗﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ اﺣﺘﻤﺎﻻً‬ ‫ﺗﻌﺪادی ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ اﯾﻦ اﺳﺘﺪﻻل را راﺣﺖ ﺑﺎور دارﻧﺪ و ﺣﺘﯽ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ در آن‬ ‫ﺗﺮدﯾﺪ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ ﺑﮫ ﺗﺮدﯾﺪ آﻧﺎن اﯾﺮادی ﻧﯿﺴﺖ زﯾﺮا ھﻨﻮز ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن ﺑﺪان درﺟﮫ‬ ‫ﻧﺮﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺣﺘﯽ در ﺑﺴﯿﺎری از ﮐﺸﻮر ھﺎ زﻧﺎن از ﺣﻘﻮق اوﻟﯿﮫ ﺧﻮد ﻣﺤﺮوم‬ ‫ھﺴﺘﻨﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﮫ ﻣﺮدان ﻋﻘﺐ اﻓﺘﺎده ﺗﺮ و ﮐﻢ ﺳﻮاد ﺗﺮﻧﺪ و ﮐﻢ ھﻮش ﺗﺮ‬ ‫ﺑﻨﻈﺮ ﻣﯽ رﺳﻨﺪ‪ .‬زﯾﺮا ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ و ﻓﺮﺻﺖ آﻣﻮزش ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن و ﭘﺮورش‬ ‫اﺳﺘﻌﺪاد ﻣﮑﻨﻮن آن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮای آﻧﺎن ﻓﺮاھﻢ ﻧﺒﻮده اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺗﻨﮭﺎ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﺎﻧﻮان از ﻋﻀﻮﯾﺖ در آن ﻣﻌﺎف ﮔﺸﺘﮫ اﻧﺪ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل‬ ‫ﻋﻤﻮﻣﯽ اﺳﺖ‪ .‬ھﻤﺎن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ از ﭘﯿﺶ اﺷﺎره ﺷﺪ ﺗﻌﺪاد اﻋﻀﺎی ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ‬ ‫در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ‪ 9‬ﻧﻔﺮ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻣﺠﻠﻞ و ﺑﺎﺷﮑﻮھﯽ ﮐﮫ ﺑﻌﻨﻮان ﻣﻘﺮ ﺑﯿﺖ‬ ‫اﻟﻌﺪل ﺳﺎﺧﺘﮫ ﺷﺪه ﺣﺪ اﮐﺜﺮ ﻧﻮزده اﻃﺎق ﮐﺎر ﺑﺮای ﻧﻮزده ﻋﻀﻮ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪ ل اﻋﻈﻢ‬ ‫ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﺷﺪه ﮐﮫ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ در آﯾﻨﺪه ﺗﻌﺪاد اﻋﻀﺎی ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﺑﮫ آن ﺣﺪ ﺑﺮﺳﺪ‪.‬‬ ‫ﺗﺎ آﻧﺠﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﻣﯽ ﺗﻮان آﯾﻨﺪه را ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﮐﺮد اﺣﺘﻤﺎﻻًاز آن ﻓﺮاﺗﺮ ﻧﺨﻮاھﺪ رﻓﺖ‪.‬‬ ‫اﯾﻦ ﺑﻨﺎ ﭼﻨﺎن ﻣﺘﯿﻦ ﺳﺎﺧﺘﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ اﺣﺘﻤﺎﻻً ﺑﯿﺶ ازھﺰار ﺳﺎل دوام و ﻗﻮام‬ ‫ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ‪ .‬ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺗﻨﮭﺎ ﻧﮭﺎدی اﺳﺖ ﮐﮫ ھﺮﮔﺰ ﻣﺤﻞ اﺳﺘﻘﺮارش‬ ‫ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﺨﻮاھﺪ ﮐﺮد و در اراﺿﯽ ﻣﻘﺪﺳﮫ ﺑﺮای ھﻤﯿﺸﮫ اﺳﺘﻘﺮارﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ و‬ ‫ﻃﺒﻖ ﻧﻘﺸﮫ ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ ﺟﺰو ﺣﻠﻘﮫ ھﺎ ی اﺻﻠﯽ ﻣﺮﮐﺰ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ ﯾﺎد آوری ﮔﺮدد ﮐﮫ ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺑﮫ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﻠﯽ و‬ ‫ﮔﺎه ﻣﺤﻠﯽ و ﺣﺘﯽ اﻓﺮاد ﺑﮭﺎﺋﯽ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﻧﻘﺶ رھﺒﺮی‪ ،‬راھﻨﻤﺎﺋﯽ و ﺣﻔﻆ‬ ‫اﺗﺤﺎد و ھﻤﺒﺴﺘﮕﯽ ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﮭﺎﺋﯽ را در ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن ﺑﺮ ﻋﮭﺪه دارد وﻟﯽ وﻗﺘﯽ ﮐﮫ‬ ‫‪159‬‬


‫ﻧﻈﻢ اداری ﺑﺼﻮرت ﯾﮏ ﻧﻈﺎم ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺗﺒﻠﻮر ﯾﺎﺑﺪ و ﻗﺎﺑﻠﯿﺎت ﻣﮑﻨﻮن در اﯾﻦ‬ ‫ﺻﻨﻊ ﺧﺪاﺋﯽ ﺷﮑﻮﻓﺎ ﺷﻮد‪ ،‬در آن ﺻﻮرت ﻗﮭﺮاً زﻣﯿﻨﮫ ﮐﺎر ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﺗﺎ‬ ‫ﺣﺪودی ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد‪ .‬ﭼﮫ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ وﺿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﻣﻠﯽ ﺑﮫ ﻣﺠﺎﻟﺲ ﻣﻠﯽ ﻣﺨﺘﻠﻒ‬ ‫واﮔﺬار ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ‪ ،‬وﺿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺟﺎری ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﻧﯿﺰ ﺗﻮﺳﻂ ﭘﺎرﻟﻤﺎن ﺟﮭﺎﻧﯽ‬ ‫ﮐﮫ اﻋﻀﺎی آن ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮔﺎن ﻣﻨﺘﺨﺐ از ﺳﺮاﺳﺮ دﻧﯿﺎﺳﺖ ﺻﻮرت ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬ ‫ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻣﺤﻮر وﺣﺪت ﺟﮭﺎﻧﯽ و ﺣﺎرس و ھﺎدی اﻣﻢ ﺑﺮای ﺣﻔﻆ و‬ ‫ﺑﺎروری اﺻﻮل ﮐﻠﯽ و ﻧﺎﻇﺮ ﺑﺮ ﺗﺒﻠﻮر ﻧﻈﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ و آﻣﻮزه ھﺎی ﺑﻨﯿﺎدی در‬ ‫زﻣﯿﻨﮫ ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ‪ ،‬وﺣﺪت ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬اﺗﺤﺎد ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ واﺻﻮل ﻣﻌﻨﻮی اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﻗﻮاﻧﯿﻨﯽ ﮐﮫ وﺿﻊ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ در زﻣﯿﻨﮫ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﻨﯿﺎدی ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ‬ ‫ﺑﮫ اﻗﺘﻀﺎی زﻣﺎن وﺿﻊ ﻣﯿﮑﻨﺪ و ﻧﺎﺳﺦ آن ﻧﯿﺰ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ ﭼﻮن ﻗﻠﺐ ﻋﺎﻟﻢ از ﻋﺸﻖ ﺧﺪا و ﻣﺤﺒﺖ اﺑﻨﺎء ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‬ ‫ﻣﯽ ﻃﭙﺪ و ھﯿﭻ اﻣﺘﯿﺎز ﺧﺎﺻﯽ ﺑﺮای ﻗﻮﻣﯽ‪ ،‬ﻣﻠﺘﯽ‪ ،‬ﻋﻘﯿﺪه ای‪ ،‬ﻧﮋادی و ﺟﻨﺴﯽ ﻗﺎﺋﻞ‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ھﻤﮫ ﻣﺮدﻣﺎن ﺟﮭﺎن را ﺑﺪون اﺳﺘﺜﻨﺎ ﺑﻨﺪﮔﺎن ﯾﮏ ﺧﺪا ﻣﯽ داﻧﺪ و اﺣﺴﺎﺳﺎت‬ ‫ﻧﻮع دوﺳﺘﯽ را ﻣﯽ ﭘﺮورد‪ .‬ھﻨﻮز زود اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﺎ ﺑﺘﻮاﻧﯿﻢ ﺷﮑﻮھﻤﻨﺪی و ﺗﺒﻠﻮر‬ ‫ﻗﻮای ﺑﺎاﻟﻘﻮه اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﺟﮭﺎﻧﯽ را ﺑﺨﻮﺑﯽ درک ﮐﻨﯿﻢ و ﺳﺎﺧﺘﺎر زﯾﺒﺎی آن را‬ ‫ﺑﺪرﺳﺘﯽ ﺗﺼﻮﯾﺮ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‪ .‬ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﺗﻤﺪن آﯾﻨﺪه ﻋﺎﻟﻢ را ﮐﮫ ﺑﺮای ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ‬ ‫ﺑﺎر در ﺗﺎرﯾﺦ ﺗﻤﺪن ھﺎی دﻧﯿﺎ ﻣﺪﻧﯿﺘﯽ ﺟﮭﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﻧﮫ ﻣﻨﻄﻘﮫ ای‪ ،‬از ﯾﮏ ﺳﻮروی‬ ‫ﺣﺮاﺳﺖ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ ﻟﺐ ﺑﺤﺚ و اﺳﺘﺪﻻل ﻣﺎ در آن ﺧﻼﺻﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد و در اﯾﻦ‬ ‫زﻣﯿﻨﮫ ﺑﮫ ﺗﻔﺼﯿﻞ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺳﺨﻦ ﺧﻮاھﯿﻢ ﮔﻔﺖ‪.‬‬ ‫ﺑﯿﺶ از ﯾﮏ ﻗﺮن و ﻧﯿﻢ ﻣﯽ ﮔﺬرد ﮐﮫ آﺋﯿﻦ ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زن و ﻣﺮد را‬ ‫اﻋﻼن ﮐﺮده اﺳﺖ واززﻣﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎ ﺻﺪاﺋﯽ رﺳﺎ ﻣﻨﺎدی ﺗﺴﺎوی‬ ‫ﺣﻘﻮق رﺟﺎل و ﻧﺴﺎء ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﯿﺶ از ﺻﺪ ﺳﺎل ﮔﺬﺷﺘﮫ و ﺗﻐﯿﯿﺮات زﯾﺎدی در دﻧﯿﺎ ﭘﺪﯾﺪ‬ ‫آﻣﺪه اﺳﺖ‪ .‬در ﻧﻈﺮ ﮔﯿﺮﯾﺪ ﮐﮫ در آن ﺟﻮّ ﺧﻔﻘﺎن اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﻣﺬھﺒﯽ ﻣﺨﺎﻟﻔﺎن‬ ‫ﺑﯽ ﺑﯿﻨﺶ زﻣﺎن‪ ،‬آن دروﻏﮕﻮﯾﺎن ﺑﯽ وﺟﺪان ﺑﺮای ﺑﯽ اﻋﺘﺒﺎر ﮐﺮدن ﺑﺮاﺑﺮی ﻣﺮدان‬ ‫و زﻧﺎن ﮐﮫ ازﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﻣﻨﺠﯽ ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﮫ اﻓﺘﺮاﺋﺎﺗﯽ ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ و ﺟﮫ ﺗﮭﻤﺖ ھﺎﺋﯽ‬ ‫ﭘﺮاﮐﻨﺪﻧﺪ‪ .‬ﭼﻮن ﻣﯽ دﯾﺪﻧﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﺪون ﺣﺠﺎب ﺑﺎ ﻣﺮدان در ﻣﺠﺎﻟﺲ ﺑﺎ ھﻢ‬ ‫ﻣﯽ ﻧﺸﯿﻨﻨﺪ و در ﻣﺤﺎﻓﻞ اداری ﺑﺮای ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی ﻣﺸﺎوره و ﻣﺬاﮐﺮه ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‬ ‫وھﯿﭻ اﻣﺘﯿﺎزی در ﺑﯿﻦ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬در ﺑﯿﻦ ﻣﺮدم ﺑﯽ ﻣﻨﻄﻖ و ﻣﺘﻌﺼﺐ ﮐﮫ از دﯾﻦ‬ ‫وﻣﺬھﺐ ﺟﺰ ﺿﺪﯾﺖ و ﻧﻔﺮت ﭼﯿﺰ دﯾﮕﺮی ﻧﯿﺎﻣﻮﺧﺘﮫ ﺑﻮدﻧﺪ ﺷﺎﯾﻊ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن‬ ‫ﻣﺠﺎﻟﺲ ﺷﺐ ﻧﺸﯿﻨﯽ و ﭼﺮاغ ﺧﺎﻣﻮش ﮐﻨﯽ دارﻧﺪ و ھﻢ آﻏﻮﺷﯽ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﺗﺼﻮر‬ ‫ﺑﻔﺮﻣﺎﺋﯿﺪ در زﻣﺎن ﺑﮭﺎء اﷲ وﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺎﯾﺪ ﺧﺎﻧﮫ ﻧﺸﯿﻦ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﭘﺮده ﻧﺸﯿﻦ‬ ‫ﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬در ﮐﻔﻦ ﺳﯿﺎه ﺣﺠﺎب ﻣﺴﺘﻮر ﺷﻮﻧﺪ و ﭼﮭﺮه آﻧﺎن دﯾﺪه ﻧﺸﻮد و ﺻﺪای آﻧﺎن‬ ‫ﺷﻨﯿﺪه ﻧﮕﺮدد‪ ،‬ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬاران آﺋﯿﻦ ﻧﻮﯾﻦ زﻧﺎن را ﺑﺮاﺑﺮﺑﺎ ﻣﺮدان ﺷﻤﺮدﻧﺪ و ﺑﺎ‬ ‫اﺷﺎراﺗﯽ آﻧﺎن را ﺑﺮ ﺗﺮداﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ ﺻﺮاﺣﺖ ﻣﯿﮕﻔﺖ ﮐﮫ در آﯾﻨﺪه ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫‪160‬‬


‫ﭘﯿﺸﺮو و ﭘﯿﺸﺘﺎزﮔﺮدﻧﺪ و در ﭘﯿﺸﺎﭘﯿﺶ ﺗﻤﺪن ﻋﻠﻤﺪار ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎ آﻧﮑﮫ ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء آﯾﻨﺪه دﻧﯿﺎ را ﺑﻮﺿﻮح ﻣﯽ دﯾﺪ‪ ،‬ﺻﻼح ﻧﻤﯽ داﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺑﺮای دﯾﮕﺮان‬ ‫ﺗﺼﻮﯾﺮﮐﺎﻣﻞ آن را ﻋﯿﺎن ﻧﻤﺎﯾﺪ ﭼﮫ ﻣﯽ داﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﻏﻮﻏﺎﺋﯽ ﺑﺮ ﻣﯽ اﻧﮕﯿﺨﺖ و‬ ‫ﺣﻤﻠﮫ ﺑﮫ آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﭘﺮﭼﻤﺪار دﻧﯿﺎی آﺗﯽ ﺑﻮد را ﺷﺪﯾﺪ ﺗﺮ ﻣﯽ ﮐﺮد و ﺟﺎﻣﻌﮫ‬ ‫ﻧﻮزاد ﺑﮭﺎﺋﯽ را ﺑﯿﺶ از ﭘﯿﺶ در ﻣﺨﺎﻃﺮه ﻣﯽ اﻓﮑﻨﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ‬ ‫اﺷﺎراﺗﯽ در ﻣﻮرد ﭘﯿﺸﺘﺎزی و ﺳﺒﻘﺖ ﮔﯿﺮی زﻧﺎن اﮐﺘﻔﺎ ﻣﯽ ﻧﻤﻮد و ﺑﺎ وﺟﻮد وﻗﻮف‬ ‫ﮐﺎﻣﻞ از ﺣﮑﻤﺖ ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان در ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﮐﮫ ﺑﻌﻠﺖ ﮐﮭﺘﺮی‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان ﻧﺒﻮده ھﻤﻮاره ﺳﮑﻮت ﻣﯽ ﮐﺮد و ﺳﺌﻮال ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن را اﻃﻤﯿﻨﺎن ﻣﯽ داد ﮐﮫ در‬ ‫آﯾﻨﺪه ﺣﮑﻤﺖ اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﺑﮫ وﺿﻮح ﺑﺮای ھﻤﮕﺎن ﻣﺎﻧﻨﺪ آﻓﺘﺎب وﺳﻂ روز روﺷﻦ‬ ‫و ﻋﯿﺎن ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ﭼﮫ ﻣﯽ داﻧﺴﺖ ﮐﮫ در آﯾﻨﺪه ﭘﯿﺸﺮوی زﻧﺎن و اﮐﺜﺮﯾﺖ ﯾﺎﻓﺘﻦ‬ ‫آﻧﺎن در ﺷﻮراھﺎی ﻣﺤﻠﯽ و ﻣﺠﺎﻟﺲ ﻣﻠﯽ وﻧﮭﺎدھﺎی ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﺑﺤﺪی ﺧﻮاھﺪ رﺳﯿﺪ‬ ‫ﮐﮫ ﺣﮑﻤﺖ ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان ﻓﻘﻂ در ﯾﮏ ﻧﮭﺎد ﺟﮭﺎﻧﯽ را ﮐﮫ ﺑﺮای ﺣﻔﻆ ﺗﻌﺎدل‬ ‫ﺗﻤﺪن آﺗﯽ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﻮﺿﻮح ﺧﻮاھﻨﺪ دﯾﺪ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﺑﯿﻨﺸﯽ ورای ﺗﺎرﯾﺦ داﺷﺖ ﮐﮫ زﻧﺎن در ﺟﻤﯿﻊ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی ﺑﺸﺮ‬ ‫ﭘﯿﺶ ﺗﺮ ﺧﻮاھﻨﺪ اﻓﺘﺎد و ﻣﺮدان را ﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﺧﻮاھﻨﺪ ﮔﺬاﺷﺖ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﮐﻔﮫ‬ ‫ﺗﺮازوی ﺗﻤﺪن ﺑﮫ ﺳﻮی دﯾﮕﺮ ﺧﻮاھﺪ رﻓﺖ‪ .‬ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺧﺼ ﻮﺻﯿﺎت ﺑﺎﻧﻮان در‬ ‫رأﻓﺖ‪ ،‬ﺷﻔﻘﺖ‪ ،‬ﻣﺤﺒﺖ وﻣﻼﯾﻤﺖ ﺑﺮ ﺧﺼﺎﺋﺺ ﺧﺸﻮﻧﺖ و ﺳﻠﻄﮫ ﻃﻠﺒﯽ و ﻏﻠﺒﮫ‬ ‫ﺟﻮﺋﯽ ﮐﮫ ﺑﺮﺧﯽ از ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺮدان اﺳﺖ رﺟﺤﺎن ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ وﻟﯽ ﻧﺎﮔﻔﺘﮫ‬ ‫ﭘﯿﺪا اﺳﺖ ﮐﮫ اﮔﺮ ﺗﻤﺪن ﺑﺸﺮ ﮐﺎﻣﻼً ﺑﮫ ﯾﮑﺴﻮ رود ﺗﻌﺎدل ﺧﻮدرا از دﺳﺖ ﻣﯿﺪھﺪ و‬ ‫از ﺳﻼﻣﺖ آن ﮐﺎﺳﺘﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬در ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺑﻌﻠﺖ ﯾﮏ ﺳﻮروی وﻏﻠﺒﮫ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت‬ ‫ﻣﺮدان ﻣﻮﺟﺐ ﺗﺎرﯾﺦ ﺷﺶ ھﺰار ﺳﺎﻟﮫ ﺟﻨﮓ و ﮐﺸﺘﺎر و ﺑﺮادرﮐﺸﯽ و ﻟﺸﮑﺮ‬ ‫ﮐﺸﯽ ﮔﺮدﯾﺪ و ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﺸﺮی ﺿﺮر ﻓﺮاوان دﯾﺪ‪ .‬ھﻤﺎن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﺑﯿﺎن ﺷﺪ ھﺮ ﭼﻨﺪ‬ ‫ﻏﻠﺒﮫ ﺧﺼﺎﺋﺺ ﻣﺤﺒﺖ و ﺷﻔﻘﺖ و ﻧﮕﮭﺪاری و ﭘﺎﺳﺪاری ﺑﺎﻧﻮان ﺑﮭﺘﺮ از ﺻﻼﺑﺖ و‬ ‫ﺧﺸﻮﻧﺖ ﻣﺮدان اﺳﺖ وﻟﯽ اﮔﺮرﻗﺖ اﺣﺴﺎﺳﺎت و ﻟﻄﺎﻓﺖ ﻋﻮاﻃﻒ زﻧﺎن ﻏﻠﺒﮫ ﺗﺎم‬ ‫ﯾﺎﺑﺪ‪ ،‬ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺟﺎﯾﮕﺰﯾﻨﯽ آن ﺑﮭﺘﺮ از ﺧﺸﻮﻧﺖ اﺳﺖ‪ ،‬ھﺮ ﻧﻮع ﯾﮏ ﺳﻮ روی‬ ‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﻧﻘﺼﯽ ﺑﮫ ھﻤﺮاه ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ‪ .‬ھﻢ ﭼﻨﺎﻧﮑﮫ ﻣﺮد و زن ﻣﮑﻤﻞ‬ ‫ﯾﮑﺪﯾﮕﺮﻧﺪ اﮔﺮ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت آﻧﺎن ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ھﻤﺴﺎز و ھﻤﺂھﻨﮓ ﮔﺮدد ﺗﻤﺪﻧﯽ ﭘﺮ‬ ‫ﺑﺎرﺗﺮ ﺑﺎ رﺷﺪی ﺳﺎﻟﻢ ﺗﺮ ﭘﺪﯾﺪارﮔﺮدد‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﮫ ﻧﯿﮑﯽ آﮔﺎه ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ ﺗﺤﻮﻟﯽ ﮐﮫ در ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺸﺮی ﭘﺪﯾﺪار‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ در ﺟﻠﻮه و ﻧﻤﻮد ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺴﻮان ﻧﻤﻮدار ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ و آﻧﺎن را ﭘﯿﺸﺘﺎز‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد‪ .‬از ﻃﺮﻓﯽ دﯾﮕﺮ ﻧﻤﯽ ﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ ﻣﺎﻧﻌﯽ در راه ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ اﺳﺘﻌﺪاد زﻧﺎن‬ ‫و ﻋﻤﻠﮑﺮد آﻧﺎن در ﺟﻮاﻣﻊ ﺟﮭﺎن ﭘﺪﯾﺪ آﯾﺪ ﭼﮫ ﺧﻮد اﯾﻦ راه را ﮔﺸﻮده ﺑﻮدﻧﺪ و‬ ‫ﭘﯿﺸﺮوی ﺑﺎﻧﻮان را ﻧﻮﯾﺪ داده ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﺻﻼح را در آن دﯾﺪﻧﺪ ﮐﮫ اﻋﻀﺎی‬ ‫ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ از ﻣﺮدان ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺎ ﺗﻤﺪن ﺑﺸﺮی از ﯾﮏ ﺳﻮ روی ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﺎﻧﺪ‪.‬‬ ‫‪161‬‬


‫ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻧﯿﮑﻮی ﺑﺎﻧﻮان اﮔﺮ ﺑﺎ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺮدان ھﻤﻌﻨﺎن ﮔﺮدد ﻧﺘﺎﺋﺞ‬ ‫ﺑﮭﺘﺮی ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ﻧﮫ ﺻﻼﺑﺖ ﻣﺮدان ﻏﻠﺒﮫ ﯾﺎﺑﺪ وﻧﮫ رﻗﺖ‬ ‫اﺣﺴﺎﺳﺎت زﻧﺎن دﻧﯿﺎرا ﺑﮫ ﺳﻮی دﯾﮕﺮ ﮐﺸﺪ‪ .‬و ﭼﻮن ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻧﻘﺶ‬ ‫راھﻨﻤﺎﺋﯽ را ﺑﺮای ﺣﻔﻆ اﺻﻮل ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ وﺣﺪت ﺟﮭﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ‪ ،‬اﺋﺘﻼف‬ ‫ﻓﺮھﻨﮓ ھﺎ و ھﻤﺂھﻨﮕﯽ ﻣﻠﺖ ھﺎرا ﺑﺮ ﻋﮭﺪه دارد ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﻧﻘﺸﯽ ﺳﻮد ﻣﻨﺪ در‬ ‫ﺣﻔﻆ ﺗﻌﺎدل ﮐﻠﯽ اﯾﻔﺎ ﮐﻨﺪ‪.‬‬ ‫ھﻢ اﮐﻨﻮن ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻧﻈﺮاﺗﯽ ﮐﮫ در ﻣﻮرد زﻧﺎن اﺑﺮاز ﻣﯽ دارد و آﺛﺎر‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ را در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ ھﯿﭻ ﻓﺮدی از ﻣﺪاﻓﻌﺎن ﺣﻘﻮق زن ﻧﻤﯿﺘﻮاﻧﺪ‬ ‫ﺑﯿﺸﺘﺮ و ﺑﮭﺘﺮاز آن ﺗﺼﻮر ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ اﯾﺮان از ھﺮ ﺳﻮ‬ ‫در ﺗﻨﮕﻨﺎ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﮫ و از ﺣﻘﻮق ﺣﻘﮫ ﻣﺪﻧﯽ ﺧﻮد ﻣﺤﺮوم اﺳﺖ وﻟﯽ ﺑﺎ اﯾﻦ وﺟﻮد‬ ‫ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ از ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ در اﯾﺮان ﺧﻮاﺳﺘﮫ اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺎ ﻣﺪاﻓﻌﺎن ﺣﻘﻮق‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان و ﻓﻌﺎﻻن اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﮫ ﻧﮭﺎﯾﺖ ھﻤﮑﺎری وھﻤﻔﮑﺮی وھﻤﺮاھﯽ را‬ ‫ﺑﻨﻤﺎﯾﻨﺪ و آﻧﺎن را در اﯾﻦ راﺳﺘﺎ ﯾﺎر و ﻣﺪد ﮐﺎر ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن اﯾﺮان ازﻋﻠﻤﺪاران‬ ‫ﺗﺴﺎوی ﺣﻘﻮق ﻣﺮد و زن و رﻓﻊ ﮐﻠﯿﮫ ﺗﺒﻌﯿﻀﺎت ﻋﻠﯿﮫ ﺑﺎﻧﻮان ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ و در اﯾﻦ‬ ‫ﻣﯿﺪان ﺗﺎ ﭘﺎی ﺟﺎن ﻣﯽ ﮐﻮﺷﻨﺪ و ﻣﯽ ﺧﺮوﺷﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﮫ ﺗﮑﺮاردراﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺑﺪﯾﻦ ﻧﮑﺘﮫ اﺷﺎرت رﻓﺖ ﮐﮫ در آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ از ﺣﺪ ﺑﺮاﺑﺮی‬ ‫زﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﺮدان ﻓﺮاﺗﺮ ﻣﯽ رود و دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه را دﻧﯿﺎی ﻏﻠﺒﮫ و ﻧﻔﻮذ ﺳﺠﺎﯾﺎ و ﻧﻮاﯾﺎی‬ ‫زن ﻣﯽ داﻧﺪ‪ .‬ﻣﻄﻠﺒﯽ را ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﺑﯿﺎن ﻓﺮﻣ���ده ﺑﺎﯾﺪ‬ ‫ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﮫ وژرف ﺑﯿﻨﯽ ﻗﺮارﮔﯿﺮد ﮐﮫ ﻧﻤﺎﯾﯽ از ﺗﻤﺪن آﯾﻨﺪه را ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دھﺪ‪.‬‬ ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻋﻠﺖ ﺗﻔﻮق ﻣﺮد ﺑﺮ زن در ﮔﺬﺷﺘﮫ را روﺷﻦ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و درﻋﯿﻦ ﺣﺎل‬ ‫ﺗﻔﻮق ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت زن ﺑﺮﻣﺮد در آﯾﻨﺪه را ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪" :‬دراﯾﺎم ﮔﺬﺷﺘﮫ‬ ‫ﻋﺎﻟﻢ اﺳﯿﺮ ﺳﻄﻮت و ﻣﺤﮑﻮم ﻗﺪرت ﺑﻮده وﻣﺮدان ﺑﻌﻠﺖ زورﻣﻨﺪی ﺑﺪﻧﯽ و ﺳﻠﻄﮫ‬ ‫ﺟﻮﯾﯽ روﺣﯽ ﺑﺮ زﻧﺎن ﺗﺴﻠﻂ ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ‪ .‬اﻣﺎ اﮐﻨﻮن اﯾﻦ ﻣﯿﺰان ﺑﮭﻢ ﺧﻮرده ودر ﺣﺎل‬ ‫ﺗﻐﯿﯿﺮ اﺳﺖ وﻋﻨﻒ و ﻗﻮه اﺟﺒﺎر رو ﺑﮫ اﺿﻤﺤﻼل اﺳﺖ و ھﺸﯿﺎری و ﻓﺮاﺳﺖ‬ ‫ﻓﻄﺮی و ﺻﻔﺎت روﺣﺎﻧﯽ ﻣﺤﺒﺖ و ﺧﺪﻣﺖ ﮐﮫ درزﻧﺎن ﻗﻮی ﺗﺮ اﺳﺖ رو ﺑﮫ ﻋﻠﻮ و‬ ‫ﺗﻔﻮق اﺳﺖ‪.‬ازاﯾﻨﺮو ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ ﻋﺼﺮی ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺗﺤﺖ ﻏﻠﺒﮫ و ﻧﻔﻮذ ﺳﺠﺎﯾﺎ‬ ‫و ﻧﻮاﯾﺎی زﻧﺎن اﺳﺖ و ﮐﻤﺘﺮ ﺻﻼﺑﺖ و ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺮدان‪ .‬واﮔﺮ ﺑﺨﻮاھﯿﻢ‬ ‫دﻗﯿﻘﺘﺮ و ﺻﺤﯿﺢ ﺗﺮ ﺑﮕﻮﯾﯿﻢ ﻋﺼﺮی ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ در آن ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت دو ﻋﻨﺼﺮ‬ ‫ﻣﺮد و زن دراﯾﻦ ﺗﻤﺪن ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﺗﻌﺎدل و ﺗﻮازن ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺧﻮاھﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪" .‬‬ ‫)ﺑﺎﻧﻮان‪ ،‬ص‪(14‬‬ ‫اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻧﮑﺎت ﺑﺴﯿﺎر ﻣﮭﻤﯽ را در ﺑﺮ دارد و ﺳﻌﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ آﻧﮭﺎرا‬ ‫ﻣﻮرد ﺗﺎًﻣﻞ ﻗﺮار دھﯿﻢ‪ .‬ﻧﺨﺴﺖ آﻧﮑﮫ ﻋﻠﻞ ﻏﻠﺒﮫ ﻣﺮدان ﺑﺮ زﻧﺎن را زورﻣﻨﺪی و‬ ‫ﺳﻠﻄﮫ ﺟﻮﯾﯽ ﻣﺮد ﻣﯽ داﻧﺪ ﮐﮫ از ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻓﻄﺮی و ﻏﺮﯾﺰی ﻣﺮدان اﺳﺖ‪ .‬و‬ ‫در ﺿﻤﻦ ﭼﮫ ﺟﻮ رواﻧﯽ و ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﻈﺎم اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻣﻮﺟﺐ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﮫ در ﮔﺬﺷﺘﮫ‬ ‫‪162‬‬


‫زﻣﯿﻨﮫ را ﺑﺮای ﻏﻠﺒﮫ ﮔﺮی ﺑﻌﻠﺖ زورﻣﻨﺪی ﻓﺮاھﻢ آورد‪" :‬دراﯾﺎم ﮔﺬﺷﺘﮫ ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫اﺳﯿﺮ ﺳﻄﻮت و ﻣﺤﮑﻮم ﻗﺪرت ﺑﻮده و ﻣﺮدان ﺑﻌﻠﺖ زورﻣﻨﺪی ﺑﺪﻧﯽ و ﺳﻠﻄﮫ‬ ‫ﺟﻮﯾﯽ روﺣﯽ ﺑﺮ زﻧﺎن ﺗﺴﻠﻂ ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ‪ ".‬و در دﻧﺒﺎﻟﮫ ﻣﻄﻠﺐ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ‪" :‬اﻣﺎ اﮐﻨﻮن‬ ‫اﯾﻦ ﻣﯿﺰان ﺑﮭﻢ ﺧﻮرده ودر ﺣﺎل ﺗﻐﯿﯿﺮ اﺳﺖ و ﻋﻨﻒ و ﻗﻮه اﺟﺒﺎر رو ﺑﮫ‬ ‫اﺿﻤﺤﻼل اﺳﺖ‪ ".‬ﭼﻮن در ﮔﺬﺷﺘﮫ زور ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻣﯽ ﮐﺮد و ﻣﺮدان از ﻧﻈﺮ‬ ‫ﺟﺴﻤﯽ زورﻣﻨﺪ ﺗﺮ و از ﻧﻈﺮ روﺣﯽ ﺳﻠﻄﮫ ﺟﻮﺗﺮ ﺑﻮدﻧﺪ ازاﯾﻨﺮو ھﻤﮫ ﭼﯿﺰ را در‬ ‫ﻗﺒﻀﮫ ﻗﺪرت ﺧﻮد ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ و ﺣﺎﮐﻢ ﺑﻼ ﻣﺎﻧﻊ ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺮدان ارزش ھﺎ‬ ‫را ﻣﺸﺨﺺ ﮐﺮد و اﺟﺘﻤﺎع را ﺷﮑﻞ داد‪ .‬ﻣﻨﺘﮭﯽ در ھﺰاره ای ﮐﮫ در ﺣﺎل ورود‬ ‫ﺑﺪان ھﺴﺘﯿﻢ دﯾﮕﺮ زورﻣﻨﺪی زوری ﻧﺪارد ﺑﻠﮑﮫ ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء‬ ‫"ھﺸﯿﺎری و ﻓﺮاﺳﺖ ﻓﻄﺮی و ﺻﻔﺎت روﺣﺎﻧﯽ ﻣﺤﺒﺖ و ﺧﺪﻣﺖ ﮐﮫ در زﻧﺎن ﻗﻮی‬ ‫ﺗﺮاﺳﺖ رو ﺑﮫ ﻋﻠﻮ و ﺗﻔﻮق اﺳﺖ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ ﻋﺼﺮی ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ‬ ‫ﺗﺤﺖ ﻏﻠﺒﮫ و ﻧﻔﻮذ ﺳﺠﺎﯾﺎ و ﻧﻮاﯾﺎی زﻧﺎن اﺳﺖ و ﮐﻤﺘﺮ ﺻﻼﺑﺖ و ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت‬ ‫ﻣﺮدان‪ ".‬ازاﯾﻦ ﮔﻔﺘﺎر ﻣﯽ ﺗﻮان اﯾﻦ ﮔﻮﻧﮫ ﺑﺮداﺷﺖ ﮐﺮد ﮐﮫ ھﻤﺎﻧﻄﻮرﯾﮑﮫ در ﮔﺬﺷﺘﮫ‬ ‫در دﻧﯿﺎی زور و ﻗﺪرت ﻣﺮدان ﺳﻠﻄﮫ ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ و ﺣﮑﻤﺮان ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬در آﯾﻨﺪه در دﻧﯿﺎی‬ ‫ﻓﮭﻢ و دراﯾﺖ و ﻣﺤﺒﺖ و ﺧﺪﻣﺖ زﻧﺎن ﭘﯿﺸﺮو و ﭘﯿﺸﻮا ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﭼﻮن در ﮔﺬﺷﺘﮫ‬ ‫ﺟﻮ ّرواﻧﯽ و ﺳﺎﺧﺘﺎر اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻃﻮری ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﮫ ﻣﺮدان ﻣﯿﺪان ﻣﯽ داد وﻟﯽ ﺟﻮّ‬ ‫رواﻧﯽ و ﻣﺤﯿﻂ اﻧﺴﺎﻧﯽ دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه ﺑﮫ ﮔﻮﻧﮫ ای اﺳﺖ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺟﻮﻻن ﺧﻮاھﻨﺪ‬ ‫ﻧﻤﻮد‪.‬‬ ‫از ﺟﻤﻠﮫ ھﺎی اوﻟﯿﮫ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﺗﻮان اﯾﻦ ﻃﻮر اﺳﺘﻨﺒﺎط ﮐﺮد‬ ‫ﮐﮫ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت زﻧﺎن ﻏﻠﺒﮫ ﺗﺎم ﯾﺎﺑﺪ و دﻧﯿﺎ ﯾﮑﺴﺮه در ﺟﮭﺖ اﺣﺴﺎﺳﺎت رﻗﯿﻖ و‬ ‫ﻋﻮاﻃﻒ ﻟﻄﯿﻒ زﻧﺎن ﭘﯿﺶ رود و ﻧﻈﺎﻣﺎت ﺟﮭﺎن " ﺗﺤﺖ ﻏﻠﺒﮫ و ﻧﻔﻮذ ﺳﺠﺎﯾﺎ و‬ ‫ﻧﻮاﯾﺎی زﻧﺎن" ﺷﮑﻞ ﮔﯿﺮد و اداره ﺷﻮد‪ .‬وﻟﯽ در دﻧﺒﺎﻟﮫ آن‪ ،‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﻄﻠﺒﯽ را‬ ‫ﺑﯿﺎن ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ در ﺧﻮر ﺗﻮﺟﮫ و ﺗﻔﮑﺮاﺳﺖ ﮐﮫ ﺗﻤﺪن آﯾﻨﺪه از ﯾﮑﺴﻮ روی ﺣﻔﻆ‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ و ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮔﺬﺷﺘﮫ ﮐﮫ دﻧﯿﺎ ﺗﺤﺖ ﻧﻔﻮذ و ﻏﻠﺒﮫ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﺻﻼﺑﺖ و‬ ‫ﺧﺸﻮﻧﺖ ﻣﺮدان در آﻣﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ در ﮔﺮداب ﺧﻮن و ﻗﺴﺎوت و ﺧﺸﻮﻧﺖ و‬ ‫درﮔﯿﺮی وآدم ﮐﺸﯽ و ﻓﻼﮐﺖ ﮔﺮﻓﺘﺎر ﮔﺮدﯾﺪ‪ ،‬ﭘﯿﺶ ﻧﺨﻮاھﺪ آﻣﺪ و اﮔﺮ در آﯾﻨﺪه‬ ‫رﻗﺖ اﺣﺴﺎﺳﺎت زﻧﺎن ﺑﺎ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺮدان ﻋﺠﯿﻦ ﮔﺮدد ﺗﻤﺪﻧﯽ ﻣﺘﻌﺎدل و ﭘﺮﺑﺎر‬ ‫ﭘﺪﯾﺪ آﯾﺪ‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﮫ ﻧﯿﮑﯽ آﮔﺎه اﺳﺖ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﻧﻈﺎﻣﯽ را ﺑﺮای آﯾﻨﺪه‬ ‫دﻧﯿﺎ ﻃﺮاﺣﯽ ﮐﺮده ﮐﮫ ﺑﺎ وﺟﻮد "ﻧﻔﻮذ ﺳﺠﺎﯾﺎ و ﻧﻮاﯾﺎی زﻧﺎن" و ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻧﯿﮑﻮی آن‬ ‫در ﺑﮭﺒﻮد وﺿﻊ ﺟﮭﺎن‪ ،‬ﺗﻤﺪن آﯾﻨﺪه ﺗﻌﺎدل ﺧﻮد را ﺣﻔﻆ ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد‪ ،‬از اﯾﻨﺮوﺳﺖ‬ ‫ﮐﮫ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ " :‬واﮔﺮ ﺑﺨﻮاھﯿﻢ دﻗﯿﻖ ﺗﺮ و ﺻﺤﯿﺢ ﺗﺮﺑﮕﻮﯾﯿﻢ ﻋﺼﺮی ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﺑﻮد ﮐﮫ در آن ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت دو ﻋﻨﺼﺮ ﻣﺮد و زن دراﯾﻦ ﺗﻤﺪن ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﺗﻌﺎدل و‬ ‫ﺗﻮازن ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺧﻮاھﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪ ".‬در ﺑﺤﺚ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺮدان و زﻧﺎن‪ ،‬ھﻤﺎﻧﻄﻮرﯾﮑﮫ‬ ‫ﻣﻼﺣﻈﮫ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﺋﯿﺪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﻮﺿﻮح ﻣﯽ ﺑﯿﻨﻨﺪ ﮐﮫ " ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫ﻋﺼﺮی ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺗﺤﺖ ﻏﻠﺒﮫ و ﻧﻔﻮذ ﺳﺠﺎﯾﺎ و ﻧﻮاﯾﺎی زﻧﺎن اﺳﺖ و ﮐﻤﺘﺮ‬ ‫‪163‬‬


‫ﺻﻼﺑﺖ و ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺮدان‪ ".‬و ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎورﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﯿﻦ " ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت دو‬ ‫ﻋﻨﺼﺮ ﻣﺮد و زن" " ﺗﻮازن" اﯾﺠﺎد ﮔﺮدد‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﻨﻔﺴﮫ ﻟﺰوم اﯾﺠﺎد‬ ‫"ﺗﻌﺎدل" "در اﯾﻦ ﺗﻤﺪن" را ﻣﻄﺮح ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﻣﻨﺘﮭﯽ آن را روﺷﻦ ﻧﻤﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ‬ ‫اﮔﺮ دﻧﯿﺎ " ﺗﺤﺖ ﻏﻠﺒﮫ و ﻧﻔﻮذ ﺳﺠﺎﯾﺎ و ﻧﻮاﯾﺎی زﻧﺎن اﺳﺖ" اﯾﻦ "ﺗﻌﺎدل" "در اﯾﻦ‬ ‫ﺗﻤﺪن" ﭼﮕﻮﻧﮫ ﺻﻮرت ﻣﯽ ﭘﺬﯾﺮد و از ﯾﮑﺴﻮروی ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﯽ ﻣﺎﻧﺪ؟ وﻟﯽ ﺗﺤﻘﻖ‬ ‫"ﺗﻮازن" ﺑﯿﻦ " ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت دو ﻋﻨﺼﺮ ﻣﺮد و زن" را ﺣﺘﻤﯽ ﻣﯽ ﺷﻤﺎرﻧﺪ و‬ ‫اﯾﺠﺎد "ﺗﻌﺎدل" "در اﯾﻦ ﺗﻤﺪن" را ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﻟﺰوم "ﺗﻌﺎدل" "در اﯾﻦ‬ ‫ﺗﻤﺪن" را وﻗﺘﯽ ﻣﻄﺮح ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ در ﻣﻮرد ﻏﻠﺒﮫ و ﻧﻔﻮذ زﻧﺎن در دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه‬ ‫ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ " :‬ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ ﻋﺼﺮی ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮدﮐﮫ ﺗﺤﺖ ﻏﻠﺒﮫ و ﻧﻔﻮذ ﺳﺠﺎﯾﺎ‬ ‫و ﻧﻮاﯾﺎی زﻧﺎن اﺳﺖ‪ ".‬ﺑﻨﻈﺮ ﻣﯽ رﺳﺪ ﺑﺮای اﯾﺠﺎد "ﺗﻌﺎدل" "در اﯾﻦ ﺗﻤﺪن"‬ ‫ھﯿﭻ راه دﯾﮕﺮی وﺟﻮد ﻧﺪارد ﺟﺰء آﻧﮑﮫ اﻋﻀﺎی ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ از ﻣﺮدان‬ ‫ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬ ‫در ﮔﺬﺷﺘﮫ ﻗﺪرت ﻣﯿﺰان ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ و ﺣﺎﮐﻤﯿﺖ ﺑﻮده اﺳﺖ و اﯾﻦ ﺿﺮب اﻟﻤﺜﻞ اﻟﺤﻖ‬ ‫ﻟﻤﻦ ﻏﻠﺐ‪ ،‬ھﺮﮐﮫ ﻏﻠﺒﮫ ﯾﺎﯾﺪ ﺣﻖ ﺑﺎ او اﺳﺖ‪ ،‬ﮔﻮاه اﯾﻦ واﻗﻌﯿﺖ اﺳﺖ‪ .‬ﺗﺎرﯾﺦ ﮔﺬﺷﺘﮫ‬ ‫ﺑﻮﺿﻮح ﺑﯿﺎﻧﮕﺮاﯾﻦ واﻗﻌﯿﺖ ﺗﻠﺦ اﺳﺖ ﮐﮫ ھﺮ ﺷﺨﺼﯽ‪ ،‬ﮔﺮوھﯽ‪ ،‬ﻗﻮﻣﯽ‪ ،‬ﻗﺒﯿﻠﮫ ای و‬ ‫ﻣﻠﺘﯽ ﻗﺪرت را در دﺳﺖ ﮔﺮﻓﺖ ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ او ﻣﺴﺠﻞ ﺑﻮد و ﺧﻮدرا ﻣﺤﻖ و ﻣﺨﺘﺎر‬ ‫ﻣﯽ ﺷﻤﺮد ﮐﮫ ﺑﺮای ﮐﺸﻮر ﮔﺸﺎﺋﯽ و ﮐﺴﺐ ﻏﻨﺎﺋﻢ ﻣﺎدی ھﺮ ﮐﮫ را ﺑﺮ ﺳﺮراه ﺧﻮد‬ ‫ﯾﺎﺑﺪ و ﺿﻌﯿﻒ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﮫ ﻧﺎﺑﻮدی ﮐﺸﺪ و دﻣﺎر از روزﮔﺎر آﻧﺎن ﺑﺮ آورد‪ .‬ﭘﺲ ھﻤﮫ‬ ‫درﭘﯽ ﮐﺴﺐ ﻗﺪرت ﺑﻮدﻧﺪ ﺗﺎ ﻣﮭﻢ ﺷﻤﺮده ﺷﻮﻧﺪ و ﺣﺘﯽ ﮐﺎرھﺎی ﻧﺎﺣﻖ آﻧﺎن ﺣﻖ‬ ‫ﺷﻤﺮده ﺷﻮد‪ .‬و اﯾﻦ ﻏﻠﺒﮫ ﮔﺮی ﻣﺮد ﻣﻮﺟﺐ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﮫ زن ھﺮ ﭼﻨﺪ ﻣﺎدر ﯾﺎ ﺧﻮاھﺮ‬ ‫ﯾﺎ دﺧﺘﺮﯾﺎ زن او ﺑﻮد وﻟﯽ ﺑﮭﯿﭻ ﺷﻤﺮده ﺷﻮد‪ .‬ﭘﺲ ﻣﺮد ﯾﮑﮫ ﺗﺎز ﻣﯿﺪان ﮔﺮدﯾﺪ و‬ ‫ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت او ﺗﺎرﯾﺦ اﺳﻒ اﻧﮕﯿﺰ آﻓﺮﯾﺪ‪ .‬ﯾﻌﻨﯽ ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﮫ ﻣﻌﻨﺎی ﻟﺸﮑﺮ ﮐﺸﯽ‪ ،‬آدم‬ ‫ﮐﺸﯽ و ﻏﺎرت و ﭼﭙﺎول‪ ،‬ﻣﺪار اﻓﺘﺨﺎر ﮔﺮدﯾﺪ و ﻣﯿﺰان ﺑﺮﺗﺮی ھﺮ ﻗﻮﻣﯽ وﻣﻠﺘﯽ‬ ‫داﺷﺘﻦ ﻗﺪرت ﺷﺪ‪ .‬ارزش ھﺎ و ﻣﻌﯿﺎرھﺎ و ﺳﻨﺠﺶ ھﺎ ﺑﺮ ھﻤﯿﻦ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺮدان‬ ‫ﺑﻨﺎﺷﺪ و ﺑﺮ ھﻤﮫ ﺗﺤﻤﯿﻞ ﮔﺮدﯾﺪ‪.‬‬ ‫اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﮐﮫ زورﻣﻨﺪی ﮐﮫ ﻣﯿﺰان ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ و ﺣﮑﻮﻣﺖ ﮔﺬﺷﺘﮫ‬ ‫ﺑﻮد در ﺣﺎل ﺗﻐﯿﯿﺮاﺳﺖ و ﻋﻨﻒ و ﻗﻮه اﺟﺒﺎررو ﺑﮫ اﺿﻤﺤﻼل ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻐﯿﯿﺮی‬ ‫ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ در ﻓﺮھﻨﮓ ﻣﺮد ﺳﺎﻻری را ﻧﻮﯾﺪ ﻣﯽ دھﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺤﺚ در ﻣﻮرد ﺑﺮاﺑﺮی‬ ‫زﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺻﺮﻓﺎً آن ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺮدان اﺣﺮاز ﻣﻘﺎﻣﺎت‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ازاﻣﮑﺎﻧﺎت ﻣﺴﺎوی ﺑﺮای ﺗﺤﺼﯿﻞ و ﮐﺴﺐ داﻧﺶ ﺑﺮﺧﻮردار‬ ‫ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ازاﯾﻦ ﻓﺮاﺗﺮ ﻣﯽ رود وﻋﻼوه ﺑﺮ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﺑﺮای ﺑﺮاﺑﺮی ﻣﺮد و‬ ‫زن‪ ،‬ﻃﻠﻮع ﻓﺮھﻨﮕﯽ ﺟﺪﯾﺪ را ﻧﻮﯾﺪ ﻣﯽ دھﺪ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت زﻧﺎن‬ ‫ﺗﻌﺪﯾﻠﯽ در ﻓﺮھﻨﮓ ﻣﺮد ﺳﺎﻻری اﯾﺠﺎد ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد و ﻓﺮھﻨﮓ ﻧﻮی ﭘﺪﯾﺪ ﺧﻮاھﺪ آﻣﺪ‬ ‫و دﻧﯿﺎرا از ﭼﻨﮕﺎل ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ ﻗﺪرت ﺑﯿﺮون ﺧﻮاھﺪ ﮐﺸﯿﺪ‪ .‬ﻧﺎﮔﻔﺘﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ اﯾﻦ ﺗﻐﯿﯿﺮ‬ ‫‪164‬‬


‫و ﺗﺒﺪﯾﻞ ﯾﮏ ﺷﺒﮫ ﺻﻮرت ﻧﺨﻮاھﺪ ﮔﺮﻓﺖ ﭼﮫ ﻣﮑﺎﻧﯿﺴﻢ ذھﻨﯽ و ﺳﺎﺧﺘﺎر اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‬ ‫ﮐﮫ ﻃﯽ ھﺰاران ﺳﺎل ﺷﮑﻞ ﮔﺮﻓﺘﮫ و رﯾﺸﮫ دواﻧﺪه و ارزش ھﺎ را ﺳﺎﺧﺘﮫ ﺑﺎﯾﺪ‬ ‫ﺑﺘﺪرﯾﺞ ﺗﺒﺪﯾﻞ ﮔﺮدد ﺗﺎ ﻣﮑﺎﻧﯿﺴﻢ ذھﻨﯽ و ﺳﺎﺧﺘﺎر اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬ﻧﮫ ﯾﮏ‬ ‫دھﮫ ﺑﻠﮑﮫ ﺑﯿﺶ از ﯾﮏ ﺳﺪه وﻗﺖ ﻻزم دارد ﺗﺎ ﻓﺮھﻨﮓ ﻣﺮد ﺳﺎﻻری ﺑﺎ ﺧﺼﯿﺼﮫ‬ ‫ﺳﻠﻄﮫ ﺧﻮاھﯽ ﺟﺎی ﺧﻮد را ﺑﮫ ﻓﺮھﻨﮓ ﺟﺪﯾﺪی دھﺪ ﮐﮫ ﻣﺘﺄﺛﺮ از ﺧﺼﺎﺋﻞ زﻧﺎن‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﺎ ﺧﺼﯿﺼﮫ ھﻤﮑﺎری و ھﻤﯿﺎری ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﮐﻠﻤﺎﺗﯽ ﭼﻮن ﻗﺪرت‪،‬‬ ‫ﺣﺎﮐﻤﯿﺖ‪ ،‬ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ زورﻣﻨﺪی‪ ،‬ﻓﺘﺢ و ﺟﮭﺎن ﮔﺸﺎﯾﯽ رﻓﺘﮫ رﻓﺘﮫ ﻣﻔﺎھﯿﻢ ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺧﻮدرا‬ ‫از دﺳﺖ ﺧﻮاھﺪ داد و ازارزش ﻣﻨﺪی ﻓﺮوﺧﻮاھﺪ اﻓﺘﺎد‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺑﺮ ﯾﮏ ﻧﮑﺘﮫ‬ ‫ﺑﺴﯿﺎر ﻣﮭﻢ و اﺳﺎﺳﯽ اﺷﺎره ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ ﻧﻔﺲ ﻣﻔﮭﻮم ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﺎﻟﮑﻞ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﮐﺮد‪.‬‬ ‫ﻧﮑﺘﮫ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﮭﻤﯽ ﮐﮫ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ھﻨﻮز ﻧﻤﯽ ﺗﻮان آﻧﮕﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﺷﺎﯾﺪ اھﻤﯿﺖ و‬ ‫ارزش آن را درک ﮐﺮد آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ"ﺻﻔﺎت روﺣﺎﻧﯽ‬ ‫ﻣﺤﺒﺖ و ﺧﺪﻣﺖ ﮐﮫ درزﻧﺎن ﻗﻮی ﺗﺮ اﺳﺖ رو ﺑﮫ ﻋﻠﻮ و ﺗﻔﻮق اﺳﺖ‪ ".‬در دﻧﺒﺎﻟﮫ‬ ‫اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﮐﮫ در واﻗﻊ ﺑﺸﺎرت ﻋﻈﯿﻢ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ازاﯾﻨﺮو ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫ﻋﺼﺮی ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮدﮐﮫ ﺗﺤﺖ ﻏﻠﺒﮫ و ﻧﻔﻮذ ﺳﺠﺎﯾﺎ و ﻧﻮاﯾﺎی زﻧﺎن اﺳﺖ و ﮐﻤﺘﺮ‬ ‫ﺻﻼﺑﺖ و ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺮدان‪ ".‬ﯾﻌﻨﯽ ﺧﺪﻣﺖ ﻣﯿﺰان ارزﺷﻤﻨﺪی اﺳﺖ ﻧﮫ ﻗﺪرت‪.‬‬ ‫ھﻢ اﮐﻨﻮن ﺑﺎرﻗﮫ ھﺎی اوﻟﯿﮫ اﯾﻦ ﺗﻐﯿﯿﺮ را ﻣﯽ ﺑﯿﻨﯿﻢ ﮐﮫ ﺧﺪﻣﺖ ﻣﯿﺰان اﻋﺘﺒﺎر و‬ ‫اﺣﺘﺮام اﺳﺖ‪ .‬اﺻﻄﻼﺣﺎﺗﯽ ﮐﮫ اﯾﻨﮏ در زﺑﺎن وارد ﺷﺪه ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺗﻔﺎوت دارد‪.‬‬ ‫ﮐﺎرھﺎ و ﺗﺨﺼﺺ ھﺎ ﻋﻨﻮان ﺧﺪﻣﺖ ﯾﺎﻓﺘﮫ اﺳﺖ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺧﺪﻣﺎت درﻣﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺧﺪﻣﺎت‬ ‫آﻣﻮزﺷﯽ‪ ،‬ﺧﺪﻣﺎت ﻓﺮھﻨﮕﯽ و ﻏﯿﺮه‪ .‬ﻋﻨﺎوﯾﻨﯽ ﻧﻈﯿﺮ ﺳﻠﻄﺎن اﻟﻌﻠﻤﺎء‪ ،‬رﺋﯿﺲ‬ ‫اﻟﺨﻄﺒﺎء‪ ،‬ﻋﻠﻢ اﻟﮭﺪی و ﻏﯿﺮه دﯾﮕﺮ ارزﺷﯽ ﻧﺪارد ﺑﻠﮑﮫ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺧﻮد ﭘﺴﻨﺪی‬ ‫ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬و ﺷﺨﺺ را در اﻧﻈﺎر ﺧﻔﯿﻒ و ﺧﻮار ﻣﯽ ﮔﺮداﻧﺪ‪ .‬در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﮫ روزی آﯾﺪ ﺗﺎج ﺳﻠﻄﻨﺖ ﺑﻤﺎﻧﺪ و ﮐﺴﯽ ﺣﺎﺿﺮ ﻧﺒﺎﺷﺪ‬ ‫ﮐﮫ ﭘﺎدﺷﺎه ﮔﺮدد و آن را ﯾﮑﯽ از ﺳﮫ ﻧﺸﺎﻧﮫ ﺑﻠﻮغ ﻋﺎﻟﻢ داﻧﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬ ‫" از ﺟﻤﻠﮫ ﻋﻼﻣﺖ ﺑﻠﻮغ دﻧﯿﺎ آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﻧﻔﺴﯽ ﺗﺤﻤﻞ اﻣﺮ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﻧﻨﻤﺎﯾﺪ ﺳﻠﻄﻨﺖ‬ ‫ﺑﻤﺎﻧﺪ و اﺣﺪی اﻗﺒﺎل ﻧﮑﻨﺪ ﮐﮫ وﺣﺪه ﺗﺤﻤﻞ آن ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬آن اﯾﺎم اﯾﺎم ﻇﮭﻮرﻋﻘﻞ اﺳﺖ‬ ‫ﻣﺎﺑﯿﻦ ﺑﺮﯾﮫ‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮫ اﻟﻮاح ﻣﺒﺎرﮐﮫ‪ ،‬ﻟﻮح ﺳﻠﻤﺎن‪ ،‬ص ‪ (125‬در ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺑﺮای‬ ‫رﺳﯿﺪن ﺑﮫ ﭘﺎدﺷﺎھﯽ ﺑﺴﯿﺎری را ﺑﮫ ﺟﻨﺎﯾﺖ واﻣﯽ داﺷﺖ‪ .‬در ﺗﺎرﯾﺦ دﯾﺪﯾﻢ ﮐﮫ ﺑﺮادر‬ ‫ﺑﺮادر را ﮐﺸﺖ ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺮ ﺗﺨﺖ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﺑﻨﺸﯿﻨﺪ‪ .‬وﻟﯽ وﻗﺘﯽ ﺑﺸﺮ ﺑﮫ ﺑﻠﻮغ ﻓﮑﺮی‬ ‫و روﺣﺎﻧﯽ رﺳﺪ از رﯾﺎﺳﺘﮕﺮی و ﺣﮑﻤﺮاﻧﯽ ﻟﺬﺗﯽ ﻧﺒﺮد و آن را ﻣﮭﻢ ﻧﺸﻤﺮد‪ .‬اﯾﻦ‬ ‫ﮔﻔﺘﮫ ﺑﮭﺎء اﷲ ﮔﻮﯾﺎی آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﭼﮫ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ در ﻣﮑﺎﻧﯿﺴﻢ ذھﻨﯽ ﺣﺎﺻﻞ‬ ‫ﻣﯽ ﺷﻮد و آدﻣﯿﺎن ﺑﮫ ﭼﮫ درﺟﮫ ای از ﺑﻠﻮغ ﻣﯽ رﺳﻨﺪ ﮐﮫ ﭘﺎدﺷﺎھﯽ را ﻗﺒﻮل‬ ‫ﻧﻤﯿﮑﻨﻨﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ اﺿﺎﻓﮫ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ در آن ﺟﻮّ روﺣﺎﻧﯽ و رﺷﺪ اﻧﺴﺎﻧﯽ‬ ‫اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﻣﺴﺌﻮﻟﯿﺖ ﺳﻨﮕﯿﻦ ﭘﺎدﺷﺎھﯽ را ﺑﭙﺬﯾﺮد‪ ،‬اﻧﮕﯿﺰه اش ﻓﻘﻂ آﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺷﺎﯾﺪ‬ ‫ﺑﺘﻮاﻧﺪ از ﻃﺮﯾﻖ اﯾﻦ ﭘﺴﺖ ﻣﮭﻢ ﺑﮫ ﻣﺮدم ﺧﺪﻣﺖ ﮐﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ در آﯾﻨﺪه ﭘﺎدﺷﺎھﯽ ﺑﺮای‬ ‫‪165‬‬


‫رﯾﺎﺳﺖ ﺧﻮاھﯽ و ﺣﮑﻮﻣﺘﮕﺮی و ﻣﺎل اﻧﺪوزی ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ ﺑﺮای ﺧﺪﻣﺖ ﺑﮫ اﺑﻨﺎء‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮی را در ﻣﮑﺎﻧﯿﺴﻢ ذھﻨﯽ و ﺳﺎﺧﺘﺎر‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ ﻧﻮﯾﺪ ﻣﯽ دھﺪ ﮐﮫ در ﺗﺎرﯾﺦ ﺷﺶ ھﺰارﺳﺎﻟﮫ ﺑﺸﺮ ﺳﺎﺑﻘﮫ ﻧﺪارد‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﮐﮫ زﻧﺠﯿﺮ ھﺰاران ﺳﺎﻟﮫ را از ﭘﺎی زﻧﺎن ﺑﺮداﺷﺘﮫ ﺑﻮدﻧﺪ ﺗﺎ در‬ ‫ﺟﻤﯿﻊ ﻣﯿﺎدﯾﻦ ﻋﻠﻢ و ھﻨﺮ و ﻓﻦ و داﻧﺶ و ﺳﯿﺎﺳﺖ وﺣﮑﻮﻣﺖ ﺟﻮﻻن ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و در‬ ‫ﻓﺮاﺧﻨﺎی آزادی ﭘﺮ و ﺑﺎل ﺑﮕﺸﺎﯾﻨﺪ و اﺳﺘﻌﺪاد آﻧﺎن ﻧﻤﻮد ﯾﺎﺑﺪ ﭘﺲ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ‬ ‫ﺑﺪون ﺣﮑﻤﺖ و دﻟﯿﻞ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ ﻓﻘﻂ در ﯾﮏ ﻧﮭﺎد ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﺗﻌﺪاد ﻣﻌﺪود ﻋﻀﻮ‬ ‫دارد زﻧﺎن را ﻣﻌﺎف دارد‪ .‬ﭼﮫ آن ﺣﻀﺮت ﮐﮫ ﺑﺮ ﻋﺎﻟﻢ ﻏﯿﺐ و ﺷﮭﻮد و‬ ‫اﺳﺮارﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد اﺣﺎﻃﮫ داﺷﺘﻨﺪ و ﻣﺴﻠﻤﺎً ﺧﯿﺮ ﺟﮭﺎﻧﯿﺎن و ﺳﻼﻣﺖ ﺗﻤﺪن را در اﯾﻦ‬ ‫ﻣﯽ دﯾﺪﻧﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ ﻧﯿﮏ ﻣﯽ داﻧﺴﺖ ﮐﮫ ﺑﺎﻧﻮان ﺳﮭﻤﯽ ﻋﻈﯿﻢ در ﺳﺎﺧﺘﺎر‬ ‫ﺟﺪﯾﺪ ﻧﻈﺎم دﻧﯿﺎ اﯾﻔﺎ ﺧﻮاھﻨﺪ ﮐﺮد‪ .‬زن ﮐﮫ ﺑﻄﻮرﻏﺮﯾﺰی ﻣﺎدر و اوﻻد ﭘﺮور اﺳﺖ‬ ‫ﻣﺤﯿﻄﯽ آرام ﻣﯽ ﺧﻮاھﺪ وﺟﻮی ﭘﺮﻣﮭﺮ و ﻣﺤﺒﺖ ﻣﯽ ﻃﻠﺒﺪ و از آﺷﻔﺘﮕﯽ دردرون‬ ‫ﺧﺎﻧﻮاده ﭘﺮھﯿﺰﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو وﻗﺘﯽ زن ﺑﺮ ﺳﺮ ﮐﺎر آﯾﺪ و در ﺻﺤﻨﮫ‬ ‫ﺳﯿﺎﺳﺘﻤﺪاری و ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی ﺻﺎﺣﺐ اﺧﺘﯿﺎر ﺷﻮد وﻋﻠﻤﺪار ﮔﺮدد ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺟﻮّ‬ ‫رواﻧﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮی ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬دﯾﮕﺮ ﺟﻨﮕﺠﻮﯾﯽ ﻧﺸﺎﻧﮫ دﻟﯿﺮی ﻧﺒﺎﺷﺪ و آدم‬ ‫ﮐﺸﯽ ﻣﺪار اﻓﺘﺨﺎر و ﭘﯿﺮوزﻣﻨﺪی ﺷﻤﺮده ﻧﮕﺮدد‪ .‬ﻋﺠﺒﺎ ھﯿﭻ ﺣﯿﻮان درﻧﺪه ھﻢ‬ ‫ﺟﻨﺲ ﺧﻮدرا ﻧﻤﯽ درد وﻟﯽ اﯾﻦ ﻣﻮﺟﻮدات دوﭘﺎی ﻧﺮﯾﻨﮫ ھﻤﺠﻨﺲ ﺧﻮد را ﭘﺎره ﭘﺎره‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ! ! ﺑﺎ ورود ﺑﺎﻧﻮان در ﺻﺤﻨﮫ ﺳﯿﺎﺳﺖ و ﮐﺸﻮرداری ﺗﺤﻮﻟﯽ ﺷﮕﺮف ﺣﺎﺻﻞ‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ و ارزش ھﺎی زاﺋﯿﺪه ﻣﺮد ﺳﺎﻻری از ارزش ﺧﻮاھﺪ اﻓﺘﺎد‪ .‬ﺧﺼﺎﺋﺺ‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان از ﺣﺲ اوﻻد ﭘﺮوری‪ ،‬ﺣﻔﻆ ﻓﺮزﻧﺪان آدﻣﯽ‪ ،‬ﻣﺮاﻗﺒﺖ داﺋﻤﯽ‪ ،‬ﺷﻔﻘﺖ و‬ ‫رأﻓﺖ ﻣﺎدری‪ ،‬ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺧﺪﻣﺖ ﮐﮫ از ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت زﻧﺎن اﺳﺖ ﻣﺪار اﻓﺘﺨﺎر‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ و ﻧﺘﺎﯾﺠﯽ ﭘﺮ ﺑﺎر ﺑﺮای ﺧﯿﺮﯾﺖ وﻋﻠﻮﯾﺖ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی ﺑﺒﺎر ﺧﻮاھﺪ‬ ‫آورد‪ .‬ھﻤﺎﻧﮕﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎرھﺎ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﮐﺮده ﮐﮫ ﺑﺎ ﺑﺮ ﻗﺮاری ﺑﺮاﺑﺮی ﻣﺮد و‬ ‫زن"ﺗﺮﻗﯿﺎت ﺣﻘﯿﻘﯽ ﺑﺮای ﻧﻮع ﺑﺸﺮ" ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽ ﮔﺮدد و ﯾﮑﯽ ازاﯾﻦ" ﺗﺮﻗﯿﺎت‬ ‫ﺣﻘﯿﻘﯽ" آن اﺳﺖ ﮐﮫ دﯾﮕﺮ ﺟﻨﮓ ﻧﻨﮓ ﮔﺮدد‪.‬‬ ‫ﻧﮑﺘﮫ ای ﮐﮫ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد و از ﺳﻮء ﺗﻔﺎھﻢ ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی ﻧﻤﺎﯾﺪ آﻧﺴﺖ‬ ‫ﮐﮫ ﻣﺎ ﺑﺎرھﺎ ﺑﺮ ﺳﺒﻘﺖ ﮔﯿﺮی زﻧﺎن اﺷﺎره ﮐﺮده اﯾﻢ و ﺑﮫ ﭘﯿﺸﺮوی و ﺑﮫ ﭘﯿﺸﺘﺎزی و‬ ‫ﻧﮭﺎﯾﺔ ﺑﮫ ﺳﺮوری آﻧﺎن اﺳﺘﺪﻻل ﻧﻤﻮده اﯾﻢ‪ .‬ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﺮﺧﯽ ﺑﮕﻮﯾﻨﺪ ﮐﮫ در‬ ‫ﺑﺴﯿﺎری از ﻧﻘﺎط ﺟﮭﺎن زﻧﺎن ﻋﻘﺐ اﻓﺘﺎده ﺗﺮھﺴﺘﻨﺪ و ﺑﮫ ﻧﻈﺮ ﻧﻤﯽ رﺳﺪ ﮐﮫ ﺑﺎھﻮش‬ ‫ﺗﺮ و ﺑﺎ ﻓﺮاﺳﺖ ﺗﺮﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ درﻧﻈﺮ داﺷﺖ ﮐﮫ اﯾﻦ ﺟﻨﺒﺶ و ﺟﻮﺷﺶ درﻋﺎﻟﻢ‬ ‫ﻧﺴﻮان ﺑﻌﺪ از رﺳﺘﺎﺧﯿﺰ ﺑﺎﺑﯽ و ﻃﻠﻮع ﻋﺼﺮ ﺑﮭﺎﺋﯽ ‪ ،‬ﺑﺮ اﺛﺮ دو ﻇﮭﻮر ﻣﺘﻌﺎﻗﺐ‬ ‫ﻣﺒﺸﺮ و ﻣﺆﺳﺲ آﺋﯿﻦ ﻧﻮﯾﻦ ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺣﺎﻻت و روﺣﯿﺎت ﭼﻨﺪﯾﻦ ھﺰار‬ ‫ﺳﺎﻟﮫ ﯾﮏ ﺷﺒﮫ ﺻﻮرت ﻧﺨﻮاھﺪ ﭘﺬﯾﺮﻓﺖ زﯾﺮا اﺳﺘﻌﺪاد زﻧﺎن ﺑﺘﺪرﯾﺞ ﺷﮑﻮﻓﺎ ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﺷﺪ‪ .‬ﻧﮫ ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﺑﻠﮑﮫ ﭼﻨﺪﯾﻦ وﭼﻨﺪ دھﮫ ﻻزم اﺳﺖ ﺗﺎ اﯾﻦ اﺳﺘﻌﺪاد ﻣﺪﻓﻮن درزﯾﺮ‬ ‫‪166‬‬


‫ﺧﺮوارھﺎ از ﺗﻌﺼﺒﺎت دﯾﺮﯾﻨﮫ و ﺳﻨﺖ ھﺎی ﭘﻮﺳﯿﺪه ﺑﯿﺮون آﯾﺪ و راه ﮐﻤﺎل را‬ ‫ﺑﭙﯿﻤﺎﯾﺪ‪ .‬در آن ﻣﻮﻗﻊ ﻣﻌﻠﻮم ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﮫ زن ﭼﮫ اﺳﺘﻌﺪاد و ﻗﺎﺑﻠﯿﺘﯽ ازﺧﻮد‬ ‫ﻧﺸﺎن ﺧﻮاھﺪ داد ﮐﮫ ھﺮﮔﺰ ﺗﺼﻮر ﭼﻨﯿﻦ ﺷﮑﻮﻓﺎﯾﯽ ﻧﻤﯽ رﻓﺖ‪ .‬ھﻢ اﮐﻨﻮن زﻧﺎن در‬ ‫ﮐﺸﻮرھﺎی ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﮫ ﺑﺎ ﻣﻘﺎﯾﺴﮫ ﺑﮫ ﺻﺪ و ﭘﻨﺠﺎه ﺳﺎل ﭘﯿﺶ ﭼﮫ اﺳﺘﻌﺪاد و ﻗﺎﺑﻠﯿﺘﯽ از‬ ‫ﺧﻮد ﺑﺮوز داده اﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺎﯾﺪ در ﻧﻈﺮ داﺷﺖ ﮐﮫ زﻧﺎن ﻣﺮاﺣﻠﯽ ﭘﯿﻤﻮده اﻧﺪ وﻟﯽ ھﻨﻮز ﺑﮫ ﻧﻘﻄﮫ ﮐﻤﺎل ﻧﮭﺎﯾﯽ‬ ‫ﻧﺮﺳﯿﺪه اﻧﺪ ‪ .‬ﻗﺪم ﺑﮫ ﻗﺪم ‪ ،‬ﻣﺮﺣﻠﮫ ﺑﮫ ﻣﺮﺣﻠﮫ زﻧﺎن ﺑﮫ ﺳﻮی ﻗﻠﮫ ﮐﻤﺎل ﭘﯿﺶ ﺧﻮاھﻨﺪ‬ ‫رﻓﺖ‪ .‬در ھﻤﯿﻦ اﯾﺮاﻧﯽ ﮐﮫ ﺑﺮای زﻧﺎن ﺟﻮّ ﺧﻔﻘﺎن ﺑﻮﺟﻮد آورده اﻧﺪ ﯾﮏ ﺷﯿﺮ زن‬ ‫اﯾﺮاﻧﯽ‪ ،‬ﺷﯿﺮﯾﻦ ﻋﺒﺎدی‪ ،‬ﺟﺎﯾﺰه ﺻﻠﺢ ﻧﻮﺑﻞ را ﺑﺮد‪ .‬در ﯾﮏ ﺳﯿﺴﺘﻢ واﭘﺲ ﮔﺮاﯾﯽ‬ ‫دراﯾﺮان دﺧﺘﺮان و زﻧﺎن داﻧﺸﺠﻮ ‪ 65‬درﺻﺪ و ﭘﺴﺮان ‪ 35‬درﺻﺪ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﮕﻤﺎن‬ ‫ﺑﺘﺪرﯾﺞ ﻧﺴﺒﺖ ﺗﺤﺼﯿﻞ ﮐﺮدﮔﺎن دﺧﺘﺮان از اﯾﻦ ﻧﯿﺰ ﻓﺰوﻧﺘﺮ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ .‬و ﺑﮭﻤﯿﻦ‬ ‫دﻟﯿﻞ ﻣﺘﻮﻟﯿﺎن ﻧﻈﺎم واﭘﺴﮕﺮا در اﯾﺮان در ﻓﮑﺮ ﭼﺎره ﺟﻮﯾﯽ اﻓﺘﺎده اﻧﺪ ودر ﻧﻈﺮ‬ ‫دارﻧﺪ در ﭘﺬﯾﺮش داﻧﺸﮕﺎه ھﺎ در ﺻﺪ ﺗﻌﺪاد ﭘﺴﺮان و دﺧﺘﺮان را ﺗﻌﯿﯿﻦ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ‬ ‫ﻣﻨﻈﻮر ﮐﮫ از ﺗﻌﺪاد داﻧﺸﺠﻮﯾﺎن دﺧﺘﺮ ﮐﻢ ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﺮ ﺗﻌﺪاد درﺻﺪ ﭘﺴﺮان ﺑﯿﺎﻓﺰاﯾﻨﺪ‪.‬‬ ‫و ﺑﺎ اﯾﻦ ﻣﻘﺮرات ﮐﺬاﯾﯽ ازﭘﯿﺸﺮوی زﻧﺎن ﺟﻠﻮ ﮔﯿﺮی ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﻏﺎﻓﻞ از آﻧﮑﮫ اﯾﻦ ﯾﮏ‬ ‫روﻧﺪ ﺑﻨﯿﺎﻧﯽ‪ ،‬ﯾﮏ ﺳﯿﺮ ﺗﺎرﯾﺨﯽ و ﺧﻮاﺳﺖ اﻟﮭﯽ اﺳﺖ و آﻧﺎن ﮐﺎری ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ‬ ‫ﺑﮑﻨﻨﺪ ﺟﺰ آﻧﮑﮫ ﺑﺮ زﺣﻤﺖ دﯾﮕﺮان ﺑﯿﻔﺰاﯾﻨﺪ وﻋﺮض ﺧﻮﯾﺶ ﺑﺒﺮﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺪﯾﻦ رواﻟﯽ ﮐﮫ دﻧﯿﺎ ﭘﯿﺶ ﻣﯽ رود زﻧﺎن در اﮐﺜﺮ ﻧﮭﺎد ھﺎ اﮐﺜﺮﯾﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪.‬‬ ‫اﮔﺮ در ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ زﻧﺎن ﻣﻌﺎف ﻧﺸﺪه ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﺑﮫ اﺣﺘﻤﺎل ﺑﻞ ﺑﮫ‬ ‫ﯾﻘﯿﻦ زﻧﺎن در آن ھﻢ اﮐﺜﺮﯾﺖ ﻣﯽ ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ و ﭼﮫ ﺑﺴﺎ ﮐﮫ ھﻤﮫ اﻋﻀﺎء از ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫ﻣﯿﺸﺪﻧﺪ‪ .‬از اﯾﻨﺮو ﺑﮭﺎء اﷲ ﺗﻨﮭﺎ اﯾﻦ ﻧﮭﺎد را ﻣﺨﺼﻮص ﻣﺮدان ﻗﺮار داد ﺗﺎ ﺗﻌﺎدل‬ ‫ﺗﻤﺪن ﺣﻔﻆ ﺷﻮد ﯾﻌﻨﯽ دﻧﯿﺎ ﻧﮫ در ﭘﻨﺠﮫ ﺻﻼﺑﺖ ﻣﺮدان ﮔﺮﻓﺘﺎر ﮔﺮدد و ﻧﮫ ﺗﺤﺖ‬ ‫ﺗﺄﺛﯿﺮ ﮐﻠﯽ رﻗﺖ ﻗﻠﺐ ﺑﺎﻧﻮان ﻗﺮارﮔﯿﺮد‪ .‬ﺗﻌﺎدل ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺮدان و زﻧﺎن ﺑﺎﻋﺚ‬ ‫ﺳﻼﻣﺖ ﺗﻤﺪن و ﺗﻌﺎدل آن ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬در ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﮫ ﺷﺨﺼﯽ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﺑﺎ ﻋﻨﻮان‬ ‫"زﻧﺎن" ﺑﮫ زﺑﺎن اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ دارم ﮐﮫ در ﺳﺎل ‪1987‬ﻣﯿﻼدی در ﻟﻨﺪن و ﻧﯿﻮﯾﻮرک‬ ‫ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪه و ﺷﺎﻣﻞ ‪ 1155‬ﺻﻔﺤﮫ و ﺣﺪود ‪ 69‬ﻣﻘﺎﻟﮫ اﺳﺖ ﮐﮫ ‪ 69‬ﻧﻔﺮ از‬ ‫ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ ﺗﺮﯾﻦ وﻣﻮﻓﻖ ﺗﺮﯾﻦ زﻧﺎن دراروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ و اﺳﺘﺮاﻟﯿﺎ و ﺑﺮﺧﯽ ﮐﺸﻮر‬ ‫ھﺎی آﺳﯿﺎ آن را ﻧﻮﺷﺘﮫ اﻧﺪ‪ .‬ﻣﻘﺎﻟﮫ ﻧﻮﯾﺴﺎن از ﺑﺎﻧﻮان ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ و ﺧﺠﺴﺘﮫ‪ ،‬ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه‪،‬‬ ‫ھﻨﺮ ﭘﯿﺸﮫ‪ ،‬ﺧﻮاﻧﻨﺪه‪ ،‬ﺷﺎﻋﺮه‪ ،‬ﻓﯿﻠﻢ ﺳﺎز‪ ،‬ﺣﻘﻮق دان‪ ،‬ﻓﻠﺴﻔﮫ دان‪ ،‬ﺗﺎرﯾﺦ دان‪ ،‬اﻗﺘﺼﺎد‬ ‫دان‪ ،‬ﻧﺎﺷﺮ‪ ،‬ﺳﺮدﺑﯿﺮﻣﺠﻠﮫ‪ ،‬ﻣﺪل‪ ،‬ﺻﺎﺣﺐ ﺷﺮﮐﺖ‪ ،‬رواﻧﺸﻨﺎس‪ ،‬اﺳﺘﺎد داﻧﺸﮕﺎه‪،‬‬ ‫ﺻﺎﺣﺐ و ﻣﺪﯾﺮ ﺷﺮﮐﺖ و ﺑﺴﯿﺎری از ﺑﺮﻧﺪﮔﺎن ﺟﻮاﯾﺰ ﻣﺘﻌﺪد در زﻣﯿﻨﮫ ھﺎی‬ ‫ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻮده اﻧﺪ ﮐﮫ ﻧﻤﯽ ﺗﻮان ھﻤﮫ ﺗﺨﺼﺺ ھﺎ و ﻣﻮﻓﻘﯿﺖ ھﺎﯾﯽ را ﮐﮫ آﻧﺎن‬ ‫داﺷﺘﮫ اﻧﺪ را ذﮐﺮ ﮐﺮد‪ .‬ھﻤﮫ در ﯾﮏ ﭼﯿﺰ ﻣﺸﺘﺮک ﺑﻮده اﻧﺪ و آن ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و‬ ‫ﭘﯿﺸﺮوی ﺑﺎﻧﻮان اﺳﺖ و ﺑﺮﺧﯽ از ﻧﻮﯾﺴﻨﺪﮔﺎن ﻧﯿﺰ از ﭘﺮﭼﻤﺪاران ﻧﮭﻀﺖ زﻧﺎن‬ ‫‪167‬‬


‫ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻣﻨﻈﻮر آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﮫ از دﯾﺪﮔﺎه ﺑﺎﻧﻮان و ﻧﻈﺮ ﮔﺎه آﻧﺎن در‬ ‫زﻣﯿﻨﮫ ﺣﻘﻮق و ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ زﻧﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﻧﮑﺘﮫ ﺑﺴﯿﺎر ﺟﺎﻟﺐ آن اﺳﺖ ﮐﮫ در ﯾﮑﯽ از‬ ‫ﻣﻘﺎﻻت ﮐﮫ ﺧﺎﻧﻤﯽ ﻃﺮﻓﺪار ﺣﻘﻮق زﻧﺎن ﻧﻮﺷﺘﮫ اﺳﺖ آن اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ ﺑﺮای‬ ‫آﻧﮑﮫ ﺗﻌﺎدل ﺗﻤﺪن در آﯾﻨﺪه ﺣﻔﻆ ﺷﻮد آن ھﯿﺌﺖ‪ ،‬اﻧﺠﻤﻦ ﯾﺎ ﺳﺎزﻣﺎﻧﯽ ﮐﮫ دررأس ﮐﻞ‬ ‫ﻧﻈﺎم دﻧﯿﺎ ﻗﺮارﻣﯽ ﮔﯿﺮد‪ ،‬ﻻزم اﺳﺖ ھﻤﮫ از ﻣﺮدان ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﭼﮫ ﺑﺮﺧﯽ از زﻧﺎن ﻧﯿﺰ‬ ‫اﯾﻦ اﺣﺴﺎس را دارﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﺎﻧﻮان ﭘﯿﺶ ﺧﻮاھﻨﺪ رﻓﺖ و درھﻤﮫ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎ ﻋﻠﻤﺪار‬ ‫ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺑﺮای آﻧﮑﮫ از ﯾﮏ ﺳﻮ روی ﺗﻤﺪن ﺟﻠﻮ ﮔﯿﺮی ﺷﻮد ﻻزم اﺳﺖ ﺣﺪ اﻗﻞ‬ ‫ﯾﮏ ﻧﮭﺎد ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﻧﻘﺶ راھﻨﻤﺎی ﮐﻠﯽ را ﺑﺮ ﻋﮭﺪه دارد از ﻣﺮدان ﺑﺎﺷﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﺗﻌﺎدﻟﯽ ﺑﺮ ﻗﺮار ﮔﺮدد‪.‬‬ ‫ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﺮﺧﯽ ﺑﮕﻮﯾﻨﺪ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﻧﮕﺎرﻧﺪه اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﮫ آﯾﻨﺪه ﻧﮕﺮی‬ ‫ﺧﻮد اﻃﻤﯿﻨﺎن داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﺪ؟ اﻟﺒﺘﮫ ﺑﺎ ﻓﺮوﺗﻨﯽ و ﺻﺎدﻗﺎﻧﮫ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻢ ﮐﮫ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه اﯾﻦ‬ ‫ﻧﻮﺷﺘﮫ‪ ،‬ﺧﻮدرا ﺧﯿﻠﯽ ﮐﻮﭼﮑﺘﺮ و ﮐﻤﺘﺮ از آن ﻣﯽ داﻧﺪ ﮐﮫ آﯾﻨﺪه ﻧﮕﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬وﻟﯽ‬ ‫ﮔﮭﮑﺎھﯽ ﺳﯿﺮروﻧﺪی ﺑﺮاﯾﻢ روﺷﻦ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﮫ‪ ،‬ﭘﯿﺶ از ﺗﻐﯿﯿﺮﻧﻈﺎم ﺟﻤﺎھﯿﺮ‬ ‫ﺳﻮﺳﯿﺎﻟﯿﺴﺘﯽ ﺷﻮروی ﺳﺎﺑﻖ وﻗﺘﯽ ﮐﮫ ھﻨﻮز ﺻﺤﺒﺘﯽ از ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﺒﻮد و ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﻈﺎم‬ ‫ﺷﻮروی ﺑﺴﯿﺎری را ﺷﻮﮐﮫ ﻧﻤﻮد در ﮐﺘﺎب "اﯾﺮان آﯾﻨﺪه" ﮐﮫ در ﺳﺎل ‪1984‬‬ ‫ﻣﯿﻼدی در اروﭘﺎ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺷﺪ و ﭘﺲ از ﻣﮭﺎﺟﺮت ﺑﮫ اﺳﺘﺮاﻟﯿﺎ در ﺳﺎل ‪1988‬‬ ‫ﻣﯿﻼدی در اﺳﺘﺮاﻟﯿﺎ ﺑﮫ ﭼﺎپ رﺳﯿﺪ‪ ،‬ﺑﺎ دﻟﯿﻞ و ﺑﺮھﺎن‪ ،‬ﻧﮫ ﺑﺎ ﺣﺪس واﺻﻄﺮﻻب و‬ ‫ﮔﻤﺎن‪ ،‬ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﻈﺎم ﺟﻤﺎھﯿﺮ ﺳﻮﺳﯿﺎﻟﯿﺴﺘﯽ ﺷﻮروی را ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﮐﺮده ﺑﻮد و آن را‬ ‫ﻗﺮﯾﺐ اﻟﻮﻗﻮع داﻧﺴﺘﮫ ﺑﻮد‪ .‬از اﯾﻨﺮو وﻗﺘﯽ در ﺳﺎل ‪ 1993‬ﻣﯿﻼدی ﮐﮫ ﺑﺮای‬ ‫ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ ﺑﺎر از ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻤﺎﻟﮏ اروﭘﺎی ﺷﺮﻗﯽ دﯾﺪن ﮐﺮدم‪ ،‬ﺑﺮﺧﯽ از رﺳﺎﻧﮫ ھﺎی‬ ‫ﮔﺮوھﯽ از روزﻧﺎﻣﮫ‪ ،‬رادﯾﻮ و ﺗﻠﻮﯾﺰﯾﻮن ﺑﺎ ﻣﻦ ﻣﺼﺎﺣﺒﮫ ﻧﻤﻮدﻧﺪ و ﺑﺮای آﻧﺎن‬ ‫ﺟﺎﻟﺐ ﺑﻮد ﮐﮫ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﺗﻮاﻧﺴﺘﮫ ﺑﻮدم ﺑﮫ درﺳﺘﯽ و روﺷﻨﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﻈﺎم ﺟﻤﺎھﯿﺮ‬ ‫ﺳﻮﺳﯿﺎﻟﯿﺘﯽ ﺷﻮروی را ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﮐﻨﻢ و آن را ﻗﺮﯾﺐ اﻟﻮﻗﻮع ﺑﺪاﻧﻢ ﮐﮫ ﺗﺤﻘﻖ ﯾﺎﻓﺘﮫ‬ ‫ﺑﻮد‪.‬‬ ‫آن ﮔﻮﻧﮫ ﮐﮫ ﻧﮕﺎرﻧﺪه آﯾﻨﺪه را ﻣﯽ ﺑﯿﻨﺪ و اﺳﺘﺪﻻﻟﯽ ﮐﮫ در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﮫ اراﺋﮫ ﮐﺮده‬ ‫اﺳﺖ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﮫ و ﻗﺎﻧﻊ ﮐﻨﻨﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺣﺎل اﮔﺮ ﻓﺮض را ﺑﺮاﯾﻦ ﻗﺮار دھﯿﻢ ﮐﮫ ﻏﯿﺮاز‬ ‫آﻧﭽﮫ ﻧﮕﺎرﻧﺪه در اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺑﯿﺎن ﮐﺮده اﺳﺖ در آﯾﻨﺪه ﺣﮑﻤﺘﯽ دﯾﮕﺮ درﻋﺪم‬ ‫ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان در ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻣﻌﻠﻮم وﻣﮑﺸﻮف ﮔﺮدد‪ ،‬ﺑﺎز ھﻢ ﺗﻨﺎﻗﻀﯽ‬ ‫ﺑﺎ اﯾﻦ ﻧﻈﺮ ﻧﺪارد ﺑﻠﮑﮫ ﻣﮑﻤﻞ آن ﺑﺸﻤﺎر ﻣﯽ رود‪ .‬ﻋﻠﺖ آﻧﮑﮫ ﭘﯿﺶ از ﻣﻮﻋﺪ ﻣﻘﺮر‬ ‫ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﺑﮫ ﺗﺠﺰﯾﮫ و ﺗﺤﻠﯿﻞ اﯾﻦ ﻣﺴﺄﻟﮫ ﭘﺮداﺧﺖ و ﺻﺒﺮ ﻧﮑﺮد ﺗﺎ در آﯾﻨﺪه ﺣﮑﻤﺖ‬ ‫ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان ﭼﻮن آﻓﺘﺎب وﺳﻂ روز ﺑﺮای ھﻤﮕﺎن روﺷﻦ ﺷﻮد آن ﺑﻮد ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺮﺧﯽ ﻃﻮری واﻧﻤﻮد ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﺪﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﮔﻮﯾﯽ زﻧﺎن ﮐﻤﺘﺮ از ﻣﺮدان‬ ‫ھﺴﺘﻨﺪ و ﺑﺎ اﺻﻞ ﺑﺮاﺑﺮی ﺣﻘﻮق زﻧﺎن و ﻣﺮدان ﮐﮫ ﺑﮭﺎﺋﯿﺖ ﻣﺪﻋﯽ آن اﺳﺖ‪ ،‬ﺗﻄﺎﺑﻖ‬ ‫ﮐﺎﻣﻞ ﻧﺪارد واﻧﮕﺸﺖ اﻧﺘﻘﺎد ﺑﺮآن ﻣﯽ ﮔﺬاﺷﺘﻨﺪ و ﻣﻮرد اﯾﺮاد ﻣﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻧﮕﺎرﻧﺪه‬ ‫‪168‬‬


‫ﺧﻮاﺳﺖ از روی ﻧﻮﺷﺘﺎر و ﮔﻔﺘﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻧﺸﺎن دھﺪ و ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺳﺎزد ﮐﮫ در آﺛﺎر‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ ھﯿﭻ ﺟﺎ زﻧﺎن ﮐﻤﺘﺮاز ﻣﺮدان ﺷﻤﺮده ﻧﺸﺪه اﻧﺪ‪ .‬ﺑﻠﮑﮫ اﺳﺘﻌﺪاد و ﻗﺎﺑﻠﯿﺎت آﻧﺎن‬ ‫ﺑﯿﺸﺘﺮاز ﻣﺮدان ﻗﻠﻤﺪاد ﮔﺸﺘﮫ و ﺑﺮﺧﯽ از ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﻄﻠﻮب ﺑﺎﻧﻮان‬ ‫ﺑﮭﺘﺮازﻣﺮدان ﻋﻨﻮان ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬در اﯾﻦ ﺻﻮرت ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان در ﺑﯿﺖ‬ ‫اﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻌﻠﺖ ﮐﮭﺘﺮی زﻧﺎن ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫اﻣﯿﺪ وارم اﯾﻦ ﺗﻮﺿﯿﺤﺎت ﺑﺘﻮاﻧﺪ رﻓﻊ ﺷﺒﮭﺎت ﻧﻤﺎﯾﺪ و زﻧﺎن درﯾﺎﺑﻨﺪ ﮐﮫ از دﯾﺪﮔﺎه‬ ‫آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ دارای ﭼﮫ ﻣﻨﺰﻟﺖ ﻣﺘﻌﺎﻟﯽ ھﺴﺘﻨﺪ و آﯾﻨﺪه ای ﺑﺴﯿﺎر ﭘﺮﺟﻼل و ﺑﺎ وﻗﺎر‬ ‫در ﭘﯿﺶ دارﻧﺪ‪ .‬و ﻧﯿﺰ اﻓﺘﺨﺎر ﮐﻨﻨﺪ ﮐﮫ ﯾﮏ ﺷﺨﺺ ﺑﺰرﮔﻮار اﯾﺮاﻧﯽ ﺑﺎ آن ﻣﻨﺰﻟﺖ‬ ‫روﺣﺎﻧﯽ و ﺻﯿﺖ و ﺷﮭﺮت ﺟﮭﺎﻧﯽ ﮐﮫ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت ﻏﺮب اورا "ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﺷﺮق"‬ ‫"ﭘﯿﺎﻣﺒﺮﺻﻠﺢ" ﻣﯽ ﻧﺎﻣﯿﺪﻧﺪ ﭘﺮﭼﻢ ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﺮدان را ﺑﺮ اﻓﺮاﺷﺘﮫ ﺑﻮد و از‬ ‫آن ﻧﯿﺰ ﻗﺪم ﻓﺮاﺗﺮ ﮔﺬاﺷﺘﮫ ﺑﻮد ﮐﮫ ﻣﯽ ﮔﻔﺖ زﻧﺎن رھﺒﺮ ﺷﻮﻧﺪ و دﻧﯿﺎ را دﻧﯿﺎی دﯾﮕﺮ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬ﺟﻨﮓ و ﺳﺘﯿﺰ و ﻟﺸﮑﺮ ﮐﺸﯽ و آدم ﮐﺸﯽ را از ﺻﻔﺤﮫ روزﮔﺎر ﺑﺮاﻧﺪازﻧﺪ‬ ‫و ﻣﮭﺮ و ﻣﺤﺒﺖ و ﺧﺪﻣﺖ و ﺷﻔﻘﺖ ﻣﺎدری را ﺟﺎﯾﮕﺰﯾﻦ آن ﺳﺎزﻧﺪ‪ .‬ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺗﻨﮭﺎ‬ ‫ﺑﮫ ﮔﻔﺘﺎر در ﻣﻮرد ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن ﺻﺤﺒﺖ ﻧﻤﯽ ﮐﺮد ﺑﻠﮑﮫ ھﻤﮫ ﺳﻌﯽ ﺧﻮد را ﺑﮑﺎر‬ ‫ﻣﯿﺒﺮد ﺗﺎ وﺳﺎﺋﻞ و اﻣﮑﺎﻧﺎﺗﯽ ﻓﺮاھﻢ آﯾﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺗﺮﻗﯽ ﮐﻨﻨﺪ و اﺳﺘﻌﺪاد ﻣﮑﻨﻮن آﻧﺎن‬ ‫ﺷﮑﻮﻓﺎ و ﻧﻤﺎﯾﺎن ﮔﺮدد‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ‪ ":‬ﻣﻦ دارم ﺗﻼش ﻣﯿﮑﻨﻢ ﮐﮫ ﺑﺎ ﮐﻤﮏ‬ ‫و ﺗﺄﯾﯿﺪ ﺑﮭﺎءاﷲ دﻧﯿﺎی زﻧﺎن را ﭼﻨﺎن ﺗﺮﻗﯽ دھﻢ ﮐﮫ ھﻤﮕﯽ ﺑﮫ ﺷﮕﻔﺘﯽ آﯾﻨﺪ‪".‬‬ ‫)ﺑﺎﻧﻮان‪ ،‬ص ‪ (8‬ﭼﺮا ﺗﺮﻗﯽ و ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ زﻧﺎن ﺗﺎ اﯾﻦ ﺣﺪ ﻧﯿﺎز ﺑﮫ ﺳﻌﯽ و ﺗﻼش‬ ‫ﮐﻼن ﺑﻮد؟ زﯾﺮا ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﺑﺎ ﺳﻨﺖ ھﺎی دﯾﺮﯾﻨﮫ وﻋﻘﺎﺋﺪ ﻋﺘﯿﻘﮫ و اﻓﮑﺎر ﭘﻮﺳﯿﺪه‬ ‫روﺑﺮو ﺑﻮد و ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن اﯾﺸﺎن "در ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻤﺎﻟﮏ ﺗﺎ آن ﺣﺪ اﻋﺘﻘﺎد داﺷﺘﻨﺪ و‬ ‫ﺗﻌﻠﯿﻢ ﻣﯿﺪادﻧﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن در ﺣﺪی ﭘﺎﺋﯿﻦﺗﺮ از ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن ھﺴﺘﻨﺪ‪)".‬ﺑﺎﻧﻮان‪ ،‬ص ‪10‬‬ ‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ در ھﻤﮫ ﻣﻨﺎﻃﻖ دﻧﯿﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎور ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن ﭘﺎﺋﯿﻦ ﺗﺮ و ﮐﻢ ﻋﻘﻞ‬ ‫ﺗﺮازﻣﺮدان ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﭽﮫ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬از آﻏﺎز اﯾﺠﺎد ﺗﺎ ﯾﻮم‬ ‫ﻣﯿﻌﺎد ] ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎﺋﯽ[ ﻣﺮدان ازھﺮ ﺟﮭﺖ ﺑﺮﺗﺮی ﺧﻮدرا ﺣﻔﻆ ﮐﺮده اﻧﺪ و در‬ ‫ﻗﺮآن ﻧﺎزل‪ »:‬رﺟﺎل ﺑﺮ ﻧﺴﻮان رﺟﺤﺎن دارﻧﺪ‪ "«.‬در آن ﺟﻮّ رواﻧﯽ و ﺷﺮاﯾﻂ‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و اﻋﺘﻘﺎدات ﺳﻨﺘﯽ ﮐﮫ زن را ﭘﺴﺖ ﺗﺮ ﻣﯽ ﺷﻤﺮدﻧﺪ و ﺣﺘﯽ از ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن‬ ‫ﭘﺎﺋﯿﻦ ﺗﺮ ﻣﯽ اﻧﮕﺎﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻄﻮرﻋﺒﺪ اﻟﺒﮭﺎء اﻃﻤﯿﻨﺎن ﮐﺎﻣﻞ داﺷﺖ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﺮدان‬ ‫ﺑﺮاﺑﺮ ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ و ﺣﺘﯽ ﭘﯿﺶ ﺗﺮ ﺧﻮاھﻨﺪ اﻓﺘﺎد و ﺳﻨﺖ دﯾﺮﯾﻨﮫ ھﺰاران ﺳﺎﻟﮫ ﺗﻐﯿﯿﺮ‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد؟ زﯾﺮا اﯾﺸﺎن ﺑﮫ ﯾﮏ ﺣﻘﯿﻘﺘﯽ و واﻗﻌﯿﺘﯽ ﻋﺮﻓﺎن و اﯾﻤﺎن و اﯾﻘﺎن ﮐﺎﻣﻞ‬ ‫داﺷﺖ و آن اﯾﻨﮑﮫ ﻇﮭﻮری ﺟﺪﯾﺪ و دﯾﮕﺮﮔﻮن ﺳﺎز و ﻧﻮ ﭘﺮداز ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪه ﺑﻮد و‬ ‫روﺣﯽ ﺑﺪﯾﻊ ﺑﺮﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن دﻣﯿﺪه ﺷﺪه ﺑﻮد و درھﻮﯾﺖ ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻧﻤﻮده ﺑﻮد‪.‬‬ ‫در دﻧﺒﺎﻟﮫ ھﻤﺎن ﻣﻄﻠﺒﯽ ﮐﮫ ﮔﻔﺘﻨﺪ ﻣﺮدان ھﻤﻮاره ﺑﺮﺗﺮی ﺧﻮدرا ﺣﻔﻆ ﮐﺮده اﻧﺪ‪،‬‬ ‫ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬وﻟﯽ در اﯾﻦ دور ﺑﺪﯾﻊ ]ﻋﺼﺮ ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎﺋﯿﺖ[ ﻓﯿﻮﺿﺎت رب ﺟﻠﯿﻞ‬ ‫ﺑﺎﻋﺚ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﮫ اﻣﻮر ﻋﻈﯿﻤﮫ ﺗﻮﻓﯿﻖ ﯾﺎﺑﻨﺪ و ﺑﺮﺧﯽ از ﺑﺎﻧﻮان در ﻓﻀﻞ‬ ‫‪169‬‬


‫و داﻧﺶ ﺑﺮ ﻣﺮدان ﺑﺮ ﺗﺮی ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ‪ ".‬و در ﺟﺎی دﯾﮕﺮ ﺑﺎ ﺑﯿﺎﻧﯽ رﺳﺎﺗﺮ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻇﮭﻮر‬ ‫ﺟﺪﯾﺪ را روﺷﻨﺘﺮ ﺑﯿﺎن ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ‪" :‬ﭼﻮن اﯾﻦ ﻋﺼﺮ ﻋﺼﺮ ﻧﻮر اﺳﺖ و‬ ‫واﺿﺢ و ﻋﯿﺎن اﺳﺖ ﮐﮫ ﺷﻤﺲ ﺣﻘﯿﻘﺖ‪ ،‬ﮐﻠﻤﺔ اﷲ‪ ،‬ﺑﺮ ھﻤﮫ اﺑﻨﺎء ﺑﺸﺮ ﭘﺮﺗﻮ‬ ‫اﻓﮑﻨﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﯾﮑﯽ از ﻗﺎﺑﻠﯿﺎت ﻣﮑﻨﻮن در ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻟﯿﺎﻗﺖ و ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫ﻧﺴﻮان ﺑﻮده اﺳﺖ و ﺑﺮ اﺛﺮ ﺷﻌﺎع ﺟﮭﺎﻧﺘﺎب ﻧﯿﺮاﻟﮭﯽ ) ﻃﻠﻮع ﺧﻮرﺷﯿﺪ ﻇﮭﻮر‬ ‫ﺟﺪﯾﺪ( اﺳﺘﻌﺪاد ﻣﮑﻨﻮن ﺑﺎﻧﻮان آن ﭼﻨﺎن در اﯾﻦ دوران ﭘﯿﺪا و ﻋﯿﺎن ﮔﺮدﯾﺪه ﮐﮫ‬ ‫ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن و ﻣﺮدان ﺣﻘﯿﻘﺘﯽ ﺗﺜﺒﯿﺖ ﯾﺎﻓﺘﮫ اﺳﺖ‪ ) ".‬ﺑﺎﻧﻮان‪ ،‬ص ‪( 9‬‬ ‫درﭘﺎﯾﺎن اﯾﻦ ﺑﺤﺚ ﯾﺎد آور ﻣﯽ ﮔﺮدد ﮐﮫ ھﺮ ﭼﻨﺪ ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﺟﻤﯿﻊ اﺳﺘﺪﻻل ﺧﻮد را ﺑﺮ‬ ‫ﭘﺎﯾﮫ ﮔﻔﺘﺎر و ﻧﻮﺷﺘﺎر آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ اﺳﺘﻮار ﻧﻤﻮده اﺳﺖ وﻟﯽ ﺳﺨﻨﮕﻮی ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬آﻧﭽﮫ را ﮐﮫ ﻧﮕﺎرﻧﺪه اﯾﻦ دﻓﺘﺮاز ﻧﻤﺎی دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه ﻣﯽ ﺑﯿﻨﺪ و آن را ﺗﺼﻮﯾﺮ‬ ‫ﻣﯿﮑﻨﺪ اﺳﺘﻨﺒﺎط ﯾﮏ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه ﺑﮭﺎﺋﯽ ازآﺛﺎر ﻧﺎزﻟﮫ در اﯾﻦ ﻇﮭﻮر اﻟﮭﯽ اﺳﺖ ﭼﮫ ھﻨﻮز‬ ‫ﻣﺮﮐﺰ ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺑﮭﺎﺋﯽ درﻣﻮرد اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﻧﻈﺮی اﺑﺮاز ﻧﮑﺮده اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ھﻤﺎﻧﻄﻮرﯾﮑﮫ از ﺑﯿﺎﻧﺎت ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء و ﺣﻀﺮت ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﻣﺴﺘﻔﺎد ﻣﯿﺸﻮد‬ ‫ﻗﺮار ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ دﻟﯿﻞ وﺣﮑﻤﺖ ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان را ﺑﯿﺎن دارﻧﺪ‬ ‫زﯾﺮا ﻧﻔﺮﻣﻮدﻧﺪ ﮐﮫ در آﯾﻨﺪه ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ دﻟﯿﻞ ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ را روﺷﻦ ﺧﻮاھﻨﺪ‬ ‫ﮐﺮد ﺑﻠﮑﮫ ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ در آﯾﻨﺪه ﺣﮑﻤﺖ آن ﺑﺘﺪرﯾﺞ ﺑﺮای ھﻤﮕﺎن روﺷﻦ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫در آﺋﯿﻦ ﻧﻮﯾﻦ ژرف ﻧﮕﺮی در آﺛﺎر اﻟﮭﯽ ﻣﻤﺎﻧﻌﺘﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﺑﻠﮑﮫ ﺑﺎﻋﺚ درک‬ ‫ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺟﺪﯾﺪ ﻣﻌﻨﻮی ﻣﯽ ﮔﺮدد‪ .‬ﭼﮫ در ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﮭﺎﺋﯽ اﻓﺮاد ﺣﻖ دارﻧﺪ درک‬ ‫ﺷﺨﺼﯽ و ﻧﻈﺮ ﺧﻮدرا ﺑﯿﺎن ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ در دﺳﺘﺨﻂ ﻣﻮرخ ‪ 27‬ﻣﯽ‬ ‫‪ 1966‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ اﺷﺎره ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪" :‬در دﯾﺎﻧﺖ ﻣﺎ ﻣﯿﺎن ﺗﺒﯿﯿﻦ ﻣﻨﺼﻮص و‬ ‫اﺳﺘﻨﺒﺎﻃﺎت و ﺗﻔﺴﯿﺮی ﮐﮫ ھﺮ ﯾﮏ از اﻓﺮاد اﺣﺒﺎ )ﺑﮭﺎﺋﯿﺎن( ھﻨﮕﺎم ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ‬ ‫ﻣﺒﺎرﮐﮫ ﺑﺮای ﺧﻮد ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﻓﺮق ﺑﺎرزی وﺟﻮد دارد‪ .‬در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﮫ ﻣﻮرد‬ ‫اول ﻣﺨﺼﻮص و ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﮫ وﻟﯽ اﻣﺮاﷲ اﺳﺖ‪ ،‬از ﻣﻮردی دﯾﮕﺮ‪ ،‬ﺑﺮﻃﺒﻖ‬ ‫ﺗﺎﮐﯿﺪات و ھﺪاﯾﺎت اراﺋﮫ ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﺷﺨﺺ ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﷲ ) ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ(‬ ‫ﺑﮭﯿﭻ وﺟﮫ ﻧﺒﺎﯾﺪ ﻣﻤﺎﻧﻌﺘﯽ ﺑﻌﻤﻞ آورد‪ .‬در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﭼﻨﯿﻦ ﺗﻌﺒﯿﺮات و ﺗﺒﯿﯿﻨﺎت ﻓﺮدی‬ ‫ﺛﻤﺮه ﻗﺪرت ﻋﻘﻼﻧﯽ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺗﻠﻘﯽ ﺷﺪه و ﺳﺒﺐ درک ﺑﮭﺘﺮی از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﻟﮭﯿﮫ‬ ‫ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪) ".‬اﻧﻮارھﺪاﯾﺖ‪ ،‬ص ‪ ( 396‬و ﻧﯿﺰ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪:‬‬ ‫" ﺑﺎﯾﺪ ﺑﮫ ﺧﺎﻃﺮ داﺷﺖ ﮐﮫ ﮔﺮﭼﮫ ﺑﺎ ﺻﻌﻮد ﺣﻀﺮت ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺗﺒﯿﯿﻦ آﯾﺎت اﻟﮭﯽ‬ ‫ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺒﯿﻦ ﻣﻨﺼﻮص ﺧﺎﺗﻤﮫ ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﮫ اﻣﺎ اﯾﻦ ﺑﺪان ﻣﻌﻨﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ ﺗﺒﯿﯿﻦ آﯾﺎت‬ ‫ﺗﻮﺳﻂ اﻓﺮاد ﺑﺎ ذﮐﺮ اﯾﻨﮑﮫ ﻧﻈﺮ ﺷﺨﺼﯽ آﻧﮭﺎ اﺳﺖ ﻏﯿﺮﻣﺠﺎزﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﺮﻋﮑﺲ‬ ‫ﭼﻨﺎﻧﮑﮫ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻓﺮﻣﻮده اﻧﺪ ﭼﻨﯿﻦ اﻇﮭﺎر ﻧﻈﺮھﺎﺋﯽ ﻣﻄﻠﻮب و ﺑﺮای‬ ‫اﻓﺮادی ﮐﮫ در ﭘﯽ ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ و ﻓﮭﻢ آﯾﺎت اﻟﮭﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﻤﺮﯾﻨﯽ اﺳﺖ ﺳﺎﻟﻢ در ﺗﻔﮑﺮ‪".‬‬ ‫) ﭘﯿﺎم ﺑﮭﺎﺋﯽ‪ ،‬ﻣﺎه ھﺎی اوت و ﺳﭙﺘﺎﻣﺒﺮ ‪ (2007‬ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ آن روز ﻓﺮارﺳﺪ و‬ ‫ﺣﮑﻤﺖ ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان ﺑﺮ ﻣﻼ ﮔﺮدد‪ .‬واﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﮭﺎء ﮐﮫ در‬ ‫آن "ﺣﮑﻤﺘﯽ ﺑﮫ ﺗﻘﺪﯾﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻨﺎن ﭘﻨﮭﺎن اﺳﺖ ﮐﮫ ﻋﻨﻘﺮﯾﺐ ﭼﻮن آﻓﺘﺎب‬ ‫‪170‬‬


‫درﺧﺸﺎن در وﺳﻂ آﺳﻤﺎن ﺑﺮای ھﻤﮕﺎن روﺷﻦ و ﻋﯿﺎن ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ" ﻋﯿﺎن‬ ‫ﮔﺮدد‪ ) .‬ﺑﺎﻧﻮان‪ ،‬ص ‪ ( 9‬و ﻧﯿﺰ ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ‪" :‬ﺣﮑﻤﺖ آن ) ﻋﺪم‬ ‫ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺑﺎﻧﻮان ( ﮐﺎﻣﻼً ﻣﮑﺸﻮف ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ و ﻣﻮرد ﺗﻘﺪﯾﺮ ﻗﺮار ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﮔﺮﻓﺖ‪ ...‬ﺑﺎﯾﺪ اﻃﻤﯿﻨﺎن داﺷﺖ ﮐﮫ در اﯾﻦ ﻋﺪم ﻋﻀﻮﯾﺖ ﺣﮑﻤﺘﯽ و ھﺪاﯾﺘﯽ ﭘﻨﮭﺎن‬ ‫اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﺘﺪرﯾﺞ در اﻧﻈﺎر ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن ﻣﻌﻠﻮم و ﻋﯿﺎن ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ" ) ﺑﺎﻧﻮان‪ ،‬ص‬ ‫‪ ( 15‬ﭘﺲ ﻧﮫ ﺗﻨﮭﺎ ﺣﮑﻤﺖ آن ﻣﮑﺸﻮف ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ ﺑﻠﮑﮫ ھﻤﮕﯽ از ﮐﺸﻒ اﯾﻦ‬ ‫ﺣﮑﻤﺖ رﺑﺎﻧﯽ و ھﺪاﯾﺖ ﺻﻤﺪاﻧﯽ ﻣﺸﻌﻮف ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ و ﺗﺤﺴﯿﻦ ﺧﻮاھﻨﺪ ﻧﻤﻮد و‬ ‫ﺑﯿﻨﺶ ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎء اﷲ را ﮐﮫ ﻣﺎﻓﻮق ﺗﺎرﯾﺦ و اﻓﮑﺎر ﻣﺤﺪود ﺑﺸﺮی اﺳﺖ‪ ،‬ﺧﻮاھﻨﺪ‬ ‫ﺷﻨﺎﺧﺖ و ﺑﮫ ﺷﮕﻔﺘﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ آﻣﺪ‪ .‬و ﺑﺪﯾﻦ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﭘﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ ﺑﺮد ﮐﮫ "ﻣﺮدان و‬ ‫زﻧﺎن از ﻧﻈﺮ ﻗﻮای ذاﺗﯽ ﻣﮑﻤﻞ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮﻧﺪ‪".‬‬ ‫ﻧﺎﮔﻔﻨﮫ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﮫ درﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺗﺠﺮﺑﮫ ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دھﺪ ﮐﮫ در ﺑﺮﺧﯽ ﮐﺸﻮرھﺎ ﮐﮫ‬ ‫زﻧﺎن ازآزادی ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ ھﺴﺘﻨﺪ و از ﻓﺮادﺳﺘﯽ ﻣﺮدان رھﺎﺋﯽ ﯾﺎﻓﺘﮫ اﻧﺪ ﺑﻌﻀﯽ از‬ ‫زﻧﺎن ﺳﻌﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﺑﺮ ﺷﻮھﺮاﻧﺸﺎن ھﻤﺎن ﻧﻮع ﺳﻠﻄﮫ ای را ﺑﯿﺎﺑﻨﺪ ﮐﮫ ﻗﺒﻼً ﻣﺮدان‬ ‫ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ﺣﻖ ﺑﺮزﻧﺎن ﺗﺤﻤﯿﻞ ﻣﯽ ﻧﻤﻮدﻧﺪ ‪ .‬اﯾﻦ ﻧﻮع رﻓﺘﺎر ﺳﻠﻄﮫ ﺟﻮﺋﯽ ﭼﮫ از‬ ‫ﺟﺎﻧﺐ ﻣﺮد ﺑﺮ زن و ﭼﮫ از ﺟﺎﻧﺐ زن ﺑﺮ ﻣﺮد ﺷﺎﯾﺴﺘﮫ اﻧﺴﺎن ھﺎی ﻓﺮھﯿﺨﺘﮫ‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ھﺮ ﻧﻮع ﺳﻠﻄﮫ ﺟﻮﯾﯽ را ﻣﻮرد اﻧﺘﻘﺎد ﻗﺮار ﻣﯽ دھﺪ و‬ ‫ﻣﯿﮕﻮﯾﺪ‪" :‬ھﻤﭽﻨﯿﻦ زﻧﺎن ﻣﯿﺨﻮاھﻨﺪ در ﺑﻌﻀﯽ ﻣﻮارد‪ ،‬ﺑﻼ ﺟﮭﺖ ﺳﻠﻄﮫء ﻏﯿﺮ‬ ‫ﻋﺎدﻻﻧﮫ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﮫ ﺷﻮھﺮاﻧﺸﺎن ﺣﺘﯽ ﺑﯿﺶ از آﻧﭽﮫ ﺷﻮھﺮاﻧﺸﺎن ﺑﺮ ھﻤﺴﺮاﻧﺸﺎن‬ ‫ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ﺣﻖ ﻣﺴﻠﻂ ھﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺮ ﻗﺮار ﺳﺎزﻧﺪ‪) ".‬ﻧﺎﻣﮫ ﻣﻮرخ ‪ 19‬ﺟﻮن ‪1931‬‬ ‫ﻣﯿﻼدی( دﻟﯿﻞ آﻧﮑﮫ ﭼﺮا ﺑﺮﺧﯽ زﻧﺎن ﺳﻌﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﺑﺮ ﺷﻮھﺮﺷﺎن ﺗﺴﻠﻂ ﯾﺎﺑﻨﺪ‬ ‫آﻧﺴﺖ ﮐﮫ آﻧﺎن ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﺟﻮّ ﻣﺮد ﺳﺎﻻری ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬آﮔﺎھﺎﻧﮫ ﯾﺎ ﺑﻄﻮر ﻧﺎ ﺧﻮد آﮔﺎه‬ ‫ﺳﻠﻄﮫ ﺟﻮﯾﯽ ﻣﺘﺄﺛﺮ از ﺟﻮّ ﻣﺮد ﺳﺎﻻری را ﭘﯿﺎده ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺟﻮّ ﻣﺮد‬ ‫ﺳﺎﻻری اﯾﻦ ﻧﻮع ﺳﻠﻄﮫ ﺟﻮﯾﯽ ﻏﯿﺮ ﻣﻨﻄﻘﯽ ﻧﯿﺰ از ذھﻦ ھﺎ ﺑﯿﺮون ﻣﯽ رود‪ .‬در‬ ‫آﯾﻨﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺻﺤﯿﺢ ﺑﺮ اﺳﺎس ارزش ھﺎی ﻣﻌﻨﻮی و ﺗﻨﻔﯿﺬ ﻋﺪاﻟﺖ واﻗﻌﯽ در‬ ‫ﺟﻤﯿﻊ دواﯾﺮ ﺣﯿﺎت ﻓﺮدی و ﺟﻤﻌﯽ‪ ،‬ﻣﺮد و زن ﺧﻮد را ﻣﮑﻤﻞ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﻣﯽ داﻧﻨﺪ‬ ‫و دو ﺑﺎل ﯾﮏ ﮐﺒﻮﺗﺮ ﻣﯽ ﺷﻤﺎرﻧﺪ‪ ،‬ﯾﺎر و ﻏﻤﮕﺴﺎر ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ھﺴﺘﻨﺪ و در اﮐﻤﺎل‬ ‫ھﻤﺪﯾﮕﺮ ﻣﯽ ﮐﻮﺷﻨﺪ و ﺑﺮای اﯾﺠﺎد ﻣﺤﯿﻄﯽ ﭘﺮ ﺳﺮور و ﻧﺸﺎط در ﺧﺎﻧﮫ و آﺷﯿﺎﻧﮫ‬ ‫ﺧﻮد ﺳﻌﯽ ﺑﻠﯿﻎ ﻣﺒﺬول ﻣﯽ دارﻧﺪ‪ .‬ھﻤﮫ دﻻﯾﻠﯽ ﮐﮫ آوردﯾﻢ وﺑﮫ آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﻣﺴﺘﻨﺪ‬ ‫ﺳﺎﺧﺘﯿﻢ ﮐﮫ زﻧﺎن ﭘﯿﺸﺮو و ﭘﯿﺸﺘﺎز ﺧﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ و در ﺳﺎﺧﺘﺎر دﻧﯿﺎﺋﯽ اﻧﺴﺎﻧﯽ و‬ ‫اﺳﺘﻘﺮار ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ وﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ ﺗﻤﺪﻧﯽ ﻣﻌﻨﻮی ﺳﮭﻤﯽ ﭘﺮارزش و ﺣﯿﺎﺗﯽ‬ ‫ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ ﻣﻨﻈ ﻮر آن ﺑﻮد ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺎ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻓﻄﺮی ﻣﺎدری‪ ،‬ﻣﮭﺮورزی‬ ‫و ﻓﺮزﻧﺪ ﭘﺮوری ﺑﮫ دﻧﯿﺎ درس ﻣﺤﺒﺖ و ﺷﻔﻘﺖ و ﻋﺪاﻟﺖ و ھﻤﮑﺎری و ھﻤﯿﺎری‬ ‫ﺧﻮاھﻨﺪ آﻣﻮﺧﺖ ﻧﮫ آﻧﮑﮫ زﻧﺎن رھﺒﺮ ﺷﻮﻧﺪ و ﺑﺮ ﻣﺮدان ﺣﮑﻮﻣﺘﮕﺮﮔﺮدﻧﺪ‪.‬‬

‫‪171‬‬


‫ھﻤﺂھﻨﮕﯽ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺮد و زن و اﯾﺠﺎد ﺗﻌﺎدل در ﺗﻤﺪن آﯾﻨﺪه ﺑﺸﺮی ﺑﻨﻔﻊ‬ ‫ھﻤﮕﺎن ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد‪ .‬و ﭼﻮن ﮔﺬﺷﺘﮫ ﭘﯿﺶ ﻧﺨﻮاھﺪ آﻣﺪ ﮐﮫ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺮدان ﻏﻠﺒﮫ‬ ‫ﺗﺎم ﯾﺎﻓﺖ و ﺧﺼﺎﺋﻞ ﻧﯿﮑﻮی زﻧﺎن ﮐﮫ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﺗﻌﺪﯾﻠﯽ درآن اﯾﺠﺎد ﮐﻨﺪ ﺑﮫ ﺑﻮﺗﮫ‬ ‫ﻓﺮاﻣﻮﺷﯽ و اﻧﮑﺎر و ﺗﺤﻘﯿﺮ ﺳﭙﺮده ﺷﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﺗﺎرﯾﺨﯽ اﺳﻔﺒﺎر ﺑﺒﺎر آﻣﺪ‪.‬‬ ‫ھﺮﭼﻨﺪ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﺑﺎﻧﻮان در آﯾﻨﺪه ﻏﻠﺒﮫ ﺧﻮاھﺪ داﺷﺖ وﻟﯽ ﺑﺎ وﺟﻮد ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺑﯿﺖ‬ ‫اﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ در روﻧﺪ ﮐﻠﯽ و ﺳﯿﺮ ﺗﻤﺪن ﺑﺸﺮی ﺗﻌﺪﯾﻠﯽ ﭘﺪﯾﺪ ﺧﻮاھﺪ آﻣﺪ‪ .‬ﺗﻤﺪﻧﯽ‬ ‫ﭘﺮﺑﺎر و ﻣﺘﻌﺎدل و ﺳﺎﻟﻢ ﺷﮑﻮﻓﺎ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ ﮐﮫ در ﺗﺎرﯾﺦ ﻧﻈﺎﻣﺎت ﺑﺸﺮ ﺑﯽ ﻧﻈﯿﺮ‬ ‫ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد‪ .‬ھﺰاره ﺻﻠﺢ و اﺗﺤﺎد‪ ،‬دﻧﯿﺎرا در آﺳﺎﯾﺶ و آراﻣﺶ ﻓﺮو ﺧﻮاھﺪ ﺑﺮد و‬ ‫اﺳﺘﻌﺪاد ﺑﺸﺮدر آن ﻣﺤﯿﻂ رواﻧﯽ و ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﻌﻨﻮی و ھﻤﺒﺴﺘﮕﯽ ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻧﻈﺎم‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺷﮑﻮﻓﺎ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ و ﺑﺎ ﻇﮭﻮر ﺟﺪﯾﺪی ﮐﮫ رخ داده ﻋﺼﺮی ﻧﻮ‪ ،‬ﭘﺪﯾﺪ ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﺧﻮاھﺪ‬ ‫دﯾﮕﺮ‬ ‫دﻧﯿﺎی‬ ‫دﻧﯿﺎ‬ ‫و‬ ‫آﻣﺪ‬

‫ﺑﺮﺗﺮاﻧﺪ راﺳﻞ‪ ،‬ﻓﯿﻠﺴﻮف ﺑﺮﺟﺴﺘﮫ ﻣﻌﺎﺻﺮ‪ ،‬در ﺻﻔﺤﺎت ﭘﺎﯾﺎﻧﯽ ﮐﺘﺎب "آﯾﺎ ﺑﺸﺮ‬ ‫آﯾﻨﺪه ای دارد" اﺑﺮاز اﻣﯿﺪواری ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ ﺑﺸﺮ آﯾﻨﺪه ای ﭘﺮ ﻧﻮر و ﺳﺮور داﺷﺘﮫ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬ﻣﻦ ﺑﺎ ﭼﺸﻢ دل دﻧﯿﺎﺋﯽ ﺑﺎ ﺷﮑﻮه و ﭘﺮ ﻧﺸﺎط ﻣﯽ ﺑﯿﻨﻢ‪،‬‬ ‫دﻧﯿﺎﺋﯽ ﮐﮫ در آن ﻋﻘﻞ ﺑﻠﻮغ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﯾﺎﻓﺘﮫ‪ ،‬در آن اﻣﯿﺪ ھﺎ ﺑﮫ ﯾﺄس ﺑﺪل ﻧﮕﺸﺘﮫ‪ ،‬در‬ ‫آن اﯾﺪه آل ھﺎی ﺷﺮﯾﻒ ﺑﻮﺳﯿﻠﮫ ﻧﻔﻮس ﺷﺮﯾﺮ ﻣﺤﮑﻮم ﻧﮕﺸﺘﮫ اﺳﺖ‪ .‬ھﻤﮫ اﯾﻨﮭﺎ‬ ‫ﻣﯿﺘﻮاﻧﺪ ﺗﺤﻘﻖ ﯾﺎﺑﺪ اﮔﺮ ﻣﺎ ﺑﮕﺬارﯾﻢ ﺗﺤﻘﻖ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﺑﺴﺘﮕﯽ ﺑﮫ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﻧﺴﻞ ﻣﻌﺎﺻﺮ‬ ‫دارد ﮐﮫ ﮐﺪام ﯾﮏ را ﺑﺮ ﮔﺰﯾﻨﺪ‪ ،‬دﻧﯿﺎﺋﯽ ﭘﺮ ﻧﺸﺎط و ﭘﺮ ﺟﻼل‪ ،‬ﯾﺎ اﺟﺎزه دھﺪ ﮐﮫ‬ ‫ﺣﻤﺎﻗﺖ ﺑﺮﺧﯽ آن را ﺑﺼﻮرت وﯾﺮ اﻧﮫ ای ﭘﺮ وﺑﺎل ﭘﺎﯾﺎن دھﺪ‪ ".‬ﺗﺮﺟﻤﮫ )ص‬ ‫‪ (126‬اﯾﻦ ﯾﮏ ﻧﻤﻮﻧﮫ از آروزی ﻓﯿﻠﺴﻮﻓﯽ ﺑﺮای دﻧﯿﺎی ﺑﮭﺘﺮ اﺳﺖ‪ .‬آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎءاﷲ‬ ‫دﺳﺖ اﻧﺪر ﮐﺎرﺳﺎﺧﺘﻦ دﻧﯿﺎی دﯾﮕﺮ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻧﮭﺎﯾﺖ آرزوی اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان و‬ ‫ﺧﯿﺮﺧﻮاھﺎن و آﯾﻨﺪه ﻧﮕﺮان اﺳﺖ‪ .‬وﻟﯽ ﻓﻼﺳﻔﮫ آن ﻗﺪرت و ﺗﻮان را ﻧﺪارﻧﺪ ﮐﮫ‬ ‫دﻧﯿﺎی ﺑﮭﺘﺮ ﺑ ﺴﺎزﻧﺪ ھﺮﭼﻨﺪ ﭼﻨﯿﻦ اﯾﺪه آﻟﯽ را در ذھﻦ ﻣﯽ ﭘﺮورﻧﺪ و آﺛﺎر ﻧﯿﮑﻮﺋﯽ‬ ‫دراﯾﻦ زﻣﯿﻨﮫ اراﺋﮫ ﻣﯽ دھﻨﺪ‪ .‬ھﺮﭼﻨﺪ ﺑﺮﺗﺮاﻧﺪ راﺳﻞ ﺑﺎ ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ ﺗﻮاﻓﻘﯽ ﻧﺪارد و‬ ‫ﺑﮭﻤﯿﻦ ﻋﻠﺖ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان "ﭼﺮا ﻣﺴﯿﺤﯽ ﻧﯿﺴﺘﻢ" را ﻧﻮﺷﺖ وﻟﯽ ﺑﮫ ﻧﻘﺶ ﺧﻼق‬ ‫ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان اﻋﺘﺮاف ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و در ھﻤﯿﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﺬﮐﻮر ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﺪ‪" :‬داﻧﺎﯾﺎن و‬ ‫ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﺗﻌﻠﯿﻢ داده اﻧﺪ ﮐﮫ ﺟﻨﮓ وﻧﺰاع ﻧﺸﺎﻧﮫ ﻧﺎﺑﺨﺮدی و ﻧﺎداﻧﯽ اﺳﺖ و اﮔﺮ ﻣﺎ‬ ‫ﺑﮫ آﻧﮭﺎ ﮔﻮش ﻣﯽ دادﯾﻢ از ﯾﮏ ﺳﻌﺎدت ﺟﺪﯾﺪی ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪ ﺑﻮدﯾﻢ‪....‬آﻧﮭﺎ ھﻤﭽﻨﯿﻦ ﺑﻤﺎ‬ ‫ﻧﺸﺎن دادﻧﺪ ﮐﮫ درﺗﻮان ﺑﺸﺮ اﺳﺖ ﮐﮫ دﻧﯿﺎﺋﯽ ﺑﺎ زﯾﺒﺎﺋﯽ ای درﺧﺸﻨﺪه و ﺷﮑﻮھﯽ‬ ‫ﺧﯿﺮه ﮐﻨﻨﺪه ﺑﺴﺎزد‪)".‬ھﻤﺎن‪ ،‬ص ‪ (14‬ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺑﺸﺮ آن ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ را دارد ﮐﮫ دﻧﯿﺎﺋﯽ‬ ‫ﺑﮭﺘﺮ ﺑﺴﺎزد وﻟﯽ ﺑﮫ دو ﭼﯿﺰ ﻧﯿﺎز دارد ﯾﮑﯽ ﻃﺮﺣﯽ ﺟﮭﺎن ﺷﻤﻮل ﺑﺮای ﺳﺎﺧﺘﻦ‬ ‫دﻧﯿﺎی ﻧﻮ و دﯾﮕﺮی ﻧﯿﺮوﺋﯽ ﭘﺸﺘﻮاﻧﮫ آن‪ .‬ھﺮﭼﻨﺪ ﺑﺮﺗﺮاﻧﺪ راﺳﻞ از دﻧﯿﺎی ﺟﺪﯾﺪ‬ ‫ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و آن را ﻣﻮﻟﻮد رھﻨﻤﻮد ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﻣﯽ داﻧﺪ وﻟﯽ واﻗﻌﯿﺖ آن اﺳﺖ‬ ‫ﮐﮫ ھﯿﭻ ﮐﺪام از اﻧﺒﯿﺎی ﮔﺬﺷﺘﮫ ﻃﺮﺣﯽ ﺟﮭﺎن ﺷﻤﻮل ﺑﺮای ﺳﺎﺧﺘﻦ دﻧﯿﺎﺋﯽ ﺑﺮ اﺳﺎس‬ ‫‪172‬‬


‫وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ و ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ اراﺋﮫ ﻧﮑﺮدﻧﺪ‪ .‬ھﺮﭼﻨﺪ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﺳﺎﺑﻖ ﺗﻌﺎﻟﯿﻤﯽ‬ ‫اﺧﻼﻗﯽ و روﺣﺎﻧﯽ و ﻧﯿﺎﯾﺶ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺗﺮوﯾﺞ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬در آن ﺻﻮرت‬ ‫اﯾﻦ ﺳﺆال ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﻣﻄﺮح ﮔﺮدد ﭼﺮا ﺑﺮﺗﺮاﻧﺪ راﺳﻞ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﮫ ﺳﺎﺧﺘﻦ "دﻧﯿﺎﺋﯽ‬ ‫ﺑﺎ زﯾﺒﺎﺋﯽ ای درﺧﺸﻨﺪه و ﺷﮑﻮھﯽ ﺧﯿﺮه ﮐﻨﻨﺪه" اﻣﯿﺪوار اﺳﺖ در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﮫ ﺑﺎ‬ ‫ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ ﻧﻈﺮ ﻣﻮاﻓﻖ ﻧﺪارد‪.‬‬ ‫ھﺮ ﭼﻨﺪ ﺑﺮﺗﺮاﻧﺪ راﺳﻞ ﻋﻠﻨﺎً اﻋﺘﺮاف ﻧﻨﻤﻮد ﮐﮫ از آﺛﺎر ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﮭﺮه ﺑﺮده وﻟﯽ‬ ‫ﻧﻈﺮاﺗﺶ درھﻤﯿﻦ ﮐﺘﺎب ﮔﻮاھﯽ ﻣﯽ دھﺪ ﮐﮫ آﺛﺎر ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ را ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﮐﺮده‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ دﻟﯿﻞ‪ ،‬اﮔﺮﮐﺴﯽ ﺗﻮﻗﯿﻊ "ھﺪف ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﮭﺎﻧﯽ" ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﮐﮫ‬ ‫در ﺳﺎل ‪ 1931‬ﻣﯿﻼدی اﻧﺘﺸﺎر ﯾﺎﻓﺖ و ﻧﯿﺰ ﺗﻮﻗﯿﻊ "ﺟﻠﻮه ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺟﮭﺎﻧﯽ" ﮐﮫ در‬ ‫ﺳﺎل ‪1936‬ﻣﻨﺘﺸﺮ ﮔﺮدﯾﺪ را ﻣﻄﺎﻟﻌﮫ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻧﯿﺰ ﮐﺘﺎب "آﯾﺎ ﺑﺸﺮآﯾﻨﺪه ای دارد"‬ ‫ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺑﺮﺗﺮاﻧﺪ راﺳﻞ ﮐﮫ در ﺳﺎل ‪ 1962‬ﺑﮫ ﭼﺎپ رﺳﯿﺪ را ﺑﺨﻮاﻧﺪ از ﺷﺒﺎھﺖ‬ ‫ﻣﻄﺎﻟﺐ آن در ﻣﻮرد ﻧﻮﺳﺎزی ﺟﮭﺎن ﺑﺎ آﺛﺎر ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺑﮫ ﺷﮕﻔﺘﯽ ﻣﯽ آﯾﺪ و ﺣﺘﯽ‬ ‫ﺑﺮﺧﯽ ﮐﻠﻤﺎت و ﺟﻤﻼت ﺑﺮﺗﺮاﻧﺪ راﺳﻞ را ﻋﯿﻦ ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺷﻮﻗﯽ اﻓﻨﺪی )رﺑﺎﻧﯽ(‬ ‫ﻣﯿﯿﺎﺑﺪ‪ .‬ﭘﺲ آﺛﺎر ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﮐﮫ ‪ 30‬ﺳﺎل ﭘﯿﺶ از ﻧﻮﺷﺘﮫ ﺑﺮﺗﺮاﻧﺪ راﺳﻞ ﺑﮫ زﺑﺎن‬ ‫اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ در ﻣﻤﺎﻟﮏ اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ زﺑﺎن اﻧﺘﺸﺎر ﯾﺎﻓﺘﮫ ﺑﻮد ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﻣﻨﺒﻊ اﻟﮭﺎم او‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﮭﺮ ﺻﻮرت ﺑﺮﺗﺮاﻧﺪ راﺳﻞ ﺗﻨﮭﺎ ﮐﺴﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﮫ از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و آﻣﻮزهھﺎی‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ و ﻃﺮح ﺟﮭﺎن ﺷﻤﻮل آن ﻣﻈﮭﺮ ﮐﺒﺮﯾﺎ ﺑﮭﺮه ﺑﺮده و اﻋﺘﺮاف ﻧﻨﻤﻮده اﻧﺪ‪.‬‬ ‫وﻟﯽ آﻧﺎن ﻣﺘﻮﺟﮫ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ اﯾﻦ ﻋﺪم اﻋﺘﺮاف و اﻧﺘﺴﺎب ﻣﻮﺟﺐ ﻣﯽ ﮔﺮدد ﮐﮫ ﮐﻼم‬ ‫آﻧﺎن آن روح ﺗﻘﻠﯿﺐ ﮐﻨﻨﺪه وﻧﯿﺮوی ﺧﻼﻗﮫ‪ ،‬ھﻤﺎن روح و ﻧﯿﺮوی اﻟﮭﯽ ﮐﮫ ﻣﻮﻟﺪ اﯾﻦ‬ ‫ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و اﺻﻮل و آﻣﻮزه ھﺎ ﺑﻮده اﺳﺖ را از دﺳﺖ ﻣﯽ دھﺪ‪ .‬در ﻧﺘﯿﺠﮫ ﮔﻔﺘﺎر آﻧﺎن‬ ‫ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮﺟﯽ ﻣﯽ آﯾﺪ و ﻣﯽ رود و رﯾﺸﮫ ﻧﻤﯽ دواﻧﺪ و اوﺟﯽ ﻧﻤﯽ ﮔﯿﺮد‪ .‬ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ‬ ‫ﺑﮭﺎءاﷲ رﯾﺸﮫ در ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﻻ دارد و روح زﻣﺎن اﺳﺖ و ﻧﯿﺮوی اﻟﮭﯽ ﭘﺸﺘﯿﺒﺎن آﻧﺴﺖ‪.‬‬ ‫ھﺮ ﮐﮫ در ﺗﺮوﯾﺞ آن ﮐﻮﺷﺪ‪ ،‬ﺗﺄﯾﯿﺪ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬ھﺮﭼﻨﺪ ﺗﺮوﯾﺞ آﻣﻮزه ھﺎی ﺑﮭﺎءاﷲ ﺑﺎﻋﺚ‬ ‫ﺗﻨﻮﯾﺮ اﻓﮑﺎر اﺳﺖ وﻟﯽ اﮔﺮ ﻣﻨﺒﻊ اﻟﮭﺎم ذﮐﺮ ﻧﮕﺮدد ﺗﻮﻓﯿﻖ ﻧﮭﺎﺋﯽ ﺣﺎﺻﻞ ﻧﺸﻮد‪.‬‬ ‫ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﮫ‪ ،‬وﯾﺪرو وﯾﻠﺴﻮن‪ ،‬رﺋﯿﺲ ﺟﻤﮭﻮر ﺧﺮدﻣﻨﺪ و ﻓﻘﯿﺪ آﻣﺮﯾﮑﺎ‪ ،‬ﮐﮫ ﭼﮭﺎرده‬ ‫ﻣﺎده ﻣﻌﺮوف را ﺑﺮای ﺗﺄﺳﯿﺲ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﻠﻞ اراﺋﮫ ﻧﻤﻮد وﻟﯽ ﺑﺎ ﯾﺄس و ﻧﻮﻣﯿﺪی‬ ‫روﺑﺮو ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬رﺋﯿﺲ ﺟﻤﮭﻮر ﻓﻘﯿﺪ ﺑﺎ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و اﺻﻮل ﺑﮭﺎﺋﯽ آﺷﻨﺎﺋﯽ داﺷﺖ و ﯾﮑﯽ‬ ‫از دﺧﺘﺮاﻧﺶ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺑﻮد‪ .‬و اﯾﻦ ﭼﮭﺎرده ﻣﺎده ﮐﮫ اﺳﺎس ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﻠﻞ را ﭘﯽ رﯾﺰی‬ ‫ﻧﻤﻮد از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و آﻣﻮزه ھﺎی ﺑﮭﺎﺋﯽ اﻟﮭﺎم ﯾﺎﻓﺘﮫ ﺑﻮد وﻟﯽ او ذﮐﺮ ﻧﻨﻤﻮد ﮐﮫ از آﺛﺎر‬ ‫ﺑﮭﺎﺋﯽ اﻟﮭﺎم ﮔﺮﻓﺘﮫ‪ .‬ﺷﻮﻗﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ ﭼﻮن ﻧﮕﻔﺖ ﺑﺎ دﻟﺴﺮدی ﺗﺄﺳﻒ آور‬ ‫ﻣﻮاﺟﮫ ﮔﺮدﯾﺪ‪.‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ ﯾﮑﮫ و ﺗﻨﮭﺎ در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﮫ اﻣﻮاج ﺑﻼﯾﺎ از ھﺮ ﺟﮭﺖ آن ﻣﻈﮭﺮ ﮐﺒﺮﯾﺎ‬ ‫را اﺣﺎﻃﮫ ﮐﺮده ﺑﻮد ﻧﺪای ﺟﺎﻧﻔﺰای ورود ﺑﺸﺮ ﺑﮫ ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ را ﺑﻠﻨﺪ ﮐﺮد و ﺑﮫ‬ ‫ﭘﺎدﺷﺎھﺎن و اﻣﭙﺮاﻃﻮرﯾﺎن و ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﻣﺬھﺒﯽ اﻟﻮاح ﻣﮭﯿﻤﻦ ﻓﺮﺳﺘﺎد و از آﻧﺎن‬ ‫‪173‬‬


‫ﺧﻮاﺳﺖ ﮐﮫ ﭘﯿﺎم اﻟﮭﯽ را ﭘﺬﯾﺮا ﮔﺮدﻧﺪ و ﺑﺮای ﺳﺎﺧﺘﻦ دﻧﯿﺎی ﻧﻮ ﺑﭙﺎ ﺧﯿﺰﻧﺪ‪ .‬آﻧﺎن ﮐﮫ‬ ‫ﺑﮫ ﺣﮑﻤﺮاﻧﯽ و ﮐﺎﻣﺮاﻧﯽ ﻣﺸﻐﻮل و در ﺗﻨﮕﻨﺎی اﻓﮑﺎر ﮐﮭﻨﮫ و ﺳﻨﺖ ھﺎی دﯾﺮﯾﻨﮫ‬ ‫ﻣﺤﺼﻮر ﺑﻮدﻧﺪ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ اھﻤﯿﺖ ﺣﯿﺎﺗﯽ و ﻟﺰوﻣﯿﺖ ﻓﻮری ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﻈﺎﻣﺎت ﮔﺬﺷﺘﮫ را‬ ‫درک ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬در ﻧﺘﯿﺠﮫ‪ ،‬ﻗﺮن ﺑﯿﺴﺘﻢ ﺑﺎ وﺟﻮد ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ داﻧﺶ و ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژی‪ ،‬ﻗﺮن‬ ‫درﮔﯿﺮی ھﺎ‪ ،‬ﺟﻨﮓ ھﺎ‪ ،‬اﻧﻘﻼب ھﺎ‪ ،‬ﻓﺮورﯾﺰی ھﺎ‪ ،‬دﯾﮑﺘﺎﺗﻮری ھﺎ و ﺗﺮاژدیھﺎ‬ ‫ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ﭘﺎدﺷﺎھﺎن و ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﮐﮫ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺷﺨﺼﯽ را ﺑﺮ ﺧﯿﺮﯾﺖ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺗﺮﺟﯿﺢ‬ ‫دادﻧﺪ ﻣﺴﺆل ﺑﺪﺑﺨﺘﯽ ھﺎی ﺑﺸﺮ ھﺴﺘﻨﺪ‪ .‬آﻧﺎن در ﻧﺰد ﺣﻖ �� ﺧﻠﻖ ﻣﺴﺆل ھﺴﺘﻨﺪ زﯾﺮا‬ ‫ﻧﯿﺎز زﻣﺎن ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺗﻐﯿﯿﺮی از ﺑﻨﯿﺎن ﺑﻮد‪ .‬ازاﯾﻨﺮو اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻟﺮزاﻧﻨﺪه از ﻗﻠﻢ ﭘﺮ‬ ‫اﻗﺘﺪار آن ﻣﻈﮭﺮ ﭘﺮوردﮐﺎر آن ﻣﻈﻠﻮم آﻓﺎق و ﻣﻨﺎدی ﺣﻖ ﺻﺎدر ﮔﺮدﯾﺪ‪" :‬ﻋﺰت از‬ ‫دو ﻃﺎﯾﻔﮫ اﺧﺬ ﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻠﻮک و ﻋﻠﻤﺎ‪ ".‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﮫ ﭘﺎد ﺷﺎھﺎن از ارﯾﮑﮫ ﻗﺪرت‬ ‫ﻓﺮو ﺧﻮاھﻨﺪ اﻓﺘﺎد و رھﺒﺮان ﻣﺬھﺒﯽ ﻋﺰت و اﺣﺘﺮام ﺧﻮد را از دﺳﺖ ﺧﻮاھﻨﺪ داد‬ ‫زﯾﺮا ﺑﮫ ﻧﺪای زﻣﺎن ﺗﻮﺟﮫ ﻧﮑﺮدﻧﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﺑﺨﻮاھﯿﻢ ﻣﻔﺎد اﻟﻮاح ﺣﻀﺮت ﺑﮭﺎءاﷲ‬ ‫ﺧﻄﺎب ﺑﮫ رؤﺳﺎی دﻧﯿﺎ را در ﺟﻤﻠﮫ ای ﺧﻼﺻﮫ ﮐﻨﯿﻢ اﯾﻦ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺳﯿﺴﺘﻢ ھﺎی دﻧﯿﺎ‬ ‫ﭼﮫ ﺳﯿﺎﺳﯽ‪ ،‬ﭼﮫ ﻣﺬھﺒﯽ‪ ،‬ﭼﮫ اﻗﺘﺼﺎدی‪ ،‬ﭼﮫ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ زﻣﺎﻧﺸﺎن ﺑﺴﺮ آﻣﺪه و ﺑﺸﺮ‬ ‫در آﺳﺘﺎﻧﮫ ورود ﺑﮫ ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪی اﺳﺖ‪ .‬آﻧﮭﺎ را ﺑﯽ اﻋﺘﺒﺎر ﻧﮑﺮدﻧﺪ ﺑﻠﮑﮫ ﮔﻔﺘﻨﺪ اﯾﻦ‬ ‫ﻧﻈﺎم ھﺎ ﺑﺮ اﺳﺎس اﻓﮑﺎر و ﺷﺮاﯾﻂ ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺑﻮﺟﻮد آﻣﺪﻧﺪ و ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ‬ ‫ﻋﺼﺮی ﮐﮫ ﺑﺸﺮ در آﺳﺘﺎﻧﮫ ورود ﺑﺪان اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻤﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ‬ ‫در اﯾﻦ رﺳﺎﻟﮫ ﮐﮫ ﻋﻨﻮاﻧﺶ "زﻧﺎن ﭘﺮﭼﻤﺪاران دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه" اﺳﺖ ﺑﮫ ﺗﺸﺮﯾﺢ ﺣﻘﻮق‬ ‫زﻧﺎن و ﻧﻘﺶ ﭘﺮﺗﻮان آﻧﺎن در ﺳﺎﺧﺘﺎر دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه ﭘﺮداﺧﺘﯿﻢ واﺷﺎراﺗﯽ ﺑﮫ ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ‬ ‫ﺟﮭﺎﻧﯽ ﻧﻤﻮدﯾﻢ‪ .‬وﻟﯽ دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه ﮐﮫ زﻧﺎن ﺳﮭﻤﯽ ﺑﺰرگ و ﭘﺮارزش درﺳﺎﺧﺘﺎر آن‬ ‫دارﻧﺪ را ﺗﺼﻮﯾﺮ ﻧﻨﻤﻮدﯾﻢ‪ .‬ﭼﻮن ﺗﺸﺮﯾﺢ و ﺗﺼﻮﯾﺮ دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه ﺧﻮد ﺑﺤﺜﯽ ﮔﺴﺘﺮده‬ ‫اﺳﺖ ﮐﮫ در ﻣﺤﺪوده اﯾﻦ رﺳﺎﻟﮫ ﻧﮕﻨﺠﺪ و دﻓﺘﺮی ﺟﺪاﮔﺎﻧﮫ ﻣﯽ ﻃﻠﺒﺪ‪ .‬ازاﯾﻨﺮو در‬ ‫رﺳﺎﻟﮫ ای ﺟﺪاﮔﺎﻧﮫ ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان "ﻧﻮ ﺳﺎزی ﺟﮭﺎن" ﺧﻄﻮط ﮐﻠﯽ آن را از دﯾﺪﮔﺎه‬ ‫آﺋﯿﻦ ﺑﮭﺎﺋﯽ ﺗﺮﺳﯿﻢ ﺧﻮاھﯿﻢ ﮐﺮد‪ .‬ﺗﻐﯿﯿﺮاﺗﯽ ﮐﮫ در ﻧﻈﺎﻣﺎت دﻧﯿﺎ ﺣﺎﺻﻞ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ و‬ ‫ﺗﺤﻮﻻﺗﯽ ﮐﮫ در اﻣﻮر دﻧﯿﺎﺋﯽ و ﺟﻮاﻣﻊ آﺗﯽ و ﻣﮑﺎﻧﯿﺴﻢ ذھﻨﯽ آدﻣﯽ ﭘﺪﯾﺪ ﺧﻮاھﺪ آﻣﺪ‬ ‫را ﺑﺎ ﺑﮭﺮه ﻣﻨﺪی از آﺛﺎر ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬاران و ﻃﻠﯿﻌﮫ داران ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ ﺗﺸﺮﯾﺢ ﺧﻮاھﯿﻢ‬ ‫ﻧﻤﻮد ﮐﮫ اﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪان ذی اﺣﺘﺮام در آرزوی آن ﺑﻮده اﻧﺪ و ﺷﺎﻋﺮان در وﺻﻔﺶ‬ ‫ﺷﻌﺮھﺎ ﺳﺮوده اﻧﺪ و ﭘﯿﺎﻣﺒﺮان ﻣﮋده ﻃﻠﻮع ﻋﺼﺮ ذھﺒﯽ در ﺗﺎرﯾﺦ ﭘﺮ ﺗﻼﻃﻢ ﺑﺸﺮی‬ ‫را داده اﻧﺪ‪ .‬ﺑﮫ ﮔﻔﺘﮫ ﺑﺮﺗﺮاﻧﺪ راﺳﻞ " دﻧﯿﺎﺋﯽ ﺑﺎ زﯾﺒﺎﺋﯽ ای درﺧﺸﻨﺪه و ﺷﮑﻮھﯽ‬ ‫ﺧﯿﺮه ﮐﻨﻨﺪه" ﺟﻠﻮه ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد و ﺑﺸﺎرت ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺗﺤﻘﻖ ﺧﻮاھﺪ ﯾﺎﻓﺖ ﮐﮫ ﺑﺎ‬ ‫ﻇﮭﻮرﺑﮭﺎءاﷲ ﺗﻐﯿﯿﺮاﺗﯽ ژرف و ﮔﺴﺘﺮده در دﻧﯿﺎ ﺻﻮرت ﺧﻮاھﺪ ﭘﺬﯾﺮﻓﺖ ﯾﻌﻨﯽ‬ ‫"روزی ﮐﮫ دﻧﯿﺎ دﻧﯿﺎی دﯾﮕﺮ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ )ﯾﻮم ﺗﺒﺪل اﻻرض ﻏﯿﺮ اﻻرض(‪ ".‬وﺑﮫ‬ ‫ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ﻣﻠﮏ آﺋﯿﻨﮫ ﻣﻠﮑﻮت ﻣﯿﮕﺮدد‪ .‬ﺣﻀﺮت زردﺷﺖ ﭘﯿﺶ‬ ‫ﯾﺒﻨﯽ ﮐﺮد ﮐﮫ ﺳﮫ ھﺰار ﺳﺎل ﭘﺲ از او‪ ،‬ﻇﮭﻮر ﺑﮭﺎءاﷲ واﻗﻊ ﺧﻮاھﺪ ﺷﺪ و در‬ ‫ﺟﻨﮓ ﻧﻮر و ﻇﻠﻤﺖ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻧﻮر ﺑﺮ ﻇﻠﻤﺖ ﻏﻠﺒﮫ ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد‪ .‬دوره اﻧﺘﻈﺎر ﭘﺎﯾﺎن‬ ‫‪174‬‬


‫ﯾﺎﻓﺘﮫ و ﻣﻮﻋﻮدی را ﮐﮫ ﭘﯿﺮوان ﺟﻤﯿﻊ ادﯾﺎن درﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن ﻣﻨﺘﻈﺮ آن ﺑﻮده اﻧﺪ‪،‬‬ ‫ﻇﺎھﺮ ﮔﺸﺘﮫ‪ .‬اﯾﺎم ﮔﻔﺘﺎر و ﭘﻨﺪار ﺳﭙﺮی ﮔﺸﺘﮫ و ھﻨﮕﺎم ﺳﺎﺧﺘﻦ دﻧﯿﺎی ﻧﻮ ﻓﺮارﺳﯿﺪه‬ ‫ﮐﮫ زﻧﺎن درﺳﺎﺧﺘﻦ آن ﺳﮭﻤﯽ ﻋﻈﯿﻢ ﺧﻮاھﻨﺪ داﺷﺖ ﺗﺎاﯾﻦ ﻇﻠﻤﺘﮑﺪه ﭘﺮ ﮐﯿﻦ ﺑﮭﺸﺖ‬ ‫ﺑﺮﯾﻦ ﮔﺮددد‪.‬‬

‫‪175‬‬


‫ﻣﺮدان ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺪ از ﺣﻘﻮق زﻧﺎن دﻓﺎع ﮐﻨﻨﺪ‬ ‫اﮔﺮ ﺗﻌﺼﺐ ﺟﻨﺴﯽ را ﮐﻨﺎر ﺑﮕﺬارﯾﻢ در آن ﺻﻮرت ﻟﺰوم ﻧﺪارد ﮐﮫ دﻓﺎع از ﺣﻘﻮق‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان را ﻓﻘﻂ زﻧﺎن اﻧﺠﺎم دھﻨﺪ ﺑﻠﮑﮫ ﻣﺮدان ھﻢ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﮫ دﻓﺎع از ﺣﻘﻮق زﻧﺎن‬ ‫ﺑﺮ ﺧﯿﺰﻧﺪ‪ .‬ھﺮﮐﺲ ﺑﺘﻮاﻧﺪ از ﺣﻘﻮق ﻣﺮدﻣﺎن از ﻃﺒﻘﮫ‪ ،‬ﻋﻘﯿﺪه‪ ،‬اﻧﺪﯾﺸﮫ‪ ،‬ﻧﮋاد و ﺟﻨﺲ‬ ‫ﻏﯿﺮ از ﺧﻮد دﻓﺎع ﮐﻨﺪ ارزش ﺑﯿﺸﺘﺮ دارد و ﻧﻤﻮدی ﺑﮭﺘﺮ ﺑﻨﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺮای آﻧﮑﮫ ﯾﮏ ﻧﻤﻮﻧﮫ ﺑﺪﺳﺖ دھﯿﻢ ﮐﮫ ﻣﺮد ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ از ﺣﻘﻮق ﺑﺎﻧﻮان ﺻﺤﺒﺖ ﮐﻨﺪ‬ ‫و دﻓﺎع ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺗﺮﺟﻤﮫ ﯾﮏ ﺻﺤﻨﮫ از ﻧﻮول "‪ " Twilight‬ﺑﻤﻌﻨﺎی "ﺳﭙﯿﺪه دم" ﮐﮫ‬ ‫ﯾﮏ اﺛﺮ ادﺑﯽ اﺳﺖ و ﺑﮫ زﺑﺎن اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ ﻧﻮﺷﺘﮫ ام و اﺧﯿﺮاً در اﯾﺮان ﺗﺮﺟﻤﮫ ﺷﺪه‬ ‫وﻟﯽ ھﻨﻮز ﭼﺎپ ﻧﺸﺪه را ﻧﻘﻞ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ و ﺑﺤﺚ در ﻣﻮرد ﺣﻘﻮق زﻧﺎن را ﺑﮫ ﭘﺎﯾﺎن‬ ‫ﻣﯽ ﺑﺮﯾﻢ‪ .‬ﺳﯿﺮوس ﯾﮑﯽ از ﺷﺨﺼﯿﺖ ھﺎی ﻧﻮول اﺳﺖ‪ .‬ﺳﯿﺮوس ﻋﺎﺷﻖ ﮔﻠﻮرﯾﺎ‬ ‫ﻣﯿﮕﺮدد و اﯾﻦ ﻋﺸﻖ ﺑﺎﻋﺚ ﻣﯿﺸﻮد ﮐﮫ ﮔﻠﻮرﯾﺎ را ﺑﮭﺘﺮ ﺑﺸﻨﺎﺳﺪ و ﺑﺴﺘﺎﯾﺪ‪ ،‬در واﻗﻊ‬ ‫اﯾﻦ ﻋﺸﻖ دری از ﺑﯿﻨﺶ را ﻣﻔﺘﻮح ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﻧﻮول دارای ﺳﮫ ﺷﺨﺼﯿﺖ زن و‬ ‫ﭼﮭﺎر ﺷﺨﺼﯿﺖ ﻣﺮد اﺳﺖ ﮐﮫ ﻃﺮز ﻓﮑﺮ و دﯾﺪ آﻧﺎن ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﺗﻔﺎوت دارد‪ .‬در‬ ‫اول ﺻﺤﻨﮫ ﺳﯿﺮوس ﺑﮫ ﻓﮑﺮ ﻣﯽ رود و از ﻇﻠﻢ ھﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﺑﮫ زن در ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﺸﺮ‬ ‫ﺷﺪه اﺳﺖ ﻣﺘﺎﺛﺮ و ﺧﺸﻤﮕﯿﻦ ﻣﯿﮕﺮدد‪:‬‬ ‫"آن ﺷﺐ ﺳﯿﺮوس در رﺧﺘﺨﻮاب اﯾﻦ ﭘﮭﻠﻮ وآن ﭘﮭﻠﻮ ﻣﯽ ﺷﺪ و ﻧﻤﯿﺘﻮاﻧﺴﺖ ﺑﺨﻮاﺑﺪ‪.‬‬ ‫در رﺧﺘﺨﻮاب ﻧﺸﺴﺖ و ﺑﮫ ﻣﮭﺘﺎب ﻧﻘﺮه ﻓﺎم ﺧﯿﺮه ﺷﺪ ﮐﮫ ﻗﺴﻤﺘﯽ از اﻃﺎق را ﻧﯿﻤﮫ‬ ‫روﺷﻦ ﮐﺮده ﺑﻮد‪ .‬ﭘﺘﻮ را ﮐﻨﺎری زد و از رﺧﺘﺨﻮاب ﭘﺎﺋﯿﻦ آﻣﺪ و ﺑﮫ ﻃﺮف ﭘﻨﺠﺮه‬ ‫رﻓﺖ و ﺑﮫ ﻣﺎه در آﺳﻤﺎن ﺧﯿﺮه ﺷﺪ‪ ،‬ﻣﺎه در ﻣﯿﺎن اﺑﺮ ھﺎی ﭘﺮاﮐﻨﺪه ﺣﺮﮐﺖ ﻣﯿﮑﺮد‪.‬‬ ‫ﺷﺐ ھﺎی ﻣﮭﺘﺎﺑﯽ ﺑﮫ ﺳﯿﺮوس ﯾﮏ ﻧﻮع اﺣﺴﺎس ھﻤﺂھﻨﮕﯽ اﺳﺮار آﻣﯿﺰی را ﺑﺎ ﮐﻞ‬ ‫ﺧﻠﻘﺖ ﻣﯽ داد ﮐﮫ ﺑﺎ آﻓﺘﺎب اﺻﻼً اﯾﻦ ﻃﻮر ﻧﺒﻮد‪ ،‬اﺣﺴﺎس ﻣﯽ ﮐﺮد ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد‬ ‫ﭘﻮﺷﯿﺪه از اﺳﺮار ﺑﯽ ﭘﺎﯾﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ ﻧﮕﺎه ﺑﮫ ﺳﺘﺎرﮔﺎن ﭼﺸﻤﮏ زن دﻟﺶ ھﻮای‬ ‫ﮔﻠﻮرﯾﺎ را ﮐﺮده ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﺮاﯾﺶ ﯾﮏ وﺟﻮد آﺳﻤﺎﻧﯽ ﺷﺪه ﺑﻮد ‪.‬‬ ‫"ﻋ ﺸﻖ ﮔﻠﻮرﯾﺎ درھﺎی ﺗﺎزه ای از ادراک را ﺑﮫ روی ﺳﯿﺮوس ﮔﺸﻮده ﺑﻮد‪ .‬زﻧﺎن‬ ‫را ﻣ ﻮﺟﻮدات ﺷﺮﯾﻒ و ﻟﻄﯿﻔﯽ ﻣﯽ دﯾﺪ ﮐﮫ ﺻﻔﺎﺗﺸﺎن ﻣﺪت ھﺎی ﻣﺪﯾﺪ اﻧﮑﺎر ﺷﺪه و‬ ‫ﺣﺘﯽ ﻣﻮرد ﺗﺤﻘﯿﺮﻗﺮارﮔﺮﻓﺘﮫ ﺑﻮد‪ .‬از ﻧﻈﺮ او ﮔﻠﻮرﯾﺎ ﻣﺒﺸﺮ ﻃﻠﻮع ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ ﺑﻮد‪،‬‬ ‫ﻋﺼﺮی ﻣﺸﺤﻮن از ﺑﺮﮐﺎت ﺻﻔﺎت ﻣﻄﻠﻮب زﻧﺎن‪ .‬ﮔﻠﻮرﯾﺎ ﻃﻠﯿﻌﮫ دار ﻋﺼﺮی ﺑﻮد‬ ‫ﮐﮫ ﻣﻤﻠﻮ از ﺻﻔﺎت ﻋﺎﻟﯽ ﻣﮭﺮ‪ ،‬ﻣﺤﺒﺖ‪ ،‬ﻋﻄﻮﻓﺖ‪ ،‬ﺷﻔﻘﺖ و ﻣﺮاﻗﺒﺖ ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ‬ ‫ﮐﮫ از ﺧﺼﺎﺋﺺ زﻧﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﻓﮑﺮ ﻣﯽ ﮐﺮد وﻗﺘﯽ اﺳﺘﻌﺪاد ﻣﮑﻨﻮن زﻧﺎن ﺗﺠﻠﯽ ﮐﻨﺪ‬ ‫ﺟﺎﻣﻌﮫ ازﻣﺼﯿﺒﺖ ﺟﻨﮓ و ﻧﮑﺒﺖ ﺧﺸﻮﻧﺖ وﻗﺪرت ﻃﻠﺒﯽ ﺷﺮارت ﺑﺎر ﮐﮫ ﮐﻞ‬ ‫ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﺸﺮ را ﻟﮑﮫ دار ﮐﺮده اﺳﺖ ﭘﺎک ﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬دﯾﮕﺮ زﻧﺎن اﺳﺒﺎﺑﯽ ﺟﮭﺖ‬ ‫‪176‬‬


‫ارﺿﺎی ﺷﮭﻮت ﻣﺮدان ﻧﺨﻮاھﻨﺪ ﺑﻮد و دﯾﮕﺮ ﻗﺴﻤﺘﯽ از ﻣﺎﯾﻤﻠﮏ ﺧﺎﻧﮫ ﻣﺤﺴﻮب‬ ‫ﻧﺨﻮاھﻨﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫" ﺳﯿﺮوس آرزوﻣﻨﺪ ﺑﻮد او و ﮔﻠﻮرﯾﺎ ﭼﻮن دو ﺳﺘﺎره ﻗﻄﺒﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﮐﮫ ازدو اﻓﻖ‬ ‫ﺑﺪرﺧﺸﻨﺪ وﻟﯽ ﻧﻮرﺷﺎن ﺑﺎھﻢ آﻣﯿﺨﺘﮫ ﮔﺮدد‪ ،‬دووﺟﻮد ﻣﺘﻤﺎﯾﺰ اﻣﺎ در ﻋﯿﻦ ﺣﺎل‬ ‫ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ و ﻣﮑﻤﻞ ﻧﯿﻤﮫ دﯾﮕﺮ‪ ،‬ﺗﺎ وﺟﻮدی ﮐﺎﻣﻞ ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬او ﻧﻤﯽ ﺧﻮاﺳﺖ ﻣﺎﻟﮏ‬ ‫ﮔﻠﻮرﯾﺎ ﺷﻮد ﯾﺎ اورا ﺑﮫ ﺷﮑﻠﯽ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺳﻠﯿﻘﮫ ﺧﻮد در آورد‪ .‬اﻣﯿﺪوار ﺑﻮد ﮐﮫ‬ ‫ازدواﺟﺸﺎن ﭼﻮن ﻗﻔﺴﯽ ﻧﺸﻮد ﮐﮫ آﻧﮭﺎ ﻣﺤﮑﻮم ﺑﺎﺷﻨﺪ ﮐﮫ در درون آن ﺑﺎ ل و ﭘﺮ‬ ‫ﺧﻮﯾﺶ را ﺑﮫ ﻣﯿﻠﮫ ھﺎی آن ﺑﮑﻮﺑﻨﺪ‪ .‬ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﻮد ﮐﮫ ازدواج ﻓﻘﻂ ﺟﺎذﺑﮫ ﺟﻨﺴﯽ دو ﺗﻦ‬ ‫ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﮫ اﺗﺤﺎد دو روح اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺎﻻ ﺗﺮﯾﻦ اﺗﺤﺎدی اﺳﺖ ﮐﮫ ﺑﯿﻦ دو اﻧﺴﺎن ﻣﺘﺼﻮر‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬از ﻧﻈﺮ او ازدواج وﺻﻠﺘﯽ ﻧﺒﻮد ﮐﮫ ﯾﮑﯽ را ﺑﺮده دﯾﮕﺮی ﺳﺎزد ﺑﻠﮑﮫ اﺗﺤﺎد‬ ‫دو ﻧﻔﺲ ﺑﻮد ﮐﮫ ﺷﺮاﯾﻂ ﻻزم و ﺳﺎﻟﻢ و ﻧﯿﺮو ﺑﺨﺶ را ﺑﺮای ﺻﯿﺎﻧﺖ و رﺷﺪ ﻣﻌﻨﻮی‬ ‫دو ﺟﺎﻧﺒﮫ ﻓﺮاھﻢ ﻣﯽ آورد‪ .‬ازدواج ﻣﯿﺘﻮاﻧﺴﺖ زﻧﺪﮔﯿﺸﺎن را ﮐﺎﻣﻠﺘﺮ ﻧﻤﺎﯾﺪ و‬ ‫ﺳﯿﺮو س ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺑﻮد ﮐﮫ ﮔﻠﻮرﯾﺎ اﯾﻦ اﺳﺘﻌﺪاد را داﺷﺖ ﮐﮫ زﻧﺪﮔﯽ ﻣﺸﺘﺮک آﻧﺎن را‬ ‫ﻏﻨﯽ ﺗﺮ و ﮐﺎﻣﻠﺘﺮ ﺳﺎزد‪.‬‬ ‫" ﺳﯿﺮوس ﺑﺮ ﺧﺎﺳﺖ و ﯾﮏ ﻧﻮار از ﺗﺼﻨﯿﻒ ﻋﺎﺷﻘﺎﻧﮫ ﮔﺬاﺷﺖ‪ .‬ھﺮ ﮐﻠﻤﮫ ای ﮐﮫ‬ ‫ﺧﻮاﻧﻨﺪه ﻣﯽ ﺧﻮاﻧﺪ ﻣﻌﻨﯽ داﺷﺖ و ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ اﺣﺴﺎﺳﺎت او ﺑﻮد ‪ ،‬اﻣﺎ ھﻨﻮز ﻗﺎدر ﺑﮫ‬ ‫ﺑﯿﺎن ﮐﺎﻣﻞ اﺣﺴﺎﺳﺎت او ﻧﺴﺒﺖ ﺑﮫ ﮔﻠﻮرﯾﺎ ﻧﺒﻮد‪ .‬ﺗﻤﺎم وﺟﻮد او در ﭼﻨﮕﺎل اﺣﺴﺎﺳﯽ‬ ‫ﺷﺪﯾﺪ ﺑﻮد‪ .‬او ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎور ﺑﻮد ﮐﮫ ﻋﺸﻖ ﺣﻘﯿﻘﯽ و ﺧﺎ ﻟﺺ ﺑﯿﻦ ﻣﺮد و زن اﻧﻌﮑﺎﺳﯽ‬ ‫ازﻋﺸﻖ اﻟﮭﯽ اﺳﺖ و ﺷﻌﺎﻋﯽ از آن ﺷﻤﺲ ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ‪ .‬دوﺳﺖ داﺷﺖ در ﻧﻮری ﻣﻼﯾﻢ‬ ‫و ﻧﻘﺮه ﻓﺎم ﻣﮭﺘﺎب ﺑﮫ ﭼﮭﺮه ﻣﻌﺼﻮم ﮔﻠﻮرﯾﺎ ﺑﻨﮕﺮد‪ ،‬ﭼﮭﺮه ﯾﮏ ﻣﺎدر ﺑﺎﻟﻘﻮه‪،‬‬ ‫ﻣﺨﻠﻮﻗﯽ ﮐﮫ ﻣﺴﺌﻮل ﺗﺪاوم ﻧﺴﻞ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﻮد‪ .‬ﻣﯽ داﻧﺴﺖ ﮐﮫ در ﮔﺬﺷﺘﮫ ﺑﺎ ﻣﻌﯿﺎر ھﺎی‬ ‫ﻣﺮدان‪ ،‬ﺻﻔﺎت ﻣﻄﻠﻮب زﻧﺎن ھﺮﮔﺰ ﻣﻮرد ﺗﺤﺴﯿﻦ و ﺳﺘﺎﯾﺶ ﻗﺮارﻧﮕﺮﻓﺘﮫ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺎ‬ ‫ﺧﻮد ﻣﯽ اﻧﺪﯾﺸﯿﺪ ھﯿﭻ ﺻﻔﺖ ﻣﻄﻠﻮﺑﯽ از زﻧﺎن ﺑﺨﻮﺑﯽ درک ﻧﺸﺪه‪ ،‬اﺳﺘﻌﺪاد و‬ ‫ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﺑﺎﻧﻮان ﺗﺎزه ﺷﮑﻮﻓﮫ ﮐﺮده وﻟﯽ ھﻨﻮز ﺑﮫ ﮐﻤﺎل ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ ﻣﻄﻠﻮب‬ ‫ﻧﺮﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﻟﺒﺘﮫ ھﻨﻮز وﻗﺖ ﻻزم اﺳﺖ ﺗﺎ ﺑﮫ اوج ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ رﺳﺪ و ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﻮد‬ ‫ﮐﮫ ﭘﯿﺎده ﺷﺪن و ﺗﺎﺛﯿﺮ ﺻﻔﺎت ﺑﺎﻧﻮان ﺗﻐﯿﯿﺮات ﭘﺮ ﺑﺮﮐﺘﯽ در ﺟﮭﺎن اﯾﺠﺎد ﺧﻮاھﺪ‬ ‫ﮐﺮد‪ ،‬ﺧﺸﻮﻧﺖ و ﺧﻮﻧﺮﯾﺰی دﯾﮕﺮ ﺑﻌﻨﻮان ﻧﺸﺎﻧﮫ ﺷﺠﺎﻋﺖ و ﺷﺮاﻓﺖ ﺗﺠﻠﯿﻞ ﻧﺨﻮاھﺪ‬ ‫ﺷﺪ‪.‬‬ ‫"ﮐﻨﺠﮑﺎو ﺑﻮد ﻣﺎھﯿﺖ ﻋﺸﻖ ﮔﻠﻮرﯾﺎ را ﺑﺪاﻧﺪ‪ .‬در ﮔﺬﺷﺘﮫ زﻧﺎن ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﮫ‬ ‫آﺳﺎﻧﯽ ﻋﺸﻖ ﺧﻮدرا اﺑﺮاز دارﻧﺪ ﺑﺎ آﻧﮑﮫ اﺳﺘﻌﺪاد ﻋﺸﻖ ورزﯾﺪن را داﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﺗﻘﺮﯾﺒﺎً‬ ‫در اﮐﺜﺮ ﻓﺮھﻨﮓ ھﺎ زﻧﺎن ﺣﻖ ﻋﺎﺷﻖ ﺷﺪن را ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﻋﻮاﻃﻒ زﻧﺎن ﮐﮫ در ﻣﺪﺗﯽ‬ ‫دﯾﺮﯾﻨﮫ ﺳﺮﮐﻮب و ﻣﮭﺎر ﺷﺪه ﺑﻮد در ﺣﺎل ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ و ﺑﺮوز و ﻧﻤﻮد ﺑﻮد و ﺑﺮ اﯾﻦ‬ ‫ﺑﺎور ﺑﻮد ﮐﮫ ﺑﻌﺪ ﺗﺎزه ای از ﻋﺸﻖ در ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻋﺮﺿﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد ‪ -‬ﺑﻌﺪی ﻟﻄﯿﻒ ﺗﺮ‬ ‫و روﺣﺎﻧﯽ ﺗﺮ ﮐﮫ ﺑﯿﺶ از ﭘﯿﺶ ﻣﻮﺟﺐ ﻏﻨﺎی ادب و ھﻨﺮ ﺧﻮاھﺪ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ﻣﯿﺪاﻧﺴﺖ‬ ‫‪177‬‬


‫ﮐﮫ ﻋﺸﻖ زﻧﺎن ﺑﺎ دوام ﺗﺮ و ﻋﻤﯿﻖ ﺗﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﺑﭙﺬﯾﺮد ﮐﮫ زﻧﯽ ﭼﻮن‬ ‫ﮔﻠﻮرﯾﺎ ﺗﺤﻘﯿﺮ ﺷﺪﻧﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺧﺸﻢ اورا ﻓﺮاﮔﺮﻓﺖ‪ .‬واﻗﻌﺎً ﻧﺎراﺣﺖ ﮐﻨﻨﺪه ﺑﻮد ﮐﮫ‬ ‫ھﺰاران ﺳﺎل روﻧﺪ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﻮده ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺮای ارﺿﺎء ﻣﯿﻞ ﺟﻨﺴﯽ ﻣﺮدان‬ ‫آﻓﺮﯾﺪه ﺷﺪه اﻧﺪ‪ .‬اﺳﺘﻌﺪاد روﺣﺎﻧﯽ و ﻋﻘﻼﻧﯽ زﻧﺎن ﭘﻮﺷﯿﺪه و ﻣﺨﻔﯽ ﻣﺎﻧﺪه ﺑﻮد‪ .‬ﻣﻌﺘﻘﺪ‬ ‫ﺑﻮد ﮐﮫ در ﮔﺬﺷ���ﮫ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻧﺎﻗﺺ و ﻧﺎ ﮐﺎﻣﻞ ﺑﻮد زﯾﺮا اﺳﺘﻌﺪاد زﻧﺎن ﻣﻮرد‬ ‫ﻏﻔﻠﺖ ﻗﺮارﮔﺮﻓﺘﮫ و ﺳﺮﮐﻮب ﺷﺪه و در ﻧﺘﯿﺠﮫ از رﺷﺪ ﺑﺎزﻣﺎﻧﺪه ﺑﻮد‪ -‬ھﻤﺎن‬ ‫اﺳﺘﻌﺪادی ﮐﮫ در ﻧﮭﺎﯾﺖ ﺗﻤﺪﻧﯽ ﻣﺘﻌﺎدل و ﺳﺎﻟﻢ ﭘﺪﯾﺪ ﺧﻮاھﺪ آورد‪ .‬زﻧﺎن را ﺗﺮﺳﻮ و‬ ‫ﺟﻨﺲ ﺿﻌﯿﻒ ﺗﺮ ﺗﻠﻘﯽ ﻧﻤﻮده و اورا ﻗﺎدر ﺑﮫ ورود ﺑﮫ ﻣﯿﺪان ﺟﻨﮓ ﺑﺮای ﮐﺸﺘﻦ و‬ ‫ﮐﺸﺘﮫ ﺷﺪن ﻧﻤﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬درﺻﻮرﺗﯿﮑﮫ زﻧﺎن در ﻣﻮﻗﻊ ﺧﻄﺮ و ﺑﺤﺮان ﺷﮭﺎﻣﺖ‬ ‫اﺧﻼﻗﯽ و ﺟﺮات ﺑﯿﺸﺘﺮی از ﻣﺮدان دارﻧﺪ‪ .‬زﻧﺎن ﻣﺠﺎز ﻧﺒﻮدﻧﺪ ﻣﻘﺎﻣﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و‬ ‫ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻣﺬھﺒﯽ ﻣﮭﻢ را اﺷﻐﺎل ﮐﻨﻨﺪ و ﺣﺘﯽ در ﻣﺮاﺳﻢ ﻣﺬھﺒﯽ ﺷﺮﮐﺖ ﮐﻨﻨﺪ و ﻧﻘﺶ‬ ‫ﻣﮭﻢ داﺷﺘﮫ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﭼﻮن ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﺎور ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺑﺮای ﺗﺠﺎرب روﺣﺎﻧﯽ و‬ ‫ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ ﺗﻮاﻧﺎﺋﯽ ﺑﺮاﺑﺮی ﺑﺎ ﻣﺮدان را ﻧﺪارﻧﺪ وﻟﯽ ﺑﺮﻋﮑﺲ در ﺣﺎ ل ﺣﺎﺿﺮ ﺑﯿﺸﺘﺮ‬ ‫و ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽ ﮔﺮدد ﮐﮫ زﻧﺎن در ﻋﺸﻖ ﺧﺪا و ﺷﻨﺎﺳﺎﺋﯽ او از ﻣﺮدان ﺑﺎ‬ ‫ﺣﺮارﺗﺮﻧﺪ‪.‬‬ ‫"اﯾﻦ ﺳﺮّی ﺑﺮای ﺳﯿﺮوس ﺑﻮد ﮐﮫ ﭼﮫ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﺪ ﮐﮫ ﺻﻔﺎت ﺑﺎﻧﻮان در ﻃﻮل زﻣﺎن‬ ‫در ﻣﯿﺎن ﻣﻠﻞ و ﻓﺮھﻨﮓ ھﺎی ﺟﮭﺎن ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﮫ و ﺣﺘﯽ ﻣﻮرد اﻧﮑﺎر و ﺗﺤﻘﯿﺮ ﻗﺮار‬ ‫ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬در ﺻﻮرﺗﯿﮑﮫ آﻧﺎن ﻧﯿﻤﯽ از ﺟﻤﻌﯿﺖ دﻧﯿﺎرا ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯽ دادﻧﺪ و ﻧﻘﺶ ﺣﯿﺎﺗﯽ‬ ‫در دوام ﻧﺴﻞ اﻧﺴﺎﻧﯽ داﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﺧﻮد ﻣﯽ اﻧﺪﯾﺸﯿﺪ ﭼﮫ ﮐﺴﯽ در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﻣﺴﺌﻮل‬ ‫اﺳﺖ؟ ﭼﮫ ﮐﺴﯽ را ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮای اﯾﻦ ﮐﺎر ﺳﺮزﻧﺶ ﻧﻤﻮد؟ ﮐﻞ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺟﺎﻣﻌﮫ و ﺷﯿﻮه‬ ‫ﺗﻔﮑﺮ ﭼﻨﺎن ﺑﻮد ﮐﮫ ھﯿﭻ زﻣﯿﻨﮫ ای ﺑﺮای ﺗﺠﻠﯽ و ﻧﻤﻮد ﺻﻔﺎت ﺑﺎﻧﻮان ﭘﺪﯾﺪ ﻧﯿﺎﻣﺪ‪ .‬از‬ ‫اﯾﻨﺮو آﻧﺎن ﭼﻮن ﮔﻨﺠﯽ ﭘﻨﮭﺎن درزﯾﺮ ﺧﺎک ﻣﺎﻧﺪﻧﺪ ﮐﮫ ﮔﻮﯾﯽ اﺻﻼً وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫در ﻋﺼﺮ ﺣﺎﺿﺮ‪ ،‬آﻣﺪن زﻧﺎن روی ﺻﺤﻨﮫ ﺟﺎﻣﻌﮫ و ﻧﮭﺎدھﺎی ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی‬ ‫ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﺑﺨﺶ ﺟﺪاﺋﯽ ﻧﺎﭘﺬﯾﺮ ﺗﮑﺎﻣﻞ روﺣﺎﻧﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺟﺎﻣﻌﮫ اﻧﺴﺎﻧﯽ در اﯾﻦ‬ ‫ﺳﯿﺎره ﺧﺎﮐﯽ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫"ﻗﺮن ﭘﺮ ﺷﮑﻮھﯽ در ﺣﺎل ﻃﻠﻮع اﺳﺖ‪ ،‬ﯾﮏ ﻧﯿﺮوی ﺟﺪﯾﺪ اﻟﮭﯽ اﯾﻦ ﺟﺮﯾﺎن را ﭘﺪﯾﺪ‬ ‫آورده و آن را ﺑﮫ ﺟﻠﻮ ﻣﯽ ﺑﺮد ‪ .‬ﺟﮭﺎن ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ روح ﺟﺪﯾﺪی اﺳﺖ ﮐﮫ ﮐﻞ‬ ‫ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻋﺎﻟﻢ ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﯿﺮ و ﻋﻤﻠﮑﺮد اﯾﻦ ﻧﯿﺮوی ﻋﻈﯿﻢ اﺳﺖ و در ﻣﺴﯿﺮ ﺗﻐﯿﯿﺮی‬ ‫ﺑﺰرگ و ﺑﯽ ﺳﺎﺑﻘﮫ اﺳﺖ و ﯾﮑﯽ از ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻮﺛﺮ در اﯾﻦ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺷﮕﺮف‬ ‫ﺑﮫ ﻋﻠﺖ اﯾﻦ واﻗﻌﯿﺖ ﺗﺎرﯾﺨﯽ و ﺑﯽ ﺳﺎﺑﻘﮫ اﺳﺖ ﮐﮫ اﺳﺘﻌﺪاد زﻧﺎن در ﺣﺎل‬ ‫ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ و ﮐﺎر آﺋﯽ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫"ﺑﻨﻈﺮ ﺳﯿﺮوس ﻣﺸﺎرﮐﺖ زﻧﺎن در ﺳﺎﺧﺘﻦ دﻧﯿﺎی آﯾﻨﺪه ﻣﺎھﯿﺖ ﺟﺎﻣﻌﮫ را دﺳﺘﺨﻮش‬ ‫ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺧﻮاھﺪ ﮐﺮد‪ ،‬دﯾﮕﺮ ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺸﺮی ﺑﺎ زور و ﻋﻨﻒ اداره ﻧﺨﻮاھﺪ ﺷﺪ‪ .‬از اﯾﻦ‬ ‫‪178‬‬


‫ﻓﮑﺮ ﺑﮫ ھﯿﺠﺎن آﻣﺪ و دﺳﺘﺶ را ﺑﻠﻨﺪ ﮐﺮد و ﺑﺎ ﺷﻮر و اﺣﺴﺎس ﺗﮑﺎن داد و ﮔﻔﺖ‬ ‫»ﻗﺮﻧﯽ ﺷﮑﻮھﻤﻨﺪ ﺑﺎ اﻧﻮاری ﭘﺮﻓﺮوغ درﺣﺎل ﻃﻠﻮع اﺳﺖ‪«.‬‬ ‫" آن ﺷﺐ آﺗﺶ ﺳﻮزان ﻋﺸﻖ در ﻗﻠﺐ ﺳﯿﺮوس ﺑﮫ ﺷﻌﻠﮫ ای ﻓﺮوزان ﺗﺒﺪﯾﻞ ﺷﺪه ﺑﻮد‬ ‫و ﺗﻤﺎم ذھﻨﺶ را اﺷﻐﺎل ﮐﺮده ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺮای آﻧﮑﮫ ﻓﮑﺮش آرام ﯾﺎﺑﺪ ﺑﮫ ﻃﺮف ﺳﺎﻟﻦ‬ ‫ھﺘﻞ رﻓﺖ‪ .‬ﻋﺸﻖ و ﺗﺤﺴﯿﻨﺶ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﮫ ﮔﻠﻮرﯾﺎ در ﻣﺎھﯿﺘﯽ روﺣﺎﻧﯽ ﺑﮫ ﺗﻤﺎﻣﯽ زﻧﺎن‬ ‫ﺗﻌﻤﯿﻢ ﯾﺎﻓﺘﮫ ﺑﻮد‪ ،‬ﻣﯽ ﺧﻮاﺳﺖ در دﻓﺎع از ﺣﻘﻮق زﻧﺎن ﭼﻮن ﺷﯿﺮ ﺑﻐﺮد و ﺑﺨﺮوﺷﺪ‬ ‫و ﺛﺎﺑﺖ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن ﺟﻨﺲ ﺣﻘﯿﺮ ﺗﺮ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ ﺑﻠﮑﮫ از ﻟﺤﺎظ ﺻﻔﺎت روﺣﺎﻧﯽ و‬ ‫ھﺸﯿﺎری ﺟﻨﺲ ﺑﺮﺗﺮﻧﺪ وﻟﯽ در ﻋﯿﻦ ﺣﺎل آﮔﺎه ﺑﻮد ﮐﮫ در ﺻﻮرت اﻇﮭﺎر اﯾﻦ‬ ‫ﻧﻈﺮات ﺑﮫ او ﺧﻮاھﻨﺪ ﺧﻨﺪﯾﺪ و اورا ﻓﺮدی اﺣﺴﺎﺳﺎﺗﯽ ﺧﻮاھﻨﺪ داﻧﺴﺖ‪.‬‬ ‫"در دﻧﯿﺎﺋﯽ ﮐﮫ ﺗﺎزه اﺳﺘﻌﺪاد زﻧﺎن در ﺣﺎل ﺟﻮاﻧﮫ زدن ﺑﻮد ﭼﮕﻮﻧﮫ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ‬ ‫زﯾﺒﺎﺋﯽ و ﺷﮑﻮﻓﺎﺋﯽ آن را ﺗﻮﺻﯿﻒ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﮫ ﺑﺎ ﭼﺸﻤﺎن آﯾﻨﺪه ﻧﮕﺮ ﺧﻮﯾﺶ آن را‬ ‫ﻣﯿﺪﯾﺪ‪ .‬در دﻧﯿﺎﺋﯽ ﮐﮫ در ﺑﺴﯿﺎری ﺳﺮزﻣﯿﻦ ھﺎ زﻧﺎن ھﻤﭽﻨﺎن ﺗﺤﻘﯿﺮﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ و از‬ ‫ﺣﻘﻮق اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺧﻮد ﻣﺤﺮوم ھﺴﺘﻨﺪ ﭼﮕﻮﻧﮫ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﻧﺸﺎن دھﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن در‬ ‫ﻗﻠﻤﺮ و ﺑﺴﯿﺎری از ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ھﺎی ﺑﺸﺮی ﻧﻘﺶ رھﺒﺮی ﺧﻮاھﻨﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬آن ﻗﻮا و‬ ‫اﺳﺘﻌﺪاد ﺑﺎﻟﻘﻮه ھﻨﻮز ﻗﺎﺑﻞ ﺷﻨﺎﺳﺎﺋﯽ و در ﻧﺘﯿﺠﮫ درک ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻧﺒﻮدﻧﺪ‪ ،‬ھﯿﭽﮑﺲ‬ ‫ﺑﺎورش ﻧﻤﯿﺸﺪ ﮐﮫ ﺳﯿﺮوس ﭼﮫ ﻣﯽ ﺑﯿﻨﺪ و ﭼﮫ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ ﺣﺘﯽ ﺑﺴﯿﺎری از زﻧﺎن‪.‬‬ ‫وﻟﯽ ﻣﺼﻤﻢ ﺑﻮد راﺟﻊ ﺑﮫ ﺑﺎورش ﮐﮫ ﻣﻮﻟﻮد دﯾﺪ ژرﻓﺘﺮ او ﺑﻮد ﺣﺮف ﺑﺰﻧﺪ و ﺛﺎﺑﺖ‬ ‫ﮐﻨﺪ ﮐﮫ زﻧﺎن ھﺰاران ﺳﺎل ﻗﺮﺑﺎﻧﯿﺎن ﺑﯽ ﻋﺪاﻟﺘﯽ ﺑﻮده اﻧﺪ‪.‬‬ ‫" ﺳﯿﺮوس وارد ﺳﺎﻟﻦ ﺷﺪ‪ ،‬ﯾﮏ ﻧﻮﺷﺎﺑﮫ ﺳﻔﺎرش داد‪ ،‬ﻣﺪﺗﯽ ﻃﻮﻻﻧﯽ دﺳﺖ ﺑﮫ ﻟﯿﻮان‬ ‫ﻧﻮﺷﺎﺑﮫ ﻧﺰد‪ ،‬ﺑﮫ ﺑﯿﺮون ﭘﻨﺠﺮه ﻧﮕﺎه ﻣﯽ ﮐﺮد وﻏﺮق اﻓﮑﺎر ﺧﻮد راﺟﻊ ﺑﮫ ﺑﯿﻌﺪاﻟﺘﯽ‬ ‫ﻧﺴﺒﺖ ﺑﮫ زﻧﺎن ﺑﻮد‪ .‬ﻃﻮری ﻓﮑﺮش ﻣﺸﻐﻮل ﻣﻮﺿﻮع ﻣﮭﻢ رﻧﺞ و ﻣﺤﺮوﻣﯿﺖ‬ ‫ﺑﺎﻧﻮان در ﻃﻮل زﻣﺎن ﺑﻮد ﮐﮫ ﻣﺘﻮﺟﮫ ورود ﭘﯿﺘﺮ‪ ،‬وﯾﮑﺘﻮر و ﯾﺎﺷﺎ ﺑﮫ ﺳﺎﻟﻦ ﻧﺸﺪ‪.‬‬ ‫وﻗﺘﯽ ﺻﺪای ﯾﺎﺷﺎ را ﺷﻨﯿﺪ ﮐﮫ ازاو ﭘﺮﺳﯿﺪ »ﺳﯿﺮوس ﺧﯿﻠﯽ ﺗﻮ ﻓﮑﺮی‪ ،‬ﭼﯿﺰی‬ ‫ﺷﺪه؟« ﯾﮑﮫ ﺧﻮرد‪ .‬ﺳﯿﺮوس ﺳﺮش را ﺗﮑﺎن داد و ﮔﻔﺖ »ﻧﮫ ﻧﮫ‪ ،‬ھﯿﭽﯽ‪ ،‬ﻓﻘﻂ دارم‬ ‫راﺟﻊ ﺑﮫ ﻣﻮﺿﻮع ﺧﺎﺻﯽ ﻓﮑﺮ ﻣﯽ ﮐﻨﻢ‪«.‬‬ ‫وﯾﮑﺘﻮر ﺑﺎ ﺧﻨﺪه ﮔﻔﺖ »ﯾﮏ ﺷﺨﺺ ﺧﺎص ﯾﺎ ﯾﮏ ﻣﻮﺿﻮع ﺧﺎص« ﺷﯿﻄﻨﺘﯽ در‬ ‫ﺳﺌﻮاﻟﺶ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫»ﯾﮏ ﻧﻔﺮ ﻧﮫ‪ ،‬دارم درﺑﺎره ﻧﯿﻤﯽ از ﻣﺮدم ﺟﮭﺎن ﻓﮑﺮ ﻣﯽ ﮐﻨﻢ‪«.‬‬ ‫وﯾﮑﺘﻮر ﮔﻔﺖ »ﻧﺼﻒ ﻣﺮدم ﺟﮭﺎن! ﭼﻄﻮر ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﯽ راﺟﻊ ﺑﮫ ﺳﮫ ﻣﯿﻠﯿﺎرد آدم‬ ‫ﻓﮑﺮ ﮐﻨﯽ؟«‬ ‫ﺳﯿﺮوس ﮔﻔﺖ »ﺻﻔﺎت زﻧﺎن‪ ،‬ﻧﯿﻤﯽ از ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺟﮭﺎن ﮐﮫ ﻣﺪت ھﺎی ﻃﻮﻻﻧﯽ‬ ‫اﻧﮑﺎر ﺷﺪه و ﺣﺘﯽ ﻣﻮرد ﺗﺤﻘﯿﺮ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﮫ‪«.‬‬ ‫‪179‬‬


‫ﺑﻌﺪ ﻣﮑﺜﯽ ﮐﻮﺗﺎه ﭘﯿﺶ آﻣﺪ‪ .‬ﯾﺎﺷﺎ دﺳﺘﺶ را دراز ﮐﺮد و ﻟﯿﻮاﻧﺶ را ﺑﺮداﺷﺖ ‪،‬‬ ‫ﮐﻤﯽ از آن ﻧﻮﺷﯿﺪ و ﮔﻔﺖ »ﻋﺸﻖ درھﺎی ﺷﻨﺎﺧﺖ را ﺑﺎز ﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪«.‬‬ ‫ﺳﯿﺮوس ﮔﻮﺋﯽ ﻣﯽ ﺧﻮاﺳﺖ ﻣﺴﯿﺮ ﺳﺨﻦ را ﻋﻮض ﮐﻨﺪ ﮔﻔﺖ »ﺑﻠﮫ درﺳﺘﮫ‪ ،‬ﻋﺸﻖ‬ ‫ﺑﮫ ﺧﺪا و ﺷﻨﺎﺧﺖ او ﻣﺮﺗﺒﻂ اﺳﺖ‪«.‬‬ ‫وﯾﮑﺘﻮر ﺧﻢ ﺷﺪ و ﺑﮫ ﭼﺸﻤﺎن ﺳﯿﺮوس ﺧﯿﺮه ﮔﺸﺖ و ﮔﻔﺖ »از زن ﺑﻤﺎ ﺑﮕﻮ‪ ،‬ﻧﮫ‬ ‫ازﺧﺪا‪ ،‬ﭼﻘﺪر ﺑﻔﮑﺮ زن ھﺎ ھﺴﺘﯽ؟ ﺑﮕﺬار زﻧﮭﺎ ﺧﻮدﺷﺎن ﻣﺸﮑﻼت ﺧﻮدﺷﺎن را ﺣﻞ‬ ‫ﮐﻨﻨﺪ‪ «.‬ﺣﺎﻟﺘﯽ از ﺷﯿﻄﻨﺖ در ﮐﻼم وﯾﮑﺘﻮر ﺑﻮد‪.‬‬ ‫وﯾﮑﺘﻮر و ﭘﯿﺘﺮ ﻣﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ ﺳﯿﺮوس ﻃﺮﻓﺪار ﺑﺮاﺑﺮی زﻧﺎن اﺳﺖ و آﻧﮭﺎ اﯾﻦ را‬ ‫ﻧﻘﻄﮫ ﺿﻌﻒ او ﻣﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﭘﯿﺘﺮ ﺻﺎف ﻧﺸﺴﺖ و ﺑﮫ ﻃﺮف ﺳﯿﺮوس ﺑﺮ ﮔﺸﺖ و‬ ‫ﮔﻔﺖ » در ﮔﺬﺷﺘﮫ زﻧﺎن ھﯿﭻ ﻧﻘﺶ ﻋﻤﺪه ای در دﯾﻦ ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ در آﯾﻨﺪه ھﻢ ﻧﺒﺎﯾﺪ داﺷﺘﮫ‬ ‫ﺑﺎﺷﻨﺪ‪«.‬‬ ‫ﺣﺎﻟﺖ ﭼﺸﻤﺎن ﺳﯿﺮوس ﺗﻐﯿﯿﺮ ﮐﺮد و ﺷﻌﻠﮫ ای از ﺧﺸﻢ در آن دﯾﺪه ﻣﯽ ﺷﺪ و در‬ ‫ﺣﺎﻟﯽ ﮐﮫ ﺻﺪاﯾﺶ از ﺧﺸﻢ ﻣﯽ ﻟﺮزﯾﺪ ﮔﻔﺖ » ﺗﻮ ﺑﮫ ﻋﻨﻮان ﯾﮏ ﻣﺴﯿﺤﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺪاﻧﯽ‬ ‫ﮐﮫ ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ ﯾﮏ ﻧﻘﺶ ﻣﮭﻢ و ﺣﯿﺎﺗﯽ در ﺗﺎرﯾﺦ ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ اﯾﻔﺎ ﮐﺮد‪«.‬‬ ‫وﯾﮑﺘﻮر ﭘﺮﺳﯿﺪ »او ﭼﮫ ﮐﺮد ﮐﮫ آن ﻗﺪر ﻣﮭﻢ ﺑﻮد؟«‬ ‫»او ﺣﻮارﯾﻮن آﺷﻘﺘﮫ ‪ ،‬وﺣﺸﺖ زده و داﻏﺪﯾﺪه را ﺳﮫ روز ﭘﺲ از ﺷﮭﺎدت ﻣﺴﯿﺢ‬ ‫دور ھﻢ ﺟﻤﻊ ﮐﺮد و در آﻧﺎن روح ﺷﮭﺎﻣﺖ و اﻋﺘﻤﺎد دﻣﯿﺪ ﺗﺎ اﻧﺠﯿﻞ ﻣﺴﯿﺢ را در‬ ‫ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﮭﺎن ﺗﺒﻠﯿﻎ ﮐﻨﻨﺪ‪«.‬‬ ‫ﯾﺎﺷﺎ ﻋﻼﻗﻤﻨﺪ ﻣﻮﺿﻮع ﺷﺪ و ﭘﺮﺳﯿﺪ »آﯾﺎ او ﮐﺎر ﻣﮭﻢ دﯾﮕﺮی ھﻢ ﮐﺮد؟«‬ ‫»ﺑﻠﮫ‪ ،‬اﻟﺒﺘﮫ«‬ ‫»ﭼﮫ ﮐﺎری؟«‬ ‫ﺳﯿﺮوس ﮔﻔﺖ »ﻣﺮﯾﻢ ﻣﺠﺪﻟﯿﮫ اﻣﭙﺮاﻃﻮر روم را از ﺟﺎﻧﺐ ﺟﺎﻣﻌﮫ ﻣﺴﯿﺤﯿﺎن‬ ‫ﻓﻠﺴﻄﯿﻦ ﻣﻼﻗﺎت ﮐﺮد و از او ﺧﻮاﺳﺖ ﮐﮫ از واﻟﯽ ﻓﻠﺴﻄﯿﻦ ﺑﺨﻮاھﺪ از ﺗﻌﻘﯿﺐ‬ ‫وآزار ﯾﮭﻮدﯾﺎن دﺳﺖ ﺑﺮدارد‪ ،‬ھﻤﺎن ھﺎﺋﯽ ﮐﮫ در ﺷﮭﺎدت ﻣﺴﯿﺢ دﺳﺖ داﺷﺘﻨﺪ‪«.‬‬ ‫ﭘﯿﺘﺮ ﺑﮫ ﺳﯿﺮوس ﺧﯿﺮه ﺷﺪ و ﮔﻔﺖ » ﺗﺎﺑﺤﺎ ل اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮع را ﻧﺸﻨﯿﺪه ﺑﻮدم‪«.‬‬ ‫ﯾﺎﺷﺎ روی ﻣﯿﺰ ﻗﮭﻮه زد و ﮔﻔﺖ »درﺑﺎره اﻓﺮاد ﺑﮫ اﺻﻄﻼح ﻣﺘﻤﺪن ﻋﺼﺮ ﺣﺎﺿﺮ‬ ‫ﮐﮫ ﯾﮭﻮدﯾﺎن را ﺗﻌﻘﯿﺐ و آزار ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﻓﻘﻂ ﺑﮫ دﻟﯿﻞ اﯾﻨﮑﮫ ﯾﮭﻮدی ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﭼﮫ‬ ‫ﻣﯿﮕﻮﺋﯽ؟ اﯾﻨﺎﻧﯽ ﮐﮫ در ﺷﮭﺎدت ﻣﺴﯿﺢ دﺳﺖ ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ؟«‬ ‫ﺳﯿﺮوس ﭘﺎﺳﺦ داد »ﺷﺮم آور اﺳﺖ‪«.‬‬ ‫ﭘﯿﺘﺮ ﺑﺮ ﺳﯿﻨﮫ ﺧﻮد ﻋﻼﻣﺖ ﺻﻠﯿﺐ ﮐﺸﯿﺪ‪.‬‬ ‫وﯾﮑﺘﻮر ﮔﻔﺖ » ﻣﺮدان ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﮐﺎر ھﺎی ﺳﺨﺖ ﺑﮑﻨﻨﺪ و زﻧﺎن ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ‪«.‬‬ ‫ﺳﯿﺮوس ﺑﺎ ﺧﺸﻢ ﺑﮫ وﯾﮑﺘﻮر ﺧﯿﺮه ﺷﺪ‪ ،‬وﯾﮑﺘﻮر از ﻧﮕﺎه ﺧﺸﻢ آﻟﻮد ﺳﯿﺮوس‬ ‫ﻣﻀﻄﺮب ﺷﺪ وﻟﯽ ﺳﻌﯽ ﮐﺮد ﺧﻮدرا ﮐﻨﺘﺮل ﮐﻨﺪ و ﭘﺮﺳﯿﺪ »در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﭼﮫ‬ ‫ﻣﯿﮕﯽ؟«‬ ‫» در ﯾﮏ دﻧﯿﺎی ﺧﺸﻦ اﻓﺮاد ﺧﺸﻦ ﻗﮭﺮﻣﺎﻧﻨﺪ‪ ،‬اﻣﺎ ﻧﮫ در دﻧﯿﺎی ﺑﺪون ﺧﺸﻮﻧﺖ‪«.‬‬ ‫‪180‬‬


‫وﯾﮑﺘﻮر ﮔﻔﺖ »ﻣﺎھﻨﻮز در دﻧﯿﺎی ﺧﺸﻦ زﻧﺪﮔﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﯿﻢ وھﻨﻮز ﻣﺮدان ﻗﮭﺮﻣﺎن‬ ‫ﻣﯿﺪان ھﺴﺘﻨﺪ‪«.‬‬ ‫» دﻧﯿﺎی ﺧﺸﻦ‪ ،‬دﻧﯿﺎی ﺳﻠﻄﮫ ﻣﺮدان و آﻟﻮده ﺑﮫ ﺧﻮﻧﺮﯾﺰی و ﺧﺸﻮﻧﺖ و ﺗﺠﺎوز دارد‬ ‫ﺑﺮﭼﯿﺪه ﻣﯽ ﺷﻮد و ﯾﮏ دﻧﯿﺎی ﺗﺎزه ﭘﺮ آراﻣﺶ دارد ﺑﮫ ﺟﺎی آن ﻣﯽ آﯾﺪ‪«.‬‬ ‫ﯾﺎﺷﺎ ﺧﻨﺪﯾﺪ وﺑﺎ ھﯿﺠﺎن ﮐﻒ زد »ﺑﺮاوو‪ ،‬ﺳﯿﺮوس‪ ،‬ﺧﻮب ﮔﻔﺘﯽ!«‬ ‫در اﯾﻦ ﻟﺤﻈﮫ دوی و ژوﻟﯿﺎ وارد ﺳﺎﻟﻦ ﺷﺪﻧﺪ و ﺣﺮف ﯾﺎﺷﺎرا ﺷﻨﯿﺪﻧﺪ و آﻧﮭﺎ ھﻢ‬ ‫دﺳﺖ زدﻧﺪ ﺑﯽ آﻧﮑﮫ ﺑﺪاﻧﻨﺪ ﭼﮫ ﮔﺬﺷﺘﮫ‪ ،‬ﻧﺸﺴﺘﻨﺪ و ﺧﻨﺪﯾﺪﻧﺪ‪.‬‬ ‫"اﻟﺒﺘﮫ وﯾﮑﺘﻮر ﻧﮕﺮان ﺣﻀﻮر زﻧﺎن ﻧﺒﻮد ﭼﮫ ﺑﺮاﯾﻦ ﺑﺎور ﺑﻮد ﮐﮫ ﺳ