Page 1

ĐŞYERĐ HEKĐMLĐĞĐ STANDART EĞĐTĐM PROGRAMI ‘’BÜYÜK ENDÜSTRĐYEL KAZALAR’’

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


YÖNETMELĐK NEYE DAYANILARAK HAZIRLANDI? Dayanak Bu Yönetmelik, 4857 sayılı Đş Kanununun 81. maddesi ile 9/1/1985 tarihli ve 3146 sayılı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin (r) bendi ve 12 nci maddesinin (k) ve (l) bentlerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


4857 SAYILI ĐŞ KANUNU • Madde 81: Devamlı olarak en az elli işçi çalıştıran işverenler, Sosyal Sigortalar Kurumunca sağlanan tedavi hizmetleri dışında kalan, işçilerin sağlık durumunun ve alınması gereken iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin sağlanması, ilk yardım ve acil tedavi ile koruyucu sağlık hizmetlerini yürütmek üzere işyerindeki işçi sayısına ve işin tehlike derecesine göre bir veya daha fazla işyeri hekimi çalıştırmak ve bir işyeri sağlık birimi oluşturmakla yükümlüdür. Đşyeri hekimlerinin nitelikleri, sayısı, işe alınmaları, görev, yetki ve sorumlulukları, eğitimleri, çalışma şartları, görevlerini nasıl yürütecekleri ile işyeri sağlık birimleri, Sağlık Bakanlığı ve Türk Tabipleri Birliğinin görüşü alınarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından çıkarılacak bir yönetmelikte düzenlenir. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


YÖNETMELĐK NEYĐ AMAÇLIYOR Bu Yönetmeliğin amacı, Đşyeri sağlık ve güvenlik birimi ile ortak sağlık ve güvenlik birimlerinde görevlendirilecek işyeri hekimleri ve iş güvenliği uzmanlarının nitelikleri, sayısı, işe alınmaları, görev, yetki ve sorumlulukları, çalışma şartları, eğitimleri ve belgelendirilmeleri, görevlerini nasıl yürütecekleri, işyerinde kurulacak işyeri sağlık ve güvenlik birimleri ile ortak sağlık ve güvenlik birimlerinin nitelikleri, yetkilendirilmesi, bu birimlerde bulunması gereken personel, araç, gereç ve teçhizat, görevlendirilecek personelin eğitim ve nitelikleri ile ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmet alınmasına dair usul ve esasları düzenlemektir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


BU EĞĐTĐMĐN AMACI • Đşyeri hekimi olmak isteyen hekimlere, mesleki becerilerini işyerinde uygulayabilmeleri için gerekli iş sağlığı ve güvenliği bilgilerini kazandırmaktır.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL ETKĐNLĐKLERDEN KAYNAKLANAN ÇEVRE SAĞLIĞI SORUNLARI VE ÖNLENMESĐ

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ANAYASA MADDE 56 • "Herkes sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek Devletin Ve Vatandaşın ödevidir" denilmektedir. • Bu doğrultuda çevrenin korunması ve çevre kirliliğinin önlenmesi konusunda devlete ve vatandaşlara çeşitli görevler düşmektedir. Ülkemizde bugün ortaya çıkan sorunların ana nedenlerinden birisi, bilgi edinme ve bilinçlenmede karşılaşılan eksikliklerdir. Çevre bilincine sahip olmayan bir insan, yaşadığı dünyayı kendisinden sonra başkalarının da kullanacağını idrak edemez. Đşyeri Đşyeri Hekimliğ Hekimliği Standart Eğ Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ

Volkan S. BAŞ / Çevre Mü BAŞHELVACI Mühendisi 17.02.2010 17.02.2010


ÇEVREYĐ ETKĐLYEN FĐZĐKSEL, KĐMYASAL, BĐYOLOJĐK RĐSK NEDĐR? • FĐZĐKSEL KĐRLENME: Çevreyi meydana getiren toprak, su ve havanın fiziksel özelliklerinin tamamının veya bir kısmının insan, hayvan ve bitki sağlığını tehdit edecek, olumsuz yönde etkileyecek biçimde bozulması olayıdır. Örn: Üretimde bulunan çeşitli fabrikaların atıklarının akarsu ve göllere boşaltılması, doğal erozyon ile toprakların göl ve denizlere taşınması açık kahverenginden, kırmızı siyaha kadar değişen renk almasına neden olmaktadır. Bu olay suların fiziksel kirlenmesidir. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


FĐZĐKSEL, KĐMYASAL, BĐYOLOJĐK RĐSK NEDĐR? • KĐMYASAL KĐRLENME: Doğal çevreyi oluşturan toprak, su ve havanın kimyasal özelliklerinin canlıların hayati faaliyetlerini ve aktivitelerini olumsuz yönde etkileyecek biçimde bozulmasıdır. Örneğin; çeşitli fabrika katı ve sıvı atıklarının verimli tarım arazilerine veya akarsu ve nehirlere boşaltılması söz konusu tarım topraklarının, akarsu ve göllerinin zararlı ağır metallerle kirlenerek kimyasal kirlenmeye maruz kaldığını gösterir. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


FĐZĐKSEL, KĐMYASAL, BĐYOLOJĐK RĐSK NEDĐR? • BĐYOLOJĐK KĐRLENME: Doğal ortamı oluşturan toprak, hava ve suyun çeşitli mikroorganizmalarla kirlenmesi ve dolayısıyla mikrobiyolojik yapının bozulması mikrobiyal kirlenmeyi, aynı ortamların mikroorganizmalarla kirlenmesi ise biyolojik kirlenmeyi tanımlar. Örneğin, tarım alanlarının kanalizasyon suyu ile sulanması veya kanalizasyon sularının akarsu, göl ve denizlere boşaltılması ile kanalizasyon sularında bulunan hastalık yapıcı mikroorganizmalar toprağa, suya ve atmosfere geçerek bu ortamların mikrobiyolojik kirlenmesine yol açar. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ÇEVRESEL KĐRLENME KAVRAMI VE KAYNAKLARI Hava Kirliliği, Su Kirliliği, Toprak Kirliliği, Gürültü Kirliliği Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL ETKĐNLĐKLERDEN KAYNAKLANAN ÇEVRE SAĞLIĞI SORUNLARI VE ÖNLENMESĐ Katı yakıtlar ve akaryakıt gibi karbonlu maddelerin tam yanmamasından meydana gelen katı ve sıvı parçacıkların bir gaz karışımı olan duman, hava kirliliğinin bir çeşididir. Bu nedenle hava kirliliği hem canlıların sağlığı açısından, hem de ekonomik yönden zarar vericidir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL ETKĐNLĐKLERDEN KAYNAKLANAN ÇEVRE SAĞLIĞI SORUNLARI VE ÖNLENMESĐ Hava kirliliğinin insan sağlığı üzerindeki etkileri, atmosferde yüksek miktardaki zararlı maddelerin solunması sonucu ortaya çıkar. Đnsanların sağlıklı ve rahat yaşayabilmesi için teneffüs edilen havanın mutlaka temiz olması gerekir. Havanın doğal yapısını bozan ve kirleten maddelerin başka bir deyişle kirli havanın solunması, özellikle akciğer dokularını tahrip edici ve öldürücü olabilmektedir. Solunum yolu ile alınan hava içerisindeki parçacıklar ve duman, teneffüs esnasında yutulur ve akciğerlere kadar ulaşır.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL ETKĐNLĐKLERDEN KAYNAKLANAN ÇEVRE SAĞLIĞI SORUNLARI VE ÖNLENMESĐ Solunum sisteminin derinliklerinde depolanan bu parçacıklar, akciğer kanserlerine kadar varan hasarlar yapabilmektedir. Diğer taraftan kömür ve diğer yakıtların yanmasından oluşan duman ve isin astım, çeşitli burun ve boğaz hastalıkları hatta mide hastalıkları gibi özellikle solunum yolları ile ilgili hastalıklara belirli ölçüde sebep olabileceği öne sürülmektedir. Şiddetli hava kirliliğine maruz kalınması durumunda, bunun insan sağlığına olan etkisi ile hava kirliliğinin düşük miktarlarına, uzun zaman maruz kalmanın etkileri farklı olmaktadır. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


HAVA KĐRLĐLĐĞĐ

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL EMĐSYONLAR • Saf hava, başta azot ve oksijen olmak üzere argon, karbondioksit, su buharı, neon, helyum, metan, kripton, hidrojen, azot monoksit, karbon monoksit, ksenon, ozon, amonyak ve azot dioksit gazlarının karışımından meydana gelmiştir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL EMĐSYONLAR • Atmosferi oluşturan bu gazların, en kararsız olanları su buharı ve karbondioksittir. Atmosferdeki su buharı miktarı, denizler, göller, nehirler ve bitkilerden buharlaşma ile artar ve bulutlardan sis, çiğ, yağmur oluşumu ile de azalır. Su buharının bu değişkenliği, uzun sürede, bu olaylarla birbirini öyle dengeler ki, su buharının atmosferdeki miktarı değişmez. Karbondioksit ise normalde çok küçük yer teşkil eden bir bileşendir. Đnsan ve hayvanların teneffüsü ve bitkilerin fotosentez olayı ile atmosferdeki miktarı dengede tutulur. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL EMĐSYONLAR • Atmosferdeki bu kirleticiler, kirletici kaynaklarından atmosfere doğrudan verilen kirleticiler ve bu kirleticilerle, atmosferik özellikler arasındaki kimyasal olaylar sonucu oluşan kirleticiler olmak üzere iki şekilde bulunurlar. Emisyon kirleticiler, havanın doğal yapısındaki bileşimi değiştiren ve katı,sıvı ve gaz formlarda bulunabilen kimyasal maddelerdir.Emisyon kirleticileri fiziksel ve kimyasal yapılarına bağlı olarak sınıflandırılabilirler. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL EMĐSYONLAR Genel anlamda emisyon kirleticileri; • Yanma Gazları (SO2,NOx,CO) • Toz • Tozda ağırmetaller • Uçucu Organik Buhar ve Bileşikler (VOC) • Flor • Klor • PAH (Polisiklik Aromatik Hidrokarbon-Egzost Emisyonu) • Dioksin-Furanlar • Radyoaktif Maddeler Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL EMĐSYONLARDA ÖLÇÜM YÖNTEMLERĐ Emisyon standartları kirletici kaynakların izin verilen kirletici deşarjlarını zaman veya üretim bazında belirler ve kaynak yapısına bağlı olarak tanımlar. Buna göre her tesis kendi üretim türü ve büyüklüğü ile ilişkili olarak kirletici özelliklerini beyan etmek zorundadır. Tesislerin yaydığı emisyon miktarı: Kullanılan yakıtlar, yakma teknolojisi ve hava kirliliği önleme cihaz ve teknikleriyle ilgilidir. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL EMĐSYONLARDA ÖLÇÜM YÖNTEMLERĐ Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından yayınlanan Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolu Yönetmeliği kapsamında endüstriyel tesislere ait “yasal emisyon limitleri” tanımlanmış olup, tüm tesisler bu limitleri göz önünde bulundurarak emisyonlarını kontrol altında tutmak zorundadır.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


SU KĐRLĐLĐĞĐ

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


SU KĐRLĐLĐĞĐ Ülkemizde su kirliliğine etki eden unsurlar; • 1. Sanayileşme, • 2. Şehirleşme, • 3. Nüfus artışı, • 4. Zirai mücadele ilaçları (Pestisid) ve kimyasal gübreler olarak gruplandırılabilir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


SU KĐRLĐLĐĞĐ Ülkemizde su kirliliğine etki eden unsurlar; • Gerçekte sanayinin çevre üzerindeki olumsuz rolü belki diğer tüm faktörlerden çok daha fazladır. Ülkemizde özellikle sanayi kuruluşlarının sıvı atıkları ile su kirliliğine ve dolaylı olarak yine su kirliliğine bağlı, toprak ve bitki örtüsü üzerinde aşırı kirlenmelere neden olduğu ve hızlı bir şekilde çevrenin tahribine yol açtığı bilinmektedir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


SU KĐRLĐLĐĞĐ SU KĐRLĐLĐĞĐ KONTROL YÖNETMELĐĞĐ; • Ülkenin yeraltı ve yerüstü su kaynakları potansiyelinin korunması ve en iyi bir biçimde kullanımının sağlanması için, su kirlenmesinin önlenmesini sürdürülebilir kalkınma hedefleriyle uyumlu bir şekilde gerçekleştirmek üzere gerekli olan hukuki ve teknik esasları belirlemektir. • Bu Yönetmelik su ortamlarının kalite sınıflandırmaları ve kullanım amaçlarını, su kalitesinin korunmasına ilişkin planlama esasları ve yasaklarını, atıksuların boşaltım ilkelerini ve boşaltım izni esaslarını, atıksu altyapı tesisleri ile ilgili esasları ve su kirliliğinin önlenmesi amacıyla yapılacak izleme ve denetleme usul ve esaslarını kapsar. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


SU KĐRLĐLĐĞĐ SU KĐRLĐLĐĞĐ KONTROL YÖNETMELĐĞĐ; • Ülkenin yeraltı ve yerüstü su kaynakları potansiyelinin korunması ve en iyi bir biçimde kullanımının sağlanması için, su kirlenmesinin önlenmesini sürdürülebilir kalkınma hedefleriyle uyumlu bir şekilde gerçekleştirmek üzere gerekli olan hukuki ve teknik esasları belirlemektir. • Bu Yönetmelik su ortamlarının kalite sınıflandırmaları ve kullanım amaçlarını, su kalitesinin korunmasına ilişkin planlama esasları ve yasaklarını, atıksuların boşaltım ilkelerini ve boşaltım izni esaslarını, atıksu altyapı tesisleri ile ilgili esasları ve su kirliliğinin önlenmesi amacıyla yapılacak izleme ve denetleme usul ve esaslarını kapsar. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


SU KĐRLĐLĐĞĐ Suların kirlenmesine karşı alınabilecek önlemler iki grupta toplanabilir: • Su kullanımında tasarruf sağlayacak önlemler • Suları temizleyen teknik önlemler.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


TOPRAK KĐRLĐLĐĞĐ

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


TOPRAK KĐRLĐLĐĞĐ • “Toprağın verim gücünü düşürecek, optimum toprak özelliklerini bozacak her türlü teknik ve ekolojik baskılar ve olaylar”, toprak kirliliği veya toprak kirlenmesi olarak nitelenir. • Toprak kirlenmesi, hava ve suları kirleten maddeler tarafından meydana getirilir. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


TOPRAK KĐRLĐLĐĞĐ • Örneğin, kükürtdioksit oranı yüksek olan bir atmosfer tabakasından geçen yağmur damlacıkları asit yağışları halinde toprağa gelir. Toprak içine giren bu asitli sular ağaç köklerini, bitkisel ve hayvansal toprak canlılarını zarara uğratır. Toprağın reaksiyonunu etkileyerek besin maddesi dengesini bozar, taban sularını içilmez hale getirir. Aynı şekilde çöp yığınlarından toprağa sızan sular, kirli sulama suları, gübre çözeltileri, radyoaktif maddeler, uçucu küller, toprağı kirleten madde ve kaynaklardır. Toprak kirliliğini önlemek için çok çeşitli teknik, ekolojik ve hukuksal önlemler alınır. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


TOPRAK KĐRLĐLĞĐNE NEDEN OLAN ETKENLER • Toprak kirliliğine sebep olan en önemli etkenler; Yerleşim alanlarından çıkan atıklar, endüstri atıkları, egzoz gazları, tarım ilaçları ve kimyasal gübrelerdir. • Evsel katı atıkların vahşi depolandığı alanlar ile kanalizasyon şebekeleri ile toplanan atık suların arıtılmadan doğrudan toprağa verildiği alanlarda toprak kirliliği meydana gelmektedir. • Egzoz gazları, ozon, karbon monoksit, kükürtdioksit, kurşun ve kadmiyum vs. gibi zehirli maddeler rüzgarlar ile uzak mesafelere taşınmakta ve yağışlarla yere inerek, toprak ve suları kirletmektedir. • Tarımsal mücadele ilaçlarının ve suni gübrelerin bilinçsiz ve aşırı kullanımı sonucu, toksik maddelerin toprakta birikimi artmakta ve doğal ortamın kirlenmesine sebep olmaktadır. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


TOPRAK KĐRLĐLĞĐNE NEDEN OLAN ETKENLER • Suni gübrelerin de (Sodyum, potasyum gibi besin maddelerini içeren) aşırı ve bilinçsiz kullanımı sonucu toprağın yapısı bozulmakta ve bu da toprak kirliliğine yol açmaktadır. • Endüstriyel atıklar direkt olarak toprağa verildiğinde ve dolaylı olarak ta havaya ve suya verildiğinde çevreyi kirleterek toprak kirliliğine neden olmaktadır. • Özellikle ormanların tahribi sonucu oluşan toprak erozyonu, bugün dünyanın birçok bölgesinde olduğu gibi ülkemizde de en önemli çevre sorunlarından birisi haline gelmiştir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


TOPRAK KĐRLĐLĞĐNĐN SONUÇLARI • Topraktaki besin maddelerinin konsantrasyonu değişir. • Sudaki süspanse katı maddeler toprakta birikerek toprağın geçirgenliği gibi bazı fiziksel özelliklerini bozar.. • Fenoller, deterjan molekülleri gibi bazı organik moleküller toprağa yığılmakta ve burada yetişen kültür bitkileri ile gıda zincirinde taşınabilmektedir. • Ağır metallerin ve iz elementlerinin topraktaki konsantrasyonları artarak, bitki gelişimi ve kalitesi bozulmakta ve neticede topraktan alınan verim azalmaktadır. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


TOPRAK KĐRLĐLĞĐNĐN ĐNSAN VE ÇEVREYE ETKĐLERĐ • Toprağın doğal yapısının bozulması neticesinde toprak üzerinde bitki ve hayvanlar da barındırmaz. Atık sular tarım alanlarının sulanmasında kullanılırsa içindeki kimyasal maddeler toprağa bulaşır ve kirlenmeye neden olur. Bu kimyasal maddeler insanlar ve hayvanlara ciddi zararlar verebilir. • Egzoz ve baca gazları içinde karbon dioksit, azot dioksit, kükürt dioksit gibi gazlar bulunur. Bu gazlar havdaki su buharı ile birleşerek asit damlacıklarını oluştururlar. Asit damlacıkları yağmurlarla yeryüzüne iner. Bitki ve hayvanlara zarar verdiği gibi toprağa yeni kimyasal maddeler ekleyerek doğal yapısını bozar. • Erozyon nedeniyle tarıma elverişli topraklarımızın kalınlığı gün geçtikçe azalmaktadır. Elverişli toprağın azalması neticesinde özellikle çiftçiler zarar görmektedir. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


TOPRAK KĐRLĐLĞĐNĐNE KARŞI ALINACAK TEDBĐRLER • Tarım ilaçlarının toprağa zarar vermeyecek şekilde bilinçli olarak kullanılması, • Gübre kullanımında bilinçli hareket edilmesi, • Katı atıkların uygun alanlarda Mevzuata uygun şekilde bertaraf edilmesi, • Atık suların (özellikle tehlikeli maddeler içeren atık suların ) arıtılmadan toprağa verilmesinin önlenmesi, • Toprak kirliliği konusunda toplumsal bilincin artırılması. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


GÜRÜLTÜ KĐRLĐLĐĞĐ

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


GÜRÜLTÜ NEDĐR? Đnsanlar üzerinde olumsuz etki, istenmeyen ve dinleyene bir anlam ifade etmeyen hoşa gitmeyen seslere Gürültü denir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


GÜRÜLTÜNÜN ÇEVREYE OLAN ETKENLERĐ Fiziksel Etkisi: Đnsanların fiziksel ve ruhsal sağlığı için uykunun bozulmaması çok önemlidir ve kronik uyku rahatsızlıkları çeşitli hastalıkların kaynağı olabilmektedir. Gürültü nedeniyle uykunun kalite ve kantite yönünden bozulması durumu uzun yıllardan beri araştırılmaktadır.Uyku sırasında gürültü nedenli ani uyanmalar ortaya çıkabilir. Đnsanlar ani ve erken uyanmalardan, uykunun gecikmesine göre daha fazla şikayet ederler ve gürültünün; gecenin başlangıcına göre sabaha karşı daha çok rahatsız ettiği bilinmektedir.Uyku sonrası gürültü etkileri ise, uyanma sırasındaki ruhsal durum değişimi, dinlenememiş olma duygusu, yorgunluk baş ağrıları ve genel olarak insan performansının düşmesi şeklinde görülebilir. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


GÜRÜLTÜNÜN ÇEVREYE OLAN ETKENLERĐ

Aşırı sese maruz kalma işitme kaybının en sık sebebidir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


Đş Sırasında Gürültüye Maruz Kalma • Pek çok insanda devamlı 85 dB üzerinde gürültüye maruz kalma anlamlı şekilde işitme kaybına yol açar ve daha yüksek sesler bu hasarı arttırır. Korunmamış kulaklar için izin verilen maruz kalma süresi ortalama gürültü seviyesinde her 5dB artış için yarısı kadar azaltılmalıdır. Örneğin 90dB için maruz kalma süresi 8 saat, 95 dB için 4 saat ve 100 dB için 2saat olmalıdır. Đzin verilen en yüksek gürültü seviyesi korunmuş kulak için günde 15 dakika ve 115 dB’dir.140 dB üzerindeki gürültü kabul edilemez. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


Đş Sırasında Gürültüye Maruz Kalma • ABD’de mesleki güvenlik ve sağlık birliği yönetimi 1983 yılı işitme koruma kanununda gürültülü çalışma ortamlarında işitme koruma programı uygulamayı istemektedir. Bu ise ortalama 85 dB veya daha fazla gürültüye maruz kalan yaklaşık 5milyon çalışanda yıllık işitme testi yapmayı kapsar. Đdeal olarak gürültülü makine ve çalışma ortamları daha az gürültülü aletlerle donatılmalı veya çalışma saatleri azaltılmalıdır. Ancak bunun maliyeti pahalıdır. Alternatif olarak kişisel işitme korumaları ortalama 90 dB’den yüksek gürültüde kullanılmalıdır. Gürültü ölçümleri işitme koruması ihtiyacını gösterirse işveren en az kulak tıkacı ve bir tip de kulak susturucusunu ücretsiz olarak çalışanlarına vermek zorundadır. Yıllık işitme testleri yüksek frekanslarda 10 dB veya daha fazla işitme kaybını gösterirse çalışan bilgilendirilmeli ve gürültü 8 saat için 85 dB’den fazla ise işitme korumaları kullanmalıdır. Đşitmede daha fazla kayıp ve/veya kulak hastalığı ihtimali KBB uzmanına görünmeyi gerektirir. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL TESĐSLER, ĐŞLETMELER VE ĐŞYERLERĐ ĐÇĐN ÇEVRESEL GÜRÜLTÜ KRĐTERLERĐ • MADDE 22 – (1) Endüstriyel tesisler, atölye imalathane ve işyerlerinden çevreye yayılan gürültü seviyesine ilişkin kriterler aşağıda belirtilmiştir: • a) Her bir endüstri tesisinden çevreye yayılan gürültü seviyesi bu Yönetmeliğin ekindeki EkVIII’de yer alan Tablo-4’te verilen sınır değerleri aşamaz. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL TESĐSLER, ĐŞLETMELER VE ĐŞYERLERĐ ĐÇĐN ÇEVRESEL GÜRÜLTÜ KRĐTERLERĐ • b) Her bir işyeri, atölye, imalathane ve benzeri işletmelerin faaliyetleri sırasında çevreye yayılan çevresel gürültü seviyesi Leq gürültü göstergesi cinsinden arka plan gürültü seviyesini 5 dBA’ dan fazla aşamaz.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL TESĐSLER, ĐŞLETMELER VE ĐŞYERLERĐ ĐÇĐN ÇEVRESEL GÜRÜLTÜ KRĐTERLERĐ • c) Birden fazla işyerleri, atölye imalathane ve benzeri işletmelerin bulunduğu alanlar ile Organize veya Đhtisas Sanayi Bölgesinden çevreye yayılan toplam çevresel gürültü seviyesi, arka plan gürültü seviyesini Leq gürültü göstergesi cinsinden 7-10 dBA aralığından fazla aşamaz. Toplam çevresel gürültü seviyesi; gürültüye maruz kalınan alandaki etkilenen kişi sayısı, gürültü kaynağı ile gürültüye hassas mekanlar arasındaki mesafe ve benzeri faktörler göz önünde bulundurularak yetki devri yapılan belediye sınırları ve mücavir alan içinde ilgili belediye, dışında ise yetki devri yapılan il özel idarelerince; yetki devri yapılmadığı takdirde Đl Çevre ve Orman Müdürlüğü tarafından belirlenir. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL TESĐSLER, ĐŞLETMELER VE ĐŞYERLERĐ ĐÇĐN ÇEVRESEL GÜRÜLTÜ KRĐTERLERĐ ç) Endüstri tesislerinin faaliyetleri sonucunda oluşan çevresel gürültü seviyesindeki tonal değişimlerde 5 dBA’lık, ani değişimlerde ise TS ISO 9315 standardına göre seviye ayarlaması yapılır. d) Endüstri tesisleri ile bunların dışında kalan işletme ve işyerlerinin faaliyeti sonucu oluşabilecek darbe gürültüsü LCmax gürültü göstergesi cinsinden 100 dBC’yi aşamaz. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


GÜRÜLTÜYÜ AZALTMA YÖNTEMLERĐ •

Hava alanlarının, endüstri ve sanayi bölgelerinin yerleşim bölgelerinden uzak yerlerde kurulması,

Motorlu taşıtların gereksiz korna çalmalarının önlenmesi,

Kamuoyuna açık olan yerler ile yerleşim alanlarında elektronik olarak sesi yükseltilen müzik aletlerinin çevreyi rahatsız edecek seviyede olmasının önlenmesi yada konut alanlarında bu tür faaliyetlere izin verilmesinin yasaklanması,

Đşyerlerinde çalışanların maruz kalacağı gürültü seviyesinin en aza indirilmesi, (Çalışma Ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı “Gürültü Yönetmeliği” kapsamında değerlendirilmektedir.)

Yerleşim yerlerinde ve binaların içinde gürültü rahatsızlığını önlemek için yeni inşa edilen yapılarda ses yalıtımı sağlanması,

Yerleşim yerlerinde ve konutlarda Radyo, televizyon ve müzik aletlerinin seslerinin rahatsızlık verecek seviyede yükseltilmemesi

Trafikte ki gürültüyü azaltmak için bireysel araç kullanımı yerine toplu taşımanın yaygınlaştırılmasının sağlanması, (Bu durum aynı zamanda hava kirliliğinin azalmasına katkı sağlayacaktır.)

Motorlu taşıtlarda ses yalıtımlarının yapılması sağlanmalı, özellikle küçük motor bisiklet türü araçlarda susturucuların kullanılmasının sağlanması gerekmektedir. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL ATIKLAR

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ATIK NEDĐR? Artık ihtiyaç duymadığımız ve uzaklaştırdığımız her tür madde atık olarak tanımlanabilir.

HER ATIK BĐR HAMMADDEDĐR. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL ATIKLAR Bu süreçte atıklar oluştukları yerlere göre adlandırılırlar. Yani; • Sanayi ve üretim işlemleri sırasında oluşan tehlikeli ve/veya tehlikesiz atıklardır.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL ATIKLAR

Đşletmelerimizde çıkan bu atıkların kontrolleri nasıl yapılmaktadır?

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL ATIKLAR ĐLE ĐLGĐLĐ YÖNETMELĐKLER • • • • • • • • • • • •

TEHLĐKELĐ ATIKLARIN KONTROLÜ YÖNETMELĐĞĐ AMBALAJ ATIKLARININ KONTROLÜ YÖNETMELĐĞĐ TEHLĐKELĐ KĐMYASALLAR YÖNETMELĐĞĐ KATI ATIKLARIN KONTROLÜ YÖNETMELĐĞĐ ATIK YAĞLARIN KONTROLÜ YÖNETMELĐĞĐ HARFĐYAT TOPRAĞI VE ĐNŞAAT ATIKLARI YÖNETMELĐĞĐ ATIK PĐL VE AKÜMÜLATÖRLERĐN KONTROLÜ YÖNETMELĐĞĐ ÖMRÜNÜ TAMAMLAMIŞ LASTĐKLERĐN KONTRÖLÜ YÖNETMELĐĞĐ TOPRAK KĐRLĐLĐĞĐNĐN KONTROLÜ YÖNETMELĐĞĐ TIBBĐ ATIKLARIN KONTROLÜ YÖNETMELĐĞĐ OZON TABAKASINI ĐNCELTEN MADDELER YÖNETMELĐĞĐ SU KĐRLĐLĐĞĐ KONTROLÜ YÖNETMELĐĞĐ

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL ATIKLAR ĐLE ĐLGĐLĐ YÖNETMELĐKLER TEHLĐKELĐ ATIKLAR NELERDĐR? • • • • • • • •

Tehlikeli madde ile kontamine olmuş ambalajlar (boya kutuları, kimyasal kapları, yağ teneke ve varilleri v.b. kısacası, üzerinde tehlikelilik işareti (yanıcı, parlayıcı, toksik çevreye zararlı gibi) bulunan ambalajlar) Atık Yağlar (Motor, makine ve türbin yağları, sentetik ve mineral yağlar, emülsiyon ve solüsyonlar) Metallerin mekanik olarak işlenmesi esnasında oluşan ve yağ bulaşmış atıklar (yağlı metal talaşları, metalik çamurlar v.b.) Yağlı araç parçaları, Tehlikeli madde ile pislenmiş bez, eldiven, üstübü gibi atıklar Boya ve vernik kalıntıları, Eski piller ve aküler, Organik solventler, Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL ATIKLAR ĐLE ĐLGĐLĐ YÖNETMELĐKLER TEHLĐKELĐ ATIKLAR NELERDĐR?

• • • • • •

Asbest içeren maddeler, Filtre tozları Siyanür içeren sertleştirme tuzları Metal içeren boya ve fosfat çamuru Yağ içeren kablo atıkları Fotoğrafçılık endüstrisinden kaynaklanan film banyo suları gibi atıklar.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL ATIKLAR ĐLE ĐLGĐLĐ YÖNETMELĐKLER TIBBĐ ATIKLAR

• Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği • 22/07/2005 tarih ve 25883 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


TIBBĐ ATIKLARIN KONTROLÜ YÖNETMELĐĞĐ Tıbbi Atık Nedir? • Ünitelerden (Hastaneler, sağlık ve sanayi kuruluşları, v.b) kaynaklanan, Yönetmeliğin EK2’sinde C, D ve E grupları altında yer alan enfeksiyöz, patolojik ve kesici-delici atıklardır.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


TIBBĐ ATIKLARIN KONTROLÜ YÖNETMELĐĞĐ

ÜLKEMĐZDE ATIK YÖNETĐMĐNDE KARŞILAŞILAN GENEL SORUNLAR

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ÜLKEMĐZDE ATIK YÖNETĐMĐNDE KARŞILAŞILAN GENEL SORUNLAR • Henüz ülke genelinde güvenilir bir atık envanteri mevcut değildir. Yani kimin ne kadar hangi atıktan ürettiği ve bu atıkları hangi şartlarda ne kadar ve nasıl geçici depoladığı, nerede ve nasıl bertaraf ettiği tam olarak bilinmemektedir. • Üretici atıklarını yanlış ve/veya eksik olarak beyan etmektedir. Bilinçli yada bilinçsiz olarak (atığın tanınmaması nedeniyle) atık üreticisi atıklarını idareye doğru olarak bildir(e)memektedir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ÜLKEMĐZDE ATIK YÖNETĐMĐNDE KARŞILAŞILAN GENEL SORUNLAR Atık bertaraf/geri kazanım tesislerinin yetersiz sayıda ve kapasitededir. Ortaya çıkan atıkların (özellikle tehlikeli atıkların) bertaraf edileceği yada geri kazanılacağı tesisler ülkemizde yeni yeni kurulmaya başlamıştır. Tüm tehlikeli atıkların bertaraf edilebildiği tek bir tesis (ĐZAYDAŞ) bulunmaktadır. Bu tesisin kapasitesi sınırlı olup sadece bulunduğu il ve çevresi başta olmak üzere sınırlı bir kesime cevap verebilmektedir. Bunun dışında bazı yanabilir nitelikteki atıkları alternatif yakıt olarak kullanabilen lisanslı Çimento Fabrikaları da bu ihtiyacı karşılamakta yetersiz kalmaktadır. Özellikle Tehlikeli nitelikteki arıtma çamurları gibi özel olarak hazırlanmış zemine sahip tehlikeli atık düzenli depolama alanlarının yetersizliği konusunda da sıkıntılar yaşanmaktadır. Bu sebeplerle atıkların tesis içerisinde maksimum depolanma süreleri aşılmaktadır.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


TEHLĐKELĐ ATIKLARDAN GÖRÜNÜMLER

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


TEHLĐKELĐ ATIKLARDAN GÖRÜNÜMLER

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


TEHLĐKELĐ ATIKLARDAN GÖRÜNÜMLER

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER • Kirleticiler birincil ve ikincil kirleticiler olarak sınıflandırılabilir. Genellikle birincil kirleticiler bir volkanik patlama sonucu yayılan kül, bir taşıtın egzozundan çıkan karbon monoksit veya fabrikalardan açığa çıkan sülfür dioksit gibi bir prosesten doğrudan bir şekilde yayımı yapılan maddelerdir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER • Đkincil kirleticilerin yayımı doğrudan gerçekleşmez. Daha çok birincil kirleticiler havada reaksiyona veya etkileşime girdiklerinde oluşurlar. Đkincil kirleticilere önemli bir örnek yer seviyesi ozonudur; bu, fotokimyasal sis oluşturan birçok ikincil kirleticiden birisidir. Bazı kirleticilerin hem birincil hem ikincil kirletici olabileceği de dikkate alınmalıdır: bunların doğrudan yayımı gerçekleştiği gibi birincil kirleticiler vasıtasıyla da oluşabilirler. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER Majör birincil kirleticiler aşağıdakileri kapsamaktadır: • Sülfür oksitler (SOx) – özellikle SO2 formülüne sahip sülfür dioksit. SO2 volkanlarda ve çeşitli endüstriyel prosesler sonucu üretilir. Kömür ve petrol çoğunlukla sülfür bileşikleri içerdiği için bunların yakılması sülfür dioksit üretilmesine neden olur. NO2 gibi bir katalizörün varlığında genellikle SO2’nin yeniden oksitlenmesi sonucu H2SO4, dolayısıyla asit yağmurları oluşmaktadır. [2] Bu yakıtların enerji kaynağı olarak kullanılmasının yarattığı çevresel etkiler konusundaki endişelerin nedenlerinden birisi budur.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER • Đnsan etkinlikleri sonucu üretilen, majör birincil kirleticiler aşağıdakileri kapsamaktadır: Nitrojen oksitler (NOx) – özellikle nitrojen dioksit, yüksek sıcaklıkta yanma reaksiyonları sonucu açığa çıkar. Şehirlerin üzerinde ince kahverengi bir sis kubbesi veya rüzgar yönünde bir duman sütunu gibi görülebilir. Nitrojen dioksit, NO2 formülüne sahip kimyasal bir bileşiktir. Birçok nitrojen oksitten bir tanesidir. Bu kırmızımsı kahverengi, zehirli gazın keskin ve yakıcı karakteristik bir kokusu vardır. NO2 en önemli hava kirleticilerden birisidir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER • Đnsan etkinlikleri sonucu üretilen, majör birincil kirleticiler aşağıdakileri kapsamaktadır: • Karbon monoksit(CO) – renksiz, kokusuz, rahatsızlık vermeyen ancak çok zehirli bir gazdır. Doğal gaz, kömür veya odun gibi yakıtların tam yanmaması sonucu ortaya çıkan bir üründür. Taşıt egzozları, karbon monoksit oluşturan başlıca kaynaktır. • Karbon dioksit (CO2) – yanma reaksiyonu sonucu yayımlanan bir sera gazı olmakla birlikte, canlı organizmalar açısından yaşamsal niteliktedir. Atmosferde bulunan doğal bir gazdır.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER • Đnsan etkinlikleri sonucu üretilen, majör birincil kirleticiler aşağıdakileri kapsamaktadır: • Uçucu organik bileşikler – VOC’ler önemli dış ortam hava kirleticileridir. Bu alanda kendi aralarında metanlar (CH4) ve metan olmayanlar (NMVOC’ler) olarak farklı kategorilere ayrılırlar. Metan, artan küresel ısınmaya katkıda bulunan, son derece etkili bir sera gazıdır. Diğer hidrokarbon VOC’ler, ozon oluşturmak suretiyle metanın atmosferdeki ömrünü uzatan rollerinden ötürü önemli sera gazlarıdır; ancak bu etki yerel hava kalitesine bağlıdır. NMVOC’ler arasında benzen, toluen ve ksilenin kanserojen olduklarından şüphelenilmektedir ve uzun sürelerle maruz kalınması durumunda lösemiye yol açabilmektedir. 1,3-bütadien, çoğunlukla sanayi kullanımıyla ilişkili, tehlikeli diğer bir bileşiktir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER • Đnsan etkinlikleri sonucu üretilen, majör birincil kirleticiler aşağıdakileri kapsamaktadır: • Parçacıklı madde – Parçacıklar veya alternatif söyleyişle parçacıklı madde (PM) veya ince partiküller, gazda asılı halde bulunan katı veya sıvı haldeki çok küçük parçacıklardır. Buna karşın ayresol, gaz ve parçacıkların bir arada bulunması durumunda kullanılır. Parçacıklı maddenin yayım kaynağı doğal veya insan yapımı olabilir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER • Đnsan etkinlikleri sonucu üretilen, majör birincil kirleticiler aşağıdakileri kapsamaktadır: . Bazı parçacıklar volkanlardan, toz fırtınalarından, orman veya mera yangınlarından, canlı bitkilerden veya deniz serpintilerinden doğal biçimde oluşurlar. Taşıtlarda, güç santrallerinde ve çeşitli endüstriyel proseslerde fosil yakıtların kullanılması gibi insan faaliyetleri de önemli miktarlarda ayresol üretimine yol açar. Küresel ortalamada antropojenik ayresoller (insan faaliyetleri sonucu üretilenler) şu anda, atmosferimizdeki toplam ayresol miktarının yaklaşık yüzde 10’una karşılık gelmektedir. Havanın içinde bulunan yüksek miktarda ince partiküller kalp hastalıkları, kötü ciğer fonksiyonları ve akciğer kanseri gibi sağlık problemleri ile ilişkilidir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER • Đnsan etkinlikleri sonucu üretilen, majör birincil kirleticiler aşağıdakileri kapsamaktadır: Kurşun; Mavimsi veya gümüş grisi renginde yumuşak bir metaldir. Kurşunun tetraetil veya tetrametil gibi organik komponentlerinin yakıt katkı maddesi olarak kullanılmaları nedeniyle kirletici parametre olarak önem gösterirler. Tetraetil kurşun ve tetrametil kurşunun her ikisi de renksiz sıvı olup, kaynama noktaları sırası ile 110°C ve 200°C dir. Uçuculuklarının diğer petrol komponentlerinden daha fazla olması nedeni ile ilave edildiği yakıtın da uçuculuğunu artırırlar.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER • Đnsan etkinlikleri sonucu üretilen, majör birincil kirleticiler aşağıdakileri kapsamaktadır: Kurşun; • Kandaki kurşun konsantrasyonunun 0.2 µg/ml limitini aşması durumunda olumsuz sağlık etkileri gözlenir. Kan kurşun konsantrasyonu; 0.2 µg/ml limitini aşması ile kan sentezinin inhibasyonu, 0.3-0.8 µg/ml limitlerinde duyu ve motor sinir iletişim hızında azalma, 1.2 µg/ml limitinin aşılmasından sonra ise yetişkinlerde geri dönüşü mümkün olmayan beyin hasarları meydana geldiği belirlenmiştir. • Havadaki kurşun konsantrasyonu ile kandaki kurşun konsantrasyonu arasında doğrusal bir ilişki vardır. Kurşunun havadaki 1 µg /m3 konsantrasyorıunun kanda 0.01-0.02 µg/ml lik konsantrasyonu oluşturduğu tesbit edilmiştir. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER • Đnsan etkinlikleri sonucu üretilen, majör birincil kirleticiler aşağıdakileri kapsamaktadır: Kadmiyum; • Kadmiyum (Cd) gümüş beyazı renginde bir metaldir. Havada hızla kadmiyum oksite dönüşür. Kadmiyum sülfat, kadmiyum nitrat, kadmiyum klorür gibi inorganik tuzları suda çözünür. Havadaki kadmiyum fume konsantrasyonu 1 mg/m3 limitini aşması durumunda, solunumdaki akut etkileri gözlemek mümkündür. Kadmiyumun vücuttan atılımının az olması ve birikim yapması nedeni ile sağlık üzerine olumsuz etkileri zaman doğrultusunda gözlenir. • Uzun süreli maruziyetten en fazla etkilenecek organ böbreklerdir. Böbrekte oluşan hasarın tekrar geriye dönüşü mümkün değildir. Akciğer ve prostat kanserlerinin oluşumunda kadmiyumun etkisi kesin olarak belirlenmiştir. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER • Đnsan etkinlikleri sonucu üretilen, majör birincil kirleticiler aşağıdakileri kapsamaktadır: Nikel; • Nikel gümüşümsü beyaz renkli sert bir metaldir. Nikel bileşikleri pratik olarak suda çözünmez. Suda çözünebilir tuzları; klorür, sülfat ve nitrattır. Nikel biyolojik sistemlerde adenosin, trifosfat, aminoasit, peptit, protein ve deoksiribonükleik asitle kompleks oluştururlar.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER • Đnsan etkinlikleri sonucu üretilen, majör birincil kirleticiler aşağıdakileri kapsamaktadır: • Havadaki nikel bileşiklerinin solunması sonucunda, solunum savunma sistemi ile ilgili olarak; solunum borusu irritasyonu, tahribatı, immunolojik değişim, alveoler makrofaj hücre sayısında artış, silia aktivitesi ve immünite baskısında azalma gibi anormal fonksiyonlar meydana gelir. • Deri absorbsiyonu sonucunda allerjik deri hastalıkları ortaya çıkar. Havada bulunan nikele uzun süreli maruziyetin insan sağlığına etkileri hakkında güvenilir kanıtlar tesbit edilememişsede; nikel işinde çalışanlarda astım gibi olumsuz sağlık etkilerinin yanı sıra, burun ve gırtlak kanserlerine neden olduğu kanıtlanmıştır.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER

• Đyonize ve Đyonize Olmayan Radyasyon; • Çağımızda gelişen teknoloji ile birlikte hayatımız gittikçe kolaylaşıyor. Birçok işimizi artık oturduğumuz yerden anında halledebiliyoruz. Tüm bu teknolojik cihazların insan sağlığına etkileri ise sık sık tartışılmaktadır. Yeni geliştirilen aletlerin tamamına yakını bir çeşit elektromanyetik radyasyon emerek ve yayarak işlev görmektedirler. Radyasyon kavramı çok sayıda dalga boyundaki enerjiyi kapsamaktadır. Işınların etkisini belirleyen, dalga boyu ve frekanslarıdır.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER

• Öncelikle radyasyonu iyonize ve iyonize olmayan olarak ikiye ayırmak gerekmektedir. Çok kısa dalga boylarındaki elektromanyetik dalgalara iyonize radyasyon adı verilmektedir. Bunların başında röntgen cihazlarındaki X-ray ve radyoaktif maddelerin yaydıkları ışınlar gelmektedir. Elektromanyetik radyasyonun birçok diğer şekilleri iyonize olmayan radyasyon olarak bilinir ve çok daha uzun dalga boylarına sahiptir. Bunların arasında yüksek gerilim hatları, bilgisayarlar, cep telefonları, mikrodalga fırınlar ve radyo dalgaları sayılabilmektedir. Sadece yüksek dozda iyonize radyasyon dalgaları kansere, düşüklere ve doğumsal anomalilere neden olabilir.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER

• ELEKTROMANYETĐK KĐRLĐLĐK • Elektromanyetik kirlilik, yaşadığımız alanlarda bulunan elektrik akımı taşıyan kablolar, radyo frekans dalgaları yayan radyo ve televizyon vericileri, cep telefonu baz istasyonları, yüksek gerilim hatları, trafolar, mikrodalga yayan ev aletleri vb.nin yarattığı, insanın ve diğer canlıların üzerinde bozucu etkiler yaratan “elektromanyetik alanlar” dır. Size, kentten çok uzakta, ağaçlarla dolu bir ormanda havanın kirli olduğunu söyleseler herhalde inanmazsınız. Çünkü hava kirliliği denince akla hemen genzinizi yakan bir duman, gri bir bulut tabakası geliyor. Oysa, havamızı kirleten ve görünmeyen bir kirletici daha var: elektromanyetik dalgalar.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER

• ELEKTROMANYETĐK KĐRLĐLĐK • Elektromanyetik alan kirliliği yaratacak kaynaklar; • Doğal EM kaynakları; • • Güneş • • Bazı uzak yıldızlar • • Atmosferik deşarj yani yıldırımlar.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


MAJÖR ÇEVRESEL KĐRLETĐCĐLER

• ELEKTROMANYETĐK KĐRLĐLĐK • Doğal olmayan EM kaynakları; • Elektrik akımı taşıyan yeraltı ve yerüstü elektrik hatları, • TV ve bilgisayarlar, • Elektrikli ev aletleri (Elektrikli süpürge, saç kurutma, traş makinesi vb.) • Mikro dalga fırınlar • Radyo ve TV vericileri • Telsiz haberleşme sistemleri, • Kordonsuz telefonlar • Hücresel telefon sistemleri ( GSM Baz istasyonları.)

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL KAZALAR VE SALINIMLARI

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL KAZA NEDĐR? Endüstriyel etkinlik sırasında anormal oluşum sonucu beklenmeyen, birden oluşan ( özellikle önemli yayılma-emisyon, yangın ve patlama gibi) işçiler, halk ve çevre için hemen ya da sonradan büyük tehlike yaratan kuruluş içinde ya da dışında bir veya daha çok tehlikeli maddenin neden olduğu olay.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL KAZALARIN ÖNLENMESĐ • Endüstriyel Kazalar Đçin Acil Durum Planının Amacı; • Endüstriyel kazaların önlenmesi, kazalara hazırlıklı olunması, kazalara anında müdahale edilebilmesi, kazaların çevre ve insan sağlığına olan etkilerinin en aza indirilmesi amaçlanmaktadır.

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL KAZALARIN ÖNLENMESĐ

Endüstriyel Kazalar Đçin Acil Durum Planın

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL KAZALARIN ÖNLENMESĐ 1.TEHLĐKE VE ACĐL DURUM NEDENLERĐ, 2.KAZA DURUMUNDA ĐZLENECEK YÖNTEMLER 3. SORUMLULARIN GÖREVLERĐ 4. KAZA DURUMUNDA BAŞVURULACAK VE MÜDAHALEDE GÖREV ALACAK PERSONEL 5. TEHLĐKE DURUMU VE OLAĞANDIŞI DURUMLARDA ARANACAK TELEFON NUMARALARI

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL KAZALAR VE SALINIMLARI • • • • • • • • •

1974 FLIXBOROUGH Siklohekzan oksidasyonu yapan bir fabrikada patlama…... • 28 kişi hayatını kaybetti. Tesis ve çevresinde geniş tahribat oldu. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL KAZALAR VE SALINIMLARI • 1976'da Đtalya Seveso'da bir fabrikadaki patlamada 1.3 kg tetra ortama yayıldı. Tesis yakınında, kuşlar, hayvanlar ve bitkilerin hepsi öldü. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL KAZALAR VE SALINIMLARI • MEXICO CITY 1984 • Doğal gaz patlaması 500 kişinin ölmesine ve 4000 kişinin de yaralanmasına neden oldu

Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL KAZALAR VE SALINIMLARI • TÜPRAŞ 1999 • Bazen kazalar işletmenin aldığı önlemlerin en üst düzeyde ve teknolojide olmasına rağmen doğal felaketler sonucunda olabiliyor……. Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010


ENDÜSTRĐYEL KAZALAR VE SALINIMLARI • ATAŞ 2004 Mersin’de Anadolu Tasfiyehanesi A.Ş.’de (ATAŞ Rafinerisi) 102 numaralı tankta 25 Temmuz Pazar günü çıkan yangın 29 saatte söndürülebildi Đşyeri ği Standart Eğ Đşyeri Hekimliğ Hekimli Eğitim Programı Programı KIRIKKALE ÜNĐVERSĐTESĐ Volkan S. BAŞ / Ç evre Mü ühendisi BAŞHELVACI M 17.02.2010 17.02.2010

Endüstriyel Kazalar  

Endüstriyel Kazalar

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you