Page 43

Konferansa katılanlardan birçoğ u, sosya list demokrasi mekanizması içinde partin i n rolü ve yeri sorun u üzerinde özel bir dikkatle d urdular. Varşova Oniversitesi' n e bağ l ı Devlet ve Hukuk Bilimleri Enstitüsü müdürü S. lavadski şunlara değ i ndi : Burjuva görüşüne göre, bil i msel -teknik dev­ rim koşul la rı nda bütün ekonomi sorunları g üya mesleksel karakterl idir ve b u nları yalnız uzman çözebilir. B u türlü yanaşım elbette demokratik ku­ rumları i n kô ra , politik partilerin rolünü küçümsemeye yol açıyor. Ve bütün bu ymgdar her şeyden önce sosya l ist devlete ka rşı yöneltilmiş bulu nuyor. Ama gerçekte, bilimsel-teknik devri min gelişmesi, pa rtin i n yönetmenlik rolü n ü aşağdamak şöyle dursu n, tersine bu rol ü n daha da artması son u ­ cunu doğu ruyor. Bu arada ekonomiye i l işkin kararf a rı n toplu msal -politik değerini ve bunun önemini yükseltiyor. Bu yoldaki her kara rı n önce sos­ yalist düzenin değerfer sistemi açısından, emekçi yığ ınları n ı n sınıfsal menfaatleri açısından, sonra da mesleksel açıdan değerfendirilmesi ge­ reklidir. Bu kara rfarı n top l umca görüşül meye sunul ması büyük bir önem taşır. Ve ancak işçi sınıfının partisi ş u veya b u p roblemi her yönden ele alıp düşü nebi lecek ve çözümün olanaklar çerçevesi ndeki en iyi komple biçimine u laşa bilecek d u rumdadır. Ne var ki, gelişmiş sosya list toplu mda parti nin yönetmenlik rolüne ya l ­ nıZCa karar ve çözü mlerin en iyisine yöneliş sorunu açısından bakıla maz. Şunu da dikkate a l ma k gerektir ki, bu toplumda ileri olanın tutucu karak­ terli olg u l a ra karşı mücadelesi belirli ölçüde g iderek sertfeşir, zira hay� ­ tı n gelişme hızı arta r ve değ işmeleri daha büyük bir süratle dikkate a l ­ mak gerekir. Bu koşullarda bütün ilerici güçleri birleştiren partin i n öncü­ lük rol ü büyür. Parti top l u msal gelişme progra m ı n ı hazırlar ve bunun uy­ g u l a nmasını yönetir. Çeşitli sözcüler, konuşmalarında, çağdaş aşamada yal n ı z partin i n yön verici çalışmasının içeriğindeki değişmeyi değil, b u çal ışmanın metot­ larını yetkinleştirme yollarını do d ikkatle i ncelediler. Bu a rada, Macaris­ ta n Sosya list Işçi Partisi M K üyesi ve Şube Yönetmeni P. Roman'a şöyle bir soru yöneltiidi : "Yaptığı nız konuşmada, sosya lizmin olg u nl u k dere­ cesinin yükselişiyle pa rtin i n toplumsal gel işmeyi yönetme metot/arında bazı değişme eğili mlerinden söz ettiniz. Buna i lişkin olarak, kom ünist partisin i n ana işlevin i n sadece eğitsel etkileme ve tartışmalar örgütle­ meden i ba ret olduğu hakkındaki görüşe ne dersiniz? .. P. Roman bunu şöyle yanıtlad ı : Biz parti yöneti minin bütün biçi m ­ lerini önemli saymaya devam ediyoruz. Sosyalizmin bütün tarihsel gelişme dönemi boyu nca parti n i n rolü n ü zerrece hafife o l maya gel mez. Sosya list toplu m gelişmesi ne kadar çok çeşitli ve daha karmaşıksa, partinin bel­ gin politika sı n ı n ve politik yönetiminin önemi d e o kadar büyük ola­ caktır.

Bir de şu va r : Partin i n yönetimi yalnız şu veya bu soru n doğrudan doğ324

yc_75_04  
yc_75_04  

Nısan 1975 4(130) Komünist ve işçi partilerinin teori ve enformasyon dergisi 285 ASBP MK Politbüro üyesi Fridrih Ebert v sediyorlardı. Sovye...