Page 1

f or z aeur ope

Bumet i n,SFRFi l mt ar af ı ndanyür üt ül enveAvr upa Komi s yonut ar af ı ndandes t ekl enen“ Avr upaYayı ndaI I ” pr ogr amıkaps amı ndahazı r l anmı ş t ı r .Met ni ni ç er i ği ni n Avr upaKomi s yonu’ nunr es migör üş l er i niyans ı t t ı ğı düş ünül memel i di r .


www. f or z aeur ope. com

f or z aeur ope

Cl audeBol ii l eFr ansaFut bol u veEnt egr asyonÜzer i ne Dr .Cl audeBol iL ei chest erDeMonf or tÜni ver si t esiUl usl ar ar asıSport ar i hiveKül t ür üEmst i t üsündedokt or ası nıyapt ı .2008’ deni t i bar enPar i sUl usalSporMüzesi ndebi l i mseldi r ekt ör l ükvedanı şmanl ı kyapmakt adı r . Fr ansa’ daf ut bol usosyalvekül t ür elanl amdat anı ml ar kengöçol gusuveFr ansı zki ml i ği t ar t ı şmasıönol anaçı kı yor .Si zbut ar t ı şmal ar ınası ldeğer l endi r i yor sunuz? -Fr ans a,t ar i hi ni nbi rböl ümündeAvr upa’ dakigöçt ar i hçes i ni nçoköneml ibi rböl ümünüol uş t ur uyor . Fr ans a,Avr upa’ nı n19.yüz yı l dani t i bar ennas ı ldeği ş t i ği ni nçoköneml ibi rör neği di r .İ ngi l t er e, Por t eki z ,İ t al ya,Fr ans agi biül k el erbut ar i hl er det üm dünyadak ol oni l erkur dul ar .Ancakbi rbumer anget ki s igi biyı l l ars onr abui l i ş kit er s i nedönmeyebaş l adı .Fr ans a’ da,f ut bol ,bas k et bolvevol eybolt akı ml ar ı nabakt ı ğı mı z dabut akı ml ar ı nFr ans a’ nı nk ol onyalgeçmi ş i ni ni z l er i nit aş ı dı ğı nıgör üyor uz .Sporbunedenl ebi z i m geçmi ş i mi z i nbi rpar ças ı nadönüş müşdur umda.Fr ans ı zMi l l iFut bol T akı mı ’ nabakt ı ğı mı z daFr ans a’ nı nk ol onyalt ar i hi nibi z eanı ms at anAf r i kal ıoyuncul argör üyor uz .Bu t akı mı nt ar i hçes i ne,1930’ l ar danbugününebakt ı ğı mı z dai s e,t ekr enkl ibi rt akı mdanbugünün t akı mı nadoğr ugel i ş t i ği nigör üyor uz .Bunedenl eFr ans a,İ ngi l t er egi bidi ğerül k el er eor anl aent egr as yonveçeş i t l i l i kk onus undaçokdahai l er i de.1931yı l ı ndaFr ans a’ daRaoulDi agnei s i ml ibi rf ut bol cuvar dı .Kendi s iFr ans ı zMi l l iT akı mı ’ ndaoynayani l ks i yahoyuncuydu.Ayr ı cababas ıdaFr ans ı z Mecl i s i ’ ndekii l ks i yahmi l l et veki l iol du.Bunedenl eFr ans af ut bol undaçeş i t l i l i ği nt ar i hi nii ncel emek i s t i yor s akçokger i l er denbaş l amamı zger ek ecek.İ ngi l t er e’ yebakt ı ğı mı z dami l l it akı mdaoynayan i l ks i yahoyuncunun1978’ deAnder s onol duğunugör üyor uz .Fr ans a’ nı nbuöncüki ml i ğiFr ans a’ nı n par adoks albi röz el l i ği nideor t ayaçı kar ı yor .Bi ryandanbakt ı ğı mı z daFr ans ı zMi l l iT akı mıevr ens el bi rr uhi çer i s i ndes i yahl ar ı nveFas ,Cez ayi rgöçmenl er i ni noynadı ğıbi rt akı m.Öt eyandan,s ahada s i yahl ar ı nvar l ı ğı nar ağmenof i s l er des i yahl ar ıgör memi zpekmümkündeği l .İ ngi l t er e’ ye bakt ı ğı mı z dagöçmenl er iar t ı ks ahadadat ekni kdi r ekt örol ar akdayadabi rof i s t eyönet i ciol ar ak dagör ebi l i yor uz .Bunedenl eFr ans a,göçmel er i nyeş i ls ahadavar ol mal ar ık onus undaöncü ol mas ı nar ağmen,onl ar ı ns i yas alpl at f or ml ar da,üni ver s i t el er deyadai şdünyas ı ndavar ol mas ık onus undaçoki s t eks i zdur uyor .Cumhur i yet( l aRepubl i c)mi t i ni ni kif ar kl ıyüz ünügös t er i yorFr ans a bi z e.Cumhur i yetkavr amıi l kaş amadaçokgeni ş ,r enkayr ı mıt anı mı yor ,f ar kl ıdi nl er den,et ni k kök enl er dengel enher k eseş i t .Bubi z i m bi rt emel debi rul usol mamı z ıgös t er i yor .Hepi mi zFr ans ı z vat andaş ı yı z .YanneMağr i bi ,nes i yah,nedebeyaz .Hepi mi zFr ans ı z ı z .Ancaköt eyandaneğer Fr ans a’ das i yahs anı zyadaMağr i bii s eni z ,i şbul manı z ,üni ver s i t ede,pol i t i kada,or dudayüks el meni z ,vehat t abaz ıdur uml ar daevbul manı zbi l eçokz or dur .Buçokçel i ş ki l ibi rdur um.Ancak bugünFr ans ı zMi l l iT akı mı ’ nıdes t ekl eyens i yahl ardaMağr i bi l erdef ut bol uni s t i s naibi ral an ol duğunubi l i yor l ar .Fut bols ana,hal aFr ans ı zol duğunuhi s s et t i r ent ekal anadönüş üyor .Bunedenl e 2010’ dadüz enl eyeceği mi zf ut bolt ar i his er gi s ias l ı ndagöçt ar i hi ni ndes er gi s iol acak.Fr ans ı zMi l l i T akı mı ’ nı nbugünkür es mi neve1920’ l er deki ,30’ l ar dakive50’ l er dekir es i ml er i nebakt ı ğı nı z dabu t akı mı ni l kdöneml er det ekbi rr enges ahi pol duğunugör üyor uz .Ancakbut ekr enkFr ans a’ yao dönem göçol madı ğı nıbi z edüş ündür memel i .Mi l l it akı mdaoz amanl arPol onyal ı ,Çek,Sl ovak,Rus vehat t aAl mankök enl ioyuncul arvar dı .Dol ayı s ı yl at ekr enkaynız amandagöçünder engi ydi .Rai mondCupaör neği nbunl ar danbi r i ydi .Pol onyagöçmeni ydivebabas ıPol onyadoğuml uydu. 80’ l er dei s eİ t al yanas ı l l ıMi chelPl at i nidebudur umabaş kabi rör nekt i r .Bugüns eZi nedi neZi dane yenigöçünf ar kl ıbi ryüz ünüt ems i ledi yor .Bugün,50yı lönces i neor anl aFr ans ı zMi l l iT akı mı ’ nı nçok r enkl iol duğunugör ebi l i yor uz .Buçokr enkdear t ı kFi l di ş iSahi l i ,Mal i ,Bur ki naFas o,Kamer un,

-1


f or z aeur ope

www. f or z aeur ope. com

Senegalgi biFr ans a’ nı nes kik ol oni l er i ndengel i yor . -BugünküFr ansaMi l l iT akı mı ’ ndanFr ansa’ nı nt ar i hi ninası lokumamı zger eki r ? Pat r i ckVi er agi bibi royuncuyabakal ı m ör neği n.Kendi s iSenegaldoğuml u.Senegali s e17. yüz yı l danbağı ms ı z l ı ğı nıkaz andı ğı1950’ l er ekadarFr ans ı zt opr ağı ydı .BugündeFr ans a’ nı net ki s i ni Senegal ’ der ahat l ı kl ahi s s et meni zmümkün.YaniSenegal ,as l ı ndabugünFr ans at opr akl ar ı ndaki baz ıyer l er dendahaFr ans ı z dı r .Ör neği nNi ceböl ges i1970’ l er deni t i bar enFr ans ı zt opr ağıol du.Öyl eys eki meFr ans ı zdi yeceği z ,Ni ce’ deyaş ayanl ar amıyoks aSenegaldoğuml ul ar amı ?Bus or ubi l e göçvegöçmenl i kol gus ununor t ayaçı kar dı ğıger çekl i ği nbi rür ünüdür .Fut bolbunedenl et opl umun bupar adoks alyapı s ı nıgös t er enhar i kabi rar aç. -Buki ml i kkar maşası nıdahadaar t ı r makyadazengi nl eşt i r meki çi nAvr upal ıki ml i ği ni nde buFr ansı zki ml i ği neekl endi ği nisöyl eyebi l i rmi yi z? Fr ans ı zMi l l iT akı mı ’ ndaPat r i ckVi er a,L i l i anThur am,Zi nedi neZi danegi bioyuncul ar ıgör düğünüz de Avr upayıbi rk er edahat anı ml amanı zger ek ebi l i r .Si yahveAvr upal ıol abi l i r s i ni z ,kibubi ryandan t uhafbi rduygudur .Beni m gi bis i ms i yahbi r iol abi l i r s i ni zamaaynız amandaNor veçl i ,Dani mar kal ı yadas i z i ngi biTür ki yel ideol abi l i r s i ni z .Bunedenl ef ut bolhem es kii mpar at or l ukl ar ı nvek ol onyal devl et l er i ngeçmi ş i ndenpar çal ar ıdagör ebi l eceği ni zbi ral an.Fr ans ı zMi l l iT akı mı ’ ndabu oyuncul ar ıgör mekbunedenl eFr ans a’ nı ngeni şk ol onyalcoğr af yas ıaçı s ı ndannor malbi rdur um. Ancakİ ngi l t er egi bibaş kabi res kik ol onyali mpar at or l uğabakt ı ğı mı z daböyl ebi rdur uml a kar ş ı l aş mı yor uz .Budur um İ ngi l i z l er i nent egr as yondaFr ans ı z l ar dandahaazheves l iyadaonl ar a or anl aı r kçıol dukl ar ıgi bianl aml ar agel memel i .Fut bol ,göçmenl er i nt opl umaent egr as yonunus i s t emat i kol ar aköl çenbi r ş eydeği l di r .İ ngi l t er e’ dekigi bigöçmenl er i nhem of i s l er dehem deyeş i ls ahal ar daeş i tvar ol mal ar ıFr ans a’ daf ı r s ateş i t l i ği ni ns adeces ahal ar dakal dı ğı nıdagös t er i yorol abi l i r .

“Fut bol ,göçmenl er i nt opl umaent egr asyonunu si st emat i kol ar aköl çenbi r şeydeği l di r .İ ngi l t er e’ deki gi bigöçmenl er i nhem of i sl er dehem deyeşi lsahal ar daeşi tvar ol mal ar ıFr ansa’ daf ı r sateşi t l i ği ni nsadece sahal ar dakal dı ğı nıdagöst er i yorol abi l i r .” J eanTi gana’ nı n,r engi ndendol ayıFr ansı zMi l l iT akı mı ’ nı nt ekni kdi r ekt ör üol amayacağır i vayet l er ibi rdönem Fr ansı zkamuoyundabi rhayl ıt ar t ı şı l mı şt ı . Buçoki l gi nçbi rt ar t ı ş maydı .Ti ganaçoki yibi royuncuyduves onr adaçoks aygı nbi rt ekni kdi r ekt ör ol du.Ancakbi ryer des adeceder i ni z i nr engis or unol abi l i yor .Budeği ş mes iger ek enbi rt ekkül t ür l ü “ Fr ans ı z ” ı nt anı mı .Fr ans a’ nı n2.ve3.l i gl er i ndedes i yahbi rt ekni kdi r ekt ör epekr as t l ayamaz s ı nı z . Öt eyandanbudur um İ ngi l t er e’ def ar kl ı dı r .Bar nes ,gi biI anWr i ghtgi bii s i ml erf ut bol ubı r akt ı kt an s onr af ut bolkur uml ar ı nda,yadabas ı nda,t el evi z yondaöneml ii s i ml erol ar akor t ayaçı kt ı l ar .Bana gör eFr ans a’ dakibual gı yıkı r makz orveuz unbi rmücadel eyiger ekt i r i yor . -Fr ansa’ nı nbueskikol onidevl et l er ii l ekur duğui l i şki ni nyanısı r aCezayi ri l ekur duğui l i şki çokyoğunveşi ddet l içat ı şmal ar l avei kiül kedededer i nsor unl aryaşat ar akgel i şt i .Bugün bi l eFr ansaveCezayi rar ası ndakikar maşı kveyoğuni l i şki l erdevam et mekt e.

-2


www. f or z aeur ope. com

f or z aeur ope

-Cez ayi rhal enbi r çokFr ans ı zi çi nz orbi rk onuol mayadevam edi yor .Hal enCez ayi r ’ i nFr ans ı z t opr ağıol duğunudüş üneni ns anl ar l akar ş ı l aş abi l i r s i ni z .Çünkü1956’ dayaş ananl arhal en i ns anl ar ı nhaf ı z as ı ndacanl ıyert ut uyor .Bunedenl e2002’ deFr ans ai l eCez ayi rar as ı ndaSt adede Fr ance’ daoynananmaçt akiCez ayi r l it ar af t ar l ar ı nı nt epki s is adeceFr ans a’ yakar ş ıdadeği l di . Fut bol ,dahadoğr us ut r i bünbaz ençokdahaf ar kl ıbi rki ml i kt evar ol duğunuz us i z egös t er i r .Çok dahader i nbi rki ml i kt anı mı dı rbu.“ Ki ml i ği mebakt ı ğı mdaFr ans ı zyaz ı yor ,amabanaCez ayi r l idi yor l ar . ”Bucüml e,buki ml i kkar maş as ı nı ni f ades i ydi .O geceSt adedeFr ance’ daogenççocukl ar doğr ubi rş eyyapmadı l ar .Or adaki l er i nçoğunl uğuFr ans ı zvat andaş ı ydı .EvetFr ans ı zdi yebi l i r i z onl ar aar t ı k,çünkübabal ar ıCez ayi rgöçmeniol s adaFr ans a’ dadoğdul ar .Çoğunl uğuCez ayi r ’ e hi çgi t memi ş .Ar apçabi l ebi l mi yor l ar .Dol ayı s ı yl aCez ayi r ’ l eol ant eki l i ş ki l er ii s i ml er iveai l el er i ni n kök eni ndeni bar et .AncakFr ans ı zt opl umundaCez ayi r l iol ar akgör ül üyor l ar .“ Par i s ,Mar s i l ya,T oul ous eyadaAuxer r e’ dedoğdum,bur adayaş amı mıkaz anı yor um vebanahal aCez ayi r l idi yor s un. ”s öz l er igi bibi ri s yanıbar ı ndı r ı yor duogeces t addayaş ananl ar . -Budur umaör nekol ar akver ebi l eceği mi zenöneml if i gürdeZi nedi neZi daneol ar ak or t ayaçı kı yor . -Zi danehem göçmenl er i ndünyas ı nı nbi rpar ças ı dı r ,hem debudünyanı nçokuz ağı ndadı r .Mar s i l yadoğuml u,Ar apçabi l mi yor ,babas ı nı ndoğduğuyerol anKabyl e’ yihi çgör memi ş .Pekineden Zi dane’ ıhepCez ayi ras ı l l ıol mas ı yl aanı ms ı yor uz ?Sar k oz y’ ni nMacaras ı l l ıol duğundanbahs edebi l i rmi yi z ?Öt eyandanSar k oz yMacar i s t andoğuml udur .AncakZi dane’ aCez ayi rkök enl i ,yada Rachi daDat i ’ yeFasas ı l l ıdememi z ,bi z egöçünhem ol uml uhem deol ms uzs onuçl ar ı nıbi r l i kt e gös t er i yor .Dai mader i ni z i nr engi ndendol ayıgör ünürol acağı nı zbi rgöçment anı mıveİ t al ya,Macar i s t an,Al manya,Rus yagi biül k el er dengel engör ünmezbi rgöçment anı mıvar .Sar k oz y’ ye Cez ayi ras ı l l ıdemekbui kigöçment anı mı nı nbi r l eş i migi bipar adoks albi rdur um.Buaynız amandas i z i nkök enl er i ni z enekadarbağl ıol duğunuz ut es tet mes iaçı s ı ndandai l gi nçbi rdur um. Fut bolbupar adoks unçöz ül düğübi ral anol ar akdadüş ünül emezmi ? Fut bolçeş i t l i l i ğigös t er mes iaçı s ı ndançoköneml ibi rar aç.Budur umaçeş i t l i l i ği nçoğuncul uğudi yor um.Zi danegi bibi royuncuyudüş ünel i m yeni den.Mar s i l yadoğuml u,ancakkar i yer i niMar s i l ya’ da yapmadı .Bi rs ür eCaen’ deveBor deaux’ daoynas adaas ı lkar i yer i niJ uvent usveRealMadr i d’ de yapt ı .Eş ibi rİ s panyol ,oğl unai s eEnz oi s mi niver di .ÇünküUr uguayl ıoyuncuEnz oFr ances col i ’ ye hayr andı .Çoki yiİ t al yancaveİ s panyol cabi l i yor ,ş uanİ s panya’ dayaş ı yorveMadr i d’ deçoks aygı duyul anbi r i ,Fr ans a’ dadaçokpopül er .Budur umdaZi dane’ as adeceFr ans ı zdi yebi l i rmi yi z ? Zi dane,bi r azFr ans ı z ,bi r azİ t al yan,bi r azİ s panyol ,vebi r azCez ayi rkar ı ş ı mı dı r .Beni mi çi nbuda Avr upa’ nı ni l gi nçbi rt anı mı dı r .

“Sar kozy’ ni nMacarası l l ıol duğundanbahsedebi l i r mi yi z?Öt eyandanSar kozyMacar i st an doğuml udur .AncakZi dane’ aCezayi rkökenl i ,ya daRachi daDat i ’ yeFasası l l ıdenmesi ,bi zegöçün hem ol uml uhem deol msuzsonuçl ar ı nıbi r l i kt e göst er i yor . ” -T akı ml arvekul üpl erdüzeyi ndebupar adoksnası lyansı yor ? -Bupar adoks unçöz ül düğübi rör nekde1950’ l er deFr ans a’ nı nkuz eyi ndekiL ens ,L i l l egi bi t akı ml ar ı nbugünküdur uml ar ı yl akar ş ı l aş t ı r ı l dı ğı ndaor t ayaçı kı yor .1950’ l er debut akı ml ar dabi r çok Pol onyagöçmenioyuncuoynar dı .Bugüns eAf r i kal ıgöçmenl er i nboygös t er di ğit akı ml ar .Budur um Avr upa’ nı ndeği lamaAvr upal ıki ml i ği ni ndez amanl adeği ş t i ği nigös t er i yor .Bununl abi r l i kt eMar s i l yai s ei l gi nçbi rör nekol ar akkar ş ı mı z açı kı yor .Mar s i l yaFr ans a’ dakii l kMağr i biş ehi r di r .

-3


f or z aeur ope

www. f or z aeur ope. com

Öt eyandankul übebakt ı ğı mı z dadi ğerAf r i kakök enl ioyuncul ar aor anl açokazCez ayi ryadaFas as ı l l ıoyuncununol duğunugör ür üz .Zi daneMar s i l yal ı dı ramaMar s i l ya’ dahi çoynamadı .Neden? Buçoki l gi nçbi rdur umubi z egös t er i yor .Bi rt ar af t ant am bi rAkdeni zş ehr i ,çokkül t ür l übi ryapı ya s ahi p.Amakul üpbel kidebuyapı yıs ahi pl enmi yor .“ O kal abal ı k”t ar af ı ndant ems i ledi l meki s t emi yorkul üp.Budüş ünceL ensgi bidi ğert akı ml ar aor anl agöçüns onuçl ar ı naçokf ar kl ıyakl aş ankul üpl er i nvar l ı ğı nıdaor t ayak oyuyor .34yı lönceL ens ’ deFi l di ş iSahi l ias ı l l ıRogerBol ienöneml i oyuncus eçi l di .L ens ’ ebakt ı ğı mı z daFr ans a’ nı nkuz eyi nde,Bel çi ka’ yayakı n,bi r kaçkuş akuz anan Pol onyal ıgöçmenl er igör ür s ünüz .Bui ns anl ar ı nk endiş ehi r l er i nit ems i ledecekf ut bol cuol ar ak RogerBol i ’ yis eçebi l mes if ut bol as adeceyet enekdüz eyi ndebakabi l mel er i nidegös t er i yor . Zi danegi bibi ryet eneği nyanı ndaCezayi ryadaFasgöçmenif ut bol cul ardaancakçok yet enekl iol abi l i yor l ar sapar l ayabi l i yor l ar . Zi daneçoköz elbi rör nek,çünküonunkadarpopül erbi royuncuol madı .1970’ l er deMar s anoun dapopül er di .Ancak70’ l er dens onr aZi dane’ akadarher hangibi rMağr i bigör emi yor uz .Şi mdi Benz ema,Nas r igi bii kioyuncudahavar ,amaFr ans a’ dakiCez ayi r l i l er i nkal abal ı knüf us unu Kamer unl ıyadaSenegal l igr upl ar ı nnüf us uyl adakar ş ı l aş t ı r ı r s ak“ NedenZi danedı ş ı ndaki ms e çı kamadı ? ”di yebi rs or us or abi l i r i z .Bucevapl anmas ıçokdak ol ayol mayanbi rs or uol ur du. Fr ansadı şı ndaİ ngi l t er eyadaFi l di şiSahi l i ’ ndeol duğunuzdakendi ni zihangiki ml i ğedaha yakı nhi ssedi yor dunuz? 12yı l ı m Manches t er ’ dageçt i .I ngi l t er e’ debanaFr ans ı zdi yor l ar dı .İ ngi l t er e’ def ut boloynar k en bana“ Fr ans ı zgi bioynuyor s un. ”der l er di .St i l i z eoyun,ves aki nt avı r l ıanl amı nagel i yorbu.Fi l i di ş i Sahi l i ’ ndeoynar k endebanaFr ans ı zgi bioynuyor s under l er di .Fr ans a’ dai s eAf r i kal ıgi bi oynadı ğı mıs öyl er l er di .Nez amanül k edeği ş t i r s em s ür ekl ibi r i negör eyabancıol ar ak adl andı r ı l ı yor dum.İ ngi l t er e’ deuz unyı l l aryaş adı kçabi rİ ngi l i zgi bidüş ündüğümüf ar k eder di m. Şi mdibuüçki ml i ğidet aş ı dı ğı mıhi s s edi yor um.Çokki ml i kl iol makböyl ebi rş eygal i ba.Fut bol a döner s ek,eğeri yibi royuncuys anı zder i ni z i nr engias l aöneml ideği l di r .Ancakor t al amabi r oyuncuys anı z ,s i z ehemens i yahl argi bioynadı ğı nı z ıs öyl er .T embel ,i ki l imücadel eyegi r mekt en k or kan… Fut bolbi ryandandaı r kadayal ıt üm s t er eot i pl er idei çi ndebar ı ndı r ı r .Bunedenl ede beni ms ahi pol duğum büt ünki ml i kl er idebar ı ndı r ı yorf ut bol .Fr ans a’ dagöçbi r çokent el l ekt üel t ar af ı ndandabi rs or unol ar akdeğer l endi r i l i yor .Göçünyaş amı nbi rpar ças ıol duğuf i kr i ne al ı ş mamı zvebununl abi r l i kt eyaş ammı zger eki yor .

-4

Claude Boli  

Claude Boli ile Fransa Futbol tarihi ve entegrasyon hakkında röportaj

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you