Issuu on Google+

uitgave 19 - juni 2011

N I E U WSB R I E F VA N S CH U I T E MA N ACCO U N TA N T S & A DV I SE U R S

E Y E -O P E N E R “Nothing escapes his eagle eye...”

NIEUWS

Helft van loonklanten stapt over op nieuwe WKR met het oog op s c h ui t e m a n

Mag ik u even voorstellen... FEITEN EN CIJFERS

Eigen beheer en pensioen en div idenduitker ing IN DE PRAKTIJK

“Kokosbrood i s een uniek produc t”


NIEUWS

Prof. dr. Jaap Spronk spreekt op thema-avond ‘Verantwoord Besturen’

niet onder hoeft te doen voor de resultaten van de traditioneel samengestelde vermogens.

Bestuursleden van diverse charitatieve en maatschappelijke organisaties hebben op 29 maart jl. deelgenomen aan de

Tenslotte stond Dennis van der Veer, fiscalist bij Schuiteman

thema-avond ‘Verantwoord Besturen’. Deze avond werd, in

Accountants & Adviseurs, stil bij de meest belangrijke fiscale

samenwerking met Staal Bankiers, door onze vestiging in

onderwerpen waarmee verenigingen en stichtingen te maken

Veenendaal georganiseerd bij Residence Rhenen.

hebben. Veelal onbewust, maar mogelijk wel met de nodige fiscale consequenties en aansprakelijkheden tot gevolg.

Tijdens de avond zijn diverse aspecten van verantwoord, transparant en maatschappelijk besturen de revue

Wilt u meer weten of heeft u vragen over dit onderwerp?

gepasseerd. Een drietal sprekers gaf, ieder vanuit zijn

Neem dan contact op met Dennis van der Veer

eigen vakgebied, een bijdrage aan dit thema.

(E: dvdveer@schuiteman.com; T: 0342-473444). U kunt natuurlijk ook uw eigen contactpersoon binnen ons

De heer Jaap Spronk (o.a. academisch decaan MBA-

kantoor benaderen.

programma voor de Rotterdam School of Management aan de Erasmus Universiteit) gaf een toelichting op het begrip beleggingsrisico. Daarbij besprak hij de wenselijkheid om het bewust genomen risico open en transparant te communiceren met de achterban. De heer Huub ten Holter, verantwoordelijk voor de institutionele relaties bij

Staalbankiers, gaf inzicht in de wijze waarop Staalbankiers in samenwerking met haar relaties vermogens maatschappelijk verantwoord beheert. Daarbij gaf hij aan dat die aanpak zorgt voor een positieve publiciteit en economisch

Dennis van der Veer

Eye Catchers Zorgheld van Nederland Emile de Roy van Zuydewijn, van Thuiszorg organisatie Emile.nu uit Amsterdam, is door het ministerie van VWS uitgeroepen tot Zorgheld van Nederland. Het bijzondere van zijn bedrijf is, ten opzichte van andere thuiszorgorganisaties, dat hij geen managers in dienst

2

heeft. De hulpverleners die hij in dienst heeft, krijgen

links Marcelis Boereboom, DG Langdurige Zorg VWS,

veel zelfstandigheid en dat blijkt goed te werken.

rechts Emile de Roy van Zuydewijn.


nieuws

Helft van onze cliënten al overgestapt op nieuwe WKR

Wilt u meer weten over de nieuwe Werkkostenregeling

Nagenoeg de helft van de werkgevers waarvoor wij de

en of het voor u ook interessant is? Neem dan contact

salarisadministratie verzorgen, is per 1 januari 2011

op met Bert van Dijk van de afdeling HRM.

overgestapt op de nieuwe Werkkostenregeling. Voor hen

(E: bvdijk@schuiteman.com; T: 0342-473444).

bleek de nieuwe WKR financieel interessant. Het aantal overstappers ligt ver boven de gepubliceerde landelijke cijfers van andere kantoren en is het resultaat van een actief researchbeleid van onze afdeling HRM. De medewerkers van deze afdeling hebben per werkgever bekeken of de WKR voordelig zou uitpakken. Voor bijna 50% bleek dit het geval. WKR voor DGA bijzonder interessant Bij een derde deel van de werkgevers die is overgestapt, betreft het een holding of beheermaatschappij. Voor de DGA is het dus bijna vanzelfsprekend dat er voor de WKR wordt gekozen.

Bert van Dijk

“Ondernemen betekent pionieren”: kantoor Ede Geopend in december 2009, is Ede de jongste vestiging van Schuiteman Accountants & Adviseurs. Het kantoor

Bianca Blankespoor - Groenevelt

Gerrit Flier

Wendy van de Haar - van Stroe

René van Hell

Jan Koudijs

Jonathan Kroeske

Robert Jan Stronkhorst

Mariël Turkesteen - Van Dalen

is midden in het hart van ondernemend Ede aan de Keesomstraat gevestigd. Ondernemen betekent pionieren. In ons geval onder meer door te ontdekken voor welke ondernemers wij meerwaarde kunnen bieden. Wij pionieren, maar met de garantie dat er een compleet team van juristen, accountants, fiscalisten en arbeidsspecialisten beschikbaar is. Sleutelwoorden zijn hier betrokkenheid, kwaliteit en creativiteit. Inmiddels heeft ons kantoor in Ede vaste voet aan de grond en zijn we sinds de start in personeel gegroeid. Robert Jan Stronkhorst 3


f ei t en en cij f ers

INHOUDSOPGAVE juni 2011

Alle belastingplichtigen

A l l e be l ast ingp l ic h t igen 1. Betaalt u kinderalimentatie? Kijk eens naar box 3! 4 2. Bent u vrijwilliger? Let op de giftenaftrek!

5

1. B e taa lt u k in d er a limentati e? Kijk e en s n aar b ox 3! Betaalde kinderalimentatie is niet volledig fiscaal

de onderne m er

aftrekbaar, maar waarschijnlijk mag u wel rekening

3. Let op spelregels bij aftrek btw

6

houden met een standaardaftrek voor levensonderhoud.

4. Deelneming failliet: wat nu?

7

Daarnaast kunt u de toekomstige kinderalimentatieverplichting als schuld opnemen in box 3. Dit geldt in

de W erkgever

ieder geval voor de aangiftes 2010 en 2011.

5. Nieuwe vakantiedagenregeling op komst

8

6. Ook zo blij met een stagiair?

9

van de Hoge Raad in februari 2009. De uitspraak ging

7. Hoe verwerkt u de bijtelling bij twee opvolgende auto’s in één jaar?

Deze aftrekpost in box 3 is ontstaan door een uitspraak

10

weliswaar over de partneralimentatie, maar heeft ook gevolgen voor de kinderalimentatie. Wat is er aan de hand?

DGA 8. Hoe om te gaan met de regresvordering op uw bv 10

Aftrekbaarheid van partneralimentatie

9. Eigen beheer en pensioen en dividenduitkering 11

Partneralimentatie is voor de betaler ervan aftrekbaar in box 1. Tot 30 december 2009 was de partneralimentatie

t ip nieuwsbrie f 2 e kwa rta a l 2 0 1 1

óók aftrekbaar in box 3. Dankzij de uitspraak van de Hoge Raad konden gescheiden echtelieden dus een schuld

1. Hulp bij diefstal of fraude eigen personeel

13

opnemen voor de toekomstige alimentatieverplichting in

2. Waar kunt u terecht met uw klacht?

13

box 3. De wetgever heeft de wet gerepareerd wat betreft de partneralimentatieverplichting, maar is de kinderali-

3. Hoge Raad heeft geen probleem met 13

mentatie vergeten! De Hoge Raad heeft in februari van

4. Korting AOW-partnertoeslag

13

dit jaar nogmaals bevestigd dat de kinderalimentatiever-

5. Erfbelastingschulden aftrekbaar in box 3

14

plichting als schuld kan worden opgenomen in box 3.

renteconstructie DGA

6. De Belastingtelefoon: geen opgewekt vertrouwen 14 7. Extra geld voor innovatie MKB

14

Met de uitspraak van de Hoge Raad heeft u dus de

8. Langere fiscale aftrekbaarheid voor pensioenpremie ZZP’er 9. Minder kosten voor kleine bedrijven

15

mogelijkheid om in uw aangiften over 2010 en 2011 de

15

verplichting tot het betalen van kinderalimentatie op te nemen als schuld in box 3. Dit is mogelijk totdat de

10. Verplichte schatting voorlopige aanslag Vpb vervallen 11. Verhaal een verkeersboete op uw werknemer

Kinderalimentatieverplichting in box 3

15

wetgever ook hiervoor de wet heeft gerepareerd.

16 De keerzijde van de medaille kan zijn dat de aanspraak op kinderalimentatie bij de gerechtigde belast is.

4


f ei t en en cij f ers

Box-3-bestanddelen van minderjarige kinderen komen in aanmerking bij de ouder die het gezag over het kind uitoefent. Door het hogere inkomen zou diezelfde ouder ook minder recht hebben op allerlei toeslagen en op een lagere vergoeding rechtsbijstand. De meningen over dit standpunt zijn overigens verdeeld.

Tip! Is uw aangifte voor het jaar 2009 nog niet definitief vastgesteld? Misschien is het alsnog mogelijk om rekening te houden met de kinderalimentatieverplichting in box 3. Neem hierover contact met ons op. Aftrek levensonderhoud Kinderen hebben meerdere ‘fiscale gezichten’. U kunt boven een bepaald bedrag per maand dat u uitgeeft aan het levensonderhoud van uw kind, een deel van deze

daardoor giften belastingvrij ontvangen. De schenkers of

uitgaven als persoonsgebonden aftrek opvoeren.

bedrijven kunnen op hun beurt deze gift weer in aftrek

Hiervoor gelden standaard aftrekbedragen. Besteedde u

brengen van respectievelijk het inkomen of winst.

minimaal € 408 per kwartaal aan levensonderhoud

Voorbeelden van een ANBI zijn een kerk, een welzijns-

(voeding, kleding, sportclub) voor een kind jonger dan

organisatie of een inzamelingsactie bij rampen.

30 jaar, dan kunt u van deze regeling gebruikmaken. Wel is hier een aantal voorwaarden aan verbonden. De

Laat de vergoeding maar zitten

belangrijkste voorwaarden zijn dat u geen kinderbijslag

Kan de betreffende instelling waar u vrijwilliger bent wel

voor dit kind krijgt en dat uw kind geen studiefinanciering

een vergoeding betalen, maar u ziet daarvan af? Dan mag

of een tegemoetkoming in de studiekosten ontvangt.

u dat bedrag aftrekken als gift. De instelling moet dan daadwerkelijk van plan zijn geweest om deze vergoeding

2 . B ent u v r ij w i l li ger? L e t op d e g if tenaftrek!

uit te betalen. Dit moet blijken uit een regeling waarin staat dat u voor een vergoeding in aanmerking komt.

Wanneer u vrijwilligerswerk doet en u krijgt hiervoor geen vergoeding of u ziet af van deze vergoeding, dan

Vrijwilligersverklaring niet voldoende

doet u, wellicht ongemerkt, een gift. U mag dan in uw

Instellingen kunnen, wanneer zij goed bij kas zitten,

aangifte inkomstenbelasting gebruikmaken van de

maximaal € 1.500 per jaar belastingvrij uitbetalen of de

giftenaftrek. Let echter wel op de voorwaarden.

werkelijke kosten vergoeden aan een vrijwilliger. De Belastingdienst zal, zolang de vergoeding onder het

Belangrijk is dat u vrijwilliger bent bij een ANBI; een

bedrag van € 1.500 blijft, de instelling niet controleren.

Algemeen Nut Beogende Instelling. De instelling is

Alleen een vrijwilligersverklaring van de instelling is echter

aangewezen door de Belastingdienst als ANBI en kan

niet voldoende om € 1.500 als gift af te trekken. U moet 5


FEITEN EN CIJFERS

daadwerkelijk afzien van een vergoeding en de instelling

Belastingdienst verlangt van u als ondernemer dat u van

moet ook echt bereid zijn geweest om u de vergoeding

de volgende zaken overzichten per aangiftetijdvak bijhoudt:

van € 1.500 te betalen. Bovendien moeten hogere kostenvergoedingen altijd aangetoond kunnen worden.

• facturen die u zelf uitschrijft; • facturen die u moet betalen;

Geen vergoeding en toch giftenaftrek

• uitgaven;

Kan de instelling u om financiële redenen geen

• ontvangsten;

vergoeding uitbetalen? Dan heeft u eveneens recht op

• privégebruik van goederen en diensten.

giftenaftrek. U mag de kosten als giften aftrekken die naar maatschappelijke opvattingen vergoed horen te

Dit kunt u bijvoorbeeld bijhouden in de vorm van een

worden. Dit zijn bijvoorbeeld reiskosten, portokosten,

verkoopboek, inkoopboek en kas- en bankboek.

kosten voor enveloppen, papier of inkt en auto- en

Aanvullende eisen voor de administratie gelden wanneer

taxikosten. Voor autokosten kunt u een vast bedrag van

de ondernemer zaken doet met het buitenland of

€ 0,19 per kilometer meetellen. Voor taxikosten kunt u

wanneer hij handelt in gebruikte goederen, kunst, antiek

de werkelijke kosten meerekenen.

of voorwerpen voor verzamelingen.

Giftenaftrek is beperkt

Vooraftrek

Voor giften geldt een drempel- en een maximumbedrag.

De aftrek van btw wordt ook wel ‘aftrekken als

Het drempelbedrag is 1% van uw drempelinkomen, met

voorbelasting’ genoemd. De vooraftrek bestaat in

een minimum van € 60. Alles dat u meer schenkt dan dit

principe uit een simpel sommetje. Op uw btw-aangifte

drempelbedrag, mag u aftrekken. Maar u mag niet meer

vermeldt u de btw die u moet betalen over uw omzet.

aftrekken dan het maximum: 10% van uw drempelinkomen.

Daarvan trekt u de btw af die uw leveranciers u in die periode in rekening hebben gebracht. Het verschil betaalt u aan de fiscus. Enige nuancering is wel nodig.

Ondernemer 3 . L e t op sp elre g els bij aftrek btw Als ondernemer kunt u in de aangifte omzetbelasting de aan uw bedrijf in rekening gebrachte btw in aftrek brengen, mits daar ook belaste prestaties voor de btw tegenover staan. Dit moet dan wel gebeuren in het juiste aangiftetijdvak. De inspecteur kan namelijk aftrek weigeren als de btw in een verkeerd tijdvak is aangegeven. Een juiste administratie voorkomt problemen. Uit uw administratie moet duidelijk blijken hoeveel btw u moet betalen en welke btw u in aftrek brengt. De 6


f ei t en en cij f ers

Niet alle btw is aftrekbaar

nemen, bestaat uit het door uw bv destijds opgeofferde

Zo mag u alleen btw aftrekken over betalingen die u

bedrag om de deelneming te verkrijgen, verminderd met

doet voor inkopen, kosten en investeringen, met uit-

het totaal dat aan liquidatie-uitkeringen is ontvangen.

zondering van enkele zakelijke uitgaven zoals bijvoorbeeld

Het opgeofferde bedrag is in dit geval het bedrag dat uw

voor eten en drinken in een restaurant. Deze aangeschafte

bv heeft betaald voor de deelneming, vermeerderd met

goederen en diensten moet u vervolgens gebruiken voor

kapitaalstortingen in de deelneming en verminderd met

omzet die belast is met 19%, 6% of 0% btw. Daarnaast

eventueel meegekocht dividend.

stelt de Belastingdienst eisen aan de factuur die u ontvangt van uw leveranciers.

Stel dat uw bv 25% van de aandelen in een andere bv (deelneming) verkrijgt voor € 100.000. Daarna stort uw

Aftrek alleen in juiste aangiftetijdvak

bv nog een bedrag van € 50.000 in de deelneming. Het

De Belastingdienst is streng in het hanteren van de regel

opgeofferde bedrag is nu € 100.000 + € 50.000 = € 150.000.

dat btw alleen voor aftrek in aanmerking kan komen in het tijdvak waarin deze aan uw bedrijf in rekening is

Liquidatie-uitkeringen zijn uitkeringen die uw bv ontvangt

gebracht, en níet in een later tijdvak. Het tijdstip waarop

bij de liquidatie van de deelneming. Eventueel ontvangen

u uw leverancier betaalt, is dus niet bepalend. Daarom is

dividenduitkeringen zijn van invloed op de hoogte van

een administratie per aangiftetijdvak zo belangrijk. U

de liquidatie-uitkering. Het gaat dan bijvoorbeeld om

moet als ondernemer het bedrag dus aan aftrekbare btw

dividenduitkeringen nadat besloten is om de deelneming

per aangifteperiode berekenen en in de btw-aangifte

te ontbinden, maar ook dividenduitkeringen uit eerdere

verwerken. Het op onjuiste gronden (niet) in aftrek

jaren tellen mee.

brengen van btw kan formeel niet in de btw-aangifte over het laatste tijdvak worden hersteld! De Hoge Raad heeft

Wanneer is het verlies aftrekbaar?

de Belastingdienst onlangs nog gesteund in deze regel.

Een liquidatieverlies is pas aftrekbaar als de deelneming ook echt geliquideerd is, dus op het moment waarop de

4 . D e el n em ing f ai l li e t: w at nu ?

vereffening van het vermogen van de deelneming is

Is uw bv voor ten minste 5% van het nominaal gestorte

voltooid. Activa zijn verkocht, vorderingen zijn geïnd,

kapitaal aandeelhouder van een andere bv? Dan is sprake

schulden zijn afgelost, het batig saldo is vastgesteld en

van een deelneming en is de deelnemingsvrijstelling van

uitgekeerd en alle andere formaliteiten zijn afgerond. Pas

toepassing. Bij het bepalen van de winst worden de

dan is de vereffening voltooid.

resultaten uit de deelneming niet meegenomen, ongeacht deze nou positief of negatief zijn. Hierop is een uit-

Langlopende liquidatie

zondering gemaakt. Als de deelneming wordt ontbonden,

Soms is het mogelijk om een liquidatieverlies eerder in

bijvoorbeeld door faillissement, dan is de deelnemings-

aanmerking te nemen. Bijvoorbeeld in het geval van een

vrijstelling niet van toepassing op het geleden liquida-

langlopend faillissement of een langlopende liquidatie

tieverlies. Liquidatieverliezen zijn dus wel aftrekbaar.

van de deelneming. Dit kan echter pas acht jaar nadat de deelneming in staat van faillissement is verklaard of

Wat is een liquidatieverlies?

nadat het besluit tot liquidatie van de deelneming is

Het liquidatieverlies dat uw bv in aanmerking mag

genomen. Bovendien mag het niet aan uw bv liggen dat 7


FEITEN EN CIJFERS

de vereffening nog niet is voltooid. Tevens moet uw bv

Reden van de wijziging is dat het Europese Hof van

aan de Belastingdienst verklaren dat eventuele voordelen

Justitie heeft bepaald dat de opbouw van vakantiedagen

- die toch nog zouden kunnen ontstaan uit de deelneming -

doorloopt, ongeacht of een werknemer ziek is of niet. In

in aanmerking worden genomen bij de winst.

de huidige situatie bouwen zieke werknemers namelijk in twee jaar tijd een kwart minder vakantiedagen op dan gezonde werknemers. In het kader van gelijke behandeling

Werkgever

mag dat niet van het Europese Hof. Wettelijke dagen

5 . Ni e u we va k anti e d ag enre g eling op kom st

In de nieuwe situatie bouwt een fulltime medewerker bij

De regeling voor vakantie en verlof van werknemers

termijn waarna de wettelijke dagen vervallen drastisch

gaat waarschijnlijk per 1 januari 2012 wijzigen.

ingekort. In plaats van vijf jaar vervallen wettelijke vakantie-

Werknemers die langdurig ziek zijn, krijgen straks

dagen zes maanden na het opbouwjaar. Bovenwettelijke

recht op hetzelfde aantal vakantiedagen als werknemers

dagen hebben overigens geen vervaltermijn van zes maanden

die niet ziek zijn. Daarnaast wordt geregeld dat

en blijven dus een verjaringstermijn houden van vijf jaar.

twee jaar ziekte veertig wettelijke dagen op. Daarnaast is de

werknemers hun wettelijke vakantiedagen binnen anderhalf jaar moeten opnemen.

Werknemers moeten dus in principe binnen anderhalf jaar hun wettelijke vakantiedagen opmaken, anders vervallen deze. Een uitzondering is bijvoorbeeld wanneer een werknemer door extreme werkdrukte niet in staat is de verlofdagen op te nemen. De werknemer moet dit zelf aantonen. Verlofregistratie Wettelijke vakantiedagen die na 1 januari 2012 zijn opgebouwd, vervallen mogelijk eerder dan de ‘oude’ vakantiedagen en de bovenwettelijke vakantiedagen. In de verlofregistratie 2012 bestaat daarom het volgende onderscheid: • Resterende vakantiedagen van vóór 1 januari 2012 (met een verjaringstermijn van vijf jaar). • Wettelijke vakantiedagen van ná 1 januari 2012 (vervaltermijn van anderhalf jaar). • Bovenwettelijke dagen (verjaringstermijn van vijf jaar). Met het wetsvoorstel wil het kabinet tegengaan dat een stuwmeer aan vakantiedagen wordt opgebouwd en

8


f ei t en en cij f ers

stimuleren ze dat werknemers regelmatig verlof opnemen.

premies werknemersverzekeringen hoeft te berekenen.

Dat is volgens het ministerie van Sociale Zaken en

Neem bij twijfel contact op met uw adviseur.

Werkgelegenheid goed voor de veiligheid en gezondheid

Let op!

van werknemers.

Bij een fictieve dienstbetrekking kunt u geen gebruikmaken

Let op!

van de afdrachtvermindering onderwijs, tenzij het gaat

In ongeveer 150 cao’s staan bepalingen over verjarings-

om een stagiair van een beroepsopleiding in de beroepsop-

termijnen van vijf jaar opgenomen die tot verwarring

leidende leerweg op mbo-niveau 1 of 2.

kunnen leiden. VNO-NCW en MKB-Nederland hebben het kabinet opgeroepen om duidelijk te communiceren dat dergelijke bepalingen alleen geldig zijn voor de bovenwettelijke dagen en dat de nieuwe wet juridisch voorgaat op oude cao-afspraken.

Er is geen sprake van een (fictieve) dienstbetrekking als u de stagiair naast onderricht alleen een vergoeding geeft voor (werkelijke) kosten. Te denken valt bijvoorbeeld aan een vaste reiskostenvergoeding van € 0,19 per kilometer.

6 . O ok z o bl ij me t e en stag i ai r? Steeds meer bedrijven maken dankbaar gebruik van

Stagevergoeding aan school betalen

stagiairs. Zij komen met een frisse kijk binnen, zijn op

Betaalt u een stagevergoeding rechtstreeks aan de school

de hoogte van de nieuwste ontwikkelingen en kosten u

zelf, dan wordt dit niet gezien als loon. U moet dan wel

relatief weinig. Voordat u een stagiair binnenhaalt,

voldoen aan de volgende voorwaarden:

moet u zich wel verdiepen in de fiscale gevolgen, met name als u een stagevergoeding geeft.

• U moet de stagevergoeding rechtstreeks overmaken aan het stagefonds van de school of aan de school zelf.

Wel of geen loonheffingen?

• Het stagefonds of de school mag de stagevergoeding

Normaal gesproken zal er geen sprake zijn van een

niet direct of indirect doorgeven aan de stagiair. De

‘echte’ dienstbetrekking. Dit is het echter wel als u de

vergoeding moet worden gebruikt voor algemene

stagiair een reële beloning geeft. U bent dan inhoudings-

schoolse activiteiten zoals een schoolfeest of andere

plichtige en de normale regels voor loonheffingen

projecten. • Het stagefonds of de school administreert zowel de

gelden.

stagevergoedingen als de besteding daarvan.

Tip! Wellicht kunt u gebruikmaken van de kleinebanenregeling en van de afdrachtvermindering onderwijs.

• Binnen twee maanden na afloop van het jaar moet u de volgende gegevens in uw eigen administratie vastleggen: naam, adres en burgerservicenummer van de stagiair, naam en het adres van de school of het

Van een ‘fictieve’ dienstbetrekking is sprake als een

stagefonds en het bedrag van de stagevergoeding dat is

stagiair niet in een ‘echte’ dienstbetrekking werkzaam is,

overgemaakt. Bij de vastlegging moet u tot slot

maar naast onderricht wel enige vorm van beloning

verwijzen naar het volgende besluit: Besluit van

ontvangt. Ook dan bent u inhoudingsplichtige en moet

14 december 2010, nr. DGB2010/2202M.

u loonheffingen inhouden. Het kan zijn dat u geen 9


FEITEN EN CIJFERS

7 . Ho e ver werkt u d e bijtel li ng bij twe e opvolgend e auto’s i n é én jaar?

Let op! In het voorbeeld zijn we uitgegaan van een bijtellingspercentage van 25%. Afhankelijk van de CO2-uitstoot van de

Eén van uw werknemers haalt op 1 september zijn

auto is natuurlijk ook een percentage van 20% of 14%

nieuwe auto van de zaak op bij de autohandelaar. De

mogelijk.

oude leaseauto, die hij nauwelijks voor privéritten gebruikte, is zojuist ingeruild. En passant vertelt hij u

En de Verklaring geen privégebruik auto?

nog dat hij de nieuwe auto ook privé gaat gebruiken.

Zelfde situatie, maar nu heeft de werknemer een door de

Hierdoor komt hij zeker boven de 500 privékilometers

Belastingdienst afgegeven Verklaring geen privégebruik

per jaar. U moet nu alsnog rekening houden met een

auto bij u ingeleverd. Omdat hij weet dat hij de tweede

bijtelling, maar hoe?

auto privé wil gebruiken, trekt hij de Verklaring geen privégebruik auto in. Omdat over de eerste acht

De bijtelling vindt in ieder geval plaats over het volledige

maanden de Verklaring geen privégebruik auto van

jaar en er moet rekening worden gehouden met de

toepassing is, hoeft u niets bij te tellen. Pas als de

verschillende cataloguswaarden van beide auto’s, dus

verklaring wordt ingetrokken, moet u vanaf die maand

ook van de auto waar niet privé mee is gereden!

rekening houden met een bijtelling. De werknemer krijgt van de Belastingdienst een naheffingsaanslag voor

Voorbeeld van twee opvolgende auto’s

de loonheffing en de bijdrage Zorgverzekeringswet met

Stel dat de auto die u de eerste acht maanden ter

betrekking tot de eerste acht maanden.

beschikking heeft gesteld aan uw werknemer, een cataloguswaarde had van € 24.000. Uw werknemer

Het bovenstaande geldt niet alleen voor uw werknemer,

heeft in deze periode 100 km privé gereden. Voor de

maar ook als u directeur-grootaandeelhouder (DGA)

loontijdvakken van januari tot en met augustus telt u dus

bent. Voor de loonbelasting wordt u in dat geval gezien

niets bij het loon. De auto die u de laatste vier maanden

als werknemer.

ter beschikking stelt, heeft een cataloguswaarde van € 30.000. Deze auto gaat de werknemer ook voor privéritten gebruiken. Omdat het privégebruik op kalenderjaarbasis nu zeker meer dan 500 km is, moet u

DGA

alsnog het gehele jaar rekening houden met een bijtelling.

8. Ho e om te g aan me t d e re g res vord ering op uw bv

Over de periode januari tot en met augustus telt u bij het loon 8/12 x 25% van € 24.000 = € 4.000. Omdat de

Stel uw bv heeft geld nodig en de bank wil alleen een

aangiftetermijnen voor deze maanden inmiddels zijn

lening verstrekken als u borg staat voor de schuld van

verstreken, moet u hiervoor een correctie indienen.

uw bv. Een veelvoorkomende situatie in de praktijk.

Vanaf september telt u maandelijks bij het loon

Zolang de bv de schuld gewoon af kan betalen, is er

1/12 x 25% van € 30.000 = € 625.

niets aan de hand. Maar wat nu als de bv de lening niet langer kan terugbetalen? De bank zal dan bij u

10


f ei t en en cij f ers

aankloppen om de schuld te voldoen. U krijgt nu een

Overige kosten

regresvordering op uw eigen bv.

Het kan zijn dat u kosten heeft gemaakt om uw aansprakelijkheid als borg te beperken. Denk aan

Borgtochtvergoeding: houd het zakelijk!

advocaatkosten en griffierechten. Deze kosten zijn niet

U staat natuurlijk niet voor niets borg. Sterker nog: u

direct aftrekbaar, maar mogen wel worden geactiveerd

moet een zakelijke borgstellingsvergoeding in rekening

voor het bedrag dat u heeft betaald. Zij verhogen dus de

brengen. Bij uw bv is deze vergoeding aftrekbaar en bij u is

regresvordering op de balans.

de vergoeding belast in box 1. De terbeschikkingstellingsregeling (TBS-regeling) is namelijk van toepassing.

Wanneer ontstaat een regresvordering? Volgens de wetgever ontstaat een regresvordering pas op

Waarde van de regresvordering

het moment dat u als borg de schuld aan de bank heeft

Als uw bv haar schuld aan de bank niet meer kan

betaald. Als blijkt dat de bv de vordering helemaal niet

voldoen, de bank u aanspreekt als borg en u de schuld

aan u kan betalen, ontstaat ook dan pas een aftrekbaar

voldoet, krijgt u een regresvordering op uw bv. Deze valt

TBS-verlies. Begin dit jaar besliste een rechter dat een

eveneens onder de TBS-regeling. Op de TBS-balans

regresvordering al ontstaat op het moment dat de borg-

moet de regresvordering worden opgenomen voor de

tochtovereenkomst met de bank is gesloten. Er is dan sprake

waarde in het economisch verkeer. In de meeste gevallen

van een voorwaardelijke regresvordering en deze kan,

is deze waarde echter lager dan het bedrag dat u aan de

samen met een voorwaardelijke borgtochtverplichting aan

bank heeft betaald. Daarom heeft de wetgever goedgekeurd

de bank, al direct op de TBS-balans worden gewaardeerd.

dat de regresvordering te boek gesteld mag worden op

Het gevolg is dat, zodra duidelijk wordt dat de bv er slecht

de verkrijgingsprijs. Dit is het bedrag dat u als borg aan

voor staat, een eventueel verlies nog voordat u door de

de bank heeft voldaan.

bank als borg wordt aangesproken al aftrekbaar is. De verwachting is dat de Belastingdienst deze uitspraak zal aanvechten. Neem voor advies contact met ons op.

9. E igen b ehe er en p en si o en en div i d en duitkering Het Centraal Aanspreekpunt Pensioenen (CAP) van de Belastingdienst heeft eind 2010 aangegeven acuut belasting te heffen over de gehele pensioenvoorziening als door het uitkeren van winstreserves (dividend) de commerciĂŤle waarde van de pensioenverplichting beneden het bedrag van de aanwezige winstreserves daalt. Hogere werkelijke waarde Achtergrond van dit probleem is het grote verschil tussen de fiscale en commerciĂŤle waardering van de 11


FEITEN EN CIJFERS

pensioenverplichtingen die de bv in eigen beheer houdt.

marktrente lager ligt. Die marktrente kan weer oplopen,

Bij de fiscale waardering mag op grond van rechtspraak

waardoor het verschil in de toekomst zal afnemen. Hoe

en wetgeving geen rekening worden gehouden met een

moet dat worden hersteld, als eerder een belaste afkoop

toegezegde na-indexatie van de pensioenuitkeringen,

van pensioen is aangenomen? En de Richtlijnen voor de

met leeftijdsterugstellingen en met het risico van voor-

Jaarverslaggeving staan toe dat kleine en middelgrote

overlijden vóór de pensioendatum. Bij een commerciële

ondernemingen hun pensioenverplichtingen op de

waardering moet men met de genoemde factoren wél

commerciële balans opvoeren tegen de fiscale waardering.

rekening houden. De belangrijkste reden van het verschil

Argumenten genoeg om het standpunt van de Belastingdienst

in waardering is de rekenrente: die moet fiscaal op 4%

te weerleggen.

worden gesteld. De verzekeraar moet de veel lagere marktrente aanhouden. Door dit alles komt de commerciële

Wat nu te doen?

waarde van de pensioenverplichtingen soms wel op het

Duidelijk is geworden dat het pensioen in eigen beheer,

dubbele bedrag van de fiscale waardering uit.

door de regelgeving van de afgelopen jaren, er niet duidelijker op is geworden. Pensioen in eigen beheer

Belastingdienst veronderstelt afkoop

geniet de aandacht van de Belastingdienst. Het afkoop-

Het standpunt van de Belastingdienst is dat de bv, door

standpunt van het CAP past in die ontwikkeling. Zolang

dat geclaimde verschil als dividend uit te keren, niet

de onjuistheid van het standpunt van de Belastingdienst

meer aan de pensioenverplichtingen kan voldoen. De

niet onomstotelijk vaststaat, doet u er goed aan om bij

directeur-grootaandeelhouder brengt dat bedrag van de

iedere dividenduitkering uw adviseur de waarde in het

bv over naar zijn privévermogen en dat betekent dat over

economisch verkeer van de pensioenvoorziening in kaart

het pensioenkapitaal wordt beschikt. Dat is afkoop van

te laten brengen en te betalen op een dividenduitkering

het pensioen. Zo’n afkoop leidt tot belastingheffing tegen

die naar de opvatting van het CAP wel mogelijk is.

het progressieve tarief van maximaal 52% over de werkelijke waarde van de pensioenaanspraken plus daarbovenop nog 20% revisierente. De totale heffing kan zo oplopen tot 72%. Stelling Belastingdienst lijkt onhoudbaar Het is zeer de vraag of het standpunt van de Belastingdienst stand zal houden voor de belastingrechter. In de wetgeving over het pensioen in eigen beheer is nergens de verplichting terug te vinden dat de bv gedurende de opbouwfase van het pensioen de tegenwaarde daarvan op de activazijde van de balans moet aanhouden. Een ander argument tegen het standpunt van het CAP is dat het verschil in waardering met name ontstaat door het verschil in de aan te houden rekenrente. Fiscaal moet dat ten minste 4% zijn, commercieel is dat lager omdat de werkelijke 12


f ei t en en cij f ers

Tips nieuwsbrie f 2 e kwa rta a l 2 0 1 1

3. Ho ge R aad he ef t ge en probl e em me t rente c on str u c ti e D GA Heeft u als DGA tegen een bepaalde rente geld geleend

1. Hu lp bij di efsta l of f r au d e ei g en p er s on e el

van uw bv en zet u dit bedrag vervolgens op een

Eén op de vier werkgevers heeft wel eens te maken gehad

behaalt u een rentevoordeel. Het resultaat van de lening

met diefstal door eigen personeel. De Kamer van Koophandel,

is in box 3 nihil, omdat de schuld aan uw bv wegvalt

het landelijk overleg Regionaal Platform Criminaliteits-

tegen de bezitting (internetspaarrekening). De Hoge Raad

beheersing en het Centrum voor Criminaliteitspreventie

heeft nu beslist dat een dergelijke renteconstructie is

en veiligheid (CCV) hebben samen een stappenplan

toegestaan en dat het rentevoordeel niet belast is in box 1.

privé-internetspaarrekening tegen een hogere rente, dan

ontwikkeld voor werkgevers om diefstal of fraude door eigen personeel te voorkomen of op te sporen. Ga naar www.hetccv.nl/instrumenten/Interne+criminaliteit/ Stappenplan.

2 . Wa ar ku nt u tere c ht m e t u w k l a cht ? Wie een klacht heeft over de overheid en geen gehoor krijgt, kan terecht bij de Nationale ombudsman. Wat is de rol van de ombudsman en welke overheidsinstanties en gemeenten hebben hun eigen ombudsvoorziening? De Nationale ombudsman heeft een handig overzicht gemaakt waarin onderscheid wordt gemaakt in vier categorieën: 1) Overheidsinstanties met een eigen ombudsvoorziening, 2) Overheidsinstanties waarover de Nationale ombudsman klachten behandelt, 3) Gemeenten waarover de Nationale ombudsman klachten behandelt en

4. Kor ting AOW-p ar tn er to esl ag Per 1 juli aanstaande krijgen 65-plussers met een jongere

4) Gemeenten met een eigen ombudsvoorziening.

partner en die een gezamenlijk inkomen hebben boven

Kijk op de website www.nationaleombudsman.nl voor

de € 30.000, een korting op hun AOW- partnertoeslag

het overzicht en de adressen.

van maximaal 10%. Inkomens onder de € 30.000 worden ontzien. Huishoudens die naast de AOW een aanvullend pensioen hebben van ongeveer € 12.000 tot € 15.000, krijgen door de korting op hun toeslag te maken met een inkomensdaling van 2,25%. In 2015 wordt de AOWpartnertoeslag overigens geheel afgeschaft. De Eerste Kamer moet dit voorstel van minister Kamp van Sociale Zaken en Werkgelegenheid nog goedkeuren. 13


FEITEN EN CIJFERS

De Consumentenbond geeft de Belastingtelefoon een

5 . E r f b el asti ng s c hu l d en aftrekb aar in b ox 3

dikke onvoldoende. De Belastingtelefoon gaf op de 50

Bij het bepalen van de belastingheffing in box 3 tellen

antwoord. Staatssecretaris Weekers heeft de kritiek ter

belastingschulden niet mee. Veel mensen vinden dat

harte genomen: bij wijze van proef wordt men voor

onrechtvaardig. Daarom is er met ingang van 1 januari

pittige vragen direct doorverbonden naar de inspecteur.

2010 een wijziging gekomen. Erfbelastingschulden en de

De belastingrechter schat de door de Belastingtelefoon

bijbehorende heffingsrente of invorderingsrente, mogen

verstrekte informatie ook op waarde: de beller kan er

vanaf die datum wel worden meegenomen in de

niet op rekenen dat de inspecteur daaraan gebonden is.

schulden van box 3. Deze schulden verlagen dus de

In fiscale taal: de telefonische informatie levert geen in

inkomstenbelasting in box 3.

rechte te beschermen opgewekt vertrouwen op.

door de bond gestelde vragen maar 17 keer het goede

Let op! Ook erfbelastingschulden waarvoor nog geen aanslag is opgelegd, worden aangemerkt als box-3-schuld. Verder geldt de nieuwe regeling ook voor erfbelastingschulden die zijn ontstaan vóór 1 januari 2010. Bovendien tellen met erfbelasting vergelijkbare buitenlandse belastingschulden mee.

6 . D e B el asti ng tel efo on: g e en op ge wekt ver trou wen De Belastingtelefoon krijgt jaarlijks bijna 17 miljoen telefoontjes te verwerken. In de aangifteperiode, rond maart, loopt het aantal gesprekken op tot wel 100.000 per dag. De Belastingtelefoon beantwoordt algemene belastingvragen; persoonlijk advies wordt niet gegeven.

7. E xtr a gel d vo or in n ov ati e M KB Er komt meer hulp voor het midden- en kleinbedrijf (MKB) bij het gezamenlijk ontwikkelen van nieuwe producten en processen. Minister Verhagen van Economische Zaken, Landbouw & Innovatie voegt € 17 mln. euro toe aan de € 9 mln. euro die al was vrijgemaakt voor de zogenaamde IPC-regeling (Innovatie Prestatie Contracten). Vanaf 1 april 2011 is 14


f ei t en en cij f ers

de vernieuwde en uitgebreide IPC-regeling opengesteld. Met steun van de overheid werken groepen van plusminus tien tot twintig ondernemers daarbij gezamenlijk aan een nieuwe strategie om meer te innoveren. Van de bedrijven die van de regeling gebruikmaken, zegt 86% meer aan R&D (onderzoek en ontwikkeling) te besteden dan voorheen. Ook melden deelnemers een positieve bijdrage aan de winst en geven zij aan dat innovatieplannen anders niet zouden zijn uitgevoerd.

8 . L ang ere f is c a l e aftrekb aarh ei d vo or p en si o enpremi e ZZP’er De Pensioenwet biedt zelfstandigen zonder personeel de mogelijkheid om nog drie jaar vrijwillig pensioen op te bouwen via het pensioenfonds van het bedrijf waar ze het laatst in loondienst waren. De betaalde pensioenpremie is in dat geval fiscaal aftrekbaar. De pensioenuitkering is dan te zijner tijd belast. Staatssecretaris Weekers van Financiën is van plan om de vrijwillige voortzetting van de pensioenopbouw voor ZZP’ers te verlengen. Vanaf 2012 gaat de maximale termijn waarschijnlijk van drie naar tien jaar. De betaalde pensioenpremie is dan dus ook zeven jaar langer aftrekbaar.

en dat betekent minder kosten. Wel moeten deze bedrijven gebruikmaken van een RI&E-instrument dat

9 . M in d er ko sten vo or k l ein e b e dr ij ven

voor hun branche is opgesteld.

Iedere werkgever is verplicht om een risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) op te stellen. Hierin legt u vast

10. Ver pli chte s chatting vo orl opige aan sl ag Vpb ver v a l l en

welke risico’s het werk oplevert voor uw werknemers.

Aan het begin van het jaar stuurt de Belastingdienst

In een plan van aanpak beschrijft u vervolgens welke

meestal al een voorlopige aanslag voor de te betalen

maatregelen u neemt om deze risico’s te verkleinen.

Vennootschapsbelasting voor het komende jaar. Is de

Het resultaat van een RI&E moet worden getoetst door

voorlopige aanslag te hoog of te laag, dan kan deze

een Arbo-kerndeskundige. Hier is nu verandering in

gedurende het jaar worden aangepast. Het is voortaan

gekomen. De toetsingsverplichting geldt vanaf 1 april

niet langer verplicht om binnen zeven maanden na

niet meer voor bedrijven met ten hoogste 25 werknemers.

afloop van het boekjaar een schatting van de belastbare

Zij hoeven geen deskundige hulp meer in te schakelen

winst voor de Vennootschapsbelasting in te dienen. Wel 15


FEITEN EN CIJFERS

kijkt de Belastingdienst dit najaar of het terecht is dat uw

namelijk andere opties dan te hard rijden. Zo had hij

bv geen voorlopige aanslag heeft ontvangen. In dat geval

bijvoorbeeld eerder kunnen vertrekken, de afspraak

ontvangt de bv een brief met het verzoek alsnog een

kunnen verzetten of zijn vertraging telefonisch kunnen

schatting te doen.

melden.

Hoewel bij de totstandkoming van deze uitgave de grootst mogelijke zorgvuldigheid is betracht, bestaat de mogelijkheid dat bepaalde informatie na verloop van tijd verouderd of niet meer juist is. Dit kan het gevolg zijn van (aanpassing van de) regelgeving die bekend is geworden na het opmaken van deze uitgave. Voor toepassing in individuele gevallen raden wij u aan contact op te nemen met uw adviseur.

1 1 . Ver h aa l e en verke ersb o e te op u w werk nem er Als u een verkeersboete niet op uw werknemer verhaalt, dan geniet uw werknemer een voordeel. Dat voordeel is belast als loon. Dit geldt ook als het om een buitenlandse verkeersboete gaat. Een DGA kwam hier pijnlijk achter nadat hij in Zwitserland fors te hard reed. De bv verhaalde de opgelegde verkeersboete niet en de DGA gaf aan dat hij veel te snel had gereden omdat hij anders te laat was voor een zakelijke afspraak. Zakelijke kosten dus, maar de rechter dacht hier anders over. De verkeersboete was voor de DGA gewoon belastbaar loon. De DGA had

16


IN DE PRAKTIJK

“Kokosbro o d is e en uni ek pro du c t” Het klinkt als een sprookjesachtige onderneming uit een film, maar hij bestaat echt: de kokosbroodfabriek. In een gloednieuw pand op bedrijventerrein Lorenz in Harderwijk zwaaien Bram en Mirjam Theunisse de scepter over Theha, een imperium gebouwd op zoetigheid. Kokosbrood is weliswaar minder populair dan pindakaas en hagelslag, maar in Nederland gaan er nog altijd 40 miljoen plakjes per jaar op de boterham. Ongeveer drie plakjes per jaar per inwoner, leert een snelle rekensom. In Harderwijk wordt met een team van circa vijftien medewerkers elke dag gewerkt aan dit natuurzuivere kwaliteitsproduct. Geheim recept Onder de naam Jungle Kokosbrood en Theunisse Traditionals maakt Theha kokosbrood volgens een uniek procédé. Een geheim recept? Bram Theunisse haalt lachend zijn schouders op. “Geheim is een groot woord. Wat erin zit staat op het pakje, maar natuurlijk heb je in de loop van al die jaren wel een manier gevonden om het zo lekker mogelijk te krijgen.” Bram en Mirjam vormen al de derde generatie. Het

Van de kokosbroden worden dunne plakjes gesneden die

recept gaat sinds 1954 over van vader op zoon.

in een kleurrijke verpakking naar de supermarkt gaan.

Aanvankelijk werden er in de Harderwijkse fabriek ook nog andere zoetigheden geproduceerd, maar in de laatste

wel een heel dynamische branche. Je moet zorgen dat je

decennia kwam de focus helemaal op kokosbrood te liggen.

verpakkingen bij de tijd blijven en je moet voortdurend

Met resultaat, want inmiddels telt de fabriek vijftien

alert blijven op ontwikkelingen in de regelgeving, zoals

medewerkers en mag men tevreden zijn over de cijfers.

allergie-eisen en het gebruik van kleurstoffen en biologische grondstoffen.”

Dynamisch “Kokosbrood is een product dat zelf niet heel erg

De markt waarop Theha zich begeeft is dynamisch en

verandert, maar de levensmiddelenhandel is daarentegen

uitdagend. Bram: “Het is een uniek product. 17


IN DE PRAKTIJK

v.l.n.r. Bram Theunisse, Gerrit Wijnne, Mirjam Theunisse, Pim van Tol Dat betekent dat je behoorlijk op jezelf bent aan-

Wie binnenstapt in de fabriek aan de Nobelstraat kan

gewezen. In het ontwikkelen van je machines en

niet anders dan concluderen dat dit gelukt is. Ondanks

in het vernieuwen van je product, maar bijvoobeeld

dat het pand een vierkante doos is, straalt het van

ook in de onderhandelingen met de supermarkten.

frisheid dankzij vrolijke kleuren en bijzondere architec-

In een tijd waarin de ene supermarktoorlog na de

tonische details.

andere wordt uitgevochten, valt dat niet altijd mee.” Het is een plek waar ze weer jaren vooruit kunnen, geeft Nieuw pand

Bram aan. “We zijn druk bezig om ons mooie product

Desondanks gaat het goed met Theha en dat werd

verder te innoveren. Bijvoorbeeld door nieuwe bij-

onlangs nog eens krachtig onderstreept door de

producten te maken, zoals kokosblokjes voor in een

opening van een gloednieuw fabriekspand. “Het

notenmix of die gechocolateerd kunnen worden. Maar

oude pand voldeed niet meer aan de eisen”, legt

we willen ook kijken of we het kokosbrood in het

Bram uit. “Niet aan die van de regelgeving en ook

buitenland kunnen vermarkten. Daar heb je visie voor nodig en ook ruimte.”

“Uniek betekent ook dat je behoorlijk op jezelf bent aangewezen”

Uit de regio Wat dat betreft is Theunisse blij met een partner als Schuiteman Accountants en Adviseurs, zo geeft hij aan.

18

niet aan die van onszelf. We hebben een mooi en

“Toen we op zoek gingen naar een accountant, wisten we

bijzonder product. Dat moet ook zichtbaar zijn in

dat het een kantoor moest zijn dat betrokken is bij wat je

het pand.”

doet en dat hier uit de regio komt. We vonden die


FEIT N ED N E E PNR C A IKJ TF IEJRKS

partner in Schuiteman, in de persoon van Gerrit Wijnne en dat heeft goed uitgepakt. Ook met de

Theha

totstandkoming van de nieuwbouw. Dankzij het netwerk én de kennis van Schuiteman hebben we bepaalde hobbels snel kunnen nemen.” “Ondernemen is soms heel hectisch. Als ondernemer kan je soms het gevoel bekruipen dat er aan alle kanten aan je geduwd en getrokken wordt. Dan is het zó belangrijk dat je iemand hebt die met beide benen op de grond staat. Iemand die je terugfluit en de stabiele factor is die je soms echt even nodig hebt.”

Theha bedient de Nederlandse markt met kokosbrood dat verhandeld wordt onder de naam Jungle Kokosbrood en Theunisse Traditionals. Eigenaar Bram Theunisse over de samenwerking met Schuiteman Accountants & Adviseurs: “Schuiteman is niet alleen een accountant, maar ook een partij die met een frisse blik naar ons bedrijf kijkt. In het traject naar de nieuwbouw hebben we dankbaar gebruik gemaakt van hun kennis van de regionale situatie en van hun netwerk. Als ondernemer heb je wel eens het gevoel dat je heen en weer geslingerd wordt. Maar het team van Schuiteman is voor ons de stabiele factor.” Zie ook www.theha.nl

Architect Pim van Tol

Van Tol, buro voor architectuur, tekende voor het ontwerp van het nieuwe Theha fabriekspand. De opdracht was om een functioneel en vierkant pand te bouwen, dat ondanks de vorm best wat uitstraling mocht krijgen. Beeldkwaliteit is voor de gemeente Harderwijk een belangrijk issue. “Als je daarop inspeelt, helpt dat ook bij een vlotte procedure”, geeft Pim van Tol aan. Van Tol maakt net als Theha gebruik van de diensten van Schuiteman Accountants & Adviseurs. “Schuiteman is een kantoor zonder fratsen. Als creatief bureau zit je niet te wachten op een hoop administratieve bezigheden, terwijl ze toch moeten gebeuren.” Zie ook www.burovoorarchitectuur.nl

In Nederland worden per jaar 40 miljoen boterhammen belegd met kokosbrood.

19


SCHUITEMAN1024 - 11/06 © Schuiteman / Reclamebureau DplusM

VOORTH UIZEN Kerkstraat 29 - Voorthuizen Postbus 146 - 3780 BC Voorthuizen T: (0342) 473444 - F: (0342) 474841 E: voorthuizen@schuiteman.com

BA R N EV EL D Thorbeckelaan 95 - Barneveld Postbus 480 - 3770 AL Barneveld T: (0342) 411200 - F: (0342) 420022 E: info@schuiteman.com

HUIZEN Huizermaatweg 360 - Huizen Postbus 391 - 1270 AJ Huizen T: (035) 6473471 - F: (035) 6473472 E: huizen@schuiteman.com

V EEN EN DAA L Vendelier 4 - Veenendaal Postbus 622 - 3900 AP Veenendaal T: (0318) 618666 - F: (0318) 610147 E: veenendaal@schuiteman.com

HA R DERW IJK Stephensonstraat 29 - Harderwijk Postbus 1164 - 3840 BD Harderwijk T: (0341) 455597 - F: (0341) 495090 E: harderwijk@schuiteman.com

E de Keesomstraat 44 - Ede Postbus 276 - 6710 BG Ede T: (0318) 644000 - F: (0318) 644010 E: ede@schuiteman.com

COLOFON Eye - O p ener is e en uit g ave van S chu iteman Account ant s & Adv is eu rs e n ve rs chijnt v ier ke er p er j a ar in e en opl age v an 2000 stu ks R e d ac t ie S chu iteman Account ant s & Adv is eu rs R e cl amebure au D plusM R e d ac t ie-adres S chu iteman Account ant s & Adv is eu rs T. a. v. Sask i a S ol Po st bus 146 - 3780 B C Vo or t hu izen T: (0 342) 473444 - F: ( 0342) 474841 E : ss ol@s chuiteman.com C oncept, vor mge v ing en pro du c t ie R e cl amebure au D plusM © 2 0 1 1 S chuite man Accountants & Adv i s eurs

w w w. s c h u i t e m a n . c o m w w w. w e r k e n b i j s c h u i t e m a n . c o m

“Nothing escapes his eagle eye...”


EyeOpener19_0