Issuu on Google+

‫‪175‬‬

‫‪- 1431 B 8‬‬

‫‪ 12‬ޖެނުއަ ީރ ‪2011‬‬

‫ބުދަ‪ ،‬އަގ ު‪20/- :‬ރ‬

‫ބ‬ ‫ނ ިތޚާ ު‬ ‫ްސލް ިއ ް‬ ‫ލޯކަލް ކައުނ ި‬

‫‪www.sandhaanu.net‬‬


‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫‪2‬‬


‫‪c‬‬ ‫މަސްއ ޫލ ުވ ެރި ޔ ާ‬

‫އެ ިޑޓޯރި އަލް‬

‫މުޙ ައްމ ަދ ު ޒ ަ ީކ )ނަޒާކީ(‬ ‫‪----------------------‬‬‫އ ެޑި ޓ ަރ‬ ‫ޝފީޢ ު‬ ‫އ ަޙްމ ަދ ު ަ‬ ‫ސަ ބ ް އ ެޑި ޓ ަރ‬ ‫ސނ ް‬ ‫އ ަ ީލ އ ަހ ްސަ ނ ް އި ހ ް ާ‬ ‫އ ެގ ްޒ ެކ ްޓި ވ ް އ ެޑި ޓ ަރ‬ ‫ސލ ަމ ް‬ ‫މުހ ައްމ ަދ ު އ ަ ް‬

‫އި ނ ްތި ހ ާބ ެއ ް ބޯމ ަތި ވ ަމުނ ް އަންނައި ރ ު އ ުފެދ ޭ އެންމ ެ ބ ޮޑ ު ސުވާލ ަ ީކ މި އި ނ ްތި ހާބ ަށ ް‬ ‫ރައ ްޔި ތުނ ްގ ެ ކިހ ާ ތަރުހީބ ެއ ް ލި ބިދާނ ެބ ާއ ެވ ެ؟ ފ ާއި ތ ުވ ެ ދި ޔ ަ އި ނ ްތި ހ ާބުތ ަކުގ ައި ’ކ ެނޑި ޑ ޭޓުނ ް‘‬ ‫ދ ެއ ް ިކ ހުވ ަފެންތ ައ ް ބިލާހަކ ަށ ްވެފ ައި ވާނަމ ަ އެފަދ ަ ހުވ ަފެންތަކ ަށ ް ރައ ްޔި ތުނ ް ނ ުހ ެއްލޭނެކަނ ް‬ ‫ޔ ަ ީގނ ެވ ެ‪ .‬ސަ ނ ްދާނ ު މަޖ ައ ްލ ާގ ެ މި ފަހަރ ުގ ެ އަދަދ ަށ ް ބ ަލ ާލާފ ައި ވ ާނީ މި ވާހަކައ ަށ ެވ ެ‪.‬‬ ‫އި ނ ްތި ހ ާބުތ ައ ް ބޯމ ަތި ވ ަމުނ ް އަންނަވަރަކ ަށ ް ވ ައ ުދުތ ައ ް އި ވ ޭލ ެއ ް ގި ނަވާނ ެއ ެވ ެ‪ .‬ގި ނަ ފަހަރ ު‬ ‫އ ެ ީއ ކ ެމްޕޭނަށ ް ދ ައ ްކ ާ ވާހަކައަކ ަށ ް އެކ ަނި އޮންނަނީ ވެފ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫‪----------------------‬‬‫ސ ‪ /‬ލޭއ ައ ުޓ ް‬ ‫ގްރ ެފި ކ ް ް‬ ‫އި ސްމ ާޢި ލ ް އ ަފްރ ާޙ ް‬

‫‪120111‬‬

‫ާސ މ ަޝް ރަހ ަށ ް މ ަތި މ ަތި ނ ް ބ ަލ ާލ ާއި ރ ު ޑީއާރުޕީގ ެ ގ ަޑުބ ަޑ ު އި ތުރަށ ް‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫‪-----------------------‬‬

‫ސ ީމނ ުގ ެ ކ ޯޅުންގ ަނޑ ެއ ް ފ ެށެނ ް އުޅޭކ ަމ ުގ ެ‬ ‫ބ ޮޑ ުވާނެކަމ ަށ ް ބ ެލެވ ޭއި ރ ު މ ައ ުމޫނ ާއި ތ ަ ް‬

‫ލި ޔުނ ްތ ެރި ނ ް‬

‫ާސ ވާހަކަތަކ ަ ީކ ގި ނަ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ާސ ބޭބ ޭފ ުޅުނ ް ދ ައ ްކ ާ ި‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ކ ޮޅުމ ަތި ދ ަނީ ފެންނަމުންނ ެވ ެ‪ި .‬‬

‫އ ަ ީލ ޙ ުސަ އި ނ ް )ބޮންޑ ަ(‬

‫ސ‬ ‫ސ ކ ޮޅ ެއްގ ައި ނުޖ ެ ިހ ނި މ ޭ ވާހަކަތ ަކ ެވ ެ‪ .‬އ ެހެންކ ަމުނ ް މި ކަންތ ައްގ ަނޑ ުވ ެ ް‬ ‫ފަހަރ ު އ ެއ ްވ ެ ް‬

‫ސނ ް‬ ‫އ ަ ީލ އ ަހ ްސަ ނ ް އި ހ ް ާ‬ ‫ޫޝއ ު‬ ‫ޔޫސުފ ް ޔ ަ‬

‫‪175‬‬

‫ސ ނ ުވާނެކަމަކ ޭ ބުނެވޭކ ަށ ް ނ ެތ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސ ހިނދުމަކީވ ެ ް‬ ‫މ ަޑ ުމ ަޑ ުނ ް ގ ޮ ް‬

‫މުހ ައްމ ަދ ު މ ުނީ ރ ު )ނީ ރ ު(‬ ‫ފަހަލ ަ ސަ ޢީދ ު‬ ‫މ ައި ސަ ނ ް‬

‫ސަ ނ ްދާނ ު ކިޔުނ ްތ ެރި ނ ްގ ެ ޝު އޫރ ާއި ވި ނ ްދ ާއި އ ެއްގޮތ ަށ ް މި ދ ަނީ މ ަޑ ުމ ަޑ ުނ ް‬ ‫ސ ކިޔާލަނ ް އެކަށޭނ ެ މަޖ ައ ްލ ާއ ެއ ްގ ެ ގ ޮތުގ ައި‬ ‫ބަދ ަލުވ ަމުންނ ެވ ެ‪ .‬ހ ުރި ހ ާ އ ުމުރ ު ފުރައަކ ަށ ްވ ެ ް‬

‫ސ‬ ‫މ‪ .‬ބަނާރ ެ ް‬

‫އުފ ަލ ާއި އ ެކުގ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫އޮފީސް‬

‫ބަލ ައި ގަންނާނެފަދ ަ ގޮތަކ ަށ ެވ ެ‪ .‬ސަ ނ ްދާނ ުގ ެ ކިޔުނ ްތ ެރި ނ ްގ ެ ހިޔާލ ަށ ް ޝު ކުރ ު ދަންނަވ ަނީ‬

‫‪3‬‬

‫އި އ ްޒ ުއ ް ީދންމ ަގ ު‪ ،‬މ ާލ ެ‬ ‫)ފުރަތަމ ަ ފަނ ްގި ފި ލ ާ(‬ ‫ފޯނ ް‪3343655 :‬‬ ‫ފ ެކްސް‪3006747 :‬‬ ‫ޕ ްރި ންޓ ަރސް‪ :‬ނޮވ ެލ ް ީޓ‬

‫ދގައި‪:‬‬ ‫ދ ު‬ ‫ކ ީރގ ެ އަ ަ‬ ‫ނގ ެ ު‬ ‫ދ ު‬ ‫ނ ާ‬ ‫ސ ް‬ ‫ަ‬ ‫ ހޫނުވ ަމުނ ް އަންނަ ބ ޮޑ ު މަންޒ ަރ ު‬‫‪-‬‬

‫ސ ’ވ ަގުތީ‘ ިހޔ ަލުގ ައި‬ ‫އެތ ައްބަޔ ަކ ު އ ަދި ވ ެ ް‬

‫‪editor@sandhaanu.org‬‬

‫‪-‬‬

‫އަނ ްހެނ ް ދ ަރީ ންނަށ ް ތ ަޢުލީމ ު ދި ނ ުމ ުގ ެ މ ު ިހނ ްމުކަނ ް‬

‫‪www.sandhaanu.org‬‬

‫ޝރަފ ުގ ެ އި އްޒ ަތ ް ދޭނ ް ީވ ކޮންބަޔަކ ަށ ް؟‬ ‫ަ‬ ‫‪-‬‬

‫‪editor@sandhaanu.com‬‬

‫‪-‬‬

‫ސ )އ ެޗ ް ީޕ ވީ(‬ ‫ހިއުމަނ ް ޕަޕިލ ޯމ ާ ވ ައި ރަ ް‬


‫”‬

‫ވެލ ެ ިޒ ީނއަށް ިދން ހަމަލ ާ ކުށްވ ެ ިރކުރާ ީބދަ ިއން އާންމ ު ފަރާތ ް ަތކަށް ދ ޭ ހަމަލ ާ ަތކަށްވ ެސް‬

‫ރން‪،.‬‬ ‫ރން‪ .‬އަ ިދ އެފަދަ ހަމަލ ާ ަތއ ް ިދނުމުގ ެ މަގ ު ަތއ ް އ ެ ަބޖެހ ޭ ަބންދ ު ކ ު ަ‬ ‫އަޅުގަނޑުމެން އ ެ ަބޖެހ ޭ ިހތާމަކ ު ަ‬ ‫‪-‬ދޮނާ‪-‬‬

‫”‬

‫”‬

‫ިސ ީޓ ބި ީޓ‬

‫‪www.facebook.com/sandhaanu‬‬

‫ރމުން ިދޔަ‪ .‬މިސަ ރުކާރުންވ ެސް‬ ‫ރދުގަ ިއ ޕ ާ ީޓއަށް މަގުފަ ިހވާނޭހެން ކެމްޕޭން ކ ު ަ‬ ‫ިއން ިތހާބެއ ް ކަ ިއ ިރ ީވމ ާ މައުމޫނު ސަ ރުކާރުންވ ެސް ސަ ރުކާގ ެ ހަ ަ‬

‫”‬

‫ީޑއާރު ީޕގ ެ އެތެރޭގ ެ ހަމަނުޖެހުމުގ ެ އަސް ލ ު ސަ ންދާނުގަ ިއ‬

‫ގެނ ެސް ިދނުން އެދެން‪ .‬ސަ ންދާނުން އެފަދަ ފަރާތ ް ަތކ ާ ިއ‬

‫”‬

‫ިއންޓަ ިވއުކޮށް ހެދުމުން އ ެނގޭނ ެ ތޯއްޗެއ ް ވެގެން ިމއުޅ ޭ‬

‫އަސް ލ ު މައ ްސަ ލަ‪.‬‬

‫ރކަށް ތަސަ އްވަރު‬ ‫އާއަހަރެއ ް ފ ެ ިށގެން ދ ާ ިއރު ިދވ ެ ިހން ިމ ިތ ީބ ިކހާވަ ަ‬ ‫ރކަށް އ ެ ަބއޮތްބާއެވ ެ؟‬ ‫ފ ު ިދފަ ިއބާއެވ ެ‪ި .‬ދވ ެ ިހންގ ެ ތެރޭގަ ިއ ފުއްދުންތ ެ ިރކަން ިކހާވަ ަ‬ ‫ބޭރު ގައުމ ު ަތކަށް ަބރ ޯސާ ވެގެން ިދވ ެ ިހން ިތބުމުގ ެ ަބދަލުގަ ިއ ދުރު ވިސް ނުމެއްގ ެ‬ ‫ދަށުން އ ެ ަބޖެހ ޭ އަ ިމއ ް ަލ ފަ ިއ މައ ް ަޗށް ތެދުވާން‪ .‬ނ ޫ ީނ އިނދެޖެހ ޭ ީނ އަވަހަށް‪.‬‬

‫ަސމ ް‪-‬‬ ‫‪-‬ނ ީ‬

‫ާސމ ް‪-‬‬ ‫‪-‬ކ ި‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫ރހުގަ ިއ ދަ ީނ މ ަސް ަލހަތ ު ގެއްލެމުން‪ .‬ޕ ޯ ިޑއަމ ް‬ ‫ާސ މ ަޝް ަ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ާސ ބޭފުޅުން އެއ ް ަބ ަޔކ ު އަނެއ ް ަބ ަޔކަށް ިމދ ޭ ަބހުގ ެ ހަމަލ ާ ަތކުން ި‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬ ‫ނށް ގޮވ ާ ަލން އ ެ ަބޖެހ ޭ ޖުމ ް ަލކޮށް‬ ‫ާސ ބޭފުޅުން ަ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ަތކުގަ ިއ މަޖަ ަލކަށް ދައްކ ާ ވާހަކަ ަތއ ް ދަ ީނ ހޫނުވ ެ ޒ ާ ީތވަމުން‪ ،‬އެހެންކަމުން ި‬

‫”‬

‫”‬

‫”‬

‫‪-‬ނޫރާ ީނ ޒަކަ ިރއްޔ ާ‪-‬‬

‫”‬

‫ވާހަކަ ަތއ ް ދައްކަމުން އެދަނީ‪ި .‬ހތާމ ަ ހ ު ިރކަމެއ ް ިމއީ‪.‬‬

‫‪120111‬‬

‫‪4‬‬

‫”‬

‫‪175‬‬

‫ނ ީނ ހަމ ަ އެފަދަ ގ ޮ ަތކަށް އަމަލުކުރާ ަތން‪ި .‬އން ިތހާބެއ ް ބޯމ ަ ިތވ ާ ީތ އ ެ ަބކުރޭ ދަތުރު ަތއ ް ރާއްޖޭގ ެ ކަންކޮޅ ު ަތކަށް އަ ިދ ކެމްޕޭންގ ެ‬ ‫ިމފެން ަ‬

‫ނން ިލ ިބ އަހުލާގ ު ގެއ ް ިލގެން‬ ‫އެންމެންވ ެސް ަތންކޮޅެއ ް ސް މާޓ ް ަބ ަޔކަށް ވާން‪ .‬ނ ޫ ީނ އ ެ ީމހުންގ ެ ސަ ަބބުން އ ެ ަތއ ް ަބ ަޔކަށް ހަ ިޑ ަ‬ ‫ާސ މ ަ ިއދާނުގައި‪.‬‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ދަ ީނ ި‬

‫‪-‬އަ ީލ އަހްމަދ ު‪-‬‬

‫ނމ ެ‬ ‫ކވެ‪ .‬އަދި ހަމައެހ ެ ް‬ ‫ރ ިވފަ ިއވާ ކޮލަމ ެ ެ‬ ‫ކ ެ‬ ‫ްޞ ު‬ ‫ށ ޚާއ ަ‬ ‫ަޝވަރާއަ ް‬ ‫ޔލާ މ ް‬ ‫ނގ ެ ިޚ ާ‬ ‫ިމ ކޮލަމަ ީކ ިމ މަޖައްލާ ިކއުއްވާ ބޭފުޅު ް‬ ‫ލއް‬ ‫ޔ ެ‬ ‫ެސ ިޚ ާ‬ ‫ކރާ އެއްވ ް‬ ‫ޝ ިއޢު ު‬ ‫ނއެވެ‪ި .‬މ ކޮލަމުގަ ިއ ާ‬ ‫ރވ ޭ ެ‬ ‫ުސތު އެ ު‬ ‫ނ ފުރ ަ‬ ‫ެސ ިމ ކޮލަމު ް‬ ‫ށ ވ ް‬ ‫ސ ީޓތަކަ ް‬ ‫ލ ިވފަ ިއވާ ި‬ ‫ހުޅުވާ ެ‬ ‫ނވެ‪.‬‬ ‫ނ ެ‬ ‫ލއް ޫ‬ ‫ޔ ެ‬ ‫ެސ ވާހަކައަ ީކ ިމ މަޖައްލާގ ެ ިޚ ާ‬ ‫ސ ީޓއެއްގަ ިއވާ އެއްވ ް‬ ‫ަޝވަރާއެއް އަދި ި‬ ‫މ ް‬ ‫މ ިއލް‪editor@sandhaanu.com :‬‬ ‫ްސ‪ީ ،3006747 :‬އ ެ‬ ‫ފކ ް‬ ‫ފން‪ެ ،3343655 :‬‬ ‫ޯ‬


‫ރައ ްޔި ތުނ ްގ ެ މ ަޖި ލީހ ާއި ދެކޮޅ ަށ ް އ ެމ ް ީޑ ީޕ‬ ‫ސވި ލްސާރވަނ ްޓުނ ް މ ުޒ ާހަރާކ ޮށ ްފި‬ ‫އ ެކ ްޓި ވި ސްޓުންނ ާއި ި‬ ‫ސވި ލ ް‬ ‫ި‬

‫ސާރވި ސްގ ެ‬

‫މުވ ައްޒ ަފުނ ްގ ެ‬

‫ސރަ‬ ‫މު ާ‬

‫ކުޑަކ ޮށްފ ައި ވ ަނި ކޮނ ް‬

‫ސރައި ގ ެ އި ތުރުނ ް ‪20000‬‬ ‫ރައ ްޔި ތުނ ްގ ެ މ ަޖި ލީހ ުގ ެ މެންބަރުނަށ ް މި ހާރ ު ލި ބ ޭ މ ު ާ‬ ‫ރ ުފި ޔ ާ އ ެލެވަންސްއ ެއ ްގ ެ ގ ޮތުގ ައި ދޭނ ް މ ަޖި ލީހުނ ް ފާސްކުރ ުމ ާއި ގ ުޅި ގެނ ް މާލޭގ ައި ވ ަނީ‬ ‫ސފ ައ ެވ ެ‪ .‬މި މ ުޒ ާހަރާތަކ ަ ީކ އ ެމ ް ީޑ ީޕ އ ެކ ްޓި ވި ސްޓުންނ ާއި‬ ‫މ ުޒ ާހަރާތ ަކ ެއ ް ކ ުރި އ ަށ ް ގެންގ ޮ ް‬ ‫ސ މ ެމްބަރުނ ް ކ ުރި އ ަށ ް ގެނ ްދި ޔ ަ މ ުޒ ާހަރާތ ަކ ެކ ެވ ެ‪ .‬މި މ ަހ ު ކ ުރީ ކ ޮޅ ު‬ ‫ސވި ލ ް ސާރވި ް‬ ‫ި‬ ‫ސމ ަތި ނ ް ކ ުރި އ ަށ ްދި ޔ ަ މ ުޒ ާހަރާތ ައ ް އ ެއ ްވެފ ައި ތި ިބ މީހުނ ްގ ެ ޝު އޫރުތ ައ ް‬ ‫އ ެ ިކ ދުވ ަ ް‬ ‫ފ ާޅ ުކުރ ުމ ުގ ެ ގ ޮތުނ ް ބެނާތ ަކ ާއި ފ ޮތި ގ ަނޑ ުތ ަށ ް ވ ަނީ ބޭނުންކ ޮށްފ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ސ މ ެމްބަރުނ ްގ ެ‬ ‫ސރަ ކުޑަކ ޮށ ް މ ަޖި ލި ް‬ ‫ސ މ ެމްބަރުނ ްގ ެ މ ު ާ‬ ‫ސވި ލްސާރވި ް‬ ‫ި‬ ‫ސ މ ެމްބަރުންނަށ ް‬ ‫ސރަ އި ނ ްތި ހާއ ަށ ް ދި އުމ ަ ީކ ޤ ަބ ޫލ ުކުރެވޭނެކަމ ެއ ް ނޫންކަމ ަށ ާއި މ ަޖި ލި ް‬ ‫މު ާ‬ ‫ސ ކުރުމ ަ ީކ‬ ‫ސ ދޭނ ް މ ަޖި ލީހުނ ް ފ ާ ް‬ ‫ސރައި ގ ެ އި ތުރ ު އ ެލެވަނ ް ް‬ ‫މި ހާރ ު ލި ބ ެމުނ ްދ ާ މ ު ާ‬

‫ސވި ލ ް ސާވި ސްގ ެ މުވ ައްޒ ަފުނ ް ނި ކުމ ެ ކ ުރި މ ުޒ ާހަރާގ ައި‬ ‫އ ެމ ް ީޑ ޕީއ ާއި ި‬ ‫ސރަ ކުޑ ަ ކުޑަކ ޮށްފ ައި ވ ަނި ކ ޮށ ް‬ ‫ސވި ލްސާރވި ސްގ ެ މުވ ައްޒ ަފުނ ްގ ެ މ ު ާ‬ ‫ބުނަމުނ ް ދި އ ަ ީއ ި‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫ކ ޮށ ްގެނ ްވާނ ެ ކަމ ެއްނޫނ ް ކ ަމުގ ައި މ ުޒ ާހަރ ާ ކ ުރި މީހުނ ް ދި ޔ ަ ީއ ގޮވ ަމުންނ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސރައި ގ ެ އި ތުރ ު‬ ‫ރައ ްޔި ތުނ ްގ ެ މ ަޖި ލީހ ުގ ެ މެންބަރުންނަށ ް މި ހާރ ު ލި ބ ެމުނ ްދ ާ މ ު ާ‬ ‫ސ ކުރުމ ަ ީކ ކ ޮށ ްގެނ ްވާނ ެ ކަމ ެއްނޫނ ް ކ ަމުގ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ެއ ްވި‬ ‫ސދޭނ ް މ ަޖި ލީހުނ ް ފ ާ ް‬ ‫އ ެލެވަނ ް ް‬ ‫ސ ގ ޭ ދޮށ ަށ ް‬ ‫މީހުނ ް މ ަޖި ލީހ ުގ ެ މެންބަރުނަށ ް ފަނ ްޑ ު ފ ޮށްޓ ެއްހ ަދ ާ އ ެ ިހފ ައި ގެނ ް މ ަޖި ލި ް‬

‫ސ މ ެމްބަރުންނ ާއި‬ ‫ކުރ ެވެނ ު މ ުޒ ާހަރާތ ަކުގ ައި އ ެއ ްވ ެ ތި ިބ މީހުންނ ާއި ބ ައ ެއ ް މ ަޖި ލި ް‬ ‫ދެމ ެދ ު ވ ަނީ ބ ަހ ުގ ެ ހަމ ަލާތ ައ ް ރައ ްދުކ ޮށ ް ހިތްހަމަނުޖ ެހުނ ް ފ ާޅުކ ޮށްފ ައ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސ މ ެމްބަރުނ ްގ ެ މ ު ާ‬ ‫މ ަޖި ލި ް‬ ‫ސ ރ ުފި ޔ ާގ ެ އ ެލެވަންސެއ ް‬ ‫ސރައި ގ ެ އި ތުރުނ ް ‪ 20‬ހ ާ ް‬ ‫ކ ަނޑ ައ ެޅ ުމުނ ް ގި ނަ ބަޔ ަކ ު ދ ަނީ އެކ ަމ ާއި ހިތްހަމަނުޖ ެހުނ ް ފ ާޅ ުކުރަމުންނ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫ސ ގ ޭ ކ ައި ރީ ގ ައި‬ ‫އ ެއ ްވި ފ ަހުނ ް ފ ުލުންވ ަނީ އެމީހުނ ް އ ެސަ ރަހ ައ ްދުނ ް ފޮނ ުވ ާލާފ ައ ެވ ެ‪ .‬މ ަޖި ލި ް‬

‫‪5‬‬


‫ނގ ެ ޙ ަ ީޤޤަތް )‪(1‬‬ ‫ަޞރާ ިއ ް‬ ‫ނ ިއ ނ ާ‬ ‫ނ ާ‬ ‫ދ ް‬ ‫ޔހ ޫ ީ‬ ‫ަ‬ ‫‪175‬‬

‫ަސމް ) ީބއޭ(‬ ‫ދމް ނ ީ‬ ‫ްޝ ިއހް އާ ަ‬ ‫ޔއް ީވ ‪ :‬އައ ެ‬ ‫ިލ ު‬

‫‪120111‬‬

‫ﷲ ގ ެ އި ސްމ ުފ ުޅުނ ް ފަށަމ ެވ ެ‪ .‬އެކ ަލ ާނގެއީ‪ ،‬އެންމެހ ައި‬

‫ތ ެދުމ ަގ ު‬

‫ސތ ަކުންނަށ ާއި ‪ ،‬އެންމެހ ައި‬ ‫ީމ ް‬

‫ތ ަކ ެއްޗ ަށ ް ދ ުނި ޔޭގ ައި‬

‫ސ ޔ ަހ ޫ ީދއ ަކ ު‬ ‫ނަ ީބބޭކ ަލުންނަ ީކ މުސްލި މުންނ ެވ ެ‪ .‬އެބޭކ ަލުނ ްގ ެ ތެރޭގ ައި އ ެއ ްވ ެ ް‬

‫ރަޙްމ ަތްލ ައ ްވ ާ‪،‬‬

‫ިހމ ެނި ފ ައ ެއ ް ނ ުވ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫ްޞކ ޮށ ް ިކޔަމަންގ ަތ ް އ ަޅުންނަށ ް އ ާ ިޚރަތުގ ައި ރަޙްމ ަތްލ ައ ްވ ާ‬ ‫އ ަދި ޚ ާއ ަ‬

‫ޔ ަހ ޫ ީދންނ ާއި‬

‫ކ ްރި ސްޓި އަނުނ ް ބުނ ެ އުޅ ޭ ދ ޮގ ު ވާހަކަތ ަކ ުގ ެ‬

‫ސކ ަލ ާނގ ެއ ެވ ެ‪ .‬ﷲ އ ަށ ް ޙ ަމ ްދ ުކުރަމ ެވ ެ‪ .‬އެކ ަލ ާނގ ެ ީއ ޢާލ ަމްތ ަކ ުގ ެ ހ ަ ީޤޤ ަތ ް‪ ،‬ކީރި ތި ވަންތ ަ މ ާތ ް ﷲ‪ ،‬ކީރި ތި ޤުރ ުއާނުގ ައި ބ ަޔާންކ ޮށްދ ެއ ްވާފ ައި‬ ‫ރަ ް‬ ‫ސކ ަލ ާނގ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި ‪ ،‬ޢާލ ަމްތަކ ަށ ް ރަޙްމ ަތ ެއ ް ކ ަމުގ ައި މ ާތ ް ﷲ‬ ‫ވ ެރި ރަ ް‬

‫ވ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ެވާހަކަތ ަކ ުގ ެ ތެރ ެއި ނ ް ވާހަކ ައ ެއ ް މި ތ ާނގ ައި‬

‫ނަކ ަލުކ ޮށްލަމ ެވ ެ‪.‬‬

‫ޞއްލ ަﷲ ޢަލ ައި ިހ ވ ަސަ އްލަމައ ަށ ް ﷲ ވަޙީކުރ ެއ ްވި އ ެވ ެ‪ .‬މާނައަކީ‪ ” :‬ޔ ަހ ޫ ީދންނ ާއި ‪ ،‬ނަޞާ ރ ާއި ނ ް ބުނ ެފ ޫއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ފޮނ ުއ ްވި މ ާތ ް ރަސޫލ ާ‪ ،‬މުޙ ައްމ ަދ ު ަ‬ ‫ޞލ ަވ ާތ ާއި ސަ ލ ާމ ްލ ެއ ްވުނ ް އ ެދި ދ ުޢ ާ ކުރަމ ެވ ެ‪ .‬އެއ ަށްފ ަހ ު ދަންނ ާށ ެވ ެ!‬ ‫ަ‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫‪6‬‬

‫ޔ ަހ ޫ ީދނ ް ‪ :‬ޔ ަހ ޫ ީދންނަ ީކ ބ ަނީ‬

‫ސރާއީލ ުގ ެ ތެރ ެއި ނ ް އ ުފ ެދުނ ު‪،‬‬ ‫އި ް‬

‫ނުރައްކ ައ ުތ ެރި ‪ ،‬ފި ތުނަވ ެރި ‪ ،‬މުސްލި މުންނަށ ް ޢ ަދ ާވ ާތ ްތ ެރި ބ ައ ެކ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ބ ަނީ‬

‫ސރާއީލުންނަ ީކ‬ ‫އި ް‬

‫ސކ ޮޅ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ދ ަރި ފ ަ ް‬

‫ބ ަނީ‬

‫ދ ަރި ންނ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސރާއީލ ުގ ެ‬ ‫އި ް‬ ‫ސރާއީލުންނަށ ް‪،‬‬ ‫އި ް‬

‫ތި މަންމެނ ްނީ ‪ ،‬ﷲގ ެ ދ ަރީ ންނ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި އެކ ަލ ާނގ ެ ލޯބިވެވ ޮޑި ގެނ ްވ ާ މީހުންނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ކަލ ޭނގ ެފާނ ު‬

‫ވި ދ ާޅ ުވ ާށ ެވ ެ!‬

‫އ ެހެނ ްވި އ ްޔ ާ‬

‫ތި ޔަބ ައި މި ހުނ ްގ ެ‬

‫ފާފަތ ަކ ުގ ެ‬

‫ސަ ބ ަބުނ ް ތި ޔަބ ައި މީހުންނަށ ް އެކ ަލ ާނގ ެ ޢަޛ ާބުދ ެއްވ ަނީ ކީއ ްވ ެގެނ ްހ ެއްޔ ަވ ެ؟‬

‫ސރާއީލ ުގ ެ އ ަދި ކިއ ެއްތ ަ! ތި ޔަބ ައި މީހުނ ްނީ ‪ ،‬އެކ ަލ ާނގ ެ ހ ެއްދ ެވި މީހުނ ްގ ެ ތެރ ެއި ނ ްވ ާ‬ ‫އި ް‬

‫ކީރި ތި ވަންތ ަ މ ާތ ް ﷲ‪،‬‬

‫މީހުންނ ެވ ެ‪ .‬އެކ ަލ ާނގ ެ އި ރާދ ަކުރައ ްވ ާ ީމހަކ ަށ ް ފާފ ަފ ުއ ްސަ ވ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި‬

‫ސވަރ ުގ ެ( ޢާލ ަމްތ ަކ ުގ ެ މ ައްޗ ަށ ް އެކ ަލ ާނގ ެ އި ރާދ ަކުރައ ްވ ާ ީމހަކ ަށ ް ޢަޛ ާބުދ ެއްވ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި އ ުޑ ުތ ަކ ާއި ‪ ،‬ބިމ ާއި ‪،‬‬ ‫ނުހަނ ު ގި ނަ ނި ޢުމ ަތ ް ދ ެއްވ ައި )އ ެދުވ ަ ް‬ ‫އެބ ައި މީހުންވ ަނީ‬

‫މ ާތ ްކުރައ ްވާފ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ޔ ަޢ ްޤ ޫބ ުގ ެފާނ ެވ ެ‪.‬‬

‫އެކަލ ޭނގ ެފާނަ ީކ‬

‫ދ ަރި ކ ަލ ެކ ެވ ެ‪.‬‬

‫އި ސްޙ ާޤ ުގ ެފާނަ ީކ‬

‫ސރ ާ ީއލަކީ‪،‬‬ ‫އި ް‬ ‫ސަ ލ ާމ ްލ ެއ ްވި‬

‫ސަ ލ ާމ ްލ ެއ ްވި‬

‫ސަ ލ ާމ ްލ ެއ ްވި‬

‫އެދެމ ެދުގ ައި ވ ާހާތ ަކ ެއްޗ ެއ ްގ ެ ވ ެރި ކަނ ް މި ލ ްކ ުވ ެގެންވ ަނީ ﷲ އ ަށ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި ‪،‬‬

‫ސރަތ ުލ ް މ ާއި ދ ާ‪(18:‬‬ ‫ސ އެކ ަލ ާނގ ެ ހ ަޟް ރަތ ަށ ެވ ެ‪ޫ ) “.‬‬ ‫އި ސްޙ ާޤ ުގ ެފާނުނ ްގ ެ ނި މި ދި ޔުނ ް ވ ަނީ ވ ެ ް‬ ‫އި ބްރާހީމ ުގ ެފާނުނ ްގ ެ‬

‫ސ ބޭކަލ ަ ީކ ޔ ަހޫދީއ ެއ ް ނޫންކަނ ް ކީރި ތި‬ ‫ދ ަރި ކ ަލ ެކ ެވ ެ‪ .‬މީގ ެ ތެރ ެއި ނ ް އ ެއ ްވ ެ ް‬

‫ދެންފ ަހ ެ‪ ،‬ސަ ލ ާމ ްލ ެއ ްވި‬

‫ބ ާވ ާލ ެއ ްވި ތ ަޥްރާތ ަށ ް ބަދ ަލ ުގެނެސްގެނ ް ޔ ަހ ޫ ީދނ ް ހަދ ައި ފ ައި ވ ާ ޔ ަހ ޫ ީދ ީދނ ާއި ‪،‬‬

‫ސބިތ ުވ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި ކިއ ެއްތ ަ! މި ބޭކ ަލުންނ ާއި ‪ ،‬މި ބޭކ ަލުނ ްގ ެ ސަ ލ ާމ ްލ ެއ ްވި‬ ‫ޤުރ ުޢާނުނ ް ާ‬ ‫ކ ުރި ންނ ާއި‬

‫ފ ަހުނ ް‬

‫ވަޑ ައި ގެންނ ެވި‬

‫އެންމެހ ައި‬

‫ރަސޫލުބޭކ ަލުންނ ާއި‬

‫މޫސާގ ެފާނުނ ްގ ެ މ ައްޗ ަށ ް މ ާތ ް ﷲ‬

‫ީއސާގެފަނުނ ްގެމ ައްޗ ަށ ް މ ާތ ް ﷲ‬

‫ބ ާވ ާލ ެއ ްވި‬

‫އި ނ ް ީޖލ ަށ ް‬

‫ބަދ ަލ ުގެނެސްގެނ ް ކ ްރި ސްޓި ޔަނުނ ް ހ ަދާފ ައި ވ ާ ނަޞާ ރ ާ ީދނ ާއި މި ދ ެ ީދނުނ ްކުރ ެ‬


‫ސ ީދނަކ ާއި ގ ުޅުނ ް ހ ުރި ބޭކަލ ަކ ު ކ ަމުގ ައި ސަ ލ ާމ ްލ ެއ ްވި އި ބްރަހީމ ުގ ެފާނ ު‬ ‫އ ެއ ްވ ެ ް‬ ‫ސ ދ ަޢ ްވ ާކުރަމުނ ް‬ ‫ސ މި ދެބ ައި މީހުނ ްކުރ ެ ކޮންމ ެ ބަޔ ަކ ުވ ެ ް‬ ‫ނ ުވ ެއ ެވ ެ‪ .‬ނަމ ަވ ެ ް‬ ‫ދި ޔައީ‪ ،‬ސަ ލ ާމ ްލ ެއ ްވި އި ބްރާހީމ ުގ ެފާނަ ީކ އެބ ައި މީހުނ ްގ ެ ީދންމ ަ ީތގ ައި ހުންނ ެވި‬ ‫ބޭކ ަލ ެއ ް ކަމ ަށ ެވ ެ‪ .‬އ ެހެންކ ަމުނ ް‪ ،‬މި ބ ައި މީހުނ ް މި ދ ޮގ ު ދ ަޢ ްވ ާކުރ ާ ީތ އ ެ ީއ‬

‫”‬

‫‪175‬‬

‫ދ ޮގ ު ދ ަޢ ްވ ާއ ެއްކަނ ް ބ ަޔާނ ްކުރައްވ ައި ‪ ،‬ކީރި ތި ޤުރ ުއާނުގ ައި ކީރި ތި ވަންތ ަ މ ާތ ް‬ ‫ﷲ ވަޙީކުރައ ްވާފ ައި ވ ެއ ެވ ެ‪ .‬މާނައީ‪ (65)“،‬އ ޭ ފ ޮތ ުގ ެ އ ަހ ްލ ުވ ެރި ންނޭވ ެ!‬

‫‪120111‬‬

‫ތ ަޥްރ ާތ ާއި ‪ ،‬އި ންޖީލ ު ބ ާވ ާލ ެއ ްވ ުނީ ‪ ،‬އެކަލ ޭނގ ެފާނުނ ްގ ެ ފ ަހުނ ް ކ ަމުގ ައި ވ ާއި ރ ު‪،‬‬ ‫އި ބްރާހީމ ުގ ެފާނ ާ މ ެދުގ ައި ތި ޔަބ ައި މީހުނ ް ޖަދ ަލ ުކުރަނީ ކީއ ްވ ެގެނ ްހ ެއްޔ ެވ ެ؟‬

‫ނވެރި‪،‬‬ ‫ރއްކައުތެރި‪ި ،‬ފތ ު ަ‬ ‫އުފެދުނު‪ ،‬ނު ަ‬ ‫ނށް ޢަދާވާތްތ ެ ިރ ަބއެކެވ ެ‪.‬‬ ‫މ ުސް ިލމުން ަ‬ ‫ަޔހ ޫ ީދންނާ ިއ ކުރިސް ިޓއަނުން ބުނ ެ އުޅ ޭ‬

‫މާތް‬

‫ﷲ‪،‬‬

‫ީކ ިރ ިތ‬

‫ަބޔާންކޮށްދެއްވާފަ ިއ ވެއެވ ެ‪.‬‬

‫“‬

‫ޤުރުއާނުގަ ިއ‬

‫ސ އެކަލ ޭނގ ެފާނ ު ވެވަޑ ައ ެއްނުގަންނަވ ައ ެވ ެ‪(68) .‬‬ ‫މީހުނ ްގ ެ ތެރެއ ަކުނ ްވ ެ ް‬ ‫ސބ ަތ ްވ ުމުގ ައި އެންމ ެ‬ ‫ސތ ަކުނ ްކުރ ެ‪ ،‬އި ބްރާހީމ ުގ ެފާނަށ ް ނި ް‬ ‫ހަމަކަށަވަރުނ ް‪ީ ،‬މ ް‬ ‫އ ަޥ ްލާކަނ ް ބޮޑީ‪ ،‬އެކަލ ޭގ ެފާނަށ ް ތ ަބ ާ ީވމީހުންނ ާއި ‪ ،‬މި ނަބިއ ްޔ ާއ ާއި )ޔ ަޢ ްނީ ‪:‬‬ ‫މުހ ައްމ ަދ ުގ ެފާނ ާއި ( ީއމާނ ް ީވ މީހުންނ ެވ ެ‪ .‬ﷲ އީ‪ީ ،‬އމާނ ް ީވ މީހުންނަށ ް‬ ‫ސކ ަލ ާނގ ެއ ެވ ެ‪ (69) .‬ފ ޮތ ުގ ެ‬ ‫އެހީތ ެރި ވ ެ ވ ާގި ވ ެރި ވ ެ ވ ޮޑި ގެނ ްވ ާ ރަ ް‬ ‫އ ަހ ުލ ުބ ެރި ނ ްގ ެ ތެރ ެއި ނ ް ބަޔ ަކ ު‪ ،‬ތި ޔަބ ައި މީހުނ ް މ ަގ ުފުރައްދ ައި ލެވޭނ ެ ނަމައ ޭ‬ ‫ސތ ައ ް މެނުވީ‪،‬‬ ‫ިހތ ައި ‪ ،‬އެކަމ ަށ ް އ ެދުނ ެވ ެ‪ .‬އެބ ައި މީހުނ ްގ ެ އ ަމި އްލ ަ ނަފ ް ު‬ ‫އެބ ައި މީހުންނަކ ަށ ް މ ަގ ުފުރައްދ ައ ެއ ް ނ ުލ ެވ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި އެބ ައި މީހުންނަށ ް‬ ‫އެކަނ ް ނޭނގ ެނީ އ ެވ ެ‪ (70) .‬އ ޭ ފ ޮތ ުގ ެ އ ަހ ްލ ުވ ެރި ންނޭ! ތި ޔަބ ައި މީހުނ ް‬ ‫އ ެ ީއ ހ ައ ްޤުކަނ ް އ ެނގި ތި ބ ެ‪ ،‬ހެކިވ ާޙ ާލ ު‪ ،‬ﷲގ ެ އާޔ ަތްތަކ ަށ ް ތި ޔަބ ައި މީހުނ ް‬

‫ސނޭހ ެއްޔ ެވ ެ؟)‪ (66‬ބަލ ަ! ތި ޔަބ ައި މީހުނ ް‬ ‫ފ ަހ ެ‪ ،‬ތި ޔަބ ައި މީހުންނަކ ަށ ް ނ ުވި ް‬

‫ކ ާފި ރުވ ަނީ ކީއ ްވ ެގެނ ްހ ެއްޔ ެވ ެ؟ )‪ (71‬އ ޭ ފ ޮތ ުގ ެ އ ަހ ްލ ުވ ެރި ންނޭވ ެ! އ ެ ީއ‬

‫މ ެދުގ ައި‬

‫ބ ާޠި ލ ު‬

‫އެކަމ ެއ ްގ ެ‬

‫ޢި ލ ްމ ު‬

‫ތި ޔަބ ައި މީހުންނަށ ް‬

‫ލި ބިގެނ ްވ ާ‬

‫ކަމ ަކ ާ‬

‫ހ ައ ްޤުކަނ ް ތި ޔަބ ައި މީހުންނަށ ް އ ެނގި ތި ިބ ޙ ާލުގ ައި ‪ ،‬ޙ ައ ްޤ ާއި‬

‫ޖަދ ަލުކ ޮށްފީމ ުއ ެވ ެ‪ .‬ދެނ ް‪ ،‬އެކަމ ެއ ްގ ެ ޢި ލ ްމ ު ތި ޔަބ ައި މީހުންނަށ ް ލި ބިގެންނ ުވ ާ‬

‫އ ޮޅ ުވާލ ައި އ ަދި ‪ ،‬ޙ ައ ްޤުގ ޮތ ް ތި ޔަބ ައި މީހުނ ް ފޮރުވ ަނީ ކީއ ްވ ެގެނ ްހ ެއްޔ ެވ ެ؟‪:‬‬

‫ކަމ ަކ ާ މ ެދުގ ައި ޖަދ ަލ ުކުރަނީ ކީއ ްވ ެގެނ ްހ ެއްޔ ެވ ެ؟ އެކަންތ ައ ް ދެނެވ ޮޑި ގެންވ ަނީ‬

‫ސރަތ ު އ ާލ ުޢި މްރާނ ު(‬ ‫) ޫ‬

‫ﷲ އ ެވ ެ‪ .‬ތި ޔަބ ައި މި ހުންނަކ ަށ ް ނޭނގ ެއ ެވ ެ‪ (67) .‬ޔ ަހޫދީއ ެއ ް ކ ަމުގ ައި ވެސް‪،‬‬ ‫ސ އި ބްރާހީމ ުގ ެފާނ ު ވެވަޑ ައ ެއްނުގަންނަވ ައ ެވ ެ‪.‬‬ ‫އ ަދި ‪ ،‬ނަޞް ރ ާނީ އ ެއ ް ކ ަމުގ ައި ވ ެ ް‬

‫)ނ ޯޓ ް‪ :‬ފ ޮތ ުގ ެ އ ަހ ްލ ުވ ެރި ންނޭ ބުނެވ ޭ ބ ަހ ުގ ެ މާނައަކީ‪ ،‬ޔ ަހ ޫ ީދންނ ާއި‬ ‫ނަޞާ ރ ާއި ންނ ެވ ެ‪(.‬‬

‫‪-‬ނ ުނި މ ޭ‪-‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫ދޮގ ު ވާހަކަ ަތކުގ ެ ހަ ީޤޤަތް‪ީ ،‬ކ ިރ ިތވަން ަތ‬

‫ޝރީ ކ ުކުރ ާ‬ ‫ަ‬ ‫ޙ ައ ްޤ ު ީދނަށ ް ތ ަބ ާވ ެގެނ ްވ ާ މުސްލި މ ަކ ު ކ ަމުގ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި‬

‫ތ ެދުމ ަގ ު‬

‫ނ ީކ ަބ ީނ އިސް ރާ ީއލުގ ެ ތެރ ެ ިއން‬ ‫ަޔހ ޫ ީދން ަ‬

‫އ ަދި ކިއ ެއްތ ަ! އެކަލ ޭނގ ެފާނ ު ވެވަޑ ައި ގ ަ ީތ ބ ާޠި ލުމ ަގުނ ް އ ެއްކިބ ާވ ެ‪،‬‬

‫‪7‬‬


‫ޝފީގ ުގ ެ‬ ‫އ ަހުމ ަދ ު ަ‬

‫ނ ބައި(‬ ‫ދވަހެއް )‪ 6‬ވ ަ ަ‬ ‫ނ ު‬ ‫ހަޔާތު ް‬ ‫ާޞލ ް ޙ ަމ ްދޫނ ް ޙަމީދ ު‪،‬‬ ‫ޝފީޤ ް ގ ެ ނަމ ާއި ދި މ ާލުގ ައި ހ ައި ރާނ ް މ ާރކ ެއ ް‪ ،‬އ ަލ ްފ ި‬ ‫ސނި އ ަރ ސުޓ ާފ ެއ ް ވި ދ ާޅ ު ީވ ފ ާތުމ ަތ ު ަ‬ ‫ އެތަނ ުގ ެ ީ‬‫ޖ ައ ްސަ ވާފ ައި އ ޮތ ުމުނ ް އޭނާއ ަށ ް މި ފަހަރ ު ކޯހ ަށ ް ދެވޭގ ޮތ ް ނުވީއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ޝ ީފގު‬ ‫ދ ަ‬ ‫ޔއް ީވ ‪ :‬އަހުމަ ު‬ ‫ިލ ު‬

‫ކ ުރީ ގ ެ އަދ ަދ ާއި ގުޅ ޭ‪...‬‬

‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ސ މ ައ ުމޫނ ް އ ަބ ްދ ުލ ް ޤ ައ ްޔ ޫމ ް ހިތްހަމަނުޖ ެ ިހ‬ ‫އެއީ‪ ،‬އެކ ަމ ާއި މ ެދ ު‪ ،‬ކ ުރީ ގ ެ ރަ ީއ ް‬

‫ކޯހަކ ަށ ް ފޮނުވޭކ ަށ ް ނޯންނާނ ެއ ެވ ެ‪ .‬ދެނ ް އ ަޅުގ ަނޑ ަށ ް އ ަޑ ުއި ވ ެނީ ‪ ،‬އޭނ ާގ ެ‬

‫ވަޑ ައި ގަތީމ ާ އެމ ަނި ކ ުފާނ ުގ ެ އާރ ާއި ބާރ ު‪ ،‬ދ ެއ ްކ ެވުމ ަށްޓަކ ައި އ ަޅުގ ަނޑ ުގ ެ ބަދ ަލުގ ައި އ ެހެނ ް ބ ޭފުޅ ަކ ު ފޮނ ުވި ވާހަކ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ެހެންކ ަމުނ ް އޭނ ާ ިކޔަވަނ ް‬ ‫ދ ަރި އަކ ަށ ް ދ ެއ ްވި އ ަނި ޔ ާއ ެކ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި މީގ ެ އި ތުރުނ ް‪ ،‬އ ަޅުގ ަނޑ ުގ ެ ދާންޖ ެހ ުނީ‬

‫އ ަމި އްލަގ ޮތުންނ ެވ ެ‪.‬‬

‫ދަންނަވަނ ް‬

‫ބޭނުންވ ަނީ‬

‫އޭނާނޫނަސް‪،‬‬

‫އ ާއި ލާއ ަށ ް ިބރުދ ެއ ްކުމ ަށްޓަކ ައި ވ ެ ް‬ ‫ސ ހަދަނ ް‬ ‫ސ ކޯ ް‬ ‫ސ ކުރ ެއ ްވި ކަމ ެކ ެވ ެ‪ .‬އ ަޅުގ ަނޑ ު ދެކ ޭ އ ޭގެފ ަހުނ ްވެސް‪ ،‬މ ާ އ ުމުރުނ ް ދ ޮށި މީހުނ ްވެސް‪ ،‬މާސްޓ ާރ ް‬ ‫ގ ޮތުނ ް މި އީ‪،‬‬

‫ސ މ ައ ުމޫނ ް އ ަބ ްދ ުލ ް ޤ ައ ްޔ ޫމ ް ކުރ ެއ ްވި‬ ‫ކ ުރީ ގ ެ ރަ ީއ ް‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫ޚ ުދ ުމ ުހ ްތާރ ު އަމ ަލ ެކ ެވ ެ‪.‬‬ ‫މުހައ ަމ ްދ ު‬

‫ފޮނ ުވާފ ައި ވ ާ ވާހަކ ައ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސވަރ ާއި‬ ‫ސ އޮފީހުގ ައި ބަނ ްދުގ ައި ހ ުރި ދުވ ަ ް‬ ‫‪ .4‬އ ަޅުގ ަނޑ ު ފ ުލ ު ް‬

‫ޝ ީފޤ ަ ީކ‬ ‫ަ‬

‫‪17‬‬

‫ދި ގ ުމ ުއްދ ަތ ެއްގ ައި‬

‫ޝ ީފޤ ަށ ް ކޯހ ަށ ްދާނ ް‬ ‫ގ ުޅި ގެނ ް‪ ،‬އ ަޅުގ ަނޑ ުގ ެ އ ެހެނ ް އަނ ްހެންދ ަރި ފ ާތުމ ަތ ު ަ‬

‫އަހަރ ުގ ެ‬

‫ސ ނ ުލި ިބ ވަކިކ ުރި‬ ‫ްޝނ ްވ ެ ް‬ ‫ސަ ރ ުކާރުގ ައި އ ުޅ ެ‪ ،‬އޭނާއ ަށ ް ލި ބެންޖެހ ޭ ޕެނ ަ‬

‫ސދޭނ ް‬ ‫ދ ަތި ތ ަކ ެއ ް ދި މ ާވި އ ެވ ެ‪ .‬އޭނ ާ ިކޔަވ ައި ދ ޭ އި ންސްޓި ޓި އ ުޓުނ ް ީމނާއ ަށ ް ކ ޯ ް‬

‫ސ އޮފީހުގ ައި‬ ‫މީހ ެކ ެވ ެ‪ .‬މި ީއ އ ަޅުގ ަނޑ ުގ ެ އ ެއ ްކ ުއްޖަކ ަށ ް އ ަޅުގ ަނޑ ު ފ ުލ ު ް‬

‫ނި ންމީމ ާ‪ ،‬މި ކަނ ް ބ ައްލ ަވ ާ އ ެހެނ ް ފަރ ާތ ެއ ް ކަމ ަށ ްވ ާ‪ ،‬ޕްލ ޭނި ނ ްގ ް މި ނި ސްޓ ްރީ ގ ެ‪،‬‬

‫ާޞލ ް ޙ ަމ ްދޫނ ް ޙަމީދ ުގ ެ އ ެޕްރޫވ ަލ ް ނ ުލި ބިގެނ ް‬ ‫ބަނ ްދުކ ޮށްފ ައި ހުރ ުމ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް ދި މ ާވި އ ެއ ް ގ ެއ ްލުމ ެވ ެ‪ .‬އ ަޅުގ ަނޑ ު އޭރ ު ހުންނ ެވި ނައި ބ ް އ ަލ ްފ ި‬ ‫ޝފީޤ ް ކ ުރީ ގ ެ ރަ ީއ ް‬ ‫މުހ ައްމ ަދ ު ަ‬ ‫ސ ނ ުލި ބިގެނ ް މ ައ ްސަ ލ ަ‬ ‫ސ ވަންދެނ ް ލަސްވެފ ައި އ ޮތ ެވ ެ‪ .‬ކ ޯ ް‬ ‫ސ މ ައ ުމޫނ ް އ ަބ ްދ ުލ ް ޤ ައ ްޔޫމ ަށ ް ލި ޔުނ ު ވަރަށ ް ގި ނަ ދުވ ަ ް‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫ސ ީޓ ިކޔ ައި ީފމ ެވ ެ‪ .‬މި ި‬ ‫ި‬ ‫ޝފީޤ ް ގ ެ ނަމ ާއި‬ ‫ސނި އ ަރ ސުޓ ާފ ެއ ް ވި ދ ާޅ ު ީވ ފ ާތުމ ަތ ު ަ‬ ‫ްސމ ާ‪ ،‬އެތަނ ުގ ެ ީ‬ ‫ސ ީޓގ ައި ‪ީ ،‬މހ ަކ ު ސަ ރ ުކާރުނ ް ކަޑ ައި ލެވޭފަދ ަ ޖ ެއ ީ‬

‫‪8‬‬

‫އި ބަރ ާތ ެއ ް ނުވަތ ަ ލި ޔުމ ެއ ް ވާކަމ ަށ ް އ ަޅުގ ަނޑ ު ނުދ ެކެމ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި މި ކ ަމ ާއި‬

‫ާޞލ ް ޙ ަމ ްދޫނ ް ޙަމީދ ު‪ ،‬ޖ ައ ްސަ ވާފ ައި‬ ‫ދި މ ާލުގ ައި ހ ައި ރާނ ް މ ާރކ ެއ ް‪ ،‬އ ަލ ްފ ި‬

‫ގ ުޅި ގެނ ް މުހަންމ ަދ ު ަ‬ ‫ޝފީޤ ް‪ ،‬ޖ ަލުގ ައި ‪ 30‬ދުވަސް‪ ،‬ގ ޭގ ެ ބަނ ްދުގ ައި‬

‫ަރޝޕ ް ބޯޑ ަށ ް‬ ‫ސކޮލ ި‬ ‫އ ޮތ ުމުނ ް އޭނާއ ަށ ް މި ފަހަރ ު ކޯހ ަށ ް ދެވޭގ ޮތ ް ނުވީއ ެވ ެ‪ް .‬‬

‫ސ ހޭދ ަކުރަނ ް ޖ ެހުނ ެވ ެ‪ީ .‬މނަ ޖ ަލުންނ ާއި ގޭބަނ ްދުނ ް ދޫކ ޮށްލީ‪،‬‬ ‫‪ 15‬ދުވ ަ ް‬

‫ސ މ ައ ުމޫނ ް އ ަބ ްދ ުލ ް‬ ‫ހުށ ަ ނޭޅ ުނީ އ ެވ ެ‪ .‬މި ކަންކަނ ް މި ިހގ ަމުނ ް ދ ަނީ ކ ުރީ ގ ެ ރަ ީއ ް‬

‫ސ މ ައ ްސަ ލ ައ ެއ ް ނ ެތްކަމ ަށ ް ބުނެފ ައ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ބ ެލި ބ ެލ ުމުނ ް އ ެއ ްވ ެ ް‬

‫ޤ ައ ްޔ ޫމ ުގ ެ ހިކްމ ަތ ު އަމ ަލުންނ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސވަރ ު‬ ‫ސ އޮފީހުގ ައި ބަނ ްދުގ ައި ހ ުރި ދުވ ަ ް‬ ‫‪ .3‬އ ަޅުގ ަނޑ ު ފ ުލ ު ް‬

‫ޝ ީފޤ ަ ީކ‬ ‫ޝފީޤ ާއި އި ސްޙ ާޤ ު ަ‬ ���‪ .5‬އ ަޅުގ ަނޑ ުގ ެ ދެދ ަރީ ނ ް ހ ަސަ ނ ް ަ‬

‫ޝ ީފޤ ަށ ް އި ތުރ ު ތ ަޢުލީމ ު ޙ ިާސލ ްކުރަނ ް‬ ‫ސ ޑި ގ ްރީ ހަދަނ ް މ ެޑި ކ ަލ ް ދ ެ ޑ ޮކްޓަރުންނ ެވ ެ‪ .‬ހ ަސަ ނ ް ަ‬ ‫ޝ ީފޤ ަށ ް މާސްޓ ާރ ް‬ ‫އ ަޅުގ ަނޑ ުގ ެ އަނ ްހެނ ް ދ ަރި މ ަރި ޔ ަމ ް ަ‬ ‫ޝފީޤ ް އ ެދ ުނީ މ ާ އަގަބ ަހުނ ް ދ ެއ ްވ ާ ޖ ަވާބަކީ‪ ،‬މި ވ ަގ ުތ ު މ ަ ީތ ތ ަޢުލީމ ު ޙ ިާސލ ްކުރައ ްވާފ ަ‬ ‫ސ މި ކ ަމ ާއި ގ ުޅި ގެންކަމ ަށ ް ފާހަގ ަކުރ ެވ ެއ ެވ ެ‪ .‬މ ަރި ޔ ަމ ް ަ‬ ‫ނުދ ެވ ުނީ ވ ެ ް‬ ‫ސޓަރ ެއ ް ކަމ ަށ ްވ ާ‪،‬‬ ‫ސ މި ނި ް‬ ‫ސ ް‬ ‫އ ެކޯހ ަށ ް ކ ުރި މ ަތި ލީމ ާ‪ ،‬އޭރ ުގ ެ ހިއުމަނ ް ރި ޯ‬

‫ތި ިބ ޑ ަކްޓަރުނ ް ބޭނުނ ް ނ ުވާތީވ ެ މ ަޑުކ ޮށ ްލުމ ަށ ެވ ެ‪ .‬މި ހެނ ްވ ެ ކ ޮޅުމ ަގ ެއ ް ފެންނަނ ް‬

‫ޝފީޤ ް މި ކޯހ ަށ ް ނ ެތ ުމުނ ް އޭނ ާ އ ަމި އްލައ ަށ ް ގ ޮތ ެއ ް ހޯދ ައި ގެނ ް އެމ ެރި ކާއ ަށ ް ދި ޔައީއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ާޞލ ް އ ަބ ްދ ުﷲ ކ ަމ ާލ ުއ ް ީދނ ް ވި ދ ާޅުވީ‪ ،‬މ ަރި ޔ ަމ ް ަ‬ ‫އ ަލ ްފ ި‬ ‫ސ ީޓ‬ ‫ސ ދި މ ާ ީވ ހަމ ަ މި ގޮތ ަށ ެވ ެ‪ި .‬ކޔަވަނ ް ބޯޑ ަށ ް ި‬ ‫ޝ ީފޤ ަށ ްވ ެ ް‬ ‫ދ ާ ވަރަށ ް ވުރ ެ މ ާ މުސްކ ުޅި އ ެވ ެ‪ .‬މި ކ ަމ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް އ ެދި ވަޑ ައި ގެންފ ައި ވ ާ އި ސްހ ާޤ ު ަ‬


‫ލި ޔ ުމުނ ް ބ ޯޑ ު އެންގީ‪ ،‬ފޮނުވޭކ ަށ ް ނ ެތ ް ވާހަކ ައ ެވ ެ‪ .‬ދެންޖ ެހ ުނީ އ ަމި އްލ ަ ގ ޮތުނ ް‬

‫ަޝދ ު ހ ުސޭ ނަށ ް އ ެގި ވަޑ ައި ގަންނަވާނ ެއ ެވ ެ‪ .‬ވީމ ާ‪،‬‬ ‫ރަގަޅ ަށ ް‪ ،‬އ ަބ ުދ ުއްރ ީ‬

‫ގ ޮތ ެއ ް ހ ޯދ ާށ ެވ ެ‪.‬‬

‫ޝފީޤ ާއި މ ެދ ު‬ ‫ަޝދ ު ހ ުސޭ ނަށ ް‪ ،‬އ ަޅުގ ަނޑ ުގ ެ ދ ަރި ފ ުޅ ު‪ ،‬އ ަ ީލ ަ‬ ‫އ ަބ ުދ ުއްރ ީ‬

‫ީ‪.‬ސ ނި ނ ްމާފ ައި ‪ ،‬އ ެގ ްރި ކ ަލްޗ ަރ‬ ‫ޝ ީފޤަކީ‪ ،‬އެސް‪.‬އ ީ‬ ‫ަ‬ ‫‪ .6‬އ ަ ީލ‬

‫ްޝނ ް ނަންގަވަނ ް ޖ ެހ ުނީ ތީވ ެ އ ަޅުގ ަނޑ ު ޙ ައި ރާނ ެއ ް ނުވަމ ެވ ެ‪.‬‬ ‫އ ެ‪ ،‬އ ެކ ަ‬

‫މި ނި ސްޓ ްރީ ގ ައި މ ަސަ އްކ ަތ ް ކުރަމުނ ް ގެނ ްދި ޔ ަ ކ ުއްޖ ެކ ެވ ެ‪ .‬އޭނާއ ަ ީކ އ ެގ ްރި ކ ަލްޗ ަރ‬

‫ްޝނ ް‬ ‫ަޝދ ު ހ ުސޭ ނަށ ް މި އ ެކ ަ‬ ‫އ ަޅުގ ަނޑ ަށ ް ލ ަފ ާކުރެވ ޭ ގ ޮތުނ ް އ ަބ ުދ ުއްރ ީ‬

‫މި ނި ސްޓ ްރީ ނ ް ބޭނުނ ްވ ެގެނ ް‪ ،‬އ ެފ ް‪.‬އ ޭ‪.‬އ ޯ ގ ެ ޚަރަދުގ ައި އ ެގ ްރި ކ ަލްޗ ަރ ރ ޮގުނ ް‬

‫ސ މ ައ ުމޫނ ު އ ަބ ްދ ުލ ް ޤ ައ ްޔ ޫމ ް ދަންނަލ ެއ ް‬ ‫ނަންގަވަނ ް ޖ ެހ ުނީ ‪ ،‬ކ ުރީ ގ ެ ރަ ީއ ް‬

‫ތ ަޢުލީމ ު ޚ ިާސލ ް ކ ޮށްފ ައި ވ ާ ކ ުއްޖ ެކ ެވ ެ‪ .‬މި ހެންކ ަމުނ ް އ ަ ީލ ަ‬ ‫ޝފީޤ ު މ ަސަ އްކ ަތ ް ބ ޮޑުކ ަމުންނ ާއި ‪ ،‬މ ައ ުމޫނ ުގ ެ ސަ ރ ުކާރ ު‪ ،‬ފ ެށި ގެނ ް އ ައި އި ރ ު އ ެސަ ރ ުކާރ ު‬ ‫ކުރަމުނ ް ގެނ ްދި ޔ ަ ީއ މި ނި ސްޓ ްރީ އ ޮފ ް އ ެގ ްރި ކ ަލްޗ ަރ ގ ައ ެވ ެ‪.‬‬ ‫އ ަޅުގ ަނޑ ު‬

‫ސފ ައި ނ ް‬ ‫ި‬

‫ހ ައްޔަރ ުކުރ ުމ ާއި‬

‫ގޭގ ައި‬

‫ސ މ ައ ުމޫނަށ ް‬ ‫ބ ައްޓަންކ ޮށ ް‪ ،‬ދި ވ ެ ީހންނަ ީކ ކޮނ ް ބ ައ ެއްކަނ ް ކ ުރީ ގ ެ ރަ ީއ ް‬ ‫ގ ުޅި ގެނ ް‪،‬‬

‫”‬

‫އަންގ ައި ދި ނ ް އ ެއްބ ޭފުޅަކ ަށ ް ވާތީއ ެވ ެ‪.‬‬

‫ޝފީޤ ުގ ެ‬ ‫ަ‬ ‫ޝ ީފޤ ަށ ް އެންގީ‪ ،‬އ ަ ީލ‬ ‫ަ‬ ‫އ ެގ ްރި ކ ަލްޗ ަރ މި ނި ސްޓ ްރީ އި ނ ް އ ަ ީލ‬

‫ސފ ައި ނ ްގ ެ މީހ ެކ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ޝ ީފޤ ަ ީކ ި‬ ‫ސނ ް ަ‬ ‫‪ .7‬އ ަޅުގ ަނޑ ުގ ެ ދ ަރި ހ ު ެ‬

‫ޚިދުމ ަތ ް އ ެ މި ނި ސްޓ ްރީ އަކ ަށ ް ކޮންމ ެހެނ ް ބޭނުމ ެއ ް ނޫނ ް ކަމ ަށ ެވ ެ‪ .‬އ ެގ ްރި ކ ަލްޗ ަރ‬

‫އޭނ ާ ޑި ފެންސްގ ެ ކޯސްޓ ް ގ ާރޑ ް ގ ައި އުޅ ޭތ ާ ވި ިހ އަހަރަށ ް ވުރ ެ ގި ނަ‬

‫އ ަޅުގ ަނޑ ު އޭނ ާ ކ ައި ރީ ގ ައި އެހީމ ާ‬

‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ބ ުނީ ‪ ،‬ބ ައްޕ ަ ތި ޔ ައ ުޅ ުއ ްވ ާ ގޮތ ަށ ް‬ ‫އ ުޅ ުއ ްވ ާ ހިނދ ަކ ު އ ަޅުގ ަނޑަކ ަށ ް‬ ‫ކަމ ަށ ެވ ެ‪ .‬ދެނ ްބ ުނީ ކ ަޑ ާ ނ ުލ ެވި ގެނ ް‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫“‬

‫ޯޝނ ެއ ް ނ ުލި ބޭނ ެ‬ ‫ސ ޕުރ ޮމ ަ‬ ‫އ ެއ ްވ ެ ް‬

‫އ ުޅ ެނީ އ ަޅުގ ަނޑ ު ކުރ ާ މ ަސަ އްކ ަތ ް‬

‫ަޝދ ު ހ ުސޭ ނ ު‪ .‬އ ަޅުގ ަނޑ ު‪،‬‬ ‫ސޓަރަކ ަށ ް ހުންނ ެ ީވ އ ަބ ުދ ުއްރ ީ‬ ‫މި ނި ސްޓ ްރީ ގ ެ މި ނި ް‬

‫ސ ހ ަ ީޤ ީޤ‬ ‫ސ ވ ެއްޖ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ުޅުނ ު ދުވ ަހ ާއި ބ ަލާފ ައި ީމނާއ ަށ ް އ ެއ ްވ ެ ް‬ ‫ދުވ ަ ް‬

‫އ ަބ ުދ ުއްރ ީ‬ ‫ޯޝނ ެއ ް ނ ުލި ބޭތީ‪ ،‬އ ަޅުގ ަނޑ ު އޭނ ާ ކ ައި ރީ ގ ައި އެހީމ ާ ބ ުނީ ‪ ،‬ބ ައްޕ ަ‬ ‫ަޝދ ު ހ ުސޭ ނ ު ވަރަށ ް ކ ައި ރި ނ ް ދަންނަމ ެވ ެ‪ .‬މި ހެނ ް މި ދަންނަވަނ ް ޕުރ ޮމ ަ‬ ‫ޯޝނ ެއ ް‬ ‫ސ ޕުރ ޮމ ަ‬ ‫މި ޖ ެހ ުނީ އ ަޅުގ ަނޑ ަ ީކ ދެވަނަ ބ ޮޑ ު ހ ަގުރ ާމާގ ައި އޭނ ާ އުފަނ ް ީވ އަތ ޮޅ ުގ ެ ތި ޔ ައ ުޅ ުއ ްވ ާ ގޮތ ަށ ް އ ުޅ ުއ ްވ ާ ހިނދ ަކ ު އ ަޅުގ ަނޑަކ ަށ ް އ ެއ ްވ ެ ް‬ ‫ސ‬ ‫ސ ިކޔަވ ައި ީދ ބ ެލި ީމހަކީވ ެ ް‬ ‫އަތ ޮޅ ުވ ެރި ކަނ ް ކ ުރި މީހ ެކ ެވ ެ‪ .‬އޭނ ާ މ ާލ ެ ގެނ ެ ް‬

‫ނ ުލި ބޭނ ެ ކަމ ަށ ެވ ެ‪ .‬ދެނ ްބ ުނީ ކ ަޑ ާ ނ ުލ ެވި ގެނ ް އ ުޅ ެނީ އ ަޅުގ ަނޑ ު ކުރ ާ‬

‫އ ަޅުގ ަނޑުކަމ ަށ ް ވާތީއ ެވ ެ‪.‬‬

‫މ ަސަ އްކ ަތ ް މ ާގި ނަ ބަޔަކ ަށ ް ނޭގޭތީއ ެވ ެ‪ .‬އޭނ ާ އ ަ ީކ އި ނ ްޑި ޔާގ ައި ނޭ ީވ‬

‫ދި ވ ެ ިހރ ާއްޖޭގ ައި ވ ެރި ނ ް ވ ެރި ކަނ ް ކުރަމުނ ް ދާގ ޮތ ާއި ‪ ،‬ވ ެރި ނ ް މ ެރި ނ ް އި ނ ްޖި ނި އ ެރި ނ ް ހ ަދާފ ައި ހ ުރި މީހ ެކ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ދި ވ ެ ިހ ރައ ްޔި ތުނަނ ާއި‬

‫މ ެދ ު އ ެ ިކ ޙާލ ަތުގ ައި‬

‫ސނާނެގ ޮތްތ ައ ް ވަރަށ ް‬ ‫ވި ް‬

‫‪-‬ނ ުނި މ ޭ‪-‬‬

‫ސ ީޓގ ައި ލި ޔ ުއ ްވާފ ައި ވ ާ މ ައ ްސަ ލާގ ައި ބޭރ ުގ ެ ބ ައ ެއ ް‬ ‫ެސ ީޓއ ަށ ް މި ހާތަނަށ ް ޖ ަވ ާބ ެއ ް ީދފ ައި ނުވ ަނީ ‪ި ،‬‬ ‫ސ އޮފީހުނ ް ދ ެއ ްވި ޖ ަވާބ ަ ީކ ”ފޮނ ުއ ްވި ދ ި‬ ‫”ރަ ީއ ް‬ ‫ފަރ ާތްތ ަކ ާއި ގ ުޅ ުއްވ ައި ގެނ ް އ ުޅ ުއ ްވާކަމ ަށ ް އ ެގި ފ ައި ވާތީއ ެވ ެ‪“.‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫”ޝފީޤ ުގ ެ ހ ަޔ ާތުނ ް ދުވ ަހ ެއ ް“‬ ‫ަ‬ ‫ޝފީޤ ުގ ެ އ ަތުނ ް ލި ޔެފ ައި ވ ާ ފ ޮތ ް‬ ‫ަ‬

‫މ ާގި ނަ ބަޔަކ ަށ ް ނޭގޭތީއ ެވ ެ‪.‬‬

‫‪9‬‬


‫ނ‬ ‫ްސ ް‬ ‫ނ ިއހ ާ‬ ‫ުސ ް‬ ‫އަ ީލ އަހ ަ‬

‫ނ އިދި ކޮޅު ޕާ ީޓގ ެ ީމހެއް ީވމ ަ!‬ ‫ދއް ޖަހ ަ ިއ ނުދި ީ‬ ‫ނ ޯ‬ ‫ސަ ް‬

‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ސބ ަތ ްވ ާ ީމހ ަކ ު‬ ‫ދ ާދި ފ ަހުނ ް އަތ ޮޅ ު ތެރޭގ ައި ހިނގި ހ ާދި ސާއ ެކ ެވ ެ‪ .‬ޕ ާ ީޓއަކ ަށ ް ނި ް‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ސ އެފަދ ަ ކަމ ެއްކަނ ް ޔ ަ ީގނ ެވ ެ‪ި .‬‬ ‫މ ައި ންބަފ ައި ންނ ާއި ގ ުޅުނ ް ކ ެނޑ ުމަކީވ ެ ް‬

‫މަރ ުވ ުމުނ ް އޭނ ާގ ެ ސަ ނ ްދ ޯއ ް ޖަހ ައި ދ ޭ މީހ ާ ވ ަނީ އެކަމ ަށ ް އި ނ ްކާރ ު ކ ޮށްފ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސ ީވ ރަހުމ ަތ ްތ ެރި ކަނ ް ބ ައ ެއ ް މީހުންވ ަނީ‬ ‫ގ ޮތުނ ް ހިޔ ާލުތ ަފ ާތ ުވ ުމ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް ދުވ ަ ް‬

‫ާސ ފި ކުރ ެއ ްގ ެ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ސަ ބަބަކ ަށ ް ީވ މަރ ުވި މީހާއ ަ ީކ ސަ ނ ްދ ޯއ ް ޖ ަހ ާ މީހ ާއ ާއި އި ދި ކ ޮޅ ު ި‬

‫ކ ަނޑ ާލާފ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ާއި ލ ާ މ ެމްބަރުނ ްގ ެ ތެރޭގ ައި އ ެ ިކ ޕ ާ ީޓއ ަށ ް ސަ ޕ ޯޓ ްކުރ ާ މީހުނ ް އުޅ ޭ ީތ‬

‫މީހ ެއްކ ަމުގ ައި ވުމ ެވ ެ‪ .‬މ ައ ްޔި ތ ާގ ެ ފި ކުރ ާއި ސަ ނ ްދ ޯއ ް ޖ ަހ ާ މީހ ާގ ެ ފި ކުރ ު ދި މާނ ުވ ުމ ުގ ެ‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫އ ާއި ލ ާގ ެ އ ެތެރޭގ ައި އޮންނަނީ ހަމަނުޖ ެހުނ ް އި ތުރ ު ވެފ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ެހެންކ ަމުނ ް ި‬

‫ސ ސަ ނ ްދ ޯއ ް ޖ ަހ ާ މ ައ ްޔި ތ ާ ވ ަޅ ުލ ާށ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ކ ައި ރި ރަށ ަކުނ ް ީމހ ަކ ު ގެނ ެ ް‬

‫ކ ަމުގ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ާސ ގ ޮތުނ ް ދި ވ ެ ިހނ ް މި ހ ާ ދ ަށ ު ދަރަޖައަކ ަށ ް ދި ޔައީތ ޯއ ެވ ެ؟ ި‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫ހިޔ ާލ ު ތ ަފ ާތ ުވުމ ަ ީކ މ ައ ްސަ ލ ައ ެއ ް ނޫނ ެވ ެ‪ .‬މ ައ ްސަ ލައ ަ ީކ ހިޔ ާލ ު ތ ަފ ާތ ުވ ާ‬

‫ސ ހ ައ ްދ ު ފަހަނައެޅީތ ޯއ ެވ ެ؟‬ ‫ގ ޮތުނ ް ފި ކުރ ު ތ ަފ ާތ ުވ ުމުނ ް ’ބ ޮއި ކ ޮޓ ް‘ ކުރަމުންގ ޮ ް‬

‫ކޮންމ ެ ފަހަރަކ ު އ ަޅުގ ަނޑ ުމެނ ްގ ެ ތެރޭގ ައި ދެބަސްވ ުމ ާއި ހަމަނުޖ ެހުނ ް އ ުފ ެދުމ ެވ ެ‪.‬‬

‫ދި ވ ެ ިހންނަ ީކ އ ެއ ް ީދނަކ ަށ ް ތ ަބ ާވ ާ‪ ،‬އ ެއ ް‬

‫ކޮލ ަމ ް‬ ‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫‪10‬‬

‫”‬ ‫“‬

‫ސ އެކަނ ް ނުކ ޮށ ްދި ނުމ ެވ ެ‪ .‬ދެނ ް ޖ ެހ ުނީ‬ ‫ނަތީޖާއަކ ަށ ް ީވ އެތ ައ ް ބަޔ ެއ ްގ ެ އ ެދުމ ަށ ްވ ެ ް‬

‫ކަންކަނ ް ވެފ ައި މި ވ ަނީ ދޭދ ޭ މީހުނ ްގ ެ މ ެދުގ ައި ހ ަތުރ ުވ ެރި ކަނ ް އުފ ައްދ ައި ދ ޭ ސަ ބ ަބ ެއ ް‬

‫އ ަޅުގ ަނޑ ުމެނ ް‬

‫މި ފަދ ަ‬

‫މ ައ ްސަ ލަތ ަކ ާއި‬

‫ބަހ ަކުނ ް ވާހަކ ަ ދ ައ ްކ ާ‪ ،‬އ ެއ ް ސަ ގާފ ަތ ެއ ްގ ެ‬

‫ސބ ަތ ްވ ާ ީމހ ަކ ު މަރ ުވ ުމުނ ް އޭނ ާގ ެ‬ ‫ޕ ާ ީޓއަކ ަށ ް ނި ް‬

‫ކ ުރި މ ަތި ލާންޖެހ ޭނީ‬

‫ޖެހިގެނ ް‬

‫ސަ ނ ްދ ޯއ ް ޖަހ ައި ދ ޭ މީހ ާ ވ ަނީ އެކަމ ަށ ް އި ނ ްކާރ ު‬

‫ާސ ކަންކ ަމުގ ައި އ ުޅެވ ޭނީ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ގ ޮތ ެއްގ ައ ެވ ެ‪ި .‬‬

‫ހ ުރި ގޭނ ް ތެލީގ ެ ފ ޫ ކ ަހ ާލ ާ އ ަޑ ު އި ވ ުމުނ ް‬

‫ކ ޮށްފ ައ ެވ ެ‪ .‬ސަ ބަބަކ ަށ ް ީވ މަރ ުވި މީހާއ ަ ީކ ސަ ނ ްދ ޯއ ް‬

‫ާސ ފި ކުރ ު ގި ނަ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫’ސްމ ާޓ ް‘ ވ ެގެންނ ެވ ެ‪ި .‬‬

‫ސ ީދ އ ުޅުނ ު‬ ‫އ ެގެޔަކ ަށ ް ބ ަތ ް ކަހ ަނބ ު ގެނ ެ ް‬

‫ާސ ފި ކުރ ެއ ްގ ެ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ޖ ަހ ާ މީހ ާއ ާއި އި ދި ކ ޮޅ ު ި‬

‫ފަހަރ ު އ ެ ިކ ފަހަރ ު ހުންނ ާނީ އ ެ ިކ ގޮތ ަށ ެވ ެ‪.‬‬

‫ހ ުލ ްޤ ު ހެޔ ޮ ބަޔ ެކ ެވ ެ‪ .‬އ ެހެންވީއި ރ ު މި ހ ުރި ހ ާ‬

‫މީހ ެއްކ ަމުގ ައި ވުމ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސލަކ ަށ ް؛ މި އ ަދ ު މ ައ ުމޫނަށ ް ތާއީދ ު ކުރ ާ‬ ‫މި ާ‬

‫ވ ެރި‬

‫ބަޔ ެކ ެވ ެ‪.‬‬

‫ދި ވ ެ ިހންނަ ީކ‬

‫ާސ ހ ައި ޖާނ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ގ ުޅުމ ެއ ް ި‬

‫ވަރަށ ް‬

‫ސްމ ާޓ ް‬

‫ީމހ ަކ ު ދި މ ާވ ާ ކުޑ ަކުޑ ަ ސަ ބަބ ަކުނ ް މ ައ ުމޫނ ު‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ކ ަނޑ ައި ގެނ ް ދި ޔ ަ ީއހ ެއްޔ ެވ ެ؟ ދި ވ ެ ިހނ ްގ ެ ތެރޭގ ައި ކުރ ެވ ެމުނ ް އ ައި ި‬

‫ސޔ ާސަ ތ ަށ ް ސަ ނާކިޔ ާ‬ ‫ަޝދ ު )އަނ ްނި (ގ ެ ި‬ ‫ދޫކ ޮށ ް ހިނގ ައި ދާނ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި މުހ ައްމ ަދ ު ނ ީ‬

‫ސ ހ ަނގުރާމައަކ ަށ ް ބަދ ަލ ުވެފ ައ ެވ ެ‪ .‬ދޭދ ޭ‬ ‫ސތ ައ ް މި ވ ަނީ ހޫނ ުވ ެގެނ ް ގ ޮ ް‬ ‫ބ ަހ ު ް‬

‫ަޝދުއ ަށ ް ބ ަހ ުގ ެ‬ ‫ަޝދ ު އ ާއި އި ދި ކ ޮޅ ުވ ެ ނ ީ‬ ‫ސ ސަ ބަބ ަކ ާއި ލ ައި ގެނ ް ނ ީ‬ ‫ީމހ ަކ ު ކޮންމ ެވ ެ ް‬

‫ާސ ފި ކުރ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް ހ ޮޅުއ ަށި ތ ަކުގ ައި ކުރ ެވ ެމުނ ް އ ައި ޒ ުވ ާބ ު‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫މީހުނ ްގ ެ ި‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ާސ ކަންތ ައްތ ަކ ެވ ެ‪ .‬އ ެހެންކ ަމުނ ް ި‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ހަމ ަލާތ ައ ް ދޭންފ ަށ ާފާނ ެއ ެވ ެ‪ .‬މި ީއ ި‬

‫މި ވ ަނީ ހަފ ޮޅުނ ް ބޭރ ުވެފ ައ ެވ ެ‪ .‬ހިތާމ ަކުރަންޖެހ ޭ ކަމ ަ ީކ ދި ވ ެ ިހނ ްގ ެ ތެރޭގ ައި ކ ުރި ނ ް‬

‫ކަންކ ަމުގ ައި އުޅ ޭ އާނ ްމުނ ްގ ެ މ ެދުގ ައި އ ުފ ެދި ފ ައި ވ ާ ހިތްހަމަނުޖ ެމ ާއި އަރާރުނ ް‬

‫ާސ ކަންތ ައްތ ަކ ާއި ހުރ ެ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫އ ޮތ ް އ ެއްބ ައި ވަންތަކ ަމ ާއި އ ެއ ް ބ ައ ެއްވަންތަކަނ ް ި‬

‫ާސކަންކ ަމ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫މ ައި ތި ރި ކުރަނ ް އެބަޖ ެހ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ެހެނ ް ނޫންނަމ ަ މި ޤ ައ ުމ ު ި‬

‫ވ ަޅުޖ ެ ިހފ ައި ވާކަމ ެވ ެ‪.‬‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ާސ ހ ޭލުނ ްތ ެރި ކަނ ް އި ތުރުކ ޮށ ް ި‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ދ ާ ިހ ީލ ހ ަނގުރާމ ައ ެއ ް ފ ެށި ދާނ ެއ ެވ ެ‪ި .‬‬

‫ާސ ކަންކ ަމުގ ައި އުޅ ޭ މީހުންނަ ީކ ތަންދޮރ ު އ ެނގ ޭ ބަޔަކ ަށ ް‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫ގ ޮތުނ ް ގެނ ްގުޅ ޭ ’ހަރުކ ަށި ‘ އުސޫލުތ ައ ް ނައ ްތާލަނ ް އެބަޖ ެހ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ަޅުގ ަނޑ ުމެނ ް‬

‫ސނ ާލ ާއި ރ ު އެފަދ ަ އަމ ަލުތ ައ ް‬ ‫ސއ ަށ ް ވި ް‬ ‫ވާނ ް އެބަޖ ެހ ެއ ެވ ެ‪ .‬ކ ުރި ނ ް ދެންނ ެވި ހ ާދި ާ‬

‫ާސގ ޮތުނ ް ތ ަސަ އްވަރ ު ފ ުދި ފ ައި ވ ާ ީމހަކ ަށ ް ވާނ ް އެބަޖ ެހ ެއ ެވ ެ‪.‬��� ‫ސޔ ީ‬ ‫ސ ި‬ ‫ކޮންމ ެ ީމހަކީވ ެ ް‬

‫ސ‬ ‫ިހނ ްގ ާ މީހުންނަ ީކ ތަނ ެއ ް ދޮރ ެއ ް ނޭނގ ޭ ބަޔ ެއްކަމ ަށ ް ގ ަބ ޫލ ުކުރ ެވ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ެހެނަ ް‬

‫ާސ މީހުނ ްގ ެ ތެރޭނ ް ތި މ ާ ނ ުވ ެ މ ަޑ ުމ ަޑ ުނ ް ހުރުނ ް ބ ުއ ްދި ވ ެރި އ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ނޫންނަމ ަ ި‬

‫ާސ ކަންކ ަމ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް ދ ަރި ނ ް‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫އެފަދ ަ މީހުނ ް ގި ނަ ވުމ ަ ީކ މ ައ ްސަ ލ ައ ެކ ެވ ެ‪ި .‬‬

‫‪-‬ނި މ ުނީ ‪-‬‬


‫ރފ ުސް ކޮށްގެން ނުވާނ ެ!‬ ‫ކެމްޕޭން ިހ ަ‬ ‫ޔ‬ ‫ިލޔުނީ ‪ :‬އައް ަ‬

‫ފާރުތަކ ަށ ް ކ ަޅ ުތެޔ ޮ ޖަހ ައި ގެނ ް ހ ޯދި ތާއީދ ު މާޒީއ ާއި އ ެކ ުވ ެގެނ ް ހިނގ ައްޖ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫އި ނ ްތި ހ ާބ ު ިކތ ައްމ ެ ފ ޯރި ގަދ ަވ ެގެނ ް ދި ޔ ަ ކަމ ަކ ު ރަށ ުގ ެ އި ޖ ުތި މ ާ ީއ‬

‫ބެނާތ ައ ް ދަމ ަމުނ ް އ ުފ ާ ކުރަމުނ ް ދި ޔ ަ އި ނ ްތި ހ ާބުތ ައ ް ތ ާރީ ހ ުގ ެ ސޮ ފ ުހާތ ަކ ާއި‬

‫ސ ކަމ ެއ ް ކ ޮށ ްގެނ ް ނ ުވާނ ެއ ެވ ެ‪ .‬ކ ުރި މ ަތި‬ ‫ފޭރާނ ް ހ ަލ ާކ ުވ ެގެނ ްދ ާ ފަދ ަ އ ެއ ްވ ެ ް‬

‫ސޓަރުތ ައ ް ނައްޓ ަމުނ ް އަނ ެއ ް ބަޔ ަކ ު‬ ‫އ ެކ ުވ ެ ނި މި އްޖ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ެއްބަޔ ަކ ު ރ ޮމުނ ް ޕ ޯ ް‬

‫ސބ ަތ ްވ ާ އ ާއި ލާތ ަކ ުގ ެ މީހުންނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސ ރަށ ަށ ް ނި ް‬ ‫ލ ައި ގެނ ް މި އ ުޅ ެނީ ހ ު ް‬

‫ހ ެމުންނ ެވ ެ‪ .‬މި އ ަދ ު އަނ ެއ ްކ ާ މި ދ ަނީ އި ނ ްތި ހާބ ަކ ާއި ކ ުރި މ ަތި ލ ަމުންނ ެވ ެ‪ .‬މި‬

‫”‬

‫”ސޔ ާސަ “ ވ ެގެނ ް އ ުޅުނ ު‬ ‫ސވަރ ު ި‬ ‫އި ނ ްތި ހ ާބުގ ައި ވާދ ަ ކުރަނީ ކ ުރި ނ ް އ ެ ިކ ދުވ ަ ް‬

‫‪175‬‬

‫ާސ“ މީހުންނ ެވ ެ‪ .‬ހަމ ަ އެންމ ެ ބޭނުމ ަކ ުއ ެވ ެ‪ .‬ރައ ްޔި ތުންނަށ ް‬ ‫”ސޔ ީ‬ ‫ި‬ ‫މީހުންނ ާއި‬ ‫ސ އ ަލި މ ަގ ެއ ް އާރާސްތ ު ކުރ ުމ ުގ ެ ނި ޔ ަތުގ ައ ެވ ެ‪ .‬ވާހަކަތ ައ ް ހ ުރީ‬ ‫ތަނަވ ަ ް‬

‫‪120111‬‬

‫އ ެހެންނ ެވ ެ‪ .‬އަމ ަލުތ ައ ް ހ ުރި ނ ެތ ް ގ ޮތ ް އި ނގ ޭނީ ކަމ ަކ ާ ލ ައި ގ ަ ީތމ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ާސ“‬ ‫”ސޔ ީ‬ ‫ި‬ ‫”ސޔ ާސަ “ ވ ެގެނ ް އ ުޅުނ ު މީހުންނ ާއި‬ ‫ި‬

‫ކ ެމްޕޭނ ްތެރޭގ ައި ފާރުތަކ ަށ ް ކ ަޅ ުތެޔ ޮ ޖ ެހުމ ަ ީކ އާނ ްމުކަމ ެއ ް‪.‬‬

‫މީހުންނ ެވ ެ‪ .‬ހަމ ަ އެންމ ެ ބޭނުމ ަކ ުއ ެވ ެ‪ .‬ރައ ްޔި ތުންނަށ ް‬

‫ސ އ ަލި މ ަގ ެއ ް އާރާސްތ ު ކުރ ުމ ުގ ެ ނި ޔ ަތުގ ައ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ތަނަވ ަ ް‬

‫ސ ބ ޭފ ުޅ ެއ ް ބޭނުނ ް ވާނ ެ ގ ޮތ ެއ ް ނޫނ ެއ ެވ ެ‪ .‬ދ ާ ިހ ީލ ހަމ ަ‬ ‫ހ ުދ ު އ ެއ ްވ ެ ް‬

‫ވާހަކަތ ައ ް ހ ުރީ އ ެހެންނ ެވ ެ‪ .‬އަމ ަލުތ ައ ް ހ ުރި ނ ެތ ް ގ ޮތ ް‬

‫އި ނގ ޭނީ ކަމ ަކ ާ ލ ައި ގ ަ ީތމ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ނުޖ ެހުމ ެއ ްގ ެ ތެރެއ ަށ ް ވ ެއ ްޓި ގެނ ް ދި އ ުމ ުގ ެ ކ ުރި ނ ް އެކ ަމ ާ މ ެދ ު ކ ެނޑި ޑ ޭޓުނ ް‬ ‫ސނަނ ް އެބަޖ ެހ ެއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ވި ް‬

‫އ ެ ީއ ތި މަންނަ ކ ުރި ކަމ ެއ ް ނޫނޭ ކިޔާފ ައި‬

‫ކ ެނޑި ޑ ޭޓުނ ް ދ ަނީ ރ ުހުނ ް ނ ެތ ް މީހުނ ް ނ ޯޓ ް ކުރަމުނ ް ރ ުހުނ ް‬

‫ރެކިގެނ ް އ ުޅެވޭނ ެ ފުރ ުސަ ތ ެއ ް ނޯންނާނ ެއ ެވ ެ‪ .‬ތި މ ާ އ ަށ ް ތާއީދ ު ހ ޯދުމ ަށ ް‬

‫ސ‬ ‫ސވަރ ާ ކުރ ުމުގ ައި އަވ ަދި ނ ެތި އ ެވ ެ‪ .‬ވ ާނީ ވ ެ ް‬ ‫އ ޮތ ް މީހުންނ ާއި އ ެކ ު މ ަ ް‬

‫ޓަކ ައި ކުރ ާ ކ ެމްޕޭނ ެއ ްގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް އަނ ެކ ާގ ެ މުދަލ ަށ ާއި ޖާނ ާމާލ ަށ ް ގ ެއ ްލުނ ް‬

‫ސފަތ ަކުގ ައި އ ެ ިކ ގ ޮތ ް‬ ‫އ ެހެންނ ެވ ެ‪ .‬މ ުޅި ރަށުނ ް ވ ޯޓ ް ހ ޯދ ުމ ުގ ެ ބޭނ ުމުގ ައި އ ެ ިކ ި‬

‫ވ ެގެނ ް ދި އުމ ަ ީކ ކ ެމްޕޭނ ް ކުރުނ ް ކަމ ަށ ް ބަލ ައި ގ ަތުމ ަ ީކ ވަރަށ ް ހިތާމ ަ ވ ެރި‬

‫ގޮތ ަށ ް އި ހ ުތި ޔާރ ު ކުރާނ ެ ކަނ ް ޔ ަ ީގންނ ެވ ެ‪ .‬މި ވ ެނި ީމހަކ ަށ ް ވ ޯޓ ް ދީފި ނަމ ަ‬

‫ކަމ ެކ ެވ ެ‪.‬‬

‫އ ެ ީއ ގަސްތުގ ައި ީމހަކ ަށ ް ގ ެއ ްލުމ ެއ ް ދި ނުމ ެވ ެ‪ .‬ޒ ާ ީތ ވުމ ެވ ެ‪.‬‬

‫ވަރަށ ް ގ ެއ ްލުނ ް ވާނޭ ކިޔ ާ ހަނ ް ފ ަތުރ ާ ކ ެނޑި ޑ ޭޓުނ ް އެބ ަ އ ުޅ ެއ ެވ ެ‪ .‬ވ ޯޓ ް‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ސ ވ ެގެނ ް ދި ޔައީއ ެވ ެ‪ި .‬‬ ‫އ ެހެނ ް ވ ެއްޖ ެ ނަމ ަ މ ު ިޅ އި ނ ްތި ހ ާބ ު ިހރަފ ު ް‬

‫ސ މި އި ނ ްތި ހ ާބުގ ައި އ ުޅ ެމުނ ް ދ ާ‬ ‫ގަންނަ މީހުންނ ާއި ވ ޯޓ ް ވި އ ްކ ާ މީހުނ ް ވ ެ ް‬

‫ސނާނަމ ަ ’އެނ ްޓި ‘ ކ ެމްޕޭނ ް ކުރ ުމުގ ައި ކ ެނޑި ޑ ޭޓުނ ްގ ެ ވ ަގ ުތ ު‬ ‫ނަޒ ަރަކުނ ް ވި ް‬

‫ީދނ ް‬

‫ބ ޭކާރ ު ކ ޮށ ްލުމ ަ ީކ މޮޔަކަމ ެކ ެވ ެ‪ .‬އ ެހ ެނީ އެނ ްޓި ކ ެމްޕޭނ ް ކުރ ުމ ުގ ެ ބަދ ަލުގ ައި‬

‫ާސ މ ަގ ްސަ ދ ު ހ ިާސލ ް ކުރ ާ ކ ެނޑި ޑ ޭޓުނ ް މި‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ހ ަތި ޔާރަކ ަށ ް ހަދ ައި ގެނ ް ި‬

‫އެވ ަގ ުތ ު ތި މާއ ަށ ް ނުވަތ ަ ތި މ ާ ސަ ޕ ޯޓ ްކުރ ާ ީމހަކ ަށ ް ކ ެމްޕޭނ ް ކުރ ުމުނ ް ލި ބ ޭ‬

‫ކަމ ަށ ް ހަބަރ ު ލި ބ ެއ ެވ ެ‪ .‬މި ީއ ވަރަށ ް ހިތާމ ަ ކުރަނ ް ޖެހ ޭ ކަމ ެކ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި‬

‫އި ނ ްތި ހ ާބުގ ައި ވާދ ަ ކުރ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫ފ ައި ދ ާ މާބ ޮޑ ުވާނ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫‪-‬ނި މ ުނީ ‪-‬‬

‫ކވެ‪.‬‬ ‫ރ ިވފަ ިއވާ ކޮލަމ ެ ެ‬ ‫ކ ެ‬ ‫ްސ ު‬ ‫ށ ހާއ ަ‬ ‫ރމަ ް‬ ‫ކ ު‬ ‫ޝ ިއ ު‬ ‫ނތައް ާ‬ ‫ޔ ް‬ ‫ނގ ެ ިލ ު‬ ‫ިމ ކޮލަމަ ީކ ިމ މަޖައްލާ ިކއުއްވާ ބޭފުޅު ް‬ ‫ނއްވާނީ ‪editor@sandhaanu.com :‬‬ ‫ނ ފޮ ު‬ ‫ޔ ް‬ ‫ްސ‪ި ،3006747 :‬ލ ު‬ ‫ފކ ް‬ ‫ެ‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫“‬

‫ސ ކަހަލ ަ ”ވ ެށި “ ިބރ ު ގަންނާނ ެ ފަދ ަ ކަމ ެއ ް ހިނގ ައި ގެނ ް ދި އުމ ަ ީކ‬ ‫އ ެއ ްވ ެ ް‬

‫ރައ ްޔި ތުނ ްގ ެ ޤަލ ަމުނ ް‬

‫ސވަރ ު‬ ‫އި ނ ްތި ހ ާބުގ ައި ވާދ ަ ކުރަނީ ކ ުރި ނ ް އ ެ ިކ ދުވ ަ ް‬


‫ިސވ ެ ިރޔާއަ ީކ‬ ‫ރ ީޕގ ެ އ ް‬ ‫ޑީއާ ު‬ ‫ނތަ؟‬ ‫ރ ތަސް ީމ ު‬ ‫ނތަ؟ ީލޑ ަ ު‬ ‫ޒަ ީއމ ް މައުމ ޫ ު‬ ‫ބރާ ިހމް‬ ‫ޔއް ީވ ‪ :‬އަ ީލ ިއ ް‬ ‫ިލ ު‬ ‫ދި ގ ު ‪ 30‬އަހަރ ުގ ެ ވ ެރި ކަނ ް ނި މި މ ައ ުމޫނ ު އ ަބ ްދ ުލ ް ޤ ައ ްޔ ޫމްއ ަށ ް ކ ުރި މ ަތި ވި‬

‫ދި ޔ ައ ެވ ެ‪ .‬ސަ ބަބ ަ ީކ މ ައ ުމޫނ ުގ ެ އެބ ަހ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް ޑީއާރުޕީގ ެ މި ހާރ ުގ ެ ލީޑ ާރ‬

‫ސ ީމނ ުގ ެ މ ަގ ާމ ާއި މ ެދ ު ސުވ ާލ ު އ ުފ ެދި ގެނ ްދި އުމ ެވ ެ‪ .‬ރަމ ް ީޒ މ ަގާމ ެއ ްގ ެ‬ ‫ާސ މ ައި ދާނ ް ތ ަ ް‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ނ ާކ ާމި ޔާބ ަށްފ ަހ ު ގި ނަ ބަޔ ަކ ު އުންމީދ ު ކ ުރީ މ ައ ުމޫނ ު ި‬

‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ާސ އި ނ ްތި ހާބ ަށްފ ަހ ު އ ޮތ ް އެންމ ެ‬ ‫ދ ޫކުރަށ ްވާނ ެ ކަމ ަށ ެވ ެ‪ .‬އެގ ޮތުނ ް ރި ޔ ީ‬

‫ގ ޮތުގ ައި ’ޒ ަ ީއމ ް‘ގ ެ ލަގ ަބ ު މ ައ ުމޫނަށ ް އަރ ުވ ާ ’މ ު ިޅ އ ުމުރަށ ް‘ އެމ ަގ ާމުގ ައި‬

‫ސ‬ ‫ސގ ައި ފ ެނި ގެނ ް ދި ޔ ަ ީއ ކ ުރީ ގ ެ ރަ ީއ ް‬ ‫ފުރަތަމ ަ ޑީއާރުޕީގ ެ ކޮނ ްގްރ ެ ް‬

‫ސ މީހާކަމ ަށ ް ދ ައ ުވ ާ‬ ‫ސ މ ައ ުމޫނ ު ޑީއާރުޕީގ ެ އި ް‬ ‫ހުރެވޭނ ެ ގ ޮތ ް ހ ެދ ުމުނ ްވ ެ ް‬

‫ާސ‬ ‫މ ައ ުމޫނ ު ޑީއާރުޕީގ ެ އި ސްވ ެރި ޔ ާގ ެ މ ަގ ާމ ު ދި ނ ުމ ުގ ެ ބަދ ަލުގ ައި ރި ޔ ީ‬

‫ކުރުމ ަ ީކ އެންމ ެ ފ ަހުނ ް ބ ޭއ ްވި ޑީއާރުޕީގ ެ ކޮނ ްގްރެސްގ ެ ނި ނ ްމުންތ ަކ ުގ ެ ރ ޫހ ާއި‬

‫ސ ީމނަށ ް ޑީއާރުޕީގ ެ ލަގަނ ް‬ ‫އި ނ ްތި ހ ާބުގ ައި މ ައ ުމޫނ ުގ ެ ރަނި ނ ްގމ ޭޓ ް ތ ަ ް‬

‫ހިލ ާފުކަމ ެކ ެވ ެ‪.‬‬

‫ލި ބިގެނ ްދި ޔ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި މި ދ ަނޑި ވ ަޅުގ ައި ޒ ަ ީއމ ްގ ެ މ ަގާމ ެއ ް އ ުފ ެދި ’މ ުޅި‬ ‫އ ުމުރަށ ް‘ އެމ ަގ ާމ ު ކ ުރީ ގ ެ‬

‫ޑީއާރުޕީގ ެ އ ެތެރޭގ ައި އި ތުރަށ ް‬

‫މ ައ ުމޫނަށ ް‬

‫އ ުފެދޭނ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސ‬ ‫ރަ ީއ ް‬

‫ބ ައި ބ ައި ވުނ ް‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫އެރ ުވި ގެނ ް‬

‫ދި ޔަތަނ ް‬

‫ސ މީގ ެ މަލަމ ަތި ދ ަނީ‬ ‫މި ހާރ ުވ ެ ް‬

‫ފ ެނި ގެނ ް‬

‫ދި ޔ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫‪2013‬ގ ެ‬

‫ސ‬ ‫އ ެހެނަ ް‬

‫ސ‬ ‫ކޮނ ްގެރ ެ ް‬

‫ފެންނަމުންނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ާސ‬ ‫ރި ޔ ީ‬

‫އި ނ ްތި ހ ާބުގ ައި‬

‫އި ނ ް ނި ނ ްމާފ ައި ވ ަނީ އ ެ ީއ‬

‫ޑީއާރުޕީގ ެ ފަރ ާތުނ ް ނ ުކުންނަ‬

‫މ ަގާމ ެއްކަމ ަށ ާއި‬

‫ކ ެނޑި ޑޭޓަކ ަށ ް މ ައ ުމޫނ ު ހ ެދުމ ަށ ް‬

‫’ރަމްޒީ‘‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫‪12‬‬

‫ާސ މުފ ައ ް ިކރުނ ްގ ެ ނަޒ ަރުގ ައި މ ައ ުމޫނ ުގ ެ މި ބުނ ުމ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫ސ ީމހ ަ ީކ‬ ‫ޕާޓީގ ެ އެންމ ެ އި ް‬

‫ާސ ދ ެ ހ ަތުރުންނަށ ް ވ ަނީ ބ ާ؟‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ސ ީމނ ު ި‬ ‫ޑީއާރުޕީގ ެ ޒ ަ ީއމ ް އ ާއި ޑީއާރުޕީގ ެ ީލޑ ަ ރ ު ތ ަ ް‬

‫ޕާޓީގ ެ ީލޑ ަ ރ ު ކ ަމުގ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސ ފަރ ާތްތ ަކުނ ް‬ ‫ޑީއާރުޕީގ ެ އި ް‬

‫މ ަސަ އްކ ަތ ް ކުރަމުނ ް ދ ާއި ރ ު ޑީއާރުޕީގ ެ ކ ުރީ ސަ ފުގ ައި ތި އ ްބ ެވި ބ ައ ެއ ް ބ ޭފ ުޅުނ ް‬

‫މ ައ ްސަ ލ ަ އ ުފެދެނ ް ދި މ ާ ީވ ޑީއާރުޕީގ ެ އ ެތެރޭގ ައި ކ ޯޅުންތ ަކ ެއ ް‬

‫ފ ާޅުގ ައި ދ ަނީ ކ ުރި މ ަތި ލ ައި ފި ނަމ ަ ’ތާއީދ ު ނ ުކުރާނ ެ‘ކަމ ަށ ް ބުނަމުންނ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި‬

‫އ ުފ ެދި އ ެކ ޯޅުންތ ަކ ުގ ެ ހ ުޅ ު ފަޅ ައި ގެނ ް ދި އ ުމ ާއި ިހސާބުންނ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި މ ައ ުމޫނ ު‬

‫ސ ީމނ ު ނި ނ ްމާފ ައި ވ ާއި ރ ު އ ަދި އެކަމ ަށ ް‬ ‫ާސ ކެނ ްޑި ޑޭޓަކ ަށ ް ތ ަ ް‬ ‫ޑީއާރުޕީގ ެ ރި ޔ ީ‬

‫ސ‬ ‫ބަހަކ ަށ ް އި ނ ްތި ޒ ާރ ު ކުރަމުނ ް ގި ނަ ބަޔ ަކ ު ދ ަނި ކޮނ ް މ ައ ުމޫނ ުގ ެ ބ ަ ް‬

‫މ ައ ުމޫނ ު ތާއީދުކ ޮށްފ ައި ވ ާއި ރ ު މި ހާރ ު މ ައ ުމޫނ ުގ ެ ރ ާގ ު ބަދ ަލުވ ަމުނ ް އަންނަ‬

‫ވ ެގެނ ް ދި ޔ ަ ީއ އ ަނދ ަމުނ ް ދި ޔ ަ އ ަލި ފާނަށ ް ޕ ެޓ ްރ ޯލ ް އ ެޅުނ ް ކ ަމުގ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ާސ ދ ާއި ރާއ ަށ ް ދުރަށ ް‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ސަ ބ ަބ ެއ ް ގި ނަބަޔ ަކ ު ބަލަނ ް ތި ީބ ކ ެތްމ ަދ ުވެފ ައ ެވ ެ‪ި .‬‬

‫ސތ ަކ ެއްގ ައި މ ައ ުމޫނ ު ރ ާއްޖޭނ ް ބޭރުގ ައި އ ުޅެފ ައި މ ާލ ެ އ ައި‬ ‫ގި ނަ ދުވ ަ ް‬

‫ާސ މ ައި ދާނުގ ައި ‘‬ ‫’ސޔ ީ‬ ‫ސ އ ޮ ީތ ި‬ ‫ސ މ ައ ުމޫނ ުގ ެ ހިތ ް އ ަދި ވ ެ ް‬ ‫ދި ޔަކަމ ަށ ް ބ ުނި ނަމ ަވ ެ ް‬

‫ސ ީމނ ު ީވ‬ ‫ސ ީމނަށ ް ސަ ޕ ޯޓ ްކުރ ާ ޕާޓީގ ެ އ ެތެރޭގ ެ ބަޔ ަކ ާއި އ ެކ ު ތ ަ ް‬ ‫އި ރ ު ތ ަ ް‬

‫ކަމ ަށ ް ގި ނަ ބަޔ ަކ ު ދ ަނީ ގ ަބ ޫލ ުކުރަމުންނ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި މ ައ ުމޫނ ޫގ ެ ނި ނ ްމުމ ަ ީކ‬

‫ހުންނަވ ައި ގެނ ް‬

‫ސ މަދ ެއ ް ނޫނ ެވ ެ‪ .‬ދ ާދި ފ ަހުނ ް‬ ‫ސ ކ ަމުގ ައި ދެކ ޭ މީހުނ ްވ ެ ް‬ ‫ޑީއާރުޕީގ ެ ފ ަހުބ ަ ް‬

‫ސ ީމހ ަ ީކ އ ަޅުގ ަނޑ ު“ކ ަމުގ ައ ެވ ެ‪.‬‬ ‫މ ައ ުމޫނ ު ވި ދ ާޅ ު ީވ ”ޕާޓީގ ެ އެންމ ެ އި ް‬

‫މ ައ ުމޫނ ު މ ާލ ެ އ ައި އި ރ ު އި ސްތި ޤ ުބާލ ަށ ް އ ައި ސްތި ިބ މީހުނ ް ިހފ ައި ގެނ ް ތި ިބ‬

‫އ ެހެންރަށ ެއްގ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫އެދ ަނޑި ވ ަޅުގ ައި‬

‫އ ެއ ާރޕ ޯޓްގ ައި‬

‫އ ެހެންކ ަމުނ ް މ ައ ުމޫނ ުގ ެ މި ބ ަހުނ ް ގި ނަ ބަޔަކ ަށ ް ހ ައި ރާންކަނ ް ލި ބިގެނ ް ބ ޯޑ ުތ ަކުގ ައި ވާފަދ ައި ނ ް ’މ ައ ުމޫނަ ީކ ޑީއާރުޕީއ ެވ ެ‪ .‬ޑީއާރ ު ީޕއ ަ ީކ މ ައ ުމޫނ ެވ ެ‪‘.‬‬


‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬


‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫‪14‬‬


‫ނ ) ‪( 11‬‬ ‫ާސ ދޫތަކު ް‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫”‬

‫ނއަ ީރ ‪(2010‬‬ ‫ރވެ! )‪ 25‬ޖެ ު‬ ‫ދ ު‬ ‫ނ ު‬ ‫ބ ިލކަމު ް‬ ‫ާސ ހަލަ ޮ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ނނާނީ ި‬ ‫ އަޅުގަނޑ ު ހު ް‬‫ރ ‪(2010‬‬ ‫ބ ު‬ ‫ިސމް ަ‬ ‫ދއްތޯ؟ )‪ 31‬ޑ ެ‬ ‫ނ އަޅުގަނޑ ު ބުނީ ީކ ެ‬ ‫ނ ޭ‬ ‫ޔ ީއ ީކ ޫ‬ ‫ށ ދި ަ‬ ‫ދރަ ް‬ ‫ނ ު‬ ‫ނ ް‬ ‫ދ ު‬ ‫ާސ މަ ިއ ާ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ ި‬‫ާސ މ ައި ދާނުނ ް ދުރަށ ް ދި ޔ ަ ީއ ީކ ނޫނޭ އ ަޅުގ ަނޑ ު ބ ުނީ ީކ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫”ކޮންމ ެހެނ ް ި‬

‫ސ އ ަޅުގ ަނޑ ު މި ހ ުރީ ޑީއާރުޕީގ ެ ޒ ަ ީއމ ްގ ެ‬ ‫ދ ެއ ްތޯ‪ .‬ކޮންމ ެ ގ ޮތ ެއްގ ައި ވ ެ ް‬ ‫ސ މ ަގ ާމ ު‪ .‬އ ެހެންވީމ ާ‬ ‫މ ަގ ާމުގ ައި ‪ .‬ޑީއާރުޕީގ ެ ޒ ަ ީއމ ްގ ެ މ ަގާމ ަ ީކ ޕާޓީގ ެ އެންމ ެ އި ް‬ ‫ސ މ ަގ ާމުގ ައި ހ ުރި ީމހ ަކ ު ޕާޓީގ ެ ކ ުރި އެރުމ ަށ ް އ ަދި ޕާޓީގ ެ‬ ‫ޕާޓީގ ެ އެންމ ެ އި ް‬ ‫އ ެއްބ ައި ވަންތަކަމ ަށ ް މ ަސަ އްކ ަތ ް ކުރުމ ަ ީކ ކުރަނ ް ޖެހޭނ ެ ކަމ ެއ ް‪ .‬އެގ ޮތުނ ް‬

‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫އ ަޅުގ ަނޑ ު ކުރަނ ް ހ ުރި ކަމ ެއ ް ވި އ ްޔ ާ އި ރާދ ަކުރައ ްވި ޔ ާ ކުރާނަނ ް‪31 “.‬‬

‫ސ މ ައ ުމޫނ ު‬ ‫ޑި ސެމ ްބ ާރ ‪ 2010‬ގ ައި އ ެއ ާރޕ ޯޓްގ ައި ހުންނަވ ައި ގެނ ް ކ ުރީ ގ ެ ރަ ީއ ް‬ ‫ވި ދ ާޅ ުވެފ ައި ވ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ސ ކޮންފަރެންސެއްގ ައި މ ައ ުމޫނ ު ވި ދ ާޅ ުވެފ ައި ވ ަނީ ”މާނަ އ ަ ީކ ި‬ ‫ނޫ ް‬ ‫ކަންތ ައްތ ަކުގ ައި ވަރަށ ް ހަލަބ ޮލި ކ ޮށ ް ކަންތ ައ ް ހިނގ ަމުނ ް މި ދ ަނީ ‪ .‬އ ެ ިކ ފަރ ާތ ް‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫”“‬

‫އ ަދި ‪ 25‬ޖެނުއ ަރީ ‪ 2010‬ގ ައި ީޓވީއ ެމ ްއި ނ ް ލ ައި ވްކ ޮށ ް ގެނެސްދި ނ ް‬

‫ސ ކަމ ެއްގ ައި އި ރާދ ަކުރ ެއ ްވި އ ްޔ ާ އ ަޅުގ ަނޑ ު ބ ައި ވ ެރި އ ެއ ް ނ ުވާނަނ ް‪ .‬އ ަޅުގ ަނޑ ު‬ ‫ފަރާތ ަށ ް ފ ާޑުކިޔ ުމ ާއި އ ެ ިކ ކަހަލ ަ ކަންތ ައ ް ކުރ ުމުގ ައި ‪ ،‬އެކަހަލ ަ އ ެއ ްވ ެ ް‬ ‫ސ ފަރާތަކ ަށ ް ފ ާޑ ުނ ު ިކޔ ައި ހަމ ަ ިހމޭންކ ަމ ާ އ ެކ ު ރައ ްޔި ތުންނަށ ް ހިދުމ ަތ ްކުރ ާ މީހ ެއ ްގ ެ ގ ޮތުގ ައި ‪“،‬‬ ‫ާސ ހަލަބ ޮލި ކ ަމުނ ް ދުރ ުވ ެ އ ެއ ްވ ެ ް‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ހުންނ ާނީ ި‬

‫ކަމ ަށ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސ މ ައ ުމޫނ ް އި ތުރ ު ދ ައުރަކ ަށ ް‬ ‫”އ ަޅުގ ަނޑ ު ގ ަބ ޫލ ެއ ް ނ ުކުރަނ ް ރަ ީއ ް‬ ‫ވ ެރި ކަމ ަށ ް ކ ުރި މ ަތި ލުމ ަށ ް ތާއީދ ު ނ ުކުރުނ ް އ ެ ީއ‬

‫ޑީއާރ ު ީޕގ ައި‬

‫އ ަޅުގ ަނޑ ުމެންނަށ ް ކުރެވ ޭ ބ ޮޑ ު ކ ުށ ެއ ް ކަމަކ ަށ ް‪ .‬އ ެ ީއ ޑީއާރ ު ީޕއ ަށްޓަކ ައި‬

‫ސ‬ ‫ރަ ީއ ް‬

‫މ ައ ުމޫނަށްޓަކ ައި‬

‫މި‬

‫ގ ައ ުމ ުގ ެ‬

‫ސތ ަޤުބަލ ަށްޓަކ ައި‬ ‫މު ް‬

‫އ ަޅުގ ަނޑ ުމެނ ް ޕ ާސަ ނަ ީލ އެދ ޭ އ ެދުނ ް‪ .‬އ ަޅުގ ަނޑ ުމެނ ް ގ ަބ ޫލ ުކުރ ާ‬

‫ކުރުނ ް‪ “.‬ދި އ ެފ ްއ ެމ ްގ ެ ”ވަނ ް ޓ ު ވަނ ް“ ޕްރ ޮގްރ ާމްގ ައި ވާހަކ ަ‬

‫ދ ައްކަވ ަމުނ ް ތ ޮއ ްޑ ޫ ދ ާއި ރ ާގ ެ މ ެމްބަރ ު އ ަ ީލ ވަހީދ ު ވި ދ ާޅ ުވި އ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫ދ‬ ‫ކރަން‪ - “.‬އަ ީލ ވަ ީހ ު‬ ‫ނ ު‬ ‫ދ ު‬ ‫ށ ތާ ީއ ު‬ ‫ލމަ ް‬ ‫ށ ކުރި މަ ިތ ު‬ ‫ށ ވެރި ކަމަ ް‬ ‫ދއުރަކަ ް‬ ‫ރ ަ‬ ‫ނ ިއތު ު‬ ‫ީސ މައުމ ޫ ް‬ ‫”ރައ ް‬


‫އަ ިނޔާގ ެ ވާހަކަ ދެއްކުމ ަ ީކ ަބދަލ ު ިހފުމެއ ް ނޫނެވ ެ‪.‬‬ ‫އެއަ ިނޔ ާ ަތކުރާރު ިވ ަޔ ނު ިދނުމެވ ެ‪.‬‬ ‫ިލޔުނީ ‪ :‬ވ ެލި ދ ޫ މުޙ ައްމ ަދ ު ޙަލީމ ް‬

‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ދި ވ ެ ިހރައ ްޔި ތުންނަ ީކ އ ެތެރ ެއ ާއި ބޭރ ުގ ެ އ ަޅ ުވ ެތި ކ ަމ ުގ ެ ދ ަށުގ ައި‬

‫ޒި ނ ްމ ާ ނަންގަވަންޖެހ ޭ ރަ ީއސެކ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި ވ ަ ީކނ ް ހ ާއ ްސަ ގ ޮތ ެއްގ ައި ތި ނަދ ޫ‬

‫އެތ ައްޒ ަމާނ ެއ ް ވަންދެނ ް ”ފ ުނޑ ެމުނ ް“ ”ހިމުންވ ަމުނ ް“ ދި ޔަބަޔ ެކ ެވ ެ‪.‬‬

‫ބ ަޣ ާވ ާތ ުގ ެ މ ައ ްސަ ލ ައި ގ ައި އެމ ަނި ކ ުފާނަށ ް ރައ ްޔި ތުނ ް ދ ެއ ްވި ”އި ޚ ްތި ޔާރ ު“ ގ ެ‬

‫އެތ ަކ ެއ ް ހ ަގުރާމ ަވ ެރި ލ ަޝް ކަރ ު އެތ ަކ ެއ ް ފަހަރ ު މި ރ ާއްޖ ޭގ ެ ރައ ްޔި ތުންނ ާއި‬

‫ބޭނުނ ްކުރ ެއ ްވި ގ ޮތ ާއި މި ންވަރ ާ ބެހޭގ ޮތުނ ް ސުވ ާލ ު ކުރ ެވެންޖެހޭނ ެ ފަރ ާތ ެކ ެވ ެ‪.‬‬

‫ތ ޮޅެނ ް އ ައ ެވ ެ‪ .‬ރައ ްޔި ތުންނ ާއި ތ ޮޅުނ ެވ ެ‪ .‬ދި ވ ެ ިހނ ްގ ެ ތެރ ެއި ނ ް އެތ ަކ ެއްބަޔ ަކ ު އ ަދި ހަމ ައެފަދ ައި ނ ް ވި ލި ގި ނ ީލ ޖ ަލ ާ އެޒ ަމާނ ުގ ެ މާލ ޭގ ެ ޖ ަލ ުގ ެ ކަންކ ަމ ާ‬ ‫މ ެރި އ ެވ ެ‪ .‬އެތ ައްބ ައ ެއ ްގ ެ އި އްފ ަތ ެ ް ނަގ ާލި އ ެވ ެ‪ .‬ދ ުއ ްތުރާތ ަކ ާ ވޭންދެނ ެވި‬

‫ސ‬ ‫ާޞރ ު ޖ ަވ ާބ ުދ ާރީ ވެވަޑ ައި ގަންނަވަނ ް ޖެހޭނ ެއ ެވ ެ‪ .‬ނަމ ަވ ެ ް‬ ‫ބެހޭގ ޮތުނ ް ނ ި‬

‫ާޞރުވ ަނީ ﷲ ގ ެ‬ ‫ސ ނ ި‬ ‫އ ަނި ޔާތ ައ ް ކ ުރި އ ެވ ެ‪ .‬ދި ވ ެ ީހނ ްގ ެ މ ައްޗ ަށ ް ވ ެރި ވެގަނ ެ މި ދީބ ު އެމީހުނ ްގ ެ އި ންސާފ ުވ ެރި ގ ޮތުގ ައި މި ކަންކަނ ް ނ ުކުރ ެވި ރަ ީއ ް‬ ‫ބާރ ުގ ެ ދަށ ަށ ް ގެނައ ެވ ެ‪ .‬އެމީހުނ ްގ ެ ބޭނުމ ަ ީކ ރ ާއްޖ ެއި ނ ް ލި ބ ެމުނ ް އ ައި‬

‫ާޞރ ުގ ެ ފުރާނަފުޅ ަށ ް‬ ‫ރަޙުމަތ ަށ ް ދ ަތުރ ު ކުރައ ްވާފ ައ ެވ ެ‪ .‬މ ާތ ް ﷲ އި ބްރާހީމ ް ނ ި‬

‫ނަފ ާ ޖަހ ައި ގ ަތުމ ެވ ެ‪.‬‬

‫ހެޔޮރަޙުމ ަތ ް ލ ައ ްވ ާށި އ ެވ ެ‪.‬‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫ރ ާއްޖ ޭގ ެ‬ ‫ސވަރ ެއްގ ައި‬ ‫ދުވ ަ ް‬

‫ތ ާރީ ޚ ަށްބ ަލ ާއި ރ ު‬

‫ރ ާއްޖ ޭގ ެވ ެރި ންނަ ީކ‬

‫ރައ ްޔި ތުނ ްގ ެ މ ައްޗ ަށ ް ކ ުލުނ ުހ ުރި‬

‫ރައ ްޔި ތުންނަށ ް އ ަނި ޔ ާކުރ ުމ ުގ ެ މި ސާލުތ ައ ް ފ ަށ ާނީ‬ ‫ިހސާބުންކަނ ް‬

‫ނުވަތ ަ‬

‫ކޮނ ް‬

‫ސ‬ ‫އ ެއ ްވ ެ ް‬

‫ބ ައ ެއ ް ނޫނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސކ ަލ ެއ ްގ ެ‬ ‫ކޮންރަ ް‬

‫ރަ ީއސެއ ްގ ެ ވ ެރި ކ ަމުންކަނ ް‬

‫އަނ ްދ ާޒ ާ‬

‫ސ އ ަޅުގ ަނޑ ަށ ް ވަރަށްދ ަތި ކަމ ެކ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ކޮސްލުމަކީވ ެ ް‬ ‫ރ ާއްޖ ެ އި ސްލ ާމ ްކުރ ެއ ްވި މ ަހާކަލ ަމި ނ ްޖ ާ ނުވަތ ަ އ ައްސުލ ްޠާނ ް‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫ސ ފ ެށ ެނީ ބިކުރ ުވ ެރި‬ ‫މުޙ ައްމ ަދ ު ބ ުނި ޢ ަބ ްދ ުﷲ ގ ެ ވ ެރި ކ ަމ ުގ ެ ފ ޯކ ްލ ޯވ ެ ް‬

‫‪16‬‬

‫އަރ ާ‬

‫އަނ ްހެނ ްކ ު ީދނ ްގ ެ ހ ައި ރާނ ްކުރަނި ވި‬

‫ވާހަކ ައި ންނ ެވ ެ‪.‬‬

‫”ފުރޭތ ަ“‬

‫ސ ދ ުއ ްވ ާލ ާ އ ަސަ ރ ުހ ުރި ގޮތ ަ ީކ ވާހަކ ައި ގ ެ‬ ‫މ ައުސޫމ ް ކ ު ީދންތ ަކ ެއ ްގ ެ ނަފ ު ު‬

‫އ ަނި ޔ ާވ ެރި ކ ަމ ާއި ދެކޮޅ ަށ ް ކ ުރި މ ުޒ ާހަރ ާގ ެ ތެރ ެއި ނ ް‪...‬‬ ‫ސ އ ަނި ޔ ާއ ާއި‬ ‫ސ އަހަރަކީވ ެ ް‬ ‫މ ައ ުމޫނ ުގ ެ ވ ެރި ކ ަމ ުގ ެ ދި ގ ު ތި ރީ ް‬ ‫ްޝނ ާ ޚިޔާނ ާތ ު‬ ‫ބ ޭއި ންސާފ ުގ ެ ވާހަކަތ ައ ް ފެންމ ަތި ވެފ ައި ވ ާ ސަ ރ ުކާރ ެކ ެވ ެ‪ .‬ކަރަޕ ަ‬

‫މުގ ައ ްދި މ ާއ ެވ ެ‪.‬‬

‫ވ ެރި ކަމ ަ ީކ ﷲ އެކ ަލ ާނގ ެ މި ންވަރ ު ކުރ ެއ ްވި އަޅަކ ަށ ް ދ ެއ ްވ ާ ތެރ ެއި ނ ް ލ ާވެށ ޭ ގ ޮތުގ ައި މ ައ ުމޫނ ު ވ ެރި ކަނ ް ިހންގަވ ަމުނ ް ގެންދ ަވާފ ައި ވ ަނީ‬ ‫ސ އެކ ަލ ާނގ ެ އަޒ ަލ ު ފ ުޅުގ ައި‬ ‫ނި ޢުމ ަތ ެކ ެވ ެ‪ .‬އ ެނި ޢުމ ަތ ް ފި ލާދ ަނީ ވ ެ ް‬

‫އެހިނދަކ ަށ ް‬

‫މ ައ ުމޫނަށ ް‬

‫ޝއ ްކ ެއ ް ކުރ ެވެނ ް އ ޮތްކަމ ެއ ް ނައ ްތާލ ައްވ ަމުންނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ކަޑ ައ ެޅި ފ ައި ވ ާ ގ ޮތ ެއ ްގ ެ މ ަ ީތންނ ެވ ެ‪ .‬މި ީއ ަ‬ ‫ނޫނ ެވ ެ‪.‬‬

‫އ ަދި‬

‫ކިއ ެއްތ ަ ބ ަހުސެއްކ ޮށ ް ހ ުއްޖ ަތ ެއ ް ގ ާއި މ ު ކުރެވޭނ ެ‬

‫ަސމ ާއި‬ ‫ީއވާނ ް ނ ީ‬

‫ޞލ ާހ ުގ ެ މަރ ުގ ެ‬ ‫ަ‬ ‫ޙ ުސަ އި ނ ް‬

‫ސތ ަކ ެވ ެ‪ .‬އ ެއި ގ ެ ކ ުރީ ގ ައި މި ފަދ ަ އެތ ައ ް މަރ ެއ ް‪،‬‬ ‫ސތަކ ަ ީކ މާފ ަހ ުގ ެ ހ ާދި ާ‬ ‫ހ ާދި ާ‬ ‫ސފ ައި ވ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ެ ީއ‬ ‫ސ ހިނގ ައި ގ ޮ ް‬ ‫އެތ ައ ް ހ ާދި ސާއ ެއ ް މ ައ ުމޫނ ުގ ެ ވ ެރި ކ ަމުގ ައި ވ ެ ް‬

‫ކަމ ެއްނޫނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ދި ވ ެ ިހރ ާއްޖ ޭގ ެ‬

‫ކ ުރި މ ަތި ވި‬

‫ކޮންމ ެހުރަހ ެއ ް‬

‫ުޝޔާރުކ ަމ ާއ ެކ ު‬ ‫ހ ި‬

‫ފ ަހ ުގ ެ‬

‫ތ ާރީ ޚ ަށ ް‬

‫ބ ަލ ާލ ާއި ރ ު‬

‫ސ ދި ވ ެ ީހންނަށ ް ނީ ވ ޭ ިކތ ައްމ ެ‬ ‫އި ބްރާހީމ ް ކަށަވަރ ު ކަމ ެކ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި ފ ަހ ުގ ެ ތ ާރީ ޚުގ ައި ވ ެ ް‬

‫ސ ރައ ްޔި ތުންނަށ ް ވަރަށ ްގި ނަ އ ަނި ޔާތ ަކ ެއ ް ކުރ ެއ ްވ ުމ ުގ ެ ފ ުރި ހަމ ަ‬ ‫ާޞރަކީވ ެ ް‬ ‫ނ ި‬

‫އ ަޑ ެއ ް އެބ ަހ ުއްޓ ެވ ެ‪ .‬އ ުނގ ޫފާރ ު އަތ ޮޅުގ ޭގ ެ ގުދަނ ެއްގ ައި މަރ ުވ ެދި ޔ ަ އ ުމުރުނ ް‬

‫‪29‬‬


‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫‪17‬‬


‫ލޯކަލް ކައުންސ‬ ‫ދނެ‪.‬‬ ‫ނ ާ‬ ‫ލވެގ ެ ް‬ ‫ދ ު‬ ‫ބ ަ‬ ‫ރ ަ‬ ‫ކ ު‬ ‫ާސ ިފ ު‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ނ އެމްޑީ ީޕ އާ ިއ ޤައުމުގ ެ ި‬ ‫ނ ީތޖާ ިއ ް‬ ‫– ިލބޭ ަ‬

‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ޫޝޢު‬ ‫ޫސފް ޔ ަ‬ ‫ޔ ު‬ ‫ދި ގ ު މ ުއްދަތަކ ަށ ް ކުރ ެވުނ ު ވަރުގަދ ަ ޚ ުދ ުމ ުޚ ުތާރ ު ވ ެރި ކަނ ް‬ ‫ފ ުނޑ ު ފ ުނޑ ު ކ ޮށ ްލުމ ަށްފ ަހ ު ވ ެރި ކ ަމ ާއި ހ ަވ ާލ ުވ ެ ޤ ައ ުމ ު ިހންގ ަމުނ ް އ ައި‬ ‫ސ ކުޑ ަ‬ ‫ބ ޭއި ންސާފ ު އ ޮނި ގ ަނޑ ު މ ުޅި ނ ް ބަދ ަލ ު ކ ޮށ ްލުމ ަ ީކ ހަމ ަ ޔ ަ ީޤނުނ ްވ ެ ް‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫ހ ަނގުރާމ ައ ެއްނޫނ ެވ ެ‪ .‬ގި ނަބަޔަކ ަށ ް ވި ސްނި ފ ައި ނުވަތ ަ ކ ަ ީށގ ައި ހިފ ާފ ާއި‬ ‫އ ޮ ީތ ވ ެރި މީހ ާ އ ަށ ް‬

‫ގ ުދ ުވ ެ ”ސަ ޖި ދ ަ“ ކުރުންފަދ ަ ޒ ަމާނ ް ީވ ބ ޯދ ާ‬

‫ޤ ަބ ޫލ ުކުރުމ ެވ ެ‪ .‬މީގ ެ ‪ 400‬އަހަރ ު ކ ުރީ ގ ެ ތ ާރީ ޚުގ ައި ) ިޕރ ާޑ ް ގ ެ ގަލ ަމުނ ް‬ ‫ދި ވ ެ ިހރ ާއްޖޭގ ައި ބ ަޔާނ ްކުރާފަދ ައި ނ ް( ވ ެރި މީހ ާ ރަށ ަށ ް ބާލ ަނީ ކޮންޑ ަށ ް‬ ‫ސނ ްގ ާ ފި ރި ހެނުނ ްގ ެ‬ ‫އަރުވ ައި ގެނ ް ) ދެފ ައި ދެފަރާތ ަށ ް ބާލ ައި ގެނ ް ބ ޮޑ ެތި ި‬ ‫ކ ޮނޑ ުގ ައި ނުވަތ ަ ބ ޮލުގ ައި ފޫކ ޮޅ ު ޖެހޭގޮތ ަށ ް އި ނދ ެގެނ ް( ނ ެވ ެ‪ .‬މި ގޮތ ަށ ް‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫‪18‬‬

‫އި ނ ްތި ހ ާބ ުގ ެ ތެރ ެއި ނ ް‪...‬‬

‫ޝރަފ ެއްކ ަމުގ ައި‬ ‫ސ ަ‬ ‫ބ ޭލުމ ަ ީކ ނުވަތ ަ މި އި ނ ް ބޭކ ަލ ެއ ްގ ެ ފޫކ ޮޅ ު ބީހުމަކީވ ެ ް‬

‫ސ އ ެތި އްބަވ ަނީ‬ ‫ަސ“ ގ ެ ހ ެދުނ ް އަޅ ައި ގެންނ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި ވ ެ ް‬ ‫ނ ުކ ު ީތ ”ޑި މ ޮކްރ ީ‬

‫ދެކ ޭ ދި ވ ެ ިހނ ްގ ެ މެދ ަށ ް މ ުޅި ނ ް އ ެހެނ ްނި ޒ ާމ ެއ ް ތ ަޢާރަފ ް ކ ުރި އި ރ ު އެތ ައ ް‬

‫ސ ހަމ ަ އ ެ‬ ‫ސވަރަކ ަށ ް ހ ެދ ުމ ުގ ެ ކުލައ ަށ ް ބަދ ަލ ެއ ްގެންނ ެވި ނަމ ަވ ެ ް‬ ‫ކޮންމ ެވ ެ ް‬

‫ކަތީބުންނ ެއ ް ތި ީބ މި ކ ަމ ުގ ެ އ ަވާގ ައި ޖ ެ ިހ ވާނ ެ ހަތަރ ެއްޗ ެއ ް ވެފ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސ‬ ‫ަސ އަނ ެއ ްކ ާވ ެ ް‬ ‫ހ ެދުނ ް ތުރ ުކުރައްވ ައި ގެންނ ެވ ެ‪ .‬ގަދ ަބާރުނ ް ގެނައި ޑި މ ޮކްރ ީ‬

‫ވ ެރި ކ ަމ ުގ ެ ތެރ ެއި ނ ް މި އޮންނަ ”އ ަބ ުއި “ ކ ުޅި ތ ައ ް ނައ ްތ ާލުމ ަށ ް އ ަލްއ ަ ީމރ ު‬

‫ަސ‬ ‫ކ ުރި ނ ް އ ޮތ ް ވ ެރި ކ ަމ ުގ ެ ނި ޒ ާމ ަށ ް ބަދ ަލުކ ޮށ ްލާނ ް މަކަރ ާއި ީހލ ަތުނ ް ޑި މ ޮކްރ ީ‬

‫މުހ ައްމ ަދ ު އ ަ ީމނ ް ދ ޮށި މޭނާކިލ ެގ ެފާނ ު މ ަސަ އްކ ަތ ްފ ެއްޓ ެ ީވ ނުހަނ ު ފ ޯރީ ގ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ގ ެ ނަމުގ ައި ޕ ާ ީޓހ ައްދަވ ައި ގެންނ ެވ ެ‪ .‬އ ެމ ް ީޑ ީޕނ ް ބަރުލ ަމ ާނީ ނި ޒ ާމ ަށ ް ތާޢީދ ު‬

‫އ ަދި ފ ާޅުގ ައި ”މ ަކުނ ުކ ުޅި “ ރ ާއްޖ ެއި ނ ް ނައ ްތ ާލާނެކަމ ަށ ް ވި ދ ާޅުވ ަމުންނ ެވ ެ‪.‬‬

‫ާސ ނި ޒ ާމުނ ް ކ ަމުގ ައި އޭރ ުގ ެ‬ ‫ކުރަނ ް ފ ެށ ުމުނ ް ވ ެރި ކަނ ް ދެމ ެހ ެއްޓ ޭނީ ރި ޔ ީ‬

‫އެންމެފ ަހުނ ް އެމ ަނި ކ ުފާނ ު ހަވަރަށްދ ެއ ްވ ާ ދި ވ ެ ިހރ ާއްޖ ޭގ ެ ފުރަތަމ ަ ޖ ުމ ްހ ޫރީ‬

‫ާސ ނި ޒ ާމ ަށ ް ވ ޯޓ ް ހ ޯދުމ ަށ ް ޖާނ ާއި މ ާލ ުދި ނ ެވ ެ‪ .‬މި‬ ‫ސަ ރ ުކާރަށ ް ވި ސްނި ރި ޔ ީ‬

‫މި ީއ މުހ ައްމ ަދ ު އ ަ ީމނ ް ދ ޮށި މި ނާކިލ ެގ ެފާނ ު‬

‫ާސ ނި ޒ ާމ ުގ ެ ތުންފ ަތްމ ަތި ނ ް ބޭރަށ ް ސޮ އްސާލ ާ‬ ‫ޤުރ ުބ ާނީ ގ ެ ނަތީޖ ާ އ ަ ީކ ރި ޔ ީ‬

‫ވ ެރި ކަނ ް ނި މި ގެނ ް އ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ކ ުރި މ ަތި ލ ައްވަނ ް ޖ ެ ިހވަޑ ައި ގެންނ ެވި ގޮންޖ ެހުނ ް ތ ަކ ުގ ެ ނި މުމ ެވ ެ‪.‬‬

‫މ ައ ުމ ޫނި އްޔ ަ ވ ެރި ކަނ ް ނި މުމަކ ަށ ް އ ައުމ ެވ ެ‪.‬‬

‫މި ގޮންޖ ެހުނ ް އ ެމ ް ީޑ ީޕ އ ާއި‬

‫އ ެމ ް ީޑ ީޕ އި ސްވ ެ ވ ެރި ކަނ ް ކުރެވ ޭ ނި ޒ ާމ ް ބަދ ަލުކ ޮށ ްލުމ ަށ ް‬

‫މ ައ ުމޫނ ުގ ެ ވ ެރި ކ ަމ ާއި އި ދި ކ ޮޅ ު ފަރ ާތްތަކ ަށ ް ކ ާމި ޔ ާބ ުވ ެއްޖެކަނ ް އި ނގ ުނީ‬

‫ދެކޮޅ ަށ ް ޚ ުދ ުމ ުޚ ުތާރ ު ވ ެރި ކ ަމ ުގ ެ އާރ ުކ ާ ީޓނ ް‬

‫ސ މުސްކ ުޅި‬ ‫މި ހ ާ ިހސާބުނ ްވ ެ ް‬

‫ނ ުކ ުތްހިނދ ު އެކ ަމ ާއި‬

‫މ ައ ުމޫނ ު ވ ެރި ކ ަމުނ ް ފ ެއި ލ ްވި ިހސާބުންނ ެވ ެ‪.‬‬


‫ބ‬ ‫ނ ިތޚާ ު‬ ‫ސލް ިއ ް‬ ‫ި‬ ‫ދި މި ކްރ ާ ީތ ޚ ުދ ުމ ުޚ ުތާރ ު ނި ޒ ާމ ު ދި ރ ުވުމ ަށ ް ނުވަތ ަ އެކަނ ް އ ަނބުރ ާ އި ޔާދ ަ‬ ‫ަސގ ެ ނި ޒ ާމ ު އ ަ ީއ‬ ‫ކުރުމ ަށ ް ކުރެވ ޭ މ ަަސަ އްކ ަތ ް ހ ުއްޓ ައ ެއްނުލ ައ ެވ ެ‪ .‬ޑި މ ޮކްރ ީ‬ ‫މުސްކ ުޅި ދި މި ކްރ ާ ީތ ޚ ުދ ުމ ުޚ ުތާރ ު ވ ެރި ކ ަމ ުގ ެ ތެރ ��އި ނ ް ކ ަމުގ ައި ދ ެއްކ ޭތ ޯ ނުހަނ ު‬

‫‪175‬‬

‫ބުރަ މ ަސަ އްކ ަތ ް ކުރަމުންދ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫‪120111‬‬

‫ސ ިއދި ކ ޮޅ ު‬ ‫އެއ ަށްފ ަހ ު އ ެމ ް ީޑ ީޕ އ ާއި ކ ުރި މ ަތި ލާނ ް ޖ ެހ ުނީ މ ަޖި ީލ ް‬ ‫ސރުކ ޮށ ް ވ ެރި ކަނ ް ކުރުމ ަށ ް މ ަގުފަހިވ ާ ބިލުތ ައ ް‬ ‫ޝނ ް އި ނ ް ިހ ޯ‬ ‫ޑީއ ާރ ް ީޕ ކ ޯލި ަ‬ ‫ތ ަޅ ުމުނ ް ބޭރ ުކުރުމ ަށ ް ކުރަމުނ ް ދި ޔ ަ މ ަސަ އްކ ަތ ެވ ެ‪ .‬މި ހ ުރި ހ ާ މ ަސަ އްކ ަތ ުގ ެ‬

‫ޝނަށ ް ކ ާމި ޔ ާބ ު‬ ‫އ ަނބުރ ާ އި ޔާދ ަކުރުމ ެވ ެ‪ .‬މި ކަނ ް މ ައ ުމޫނ ާއި ޑީއ ާރ ް ީޕ ީޕއ ޭ ކ ޯލި ަ‬ ‫ކ ޮށ ްދި ނުމ ަށްޓަކ ައި ދެގ ޮތ ެެއްނ ުވ ާ ބަޔ ަކ ު‬

‫ސ ތި ބ ެއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ފަހ ަތުގ ައި އަބ ަދ ުވ ެ ް‬

‫ަސގ ެ ކ ޯޓ ު ތުރ ުކުރައްވ ައި ގެނ ް ތި އްބ ަވ ާ ސަ ރ ުކާރ ު‬ ‫މ ަޖި ލީހ ުގ ެ ތ ަޅ ުމުނ ް ޑި މ ޮކްރ ީ‬

‫ިހނ ްގ ެވުމ ަށ ް އ ުނދ ަގ ޫ ވާނ ެހ ާ ގ ޮތްގޮތ ަށ ް ޢަމ ަލުތ ައ ް ބަހ ަށްޓަވ ައ ެވ ެ‪ .‬މި ގޮތ ަށ ް‬

‫ސ ބ ޮޑ ު ގޮންޖ ެހުމަކ ަށ ެވ ެ‪ .‬އ ެހ ެނީ ހ ުރި ހ ާ ޕ ާ ީޓތ ަކ ެއްވ ަނީ މި ނި ވަނ ް‬ ‫ވަރަށ ްވ ެ ް‬ ‫ސ ވ ެރި ކަނ ް‬ ‫ޕ ާ ީޓތ ަކ ެއ ްގ ެ ގ ޮތުގ ައި ކ ުރި މ ަތި ލާފ ައ ެވ ެ‪ .‬ކޮންމ ެ ޕ ާ ީޓއ ަކުނ ްވ ެ ް‬ ‫ސ އި ނގި ލި ދި އ ްކުރެވ ޭނީ ވ ެރި ކަނ ް‬ ‫ހ ޯދުމ ަށ ް މ ަސަ އްކ ަތ ް ކުރ ާއި ރ ު އަބ ަދ ުވ ެ ް‬ ‫ިހންގ ަމުނ ް ދ ާ ޕ ާ ީޓ އ ާއި ދި މާއ ަށްކ ަމުނ ް‪ ،‬އ ުނި ކ ަމ ާއި ކަންކަނ ް ކުރ ުމ ުގ ެ‬

‫ސ‬ ‫އ ެމ ް ީޑ ީޕ އ ާއި ކ ުރި މ ަތި ލާނ ް ޖ ެހ ުނީ މ ަޖި ީލ ް‬ ‫ސރުކ ޮށ ް‬ ‫ޝނ ް އި ނ ް ިހ ޯ‬ ‫ިއދި ކ ޮޅ ު ޑީއ ާރ ް ީޕ ކ ޯލި ަ‬ ‫ވ ެރި ކަނ ް ކުރުމ ަށ ް މ ަގުފަހިވ ާ ބިލުތ ައ ް ތ ަޅ ުމުނ ް‬ ‫ބޭރ ުކުރުމ ަށ ް ކުރަމުނ ް ދި ޔ ަ މ ަސަ އްކ ަތ ެވ ެ‪ .‬މި‬ ‫ހ ުރި ހ ާ މ ަސަ އްކ ަތ ުގ ެ އ ަމާޒ ަ ީކ ޑި މ ޮކްރ ެޓި ކ ް‬

‫ސ‬ ‫ސނައި ދެވ ޭތ ޯ ކުރަމުނ ްދ ާ މ ަސަ އްކ ަތ ުގ ެ ނަތީޖާއަކީވ ެ ް‬ ‫އ ެ ިކ ފަރ ާތްތ ަކުނ ް ވި ް‬

‫ވ ެރި ކަނ ް ފ ެއި ލްކ ޮށ ްލުމ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސ ބަޔ ަކ ު މި ިހނ ްގ ުމ ުގ ެ ނި ޒ ާމ ާއި ދުރަށ ް ދި އުމ ަށ ް ބޭނުނ ްވުމ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ކޮންމ ެވ ެ ް‬

‫“‬

‫ސ ވ ެރި ކަމ ަށ ް އ ައުމ ަށ ް ކ ުރި ވ ަޢ ުދ ާ ޚިލ ާފ ުވ ެ މ ާ‬ ‫ކަންތ ައްދ ަނީ އ ެމ ް ީޑ ޕީވ ެ ް‬ ‫ްސކ ޮށ ް ވ ެރި ކަނ ްކުރުމ ަށ ް އ ެމ ް ީޑ ޕީގ ެ ބ ޮޑ ުނ ް ވ ެރި ކ ަމ ުގ ެ ނި ޒ ާމ ު‬ ‫ްސ ނަފ ީ‬ ‫ނަފ ީ‬

‫ބ ައްޓަނ ްކުރަމުނ ްދ ާ ީތ ކ ަމުގ ައި ވަރަށ ްގި ނަބަޔ ަކ ު ދ ެކ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫ކ ުރި އ ަށ ް އ ޮތ ް ލޯކ ަލ ް އި ނ ްތި ޚ ާބ ު ވ ެގެނ ްދ ާނީ އ ެމ ް ީޑ ީޕއ ަށ ް ކ ުރި މ ަތި ވ ާ‬

‫ސބ ަތ ްވ ާ‬ ‫ސޔ ާސަ ތ ު މި ފަހަރ ު މި އ ަމ ާޒ ު ކުރ ެވ ެނީ އ ެމ ް ީޑ ީޕ ނި ް‬ ‫ދޯހ ަޅި ި‬ ‫ސ‬ ‫ސަ ރ ުކާރަށ ެވ ެ‪ .‬ދ ުނި ޔެއ ަށ ް ކ ުރި މ ަތި ވެފ ައި ވ ާ އި ޤ ްތި ޞާ ީދ ގޮންޖ ެހުމަކީވ ެ ް‬ ‫އ ެމ ް ީޑ ީޕ ސަ ރ ުކާރ ުގ ެ ިހނ ްގ ުމ ުގ ެ އ ޮނި ގ ަނޑ ުގ ައި ވ ާ ނ ުކ ުޅ ެދުނ ް ތ ެރި ކަމ ަކުނ ް‬ ‫ދި ވ ެ ިހނ ް ތަހ ައްމ ަލ ު ކުރަނ ް ޖެހިގެނ ް އުޅ ޭ ކަމ ެއްކ ަމުގ ައި ީހކ ޮށ ް ދި ނުމ ަށ ް‬

‫ދީނީ ގ ޮތުނ ް އ ެމ ް ީޑ ީޕ ހިއްސާވ ާ ސަ ރ ުކާރ ު އި ޙ ުމ ާލުވ ަމުނ ްދ ާ ކ ަމުގ ައި‬ ‫އެންމ ެ ދީނީ ޢި ލ ްމ ުވ ެރި ނ ް ހިއްސާވ ާ އ ަދާލ ަތ ުޕ ާ ީޓ އ ާއި ގި ނަ ޢި ލ ްމ ުވ ެރި ނ ް‪،‬‬ ‫ްސލ ް އި ނ ްތި ޚާބ ަށ ް އ ަސަ ރ ު‬ ‫ސ ކ ައުނ ި‬ ‫ބުނަމުނ ްދ ާ ދި އުމ ަ ީކ ހަމަޔ ަ ީޤނުނ ްވ ެ ް‬ ‫ސރ ެ ދި ވ ެ ިހނ ްގ ެ ތެރޭގ ައި އޮންނަ‬ ‫ނ ުކުރާނ ެ ކަމެކ ޭ ބުނުނ ް ދ ައްޗ ެވ ެ‪ .‬ޒ ަމާނ ުއ ް ު‬ ‫ސ ވ ެރި ކަމ ެއ ް ނުވަތ ަ އެފަދ ަ ވ ެރި ކަމަކ ަށ ް‬ ‫އި ސްލ ާމ ް ީދނަށ ް އި ހ ްމ ާލ ުވ ާ އ ެއ ްވ ެ ް‬

‫‪20‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫”‬

‫)މ ައ ުމޫނ ުގ ެ ބ ަހުންނަމ ަ( ނަލަނަމޫނ ާ ދި މި ކްރ ާ ީތ ޚ ުދ ުމ ުޚ ުތާރ ު ވ ެރި ކަނ ް އ ަލުނ ް‬

‫ާސ އި ނ ްތި ހ ާބުގ ައި ީމހ ަކ ު ވ ޯޓ ްލ ަނީ ‪:‬‬ ‫ރި ޔ ީ‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫އ ަމާޒ ަ ީކ ޑި މ ޮކްރ ެޓި ކ ް ވ ެރި ކަނ ް ފ ެއި ލްކ ޮށ ްލުމ ެވ ެ‪ .‬ކ ުރީ ގ ައި ކުރ ެވ ެމުނ ް އ ައި‬

‫‪19‬‬


‫ްސލ ަށ ް އި ދި ކ ޮޅ ުޕ ާ ީޓތ ައ ް‬ ‫ސ ކ ައުނ ި‬ ‫ސޔ ާސަ ތ ަ ީކ ިހންގ ޭ ހިނގ ުމ ުގ ެ ނި ޒ ާމ ެއްނޫނ ެވ ެ‪ .‬އ ެހެނަ ް‬ ‫ސ ބޭނުމ ެއްނ ުވާނ ެއ ެވ ެ‪ .‬އި ސްލ ާމ ް ީދނ ާއި ި‬ ‫ތާޢީދ ުކުރ ާ ވ ެރި ންނ ެއ ްވ ެ ް‬ ‫ސ އެއ ަ ީކ‬ ‫ވަކިއ ެއްޗ ެއްކ ަމުގ ައި ހ ެދުމ ަށ ް ިކތ ައްމ ެ މ ަސަ އްކ ަތ ެއ ް ކ ުރި ނަމ ަވ ެ ް‬

‫އ ައުމ ަ ީކ އ ެމ ް ީޑ ީޕ ސަ ރ ުކާރަށ ް ކިހ ާ ނުރައ ްކ ާ ކ ޮށ ްފާނ ެ ކަމ ެއ ްބާވ ައ ެވ ެ‪ .‬ނުވަތ ަ‬

‫ސ އ ަސަ ރ ެއ ް ކ ޮށ ްފާނ ެބ ާއ ެވ ެ‪ .‬ވ ެރި ކ ަމ ުގ ެ ނި ޒ ާމ ް އ ެކ ުލ ެވި ފ ައި ވ ާ‬ ‫ސރ ެ ފ ަޚުރ ުވ ެރި ވ ާ މި ކ ަމުނ ް އ ެއ ްވ ެ ް‬ ‫ސަ އްތ ައި ނ ް ސަ އްތ ަ މުސްލި މ ު ޤ ައުމ ެއ ްގ ެ ގ ޮތުގ ައި ޒ ަމާނ ުއ ް ު‬ ‫ސ ވ ެރި ކ ަމ ުގ ެ‬ ‫ްސލ ަށ ް ހ ޮވުނ ު ކ ަމުގ ައި ވި ނަމ ަވ ެ ް‬ ‫ބަޔ ަކ ު ދި ރި އުޅ ޭ ގ ައުމ ެއްގ ައި ވަކިކުރެވޭނ ެ އ ެއްޗ ެއްނޫނ ެވ ެ‪ .‬ދީނީ ވ ާޖި ބުތ ަކ ާ ގ ޮތުނ ް ކޮންމ ެ ީމހ ަކ ު ކ ައުނ ި‬ ‫ސ އޯޕަންކ ޮށ ް ދީނީ ޙ ުކ ުމްތަކ ަށ ް ”މ ަތި ފ ަޑި ނ ް“ އި އްވ ޭ އ ަމުރަށ ް ބޯލ ަނބަންޖެހޭނ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ެހެންނޫނަމ ަ ވ ަ ީޒ ފާގ ައި‬ ‫ދުރ ު އ ަދި ނަމ ާދ ު ނ ުކުރ ާ ދި ވ ެއ ްސަ ކ ުވ ެ ް‬ ‫ެސގ ެ އ ުޅ ުމުގ ައި އެތ ައްދ ަތި ތަކ ަކ ާއި ކ ުރި މ ަތި ލާނ ް ޖެހޭނ ެއ ެވ ެ‪ .‬މި ކަމ ަ ީކ އ ެމ ް ީޑ ޕީވ ެރި ކަނ ް‬ ‫ގޮންޖ ަހާފ ައި ނެތ ޭ ބުނުމ ަ ީކ ދޮގަކ ަށ ް ނ ުވާހިނދ ު ވ ެރި ކަނ ްކުރ ާ ޑި މ ޮކްރ ީ‬ ‫ިހނ ްގުމ ަށ ް ކ ުރި މ ަތި ވ ާ ގޮންޖ ެހުމ ެއްކ ަމުގ ައި ހީވ ާއި ރ ު މ ައ ުމޫނ ުގ ެ ސަ ރ ުކާރުނ ް‬

‫ސ މި ޙ ަ ީޤޤ ަތ ް އ ޮޅި ގެންނ ުވާނ ެއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫އ ަހ ުލ ުވ ެރީ ނަށ ްވ ެ ް‬

‫ބ ަނޑ ު ހ ަނޑ ޫ ލި ބިލި ިބ ތި ިބ ކަތީބުނ ް ބަދ ަލ ުވި ީބދ ައި ނ ް އި ނ ްތި ޚ ާބ ު ކ ާމި ޔ ާބ ު‬ ‫ސތ ަޤްބ ަލުގ ައި މ ު ިޅނ ްހެނ ް އ ެމ ް ީޑ ީޕ ސަ ރ ުކާރ ުގ ެ‬ ‫ްސލަރުންނަ ީކ މ ު ް‬ ‫ކުރަށ ްވ ާ ކ ައުނ ި‬

‫”‬

‫ސ ނ ެތްކަމެކ ޭ ދެންނެވޭކ ަށ ް ނ ެތ ެވ ެ‪ .‬އ ެހ ެނީ ސަ ރ ުކާރ ާއި‬ ‫އެޖެނ ްޓުންނަށ ް ވުމަކީވ ެ ް‬ ‫އ ެމ ް ީޑ ީޕ ހ ަވ ާލ ުވި ފ ަހުނ ް މި ސަ ރ ުކާރަށ ް ކުރެވ ޭ ކޮންމ ެ ކަމ ެއ ްގ ެ ދި ފ ާޢުގ ައި ވާހަކ ަ‬

‫‪175‬‬

‫ވި ދ ާޅ ުވ ާ ގި ނަބ ޭފ ުޅުންނަ ީކ މ ައ ުމ ޫނީ ސަ ރ ުކާރ ު ދެމ ެހ ެއ ްޓުމ ަށ ް އ ެމ ް ީޑ ޕީގ ެ ޖަނ ާޒ ާ‬

‫‪120111‬‬

‫ސމ ެއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ގެންނަވަނ ް އޭރ ު ފޫގ ަޅ ުއްވ ައި ގެނ ް ތި އ ްބ ެވި ކ ޮމާންޑ ަ ރުނ ްވ ެ ް‬

‫ްސލ ް އި ނ ްތި ހ ާބ ުގ ެ ކ ެނޑި ޑ ޭޓ ް ނަންބަރ ު ތަރުތީބ ު ކުރަނީ ‪...‬‬ ‫ކ ައުނ ި‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫ސ ޤ ައުމ ެއްގ ައި އެޤ ައުމ ެއްގ ައި އޮންނަ ީދނަކ ާއި ފ ުށ ު އަރާގޮތ ަށ ް‬ ‫އ ެއ ްވ ެ ް‬ ‫ްސލ ަށ ް‬ ‫ވ ެރި ކަނ ް ކުރ ާ ބަޔަކ ަށ ް ޖާގ ައ ެއ ް ނުދ ެވ ެއ ެވ ެ‪ .‬މި ހެންކ ަމުނ ް ރަށުކ ައުނ ި‬ ‫ޕ ާ ީޓތ ަކުނ ް ކ ުރި މ ަތި ލ ާފ ާއި ތި ިބ ކެނ ްޑި ޑ ޭޓުނ ްގ ެ ދީނީ މި ންގ ަނޑ ަ ީކ މި ގ ޮތުނ ް‬ ‫ްސލަރުންނަ ީކ‬ ‫މި ނ ްކުރެވޭނ ެ އ ެއ ް މި ންގ ަނޑ ެވ ެ‪ .‬ކ ުރި މ ަތި ލާފ ައި ތި ިބ ކ ައުނ ި‬ ‫ސ ހ ުކުރ ު‬ ‫ކޮންމ ެ ޕ ާ ީޓއ ަކުނ ް ކ ުރި މ ަތި ލާފ ައި ތި ިބ މީހުނ ް ކ ަމުގ ައި ވި ނަމ ަވ ެ ް‬ ‫ކުރ ުމ ާއި ޖ ަމާޢ ަތ ްތ ެރި ކ ަމ ުގ ެ ސަ ނަދ ު އ ޮތުމ ަ ީކ މުހިއ ްމ ު ކަމ ެއްކ ަމުގ ައި‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫‪20‬‬

‫ދި ވ ެ ިހނ ް ޤ ަބ ޫލ ުކުރާނ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫މީގ ެ އި ތުރުނ ް އަދ ަ ީބގ ޮތުނ ް އ ަމި އްލ ަ އ ަށ ް‬

‫ސ ީޓ ލި އ ެޅ ުމ ާއި މެސެޖ ް ފޮނުވަނ ް އި ނގ ުމ ާއި ިހސާބ ު ޢި ލްމ ަށ ް ބ ަލ ާއި ރ ު‬ ‫ި‬

‫ކ ުރި އ ަށ ް އ ޮތ ް ލޯކ ަލ ް އި ނ ްތި ޚ ާބ ު ވ ެގެނ ްދ ާނީ‬ ‫ސ‬ ‫ވަރަށ ްވ ެ ް‬ ‫ކ ުރި މ ަތި ވ ާ‬ ‫އ ެމ ް ީޑ ީޕއ ަށ ް‬ ‫ބ ޮޑ ު ގޮންޖ ެހުމަކ ަށ ެވ ެ‪ .‬އ ެހ ެނީ ހ ުރި ހ ާ‬ ‫ޕ ާ ީޓތ ަކ ެއްވ ަނީ މި ނި ވަނ ް ޕ ާ ީޓތ ަކ ެއ ްގ ެ ގ ޮތުގ ައި‬ ‫ސ‬ ‫ކ ުރި މ ަތި ލާފ ައ ެވ ެ‪ .‬ކޮންމ ެ ޕ ާ ީޓއ ަކުނ ްވ ެ ް‬ ‫ވ ެރި ކަނ ް ހ ޯދުމ ަށ ް މ ަސަ އްކ ަތ ް ކުރ ާއި ރ ު‬ ‫ސ އި ނގި ލި ދި އ ްކުރެވ ޭނީ ވ ެރި ކަނ ް‬ ‫އަބ ަދ ުވ ެ ް‬ ‫ިހންގ ަމުނ ް ދ ާ ޕ ާ ީޓ އ ާއި ދި މާއ ަށ ް‪....‬‬

‫“‬

‫އ ޭރި ޔ ާ ‪ ،‬ކ ޮޑި ފަދ ަ ިހސާބ ު ހ ަނދަނ ް އ ެގުމ ަ ީކ އެފަދ ަ ވ ެރި އ ެއްގ ައި‬

‫ާސ ޙަރަކ ާތްތަކ ަށ ް މި ހާރ ު އަންނަމުނ ް މި ދ ާ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ދި ވ ެ ިހރ ާއްޖ ޭގ ެ ި‬

‫ސ ބަލ ަމުންއ ައި‬ ‫ހުންނަނ ްވާނޭ ޢި ލ ް ީމ މި ންވަރ ު ކ ަމުގ ައި ދި ވ ެ ިހނ ް އަބ ަދ ުވ ެ ް‬

‫ބަދ ަލުތަކ ަށ ް ބަލ ައި ފ ައި މި ލޯކ ަލ ް އި ނ ްތި ޚ ާބ ު ސަ ރ ުކާރ ު ިހނ ްގ ާ އ ެމ ް ީޑ ޕީއ ާއި‬

‫މި ންވަރ ެކ ެވ ެ‪.‬‬

‫ާސނ ް ވަރަށ ް ބ ޮޑ ު‬ ‫އި ދި ކ ޮޅ ު ފަރ ާތްކ ަށ ް ވަރަށ ް މުހިއްމ ެވ ެ‪ .‬އ ެހ ެނީ ގާނޫނ ު އަސ ީ‬

‫ލޯކ ަލ ް‬

‫ްސލ ް‬ ‫ކ ައުނ ި‬

‫އި ނ ްތި ޚާބ ަށ ް‬

‫އ ެމ ް ީޑ ީޕނ ް‬

‫ޝނ ް ސަ ރ ުކާރ ާއި‬ ‫ްސލްތަކ ަށ ް ދ ެވި ފ ައި ވ ުމުންނ ެވ ެ‪ .‬މި ީއ އ ެމ ް ީޑ ީޕ ކ ޯލި ަ‬ ‫‪ 222‬ބާރ ެއ ް ކ ަައުނ ި‬

‫ކެނ ްޑި ޑ ޭޓުނ ް ކ ުރި މ ަތި ލާފ ައި ވ ާއި ރ ު އ ެހެނ ް ޕ ާ ީޓތ ަކުނ ް ‪ 222‬ކެނ ްޑި ޑ ޭޓުނ ް ޙ ަވ ާލ ުވި ފ ަހުނ ް އ ެމ ް ީޑ ީޕ އ ާއި ދި މ ާކުރ ާ ދެވަނަ ބ ޮޑ ު ގޮންޖ ެހުމ ެވ ެ‪ .‬ފުރަތަމ ަ‬ ‫ކ ުރި މ ަތި ލާފ ައި ވ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫އ ެއ ްވެސްޕ ާ ީޓއ ަކުނ ް‬

‫ްސލ ަށ ް‬ ‫ކ ައުނ ި‬

‫ްޝނ ް( ފ ެއި ލ ްވެފ ައި ވ ާއި ރ ު‬ ‫ކ ުރި މ ަތި ީލ ގޮންޖ ެހ ުމުނ ް ނުވަތ ަ ޓެސްޓުނ ް )ޕ ާލި މެންޓ ަރީ އި ލ ެކ ަ‬

‫ސ މ ު ިހންމ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ކެނ ްޑި ޑ ޭޓުނ ްގ ެ ފެންވަރ ާއި މ ެދ ު ޔ ަ ީޤންކަމ ެއ ް ނުދ ެވުމ ަ ީކ ހ ުރި ހ ާޕާޓީއ ެއ ްގ ެ މި ކ ުރި މ ަތި ވ ާ ދެވަނަ ޓެސްޓ ުގ ެ ނަތީޖ ާ ކ ާމި ޔ ާބ ުކުރުނ ް ވަރަށ ްވ ެ ް‬ ‫ސ އ ުޞޫ ލ ާއި ހަމަތ ައ ް އ ެއްހަމ ައ ެއްގ ައި ހ ުރި ކަނ ް ދޭހަކ ޮށްދޭކަމ ެކ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ވެ ް‬

‫ްސލ ް އި ނ ްތި ޚ ާބުނ ް ލި ބ ޭ ނަތީޖާއ ަކުނ ް އ ެމ ް ީޑ ީޕ އ ާއި‬ ‫އ ެހ ެނީ ލޯކ ަލ ް ކ ައުނ ި‬

‫ާސ ފި ކުރ ު އ ަލުނ ް ހަލަބ ޮލި ވ ެގެނ ްދާނެތީއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ސ ހ ާލ ެއްގ ައި ސަ ރ ުކާރ ާއި ވ ަ ިކނ ް ގ ައ ުމ ުގ ެ ި‬ ‫ްސލ ަ ީކ އ ެއ ްވ ެ ް‬ ‫ލޯކ ަލ ް ކ ައުނ ި‬

‫‪-‬ނި މ ުނީ ‪-‬‬


‫ްސލާ‬ ‫ސލ ި‬ ‫ި‬ ‫ޫޝޢު‬ ‫ޫސފް ޔ ަ‬ ‫ޔ ު‬ ‫ޝނ ެއ ް ހ ެދި ގެންނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ާސ ނި ޒ ާމ ެއ ް ިހންގ ޭނީ ކ ޯލި ަ‬ ‫ހީކުރ ާ ގ ޮތ ް‪ :‬ރި ޔ ީ‬ ‫ސ ހޮވ ޭނީ ހަމ ަ‬ ‫ސ ނ ުލި އ ަ ް‬ ‫ހީކުރ ާ ގ ޮތ ް‪ :‬ވ ޯޓ ްލި އ ަ ް‬ ‫ހ ޮވެނ ްވ ާ މީހ ާއ ެވ ެ‪.‬‬

‫ކ ަމ ުގ ެ ހ ަ ީ‬ ‫ޤޤ ަތ ް‪ :‬ވޯޓ ެއްނުލ ައި ފި ނަމ ަ‬ ‫ސ ނުހޮވޭނ ެއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫އެކ ަކ ުވ ެ ް‬

‫ާސ ނި ޒ ާމ ެއްގ ައި‬ ‫ކ ަމ ުގ ެ ހ ަ ީޤޤ ަތ ް‪ :‬ރި ޔ ީ‬ ‫ނ ު ިހފޭނ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫ޝނ ްގ ެ ބޭނުމ ެއ ް‬ ‫ކ ޯލި ަ‬

‫ނުވަތ ަ‬

‫ޝންއަކ ަށ ް‬ ‫ކ ޯލި ަ‬ ‫ުޞތ ު‬ ‫އޮންނަ ފުރ ަ‬ ‫ނި ޒ ާމުގ ައި‬

‫ާސ‬ ‫ރި ޔ ީ‬

‫‪175‬‬

‫ވަރަށ ް ހ ަނި ވާނ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫‪120111‬‬

‫ްސލަރަކ ަށ ް ވުމ ަ ީކ‬ ‫ހީކުރ ާ ގ ޮތ ް‪ :‬ކ ައުނ ި‬ ‫ާސ މ ައި ދާނަށ ް ވަދ ެ މީހުނ ްގ ެ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬ ‫ރ ުހުނ ް ހޯދަނ ް ވަރަށ ް ފ ަސޭ ހ ަ ގ ޮތ ެކ ެވ ެ‪.‬‬

‫ފުންކ ޮށ ް‬

‫ސނ ާ ީމހ ަކ ު‬ ‫ވި ް‬

‫ރައ ްޔި ތުންނަށ ް‬

‫ސދ ާ ޚިދުމ ަތްދ ޭ ވ ަ ީޒ ފ ާއ ެއ ް ހިޔާރ ެއ ް ނ ުކުރާނ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ެ ީއ‬ ‫ީ‬ ‫އެކ ަމުނ ް ގި ނަފަހަރަށ ް ބ ަދުނ ާމ ުވ ެ ތި މ ާ އ ަށ ް އޮންނަ އި ތ ުބާރ ު‬ ‫ގ ެއ ްލި ދާނެތީއ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސ‬ ‫އަބ ަދ ުވ ެ ް‬

‫ވ ޯޓ ު‬

‫އ ޮޅ ު�� ާލެވ ޭ‬

‫ގ ޮތ ެއ ް އ ޮތ ްތ ޯ ބ ަލާނ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫ކ ަމ ުގ ެ ހ ަ ީ‬ ‫ޤޤ ަތ ް‪ :‬ވ ޯޓ ް އ ޮޅ ުވ ާ‬ ‫އެކަންކ ޮށ ް ކ ޮށ ް ފޫހިވ ެ ދެނ ް‬ ‫އ ެހެންގޮތ ަކުނ ް ނަތީޖ ާ ބަދ ަލުވ ޭތ ޯ ބ ެލުމ ަ ީކ ވ ޯޓްއ ޮޅ ުވ ާ މީހުނ ް މި ހާރ ު‬ ‫ުޞތ ެވ ެ‪ .‬އ ެހ ެނީ ވ ޯޓ ް ފ ޮށި‬ ‫ދެނ ް ކަނ ްކުރަނ ް ހަމ ައެކ ަނި އ ޮތ ް ފުރ ަ‬

‫ޝނ ް‬ ‫ހީކުރ ާ ގ ޮތ ް‪ :‬ގި ނަޕ ާ ީޓތ ަކ ެއ ް އޮންނަ ކޮންމ ެ ޤ ައުމ ެއްގ ައި ކ ޯލި ަ‬

‫‪21‬‬

‫ޝނ ް އ ަކުންނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ހަދަންޖެހޭނ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި ވ ެރި ކަނ ް ކުރ ާނީ ކ ޯލި ަ‬

‫ޝނ ް‬ ‫ނި ޒ ާމ ާއި ވ ޯޓ ުދ ޭ ނި ޒ ާމ ާއި އޮންނަ ގ ޮތ ެއ ްގ ެ މ ަތި ނ ް ނ ޫނީ ކ ޯލި ަ‬ ‫ހ ަދާކ ަށ ް ނުޖެހޭނ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫ބަލަހ ައ ްޓ ާ ގުނަނީ ކ ުރި ނ ް ވ ޯޓ ް އ ޮޅ ުވ ާ މީހުންނ ެއްނޫނ ެވ ެ‪.‬‬

‫ކ ަމ ުގ ެ ހ ަ ީ‬ ‫ސ ޕ ާ ީޓ‬ ‫ޤޤ ަތ ް‪ި :‬ކތަންމ ެ ގި ނަޕ ާ ީޓތ ަކ ެއ ް ހ ުރި ނަމ ަވ ެ ް‬

‫ާސ‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫ކ ަމ ުގ ެ ހ ަ ީޤޤ ަތ ް‪:‬‬ ‫ާސ މ ައި ދާނަށ ް‬ ‫ސޔ ީ‬ ‫ި‬

‫ހީކުރ ާ ގ ޮތ ް‪ :‬ވ ޯޓ ު އ ޮޅ ުވ ާ މީހުނ ް‬

‫ސއްރުކ ޮށްފ ައި‬ ‫ސއްރ ުވޯޓ ެއ ް ލުމ ަށްފ ަހ ު އެކަނ ް ި‬ ‫ި‬ ‫ހީކުރ ާ ގ ޮތ ް‪:‬‬ ‫އެ‬

‫ނ ުބ ާއްވ ައި ފި ނަމ ަ‬ ‫ސއްރ ުވޯޓަކ ަށ ް ނ ުވާނ ެއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ި‬

‫ކ ަމ ުގ ެ ހ ަ ީ‬ ‫ޤޤ ަތ ް‪ :‬ވ ޯޓ ްލާހިނދ ު‬ ‫އ ެ ީއ‬

‫ސއްރ ު‬ ‫ި‬

‫ވޯޓ ެކ ެވ ެ‪.‬‬

‫ެސއްރ ު‬ ‫އ ެގުނ ާ ިހސާބުނ ް އ ި‬ ‫ފ ާޅުވީއ ެވ ެ‪.‬‬


‫ޑ ޮކްޓަރުނ ް ބުނެނ ު ީދ ހުންނަވާހަކ ަ‪:‬‬

‫ނ‬ ‫ނގު ް‬ ‫ށޅަ ެ‬ ‫އޮ ާ‬ ‫ޔޫމީ‪-‬‬‫ސވަރުގ ައި‬ ‫ފުރާވަރަށ ް އަރަމުނ ް އަންނަ ދުވ ަ ް‬

‫ހ ަށި ގ ަނޑ ުގ ެ‬

‫ހ ޯރމޯނ ްގ ެ މި ންވަރ ު އި ތުރ ުވ ެއ ެވ ެ‪ .‬މި ހ ޯރމޯންތ ައ ް ހ ަމުގ ައި ހުންނަ ތެޔ ޮ‬ ‫އުފ ައ ްދ ާ ގްލޭނ ްޑ ްތ ަކ ުގ ެ ސަ އި ޒ ާއި މ ަސަ އްކ ަތ ް އި ތުރ ުކުރ ެއ ެވ ެ‪ .‬ނަތީޖ ާއ ެއ ްގ ެ‬ ‫ގ ޮތުނ ް އ ޮށ ާޅ ާއި ގ ެ ގ ޮތުގ ައި ިބ ިހ ނަގަނ ް ދި މ ާވ ެއ ެވ ެ‪ .‬މި ކަނ ް މި ހެނ ް‬ ‫ދި މާވ ަނީ ހަންގ ަޑ ުގ ައި ތެޔ ޮ އުފ ައ ްދ ާ ގްލޭނ ްޑ ްތ ަކުނ ް ބޭރ ުކުރ ާ ތެޔ ޮ ހ ަމ ުގ ެ ނަމ ަ އެއ ަށ ްވުރ ެ ގި ނައި ނ ް މޫނުދ ޮވުމ ަ ީކ މުހިއ ްމުކަމ ެކ ެވ ެ‪ .‬އަހަރެމެނ ް މި ހާތަނަށ ް‬

‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ފަށަލ ައ ާއި ހަމައ ަށ ް ގެނ ެ ް‬ ‫ުޞތ ު‬ ‫ސދ ޭ ކެނަލްތ ައ ް ހ ަމުގ ަ ހުންނަ ޕްރ ޮޓި ނ ް މ ާއ ްދ ާއ ެއ ް ހީކުރަމުނ ް އ ަ ީއ ވ ަ ިކވ ައްތަރ ެއ ްގ ެ ކާނ ާއި ނ ް އ ޮށާޅ ަ ނ ެގުމ ަށ ް އޮންނަ ފުރ ަ‬ ‫ސ ހ ަ ީޤޤަތ ަ ީކ ވ ަ ިކ ކާނާއ ަކުނ ް އ ޮށާޅަނަގ ާ‬ ‫ކ ަމުގ ައި ވ ާ ކެރަޓި ނ ް އި ނ ް ބެދެނ ް ދި މ ާވ ުމުންނ ެވ ެ‪ .‬މި ގޮތ ަށ ް ބ ެދ ުމ ުގ ެ ބ ޮޑުކ ޮށްދ ޭ ކ ަމުގ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ެހެނަ ް‬ ‫ސަ ބ ަބުނ ް ގްލޭނ ްޑ ްތ ަކ ުގ ެ މ ަސަ އްކ ަތ ް އި ތުރ ުވ ެ‪ ،‬ހ ަމުގ ައ ާއި ތ ެލުގ ައި އުޅ ޭ‬

‫މި ންވަރ ު އި ތުރުކ ޮށ ް ނުދޭކ ަމުގ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ޮށާޅ ަ ނަގ ަނީ ވ ަ ިކ ކާނާއަކ ަށ ް އ ެލ ާ ީޖ‬

‫ޭޝނ ް‬ ‫ބ ެކްޓީރި އ ާ އި ތުރ ުވެދ ެއ ެވ ެ‪ .‬މި ކ ަމ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް ހ ަމުގ ައި އި ނ ްފ ްލެމ ަ‬

‫ވ ުމ ުގ ެ ސަ ބ ަބުންނ ެއްނޫނ ެވ ެ‪.‬‬

‫)ދުޅ ަވ ެ ފ ުއ ްޕުނ ް( އ ުފ ެދި ިބ ިހތ ަކ ެއ ް އަހަރެމެންނަށ ް ފެންނަނީ އ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސއްޙ ަތ ު‬ ‫ި‬

‫ސ އި ރ ުޝާ ދ ު ދ ެވ ެމުނ ް އަންނަނީ އ ޮށާޅ ަ‬ ‫އަހަރެމެންނަށ ް އަބ ަދ ުވ ެ ް‬ ‫ސ‬ ‫ނަގަނ ް ފ ެށ ުމުނ ް ގި ނަގި ނައި ނ ް މޫނުދޮންނަންޖެހޭނ ެ ކ ަމުގ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ެހެނަ ް‬ ‫ސ ގޮތ ަކުނ ް ިހރަފ ުހ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް‬ ‫ހ ަ ީޤޤަތ ަ ީކ އ ޮށާޅ ަ ނަގަނ ް ދި މާވ ަނީ އ ެއ ްވ ެ ް‬ ‫ސ އ ެޒ ާތުކަމ ެއ ް‪ ،‬މޫނުނުދ ޮވ ެ ގި ނަ އި ރުތ ަކ ެއ ް ވާތީއ ެއްނޫނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ނުވަތ ަ އ ެއ ްވ ެ ް‬ ‫ސ‬ ‫ސ ކ ަމުގ ައި ހީވި ނަމ ަވ ެ ް‬ ‫އ ޮށ ާޅާގ ައި ހުންނަ ބ ައ ެއ ް ކ ަޅުތަންކޮޅ ަ ީކ ިހރަފ ު ް‬ ‫ހ ަ ީޤޤ ަތުގ ައި އ ެ ީއ ތެޔ ޮ ކެނަލްތ ައ ް ިހ ިކ އ ޮކ ިްސޑ ޭޓ ް ވ ުމ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫‪22‬‬

‫ސ ީޓރ ޮއި ޑ ް ތެރަ ީޕ‬ ‫އ ޮށ ާޅ ާ ނ ެގ ުމުނ ް އި ނ ްޓްރ ާ ލީސަ ނަލ ް ކ ޯރޓީކ ޯ ް‬ ‫ދ ެވ ެއ ެވ ެ‪ .‬މި ތެރަ ީޕ ދެވޭގޮތ ަ ީކ ިހމ ަ ކ ައްޓ ެއ ް ބޭނުންކ ޮށ ްގެނ ް ކޮންމ ެ ބިއ ްސަ ކ ަށ ް‬

‫ކ ަޅ ުކުލައ ަށ ް ބަދ ަލުވ ަނީ އ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސތ ަ ީށގ ަނޑ ު ތެޔ ޮވ ެ މޫނަށ ް އެކ ަމ ުގ ެ އ ަސަ ރ ުކުރުމ ަ ީކ‬ ‫ބ ޮލ ުގ ެ އި ް‬

‫ސސްކުރަނ ް‬ ‫ސބ ަތުނ ް ބ ަލ ާއި ރ ު‪ ،‬ތ ަދުކަމ ެއ ް އި ޙ ް ާ‬ ‫ވ ަ ިކނ ް ދެވ ޭ ފަރ ުވ ާއ ެކ ެވ ެ‪ .‬ނި ް‬

‫އ ޮށާޅަނ ެގުމ ަށ ް މ ެދ ުވ ެރި ވ ާ ސަ ބ ަބ ެކ ެވ ެ‪ .‬މި ފަދ ަ ހާލ ަތ ެއްގ ައި އެންމ ެ އެދެވ ޭ‬

‫ސ ވ ަ ިކ ވ ަ ިކނ ް ޑި ލި އ ުޓ ް ކ ޯރޓި ޒ ޯނ ް‬ ‫ނުޖެހ ޭ މި ފަރ ުވާގ ައި ކޮންމ ެ ބިއ ްސަ ކ ަށ ްވ ެ ް‬

‫ސތ ަ ީށގ ަނޑ ުގ ައި ތެޔ ޮ މ ަދ ު ކ ްރީ މ ެއ ްލުމ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި ހަމ ައ ެހެންމ ެ އ ެޅ ުމުނ ް ިބ ިހތ ައ ް ސާފ ުވ ެ ރަނގ ަޅ ުވ ާލ ެއ ް އަވ ަހ ެވ ެ‪ .‬މި ގ ޮތުނ ް ދެވ ޭ އަނ ެއ ް‬ ‫ގޮތ ަ ީކ އި ް‬ ‫ހ ަމ ުގ ެ ކުލ ަ ދޮނ ްވުމ ަށްޓަކ ައި ވި ޓ ަމި ނ ް އ ޭ އ ާއި އ ެހ ެނި ހެނ ް ތެޔ ޮ އ ެކ ުލެވ ޭ‬

‫ފަރ ުވ ާ އ ަ ީކ އ ެކ ްނި ސަ ރޖ ަރީ އ ެވ ެ‪ .‬މީގ ެ އި ތުރުނ ް‬

‫ގުޅަބ ޭހ ެއްކ ަމުގ ައި ވ ާ‬

‫ުޞތ ު ބ ޮޑ ުވ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި އެކ ަމ ުގ ެ އ ައި ޒ ޯޓ ްރި ޓި ނޮއި ނ ް )އެކިއުޓޭނ ް( ބޭނުނ ް ކުރ ެވ ެއ ެވ ެ‪ .‬މި ފަދ ަ ކޮންމ ެ ބ ޭހ ެއ ްގ ެ‬ ‫ކ ްރީ މްތ ަކުނ ް އ ޮށާޅ ަ ނ ެގުމ ަށ ް އޮންނަ ފުރ ަ‬ ‫ސަ އި ޑ ްއި ފ ެކ ްޓ ާއި އ ެހ ެނި ހެނ ް ސަ ބ ަބުތ ައ ް ހުރ ުމ ާއި އ ެކ ު ޑ ޮކްޓަރ ެއ ްގ ެ ލ ަފ ާގ ެ‬

‫ސަ ބ ަބުނ ް މޫނުގ ައި ލ ައްތ ަކ ާއި ލ ަކުނުތ ައ ް ޖ ަހާގ ޮތ ް މ ެދ ުވ ެރި ވ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫އ ޮށާޅ ަ ނ ެގ ުމުނ ް ސަ ލާމ ަތ ްވުމ ަށްޓަކ ައި މ ެދ ުމި ނ ުގ ެ ނުވަތ ަ އާދ ައި ގ ެ މ ަތި ނ ް ފަރ ުވ ާ ހ ޯދުމ ަ ީކ މުހިއ ްމ ު ކަމ ެކ ެވ ެ‪ .‬އ ޮށާޅ ަ ނ ެގ ުމ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް އ ުފ ެދި ފ ައި ވ ާ‬ ‫އެނ ްޓި ބ ެކްޓީރި އ ަލ ް )ބ ެކްޓީރި އ ާ ީއ އި ދި ކޮޅ ަށ ް މ ަސަ އްކ ަތ ްކުރ ާ( ސަ އި ބޯންޏ ެއ ް ލ ަކުނުތ ައ ް ނައ ްތ ާލުމ ަށްޓަކ ައި އާދ ައި ގ ެ ކ ުދި ސޮ ފ ްޓ ް ލ ަކުނ ު ހުންނަތަންތަނ ް‬ ‫ބޭނުންކ ޮށ ްގެނ ް‪ ،‬ދ ުވާލ ަކ ު ދެފަހަރ ު ވަރ ު ނުވަތ ަ ހ ަމ ުގ ެ ތެޔޮކަނ ް އި ތުރ ު‬

‫‪ -‬އެންމ ެ ފ ަހ ުގ ެ އަދ ަދުގ ައި ؛‬

‫ރަނގ ަޅ ުކުރުމ ަށ ް‪ ،‬ބޭނުނ ްކުރ ެވ ެނީ ޕ ްރ ޯ ީޓނ ްއ ެއ ް ކ ަމުގ ައި ވ ާ ކ ޮލ ާޖި ނ ް އ ެވ ެ‪.‬‬ ‫‪-‬ނި މ ުނީ ‪-‬‬

‫ޗ ީޕ ވީ(‬ ‫ަސ )އެ ް‬ ‫ނ ޕަ ިޕލޯމާ ވަ ިއރ ް‬ ‫ިހއުމަ ް‬


‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬


‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫‪24‬‬


‫ޮސ“ ޙަމަލާ އަ ީކ ކޮބާ؟‬ ‫”ޑީޑ ް‬ ‫‪ -‬ދި ރ ާގ ުގ ެ އި ންޓ ަރނ ެޓ ް ޚިދުމަތ ަށ ް ގ ެއ ްލުނ ް ދި ނ ުމ ުގ ެ ގ ޮތުނ ް ބަޔ ަކ ު ޤަސްތުގ ައި ދި ނ ް ޙަމ ަލ ާގ ެ ސަ ބަބަކ ަށ ް ީވ ’ ީޑޑޮސް‘‬

‫‪ 2011‬ވަނައަހަރ ު ރަނގަޅ ަށ ް ނ ުފ ެށި އ ުޅ ެނި ކ ޮށ ް އި ވި ގެނ ް ދި ޔ ަ އެންމ ެ‬ ‫ާޞލ ާ ީތ މ ައި ކުނ ްފ ުނި ދި ރ ާގ ުގ ެ‬ ‫ފާހަގަކ ޮށ ްލެވ ޭ އ ެެއ ް ޚަބަރަ ީކ ރ ާއްޖ ޭގ ެ މ ުވ ަ‬ ‫އި ންޓ ަރނ ެޓ ް ޚިދުމަތ ަށ ް ގ ެއ ްލުނ ް ދި ނ ުމ ުގ ެ ގ ޮތުނ ް ބަޔ ަކ ު ޤަސްތުގ ައި ދި ނ ް‬ ‫އެންމ ެ ވަރުގަދ ަ ޙަމ ަލ ާގ ެ ވާހަކ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި މި ކ ަމ ާއި ގ ުޅި ގެނ ް ދި ރ ާގ ުގ ެ‬ ‫އި ންޓ ަރނ ެޓ ް ޚިދުމ ަތ ް ބޭނުނ ްކުރ ުމުގ ައި ބ ޮޑ ެތި ދ ަތި ތ ަކ ެއ ް ދި މ ާވ ެ‪ ،‬އ ެ ކުނ ްފ ުނީ ގ ެ‬

‫‪175‬‬

‫’ބ ެލ ެނި ވ ެރި ކ ަމ ުގ ެ‘ ދ ަށުނ ް ިހނ ްގ ާ ’ޑ ޮޓ ް އ ެމްވީ‘ ގ ެ ގި ނަ ވ ެބ ްސަ އި ޓްތަކ ަކުނ ް‬ ‫ވ ަނީ ޚިދުމ ަތ ް މ ެދ ުކ ެނޑި ފ ައ ެވ ެ‪ .‬ސަ ބަބަކ ަށ ް ީވ ’ ީޑޑޮސް‘ އ ެވ ެ‪.‬‬

‫‪120111‬‬

‫’ޑޮސް‘ އ ަ ީކ ކޮބ ައި ބާވ ައ ެވ ެ؟‪ .‬ކުރ ު ތ ަޢާރަފަކ ަށ ް ޖެހިލާނަމ ަ ދެންނެވ ޭނީ‬ ‫އ ެ ީއ ”އޮންލ ައި ންކ ޮށ ް ދެވ ޭ ނުވަތ ަ ލި ިބގަނެވ ޭ ޙިދުމަތަކ ަށ ް ހުރަސްއ ެޅުނ ް“‬ ‫ޝކާރަކ ޮށ ް‪ ،‬އ ަތްދ ަށުލ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި އެއ ަށ ް‬ ‫ކ ަމުގ ައ ެވ ެ‪ .‬މި ީއ އި ންޓަނ ެޓްގ ައި ިހންގ ޭ ސަ އި ބ ަރ ޖ ަރީ މާތ ަކ ުގ ެ ތެރ ެއި ނ ް އެންމ ެ ކ ޮމްޕިއުޓަރުތ ަށ ް )ރ ެފ ްލ ެކްޓ ަރސް( ި‬

‫ސ ’ގ ަނޑުކ ޮށްލ ައި ‘‬ ‫ތ ަކުނ ް ބ ައ ެއްފަހަރ ު ބ ޮޑ ެތި އ ަދި މ ަޝް ހޫރ ު ނ ެޓ ްވ ާކްތ ައ ްވ ެ ް‬

‫އޭރުނ ް ޙަމ ަލ ާ އ ަމ ާޒ ުވ ާ ފަރާތ ަށ ް ހީވ ާނީ ޙަމ ަލާދ ެނީ ފ ަހުނ ް މި ދެންނ ެވި‬

‫ސ ތ ަކުނ ް ހެންނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ހ ުއ ްޓ ުވ ާލާފ ައި އެބ ަހ ުއްޓ ެވ ެ‪ .‬މި ގ ޮތުނ ް ބޭނ ްކުތ ަކ ާއި ‪ ،‬އޮންލ ައި ންކ ޮށ ް ފ ައި ސާގ ެ ރ ެފ ްލ ެކްޓ ަރ ް‬ ‫ސވ ަރ‘‬ ‫ސ ’ރ ޫޓ ް ނޭމ ް ާ‬ ‫މ ުޢާމ ަލ ާތްތ ަށ ް ހިނގ ާ ’ދ ޮރ ޯށި ‘ ތ ަކުނ ް ފ ެށި ގެންގ ޮ ް‬ ‫ސ މި ފަދ ަ ޙަމ ަލާތ ަށ ް ފޯރާފ ައި ވ ެއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ތަކ ަށ ް ވ ެ ް‬

‫މި ގ ޮތުނ ް ދ ޭ އެންމ ެ ޢާނ ްމ ު ޙަމަލައ ަ ީކ ’ ިޕނ ްގ ް އ ޮފ ް ޑ ެތ ް‘ ގ ެ‬ ‫ނަމުނ ް މ ަޝް ހޫރ ުވެފ ައި ވ ާ ޙަމ ަލ ާއ ެކ ެވ ެ‪ .‬މި ޙަމ ަލ ާ ދި ނުމ ަށްޓަކ ައި ‪ ،‬ހެކަރުނ ް‬

‫ޚިދުމ ަތްތ ައ ް ’ކްރޭޝް ‘ ކ ޮއ ްލުމ ަށ ް ދެވ ޭ ޙަމ ަލާތ ަކ ާއި ’ފްލ ަޑ ް‘ ކ ޮއ ްލ ާ ޙަމ ަލާތ ަކ ެވ ެ‪.‬‬

‫)ވ ެބ ްސަ އި ޓަކ ަށ ް ނުވަތ ަ ސާވ ާ އަކ ަށ ް( ބަލ ައި ނުގަނެވޭހ ައި ގި ނަ ޢަދަދ ެއ ްގ ެ‬

‫މި ފަދ ަ ޙަމ ަލާތ ަކ ުގ ެ ޢ ާއި ލ ާގ ެ އެތ ައ ް ވ ައްތަރ ެއ ް ވ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ޭގ ެތެރޭގ ައި އ ައި ‪.‬‬

‫ސ ’ރި ކ ުއެސްޓ ް‘ ތ ަކ ެއ ްގ ެ ގ ޮތުގ ައި ފޮނުވ ައި ލ ައ ެވ ެ‪.‬‬ ‫އި ލ ެކ ްޓ ްރ ޯނި ކ ް ޑ ާޓ ާ ޕ ެކ ެޓ ް ް‬

‫ޭޝނ ް ލ ެވ ެލ ް ފްލ ަޑ ް‪ ،‬ފަދ ަ‬ ‫ސ‪.‬އ ެމ ް‪ީ .‬ޕ ފްލ ަޑ ް‪ ،‬ޓި އ ަރޑ ްރ ޮޕ ް އެޓ ޭކ ް‪ ،‬އ ެޕ ްލި ކ ަ‬ ‫ީ‬

‫ނަތީޖ ާއ ެއ ްގ ެ ގ ޮތުނ ް‪ ،‬ޙަމ ަލ ާ އ ަމ ާޒ ުވ ާ ވ ެބ ްސަ އި ޓ ް‪ ،‬ނ ެޓ ްވ ާކ ް‪ ،‬ނުވަތ ަ ސާވ ާ‬

‫ސ )ޑި ސްޓ ްރި ބިއުޓ ެޑ ް ޑި ނަޔ ަލ ް އ ޮފ ް ސާރވި ސް(‬ ‫ޙަމ ަލާތ ައ ް ިހމެނ ެއ ެވ ެ‪ީ .‬ޑޑ ޮ ް‬

‫އ ަށ ް ކ ެތްނ ުވާވަރަށ ް ’ރި ކ ުއެސްޓ ް‘ ތ ަކ ުގ ެ ޓްރ ެފި ކ ް ތ ޮއްޖެހި‪ ،‬ސާވ ާ ނުވަތ ަ‬

‫ސ މީގ ެ އ ެއ ް ވ ައްތަރ ެވ ެ‪.‬‬ ‫އ ަ ީކ ވ ެ ް‬

‫ވ ެބ ްސަ އި ޓ ްގ ެ ޚިދުމ ަތ ް މ ެދ ުކ ެނޑ ެއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ހެކަރުނ ް އެކަމ ަށ ް‬

‫ޝކާރައަކ ަށ ް ވ ެއްޖެނަމ ަ‪ ،‬އ ެ ޙަމ ަލ ާ‬ ‫މި ފަދ ަ ޙަމ ަލ ާއ ެއ ްގ ެ ި‬

‫ސ‬ ‫ީޑޑ ޮ ް‬

‫ބޭނުނ ްކުރާނޭ )ޒ ޯމްބީ( ކ ޮމްޕިއުޓަރުތ ަކ ުގ ެ ވި އުގ ައ ެއ ް ޤ ާއި މ ްކުރ ެއ ެވ ެ‪ .‬މި‬

‫ހ ުއ ްޓ ުވުމ ަށ ް ނުވަތ ަ ޙަމ ަލ ާއި ނ ް ލި ބ ޭ ގ ެއ ްލުނ ް ކުޑ ަކުރުމ ަށ ް ކުރ ެވި ދާނޭ‬

‫ހެކަރުނ ްގ ެ ފ ުރި ހަމ ަ ކޮނ ްޓ ްރ ޯލ ްގ ެ ދ ަށުގ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ބ ައ ެއ ް ކަންކ ަމ ުގ ެ ތެރޭގ ައި ސާވ ާއި ނ ް ނުވަތ ަ ވ ެބ ްސަ އި ޓުނ ް ބަލ ައި ގަންނަ‬

‫ގި ނަފަހަރަށ ް މި ކަނ ް ކުރ ުމުގ ައި ޚ ާއ ްސަ ކ ޮށ ް އުފ ައ ްދ ާ ’ބ ޮޓްނ ެޓ ް‘ ތ ަކ ުގ ެ ބޭނުނ ް‬

‫’ރި ކ ުއެސްޓ ް‘ ގ ެ މި ންވަރ ު ދ ަށްކ ޮށ ްލ ެއ ްވި ދާނ ެއ ެވ ެ‪’ .‬ޒ ޯމްބީ‘ ކ ޮމްޕިއުޓަރުތ ަކ ުގ ެ‬

‫ކ ޮމްޕިއުޓަރުތ ަށ ް ހުންނ ާނީ‬

‫ިހފ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި ޙަމ ަލ ާ ވަރުގަދ ަކުރުމ ަށ ާއި ‪ ،‬ފާރަލ ައި ބަލ ައި ފާނ ެ ފަރ ާތްތަކ ަށ ް ’އަސްލ ު‘ އ ޮޅ ުވ ާލ ުމުގ ައި ގެނ ްގުޅ ޭ އ ުކ ުޅުތ ަކ ުގ ެ )ސްޕ ޫފި ނ ްގ( ގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް‬ ‫ފި ލުމ ަށ ާއި ‪ ،‬ޙަމ ަލާދ ޭ އަސްލުފަރ ާތ ް ’ލޯތަކ ަށ ް‘ އ ޮޅުވ ައި ލުމ ަށްޓަކ ައި އި ތުރ ު‬

‫އެފަދ ަ ފަރ ާތްތ ަށ ް ހޯދ ައި ގ ަތުމ ަ ީކ ވަރަށ ް ދ ަތި އ ުނދ ަގޫކަމ ެކ ެވ ެ‪- .‬ނި މ ުނީ ‪-‬���

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫ސ ޙަމ ަލ ާ‪ ،‬މ ައި ގ ަނޑ ު ދެގޮތަކ ަށ ް ދ ެވ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ެ ީއ އޮންލ ައި ނ ް‬ ‫ޑޮ ް‬

‫އި ސްވ ެ‪ ،‬ކ ުރި ނ ް ދެންނ ެވުނ ު ފަދ ަ ވި އުގައ ަކުނ ް ޙަމ ަލ ާގ ެ އ ަމ ާޒ ުފ ަތްގ ަނޑ ަށ ް‬

‫ޙަމ ަލާއަކ ަށ ް ތ ައ ްޔާރ ުވުމ ަށްޓަކ ައި‬

‫ޓ ެކްނޮލ ޮ ީޖ‬

‫ގ ެއ ްލުނ ް ބ ޮޑ ު އ ަދި ނުރައ ްކ ާތ ެރި އ ެއ ް ވ ައްތަރ ެވ ެ‪ .‬މި ފަދ ަ ’ހުރަސްއ ެޅުނ ް‘‬

‫ފ ަހ ު ބޭނުނ ްވ ާ ވ ައްތަރ ެއ ްގ ެ ޙަމަލ ައ ެއ ް އ ަމ ާޒ ުފ ަތްގ ަނޑ ަށ ް ފޮނ ުވާލ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫‪25‬‬


‫ނ ރާއްޖ ެ‪:‬‬ ‫ރ ިއ ް‬ ‫ހަފްތާގ ެ ތެ ެ‬

‫ނ‬ ‫ރވު ު‬ ‫ކ ެ‬ ‫ާސ ު‬ ‫ނ ބި ލް ފ ް‬ ‫ނމ ެ ިގ ަ‬ ‫ނގ ެ މަ ިޖ ިލހުގ ެ ތާ ީރޚުގަ ިއ އެ ް‬ ‫ނ އަހަރަ ީކ ރައްޔި ތު ް‬ ‫”‪2010‬ވަ ަ‬ ‫ދ‬ ‫ޝ ިހ ު‬ ‫ބދުﷲ ާ‬ ‫އަހަރު“ ޢަ ް‬

‫ނި މި ގެނ ްދި ޔ ަ އަހަރ ު ވެފ ައި ވ ަނީ ރައ ްޔި ތުނ ްގ ެ މ ަޖި ލީހ ުގ ެ ތ ާރީ ޚ ް ގ ައި އެންމ ެ ގި ނަ‬ ‫އަދަދ ެއ ްގ ެ ބިލ ު ހުށަހ ަޅ ުއްވ ައި ‪ ،‬އެންމ ެ ގި ނަ އަދަދ ެއ ްގ ެ ބިލ ު ފާސްކުރ ެވުނ ު އަހަރ ު ކ ަމުގ ައި‬ ‫ސ ޢ ަބ ްދ ުﷲ ޝާ ހިދ ު ވި ދ ާޅ ުވ ެއްޖ ެއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ރައ ްޔި ތުނ ްގ ެ މ ަޖި ލީހ ުގ ެ ރަ ީއ ް‬ ‫ޢ ަބ ްދ ުﷲ ޝާ ހިދ ު ވި ދ ާޅ ުވެފ ައި ވ ަނީ ‪ 2010‬ވަނަ އަހަރ ު ޖ ުމްލ ަ ‪ 95‬ޖ ަލްސާއ ެއ ް‬ ‫ބ ޭއ ްވި ޖ ުމްލ ަ ‪ 52‬ބިލ ު މ ަޖި ީލހ ަށ ް ހުށ ަހ ެޅުނުކަމ ަށ ާއި އެބިލުތ ަކ ުގ ެ ތެރ ެއި ނ ް ‪ 42‬ބިލުވ ަނީ‬ ‫މ ަޖި ލީހުނ ް ފާސްކުރައ ްވާފ ައި ކަމ ަށ ެވ ެ‪ .‬ފ ާއި ތ ުވ ެގެނ ްދި ޔ ަ އަހަރަ ީކ ރައ ްޔި ތުނ ްގ ެ މ ަޖި ލީހ ުގ ެ‬

‫‪175‬‬

‫ުޞތުގ ައި ރައ ްޔި ތުނ ްގ ެ‬ ‫ޙ ަޔ ާތުގ ައި ފާހަގ ަ ކުރ ެވި ގެނ ްދި ޔ ަ ތ ާރީ ީޚ އަހަރ ެއ ް ކަމ ަށ ާއި މި ފުރ ަ‬

‫‪120111‬‬

‫މ ަޖި ލީހ ުގ ެ މ ަސަ އްކ ަތްތ ައ ް ކ ާމި ޔ ާބ ު ކުރ ެއ ްވުމ ަށ ް ދ ެއްވ ަމުނ ް ގެންދ ެވި އ ެއ ްބާރ ުލ ެއ ްވުމ ަށ ް‬ ‫ހިތ ުގ ެ އެންމ ެ އި ޚ ްލާސްތ ެރި ކ ަމ ާއ ެކ ު ޝު ކުރ ު ދަންނަވާކަމ ަށ ެވ ެ‪.‬‬

‫އ ާއ ްމ ު ޚަބަރ ު‬

‫ށ‬ ‫ރމަ ް‬ ‫ކ ު‬ ‫ރ ު‬ ‫ޔ ު‬ ‫ދލްޤައްޔޫމް ހައް ަ‬ ‫ބ ު‬ ‫ނ އަ ް‬ ‫މައުމ ޫ ް‬ ‫ކ ގޮވާލަ ިއ ިފ‬ ‫ޫސމަނި ު‬ ‫ީރކޯ މ ާ‬

‫ރ‬ ‫ބ ު‬ ‫ނގ ެ މެމް ަ‬ ‫ިޝ ު‬ ‫ިސ ކޮމ ަ‬ ‫ސވ ް‬ ‫ީޝލް ާ‬ ‫ޖުޑ ަ‬ ‫ށ ވަ ިޅ ހަރަ ިއ ިފ‬ ‫ޔ ް‬ ‫ލ ިޒ ނީ ގ ެ ގަ ަ‬ ‫ިޝތު ވެ ެ‬ ‫އައ ަ‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫‪26‬‬

‫ސ މ ައ ުމޫނ ް އ ަބ ްދ ުލްޤ ައ ްޔ ޫމ ް ހ ައްޔަރ ުކުރުމ ަށ ް‬ ‫ކ ުރީ ގ ެ ރަ ީއ ް‬ ‫ސޓ ަރ ހ ަސަ ނ ް އ ަ ީފފ ަށ ާއި ރަ ީއސުލ ްޖ ުމ ްހ ޫރި އ ްޔ ާ މުޙަންމ ަދ ު‬ ‫ހ ޯމ ް މި ނި ް‬ ‫ސ އ ަދި ހ ުޅ ުހެންވޭރ ު‬ ‫ަޝދ ަށ ް އ ެމ ް ީޑ ޕީގ ެ ޕ ާލި މެނ ްޓ ްރީ ގްރ ޫޕ ްގ ެ ރަ ީއ ް‬ ‫ނ ީ‬ ‫ސމ ަނި ކ ު ގ ޮވާލ ައި ފި އ ެވ ެ‪ި .‬ހންނަވަރުގ ައި‬ ‫ދ ާއި ރ ާގ ެ މެންބަރ ު ރީ ކ ޯ މ ޫ ާ‬

‫ޝތ ު ވ ެލ ެޒި ނީ ގ ެ‬ ‫ޝނ ުގ ެ މ ެމްބަރ ު އ ައި ަ‬ ‫ސ ކ ޮމި ަ‬ ‫ީޝލ ް ސާވި ް‬ ‫ޖުޑ ަ‬

‫ސގ ައި ވާހަކ ަ ދ ައްކަވ ަމުނ ް ރީ ކ ޯ މ ޫސަ‬ ‫އ ެމ ް ީޑ ީޕނ ް ބ ޭއ ްވި އާނ ްމ ު ޖ ަލ ް ާ‬

‫ގަޔ ަށ ް ބަޔ ަކުވ ަ ިޅ ހަރައި ފި އ ެވ ެ‪ .‬ހަބަރ ު ލި ިބފ ައި ވ ާ ގ ޮތުގ ައި އޭނ ާ އ ަށ ް‬

‫ގ ޮވ ާލާފ ައި ވ ަނީ މ ައ ުމޫނުވ ަނީ އެތ ައ ް ބަޔަކ ަށ ް އ ަނި ޔ ާވ ެރި ވެފ ައި ކަމ ަށ ާއި‬

‫ޝހީދ ު ކުޑ ަ ނ ެވި ތ ުއ ްތ ު މ ަގުނ ް އޭނ ާ ހިނގާފ ައި‬ ‫ހަމ ަލ ާ ީދފ ައި ވ ަނީ ‪ަ ،‬‬

‫ސދ ަ އުފ ައްދަނ ް މ ައ ުމޫނ ް މ ަސަ އްކ ަތ ްކުރައްވ ަމުނ ް‬ ‫ޤ ައ ުމުގ ައި ފި ތުނަ ފ ަ ާ‬

‫ދ ަނި ކޮންނ ެވ ެ‪ .‬ވ ެލ ެޒި ނީ ހ ަށި ގ ަނޑ ުނ ް ދ ެތި ނ ް ތަނަކ ަށ ް ވ ަ ިޅ ހަރާފ ައި ވ ާއި ރ ު‬

‫ގެންދ ަވ ާ ކަމ ަށ ް ވި ދ ާޅ ުވ ެ މ ައ ުމޫނ ް ހ ައްޔަރ ު ކުރ ެއ ްވުމ ަށ ެވ ެ‪ .‬މީގ ެ‬

‫ވ ަޅި ހެރ ުމ ާއި އ ެކ ު އޭނާވ ަނީ އ ައި ޖީއ ެމ ްއ ެޗ ް އ ަށ ް ގެނ ެވި ފ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސ ރީ ކ ޯ މ ޫސަ ވ ަނީ މ ައ ުމޫނަށ ް އެތ ައ ް ބ ަހ ުގ ެ ހަމ ަލ ާއ ެއ ް‬ ‫ކ ުރި ނ ްވ ެ ް‬

‫ޝލ ު ހާމަކ ޮށްފ ައި ވާގ ޮތުގ ައި ” ހަމ ަލ ާ ީދފ ައި‬ ‫އ ައި ޖީއ ެމ ްއ ެޗ ްގ ެ މީޑި އ ާ އ ޮފި ަ‬

‫ދ ެއ ްވާފ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ވ ަނީ ބުރަކ ައްޓ ަށ ް“ ކަމ ަށ ެވ ެ‪ .‬މި ހަމ ަލ ާ ގި ނަ ބަޔ ަކ ު ވ ަނީ ކ ުއ ްވ ެރި ކ ޮށްފ ައ ެވ ެ‪.‬‬


‫ނ ދުނި ޔެ‪:‬‬ ‫ރ ިއ ް‬ ‫ހަފްތާގ ެ ތެ ެ‬

‫ރ ިވއްކަނީ‬ ‫ނގ ެ ގޮތުގަ ިއ ރޯ ިކ ު‬ ‫ޯޝ ް‬ ‫ބޑީ ލ ަ‬ ‫ޮ‬

‫ލމުގަ ިއ‬ ‫ނ ގޮއްވާ ު‬ ‫ބ ް‬ ‫ިސ ިކތުގަ ިއ ޮ‬ ‫ނގ ެ މ ް‬ ‫ލގޮއާ ް‬ ‫މަ ެ‬ ‫ބ ިއވެރި ވެފަ ިއވ ޭ!‬ ‫ރއް ަ‬ ‫ިސ ެ‬ ‫ިސ އޮފ ަ‬ ‫ޔގ ެ އ ް‬ ‫ނ ިޑ ާ‬ ‫ިއ ް‬

‫ޯޝނ ްގ ެ ފ ު ިޅއ ަށ ް‬ ‫ބ ޮ ީޑ ލ ަ‬ ‫ރ ޯ ިކރ ު އަޅ ައި ގެނ ް ވި އްކ ަމުނ ްދ ާ‬ ‫ބަޔ ަކ ު ކެނ ެޑ ާއި ނ ް ފ ަޅާއަރައި ފި އ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ރޯ‬

‫އ ޭގ ެ‬

‫ިކރ ު‬

‫ފ ުޅި ފ ުޅި އ ަށ ް‬ ‫ޯޝނ ް‬ ‫ލ ަ‬

‫ތ ާޒާކ ަމުގ ައި‬

‫އަޅ ައި ގެނ ް‬ ‫ވި އ ްކާކ ަމ ުގ ެ‬

‫އާނ ްމ ުވެފ ައި‬

‫ބ ޮ ީޑ‬ ‫ޝކ ުވ ާ‬ ‫ަ‬

‫ވ ަނި ކޮނ ް މި މީހުނ ް‬

‫ހ ޯދާފ ައި ވ ަނީ ’ފ ުޅ ާ ދ ާއި ރ ާއ ެއްގ ައި ‘‬ ‫މި ކަނ ް‬ ‫‪2008‬‬

‫ވަނަ‬

‫އަހަރ ު އަހަރ ުގ ެ ސެޕްޓ ެމްބަރ ު މ ަހ ު ދ ެވުނ ު‬

‫‪175‬‬

‫ކުރަމުންދ ަނި ކ ޮށ ް ކަމ ަށ ް‬

‫ޯޝނ ްގ ެ ބަދ ަލުގ ައި މ ު ިޅ ގ ައި ގ ައި ލާފ ައި ވ ާ‬ ‫ހަބަރ ު ލި ބ ެއ ެވ ެ‪ .‬ރ ޯ ިކރ ު ލ ަ‬

‫‪120111‬‬

‫ސކ ަރި އ ްޔ ާގ ެ އި ް‬ ‫ބ ޮމ ުގ ެ ޙަމ ަލ ާގ ެ އ ަ ީޑ ގ ައި ‪ ،‬އި ނ ްޑި ޔ ާގ ެ އ ަ ް‬ ‫ސޓަމަރުނ ް މި ކ ަމ ާއި ދ ަނީ ނުރ ުހުނ ް ފ ާޅ ުކުރަމުންނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސ އ ޮފި ސަ ރ ެއ ް ކ ަ ް‬ ‫ިހމ ެނި ފ ައި ވާކަމ ަށ ް މި ހާރުވ ަނީ ކަށަވަރ ުވެފ ައ ެވ ެ‪ .‬އި ނ ްޑި ޔ ާގ ެ މ ަހާރަޝް ތްރ ާ‬

‫ސ ފ ޭކ ް މ ުދ ާ ވި އ ްކ ާ ފަރ ާތްތ ައ ް ވަރަށ ް ފ ޯރީ ގ ައި‬ ‫ފަހަކ ަށ ް އ ައި ް‬

‫މ ައ ްސަ ލާގ ައި ކުރަމުނ ް ދި ޔ ަ ތ ަހ ު ީގގ ަށ ް އ ެނގި ފ ައި ވ ާ ގ ޮތުގ ައި ލ ެފ ްޓި ނަނ ްޓ ް ހ ެއ ްދުމ ަށްފ ަހ ު ލޭބ ަލ ް ބަދ ަލުކ ޮށްލ ައި ގެނ ް ވި އ ްކ ާ މުދ ަލުނ ް އެފަރ ާތްތ ަކުނ ް‬ ‫ކާނަލ ް ޕ ުރޯހިތ ު ވ ަނީ މި ޙަމ ަލާގ ައި ބ ައި ވ ެރި ީވ މީހުންނަށ ް ބޮނ ް ހަދ ައި ދޭނ ް‬

‫ދ ަނީ ބ ޮޑ ެތި ފ ައި ދާތ ައ ް ހޯދ ަމުންނ ެވ ެ‪ި .‬ހސާބުތ ަކުނ ް ދ ައ ްކާގ ޮތުގ ައި އެންމ ެ‬

‫ދަ ް‬ ‫ސމ ެޓި ކ ް‘ގ ެ ފ ޭކ ް ތ ަކ ެއްޗ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި އ ައި ީޓ‬ ‫ސކ ޮށ ްދި ނ ުމުގ ައި ބ ައި ވ ެރި ވެފ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި މި ހަމ ަލާގ ައި ިހމެނޭ އި ނ ްޑި އ ާގ ެ އި ތުރ ު ގި ނައި ނ ް ތ ައ ްޔާރ ު ކުރަނީ ’ކ ޮ ް‬ ‫އ ޮފި ސަ ރުނ ް ދ ަނީ ފެންމ ަތި ވ ަމުންނ ެވ ެ‪ި .‬ހނ ްދ ޫ ޓެރަރި ސްޓ ު ޖ ަމާއަތ ަކ ާއި ގ ުޅި ގެނ ް‬

‫އ ާއ ްމ ު ޚަބަރ ު‬

‫ސަ ރަޙ ައ ްދ ުގ ެ އަވ ަށ ެއްކ ަމުގ ައި ވ ާ މ ަލެގ ޮއާނ ްގ ެ މި ް‬ ‫ސޓަމަރުނ ް މޮޔ ަ‬ ‫ސކިތ ެއްގ ައި ގ ޮއ ްވ ާލި ބ ޮމ ުގ ެ ދ ުނި ޔ ޭގ ެ ކަންކ ޮޅުތ ަކުގ ައި ހަރަކ ާތ ްތ ެރި ވ ަމުންނ ެވ ެ‪ .‬ކ ަ ް‬

‫ސ މ ަޝް ހޫރ ު ލޭބ ަލ ް ތ ަކުގ ައި ދ ަނީ ހެޔ ޮ އ ަގުގ ައި ވި އްކ ަމުންނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސާމާނ ުވ ެ ް‬

‫މި އ ޮފި ސަ ރުނ ް ިހނ ްގި މި އަމ ަލ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް އެމީހުނ ް މި ހާރ ު ވ ަނީ ހ ައްޔަރ ު ފ ޭކ ް މ ުދ ާ ވި އ ްކ ުމުގ ައި އެންމ ެ އަރ ާހ ުރި ގ ައުމ ަ ީކ ޗ ައި ނ ާއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސ ވ ަނީ‬ ‫ކުރ ެވި ފ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި މި ހަމ ަލާގ ައި ބ ައި ވ ެރި ވ ެގެނ ް ިހނ ްދ ޫ ފ ާދި ރީ ންތ ަކ ެއ ްވ ެ ް‬

‫މި މ ައ ްސަ ލ ަ ފެންމ ަތި ވ ެގެނ ް އައީ‪ި ،‬ހނ ްދ ޫ އ ެކްސްޓ ްރީ މި ސްޓުނ ް އ ަދި‬ ‫ސ ގ ޮވާސާމާނ ު‬ ‫ޓެރަރި ސްޓުންނަށ ް ތ ަމ ްރީ ނުތ ައ ް ދި ންކ ަމ ާއި އ ަދި އ ާރ‪.‬ޑީ‪.‬އ ެކ ް ް‬ ‫ސަ ޕްލ ައި ކ ޮށ ްދި ނ ް ކަމ ަށ ް‪ ،‬ލ ެފ ްޓި ނަނ ްޓ ް ކާނަލ ް ޕ ުރޯހިތ ުގ ެ މ ައްޗ ަށ ް ތ ަޙްޤީޤުތ ަކުނ ް‬ ‫ޘާބިތ ުވ ުމ ާ ގ ުޅި ގެނ ް އި ތުރަށ ް ސުވ ާލ ުކުރަމުނ ް ދ ަނި ކޮންނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫އި ނ ްޑި އާގ ައި ދެވ ޭ މި ފަދ ަ ގި ނަ ހަމ ަލާތ ަކ ުގ ެ ޒި ނ ްމ ާ އ ަޅުވ ަނީ‬ ‫މުސްލި މުނ ްގ ެ ބ ޮލުގ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި މުސްލި މުންނަށ ް މި ފަދ ަ ގި ނަ ހަމ ަލާތ ައ ް ރ ާވ ާ‬ ‫ސ މި ފަދ ަ ގި ނަ‬ ‫’ޝއ ްކ ު‘ކުރ ެވި ވ ަނީ އަދ ަބ ު ދ ެވި ފ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ެހެނަ ް‬ ‫ަ‬ ‫ިހނ ްގި ކަމ ަށ ް‬

‫ކރަނީ‬ ‫ނ ު‬ ‫ނ މަ ާ‬ ‫ލ ް‬ ‫ނ ު‬ ‫ދ ް‬ ‫ދ ހެ ު‬ ‫ހާމަވާފަ ަ‬ ‫ލަނ ްކާގ ައި އާނ ްމ ު ތަންތަނުގ ައި ވަނާތ ައ ް ހާމ ަވާފަދ ަ ހ ެދުނ ްލުނ ް‬ ‫މަނ ާކުރަނ ް މ ަސަ އްކ ަތ ް ކުރާކ ަމ ުގ ެ ކ ޮޅުމ ަތި‬

‫ލަނ ްކ ާއި ނ ް ފެންނަނ ް‬

‫ފަށ ައި ފި ކަމ ަށ ް ބ ައ ެއ ް ފަރ ާތްތ ަކުނ ް ބުނަންފަށ ައި ފި އ ެވ ެ‪.‬‬ ‫”މި ނީ‬

‫ސްކ ާޓ ާއި‬

‫ވަނާތ ައ ް ހާމ ަވާފަދ ަ ހ ެދުނ ްލުނ ް އާނ ްމ ު‬

‫ޝކ ުވ ާ ލަނ ްކ ާ ސަ ރ ުކާރ ުގ ެ ކ ަމ ާއި‬ ‫ތަންތަނުގ ައި އި ތުރުވ ަމުނ ްދ ާ ީތ އެކ ަމ ުގ ެ ަ‬

‫ހަމ ަލާތ ަކ ުގ ެ އަސްލ ު ހިއްސާދާރުނ ް ފ ަހުނ ް ހާމ ަވ ެއ ެވ ެ‪ .‬އެފަދ ަ ހަމ ަލާތ ައ ް ބެހ ޭ ފަރ ާތްތަކ ަށ ް އެތ ައ ް ބަޔ ަކ ު ހުށައަޅ ަމުނ ްދ ާ ީތ އެކ ަމ ާއި މ ެދ ު ސަ ރ ުކާރުނ ް‬ ‫ސފ ައި ނ ްގ ެ މ ަ ީތފަންތީގ ެ މީހުނ ްގ ެ އ ަތ ެއ ް ވާކަނ ްވ ެ ް‬ ‫ިހނ ްގ ުމުގ ައި ި‬ ‫ސނަމުނ ްދ ާ ކ ަމ ުގ ެ އި ޝާ ރ ާތ ް ވެފ ައި ވާކަމ ަށ ް‘ ލަނ ްކ ާގ ެ ބ ައ ެއ ް މީޑި އާތ ަކުނ ް‬ ‫ސ ފަހަކ ަށ ް ވި ް‬ ‫ސ ދ ަނީ ހާމަވ ަމުންނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫އ ައި ް‬

‫ދ ަނީ ބުނަމުންނ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫ހ ައްޔަރުކ ޮށްފ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ނތައް‬ ‫ނގަ ިއ ވަ ާ‬ ‫ނތަ ު‬ ‫ނމު ތަ ް‬ ‫ނކާގަ ިއ އާ ް‬ ‫ލަ ް‬


‫ީމ ާޒ ން‬

‫ިލޔުނީ ‪ :‬ޙ ުސަ އި ނ ް ޙަބީބ ު )އ ޯޒ ޯނ ް(‬

‫ނ ބޭފުޅެއްބާ؟‬ ‫ޛލް ީޖލް‘ އަ ީކ ކޮ ް‬ ‫ުސތާ ު‬ ‫ދގ ެ ’އ ް‬ ‫ިމއަ ު‬ ‫ަޟލ ަތ ުއ ް ޝަ އި ހ ުލ ް އުސްތާޛ ު އ ަލްމަރ ުޙ ޫމ ް މުޙަންމ ަދ ު ޖަމީލ ް‬ ‫ފ ީ‬

‫ދި ވ ެ ިހ ނަވ ު މި އ ަދ ު ދ ަތުރ ުކުރަނ ް ޖ ެ ިހފ ައި ވ ަނީ‬

‫ގ ޮތ ް ނޭނގ ޭ‬

‫ީދ ީދ އަކީ‪ ،‬ދި ވ ެ ިހ ނަވ ުގ ެ އުސްތ ާޒ ުލ ް ޖީލ ެވ ެ‪ .‬މަރ ުޙ ޫމ ް މުޙަންމ ަދ ު ޖަމީލ ް ކ ަނޑ ެއްގ ައ ެވ ެ‪ .‬މި ކ ަނޑ ުގ ައި ދ ަތުރ ު ކުރަނ ް ޖ ެހ ުމ ާއި އ ެކ ު‪ ،‬ތ ަފ ާތ ު އ ެ ިކ‬

‫އ ަށ ް ’އުސްތާޛ ުލ ް ޖީލ ް‘ ގ ެ ލަޤ ަބ ު އެރ ުވ ުނީ ‪ ،‬އެމ ަނި ކ ުފާނ ުގ ެ ޢި ލ ް ީމ‬

‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ދި މ ަދި މ ާއި ނ ް އ ޮޔ ާއި ވ ައި މި ނަވ ަށ ް ބީއ ްސަ މުނ ް ދ ެއ ެވ ެ‪ .‬ޖ ެހ ެމުނ ްދ ާ ގަދ ަ ވ ައި ގ ެ‬

‫ލި ޔ ުއ ްވުނ ްތ ެރި ކ ަމުނ ް ދި ވ ެ ިހ ޤ ައ ުމ ު އ ެ ޢި ލ ްމ ުވ ެރި ޔަކ ަށ ް ބޯލަނ ްބ ުވާލަނ ް ސަ ބ ަބުނ ް ތ ޫފާނ ެއ ްގ ެ ތެރޭގ ައި މި ނަވ ު ދ ަތުރ ު ކުރަމުންދ ެއ ެވ ެ‪ .‬އ ެހެނ ް ކ ަމުނ ް‬

‫ސނުނ ް ފ ުޅ ާއި‬ ‫ޖ ެހުނ ު ޢި ލ ްމ ު ވ ެރި ޔަކ ަށ ް ީވމ ައ ެވ ެ‪ .‬އެމ ަނި ކ ުފާނ ުގ ެ ޒ ުވާނ ް ވި ް‬

‫ސރ ާބ ު‬ ‫ޖ ެހ ެމުނ ް ދ ާ ވ ަޔ ާއި ބީއ ްސަ މުނ ްދ ާ އ ޮއެވަރ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް މި ނަވ ުގ ެ މި ް‬

‫ޤަލ ަމ ް އ ޭގ ެ މ ައްޗ ަށ ް ިހންގަވަނ ް ގ ަޞް ދ ު ކުރ ެއ ްވި ކޮންމ ެ މ ަޢ ުލޫއަކ ަށ ް އ ޮޅި ކ ުރި މ ަތި ލާނ ް ޖ ެ ިހފ ައި ވ ާ ތ ޫފާނ ުގ ެ ތެރޭގ ައި މި ނަވ ު މި ދ ަނީ ގ ޮތ ް ނޭނގ ޭ‬

‫އި ންސާފ ު ކުރަށ ްވާފ ައި ވ ާލ ެ ފ ުރި ހަމ ަ ކ ަމުންނ ެވ ެ‪.‬‬

‫ފުނ ް ކ ަނޑ ެއ ްގ ެ ތެރެއ ަށ ް ޣަރަޤ ު ވ ަމުންނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ަޞރ ު ނުބ ައި‬ ‫ޒ ުވާނުނ ްގ ެ އ ަޚ ްލ ާޤި އ ްޔ ާތ ު ގޯސްވ ެ މި ނަވ ުގ ެ މ ީ‬ ‫ސރ ާބ ު ޖ ަހާފ ައ ެވ ެ‪ .‬ޣަރަޤ ު ވ ަމުނ ް ދ ާ ނަވ ުގ ެ‬ ‫މަނ ްޒި ލ ަކ ާއި ދި މާލ ަށ ް ވ ަނީ މި ް‬

‫ކޮލ ަމ ް‬

‫ދ ަތުރ ުވ ެރި ނ ް )ދި ވ ެ ިހނ ް( ގޮވ ަމުންދ ަނީ ’އުސްތާޛ ުލ ް ީޖލ ަ‘ކ ަށ ެވ ެ‪ .‬ގ ޮތ ް ނޭނގ ޭ‬ ‫ފުނ ް ކ ަނޑ ެއ ްގ ެ ތެރެއ ަށ ް ޣަރަޤ ު ވ ަމުނ ްދ ާ މި‬

‫ނަވ ު ބ ާއްޖ ަވ ެރި ކ ަމ ުގ ެ‬

‫ަސލ ަތ ުގ ެ‬ ‫ސ ދި ނުމ ަށ ެވ ެ‪ .‬ދި ވ ެ ިހ ޤ ައ ުމ ު ހ ަޟާ ރަތ ާއި ވ ީ‬ ‫މަނ ްޒި ލަކ ަށ ް ގެންގ ޮ ް‬ ‫ގ ޮތުނ ް ކ ުރި އަރާފ ައި ވ ާއި ރ ު ދި ވ ެ ިހ ޤ ައ ުމ ު ވ ަނީ ’އުސްތާޛ ުލ ް ީޖލ ަ‘ކ ަށ ް‬ ‫ބޭނުނ ްވެފ ައ ެވ ެ‪ .‬ޢި ލ ް ީމ ގ ޮތުނ ް ފ ާޑ ުވ ެރި މ ުޖުތަމ ަޢުގ ައި ހ ުރި ނޭދެވ ޭ ބ ަލި ތަކ ަ ީކ‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫ކޮބ ައި ކަނ ް ދެނެގަނ ެ އ ެ ބ ަލި ތަކ ަށ ް ފަރ ުވ ާކުރާނ ެ އުސްތާޛަކ ަށ ެވ ެ‪.‬‬

‫‪28‬‬

‫ދީނީ ގ ޮތުނ ް ދި ވ ެ ިހ ޒ ުވާނުނ ް ވ ެއ ްޓި ފ ައި ވ ާ ވ ަޅުގ ަނޑ ުނ ް ސަ ލާމ ަތްކ ޮށ ް‬

‫އެމ ަނި ކ ުފާނ ު‬

‫ސ އ ެއްގ ޮތ ް ކުރެވޭފަދ ަ‬ ‫އ ަޅުގ ަނޑ ުމެންނަށ ް ދ ޫކުރައ ްވާފ ައި ވ ާ ކޮންމ ެ އި ސްލ ާމ ް ީދނ ުގ ެ ނޫރުނ ް އ ެ ޒ ުވާނުނ ްގ ެ ޢަމ ަލ ާއި ބ ަ ް‬

‫ސ އ ެއި ނ ް ދި ވ ެ ިހންނަށ ް ޖ ައުހަރ ެއ ް ފަދ ަ ޢި ލ ް ީމ ފި ލާވ ަޅުތ ަކ ާއި‬ ‫ލި ޔުމަކީވ ެ ް‬

‫އ ެދުރަކ ަށ ެވ ެ‪ .‬ދި ވ ެ ިހ ޤ ައ ުމ ު މި އ ަދ ު މި ވ ަނީ އެތ ައ ް ގޮތ ަކުނ ް ދ ުނި ޔެއ ަށ ް‬

‫ޢިބްރަތ ް ތ ަކ ެއ ް ޙ ިާސލ ް ކ ޮށްދ ޭ މ ަޢ ުލ ޫއ ެކ ެވ ެ‪ .‬އެމ ަނި ކ ުފާނ ުގ ެ ކުޅ ަދާނަ‬

‫ހ ުޅ ުވ ާލ ެވި ފ ައ ެވ ެ‪ .‬ދ ުނި ޔެއ ަށ ް ޖެހ ޭ ހ ުރި ހ ާ ވައަތަރ ެއ ްގ ެ ވ ަޔ ާއި ‪ ،‬ދ ުނި ޔެއ ަށ ް‬

‫ޚިދުމ ަތ ް ދި ވ ެ ިހންނަށ ް ފ ުޅ ާ ދ ާއި ރ ާއ ެއްގ ައި ‪،‬‬

‫ެޝނަކ ާއި ގ ޮތ ެއ ް ދި ވ ެ ިހ ޒ ުވާނުނ ް އި ހ ުތި ޔާރ ު ކުރަމުނ ް‬ ‫އަންނަ ކޮންމ ެ ފ ަ‬

‫ލި ިބލ ައ ްވާފ ައި ވ ާ އ ެއ ް ދ ާއި ރާއަކީ‪ ،‬ދީނީ ގޮތޮނ ް ލި ބިލ ެއ ްވި ނަސޭ ޙ ަތ ް ތ ަކ ެވ ެ‪.‬‬

‫ދ ެއ ެވ ެ‪ .‬ރަނގ ަޅ ު އ ެއްޗ ަ ީކ ނުވަތ ަ ނުރަނގ ަޅ ު އ ެއްޗ ަ ީކ ކޮބ ައި ކަނ ް ބ ެލުމ ެއ ް‬

‫އ ަދި އި ޖ ުތި މ ާ ީޢ ގ ޮތުނ ް ދި ވ ެ ިހންނަ ީކ ދުޅ ަހެޔ ޮ ބަޔަކ ަށ ް ހ ެއްދ ެވުމ ަށްޓަކ ައި ‪،‬‬

‫ނ ެތި އ ެވ ެ‪.‬‬

‫ޤަލަންކ ޮޅ ުގ ެ އ ަގ ުހ ުރި‬

‫ސ ދި ވ ެ ިހންނަށ ް އ ޭގ ެ އ ުޖޫރަ އ ަދ ާ‬ ‫ކުރައ ްވާފ ައި ވ ާ ބުރަ މ ަސަ އްކ ަތ ް ތަކަކީވ ެ ް‬

‫ެޝނަކ ާއި ނުވަތ ަ ކޮންމ ެ މ ޮޑ ެލ ެއ ް‪،‬‬ ‫ދ ުނި ޔ ެ ކ ުރި މ ަތި ލ ާ ކޮންމ ެ ފ ަ‬

‫ނ ުކުރެވޭވަރ ުގ ެ އ ަގ ުހ ުރި ޚިދުމ ަތްތ ަކ ެކ ެވ ެ‪ .‬މި ހ ުރި ހ ައި ސަ ބ ަބ ު ތަކ ަށްޓަކ ައި‬

‫ދި ވ ެ ިހ ޒ ުވާނުނ ް ތ ަޖ ުރި ބ ާ ކުރަމުންދ ަނީ ތަރައ ް ީޤ އ ާއި ތ ަޙ ުޛީ ބ ުގ ެ ނަމުގ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫އުސްތާޛ ު ޖ ަ ީމލ ަ ީކ ދި ވ ެ ިހނ ްގ ެ ’އުސްތާޛ ުލ ް ޖީލ ެވ ެ‘‪.‬‬

‫ތަރައަޤީއ ާއި ތ ަޙ ްޛީ ބ ު ހ ިާސލ ް ކުރ ާ އި ރ ު‪ ،‬ރަނގ ަޅުގޮތ ަ ީކ ކޮބ ައި ކަނ ް އ ަދި‬


‫އުސްތާޛ ު މުހަންމ ަދ ު ޖަމީލ ް ީދދީގ ެ ޚ ުޠ ުބާތ ަކ ާއި ‪ ،‬އެމ ަނި ކ ުފާނ ު‬

‫ނުބ ައި ގޮތ ަ ީކ ކޮބ ައި ކަނ ް ބުނ ެ ދީފި ނަމ ަ‪ ،‬މި ތަރައ ް ީޤ އ ާއި ތ ަޙ ްޛީ ބ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް‬

‫ުޝދ ުލ ް އަނ ާމ ް‘‬ ‫ލި ޔ ުއ ްވި ’ތ ަޢުލީމ ް ދި ޔާނ ާ ‪ ‘3 ،2 ،1‬އ ަދި ’އި ރ ަ‬

‫ދި ވ ެ ިހނ ްގ ެ އަޤީދ ާ އަކ ަށ ް ބުރ ުއެރުމ ެއ ް ނާރާނެކަނ ް ކަށަވަރ ެވ ެ‪.‬‬

‫މި އ ަދ ު ދި ވ ެ ިހނ ް ގ ައި ގ ައި ވ ަނީ ފި ލ ުވާލަނ ް އ ުނދ ަގ ޫ މި ލ ައ ެއ ް އ ާއި އޭރުގ ައި ނެރ ެވުނ ު ތ ަފ ާތ ު އެކިއ ެ ިކ މަޖ ައ ްލާތަކ ަށ ް ވ ަނީ މ ަޒ ުމޫނުތ ައ ް‬ ‫ޖ ަހާފ ައ ެވ ެ‪ .‬ދި ވ ެ ިހނ ްގ ެ އ ަޚ ްލ ާޤ ާއި ޞު ލ ޫ ީކ މި ންގ ަނޑ ު‪ ،‬އ ޭގ ެ ޙ ައ ްގ ު މ ަގުނ ް‬

‫ސތ ަކުނ ް އޭރ ު ދި ވ ެ ިހނ ް‬ ‫ލި ޔ ުއ ްވާފ ައ ެވ ެ‪ .‬އެމ ަޒ ުމޫނުތ ަކުނ ް ލި ބިލ ެއ ްވި ދަރ ު ް‬

‫ަސޔާރ ުވ ެ‪ ،‬ކ ަތި މ ަގުތަކ ަށ ް ވ ަނީ މި ސަ ފްތ ައ ް ލ ަނބ ާލާފ ައ ެވ ެ‪ .‬ތި މާއ ަށ ާއި ތި މ ާގ ެ ވ ަނީ ިހންމ ަތ ާއި އ ެކ ު ީދނ ާއި ޤ ައުމ ަށ ް ޚިދުމ ަތ ް ކުރަށ ްވާފ ައ ެވ ެ‪ .‬މި ީއ ދި ވ ެ ިހ‬ ‫ކ ި‬ ‫މ ުޖުތަމ ަޢުގ ައި އުޅ ޭ އ ެހ ެނި ހެނ ް ފަރ ުދުންނ ާއި ޤ ައ ުމ ުގ ެ ހަމަތ ަކ ާއި އުސޫލްތަކ ަށ ް ތ ާރީ ޚ ް އ ޭގ ެ މ ައްޗ ަށ ް ހެކިވާނ ެ ކަންތ ައްތ ަކ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ގެނ ްގ ުޅ ުއ ްވ ާ‬

‫ަސލ ަތްތ ައ ް ކ ުރި އަރައި ތަރައ ް ީޤ ވެފ ައ ެވ ެ‪.‬‬ ‫މި އ ަދ ު މި ވ ަނީ ވ ީ‬

‫އި ލ ާހ ުގ ެ ހ ަޟް ރަތުނ ް ބާވ ައި ލ ެއ ްވުނ ު ހަމަތ ަކ ާއި އުސޫލްތަކ ަށ ް )ޤާނޫނ ާއި‬

‫ުޞތ ު‬ ‫ޒ ަމާނ ުގ ެ ޓ ެކްނޮލޮޖީގ ެ ބޭނުނ ް ކުރަށްވ ައި ގެނ ް މ ަސަ އްކ ަތ ްކުރ ުމ ުގ ެ ފުރ ަ‬

‫)ޤާނޫނ ާއި‬

‫ޤަވ ަޢި ދ ު( ބ ޯ ނުލ ަނބ ާތާގ ައި ‪ ،‬ތި މ ާ ހ ައްދަވ ައި‬

‫ސ ނ ެތ ެވ ެ‪ .‬މި ފަދ ަ ދ ަށ ު ދަރަޖ ައި ގ ެ ހާލަތަކ ަށ ް މި އ ަދ ުގ ެ ީޖލ ަށ ް ވ ަނީ ލި ިބފ ައ ެވ ެ‪ .‬ދީނީ ގ ޮތުންނ ާއި ‪ ،‬އި ޖ ުތި މ ާ ީޢ ގ ޮތުނ ް‬ ‫ޤަވ ަޢި ދ ު( ިކޔަމަނ ްވުމ ެއ ްވ ެ ް‬ ‫ޤ ައ ުމ ު ގ ޮ ް‬ ‫ޝއި ޚ ް މުޚަންމ ަދ ު‬ ‫ސފ ައި ވ ަނި ކ ޮށ ް‪ ،‬ދި ވ ެ ިހ ޤ ައ ުމ ު އ ެދި ގޮވ ަނީ ދި ވ ެ ިހނ ްގ ެ މި އ ަދ ުގ ެ ދި ވ ެ ިހ ޒ ުވާނުނ ް ހ ޭލުނ ްތ ެރި ކުރ ުމ ުގ ެ މ ަސަ އްކ ަތ ް އި އްޔ ެ ަ‬ ‫’އުސްތާޛ ުލ ް ޖީލ ް‘އ ަށ ެވ ެ‪ .‬އި އްޔ ެގ ެ ’އުސްތާޛ ުލްޖީލ ް‘ މުޙަންމ ަދ ު ޖަމީލ ް ޖަމީލްމެނ ް ފަދ ަ ޢި ލ ްމ ުވ ެރި ނ ް ކުރ ެއ ްވި މ ަސަ އްކ ަތ ުގ ެ އެތ ައ ް ގުނައ ެއ ް މި އ ަދ ު‬ ‫ަސލ ަތ ާއި ޚިދުމ ަތ ް ވ ަނީ ކުރަނ ް ޖ ެ ިހފ ައ ެވ ެ‪ .‬އ ެ ޒި ނ ްމ ާއ ާއި ހ ަވ ާލ ުވެލ ައްވަނ ް ހުންނ ެ ީވ ކޮނ ް‬ ‫ީދދީ‪ ،‬އި އްޔ ެގ ެ ދި ވ ެ ިހނ ްގ ެ ދީނީ ހ ޭލުނ ްތ ެރި ކަނ ް އޭރ ުގ ެ ވ ީ‬ ‫ބޭނުނ ް ކުރައްވ ައި ގެނ ް މ ަސަ އްކ ަތ ްކުރ ެއ ްވި ގ ޮތ ް‪ ،‬އ ަޅުގ ަނޑ ުމެންނަށ ް ފެންނަނ ް‬

‫ޢި ލ ްމ ުވ ެރި ޔ ެއ ް ހ ެއްޔ ެވ ެ؟ އ ެ ީއ މި އ ަދ ުގ ެ ’އުސްތާޛ ުލ ް ޖީލ ް‘ އ ެވ ެ‪ .‬ހިތުގ ައި‬

‫އެބ ަހ ުއްޓ ެވ ެ‪ .‬މި އ ަދ ު އ ެ ޚިދުމ ަތްތ ައ ް ވ ަނީ ތ ާރީ ޚ ްގ ެ ތެރެއ ަށ ް ވަދ ެ ނި މި ފ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫އ ުފެދ ޭ ސުވާލ ަ ީކ މި އ ަދ ުގ ެ ’އުސްތާޛ ުލ ް ޖީލ ް‘އ ަ ީކ ކޮނ ް ބ ޭފ ުޅ ެއ ް ހ ެއްޔ ެވ ެ؟‬

‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫‪-‬ނި މ ުނީ ‪-‬‬

‫ކމަކީ‪...‬‬ ‫ދއް ު‬ ‫ޔގ ެ ވާހަކަ ެ‬ ‫އަނި ާ‬

‫‪ 16‬ވަނަ ސަ ފ ްހ ާ އ ާއި ގުޅ ޭ‬

‫ކ ޮއ ްޕ ާ ރަށުނ ް ބޭރ ު ކ ުރި އ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސދަފަނަރަ އަހަރ ުގ ެ ޒ ުވާނ ާގ ެ މަރުފަދ ަ އެތ ައްމަރ ެކ ެވ ެ‪ .‬އެތ ައ ް އ ަނި ޔ ާއ ެކ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ާ‬

‫ޖ ަލުގ ައި މީހުންނަށ ް އ ަނި ޔ ާކ ުރި ކަނ ް ފި ސާރި ރަނގަޅ ަށ ް މ ައ ުމޫނަށ ް‬

‫އެތ ައ ް ތަދ ެކ ެވ ެ‪ .‬އެތ ަކ ެއ ް ވޭނ ެކ ެވ ެ‪ .‬އެތ ައ ް ކަރުނައ ެކ ެވ ެ‪ .‬އެތ ައ ް ރ ުޔުމ ެކ ެވ ެ‪.‬‬

‫އެގޭނ ެއ ެވ ެ‪ .‬އެކަމ ަށ ް މ ައ ުމޫނ ު އި ޢ ުތި ރ ާޟް ކުރާނަމ ަ ދި ވ ެ ިހރައ ްޔި ތުނ ް ކ ުރި‬

‫އެތ ައ ް އ ަސަ ރ ެކ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސ ީޓތ ަކ ާއި އ ަނި ޔާތ ައ ް ލި ޔެފ ައި ވ ާ އެތ ައ ްސަ ތޭކ ަ‬ ‫ސތ ަކ ާއި އާދ ޭހ ުގ ެ ި‬ ‫އި ލ ްތި މ ާ ް‬

‫ސޔ ީ‬ ‫މ ައ ުމޫނ ުގ ެ ވ ެރި ކަމ ަ ީކ ދި ވ ެ ިހ ތ ާރީ ޚުގ ައި ި‬ ‫ާސ ކ ުށ ްވ ެރި ނ ް އެންމ ެ ކަރ ުދާހ ަށ ް އޭނ ާ ހ ެއްދ ެވި ގޮތ ަކާމ ެދ ު ސުވ ާލ ު ވ ެވެންޖެހޭނ ެއ ެވ ެ‪ .‬މ ައ ުމޫނ ު‬

‫ޝކާރައަކ ަށ ްވ ެ ދ ުނި ޔ ެ ދޫކ ޮށްފ ައި‬ ‫ތެރ ެއި ނ ް ބ ައ ެއްމީހުނ ް ޖ ަލުގ ޭގ ެ އ ަނި ޔ ާގ ެ ި‬

‫ފ ަނޑި ޔާރުގޭގ ައި ޖ ަވ ާބ ުދ ާރީ ވާންޖ ެހ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސ‬ ‫ޝއ ްކ ެއ ް އ ޮތްކަމ ެއްނޫނ ެވ ެ‪ .‬އެފަދ ަ މީހުނ ްގ ެ ފ ާތި ހ ާ ދުވ ަ ް‬ ‫ަ‬ ‫ސ‬ ‫ވާނޭކަމީވ ެ ް‬ ‫ސ ގ ައި ރ ޯއްޖ ެވ ެ‪.‬‬ ‫އި ނގ ޭ ީމހ ަކ ު ހ ުރި ނަމ ަވ ެ ް‬

‫ސ ސަ ރ ުކާރަކުނ ް‬ ‫މ ައ ުމޫނ ުގ ެ ސަ ރ ުކާރުނ ް ނުވަތ ަ އ ެހެނ ްވ ެ ް‬ ‫ރައ ްޔި ތުންނަށ ް ކ ޮށްފ ައި ވ ާ އ ަނި ޔާތ ަކ ުގ ެ‬

‫ވާހަކ ަ‬

‫ދ ެއ ްކުމ ަ ީކ‬

‫ބަދ ަލ ު‬

‫ސ މ ައ ުމޫނ ުގ ެ ސަ ރ ުކާރ ުގ ެ އ ަނި ޔ ާވ ެރި ކަނ ް އ ުމުރުނ ް‬ ‫އ ަޅުގ ަނޑަކީވ ެ ް‬

‫ސ ގ ަބ ޫލުކ ޮށ ްގެނ ްވާނ ެ ކަމ ެއްނޫނ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި‬ ‫ހިފުމ ެއްކ ަމުގ ައި ހަމ ައެކ ަކ ުވ ެ ް‬

‫ސއަހަރުގ ައި ދ ުށްމީހ ެކ ެވ ެ‪” .‬މ ައި ޒ ާނ ްކ ުވ ާކެރަފ ާ“ ނަމުގ ައި މ ައ ުމޫނ ު‬ ‫ހަތަރުފ ަ ް‬

‫ކިއ ެއްތ ަ‪ ،‬އ ެ ީއ އެފަދ ަ އ ަނި ޔ ާވ ެރި ކަނ ް ތ ަކުރާރ ުވި ޔ ަ ނ ުދި ނުމ ަށްޓަކ ައި ކ ޮށާނ ް‬

‫ކ ުޅ ުއ ްވި ޑ ްރ ާމާގ ައި އ ަޅުގ ަނޑ ު އުފަނ ް‪ ،‬އ ަޅުގ ަނޑ ުގ ެ ލޯބިވ ާ ވ ެލި ދޫއ ަށ ް އ ޮތ ް އެންމ ެ ރަނގ ަޅ ު މ ަގ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ޝރަފ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި މި އ ާއ ެކ ު މ ައ ުމޫނ ު‬ ‫ޝރަފ ަ ީކ ”ބ ާ ީޣނ ްގ ެ ހ ާލި “ ގ ަޑ ުގ ެ ަ‬ ‫ލި ބުނ ު ަ‬

‫ކީރި ތި ރަސޫލ ާގ ެ ޙަދީޘ ް ފ ުޅ ެއްގ ައި އ ޮވ ެއ ެވ ެ‪” .‬އ ަނި ޔ ާލި ބ ޭ‬

‫ސަ ރ ުކާރުނ ް ފޮނ ުވި ބަޔ ަކ ު ވ ެލި ދޫއ ަށ ް އަރ ާ ވ ެލި ދޫގ ައި ހ ުރި ކެރަފ ާ އ ާއި ލާއ ަށ ް މީހާއ ަށ ާއި އ ަނި ޔ ާކުރ ާ މީހާއ ަށ ް ތި ބ ާ ނަޞް ރ ު ދ ޭށ ެވ ެ‪ “.‬މުރާދ ަ ީކ އ ަނި ޔ ާ‬ ‫ނި ް‬ ‫ސބ ަތ ްވ ާ ބ ައ ެއ ް އ ޮޑި ދ ޯނި ފަހަރ ާއި ހަރ ުގ ެ ތ ަކުގ ައި ހަވަރުލ ައްވ ައި ހ ުޅުޖ ަހ ާ ލި ބުނުމީހާއ ަށ ް އި ންސާފ ު ހޯދ ައި ދ ޭށ ެވ ެ‪ .‬އ ަނި ޔ ާކ ުރި މީހާއ ަށ ް ޙ ައ ްޤ ު އަދ ަބ ު‬ ‫ރ ޯކ ުރި އ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި އަނ ެއްބ ައި އ ޮޑި ދ ޯނި ފަހަރ ު އެބަޔަކ ަށ ް ކ ޮއ ްޕުނ ު ގޮތަކ ަށ ް ދ ޭށ ެވ ެ‪.‬‬

‫‪-‬ނި މ ުނީ ‪-‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫ގި ނައި ނ ް ހިފ ާ ހ ައްޔަރުކ ޮށ ް ހުރަގެއ ަށ ްލ ާ އ ަނި ޔ ާކ ުރި ސަ ރ ުކާރ ެވ ެ‪ .‬މި މީހުނ ްގ ެ އ ުފ ެއ ްދި‬

‫ޝންތ ަކ ުގ ެ‬ ‫ާސކ ޮމި ަ‬ ‫ރި ޔ ީ‬

‫ރި ޕ ޯޓްތަކ ަށ ް‬

‫ހ ެއްދ ެވި‬

‫ގޮތ ަކާމ ެދ ު‬


‫ށ‬ ‫ނމ ެ ޖާ ީޒ އަކަ ް‬ ‫ރ ިޒ ލްގ ެ ކޮ ް‬ ‫ބ ެ‬ ‫ް‬ ‫ާސ ިޓކް ‪ 8‬ފުޅި‪.‬‬ ‫ޕްލ ް‬ ‫ނ‬ ‫ބދުﷲ އަޒް ީމ ް‬ ‫ިލޔުނީ ‪ :‬އަ ް‬ ‫ޝއ ުގ ުވ ެރި ވ ަނި ވި އ ަދި އ ަޖ ާއި ބ ު‬ ‫ސ ފެނުނ ު އެންމ ެ ަ‬ ‫ފަހަކ ަށ ް އ ައި ް‬ ‫ކުރުވ ަނި ވި ކަމ ަ ީކ ބްރ ެޒި ލ ްގ ެ ގ ައ ު ީމ ފ ުޓ ްބޯޅ ަ ޓީމ ުގ ެ ޖ ާ ީޒ އުފ ައްދަނ ް‬

‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ސ ފ ުޅި ތ ައ ް ރީ ސަ އި ކ ަލ ް ކުރުމ ެވ ެ‪ .‬މި އި ނ ް ކޮންމ ެ ޖ ާ ީޒ‬ ‫ޕ ްލާސްޓި ކ ް ހ ު ް‬ ‫އ ެއ ް ހ ެދުމ ަށ ް ޕ ްލާސްޓި ކ ް ‪ 8‬ފ ުޅި ބޭނުނ ް ކުރަނ ް ޖ ެހުނ ެވ ެ‪ .‬މި ފ ުޅި ތ ައ ް‬ ‫ހ ޯ ީދ ޓ ައި ވާނ ާއި ޖ ަޕާނުންނ ެވ ެ‪ .‬ބްރ ެޒި ލ ްގ ެ ގ ައ ު ީމ ޖ ާ ީޒ އ ަށ ް ޖ ުމްލ ަ‬ ‫އ ެކ ު ‪ 13‬މި ލި އަނ ް ޕ ްލާސްޓި ކ ް ފ ުޅި ބޭނުނ ްކ ުރި އ ެވ ެ‪ .‬މީގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް‬ ‫‪250000‬ކިލ ޯ ގްރ ާމ ުގ ެ ޕ ޮލި ް‬ ‫ސޓަރ ު މ ަދ ު ކުރ ެވުނ ު އި ރ ު ‪ 29‬ފ ުޓ ްބޯޅ ަ‬

‫ކ ުޅި ވަރ ު‬

‫ކޮންމ ެ ޖ ާ ީޒ އަކ ަށ ް ޕ ްލާސްޓި ކ ް ‪ 8‬ފ ު ިޅ‬

‫ދ ަނޑ ުގ ެ ސަ ރަހ ައްދ ެއ ް މި މ ަސަ އްކަތ ަށ ް ހުސްކުރ ެވުނ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސ އުފ ައ ްދާފ ައި ވ ަނީ‬ ‫ސ ކޮންމ ެ ގ ައުމ ެއ ްގ ެ ޖ ާ ީޒ ވ ެ ް‬ ‫ފަހަކ ަށ ް އ ަައި ް‬

‫ޭޝނ ް ޒ ޯނ ެއ ް‬ ‫ޖ ާ ީޒ ގ ައި ގ ައި ތ ަތްނ ުވާނ ެ އ ެވ ެ‪ .‬ޖ ާ ީޒ ގ ެ ދ ެ އ ަރި މ ަ ީތގ ައި ވެނ ްޓި ލ ަ‬

‫ސނައި ގެންނ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި ކޮންމ ެ‬ ‫އ ެ ގ ައުމ ެއ ްގ ެ ސަ ގާފ ަތ ާއި އާދ ަކާދ ަ އ ަށ ް ވި ް‬

‫ހުންނާނ ެ އ ެވ ެ‪ .‬މީގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް ކ ުރީ ޖ ާ ީޒ އ ަށ ް ވުރ ެ މ ު ިޅ ހ ަށި ގ ަނޑ ުގ ައި‬

‫ގ ައުމ ެއ ްގ ެ ފ ުޓ ްބޯޅ ައި ގ ެ ތ ާރީ ހ ާއި ކ ުޅުނ ްތ ެރި ނ ް ދ ަނޑ ުމ ަ ީތގ ައި ނެރޭ އާދ ަޔ ާ‬

‫ވ ައި ދ ައުރ ުވ ާލ ެއ ް އި ތުރުކ ޮށްދޭނ ެ އ ެވ ެ‪ .‬ހ ަށި ގ ަނޑ ު ފި ނި ކ ޮށ ްދި ނުމ ަށ ް ހ ަދާފ ައި ވ ާ‬

‫ސ‬ ‫ހިލ ާފ ު ޖ ޯޝާ އި ކ ުރީ ގ ައި ިހނ ްގާފ ައި ވ ާ އ ަދި ހ ޯދާފ ައި ވ ާ ކ ާމި ޔ ާ ީބތ ައ ް ވ ެ ް‬

‫ޭޝނ ް ޒ ޯނ ުގ ެ ކޮންމ ެ ފަރ ާތ ެއްގ ައި ގ ާތްގ ަނޑަކ ަށ ް ‪ 200‬ލޯވ ަޅ ު‬ ‫ވެނ ްޓި ލ ަ‬

‫ސ ކ ޮށްފ ައި ވ ެ އ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ދި ރ ާ ާ‬

‫ހުންނާނ ެ އ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫ބްރ ެޒި ލ ްގ ެ ގ ައ ު ީމ ޖ ާ ީޒ ލޯނ ްޗ ު ކުރ ުމުގ ައި ބ ައި ވ ެރި ކޮންމ ެ‬

‫މި ޖ ާ ީޒ ކ ުރީ ގ ެ ޖ ާ ީޒއ ަށ ް ވުރ ެ މ ަޑ ުވެފ ައި ހިތްގ ައި މ ުވާނ ެ އ ެވ ެ‪ .‬ކ ުރީ‬

‫‪30‬‬

‫ސ ފ ުޅި އަކ ަށ ްލާފ ައި ޖ ާ ީޒ އ ެއްދ ެވުނ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި އ ެ‬ ‫ސ ހު ް‬ ‫މ ެހ ުމާނަކ ަށ ް ވ ެ ް‬

‫ސ ދ ަމ ާ ވާނ ް ކ ޮށ ްލެވޭނ ެ‬ ‫ސނ ްޓ ް ކޮންމ ެ ފަރާތަކ ަށ ް ވ ެ ް‬ ‫ޖ ާ ީޒ އ ަށ ް ވުރ ެ ‪ 10‬ޕ ަ ެ‬

‫ސ ލި ޔެފ ައި ވ ެ‬ ‫ްސލ ެއ ް ވ ެ ް‬ ‫ފ ު ީޅގ ައި ޖ ާ ީޒ ތ ައ ްޔާރ ު ކ ުރި ގ ޮތ ުގ ެ ކުރ ު ތ ަފ ީ‬

‫އ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި ހ ަށި ގ ަނޑ ުގ ެ ބ ައްޓ ަމ ާ ގ ާ ީޒ ނުހަނ ު ގުޅޭނ ެ އ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސ ފ ު ީޅގ ަ އ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސ ހު ް‬ ‫ްސ ވ ެ ް‬ ‫އ ެވ ެ‪ .‬މި ޖ ާ ީޒ ތ ައ ް ޕ ެކ ް ކުރަނ ް ހަމަޖ ެއ ީ‬

‫ފ ުޓ ްބޯޅ ަ ޖ ާ ީޒ ފަރ ުމ ާ ކުރ ުމުގ ައި ޓ ެކްނޮލޮޖީގ ެ އި ތުރުނ ް ތި މ ާވ ެއ ްޓ ާ‬

‫މި ޖ ާ ީޒ ގ ައި ކުޅ ޭއި ރ ު ދ ާ ހިއ ްލުނ ް ކުޑ ަވާނ ެ އ ެވ ެ‪ .‬ފި ނި ވެފ ައި ހާސްވުނ ް‬

‫ރަހުމ ަތ ްތ ެރި ގޮތަކ ަށ ް ނައި ީކނ ް މި ޖ ާ ީޒ ފަރ ުމ ާ ކުރ ުމުނ ް ކ ުރި މ ަގުގ ައި ފ ުޓ ްބޯޅ ަ‬

‫ސނ ްޓ ް ލ ުއި ވާނ ެ‬ ‫ކުޑ ަވާނ ެ އ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި ކ ުރީ ގ ެ ނައި ީކ ޖ ާ ީޒ ތަކ ަށ ްވުރ ެ ‪ 15‬ޕ ަ ެ‬

‫ޖ ާ ީޒ ތ ައ ް ތ ައ ްޔާރ ުކުރ ުމ ުގ ެ ވި ޔ ަފ ާރި‬

‫އި ނ ްގި ލ ާބުތ ަކ ެއ ް‬

‫އ ެވ ެ‪ .‬ހ ަށި ގ ަނޑ ުނ ް އޮހޮރޭ ދ ާ އަވަހ ަށ ް ބޭރުކ ޮށްދޭނ ެ އ ެވ ެ‪ .‬މި ހެނ ްވ ެ‬

‫ގެނ ުވާނ ެއ ެވ ެ‪.‬‬

‫މާހ ައުލ ަށ ް ގި ނަ‬

‫‪For Your advertisement.....‬‬ ‫‪ 7771335‬؛ ‪for Rates and info please call‬‬

‫‪-‬ނި މ ުނީ ‪-‬‬


‫ވާހަކަ‪:‬‬

‫ނ‬ ‫އޮޅުވާލު ް‬ ‫ދ‬ ‫ނޏާ ީމ ޫ‬ ‫ރ )ނީ ރު( އދ ހަ ް‬ ‫ދ މުނީ ު‬ ‫މުޙައްމަ ު‬

‫ިހފަހ ައްޓ ަމުނ ް ނައ ުހ ާ ރ ޮމުންރ ޮމުނ ް ވާހަކަދ ެއްކިއ ެވ ެ‪ .‬ނައ ުހ ާގ ެ ވާހަކަތ ަކ ުގ ެ‬

‫ކ ުރީ ގ ެ އަދ ަދ ާއި ގުޅ ޭ‪...‬‬

‫ސ ދެރަވި އ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސަ ބ ަބުނ ް އ ަލ ްހާނ ް ވ ެ ް‬ ‫ސނ ާ ފި ކުރ ުކުރާނ ް‬ ‫ނައ ުހ ާ އޭނ ާގ ެ ރަށ ަށ ް ފޮނ ުވާނ ެ ގޮތ ަކާމ ެދ ު ވި ް‬

‫ސ‬ ‫ސ އެފ ައި ލ ު އ ޮތްގޮތ ަށ ް ބ ޭއ ްވުމ ަށްފ ަހ ު އ ަލ ްހާނ ް ގ ޮ ް‬ ‫ކ ުރި ނ ްވ ެ ް‬

‫އ ަލ ްހާނ ް ހ ުއްޓ ައި ނައ ުހ ާ ވާހަކަދ ައ ްކާނ ް ފ ެށި އ ެވ ެ‪.‬‬

‫ކޮޓ ަރި ނ ް ބޭރަށ ް ނ ުކ ުތ ެވ ެ‪.‬‬

‫އ ަލ ްހާނ ްގ ާތ ު‬

‫ދި ރި އ ުޅ ުމުގ ައި ކ ުއ ްލި އަކ ަށ ް މި ލި ބުނ ު ހިތާމ ައ ާއި ހިތްދ ަތި ކ ަމާމ ެދ ު‬

‫އ ެއ ާޕ ޯޓްގ ައި‬

‫ނައ ުހ ާ ބ ުނީ‬

‫އެރަށ ުދޯންޏ ެއ ް‬

‫ސނ ާ ފި ކުރ ުކުރާނ ް ފެނ ްޑ ާ ގ ޮނޑި ސެޓްގ ައި އ ޮތ ް އ ަލ ްހާނަށ ް ނި ދުނ ު އި ރ ެއ ް އެބައ ޮތްކަމ ަށ ް އޭނ ާގ ެ އ ާއި ލާމީހުނ ް ބ ުނި ކަމ ަށ ާއި އޭނ ާ އ ެއ ާޕޯޓ ަށ ް ފޮނުވ ައި‬ ‫ވި ް‬

‫ސ‬ ‫ވ ަގ ުތުތ ައ ް ފ ާއި ތުވ ަމުނ ް މެންދަންވ ަމުނ ް ދި ޔަވަރަކ ަށ ް މ ާލ ެތެރެއ ަށ ްވ ެ ް‬

‫އޭނ ާއ ާއ ެކ ު ރަށ ަށ ް ހިނގ ައި ދާނ ެ ކަމ ަށ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި މ ަހ ެއ ްހ ާ ދުވަހ ަށްފ ަހ ު‬

‫ހަމ ަ ިހމޭންކަނ ް ވ ެރި ވ ަމުނ ް ދި ޔ ައ ެވ ެ‪ .‬ހަމ ައ ެހެންމ ެ މ ަގުތ ަކުނ ް މީހުންނ ާއި‬

‫އ ަލ ްހާންމެނ ް ގާތ ަށ ް މ ާލ ެ އަންނާނ ެ ކަމ ަށ ެވ ެ‪ .‬އ ަލ ްހާނ ް ހިނގ ައްޖެނަމ ަ‬

‫ފެނ ްޑ ާތެރޭ ގ ޮނޑި ސެޓްގ ައި‬

‫ނި ދާފ ައި އ ޮތ ް އ ަލ ްހާނަށ ް ހ ޭލ ެވ ުނީ‬

‫ކަންތ ަކުގ ައި‬

‫ދ ަތި ތ ަކ ެއ ް‬

‫އ ަލ ްހާނ ް‬

‫ކ ުރި މ ަތި ވާނެކަމ ަށ ާއި‬

‫މ ަޑ ުކުރުމ ަށ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ނައ ުހ ާގ ެ އ ެވާހަކަތ ަކ ާއި އ ެކ ުހެނ ް އ ަލ ްހާނ ް އަވަސްވެގ ަ ީތ ނައ ުހ ާ‬

‫ސ ީމހ ަކ ު ގ ޮވާއަޑ ަށ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ކޮންމ ެވ ެ ް‬

‫އަވަހ ަށ ް ލ ޯހ ުޅ ުވާލ ަމުނ ް އ ަލ ްހާނ ް ބ ަލ ާލި އި ރ ު އޭނ ާ‬

‫އ ެއ ާޕޯޓ ަށ ް ފޮނ ުވ ާށ ެވ ެ‪.‬‬

‫ކ ައި ރީ ހ ުރީ ނައ ުހ ާއ ެވ ެ‪ .‬އޭރ ު ނައ ުހ ާގ ެ މޫނުމ ަތި ނ ް ފ ާޅުވ ަމުނ ްދ ާ ހިތާމ ައ ާއި‬ ‫ހިތްދ ަތި ކ ަމ ުގ ެ އި ތުރުނ ް ދެލ ޮލުނ ް ކަރުނަ އޮހޮރ ެމުނ ް ދި ޔ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ނައ ުހ ާ އ ާއި‬

‫އ ެއ ާޕޯޓ ަށ ްދ ާ ދޯންޏަކުނ ް ނައ ުހ ާ ފުރ ުވ ާލުމ ަށްފ ަހ ު އ ަލ ްހާނ ް އ ަ ީއ‬ ‫ގެއ ަށ ެވ ެ‪.‬‬

‫ދި މާއ ަށ ް އ ަލ ްހާނ ް ބ ަލ ާލ ުމ ާއ ެކ ުހެނ ް ނައ ުހ ާގ ެ އ ަޑ ުފަޅ ައި ގެނ ް ދި ޔަކަހަލ ައ ެވ ެ‪.‬‬ ‫އ ަޑ ުގެކޮޅ ަށ ް ރޯނ ްފ ެށި އ ެވ ެ‪ .‬އެކ ަމ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް އ ަލ ްހާނ ްގ ެ ހ ައި ރާންކަނ ް އި ތުރ ުވ ެ‬

‫ނައ ުހ ާ‬

‫ފުރައި ގެނ ް‬

‫ސސްކުރ ެވި މ ާޔޫސްވި އ ެވ ެ‪.‬‬ ‫އި ހ ު ާ‬

‫ދި ޔ ުމުނ ް‬

‫އ ަލ ްހާނަށ ް‬

‫އެކ ަނި ވ ެރި ކަނ ް‬

‫ސ ވ ަގ ުތ ާއި ހާލ ަތ ު ގ ަބ ޫލުކ ޮށ ް‬ ‫އ ެހެނަ ް‬

‫ސވަރަކ ަށ ް ކަންބ ޮޑ ުވުނ ް އ ުފ ެދި ގެނ ްދި ޔ ައ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ކޮންމ ެވ ެ ް‬

‫ކ ެތ ްތ ެރި ވ ެ‬

‫އ ަދި ސުވ ާލ ުގ ެ ނަޒ ަރަކުނ ް ނައ ުހާއ ަށ ް ބަލ ަމުނ ް ތ ެދ ުވި އ ެވ ެ‪.‬‬

‫ފޯނުމ ެދ ުވ ެރި ކ ޮށ ް ނައ ުހ ާ އ ާއި އ ަލ ްހާނ ް ވާހަކަދ ައްކ ަމުނ ް ދި ޔ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫”އ ަލ ްހާނ ް‪ ...‬އަހަރެނ ް މަންމ ަ‪ ....‬މަންމ ަ‪ ...‬މަރ ުވ ެއްޖ ެ‪ .‬އަހަރެނ ް‬ ‫ރަށ ަށ ް‪...‬‬

‫ފޮނުވ ައި ދީ‪“...‬‬

‫އ ޮޅުލ ައި ގަންނަފަދ ަ‬

‫ގޮތަކ ަށ ް‬

‫ހަމަޖ ެހުނ ެވ ެ‪.‬‬

‫ނައ ުހ ާ‬

‫އޭނ ާގ ެ‬

‫ރަށުގ ައި‬

‫ސ‬ ‫ހ ުރި ނަމ ަވ ެ ް‬

‫ސ ވީއި ރ ު އ ަލ ްހާނ ް‬ ‫ނައ ުހ ާ ފުރައި ގެނ ް ދި ޔަފ ަހުނ ް ތި ނ ްދުވ ަ ް‬ ‫ސ ވަރަކ ަށ ް ހަމައަކ ަށ ް އެޅިއްޖ ެއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސ ކޮންމ ެވ ެ ް‬ ‫ވެ ް‬

‫‪32‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫“‬

‫”އ ަލ ްހާނ ް‪ ...‬އަހަރެނ ް މަންމ ަ‪ ....‬މަންމ ަ‪ ...‬މަރ ުވ ެއްޖ ެ‪ .‬އަހަރެނ ް ރަށ ަށ ް‪ ...‬ފޮނުވ ައި ދީ‪“...‬‬ ‫އ ަލ ްހާނ ްގެގ ައި ގ ަ އ ޮޅުލ ައި ގަންނަފަދ ަ ގޮތަކ ަށ ް ިހފަހ ައްޓ ަމުނ ް ނައ ުހ ާ ރ ޮމުންރ ޮމުނ ް‬ ‫ސ ދެރަވި ‪.‬‬ ‫ވާހަކަދ ެއްކިއ ެވ ެ‪ .‬ނައ ުހ ާގ ެ ވާހަކަތ ަކ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް އ ަލ ްހާނ ް ވ ެ ް‬

‫އ ަލ ްހާނ ްގެގ ައި ގ ަ‬

‫ވާހަކ ަ‬

‫ފި ހާރައި ގ ެ‬

‫ދ ުއ ްވާތ ަކ ެތި ފެނުނ ް މ ަދުވ ަމުނ ް ދި ޔ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސ‬ ‫އަވ ަ ް‬

‫‪120111‬‬

‫ދި ނުމ ަށ ެވ ެ‪ .‬ހަމ ައ ެހެންމ ެ އ ެދ ޯނީ ގ ައި އޭނ ާގ ެ ތި މ ާގ ެ ީމހ ަކ ު ހުންނާނެކަމ ަށ ާއި‬

‫ސ ނޭނގ ެއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫އޭނާއަކ ަށ ް ވ ެ ް‬

‫”‬

‫‪175‬‬


‫ލން‪....‬‬ ‫ވާހަކަ‪ :‬އޮޅުވާ ު‬

‫‪ 31‬ވަނަ ސަ ފ ްހ ާ އ ާއި ގުޅ ޭ‬

‫އ ަލ ްހާނ ް އި ީށނ ެވ ެ‪.‬‬

‫އެންމ ެފުރަތަމ ަ ބ ައްދ ަލ ުވި ހިނދުނ ްފ ެށި ގެނ ް ލި ބ ެމުނ ްދި ޔ ަ ލ ޯތ ްބ ާއި‬

‫ސފ ައި އ ައި އި ރ ު އޭނ ާއ ާ އ ެކުގ ައި‬ ‫އެގ ޭގ ެ ބ ަދި ގެފަރާތ ަށ ް ނަރީ މ ާ ގ ޮ ް‬

‫އ ޯގ ާތ ެރި ކ ަމ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް އ ެއްބ ަނޑ ު އ ެއްބ ަފ ާ ބ ޭބ ެއ ެއްފަދ ައި ނ ް އ ަލ ްހާނ ާއި‬

‫ސ އަވަހ ަށ ް‬ ‫ސ އ ައ ެވ ެ‪ .‬ނައ ުހާއ ަށ ް އ ަލ ްހާނ ް ފެނ ުމުނ ް އަވ ަ ް‬ ‫ނައ ުހ ާ ވ ެ ް‬

‫ސޖ ަހ ާލި އ ެވ ެ‪.‬‬ ‫މ ެދުގ ައި ދ ެކ ެމުނ ްދި ޔ ަ ނި ހާޔ ަތ ު‪ ،‬ނައ ުހާއ ަށ ް ފާރަލ ަމުނ ްދ ާ ކަމ ެއ ް ނި ހާޔ ަތ ު އި ް‬ ‫ސ‬ ‫އ ަލ ްހާނަށ ް ނައ ުހ ާގެބ ަނޑ ު ފެނ ުމ ާއ ެކ ުހެނ ް އ ެލި ޔުންތ ަކ ާއި އ ައި ާ‬

‫ސ ީމހަކ ަށ ް ނޭނގ ެއ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ފި ޔ ަވ ާ އ ެހެނ ް އ ެއ ްވ ެ ް‬ ‫ފި ހާރައި ގ ެ މ ަސަ އްކ ަތްތ ައ ް ނި ނ ްމ ާލުމ ަށްފ ަހ ު މެނ ްދުރަށ ް ފި ހާރަ‬

‫ސ ހ ަދާމީހެކ ޭދ ޯ؟‪ ....‬މަރ ުވެފ ައި ތި ބ ޭ މީހުނ ް‬ ‫”ކަލ ޭ ީތ ހާދ ަ ދ ޮގ ުވ ެ ް‬

‫ބަނ ްދުކ ޮށްފ ައި އ ަލ ްހާނ ް އ ަ ީއ ގެއ ަށ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ކޮޓ ަރި އ ަށ ް ވަނ ުމ ާއ ެކ ުހެނ ް އ ަލ ްހާނަށ ް ފެނުނ ު ކޮޓ ަރީ ތ ަޅުންމ ަ ީތގ ައި‬ ‫ސކ ޮޅ ެކ ެވ ެ‪ .‬ދޮރުދ ަށުނ ް ކޮޓ ަރި ތެރެއ ަށ ް ވ ައ ްދާފ ައި‬ ‫އ ޮތ ް ކަރ ުދ ާ ް‬

‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫އ ާއި ނި ހާޔ ަތ ު ދ ެއ ް ިކ ވާހަކަތ ައ ް ހ ަނދާނ ްވި އ ެވ ެ‪.‬‬

‫މި ހެނ ް ތި ބޭތ ަ؟‪ ....‬ކަލ ޭ ީތ ކަލ ޭގ ެ މަންމ ަ މަރ ުވ ެގެނ ް ރަށ ަށ ްދި ޔ ަ މީހ ެއްނ ު‪ .‬މި ހިރީ‬

‫އ ޮތ ް ކަލ ޭގ ެ މަންމ ައ ެއ ް ނޫންތ ަ؟‬

‫ީމނަ މި ހ ުރީ މަރ ުވެފ ައި ތ ަ؟“‬

‫ރުޅިވ ެރި ކ ަމ ާއ ެކ ު‬

‫ސކ ޮޅުގ ައި ވ ާ ލި ޔުނ ް ފެނ ުމ ާއ ެކ ުހެނ ް އ ެ ީއ ނި ހާޔ ަތ ުގ ެ ލި ޔުންކ ަމުގ ައި‬ ‫އެކަރ ުދ ާ ް‬

‫ގ ޮނޑި ނ ް ތެދ ެވ ެގެނ ް ނައ ުހ ާ އ ާއި ދި މާއ ަށ ް ދ ަމުނ ް އ ަލ ްހާނ ް ވާހަކަދ ެއްކިއ ެވ ެ‪.‬‬

‫އ ަލ ްހާނަށ ް ގ ަބ ޫލ ުކުރ ެވުނ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސފ ައި ވާވަރ ު އޭނ ާގ ެ އ ަޑ ުންނ ާއި ހަރަކ ާތްތ ަކުނ ް އ ަދި‬ ‫އޭރ ު އޭނ ާ ރ ު ިޅއ ައި ް‬

‫ސ އޭގ ައި ވ ާ މޫނުމ ަތި ނ ް ފ ާޅުވ ަމުނ ްދި ޔ ައ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސކ ޮޅުގ ައި ވ ާ އ ެޑ ްރެހ ަށ ް‪ ،‬ހ ުޅ ުމ ާލެއ ަށ ް ގ ޮ ް‬ ‫އެކަރ ުދ ާ ް‬ ‫ކަންކަނ ް ޔ ަ ީގނ ްކުރުމ ަށ ް އ ަލ ްހާނ ް ނި ނ ްމި އ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި އެކަންބ ަލާފ ައި ނ ޫނީ‬ ‫ސ ނި ނ ްމި އ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ފި ހާރައ ަށ ް ނ ުދި އުމ ަށ ް ވ ެ ް‬

‫ވާހަކ ަ‬

‫ސ‬ ‫މެނ ްދުރުފ ަހ ު ދ ޭއްޖ ަހާކަނ ް ހ ާއި ރ ެވ ެ‪ .‬ހ ުޅ ުމ ާލެއ ަށ ް ދި ޔ ައި ރ ު ވ ެ ް‬ ‫ސ ވެފ ައ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ސ ވަރަކ ަށ ް ނުތަނަވ ަ ް‬ ‫އ ަލ ްހާނ ް ހ ުރީ ކޮންމ ެވ ެ ް‬ ‫ސ ހޯދ ައި ގެނ ް އެތަނަށ ް އ ަލ ްހާނ ް‬ ‫ސކ ޮޅުގ ައި ވ ާ އ ެޑ ްރ ެ ް‬ ‫ކަރ ުދ ާ ް‬ ‫ދި ޔ ައ ެވ ެ‪ .‬އެގ ޭ ދޮރުގ ައި ޓ ަ ިކޖ ަހާލ ަމުނ ް އ ަލ ްހާނ ް ސަ ލާންގ ޮވ ާލި އ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސ ލި ބ ެގެނ ް ދި ޔ ަ ީއ‬ ‫އ ަލ ްހާނ ްގ ެ ވާހަކަތ ަކ ުގ ެ ސަ ބ ަބުނ ް ނަރީ މާއ ަށ ް ވ ެ ް‬ ‫ސ ކަމ ެވ ެ‪ .‬ހިތުގ ައި އ ުފ ެދި ގެނ ް ދި ޔ ަ ސުވ ާލުތ ަކ ުގ ެ‬ ‫ހ ައި ރާންކ ަމ ާއި ނުތަނަވ ަ ް‬ ‫ސ‬ ‫ސަ ބ ަބުނ ް ނަރީ މ ާ ކޮންމ ެވ ެ ް‬

‫ވަރަކ ަށ ް ކަންބ ޮޑ ުވެސްވި އ ެވ ެ‪.‬‬

‫އ ެހެނ ްވ ެ‬

‫ސއަވަހ ަށ ް އ ަލ ްހާނ ާއި ސުވ ާލ ުކ ުރި އ ެވ ެ‪ .‬އ ަލ ްހާނ ް ދ ައްކ ަމުނ ްދ ާ ވާހަކަތ ަކ ުގ ެ‬ ‫އަވ ަ ް‬ ‫ޙ ަ ީޤޤ ަތ ް ބ ަލާނ ް ނަރީ މ ާ ބޭނުނ ްވި އ ެވ ެ‪.‬‬ ‫ނަރީ މ ާގ ެ ސުވ ާލުތަކ ަށ ް ޖ ަވ ާބުދ ެމުނ ް އ ަލ ްހާނ ް ބ ުނީ ނައ ުހާއ ަށ ް އޭނާއ ަށ ް‬

‫އެގ ޭގ ެ ދޮރ ުހ ުޅ ުވ ާލާފ ައި ބޭރަށ ް ނ ުކ ުތ ް އަނ ްހެންމީހާއ ަ ީކ ނައ ުހ ާގ ެ މަންމ ަ‬

‫ވަރަށ ް ގި ނަ ދ ޮގުހ ަދ ާ ވަރަށ ް ބޮޑ ަށ ް އ ޮޅ ުވ ާލާފ ައި ވ ާ ކަމ ަށ ެވ ެ‪ .‬ހަމ ައ ެހެންމ ެ‬

‫ނޫނ ް ދެވަނަމީހ ެއ ް ނޫންކަނ ް އ ަލ ްހާނަށ ް ޔ ަ ީގނ ްވި އ ެވ ެ‪ .‬އ ެއ ާއ ެކ ުހެނ ް‬

‫ސ ނައ ުހ ާ ނަޖ ާއި ޒ ް ފ ައި ދ ާ‬ ‫އޭނ ާއ ާ ނައ ުހ ާގ ެ މ ެދުގ ައި އ ޮތ ް ލޯބީގ ެ ގ ުޅ ުމުނ ް ވ ެ ް‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫ސކ ަމ ާއި ކަންބ ޮޑ ުވުނ ް އި ތުރ ުވ ެގެނ ް ދި ޔ ައ ެވ ެ‪ .‬ސުވ ާލުތ ަކުނ ް‬ ‫އ ަލ ްހާނ ްގ ެ ހ ާ ް‬

‫ނަގާފ ައި ވ ާ ކަމ ަށ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި އެކ ަމުނ ް އޭނ ާ ނ ާޖ ާއި ޒ ް ފ ައި ދ ާ ނަގާފ ައި ވާކ ަމ ުގ ެ‬

‫‪32‬‬

‫މ ުޅި މީހ ާ ބ ެދުނ ު ކަހަލ ައ ެވ ެ‪.‬‬

‫ސ އ ެއ ުޅ ެނީ‬ ‫ހ ެއ ްކެކ ަށ ް އޭނ ާގ ެ ބ ަނޑ ު ފުދޭކަމ ަށ ެވ ެ‪ .‬އ ަދި އޭނ ާ ހ ުޅ ުމ ާލެއ ަށ ް އ ައި ް‬

‫ސ އޭނާއ ަށ ް އ ޮޅ ުވާލ ައި ގެނ ް ކަމ ަށ ާއި މަންމ ަ މަރ ުވ ެއްޖެކަމ ަށ ް ބުނ ެ ރަށ ަށ ް‬ ‫”އ ަނހ ަ‪ ...‬ދ ަރި ފ ުޅ ާ އ ަލ ްހާނ ް‪ ...‬އާދ ޭ އ ެތެރެއ ަށ ް‪ “.‬އ ަލ ްހާނަށ ް ވ ެ ް‬ ‫ބ ަލާލ ަމުނ ް ނައ ުހ ާގ ެ މަންމ ަ ނަރީ މ ާ ވާހަކަދ ެއްކިއ ެވ ެ‪ .‬ނަރީ މ ާގ ެ ފަހ ަތުނ ް‬ ‫ސ ފެނ ްޑ ާތެރޭ ގ ޮނޑި ސެޓްގ ައި‬ ‫ކަހަލަގޮތަކ ަށ ް ގ ޭތެރެއ ަށ ް ވަދ ެގެނ ް ގ ޮ ް‬

‫ދި އުމ ަށ ް ހ ުޅ ުލެއ ަށ ް ދި ޔަކަމ ެވ ެ‪.‬‬ ‫‪-‬ނ ުނި މ ޭ‪-‬‬


being the indirect targets of the State. No one is being jailed for being outspoken but other forms of intimidation are used against certain individuals. Dependents and close family members quite suddenly become targets of police harassment. The rotting inner core of democracy is being exposed to the public ��� it’s not a nice picture – and the State is hitting out at individuals instead of finding solutions.

By warning the former President to stay away from the country and by extension politics, President Nasheed was passing a dual message.

175 120111

Allocation of development projects too are being influenced by Parliamentarians. The priority for harbor development and land reclamation go to those constituencies whose representatives are apt to support the party policy line. With all the cards stacked in favor of Parliament members they are still complaining that the remuneration they are paid is inadequate. This has disgusted the public so much so that during the last week, that in addition to public protests, there was an assault on two Parliament members. We – the people of this country – are paying 5.5% of the GDP on ensuring our security. Countries likes Bahamas with a population a wee bit less but almost on par with the Maldives spend a mere 0.7% of the GDP on military expenditures. Yet despite the high price, we are left standing,

expected to fend for ourselves. How much more do we have to pay, how many more new bulletproof Mercedes cars do we have to shell out for, to assure ourselves a sound night’s sleep? The people are impatiently awaiting the formulation of a penal code in addition to the laws and by-laws/regulations required to ensure that the country is governed in accordance with the two year old constitution. Apparently the Parliament hasn’t yet gotten the message. “We need an additional 20,000.00 Rufiyaa,” is the slogan being promoted by the majority of the members of Parliament. Corruption is running rampant at every level of government. By and far President Nasheed has a lot of work cut out for him if he is to curb ‘wastage’ and kickbacks which most government officials consider their equitable due. It isn’t that President Nasheed is encouraging the systematic skimming that goes on. It is something inherited from the past and which has grown roots so much so that it has taken on cultural nuances. No one – not even his erstwhile enemies – accuses the President himself of corruption but there is consensus amongst everyone that some of the people in the President’s inner circle are masters of the game: cooking up ‘get-rich-quick schemes. Some of us were naïve enough to think that with grandpa Maumoon out of the picture, and with a more transparent system with built in checks and balances would make the ‘Other Maldives’ a Utopia, where equality, justice and integrity would reign supreme. Our naivety has given way to a form of sad acceptance of reality. The past 2 years, instead of filling us with hope has made us more cynical and left us feeling dejected.

ާ ‫ސަ ފ ްހ‬

Maldives no longer on UN poorest nation list The Maldives graduated from the UN’s She said then that the UN had decided to Least Developed Country (LDC) status to that of a remove the Maldives from the list of LDC countries on middle income country on January 1. the basis of its strong socio-economic development over recent decades, but that in-so-doing the UN had The graduation is based on three factors ignored the issue of vulnerability. which are gross national income (GNI) per capita, In response, some key partners in the global trading human resources (health, nutrition, education and system, offered support to the Maldives to adjust to the loss of LDC special preferences. adult literacy) and the economic vulnerability. With the graduation, the particular country The Maldives with many other Small Island is bound to lose trade preferences and aid that it Developing States (SIDS) are vulnerable to external received as one of the world’s poorest nations. economic and environmental shocks such as the oil and financial crisis and the 2004 Tsunami. However, the Maldives has voiced concerns over Many of the LDCs are also Small Island the matter citing its economic vulnerability. Developing States also known as SIDS. In December 2010, Maldives Permanent In October last year, the Minister of State Representative to the World Trade Organization (WTO) Iruthisham Adam told the General Council for Foreign Affairs of the Maldives, Ahmed Naseem that despite the graduation, the Maldives remains told a UN panel of experts that the Maldives needs acutely vulnerable at economic, commercial and support despite the graduation. environmental levels. - Asian Tribune -


English Column “Action without a vision gives rise to division and vision without action remains mere imagination”

A report card for Democracy By: Ali Rasheed

175 120111

ާ ‫ސަ ފ ްހ‬

It is indeed strange that while democracy has ensured the separation of powers, the people continue to hold the President responsible for all the ills besetting our tiny Republic. First it was the judiciary that started acting irresponsibly. For the members of the judiciary, staffed by judges who were granted jobs because of their allegiance to the former President Maumoon Abdul Gayyoom,- their job never was about delivering impartial justice - it was all about scoring points with the President and obtaining financial leverage from the job. And now, to top it all, this very same ‘bunch of crooks’ are ensured they can remain at their posts for as long as they wish by the new constitution. If fresh and people untarnished by the corrupt practices of the Gayyoom era were in the judiciary, then at least the people could sleep soundly. The way things stand, according to the different polls being taken by independent groups around the country, around 80 percent of the people are of the opinion that the system is incapable of delivering impartial justice or protect them. Sure – there is a lot of confidence in the Chief Justice but how many courts and how many thousands of Rufiyaa are to be spent before anyone seeking justice can arrive at this point? And how many of us can really afford it? In short, democracy has done nothing for the ordinary people on the streets in terms of impartial justice. The system is geared to serve the elite and leave the common folks standing helpless. Everyone – down to the hooligans running around the street – comprehend what’s happening and that is why there is no respect for law and order in the country. The attack on the Judicial Services

Commission’s outspoken member Aishath Velezinee serves a message to those who were in the dark. Maumoon and his cronies control the judiciary. It is foolish to think that the man can be brought to justice. Or any of his cronies for that matter. Rejection of existing realities may result in serious harm. By warning the former President to stay away from the country and by extension politics, President Nasheed was passing a dual message. Maumoon’s presence inside the country would serve to incite his supporters to the types of acts that befell Velezinee. And that is precisely what has happened. This could lead to a violent chain reaction. There is a natural flow of circumstances shaping events here. Not just events but perhaps history itself. If the State proves ineffectual, the people will in time find their own solutions. The disrespect for law and order has contaminated the Maafushi jail too. At first it was the prison guards who started the ruckus. Wearing face masks, they entered the cells and started meting out regular beatings. The prisoners, when they got the chance, set fire to a guard. The guard did not die but he suffered burns. The Parliamentarians too are following their own agenda. Instead of concentrating on formulating required legislation in line with the present constitution, which they have failed to do, they are seeking exorbitant pay hikes. As it is a large part of the national annual budget is spent on law makers. President Nasheed seems to be the only sane person around. At least he isn’t seeking a pay rise or clamoring for a bullet-proof Mercedes. Nevertheless public opinion seems to be rising against him. They argue it is his ineffectualness that is the root cause of all the problems. They fail to understand that he is bound by a constitution that has limited the powers of the Presidency. In one sense the people are right in laying the blame on President Nasheed. Surrounded by people whose only interest lies in getting rich at the government’s expense while ensuring high paid government jobs for family members, the President has ensured his hands are further bound. All this is leading to a dwindling support base, even among hardcore MDP activists. Certain newspapermen too are complaining of

34


‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫‪35‬‬


‫‪175‬‬ ‫‪120111‬‬

‫ސަ ފ ްހ ާ‬

‫‪36‬‬


Sandhaanu issue 175