Page 1

CMYK

çkku$økLkk yfM{kíkku fu{ Úkíkk níkk? (rzMfðhe) www.sandesh.com

2

hrððkh, 18 ™ðuBçkh, h012

“{kV fhku ¼kE, swðk™e™k òuh{kt ¼q÷ ÚkE „E” (Lkð÷fÚkk)

3

[eLk-y y{urhfk ÃkkMkuÚke ¼khíkLkk Lkuíkkyku þwt þe¾þu?

ïLke çku {nkMk¥kkykuyu ykøkk{e fÃkhkt ð»kkuo {kxu íku{Lkk Lkuíkkyku ÃkMktË fhe ÷eÄk Au. y{urhfkyu yçkòu zkì÷h {kU½e [qtxýeyku çkkË ykøkk{e [kh ð»ko {kxu «urMkzuLx íkhefu çkhkf ykuçkk{kLku ÃkMktË fhe ÷eÄk, Ãkhtíkw çknw ykuAk ÷kufkuLkwt æÞkLk yu ðkík Ãkh økÞwt Au fu y{urhfk y™u Mk{økú rðï {kxu ÃkzfkhYÃk çkLku÷k [eLku Ãký ykøkk{e 10 ð»ko {kxu íku{Lkk Lkuíkk ÃkMktË fhe ÷eÄk. Vhf yux÷ku Au fu y{urhfkyu «urMkzuLx çkhkf ykuçkk{kLku Vhe yuf íkf ykÃke, ßÞkhu [eLku 59 ð»koLkk rÍ rsLk®ÃkøkLkk nkÚk{kt [eLkLkwt Lkuík]íð MkkUÃke ËeÄwt Au.

Íwtçkuþ [÷kðe Lknª. fkuE ònuhMk¼kyku y™u «[khÞkºkkyku fkZe Lknª. [qtxýe «[kh ÃkkA¤ yuf Ãký YrÃkÞku ¾[o ÚkÞku Lknª. fkuE s rð¿kkÃkLkku xeðe Ãkh fu y¾çkkhku{kt yÃkkÞkt Lknª. fkuE s fuLðk®Mkøk ÚkÞwt Lknª. xeðe Ãkh fkuELke

rzçkux ÚkE Lknª. fkuE s ykurÃkrLkÞLk Ãkku÷ ÷uðkÞk Lknª.

rðïLke {kuxe Ãkkxeo [eLk rðïLke çkeò LktçkhLke MknwÚke {kuxe ykŠÚkf {nkMk¥kk Au. [eLk{kt yuf s

Ãkkur÷rxf÷ Ãkkxeo fkuBÞwrLkMx Ãkkxeo Au. [eLkLke fkuBÞwrLkMx Ãkkxeo rðïLke {kuxk{kt {kuxe Ãkkur÷rxf÷ Ãkkxeo Au. yk Ãkkur÷rxf÷ ÃkkxeoLke þYykík 1929{kt þkt½kELke rðãkŠÚkLkeyku {kxuLke yuf Mfq÷{kt hòyku Ëhr{ÞkLk þY ÚkE níke. yu ð¾íku {ktz

[eLk{kt þktríkÃkqðof Mk¥kkÃkrhðíkoLk ÚkÞwt

rðhkuÄk¼kMk yk çktLku {nkMk¥kkykuLkk LkuíkkLke [qtxýe «r¢Þk{kt sçkhËMík rðhkuÄk¼kMk hnu÷ku Au. y{urhfk ÷kufíkktrºkf Ëuþ Au ßÞkhu [eLk MkkBÞðkËe Ëuþ Au. y{urhfkLkk «urMkzuLxLke [qtxýeLku yktfzk{kt òuEyu íkku y{urhfkLke yu {wÏÞ Ãkkur÷rxf÷ Ãkkxeoykuyu [qtxýe Íwtçkuþ ÃkkA¤ 4.2 rçkr÷ÞLk zkì÷h ¾åÞko. 6 rçkr÷ÞLk zkì÷h [qtxýe «r¢ÞkLkwt ¾[o ykÔÞwt. 750 r{r÷ÞLk zkì÷Mko xeðe ÃkhLke [qtxýe rð¿kkÃkLkku ÃkkA¤ ¾[koÞk. íkuLke Mkk{u [eLku íkuLkk LkuíkkLke ÃkMktËøke ÃkkA¤ fkuE s íkkuVkLke Ãkkur÷rxf÷

õÞkhuÞ rLk»V¤ Lknª síkwt yki»kÄ

E.

Mk. 1907{kt sL{u÷k yLku rÃkMíkk¤eMk ð»koLkk ykÞw»Þ{kt AuÕ÷kt ÃktËh ð»ko ÂÔn÷[uh yLku ÃkÚkkhe{kt økk¤Lkkh y{urhfLk ÷u¾f Úkku{Mk òuMkuV MkwøÞúwLke ®sËøke WÃkh yuf Lksh Lkk¾ðk suðe Au. MkwøÞúw ÷u¾f WÃkhktík yuf Mkkhk ðkÞkur÷LkðkËf yLku rVz÷ðkËf Ãký níkk. yuzøkh fuGMkeLkk SðLkLkk ykÄkhu yu{ýu ÷¾u÷wt ÃkwMíkf ‘Äuh RÍ y rhðh’ yksu Ãký ðt[kíkwt ÃkwMíkf Au.

fur÷zkuMfkuÃk {kunB{Ë {ktfz ‘nuhkÕz rxÙçÞwLk’ yLku ‘Ä y{urhfLk {uøkurÍLk’ suðk Mkk{rÞf{kt øk¤kzqçk ÔÞMík hnuíkk yk ÷u¾f-ÃkºkfkhLku yuLke ºkeMk ð»koLke ÞwðkLk ðÞu ¼køÞu s fkuEfLku ÷køkw Ãkzu yuðku yuf ¼Þtfh hkuøk ÷køkw Ãkzâku níkku. yu{Lku ÷køkw Ãkzu÷k yk yuf rðrþü ykÚkohkRrxMkLkk hkuøkLku fkhýu yu{Lkk þhehLkk yuf ÃkAe yuf fku»kku MkwfkELku {]ík Úkðk ÷køÞk níkk yLku yu ÂMÚkrík{kt Ãký yu{ýu {æÞ-ÃkqðoLkk yLku ÞwhkuÃkLkk fux÷kf ËuþkuLkku «ðkMk ¾uzâku níkku yLku Mkkík ÃkwMíkfku ÷ÏÞkt níkkt. MkUfzku ÷u¾ku ÷ÏÞk níkk yLku

yLkuf «ð[Lkku ykÃÞkt níkkt. ynª ykÃkýLku ð»kkuoÚke {kuxh LÞqhkuLk rzMkeÍÚke Ãkezkíkk yLku {]íÞw Mkk{u ÍÍq{íkk hneLku Ãký ÃkkuíkkLkk MktþkuÄLkLkwt fk{ fhe hnu÷k rð¿kkLke MxeVLk nkurftøkLke ðkík ÞkË ykðe òÞ Au. {nkLk {kýMkkuLke fkÞoþi÷e{kt yLku SðLk íkhVLkk nfkhkí{f ð÷ý{kt ½ýwt MkkBÞ òuðk {¤u Au. 1953{kt neÃk rhÃ÷uMk{uLxLkk ykìÃkhuþLk{kt {]íÞw ÃkkBÞk yu Ãknu÷kt Úkkuzk Mk{Þu s ÷¾u÷k yuf ÷u¾{kt MkwøÞúwyu SðLk «íÞuLke ÃkkuíkkLke yx÷ ©Øk ÔÞõík fhe níke. ½ýk {kýMkku yu{Lku ÃkqAíkkt, ykðe ÂMÚkrík{kt ykx÷e çkÄe þÂõík ík{Lku õÞktÚke {¤u Au? yu «&™Lkku sðkçk yu{ýu ÃkkuíkkLkk yu ÷u¾{kt ÷ÏÞku níkku. yu yu{Lkku AuÕ÷ku ÷u¾ níkku. ÷u¾ yk «{kýu níkku: nwt ßÞkhu MkkRf÷ WÃkh nhVh fhe þfwt yuðzku níkku íÞkhu y{khk økk{{kt yuf Mºke hnuíke níke, su yLkuf {wMkeçkíkku yLku {w~fu÷eykuÚke ½uhkÞu÷e níke. yuLkk Akufhkyku fkÞ{ çke{kh hnuíkk níkk. Ãkrík ÷øk¼øk ÃkÚkkhe{kt s hnuíkku níkku. yu MºkeLke ÃkkuíkkLke íkrçkÞík Ãký ®sËøkeLkku çkkuòu WÃkkzeLku ¼ktøke Ãkze níke. Aíkkt yu ¼ktøke Ãkze Lknkuíke. ðk¤ MkVuË ÚkE økÞk níkk. [nuhku MkwfkE økÞku níkku. Aíkkt yuLke ykt¾kuLke [{f yuðe Lku yuðe s níke. nkuX WÃkhLkwt nkMÞ shkÞ rð÷kíkwt Lknkuíkwt. nwt ½ýe

øk{u íkuðkt Ëw:¾ku{kt Ãký {kýMk yufkË Mkw¾Ë M{hýLkku ykÄkh ÷ELku xfe þfu Au yLku M{hýkuLku {kýMk ÃkkMkuÚke fkuE Íqtxðe þfíkwt LkÚke ðkh ËðkLke ËwfkLkuÚke yuLku Ëðk ÷kðe Ëuíkku níkku. yuf ðkh {khkÚke yuLku ÃkwAkE økÞwt, “ykx÷e çkÄe íkf÷eVku ík{u fE heíku MknLk fhe þfku Aku?”

R÷uõþLk fu rMk÷uõþLk?

huz hkuÍ ËuðuLÿ Ãkxu÷ zÍLk sux÷k ÷kufku nksh níkk. yksu 82 r{r÷ÞLk ÷kufku yk fkuBÞwrLkMx ÃkkxeoLkwt MkÇÞÃkË Ähkðu Au. yk Ãkkur÷rxf÷ ÃkkxeoLkk «ríkrLkrÄykuLke Mk¼kLku fkìtøkúuMk fnu Au. fkìtøkúuMkLkku yÚko Au ¼uøkk ÚkðwtMkt{u÷Lk. [eLkLke fkuBÞwrLkMx ÃkkxeoLke 18{e fkìtøkúuMkLkwt ykÞkusLk çke®søkLkk íkkELkk{uLk Mõðuh ¾kíku ykðu÷k økúux nkì÷ ykìV ÃkeÃk÷ ¾kíku {éÞwt. íku{kt 2000 sux÷k ÃkkxeoLkk zur÷økuxTMk nksh hÌkk yLku Lkðk Lkuíkk íkhefu rÍ rsLk®ÃkøkLku ÃkMktË fhðkLke «r¢Þk Ãkqhe fhe Ëuðk{kt ykðe. çke®søkLkk yk økúux nkì÷Lku fkuBÞwrLkMx ÃkkxeoLkwt fuLÿ økýðk{kt ykðu Au. yk zur÷økuxTMk 200 {kýMkkuLke yuf fuLÿeÞ Mkr{ríkLke h[Lkk fhu Au. yk Mkr{rík 25 {kýMkkuLke yuf fkhkuçkkhe Ãkkur÷x çÞwhkuLke y™u MkuLxÙ÷ r{r÷xhe fr{þLkLke h[Lkk fhu Au. yk fr{xe yuf Mxu®Lzøk fr{xeLke íkÚkk ÃkkxeoLkk {nk{tºkeLke ÃkMktËøke Ãký fhu Au.

yuf ûký yuýu {khe Mkk{u òuÞwt yLku nMke Ãkze. “{Lku {ËË fhu yuðe yuf økuçke ðMíkw {khe ÃkkMku Au.” nwt yuLke ðkík Mkkt¼¤ðk ykíkwh níkku. “Ëhuf ÔÞÂõík ÃkkMku Úkkuzktf fe{íke M{hýku nkuÞ Au. yuðwt yuf y{qÕÞ M{hý {khe ÃkkMku Au. {khku WAuh ¾uíkh WÃkh ÚkÞku Au. {khe {k rðÄðk níke yLku {khkÚke LkkLkk ºký ¼kEyku níkk. y{Lku [khuÞLku WAuhðkLke sðkçkËkhe {khe {k WÃkh níke. yu WÃkhktík ¾uíkeLkwt fk{ Ãký yuLke {kÚku s níkwt. yuf ð¾íkLke ðkík Au. yu ð¾íku nwt Mkkík ðhMkLke níke. rþÞk¤kLkku Mk{Þ níkku. yuf rËðMk Mk¾ík çkhV Ãkzâku. y{u ¼khu {wMkeçkík{kt {wfkE økÞkt. {khk çku LkkLkk ¼kEyku çke{kh níkk yLku ÃkÚkkheðþ níkk. yuf økkÞ níke yu Ãký {ktËe níke. Ãkkýe ò{eLku çkhV ÚkE økÞwt níkwt. {khe {k yuf÷e níke. ®sËøke yk¾e òýu ÚkeS sðkLke nkuÞ yu{ Xtze y{Lku ½uhe ð¤e níke. {Lku ÚkÞwt fu {khu {kLku {ËË fhðe òuEyu. ðkMkýku Äkuðk {kxu yLku hMkkuE çkLkkððk {kxu nwt çknkhÚke íkøkkhk{kt çkhV ¼he ÷kðe.” {khe {k {Lku, LkkLkfze AkufheLku yu heíku fk{ fhíke òuELku nMke Ãkze; ¾qçk nMke yLku ÃkAe hze Ãkze. {Lku LkSf ¾U[eLku yuf [q{e ¼he yLku fÌkwt, “íkwt nðu {Lku {ËË fhu yuðze ÚkE økE! [k÷, ykÃkýu MkkÚku [k Ãkeyu.” yLkwMktÄkLk ÃkkLkk Lkt. 4 Ãkh

RÂLËhk økktÄeLku su÷{wõík fhðk {kxuLkku nkRsuf zÙk{k TOP 10 p5

**** CMYK

rÚkÞhe{kt [eLk suLku [qtxýe fnu Au íku ðkMíkð{kt rMk÷uõþLk s Au. fkuBÞwrLkMx ÃkkxeoLkk zur÷økuxTMk [eLkLke Lkðe ÃkuZeLkk LkuíkkykuLku [qtxe fkZu Au. nfefík{kt ÃkMktË fhu Au. çkÄe s rLk{ýqfku ÃkûkLkk ðrhc Lkuíkkyku ËuþLkk yLku ÃkkxeoLkk rník{kt nkuÞ íkuðk Lkðk LkuíkkykuLke rLk{ýqf fhu Au. [qtxýe ÚkkÞ Au Ãkhtíkw íku{kt zur÷økuxTMku yøkkWÚke Lk¬e fhu÷k W{uËðkhkuLku s {ík ykÃkðkLkk nkuÞ Au. [eLk{kt çkeS fkuE Ãký Ãkkur÷rxf÷ ÃkkxeoLku yðfkþ LkÚke. yk «fkhLke fkuBÞwrLkMx Ãkkxeoyu íku{Lke 18{e fkìtøkúuMk ð¾íku Lkðk «urMkzuLx íkhefu rÍ rsLk®ÃkøkLku ÃkMktË fhe ÷eÄk Au.

rÍ rsLk®Ãkøk fkuý Au? rÍ rsLk®Ãkøk 59 ð»koLke ðÞLkk, Ÿ[wt fË Ähkðíkk, {kÚkk{kt Mknus çkkswÚke ðk¤ yku¤íkk yLku yrík rþrûkík ÔÞÂõík Au. íku{Lkkt ÃkíLke ÃkkuÃkMxkh Au. yk{ íkku 2008Lke Mkk÷{kt s íku{Lku [eLkLkk WÃk«{w¾ çkLkkÔÞk íÞkhu s íku{Lke hksfeÞ fkhrfËeoLkku rMkíkkhku [{fðk ÷køÞku níkku. yLkwMktÄkLk ÃkkLkk Lkt. 4 Ãkh

ÃkkxoLkhLku ykf»koðk çkuzY{Lku þýøkkhku

¾u÷kzeLkwt MkL{kLk yux÷u h{íkLkwt MkL{kLk

RÂLx{Mke : p6

Ãkuður÷ÞLk : p7


CMYK

2

www.sandesh.com

hrððkh, 18 LkðuBçkh, h012

çkku$økLkk yfM{kíkku fu{ Úkíkk níkk? Ë

huf rð{kLke yfM{kíkLke ÃkkA¤ MðsLkku økw{kðLkkh fwxwtçkkuLke fhwýfÚkLke nkuÞ Au. Ëhuf rð{kLke Ëw½oxLkk{ktÚke yuf çkkuÄÃkkX {¤u Au yLku Ëw½oxLkkLku Ãkøk÷u ðÄw Mkwhrûkík rð{kLkLkwt rLk{koý fu{ fhðwt yu þe¾ðk {¤u Au. WÃkhktík yfM{kík ðu¤k WíkkhwykuLku çknw ÍzÃk¼uh fE heíku çknkh fkZe Mk÷k{ík MÚk¤u ÃknkU[kzðk íku{s çku rð{kLkkuLke yÚkzk{ý fE heíku xk¤ðe yu Ãký þe¾ðk {¤u Au. çkku$øk 737 yu rðïLkwt MkkiÚke ÷kufr«Þ rð{kLk Au. yk{ Aíkkt ½ýk rfMMkk{kt çkku$økLkk rð{kLkkuLku Mk{MÞkyku Lkzu÷e Au. çkku$økLku Ãký ykfkþ{kt yÄðå[u yfM{kík LkzâkLkwt LkkUÄkÞwt Au, Ãkhtíkw Mkðk÷ yu Au fu rðï{kt MkkiÚke ðÄw ðÃkhkþ{kt hnu÷tw çkku$øk 737 rð{kLk ykfkþ{kt Qzíkwt Qzíkwt fu{ ¢uþ ÚkE s{eLk Ãkh ÃkxfkÞ Au.u 1991{kt ÞwLkkRxuz yuh ÷kRLMkLke 585 LktçkhLke V÷kRx zuLkðhÚke WzkLk ¼heLku fku÷kuhkzku sE hne níke íÞkhu çkku$øk 737 rð{kLk ºký çkkswyÚu ke yuÃkkxo{Lu xkuÚke ½uhkÞu÷k LkkLkfzk Ãkkfo{kt ½qMkeLku íkqxe Ãkzíkkt rð{kLk{kt hnu÷k ík{k{ Þkºke {kÞko økÞk níkk. yk yfM{kíkLke íkÃkkMk fhLkkh yusLMkeLke MkkiÚke {kuxe sðkçkËkhe yu níke fu Mkk[wt fkhý þkuÄe fkZðwt. íkÃkkMkfíkko xe{u çkÄk zuxk VUËe LkkÏÞk íÞkhu íku{Lku yuf {wÆku Lkshu Ãkzâku yLku íku níkku ÃkðLkLkk íkkuVkLkLku ÷økíkku {wÆku.

C H A N N E L

fku÷kuhkzku rM«tøk ykMkÃkkMkLkku rðMíkkh nðkLkk íkkuVkLk {kxu Lkk{[eLk Au yLku íku hkuxkurðLz íkhefu yku¤¾kÞ Au. yk ÃkðLkLkku ÍtÍkðkík LkkLkfzk rð{kLkLku QÚk÷kðe þfu Au, Ãký Mkðk÷ yu Au fu þwt yuLkk{kt çkku$øk 737Lku íkkuze ÃkkzðkLke íkkfkík nkuÞ Au? çku ð»ko [k÷u÷e íkÃkkMkLku ytíku xe{u yuðwt íkkhý fkZâwt fu Lk íkku ÃkðLkLkk íkkuVkLkÚke fu Lk íkku ÃkkR÷xLke ¼q÷Úke yfM{kík ÚkÞku níkku. íkku fkhý þwt? «&™ hnMÞ{Þ çkLke hÌkku Au. 1994{kt ykðe s yLÞ yuf rð{kLke Ëw½oxLkk çkLku÷e, su{kt ÞwyuMk yuhLke

fkhLke {sçkqík rðLzrþÕzLkwt hnMÞ Ãk

1996 ÃkAe íkÃkkMkLku Ãkøk÷u çkku$øk rð{kLkLkk rLk{koý{kt MkwÄkhkðÄkhk MkkÚku Mkðkuo ðkÕðLkwt yÃkøkúuzuþLk fhkÞwt MkkÚku MkkÚku hzh fLxÙku÷Lkk r{furLkÍ{{kt Ãký yÃkøkúuzuþLk ÚkÞwt Au. yk ÃkAe hzh fLxÙku÷Lkk fkuE yfM{kíkku MkòoÞk LkÚke V÷kRx Lkt. 427Lkwt çkku$øk 737 rð{kLk íkqxe Ãkzâwt, su rþfkøkkuÚke rÃkxTMkçkøko sE hÌkwt níkwt. rð{kLk suðwt rÃkxTMkçkøko ÃkkMku ÃknkUåÞwt fu ÃkðLkLkk íkkuVkLk{kt VMkkE økÞwt Lku y[kLkf ykfkþ{ktÚke Lke[u ¢uþ ÚkE íkqxe Ãkzâwt. yk 427 LktçkhLke V÷kRxLkwt rð{kLk 261 LkkuxLke ÍzÃku s{eLk Ãkh ÃkxfkÞwt níkwt. yk rð{kLk{kt hnu÷wt fkuE çkåÞwt Lknª Lku 135 {Lkw»ÞkuLkk òLkLke ¾wðkhe ÚkE níke. çku ð»ko ÃkAe 1996{kt ðŠsrLkÞk RMxrðLz yuhðuÍLke V÷kRx Lktçkh 517 Ãký ykðe s nk÷ík{kt {wfkE níke. çkku$øk 737{kt Mkðkuo{kt yÃkøkúuzuþLk AíkktÞ hzh ÷kuf ÚkE økÞwt yLku ÃkkR÷xu yuLku ÃkkAwt ¾U[e Lk þfíkkt çkku$øk 737 íkÆLk s{ýe çkksw ð¤e økÞwt níkwt yLku ykWx ykìV fLxÙku÷ sELku ykfkþ{ktÚke økçkzðk ÷køÞwt níkwt. yøkkWLke 1991Lke V÷kRx Lkt. 585Lke su{ s yk ½xLkk yøkkWLke Mk{MÞkÚke MkòoE níke. su{kt ÃkkR÷xLkku ðktf Lk níkku Lku ÃkkR÷xLku ytËuþku Ãký ykÔÞku Lknkuíkku. òufu, R{hsLMke ÷u®LzøkÚke [{ífkrhf heíku íku ¢uþ Úkíkkt

ykuçkk{k Sík y{urhfk{kt

‘s~Lk’ çkòhku{kt!

y

{urhfk Ãkh ykuçkk{kLkku ËçkËçkku s¤ðkE hÌkku Au. òuhËkh x¬hLke ðkíkku ‘nkRÃk’ Ãkwhðkh ÚkE Au. ¾kMMkk {kuxk ytíkhÚke «{w¾ÃkËLke [qtxýe íku{ýu Síke ÷eÄe Au. yk Sík y{urhfk{kt Au, Ãkhtíkw íkuLkku s~Lk çkòhku{kt òBÞku Au. ‘s~Lk’Lku ynª shkf swËe heíku ÷uðkLkku Au. Ãkrhýk{ ykÔÞwt íku rËðMku y{urhfLk þuhçkòh ºkýMkku ÃkkuRLxÚke ðÄw íkqxâwt níkwt, su yuf hufkuzo Au. y{urhfLk þuhçkòhu fkuE Ãký «{w¾Lku ykx÷ku ¾hkçk ykðfkh õÞkhuÞ LkÚke ykÃÞku. Lkçk¤kE çkeò rËðMkuÞ [k÷w hne. Lku íku{kt zkW íkÚkk LkkMzuf RLzuõMk 200 rËðMkLke {q®ðøk yuðhusLke Lke[u [k÷e økÞk! ËwrLkÞk¼hLkkt þuhçkòhku ykðk s {qz{kt òuðkÞkt. yurþÞk nkuÞ fu ÞwhkuÃk yøkh íkku ÷urxLk y{urhf çkÄk ‘½x-ðk’Lkk MkÃkkxu [zâk níkk. ¢qz [kh xfkÚke ðÄw fÚkéÞwt. y{urhfLk zkì÷h {kuxk ¼køkLkku yøkúýe fhLMke Mkk{u zkWLk ÚkÞku. yuf{kºk MkkuLkwt Úkkuzkf [¤fkx{kt hÌkwt. fkuE fnuþu, yk s~Lk Úkkuzku Au Þkh? çkòh õÞkhuÞ ¾kuxwt LkÚke nkuíkwt. íkuLkku yk s÷kÃkku òuíkkt n{ýkt ftE Mkkhkðkx sýkíke LkÚke. ykuçkk{kLke Sík ÃkAe ‘yku...çkk...(yku)..{k...’Lkwt fkuhMk [k÷w ÚkÞwt Au íku ykøkk{e Mk{Þ {w~fu÷ ÷køku Au. ðkík Mkk[e. nðuLkku Mk{Þ fËk[ Mkkhku Lknª nkuÞ, Ãký íku y{urhfk {kxu! ¼khík suðk R{‹søk Ëuþku yk {kýMkLke SíkÚke ÷k¼{kt hnuðkLkk Au. íku{Lkkt þuhçkòhku yLku [÷ý {sçkqík ÚkðkLkkt Au. MkkuLkwt {kU½w ÚkðkLkwt Au. ¢qz Úkkuzwtf ¼ªMk{kt hnuþu. nðu ík{u s fnku, ykÃkýk {kxu yk s~Lk økýkÞ fu Lknª? çkòhku{kt s~Lk ò{ðk {kxuLkkt fux÷ktf [ku¬Mk fkhý Au. þuhçkòhkuLkku RríknkMk òuE swyku. y{urhfk ¾kíku rhÃkÂç÷fLkLke íkw÷Lkk{kt zu{ku¢urxf ÃkkxeoLke ÔÞÂõík «{w¾ÃkËu nkuÞ íkku íku çkòhkuLku ðÄw {kVf ykÔÞwt Au. ykuçkk{k VheÚke hk»xÙ«{w¾ çkLkíkkt Lkeríkrð»kÞf {k{÷u ‘fÂLxLÞwxe’Lkwt Vuõxh fk{u ÷køkðkLkwt Au. ‘LkkuLk-zurð÷’Lkku rfMMkku Au yk. ykuçkk{kLkku rðsÞ ykÃkýu

íÞkt ykExe Mkuõxh {kxu {kRLkMk ÃkkuRLx íkhefu òuðkÞku Au. ykWx Mkku‹Mkøk rðhkuÄe Lkerík-herík íkuLkwt fkhý Au. zkì÷h ykøkk{e Mk{Þ{kt f{òuh ÚkðkLkkt yutÄký, íku{kt yuf ðÄw W{uhku fne þfkÞ. òufu fux÷kfLku yk zh ðÄw Ãkzíkku ÷køku Au. íku{Lkk {íku ykuçkk{kLkk yusLzk{kt rhfðhe yLku hkusøkkhe fuLÿMÚkkLku Au. xufTLkku÷kuS Mkuõxh íkuLkku ÷k¼ yð~Þ ¾kxþu. çkeswt, yuÂLxykWxMkku‹Mkøk Lkðku {wÆku íkku Au Lknª. AuÕ÷k fux÷kÞ ð¾íkÚke yk çkÄwt [k÷e hÌkwt Au. ykÃkýku ykExe Wãkuøk xuðkE økÞku Au. ykðe ÂMÚkríkLkku Mkk{Lkku fhðk {kxuLke {kLkrMkfíkk íkuýu fu¤ðe ÷eÄe Au.

fku{Mko fkuLkoh yrLk÷ Ãkxu÷ ykuçkk{kLke SíkLkk Ãkøk÷u ‘QE’ íku{s ÷qÍ {kuLkuxhe Ãkkur÷Mke ÞÚkkðíkT hnuþu. QEõðkuÂLxxurxð R®Íøk yu ÂMxBÞw÷Mk ÃkufursMkLkwt Lkðwt Lkk{fhý Au. yøkkW QE1 íkÚkk QE2 ykðe økÞkt s. nk÷ QE3 [k÷u Au! QE4 Lku QE5 Ãký ykðe þfu Au!! MkkËe ¼k»kk{kt fneyu íkku {ktË÷k yÚkoíktºkLku çkuXwt fhðk {kxuLkwt xkurLkf Au. su{kt MkMíkk ÔÞksËhLke MkkÚku AqxÚke rÄhký íkÚkk {Lke MkÃ÷kÞLkku zkuÍ yÚkoíktºkLku yÃkkÞ Au. çkeS íkhV rVMf÷ zurVrMkxLku fkçkq{kt hk¾ðk fhðuhk{kt ðÄkhku yLku ¾[o fhfMkhLkkt Ãkøk÷kt ÷uðkÞ Au. ¾[o, fhfMkh fu ‘MÃku®Lzøk-fx’ [÷ýe þçË Au. ËwrLkÞk¼hLke Mkhfkhku yk ykËþoLku ËkÞfkÚke ðhu÷e hne Au. òufu ÔÞðnkh{kt y{÷ ¼køÞu s òuðk {éÞku Au. ykuçkk{kyu ‘QE’ «kuøkúk{Lkk Ãkøk÷u yÚkoíktºk{kt zkì÷hLke hu÷{Au÷Lku çku÷uLMk fhðk ¾[o-fkÃk íkÚkk ðuhk{kt ð]rØ {kxu ÷ktçkk økk¤kLkku «kuøkúk{ íkiÞkh fÞkuo níkku. ‘rVMf÷ Âõ÷V’Lke (Mkk÷w r[ºk-rðr[ºk Lkk{fhý{kt yk ÷kufkuLku fkuE Lk ÃknkU[u!) yk ÞkusLkk nuX¤ yuf ËkÞfk{kt fw÷

çk[e økÞwt níkwt. V÷kRx Lkt. 517Lkk R{hsLMke ÷u®LzøkÚke yuf «&™ íkífk¤ WËT¼ÔÞku fu yøkkWLke çku V÷kRxLkk ¢uþ ÚkÞkt íÞkhu Lktçkh 517Lke V÷kRx fu{ Ëw½oxLkk ¢uþÚke çk[e økE? yk çktLkuLke ðå[u su {n¥ðLkku íkVkðík níkku íku yuLke MÃkez níke. fku÷kuhkzku ÂM«tøk yLku rÃkxTMkçkøko yu{ yu çktLku V÷kRx ßÞkhu s{eLkLke LkSf ykðe íÞkhu íkuLku økrík Äe{e fhðkLkwt fnuðkÞwt níkwt yLku íku Mkq[Lkk ÃkAe rð{kLk fLxÙku÷ çknkh sELku Lke[u s{eLk íkhV økkuÚkkt ¾kðk ÷køÞkt níkkt. rð{kLk 190 LkkuxLke MÃkez{kt níkwt íÞkhu íku ykWx ykìV fLxÙku÷ ÚkE økÞwt níkwt, Ãkhtíkw íkÃkkMk{kt ¾qÕÞwt fu RMxrðLz yuhðuÍLkwt rð{kLk suðwt rh[{Lz LkSf ÃknkUåÞwt íÞkhu íku çknw MÃkez{kt níkwt. yu 250 LkkuxTMkLke ÍzÃku ÄMke hÌkwt níkwt. yk MÃkez{kt yuz÷ hLk {kxu íkÚkk hzh ÷kuf ÚkE sðkLkk «kuç÷u{Lkku Mkk{Lkku fhðkLke «ríkfkhf þÂõík níke yux÷u rð{kLku yuLkku fLxÙku÷ ÃkwLk: «kÃík fhe ÷eÄku yLku yk{ rð{kLkLke MÃkezu V÷kRx Lkt. 517Lku

ykuçkk{kLke Sík y{urhfk{kt ÚkE Au, Ãkhtíkw íkuLkku s~Lk fu s÷Mkku ðirïf çkòhku{kt ¾kMk fheLku rðfMkíkk ËuþkuLkkt þuhçkòhku yLku fku{kurzxe {kfuox{kt ò{ðkLkku Au! yLku ¾hku htøk 2014{kt Ëu¾kþu!! {¤eLku 7 rxÙr÷ÞLk zkì÷h yux÷u fu ykþhu 380 ÷k¾ fhkuz YrÃkÞkLke Lkðe ykðf Q¼e fhðkLkwt rð[khkÞwt Au. íkuLke rVMf÷ zurVrMkx fkçkq{kt ÷kððkLke Wõík Mfe{Lkku ykht¼ Lkðk fu÷uLzh ð»koÚke Úkþu. 2013{kt yk {køkuo 700 yçks zkì÷h Q¼k fhkþu. ÞkusLkkLke rðøkík ¾kMMke ÷ktçke Au. Mkkh yux÷ku s fu ¾{íkeÄh yLku nkE RLf{ çkúuõxTMkðk¤k WÃkhLkwt fh¼khý ðÄþu. íÞkt ÷kuyuMx xuõMk M÷uçk 10 xfk Au íku hË Úkþu. ðuhkLkku Wå[ík{ Ëh 35 xfkÚke ðÄeLku 38.6 xfk Úkþu. {n¥k{ furÃkx÷ økuRLk xuõMk 15 xfkÚke ðÄkheLku 20 xfk fhkþu. rzrðzLz xuõMk 15 xfkLke ykMkÃkkMk Au, íkuLku rðr¼LLk ©uýe{kt ðøkeof]ík fhkþu. su{kt {uÂõMk{{ hux 43.4 xfk MkwÄeLkku nþu! Ãku-hku÷ xuõMk{kt çku ð»koLkku nku÷ezu Au íkuLkku ytík ykðþu. fkuÂLxÙçÞwþLkLkk hux ðÄkhkþu. ykLkk ÷eÄu ©r{fku/ f{o[kheykuyu ‘Mkkur~kÞ÷ rMkõÞwrhxeÍ’ Ãkuuxu 4.2 xfkLkk çkË÷u 6.02 xfkLkku Vk¤ku ykÃkðku Ãkzþu. {uhursMk xuõMk suLku ð¢áükyku ‘{uhus ÃkuLkÕxe’ fnu Au íkuLkwt ÃkwLk: ykøk{Lk ÚkðkLkwt Au. ykLkkt fkhýku ÷øLk fhu÷kt ËtÃkíke ÃkhLkwt fh¼khý ðÄþu! ‘QE’ íkÚkk ‘rVMf÷ Âõ÷V’Lkk fkuÂBçkLkuþLkLkwt Ãkrhýk{ þwt ykðþu? y{urhfk{kt MkMíkk zkì÷hLke hu÷{Au÷ Úkþu. yk zkì÷h ðÄw ð¤íkhLke þkuÄ{kt çkeòt çkòhku{kt Ãkøk fhþu. ¼khík suðk Q¼híkk ËuþkuLkkt þuhçkòhku íkuLkku ÷k¼ ¾kxþu. zkì÷hLkku ðÄíkku «ðkn íÞkt VwøkkðkLku «kuíMkkrník fhþu. Mkhðk¤u MkkuLkk{kt ykf»koý ðÄþu. yk ËuþkuLkkt [÷ý zkì÷h Mkk{u ðÄþu. yøkh íkku {kh ¾kíkk yxfþu. yøkúýe [÷ýku Mkk{u zkì÷hLke f{òuheÚke ‘zkì÷hRLzuõMk’ ¼ªMk{kt hnuþu. zkì÷hLke heíku fku{kurzxeÍLkk ¼kð Ÿ[fkþu. RLk þkuxo... ykuçkk{kLke Sík y{urhfk{kt ÚkE Au, Ãkhtíkw íkuLkku s~Lk fu s÷Mkku ðirïf çkòhku{kt ¾kMk fheLku rðfMkíkk ËuþkuLkkt þuhçkòhku yLku fku{kurzxe {kfuox{kt ò{ðkLkku Au! yLku ¾hku htøk 2014{kt Ëu¾kþu!! apatel3110@yahoo.com

¢uþ Úkíkkt çk[kðe ÷eÄe, Ãkhtíkw Ãknu÷k rð{kLk{kt 1991{kt hzh fu{ ÷kuf ÚkE økÞwt yuLkku fkuE ¾w÷kMkku nsw {éÞku LkÚke. yk{, çkku$øk 737 rð{kLk ¢uþ ÚkðkLkkt fkhýkuLke íkÃkkMk y{urhfkLkk RríknkMk{kt çknw Ëe½ofk¤ÃkÞOík [k÷e níke. yu{kt yuðwt íkkhý {éÞwt fu òu MkðkuoLku yríkþÞ økh{e fu Xtze{ktÚke ÃkMkkh fhðk{kt ykðu íkku yu XheLku ò{ ÚkE òÞ Au. ½ýk xuMx{ktÚke yu Vr÷ík ÚkÞwt fu yÃkðkËYÃk Mktòuøkku{kt økh{ nkRzÙkur÷f «ðkne ßÞkhu Xtzk Mkðkuo {ux÷Lku {¤u Au íÞkhu hzhLku fLxÙku÷ fhíkku Mkðkuo ðkÕð ÷kuf ÚkE òÞ Au yLku ÃkAe ßÞkhu ÂMÚkrík çkË÷kÞ íÞkhu hzh ¾q÷e òÞ Au. yk{ íkku rð{kLkLke r{furLkf÷ rLk»V¤íkkLku ÷eÄu Ëw½oxLkk Mkòoíke níke. 1996 ÃkAe íkÃkkMkLku Ãkøk÷u çkku$øk rð{kLkLkk rLk{koý{kt MkwÄkhkðÄkhk MkkÚku Mkðkuo ðkÕðLkwt yÃkøkúuzuþLk fhkÞwt Au. MkkÚku hzh fLxÙku÷Lke r{furLkÍ{{kt Ãký yÃkøkúuzuþLk ÚkÞwt Au. yk ÃkAe hzh fLxÙ k u ÷ Lkk fku E yfM{kíkku MkòoÞk LkÚke.

økúk

nfLkku ¾heËe fhðkLkku rLkýoÞ nt{uþkt íkuLkku ÔÞÂõíkøkík fu ykøkðku rLkýoÞ LkÚke nkuíkku, íkuLkk WÃkh yLkuf yLkw{kuËfkuLkku «¼kð nkuÞ Au. fkuE Ãký ¾heËe fhíke ðu¤kyu ßÞkhu økúknf, yLÞ fkuE ÔÞÂõík fu ÔÞÂõíkMk{qnLkk, íkuLke ¾heËe ÃkhíðuLkk yr¼«kÞLkk Mkt˼o{kt {q÷ðýe fhu yÚkðk íkku ¾heËe fhíke ðu¤kyu yuðe ÔÞÂõík fu ÔÞÂõíkMk{qn MkkÚku íkkËkíBÞ MÚkkrÃkík fheLku ¾heËe fhu, íÞkhu yuðe ÔÞÂõík fu ÔÞÂõíkLkk Mk{qnLku yLkw{kuËf fnuðkÞ. fÃkzktLke ¾heËeÚke {ktzeLku ík{k{ {kusþku¾Lke ðMíkwyku, hMkkuzk{kt ðÃkhkþLkkt WÃkfhýku, huMxkuhktLke ÃkMktËøke, «ðkMk-Mknu÷økknLkkt {kæÞ{kuLke ÃkMktËøke, «ðkMkLkkt MÚk¤kuLke ÃkMktËøke, øk]nþku¼kLke [esðMíkwykuLke ¾heËe RíÞkrË{kt çknwÄk økúknf fkuEf yLkw{kuËf ÔÞÂõík fu ÔÞÂõíkMk{qnLkk yr¼«kÞLku æÞkLk{kt ÷ELku ¾heËe fhu Au. ykðk «kÚkr{f yLkw{kuËfku{kt ÃkkuíkkLkwt fwxwtçk, r{ºkð]tË, MknfkÞofhku, ÔÞðMkkÞe MkkÚkeyku-MknÞkuøkeyku ðøkuhuLkku Mk{kðuþ ÚkkÞ Au. yk yuðe ÔÞÂõíkyku fu ÔÞÂõíkMk{qnku Au, suLke MkkÚku økúknf Mkíkík MktÃkfo{kt nkuÞ Au, Ãkhtíkw yLÞ ÔÞÂõíkyku fu ÔÞÂõíkMk{qnku yuðk Ãký nkuÞ Au, suLke MkkÚku íkuLkku Mkíkík MktÃkfo LkÚke nkuíkku Aíkkt Ãký íku{Lkk yr¼«kÞLkku «¼kð íkuLkk ¾heËe

yksu íkku Social NetworkingLkk yk Þwøk{kt fux÷ef Online Communities Ãký økúknfkuLke ¾heËe«r¢Þk WÃkh LkkUÄÃkkºk yMkh fhe, yMkhfkhf yLkw{kuËfku íkhefuLke ¼qr{fk yËk fhu Au rLkýoÞ WÃkh Ãkzíkku nkuÞ Au. su{ fu su MktMÚkk fu õ÷çk fu yuMkkurMkÞuþLkLkku íku MkÇÞ nkuÞ íkuLkk MkÇÞku, {kuxu¼køku ¾heËe{kt íkuLke MkkÚku Mk{Þu Mk{Þu òuzkíkk nkuÞ yuðk r{ºkku, yuðk ÔÞÂõíkMk{qnku suLke MkkÚku íku ¼rð»Þ{kt Mktr{r÷ík ÚkðkLke ykfktûkk Mkuðíkku nkuÞ, RíÞkrË. fux÷ef ÔÞÂõíkyku fu ÔÞÂõíkMk{qnku suyku ÃkkMku su íku ûkuºkLke ÷øk¼øk MktÃkqýo yLku rðïMkLkeÞ {krníke yLku ¿kkLk nkuÞ suðk fu MÃkurþÞkr÷Mx íkçkeçkku, xuõMk fLMk÷xLxku, MÚkÃkríkyku, ÏÞkíkLkk{ RsLkuhku, RLxerhÞh rzÍkRLkhku-íkuyku Ãký økúknfLke ¾heËe«r¢Þk WÃkh {kuxku «¼kð Ãkkzu Au. ð¤e, yuðk Mk{qnku su íku{Lkk ûkuºk{kt rðþu»k¿kku yLku rðrþü nMíkeyku íkhefu MkðoMðef]rík ÃkkBÞk nkuÞ suðk fu ÏÞkíkLkk{ r¢fuxhku, ÷çÄ«ríkc Mktøkeík¿kku, ÷kufr«Þ yr¼Lkuíkkyku, yøkúuMkh h{íkðehku-íkuyku su

CMYK

nu÷kt rðLzrþÕz MkkÄkhý fk[{ktÚke çkLkkðkíkk níkk. yu ð¾íku yfM{kík Úkíkkt íku ¼ktøkeLku ¼w¬ku ÚkE síkkt ½kíkf fk[Lke fh[ku [khu íkhV ðuhkíke níke yLku Sð÷uý Lkeðzíke níke. Mkk{kLÞ fk[Lke {kVf rðLzrþÕz {kxuLkk fk[{kt Ãký yuf ¾kMk «fkhLke huíkeLkku WÃkÞkuøk {wÏÞ ½xf íkhefu WÃkÞkuøk ÚkkÞ Au. yu ÃkAe r{©ý{kt Mkkuzkyuþ W{uhkÞ Au fu su huíkeLkk øk÷Lk®çkËwLku Lke[u ÷kðu Au. yk rMkðkÞ{kt fk[Lke çkLkkðx {kxuLkk r{©ý{kt [qLkkLkku ÃkÚÚkh yLku rz÷ku{kRx Ãký W{uhkÞ Au, su fk[Lku ðÄw {sçkqíke çkûku Au yLku Ãkkýe Mkk{u «ríkfkhf çkLkkðu Au. ð¤e, fku÷MkkLkku Ãkx ykÃkðkÚke fk[{kt ðkÞwLkk ÃkhÃkkuxk hne síkk LkÚke. yk¾h{kt yu{kt ykÞLko ykufMkkRz ¼u¤ððkÚke fkhLkk rðLzrþÕz yuftËhu {sçkqík çkLku Au. ykÞLko ykufMkkEzÚke rðLzrþÕzLkku fk[ MkqÞoLkkt rfhýku Mkk{u hûký ykÃku Au. fk[ {kxuLkwt yk ÃkkWzhYÃkLkwt r{©ý íkiÞkh ÚkÞk ÃkAe yuLku ¼êe{kt 3000 rzøkúe MkuÂÕMkÞMkLke økh{e{kt «kuMkuMk {kxu h¾kÞ Au, yu WÃkhktík yk r{©ýLku çkeS yxÃkxe {uLÞwVuõ[®høk «kuMkuMk{ktÚke Ãký ÃkMkkh fhkÞ Au. su{ktÚke Mk¾ík fk[ íkiÞkh ÚkkÞ Au. ÃkAe yk fk[Lku f®xøk yÚkkoíkT çkúu®føk Y{{kt ÷E sðkÞ Au. fkçkkoRzLkk çkLku÷k ÄkhËkh Ône÷ îkhk fk[Lkwt òuEíkk ykfkh{kt f®xøk fhkÞ Au. fk[Lkwt f®xøk ÚkÞk çkkË fkhLkk rðLzrþÕzLku ÷kÞf ykfkh ykÃkðk yk¾he f®xøk fhkÞ Au suÚke fkh{kt yuLku MkeÄku s Vex fhe þfkÞ. fk[Lkk ÄkhËkh AuzkLku ÷kR®Lkøk ykÃke yuLku MkkV fhkÞ Au. íÞkhçkkË yk ø÷kMkLku 200 Vqx ÷ktçke ðuõÞw{ xLk÷ (nðkhrník Lk¤e){ktÚke ÃkMkkh fhkÞ Au. yk xLk÷{kt 10 nòh ðkìxLke ðes¤eÚke [ktËeLkk Mkqû{ fýku ({ku÷uõÞwÕMk)Lku Aktxðk{kt ykðu Au. yuLkkÚke fk[Lku Lkuøkurxð [kso {¤u Au. Ãkrhýk{u [ktËeLkk Mkqû{ fýku yríkþÞ MÃkezÚke fk[{kt «ðuþu Au.

yk «r¢ÞkÚke fk[ Ãkh {ux÷ fku®xøk h[kÞ Au, su {Lkw»ÞLkk ðk¤Úke Ãký 100{k ¼køkLkwt Ãkkík¤wt Lku çkkhef nkuÞ Au, Ãkhtíkw yu MkqÞoLke økh{eLkwt «ríkhkuÄf çkLku Au, íku MkqÞoLke økh{eLku þku»kðkLku çkË÷u ÃkkAe VUfu Au, suÚke fk[Lkwt ytËhLkwt xuBÃkhu[h Lke[wt hnu Au. yk rðLzrþÕzÚke fkhLkwt xuBÃkhu[h 20 rzøkúe sux÷wt Lke[wt hnuíkkt fkhLkk yuMkeLkku ykuAku WÃkÞkuøk fhðku Ãkzu Au. yu s heíku fkhLkwt $Äý økìMk fu ÃkuxÙku÷ Ãký ykuAkt ðÃkhkÞ Au. rðLzrþÕzLkk çku xwfzk VLkuoMk{kt ¼ktøÞk ðøkh ð¤e þfu Au. økh{eÚke fk[ Lkh{ ÚkkÞ Au yLku økwhwíðkf»koýLku fkhýu Äehu Äehu yu ykfkh{kt VuhðkE òÞ Au. nðu ÃkAeLkwt fk{ rðLzrþÕzLku yLkçkúufuçk÷ yux÷u fu íkqxu-¼ktøku Lknª yuðwt çkLkkððkLkwt Au. yu {kxu fk[Lke ytËhLke Lku çknkhLke ÃkèeLku y÷øk fhðe Ãkzu Au, Lku ÃkAe Ãkkur÷rðLkkR÷ çÞwxk÷ fu Ãkeðeçke íkhefu yku¤¾kíkk õ÷eÞh ÷ur{LkuxLkk ÃkzLku fkÃkðk{kt ykðu Au su zÙkRðh {kxu MkLkþuEzLkwt fk{ fhu Au. yk Mk{økú «r¢Þk nðk[wMík (yuhxkRx) Y{{kt fhðk{kt ykðu Au, fkhý fu LkkLkfze ðk¤ fu Äq¤Lkku Mkqû{ fý Ãký òu ø÷kMk yLku Ã÷krMxf rVÕ{ ðå[u ½qMke òÞ íkku yk¾e rðLzrþÕz Lkfk{e çkLke síkkt ¼tøkkh{kt òÞ Au. yk ÷ur{Lkux ø÷kMk{kt ø÷kMkLkk çku xwfzk yuf MkkÚku nkuÞ Au yLku fkh yÚkzkÞ Lku rðLzrþÕz íkqxe Ãkzu íkku yu fk[Lkku ÃkqhuÃkqhku ¼w¬ku ÚkE síkku ™Úke. rðLzrþÕzLku ðÄw þÂõíkþk¤e çkLkkððk {kxu yu{kt hnu÷ ÷ur{LkuxLku 275 rzøkúe Äe{e økríkyu Ãkfððk{kt ykðu Au. yuLkkÚke ø÷kMk r¢Mx÷ õ÷eÞh yux÷u fu çknw [kuϾku MVrxf suðku ÃkkhËþof çkLku Au ÃkAe yuLku Úkkuzk ðÄw «uMkh MkkÚku AuÕ÷e ðkh íkÃkkððk{kt ykðu Au. ÃkAe fk[Lke {sçkqíkeLkku xuMx fhkÞ Au, yu{kt ø÷kMk Mk÷k{ík hnu íkku {LkkÞ Au fu íku MkwhûkkLkkt ÄkuhýkuLku yLkwYÃk çkLÞku Au.

økúknf ¾heËe-rrLkýoÞ WÃkh

yLkw{kuËfkuLke yMkh

[esðMíkwyku fu MkuðkykuLke ònuhkík, swËkt swËkt «Mkkh {kæÞ{ku îkhk fhíkk nkuÞ, íku Mk½¤e [esðMíkwyku-MkuðkykuLku økúknf ¾heËe fhðk «uhkÞ Au. íksT¿kku yLku MkðoMðef]ík nMíkeyku ðå[uLkku íkVkðík Mk{sðku sYhe nkuÞ Au. òu ÏÞkíkLkk{ çkuxÄh Mk[eLk íkUzw÷fh fkuE MkkuVx rzÙLfLke ònuhkík fhu íkku íku yuf rðrþü nMíkeLkk MðYÃku su íku MkkuVx rzÙLfLke ¾heËeLku yLkw{kuËLk ykÃku Au yu{ fnuðkÞ, Ãkhtíkw òu íku fkuE ftÃkLkeLkk çkuxLke ònuhkík{kt Ëu¾k Ëu íkku íku íkuLkk íksT¿k íkhefu yLkw{kuËLk ykÃku Au yu{ fnuðkÞ. fux÷kf ÄkŠ{f Mk{qnku-MktMÚkkyku íkuLkk yLkwÞkÞeykuLkkt SðLkLkkt {qÕÞku, {kLÞíkkyku yLku SðLkþi÷eLku «¼krðík fhíkk nkuÞ Au su yk yLkwÞkÞeykuLke ¾heËe«r¢Þk{kt Ãký «rík®çkrçkík Úkíkwt òuðk {¤u Au. nðu íkku Social NetworkingLkk yk Þwøk{kt fux÷ef Online Communities Ãký økúknfkuLke ¾heËe«r¢Þk WÃkh LkkUÄÃkkºk yMkh fhe, yMkhfkhf yLkw{kuËfku íkhefuLke ¼qr{fk yËk fhu Au. yk Mk½¤kt yLkw{kuËf Mk{qnku økúknfLke ¾heËe«r¢Þk WÃkh r¼LLk r¼LLk «fkhLke yMkh sL{kðu Au. ÄkhkÄkuhýkí{f yMkh : yk yMkh nuX¤ yLkw{kuËfkuLke yÃkuûkkyku yLkwMkkh fu íku{Lkk «ðíko{kLk ÄkhkÄkuhý {wsçkLkwt økúknfLkwt ¾heËeðíkoLk nkuÞ Au. ½hðÃkhkþLke [esðMíkwLke ¾heËe{kt fwxwtçkLkk ðze÷ MkÇÞkuLkku yr¼«kÞ, íku{Lke MkkÚkuLkku rð{þo ÷ûk{kt ÷uðkÞ Au. ÔÞkÃkkh ûkuºku ÔÞMík ÔÞÂõíkyku íku{Lke ðuÃkkhe MktMÚkkykuLkkt Äkhk-Äkuhý yLkwMkkh ðíkoíke nkuÞ Au. Mkhfkhe ûkuºku fk{ fhíke ÔÞÂõíkyku ßÞkhu íku{Lkk nkuÆkLke Yyu su íku rð¼køk{kt fk[k {k÷Lke fu yLÞ [esðMíkwykuLke ¾heËe fhu íÞkhu Mkhfkhe Äkhk-ÄkuhýLku yLkwMkhu Au. {krníkeMksof yMkh: zkìõxh, ðfe÷ku, {uLkus{uLx fLMk÷xLxku, fkÞËk rLk»ýkíkku

suðk yLkw{kuËfku y{qÕÞ {krníke Ãkqhe Ãkkze økúknfLkk ¾heËeðíkoLkLku «¼krðík fhu Au. íkw÷Lkkí{f yMkh: Mkk{kLÞ heíku økúknfku íku{Lke ¾heËe ðu¤kyu çknwÄk íku{Lkk Ãkkzkuþeyku, íku{Lkk MknfkÞofhkuLke SðLkþi÷eLke íkw÷Lkk fhe, òýu íkuyku Ãkkuíku Ãký MÃkÄko{kt nkuÞ, yu heíku ¾heËe fhíkk nkuÞ Au, Ãkkzkuþeyku yLku MknfkÞofhkuLke ykðe SðLkþi÷e yLku íku{Lke ¾heËe«r¢Þk økúknfLke ¾heËe«r¢ÞkLku «¼krðík fhu Au. {kuxu¼køku fÃkzkt, hMkkuzkLkk ðÃkhkþLkkt WÃkfhýku, øk]nþku¼kLkkt WÃkfhýku suðe [esðMíkwykuLke ¾heËe{kt ykðe íkw÷Lkkí{f

{uLkus{uLx zkì. yu.Mke. çkúñ¼è yMkh MÃkü òuðk {¤u Au yLku íkuÚke íkku rð¿kkÃkfku íku{Lkk rð¿kkÃkLkku{kt «ðõíkk íkhefu ykðk yLkw{kuËfkuLku «ríkrLkrÄYÃk nkuÞ yuðe ÔÞÂõíkykuLku «Þkusu Au. ½ýe ð¾ík ‘yk{-ykË{e’Lku «ríkrLkrÄYÃk yuðe ÔÞÂõíkykuLkwt rð¿kkÃkLkku{kt økqtÚkLk fhe, hkus-çk-hkusLke ðÃkhkþLke ¾heËe«r¢Þk WÃkh yLku yk ‘yk{-ykË{e’Lkk znkÃkýLke Mkk{kLÞ sLk{kLkMk WÃkh LkkUÄÃkkºk yMkh sL{kðe þfu Au. ykðkt y™w{kuËf Mk{qnkuLkwt rð¿kkÃkLkku{kt hkuÃký fhðk{kt ½ýkt ¼ÞMÚkkLkku Ãký Au. 1. rðrþü nMíkeLku su íku [esðMíkw MkkÚku fkuE ÷uðkËuðk s Lk nkuÞ yLku íku íkuLke ònuhkík fhu íkku íkuLkkuu fkuE «¼kð Ãkzíkku LkÚke, su{ fu fkuE yr¼Lkuºke fkuE çkkErMkf÷ ftÃkLkeLke MkkRf÷Lke ònuhkík fhu, suLkku íkuýu Ãkkuíku WÃkÞkuøk s fÞkuo Lk nkuÞ!! 2. su íku íksT¿k íkuLkk ûkuºkLke íkÆLk çknkhLke [esðMíkwykuLkwt yLkw{kuËLk fhu, su{ fu fkuE ÏÞkíkLkk{ íkçkeçk yLkwMktÄkLk ÃkkLkk Lkt. 4 Ãkh


CMYK

3

«fhý

Mkw

hrððkh, 18 LkðuBçkh, h012

www.sandesh.com

44

þktík™ku Vku™ {qfe™u ƒu™Íehu yfƒh™u Vku™ ÷„kzâku. “nt...” yfƒh™k yðks{kt yuðwt M…ü Mkt¼¤kíkwt níkwt fu yu õÞktf, Úkkuzk ÷kufku™e ðå[u ƒuXku Au. yu Mkk{kLÞ heíku rƒÍe nkuÞ fu ðÄw ðkík fhe þfu yu{ ™ nkuÞ íÞkhu yufkûkhe - {ku™kurMk÷uƒÕMk{kt ðkík fhíkku. Mkk{u™k™e ðkík …qhe Mkkt¼¤íkku, …ý …kuíkk™k íkhVÚke yux÷wt s ƒku÷íkku, sux÷e sYh nkuÞ... “Mkw„tÄk™u yswo™ Ëuþ{w¾ WXkðe „Þku Au, ƒ÷ƒeh yu™e MkkÚku Au.” Mkwþktík™u …qhe rð„íkku …qAâk …Ae ƒu™Íehu yu™u ð[™ ykÃÞwt níkwt fu yu Mkw„tÄk™u þkuÄe fkZþu y™u ½hu …nkU[kzþu. “nt...” yfƒhu Mkk{u Q¼u÷k yu™k ¾kMk {kýMk „ýuþ Mkk{u òuÞwt. yfƒh™e Ëhuf ™sh™ku ¼uË Wfu÷e þfíkku „ýuþ yu™e ™Sf ykÔÞku. yfƒhu Vku™ „ýuþ™k nkÚk{kt yk…e ËeÄku. „ýuþ Vku™ ÷E™u Y{™e ƒnkh ™ef¤e „Þku, “S...” „ýuþ™u …ý ƒhkƒh ¾ƒh níke fu ðkík™e þYykík fuðe heíku fhðe. Mkk{u fkuý Au, íku Mk{sðwt nkuÞ íkku Mkk{u™k {kýMk™u …nu÷kt ƒku÷ðk Ëuðku …zu. “„ýuþ?” ƒu™Íeh™ku yðks Wíkkð¤ku y™u ®[íkkíkwh níkku, “õÞkt Aku ík{u?” “þwt ÚkÞwt?” sðkƒ yk…ðk™ku Au fu ™nª yu™e „ýuþ™u ¾ƒh ™nkuíke yux÷u yuýu {wÆk …h ykððk {kxu ðkík™u Ĭku {kÞkuo. “…u÷ku...[q...” ƒu™Íeh™k {kuZk{ktÚke „k¤ ™ef¤e „E, “ysow™ Ëuþ{w¾

“{kV fhku ¼kE, swðk™e™k òuh{kt ¼q÷ ÚkE „E”

fhe?” “nk...” “íkku yu ¼kEò™™e Mkk{u s ƒuXku Au. nðu ík{u ®[íkk Akuze Ëku. yswo™ Ëuþ{w¾ ƒuƒe™ku …¥kku ykÃÞk rð™k ynªÚke ™nª sE þfu.” „ýuþ yu™k Mkknuƒ™u-¼kE™u

“Mkkhwt, ¾ƒh {¤u íkku {™u íkhík sýkðsu.” yswo™ Ëuþ{w¾ íÞkt s Au yu òÛÞk …Ae ƒu™Íeh™u …ý hkník ÚkE „E níke. yu Mkw„tÄk MkkÚku ™Úke yu™ku yÚko yu ÚkkÞ fu yu íkkífkr÷f Mkw„tÄk™wt fþwt ƒ„kze þfu yu{ ™Úke... ƒkfe™wt yfƒh …kuíkk™e heíku ‘Mkux fhe Ëuþu’ yu™e yu™u ¾kíkhe ÚkE „E. yuýu Vku™ {qfe ËeÄku. Mku÷Vku™ nkÚk{kt …fze™u „ýuþ Úkkuzef ûkýku íÞkt s Q¼ku hÌkku. …Ae yu Ëhðkò …h ™kìf fhe™u ytËh Ëk¾÷ ÚkÞku. yu™e y™u yfƒh™e ™sh {¤e. yuf …ý þçË ƒkuÕÞk rð™k ƒL™u sýkt ðå[u òýu nwf{™e yk…-÷u ÚkE „E nkuÞ yu{ yuýu yu™k …uLx™k „zo÷{ktÚke rhðkìÕðh fkZe. Mku^xe fì[ ¾ku÷e™u yuýu rhðkìÕðh yswo™ Ëuþ{w¾™k ÷{ýu íkkfe ƒuƒe™u WXkðe „Þku Au.” “ysow™?” „ýuþ™k yðks{kt ykùÞo níkwt, fkhý fu ¼kWMkknuƒ y™u yswo™ ƒL™u sýk nS n{ýkt s ynª Ëk¾÷ ÚkÞk níkk. “nt... ƒ÷ƒeh y™u yu h½wƒeh™k ƒt„÷u „Þk níkk. Mkw„tÄk™u íÞktÚke...” “…ý ysow™ Ëuþ{w¾ íkku ynªÞkt ƒuXku Au.” „ýuþ™u ÷køÞwt fu nðu MkíÞ fÌkk rð™k Aqxfku ™Úke. “þwt ðkík fhu Au?!” Mkw„tÄk™k yðks{kt ykùÞo A÷fkE …zâwt. “ƒk…-Ëefhku nS n{ýkt s Ëk¾÷ ÚkÞk Au ynªÞkt. ƒu r{r™x …ý ™Úke ÚkE.” “íkku ò ™u …qA yu™u fu Mkw„tÄk õÞkt Au?” “yufË{ ™nª {uz{... shk Mk{Srð[khe™u fhðwt …zþu.” yuýu ƒ™u yux÷ku yðks Äe{ku hk¾e™u fÌkwt, “nwt „kuXðwt Awt. ík{u ®[íkk Akuze Ëku. ík{u yk ðkík ¼kE™u

yiïÞko çkLke y{urhfkLke ÄzfLk

ƒhkƒh yku¤¾íkku níkku. [nuhk …h yuf …ý hu¾k ƒË÷kÞ ™nª yuðe heíku yuýu yfƒh™u Xtzk f÷usu {kýMk™u {khe ™k¾íkku òuÞku níkku. yu òýíkku níkku fu ƒu™Íeh™e ðkík Mkkt¼éÞk …Ae yfƒh ÷k÷k™e Mkk{u ƒuXu÷k yk ƒk…-Ëefhku MkkûkkíkT {kuík™e Mkk{u ƒuXk nkuÞ yuÚkeÞu ¾hkƒ ÂMÚkrík{kt {wfkE „Þk níkk. “Mkkhwt, ¾ƒh {¤u íkku {™u íkhík sýkðsu.” yswo™ Ëuþ{w¾ íÞkt s Au yu òÛÞk …Ae ƒu™Íeh™u …ý hkník ÚkE „E níke. yu Mkw„tÄk MkkÚku ™Úke yu™ku yÚko yu ÚkkÞ fu yu íkkífkr÷f Mkw„tÄk™wt fþwt ƒ„kze þfu yu{ ™Úke... ƒkfe™wt yfƒh …kuíkk™e heíku ‘Mkux fhe Ëuþu’ yu™e yu™u ¾kíkhe ÚkE „E. yuýu Vku™ {qfe ËeÄku. Mku÷Vku™ nkÚk{kt …fze™u „ýuþ Úkkuzef ûkýku íÞkt s Q¼ku hÌkku. …Ae yu Ëhðkò …h ™kìf fhe™u ytËh Ëk¾÷ ÚkÞku. yu™e y™u yfƒh™e ™sh {¤e. yuf …ý

þçË ƒkuÕÞk rð™k ƒL™u sýk ðå[u òýu nwf{™e yk…-÷u ÚkE „E nkuÞ yu{ yuýu yu™k …uLx™k „zo÷{ktÚke rhðkìÕðh fkZe. Mku^xe fì[ ¾ku÷e™u yuýu rhðkìÕðh yswo™ Ëuþ{w¾™k ÷{ýu íkkfe. ¼kWMkknuƒ™u …hMkuðku ð¤e „Þku. yu{™k þuíkk™e {„s™u Mk{òE „Þwt fu yk Vku™ fku™ku nkuE þfu. yuýu þwt Mk{k[kh ykÃÞk nkuÞ y™u yk rhðkìÕðh yu{™k yuf™k yuf Ëefhk™k {kÚku fu{ íkkfðk{kt ykðe níke... yuf …ý yûkh ƒkuÕÞk rð™k yu{ýu ƒu nkÚk òuzâk, “yu ™xe íkku õÞkh™eÞu nkÚk{ktÚke „E...” yu{ýu ƒksw{kt ƒuXu÷k yswo™ Ëuþ{w¾™k {kÚkk{kt yuf ÷…zkf Vxfkhe, “nòh ðkh ™k …kze yk ƒwrØ™k ƒ¤Ë™u... Mk{òÔÞku {U yu™u, „kZð... Akuz yk Akufhe™wt [¬h, …ý yk «ò Mk{su ™nª™u? {kV fhku ¼kE. ƒå[wt Au. swðk™e™k òuh{kt ¼q÷ ÚkE „E.” “õÞkt Au?” yfƒh nt{uþkt ykuAwt ƒku÷íkku. yu™k [nuhk …h ¼køÞu s fkuE ¼kð ƒË÷kíkk. …ÚÚkh{ktÚke fkuíkÞkuo nkuÞ yuðku íkÆ™ ¼kðrðne™, …ý ™{ýk rþÕ… suðk [nuhk …h Mkk{kLÞ heíku fkuE …ý «fkh™k «rík¼kð ykðíkk s ™nª. “yu íkku... yu íkku...” ¼kWMkknuƒ™e S¼ ÚkkuÚkðkíke níke. yu{ýu VheÚke yswo™™e Mkk{u òuÞwt y™u Vhe yuf ðkh {kÚkk{kt ÷…zkf ÷„kðe, “ƒku÷, {q¾ko ƒku÷...” “yu íkku …u÷k Akufhk MkkÚku ¼k„e „E. {™u ™u ƒ÷ƒeh™u fux÷k {kÞko Au, swyku...” yswo™u …kuíkk™k szƒk …h {w¬k™u fkhýu ÚkE „Þu÷k ÷e÷k zk½k ƒíkkÔÞk. yu™k [nuhk …h su ¼kð níkk yu òuE™u yfƒh ÷k÷k™k [nuhk …h ÂM{ík ykðe „Þwt. ¼køÞu s su™k [nuhk …h fkuE ¼kð ykðíkk yu {kýMk™u nMkíkku òuE™u ¼kWMkknuƒ™u ÷køÞwt fu …rhÂMÚkrík fËk[ Íz…Úke ™ku{o÷ ÚkE „E Au. yu{ýu yk …rhÂMÚkrík™ku ÷k¼ WXkððk™k nuíkwÚke ðkík ƒË÷ðk™ku «Þí™ fÞkuo, “yksfk÷™kt Akufhkyku ƒu {w¬k{kt íkku...” yu íkÆ™ ƒuðfqV™e su{ nMkðk {ktzâk. …kuíkk™u {kh …zâku yu ðkík …h …kuíkk™k r…íkk™u nMkíkk òuE™u ysow™™wt {„s yux÷wt AxõÞwt fu yíÞkhu s …kuíkk™k r…íkk™u yuf ík{k[ku

{khe Ëuðk™ku yu™u rð[kh ykðe „Þku. yu Mk{Mk{e™u ƒuMke hÌkku... “{™u íkku yu Akufhk …h {k™ ÚkE „Þwt... R~f fheyu íkku ò™ yk…ðk™e íkiÞkhe nkuðe òuEyu... íkkhe su{ ¼k„e Aqxu yu™u õÞkhuÞ Akufhe {kV ™ fhu.” yfƒh™k [nuhk …h su ¼kð níkk yu „ýuþ™u ƒhkƒh Mk{òÞk. „ýuþ™k [nuhk …h …ý yuf ÂM{ík ykðe „Þwt. “ƒuƒe õÞkt Au?” yfƒh ÷k÷kyu ysow™™u su heíku …qAâwt yu™kÚke ysow™™u yuðwt ÷køÞwt òýu yu™k …ux{kt fkuEyu þkhze Vuhðe nkuÞ... “yu íkku... yu íkku...” ysow™™e S¼u …ý ÷ku[k ð¤ðk {ktzâk, “y{u íkku MkkMkw™ zkìfÚke ¼k„e ykÔÞk. …Ae yu ÷kufku õÞkt „Þk yu™e {™u ™Úke ¾ƒh.” yfƒhu Vhe „ýuþ Mkk{u òuÞwt. „ýuþ yu™ku Rþkhku Mk{S „Þku. yuýu Mkw„tÄk™k Mku÷ …h Vku™ fÞkuo... Vku™™k M¢e™ …h ‘ƒuƒe’ ðt[kíkwt níkwt. …nu÷kt ¾kMMke ðkh MkwÄe f™u®õx„ xkì™{kt xqf...xqf Úkíkwt hÌkwt y™u …Ae ®h„ Mkt¼¤kE.  rMkØkÚko™k [nuhk™u …kuíkk™k ƒL™u nkÚk{kt …fze™u yu™e ykt¾ku{kt òuE hnu÷e Mkw„tÄkyu Vhe fÌkwt, “Ã÷eÍ rMkz, {khu {khk ƒkƒk™k ykí{k™u {¤ðwt Au y™u íkkhu …ý ykððwt …zþu... {khu ¾kíkh... {khk ƒkƒk™u ¾kíkh... yu{™k ¾q™™ku ¼uË ßÞkt MkwÄe ™nª Wfu÷kÞ íÞkt MkwÄe {™u [u™ ™nª …zu rMkØkÚko... íkwt {™u «u{ fhíkku nkuÞ íkku {khu ¾kíkh …ý {khe MkkÚku ykð...” Mkw„tÄk Q¼zf ƒuXe níke. Äq¤™u fkhýu yuýu ½qtxý s{e™ …h ™nkuíkk xufÔÞkt. yu yæÄh ƒuXe níke yux÷u ðkhtðkh yu™u ƒu÷uLMk Mkk[ððk …kuíkk™e …kurÍþ™ ƒË÷ðe …zíke. yu{kt y[k™f s yu™wt ƒu÷uLMk „Þwt. s{e™ …h ƒuXu÷k rMkØkÚko™k ¾ku¤k{kt yu …ze. yu™ku [nuhku rMkØkÚko™k [nuhk™e ™Sf ykðe „Þku. rMkØkÚko™k ïkMk yu™k ™kf …h, yu™k „k÷ …h yÚkzkíkk níkk. rMkØkÚkuo Mkw„tÄk™k ðk¤{kt ykt„¤eyku …hkuðe, yu™u ðÄw ™Sf ¾U[e. yu™k nkuX …h nkuX {qõÞk... Äq¤ ¼hu÷k, yðkðhwt ƒkÚkY{{kt yuf yËT¼wík [wtƒ™™wt á~Þ h[kÞwt níkwt.

‘n{hkÍ’, Lkk{ økw{! çke.

ykh. [kuÃkhkyu 1968{kt MkwLke÷ Ë¥k, hksfw{kh yLku {w{íkkÍLku ÷ELku ‘n{hkÍ’ çkLkkðe níke. rVÕ{Lkwt Lkk{ ‘n{hkÍ’ níkwt yLku rÚkÞuxh{kt Ãký íku Lkk{u s rh÷eÍ ÚkE níke. rVÕ{ ík{Lku ¾çkh Au? yux÷e ÷ktçke níke fu xeðe Ãkh rh÷eÍ fhðk {kxu íku rVÕ{{kt {kuxkÃkkÞu yurz®xøk fhðk{kt ykÔÞwt. ßÞkhu rVÕ{ xeðe Ãkh rh÷eÍ fhe íÞkhu MkeLk íkku ze÷ex fhðk{kt ykÔÞk s níkk, Ãký rVÕ{Lkk xkRx÷ Lkk{ MkkÚku ík{k{ ¢urzx fkZe Lkk¾ðk{kt ykðe níke. õÞktÞ ykðe Lkk{ ðøkhLke rVÕ{ òuE Au?

nk

÷Lkk Mk{Þ{kt íkku ¼khíkLke rVÕ{ku rðËuþ{kt rnx òÞ Au íku ykùÞo Ãkk{ðk suðe ðkík LkÚke, Ãký 1999{kt rnx òÞ íku LkðkE Ãkk{ðk suðwt s níkwt. Mkw¼k»k ½kELke ‘íkk÷’ rVÕ{ ¼khík{kt sçkhËMík rnx Mkkrçkík ÚkE níke. ‘íkk÷’ «Úk{ yuðe rnLËe rVÕ{ níke, su y{urhfLk çkkìõMkykìrVMk [kxo xkuÃk 20{kt Mk{kðuþ Ãkk{e nkuÞ. rVÕ{ rnx sðk ÃkkA¤Lkkt Ãkrhçk¤ku níkkt - yiïÞko hkÞLkwt þkLkËkh ÃkhVku{oLMk yLku hnu{kLkLkwt Mktøkeík. yiïÞko hkÞu 1999{kt ºký rnx rVÕ{ ykÃke níke, ‘yk yçk ÷kix [÷u’, ‘n{ rË÷ Ëu [qfu MkLk{’ yLku ‘íkk÷’. ºkýuÞ rVÕ{ku y{urhfLk çkkìõMkykìrVMk Ãkh rnx hne níke.

CMYK

ƒL™u sýkt yufƒeòt{kt yuðkt ykuík«kuík níkkt fu yu{™u ykMk…kMk™e Ëwr™Þk{kt þwt [k÷e hÌkwt Au, yu ƒÄwt s ûkýðkh {kxu ¼w÷kE „Þwt. Mkk{kLÞ heíku ykx÷e Äq¤ðk¤e søÞk{kt …„ …ý ™ {qfu yu Mkw…hMxkh Mkw„tÄk f~Þ… yíÞkhu Äq¤Úke hòuxkE „Þu÷k rMkØkÚko™e Mkkð yzkuyz níke. yu™e ykMk…kMk ÷…uxkÞu÷k rMkØkÚko™k nkÚk ƒkÚkY{™e Äq¤{kt íkÆ™ fk¤k y™u {u÷k ÚkE „Þk níkk. rMkØkÚko™k þheh{ktÚke sq™e y™u yðkðhw Äq¤™e yuf rðr[ºk ðkMk ykðíke níke, …ý Mkw„tÄk™u íkku yíÞkhu rMkØkÚko™k M…þo™k ™þk{kt ftE s Mk{òíkwt ™nkuíkwt. …kuíkk™k {™{kt QXu÷k Mkðk÷ku …ý Mkw„tÄk Úkkuzef ðkh {kxu Mkkð ¼q÷e „E... rMkØkÚko …ý MÚk¤fk¤™wt ¼k™ ¼q÷e™u Mkw„tÄk{kt ¾kuðkE „Þku. íÞkt s Mkw„tÄk™k Vku™™e ®h„ ðk„e. yk Ae™kÍ…xe{kt Mkw„tÄk™ku Vku™ õÞkt …ze „Þku níkku yu™e yu™u …kuíkk™u …ý ¾ƒh ™nkuíke, …ý …kuíku rMkØkÚko™e …kA¤ Ëkuze íÞkt MkwÄe yu Vku™ yu™k nkÚk{kt níkku... yswo™™e „kze{kt ƒuXe íÞkhu …ý yu™k nkÚk{kt …fzu÷ku Vku™ yuýu Akuzâku ™nkuíkku yux÷wt yu™u ÞkË níkwt. ƒL™u sýkt «„kZ [wtƒ™{kt „qtÚkkÞu÷kt níkkt íÞkhu …kuíkk™k Vku™™e ®h„ Mkkt¼¤e™u Mkw„tÄk y[k™f [kUfe. yu rMkØkÚko™k ƒknw…kþ{ktÚke Q¼e ÚkE™u ƒnkh …kuíkk™ku

{kxu Mkðk÷ …qAâku, “ynª íkku ÷k÷k ÷ÏÞwt Au.” “Vku™ Mkw„tÄk {uz{™ku Au, {uz{ õÞkt Au?” “ík{u fkuý Aku? „ýuþ yux÷u...” “nwt yfƒh ÷k÷k™ku {kýMk Awt. Mkw„tÄk õÞkt Au?” yk Mkðk÷ …wAkÞku íÞkt MkwÄe{kt rMkØkÚko™k {„s{kt VkR÷™e þkuÄ …qhe ÚkE „E níke... nðu yuýu Mkkt¼¤u÷ku MkkWLz xÙuf yu™k {„s{kt Ã÷ì Úkðk ÷køÞku níkku, yòÛÞku ™tƒh...“…ufux {¤e „Þwt nþu.” yuf fhzku, „t¼eh yðks níkku. yk y÷fuþ Þkr¿kf ™nkuíkku. rMkØkÚko™u ™ðkE ÷k„e. yk ™tƒh íkku ºkeò fkuE {kýMk …kMku ™nkuíkku. yuýu þktík hnuðk™ku …qhku «Þí™ fÞkuo, Aíkkt yu™wt {„s [fhkðu [ze „Þwt. “ík{khu {kxu nS yuf Mkh«kEÍ Au.” “þwt?” “Wíkkð¤ þwt Au? þktríkÚke Vkuxk òuE ÷ku. Mkh«kEÍ yk…kuyk… ík{khk MkwÄe …nkU[e sþu...” Vku™ rzMkf™uõx ÚkE „Þku. rMkØkÚkuo íkhík s yu ™tƒh …h Vku™ fhðk™ku «ÞkMk fÞkuo, …htíkw yu™u hufku‹z„ Mkkt¼¤ðk {éÞwt fu, “Þn ™tƒh rV÷ nk÷ W…÷çÄ ™nª ni.” yu …Ae …ý yu yðksu yu™ku …eAku ™nkuíkku Akuzâku... “VheËkƒkËÚke rËÕne™e yuLxÙe ÚkkÞ Au íÞkt xku÷ƒwÚk …kMku y÷fuþ Þkr¿kf ƒu¼k™ …zâk Au. ÷kune ƒnw ðne

Mkw„tÄk Q¼zf ƒuXe níke. Äq¤™u fkhýu yuýu ½qtxý s{e™ …h ™nkuíkk xufÔÞkt. yu yæÄh ƒuXe níke yux÷u ðkhtðkh yu™u ƒu÷uLMk Mkk[ððk …kuíkk™e …kurÍþ™ ƒË÷ðe …zíke. yu{kt y[k™f s yu™wt ƒu÷uLMk „Þwt. s{e™ …h ƒuXu÷k rMkØkÚko™k ¾ku¤k{kt yu …ze. yu™ku [nuhku rMkØkÚko™k [nuhk™e ™Sf ykðe „Þku. rMkØkÚko™k ïkMk yu™k ™kf …h, yu™k „k÷ …h yÚkzkíkk níkk. rMkØkÚkuo Mkw„tÄk™k ðk¤{kt ykt„¤eyku …hkuðe, yu™u ðÄw ™Sf ¾U[e. yu™k nkuX …h nkuX {qõÞk... Äq¤ ¼hu÷k, yðkðhwt ƒkÚkY{{kt yuf yËT¼wík [wtƒ™™wt á~Þ h[kÞwt níkwt. ƒL™u sýkt yufƒeòt{kt yuðkt ykuík«kuík níkkt fu yu{™u ykMk…kMk™e Ëwr™Þk{kt þwt [k÷e hÌkwt Au, yu ƒÄwt s ûkýðkh {kxu ¼w÷kE „Þwt... Vku™ þkuÄðk ÷k„e. yu™u õÞktÞ Ëu¾kÞku ™nª. Vku™™e ®h„ Mkíkík ðk„íke níke. Mkw„tÄk ƒnkh Vku™ þkuÄíke níke íÞkhu s rMkØkÚko™e ™sh …ze, Vku™ ¾Mke „Þu÷k ƒkÚkxƒ™e …kA¤ ¾qýk{kt …zâku níkku. rMkØkÚkuo Vku™ WXkÔÞku, ‘÷k÷kS’ yuýu ðktåÞwt. “ƒku÷ku.” yuýu Vku™ WXkðe ÷eÄku. “fkuý ƒku÷u Au?” yk yðks Mkkt¼¤íkkt s rMkØkÚko™wt {„s zuxk «kuMku®Mk„{kt ÷k„e „Þwt. yu™k {„s™k fBÃÞwxh{kt suðku yk yðks Ëk¾÷ ÚkÞku fu íkhík s yu™wt {„s þkuÄðk ÷køÞwt fu yk yðks yuýu …nu÷kt õÞkt Mkkt¼éÞku níkku. “ík{u yfƒh ÷k÷k ƒku÷ku Aku?” “™k, nwt „ýuþ ƒku÷wt Awt.” rMkØkÚko RåAíkku níkku fu yk {kýMk nsw ðÄw ƒku÷íkku hnu. yu™k {„s{kt yk yðks™u {u®[„ VkE÷ ‘Mk[o’ ÚkE hne níke. “„ýuþ?” yuýu yu™u ðÄw ƒku÷kððk

„Þwt Au.” Vku™ …h yuf yòÛÞku yðks rMkØkÚko™u fne hÌkku níkku. “ykun „kuz!” rMkØkÚko™k yk¾k þhehu …hMkuðku Vqxe ™eféÞku. Mkkr{Þk™e ðkík Mkk[e níke. yu fËk[ yuðk rð»k[¢{kt «ðuþe [qõÞku níkku, su{ktÚke ™ef¤ðwt yu™k nkÚk{kt ™nkuíkwt. “ík{™u yk Lktƒh fkuýu ykÃÞku?” “yu{™k Vku™{kt ík{khku ™tƒh ÷kMx zkÞ÷{kt níkku. y{™u ÷køÞwt fu ík{™u fËk[ yk ¾ƒh yk…ðk òuEyu. nwt MkƒELM…uõxh {kÚkwh ƒku÷wt Awt. yu{™k ½hu ¾ƒh yk…e ËeÄk Au.” yu ƒL™u yðks yk s {kýMk™k níkk yu{kt rMkØkÚko™u fkuE þtfk ™ hne. “nw t rMkØkÚko …xu ÷ ƒku ÷ w t Aw t . ..” yu ™ k [nu h k …h ÂM{ík ykðe „Þw t , “yk…ýu yksu …nu ÷ e ðkh ðkík ™Úke fhíkk...” (¢{þ:) kaajalozavaidya@gmail.com

hrðLkkLke ‘økwÃík’ fnkLke 19

97{kt hkSð hkÞLke MkMÃkuLMk-rÚkú÷h rnx rVÕ{ ‘økwÃík’Lke rnhkuRLk hrðLkk xtzLk níke. rVÕ{{kt þeík÷ [kiÄheLkku su hku÷ {Lke»kk fkuRhk÷kyu fÞkuo Au, íku hrðLkk xtzLk fhðkLke níke. hrðLkkyu rVÕ{ Ãký MkkRLk fhe ÷eÄe níke. yhu! íÞkt MkwÄe fu rVÕ{Lkk «{kuþLk÷ «ku{ku {kxu çkkuçke Ëuyku÷ MkkÚku þq®xøk Ãký fÞwO níkwt. rVÕ{Lkk ÃkkuMxh {kxu Vkuxkuþqx Ãký fhkÔÞku níkku. rVÕ{ Akuzâk ÃkAe rVÕ{ {kxu {Lke»kk fkuRhk÷kLkku yðks hrðLkkyu s zçk fÞkuo níkku. þwt ÚkÞwt yu ¾çkh Lk Ãkze, Ãký hrðLkkyu fkuEf fkhýkuMkh rVÕ{Lku Akuze ËeÄe níke, Ãký rVÕ{ MkkÚku òuzkELku ÃkAe swËk Ãkze sðkLke økwÃík fnkLke yks MkwÄe fkuELku ¾çkh Ãkze LkÚke.


CMYK

4

hrððkh, 18 LkðuBçkh, h012

www.sandesh.com

rþÞk¤w Mkºk fkuLku Äúwòðþu? r{rLkMxÙe ykìV ÷ð yVuMko Ëu

þ yk¾ku yíÞkhu {kU½ðkhe, ykíktfðkË, ¼ú»xk[kh ðøkuhu Mk{MÞkyku ¼q÷eLku ‘MkwLktËk ÚkYhLkwt yÃk{kLk yu Mk{økú ËuþLke LkkheykuLkwt yÃk{kLk Au fu Lknª?’ yu {wÆu rð¼krsík ÚkE økÞku Au. yk Mk¤økíke Mk{MÞk{kt {wÏíkkh ynu{Ë Lkfðeyu þþe ÚkYh {kxu Mkhfkh Lkðwt r{rLkMxÙe ykìV ÷ð yVuMko þY fhu yuðwt MksuþLk ykÃke ½e nkuBÞwt Au. y{Lku íkku yu rððkË fhíkkt yk ÷ð yVuMko r{rLkMxÙeLke ðkík ¾qçk øk{e økE Au. ðkn, þwt R{ursLkuþLk Au! òu Mkk[u s ÷ð r{rLkMxÙe nkuÞ íkku? MkË Vhe {¤e hne Au. rLkÄkorhík Mk{ÞÃkºkf {wsçk rþÞk¤w MkºkLkku «Úk{ íkçk¬ku 22 LkðuBçkhÚke 20 rzMkuBçkh MkwÄe ÷øk¼øk yuf {rnLkku [k÷þu. [ku{kMkw Mkºk íkku ðøkh ðhMkkËu ÄkuðkE økÞwt. MktMkËLkk fw÷ 19 rËðMkku{ktÚke {kºk A rËðMk s Úkkuzwt½ýwt fk{ [kÕÞwt, çkkfeLkk 13-13 rËðMk fku÷Mkk fki¼ktzLkk {k{÷u ðzk«ÄkLkLkk hkSLkk{kLke {køkLke çkq{kçkq{{kt çkhçkkË ÚkE økÞk. rþÞk¤w Mkºk Ãký XwtXðkE Lknª òÞ yuLke fkuE ¾kíkhe ykÃke þfu yu{ LkÚke. ík]ý{q÷ fkìtøkúuMku xufku ÃkkAku ¾U[e ÷eÄk ÃkAe fuLÿ Mkhfkh çknkhÚke xufku ykÃkLkkhk ÃkûkkuLkk Mknkhu xfe hne Au íÞkhu rþÞk¤w Mkºk{kt òu çk¤kçk¤Lkk Ãkkh¾k ÚkkÞ íkku MkhfkhLkku ½zku÷kzðku Ãký ÚkE þfu. {w÷kÞ{-Ãkðkh suðk Lkuíkkyku fkÞofhkuLku ðnu÷e [qtxýe {kxu MkkçkËk fhe hÌkk Au íÞkhu fkìtøkúuMke Mkhfkh rþÞk¤w Mkºk{kt xfe sþu fu Lknª, yu MkkiÚke {kuxku Mkðk÷ Au. ðzk«ÄkLk zkì. {Lk{kunLk®Mknu rþÞk¤w Mkºk{kt Mkhfkh xfe hnu yLku fux÷ktf {n¥ðÃkqýo rðÄuÞfku ÃkMkkh fhe þfkÞ yu {kxu rËðk¤e Ãknu÷kt s rzLkh rzÃ÷ku{Mke þY fhe ËeÄe níke. ÃkkuíkkLke rðËuþÞkºkk Ãknu÷kt íku{ýu Mk{ksðkËe ÃkûkLkk {w÷kÞ{®Mkn yLku íku{Lkk {wÏÞ{tºke Ãkwºk yr¾÷uþ MkkÚku s{ýðkh ÞkuSLku Mk{ÚkoLk ò¤ðe hk¾ðk Mk{òÔÞk, íkku çknwsLk Mk{ks ÃkûkLkkt Mkw«e{ku {kÞkðíke MkkÚku økík hrððkhu ÷t[-çkuXf ÞkuSLku íku{Lku {LkkððkLkku Ãký «ÞkMk fÞkuo níkku. çknkhÚke xufku ykÃkLkkhkLke MkkÚku MkkÚku {Lk{kunLku ÞwÃkeyuLkk MkkÚke Ãkûkku - yuLkMkeÃke, LkuþLk÷ fkìLVhLMk, zeyu{fu ðøkuhu MkkÚku Ãký ¾kMk çkuXfkuLkk Ëkuh [÷kÔÞk Au. {Lk{kunLkLkku MÃkü EhkËku MkhfkhLku xfkððkLke MkkÚku MkkÚku MkhfkhLkwt ÃkhVku{oLMk çkíkkðe þfkÞ

Mkt

yksÚke {kºk [kh rËðMk ÃkAe yux÷u fu 22{e LkðuBçkhÚke MktMkËLkwt rþÞk¤w Mkºk þY ÚkE hÌkwt Au. yuf íkhV rðhkuÄ Ãkûkku þMºkku Mkòðe çkuXk Au íkku çkeS íkhV fkìtøkúuMku Ãký fhku Þk {hkuLke yk¢{f Lkerík y¾íÞkh fhe ÷eÄe Au. {{íkk çkuLkhS yrðïkMkLke Ëh¾kMík ÷kððkLke SË ÷E çkuXkt Au, {kÞkðíkeyu ÞwÃkeyu MkhfkhLku Mk{ÚkoLk ytøku MkMÃkuLMk ò¤ðe hkÏÞwt Au íkÚkk ¼ksÃk fuLÿ MkhfkhLkku ½zku÷kzðku fhðk ykíkwh Au íÞkhu MktMkË [k÷þu fu XwtXðkE sþu? rðÄuÞfku ÃkMkkh Úkþu fu ÷xfe Ãkzþu? ÞwÃkeyu Mkhfkh xfþu fu Ãkze ¼ktøkþu? yuðkt {n¥ðÃkqýkuo rðÄuÞfkuLku Ãký ÷e÷e Ítze yÃkkððkLkku nkuÞ yu Mðk¼krðf Au.

÷kufÃkk÷ ÃkMkkh Úkþu? ÷kufÃkk÷ rðÄuÞf ÷kufMk¼k{ktÚke ÃkMkkh ÚkE [qõÞwt Au yLku hkßÞMkÇÞk{kt ÷xfe Ãkzâwt Au. fuLÿ MkhfkhLkk «ÞkMkku òuíkkt ÷køku Au fu íku yÛýk 30{e òLÞwykheÚke ÃkkuíkkLkwt Lkðwt yktËku÷Lk þY fhu yu Ãknu÷kt s yk {wÆku Ãkíkkðe Ëuðk rËÔÞuþ ÔÞkMk {køku Au. hkßÞMk¼k{kt 185 MkwÄkhk Mkq[ðkÞk níkk, Ãký Mkhfkh òýu Au fu MkÃkk íkÚkk çkMkÃkk suðk Ãkûkku Ãký ÷kufkÞwõíkLkk {wÆu ykzk Vkxe þfu yu{ Au, yux÷u hkßÞku{kt ÷kufkÞwõíkLke òuøkðkE hkßÞkuLke {wLkMkVe Ãkh AkuzeLku Ãký íku ÷kufÃkk÷ ÃkMkkh fhðkLke rVhkf{kt Au. ÷kufÃkk÷ ÃkMkkh ÚkE òÞ íkku fkìtøkúuMkLku s MkkiÚke ðÄkhu ÷k¼ {¤e þfu Au.

Íehku yðh

yrðïkMkLke Ëh¾kMíkLkku zh fuLÿ MkhfkhLku MkkiÚke {kuxku zh yrðïkMkLke Ëh¾kMíkLkku Au. ík]ý{q÷ fkìtøkúuMk fuLÿ Mkhfkh rðhwØ yrðïkMkLke

Ëh¾kMík ÷kðu íkku Mkhfkhu çknw{íke Mkkrçkík fhðk {kxu ykfkþ-Ãkkíkk¤ yuf fhðk Ãkzþu, yu Mðk¼krðf Au. {kÞkðíkeyu {Lk{kunLk®MknLku {éÞkt ÃkAe Ãký Mk{ÚkoLk ytøkuLkkt Ãk¥kkt ¾kuÕÞkt LkÚke íÞkhu MkhfkhLkwt çkeÃke nkR hnuþu. Mkhfkh ÷kufMk¼k{kt Ãkqhíkwt MktÏÞkçk¤ ykMkkLkeÚke {uLkus fhe þfþu, Ãký hkßÞMk¼k{kt íkku íkuLke nk÷ík Ãknu÷uÚke Ãkík÷e Au. {{íkk yuVzeykELkk {wÆu {íkËkLk fhkððk Äkhu Au. {w÷kÞ{ òu yuVzeykELkk {wÆu yøkkW ònuhkík fÞko {wsçk Mkhfkh rðhwØ {íkËkLk fhu íkku Mkhfkh Ãkze ¼ktøku. y÷çk¥k, Mkhfkh {w÷kÞ{Lku íkku {Lkkðe þfþu Ãký {kÞkðíkeLkwt {Lk Ãkkh¾ðwt y½hwt Au.

{n¥ðÃkqýo rðÄuÞf Ãkh {Ëkh Mkhfkh rþÞk¤w Mkºk{kt ÷kufÃkk÷ WÃkhktík ¾kãMkwhûkk rðÄuÞf, s{eLk MktÃkkËLk rðÄuÞf, ÂÔnMk÷ ç÷kuyMko rðÄuÞf, ßÞwrzrþÞ÷ yu÷kWÂLxrçkr÷xe rðÄuÞf, ¾ký-¾LkLk rðÄuÞf, ÃkuLþLk-

rçk÷, rhÞ÷ yuMxux huøÞw÷uþLk rðÄuÞf, ðøkuhu {n¥ðÃkqýo rðÄuÞf ÃkMkkh fhkððk Äkhu Au. Mkhfkh òýu Au fu hkusøkkh økuhLxe yLku {krníke yrÄfkhLkkt rðÄuÞfku ÃkMkkh fheLku y{÷ fhðk{kt ykÔÞku níkku, su MkhfkhLke MkkuLkuhe rMkrØ økýkE níke. ËuþLke 67Úke 68 xfk ðMkíkeLku ÷k¼ËkÞe yuðwt ¾kãMkwhûkk rðÄuÞf fu ÃkAe ¾uzqíkku{kt [knLkk yÃkkðu yuðwt s{eLk MktÃkkËLk rðÄuÞf, {æÞ{ðøkoLku ÷k¼fíkko rhÞ÷ yuMxux rðÄuÞf ðøkuhu ÃkMkkh ÚkE òÞ íkku MkhfkhLke {kuxe rMkrØ økýkÞ, su íkuLku ykøkk{e ÷kufMk¼kLke [qtxýeyku{kt ÷k¼ fhkðe þfu Au. y÷çk¥k, rðhkuÄ Ãkûk Ãký yk ðkíkÚke ðkfuV Au yux÷u s íku AuÕ÷kt fux÷ktf Mkºkku{kt ÞuLkfuLk çknkLku øk]nLke fk{økehe ¾kuhðeLku MktMkËLku [k÷ðk Ëuíkk LkÚke. òuEyu, rþÞk¤w Mkºk{kt þwt ÚkkÞ Au.

¼úük[kh: Aðkþu fu Ëçkkþu? [ku{kMkw Mkºk{kt fku÷Mkk fki¼ktzLkku {wÆku {¤e síkkt MkhfkhLku ¼úük[khe økýkðeLku ðzk«ÄkLkLkk hkSLkk{kLke {køkýe MkkÚku MktMkË [k÷ðk ËuðkE Lknkuíke. yk ð¾íku Ãký yh®ðË fusheðk÷Lke yzVuxu [zu÷k hkuçkxo ðkZuhk, Mk÷{k÷ ¾whþeË yLku rh÷kÞLMkLkk {wÆk Mk¤økíkk Au. y÷çk¥k, {wÏÞ rðhkuÄe Ãkûk ¼ksÃkLkk «{w¾ Ãkkuíku s ykŠÚkf økuhheríkLkk {k{÷u Mktzkuðkíkkt ¼ksÃk ¼úük[khLkk {wÆu çknw òuh fhe þfu yu{ LkÚke yux÷u ¼úük[khLkku {wÆku Aðkþu fu Ëçkkþu, yu {kuxku «&™kÚko Au. nk, fk¤kt LkkýktLkk {wÆu ff¤kx ÚkE þfu Au. Mkhfkh [ku{kMkw Mkºk{kt rðÃkûkLkk {wÆkyku AeLkððk {kxu ÃkuxÙku÷{kt ¼kð½xkzku íkÚkk yu÷ÃkeSLke A rMkr÷LzhLke {ÞkoËk ðÄkhe þfu Au. òuEyu, rþÞk¤w Mkºk fkuLku Äwýkðu Au yLku fkuLku Äúwòðu Au! divyeshvyas.amd@gmail.com

÷ku÷{-lol yÄeh y{ËkðkËe yk ÷ð r{rLkMxÙe þwt fk{ fhþu? r{rLkMxÙe ËuþLke ÷ð Ãkkur÷Mke ½zþu. ÷ð ÷kuÍ çkLkkðþu. Ãkt[ð»keoÞ ÷ð ÞkusLkkyku ½zþu. «u{eykuLke Mk{MÞkykuLkku Wfu÷ ÷kðþu. Ëuþ{kt «u{eykuLku fuxfux÷e ÞkíkLkkyku{ktÚke ÃkMkkh Úkðwt Ãkzu Au. AkÃkkt «u{eykuLku «u{eÃkt¾ezkt íkhefu çkúkLz fhu Au íku r{rLkMxÙe hkufþu. «u{eyku {kxu ¼køke fu Qze økÞkt suðkt yÃk{kLksLkf Wå[khýLku çkË÷u «u{eÞwøk÷ ‘Vkuh çkuxh r÷®ðøk «kuMÃkuõxTMk’ fu ‘Wå[ SðLkÄkuhý yÚkuo’ MÚk¤ktíkrhík fhe økÞkt Au suðk yLkw¼ðLkk MkŠxrVfux{ktLkkt ðkõÞku ðkÃkhu íku Ãký òuþu. yk WÃkhktík ykðk MÚk¤ktíkrhík «u{eyku {kxu Mkux÷ ÚkkÞ íÞkt MkwÄe yuznkuf Äkuhýu ¼ÚÚkwt [qfððkLkwt fkÞo yk r{rLkMxÙe fhþu. r{rLkMxÙe ÷eð-RLk rh÷uþLkrþÃkLku «kuíMkkrník fhíke ‘huLkçkMkuhk’ ÞkusLkkyku ÷kðþu. yux÷wt s Lknª, «u{eÞwøk÷kuLku LkzíkhYÃk {B{e, ÃkÃÃkk, ¼kE, Ãkrík ðøkuhuLke ÄhÃkfz fhkþu, ykðk økwLkk rçkLkò{eLkÃkkºk hnuþu. r{rLkMxÙe ðu÷uLxkRLk zu yLku £uLzrþÃk zu Ãkh yk¾k ÃkkLkkLke ònuhkík AÃkkðe MkhfkhLke ÷ð MktçktrÄík rMkrØyku suðe fu Mkhfkhu fux÷kt Ãkt¾ezktyku Mkkuhe «u{eÞwøk÷Lku ¼køkðk{kt {ËË fhe yu Ëþkoðkþu. MkhfkhLkk fÞk {tºkeyu fux÷kt yVuMko fÞkO yu Ãký yu{kt MkhfkLke rMkrØ íkhefu AkÃkðk{kt ykðþu. yk r{rLkMxÙeLkwt fkÞko÷Þ fuðwt nþu yu Mkðk÷ fkuELku ÚkkÞ. yksfk÷ ÞwðkÄLkLku çkuMkðk {kxu søÞk LkÚke hne. økkzoLMk ykWxzuxuz ÚkE økÞk Au yLku {ÂÕxÃ÷uõMk {kU½kt. yux÷u fkì÷us, huMxkuhktLkkt Ãkk‹føk fu

yufktík søÞkyu «u{eyku økwxhøkw fhíkkt òuðk {¤u Au. yux÷u s yk r{rLkMxÙeLkkt Ãkk‹føk{kt Ãký çkuMkðk {kxuLke Ãkqhíke MkwrðÄk nþu. Ãkk‹føk þuzðk¤wt nþu suÚke Íkz WÃkhÚke Ãkûkeyku nuhkLk Lk fhu. r{rLkMxÙe{kt s ÷øLk{tzÃk nþu ßÞkt Mk{ksLkk ¼Þ rðLkk ÷øLk fhe þfkþu. r{rLkMxÙeLke ðuçkMkkRx Ãký økw÷kçke nþu. ðuçkMkkRx ÃkhÚke «u{e þkÞheyku, ½kÞ÷ þkÞheyku, íkwVkLke þkÞheyku, ÷Þ÷k{sLkq, hku{uÂLxf yLku ËeðkLkk þkÞheyku zkWLk÷kuz fhe þfkþu. ðuçkMkkRx Ãkh Lkfþkyku nþu ßÞkt yufktík çkuMke þfkÞ íkuðkt yLku ßÞkt Ãkku÷eMkðk¤kLku «ðuþðkLke fu Ëtzkðk¤e fhðkLke {LkkE nkuÞ íkuðkt MÚk¤kuLkk rËþkrLkËuoþ ykÃÞk nþu. økwshkíkLkk Ëeð, ykçkw, ytçkkS s Lknª, Ãký LkuþLk÷ ÷uð÷ Ãkh ¼køkeLku sðkLkk nkux-MÃkkuxTMk MkkRx Ãkh Ëþkoðu÷k nþu íkÚkk yk MÚk¤ku Ãkh ÃknkU[ðk {kxuLkk nðkE, hu÷ðu yLku çkMk Yx, ¼kzwt íkÚkk Mkøkðzku Ëþkoðu÷e nþu. MkkRx Ãkh yuf r£õðLx÷e ykMkõz õðuùLMk MkuõMkLk nþu, su{kt ¼køkeLku ÷øLk fhðk {kxuLke fkÞËkfeÞ sYrhÞkíkku, «u{eykuLkk nfku, øk÷o£uLzLku ¾wþ hk¾ðkLkk WÃkkÞku, fwxwtçk rLkÞkusLk suðe yLkuf çkkçkíkku Mk{krðü nþu. r{rLkMxÙe{kt rVÕ{ RLzMxÙeLkwt {kuxwt «ríkrLkrÄíð nþu. Mk÷{kLk ¾kLk, R{hkLk nkÂ~{, hk¾e Mkkðtík, ÃkqLk{ Ãkktzu, MkLLke r÷ÞkuLk yLku þkrnË fÃkqh suðk ÃkkuíkkLkk yLkw¼ðLkku ÷k¼ MkhfkhLku ykÃke ËuþLkk «u{esLkkuLke Mkuðk fhþu. nkMíkku, Mkhfkh yLku ¼úük[khLkku MktçktÄ hu÷ðu yLku Ãkkxk suðku Au. yux÷u yk r{rLkMxÙe{kt Ãký ¼úük[kh Úkþu. {kuxe {kuxe ftÃkLkeyku ‘÷ð xkWLkrþÃk’ çkLkkððkLkk «kusuõx çkLkkðe {VíkLkk ¼kðu s{eLkku Ãkzkðþu. ÷øLkLkkUÄýeLkwt «kRðuxkRÍuþLk Úkþu yLku ËuþLkk Lkk{[eLk Wãkuøkøk]nku yLku {tºkeykuLke øk÷o£uLzTMkLku yk {kxu ÷kRMkLMk yrøkú{íkkÚke yLku {VíkLkk ¼kð{kt ykÃkðk{kt ykðþu. fhkuzkuLkkt fki¼ktzku Úkþu. xqtf{kt, «ò XuhLke Xuh hnuþu! adhir.amdavadi@gmail.com

z-ççkfk Mkkçkh{íke íkxu yÚkzkÞ ftEf MxkRr÷þ çkfk; ¼uzk½kx òð íÞkhu {¤u MkuLkk çkkhrLkþ çkfk.

yLkwMktÄkLk huz hkuÍ suyku rðËkÞ ÷E hÌkk Au íku LkuíkkLkwt Lkk{ nw rsLíkkyku Au. Lkðk «urMkzuLx 10 ð»ko MkwÄe [eLkLkwt Lkuík]íð fhþu. rÍ rsLk®Ãkøk [eLkLke fkuBÞwrLkMx ÃkkxeoLkk yuf ðrhc LkuíkkLkk Ãkwºk Au. íku{Lkk rÃkíkkLkwt Lkk{ ÍkUøkõMkLk Au. íku{Lkk rÃkíkkLkku [eLkLkk yuf þÂõíkþk¤e Lkuíkk {kyku ÍuËkUøk MkkÚku hksfeÞ Mkt½»ko ÚkÞku níkku íku ÃkAe íkuyku ðkRMk «urMkzuLx çkLÞk níkk. Vhe íkuyku VUfkE økÞk níkk y™u zuLøk rÍÞk yku®ÃkøkLkk Mk{Þ{kt Vhe çkuXk ÚkÞk níkk. íku{Lkk Ãkwºk yLku [eLkLkk Lkðk «urMkzuLx rÍ rsLk®Ãkøk Mkw¾e y™u Wå[ Ãkrhðkh{ktÚke ykðu Au. íku{Lkwt çk[Ãký {kykuíMku íkwtøkLkk Mk{ÞLke MkktMf]ríkf ¢ktrík Ëhr{ÞkLk VhrsÞkíkÃkýu økk{zk{kt ðeíÞwt níkwt yLku VhrsÞkíkÃkýu ¾uzqíkku MkkÚku fk{ fhðwt Ãkzâwt níkwt. íkuyku [eLkLke yuf ÃkkuÃkMxkh ®MkøkhLku ÃkhÛÞk Au yLku ð»kkuo MkwÄe rÍ fhíkkt íku{Lkkt ÃkíLke [eLk{kt ðÄw ÷kufr«Þ hÌkkt. íku{Lke yuf Ëefhe yíÞkhu y{urhfkLke nkðozo ÞwrLkðŠMkxe{kt çkeò s Lkk{u ¼ýe hne Au. økÞk yXðkrzÞu 12 ð»ko yøkkW rÍ rsLk®Ãkøku ykÃku÷ku yuf y¾çkkhe ELxhÔÞq fkuEyu þkuÄe fkZâku. íku{kt íku{ýu økúk{eý rðMíkkhkuLkk ¾uzqíkku MkkÚku fhu÷k fk{Lkku WÕ÷u¾ Au. yu s ð¾íku íkuyku fkuBÞwrLkMx ÃkkxeoLkk MkÇÞ ÚkÞk níkk. 1982{kt íku{ýu ÔÞkðMkkrÞf fkhrfËeo AkuzeLku ÃkûkLkk yuf «ktíkLkk LkkÞçk {tºke suðk LkkLkk nkuÆkÚke hksfeÞ fkhrfËeoLke þYykík fhe níke. yksu íkuyku [eLkLkk Mkðkuoå[ ÃkËu ÃknkU[e økÞk Au. nðu íku{ýu [eLkLke Lke[u sE hnu÷k yÚkoíktºk, {tËe, ¼úük[kh, hksfeÞ fki¼ktzku y™u MkhnËe rððkËkuLkku Mkk{Lkku fheLku ÃkkuíkkLkwt fkiþÕÞ Ëk¾ððkLkwt çkkfe Au.

¼khík þwt þe¾þu? y{urhfk y™u [eLkLke [qtxýe «r¢Þkyku yufçkeòLke rðhkuÄk¼kMke nkuðk Aíkkt ¼khíkLkk Lkuíkkykuyu yk çktLku Ëuþku ÃkkMkuÚke ½ýwt þe¾ðk suðwt Au. [eLk{kt

÷kufþkne LkÚke yLku yuf s Ãkkur÷rxf÷ Ãkkxeo rMkMx{ nkuðk Aíkkt ykŠÚkf {kuh[u y™u hksfeÞ {kuh[u [eLk ¼khíkÚke ykøk¤ Lkef¤e økÞwt Au. Mk¥kkÃkrhðíkoLk ð¾íku [eLk{kt Lkuíkkyku yufçkeò MkkÚku økk¤køkk¤e fu y¼ÿ ¼k»kkLkku «Þkuøk fhíkk LkÚke. [eLk{kt ô{h Úkíkkt s ð]Øku çkeS ÃkuZeLkk nkÚk{kt Mk¥kkLkkt Mkqºkku MkkUÃke Ëu Au. [eLk{kt rð[khÄkhk ykÄkrhík yuf s Ãkkur÷rxf÷ Ãkkxeo Au. ßÞkhu ¼khík{kt rð[khÄkhkLkk çkË÷u ¿kkrík, òrík, fku{ yLku ði[krhf {ík¼uËku ykÄkrhík 700 Ãkkur÷rxf÷ Ãkkxeoyku Au. [eLk{kt yuf s hk»xÙeÞ Ãkkxeo Au. ¼khík{kt «ktíkðkË Ãkh ykÄkrhík Ãkkxeoyku Q¼e ÚkkÞ Au, su ykðLkkhkt ð»kkuo{kt ËuþLkk Mk{ðkÞe íktºkLkuVuzh÷ rMkMx{Lku LkwfMkkLk ÃknkU[kze þfu Au. ¼khík{kt fkuE yuf ÃkûkLku MÃkü çknw{íke {¤ðkLke nðu þõÞíkk Lk nkuE rðhkuÄe rð[khÄkhkðk¤k Ãkûkku MkkÚku Ãký Mk{kÄkLk fhe økXçktÄLkLke Mkhfkh h[ðe Ãkzu Au. ykðe økXçktÄLkLke Mkhfkhku [÷kððk {kxu MkkÚke ÃkûkkuLkk LkuíkkykuLkk ¼úük[khLku Ãký [÷kðe ÷uðku Ãkzu Au. ËuþLkk rðfkMk {kxu økXçktÄLkLke Mkhfkhku {kuxk{kt {kuxe ykz¾e÷e Au. Ëk.ík. hu÷ðuLkkt LkSðkt ¼kzkt ðÄkhðkLkk {wÆu {{íkk çkuLkhS ºkkøkwt fhe MkhfkhLku Ä{fkðu Au yLku yuVzeykE suðk {wÆu Mk{ÚkoLk ÃkkAwt ¾U[e ÷u Au. LÞwÂõ÷Þh Ãkkðh MktrÄLkk {wÆu zkçkuheyku MkhfkhLkk xufk{ktÚke ¾Mke òÞ Au.

Lkuíkkyku þwt þe¾u ? y{urhfk yLku [eLkLkk LkuíkkykuLke ÃkMktËøkeLke «r¢Þkyku{ktÚke ¼khíkLkk Lkuíkkykuyu çkeS Ãký yuf ðkík þe¾ðk suðe Au. Lkuík]íð ÃkrhðíkoLkLke «r¢Þk ð¾íku fkuE økk¤køkk¤e ÚkE LkÚke. y{urhfk{kt Ãký [qtxýe «[kh Ëhr{ÞkLk [[koLkku Míkh, «[khLkkt Äkuhý Ÿ[kt hÌkkt. çktLku ÃkûkLkk W{uËðkhkuyu ÃkkuíkÃkkuíkkLke ðkíkLku ÞkuøÞ y™u rþü ¼k»kk{kt hsq fhe. ÔÞÂõíkøkík ykûkuÃkkuÚke çkuW ÃkûkLkk Lkuíkkyku Ëqh hÌkk.

yuÚke Q÷xwt ÃkhksÞ Ãkk{u÷k rhÃkÂç÷fLk ÃkûkLkk W{uËðkh r{x hku{Lkeyu çkhkf ykuçkk{kLku yr¼LktËLk ykÃkíkkt fÌkwt, “nwt «urMkzuLx çkhkf ykuçkk{k y™u VMxo ÷uze r{þu÷ ykuçkk{kLku yr¼LktËLk ykÃkwt Awt. nwt Lkðk «urMkzuLxLku rðLktíke fhwt Awt fu íkuyku Ãký ËuþLkwt MkV¤íkkÃkqðof {køkoËþoLk fhu y™u {sçkqík {wfkçk÷k{kt íku{Lku nwt ÄLÞðkË ykÃkwt Awt.” íkuLke Mkk{u «urMkzuLx çkhkf ykuçkk{kyu Ãký fÌkwt, “{khe Mkk{uLke {sçkqík [qtxýe Íwtçkuþ [÷kððk çkË÷ nwt r{x hku{LkeLku ÄLÞðkË ykÃkwt Awt. íku{Lke yk¾e xe{Lku ÄLÞðkË ykÃkwt Awt. ËuþLku ykøk¤ ÷E sðk {kxu sYhe ík{k{ {wÆkyku Ãkh nwt r{x hku{Lke MkkÚku çkuMke [[ko fheþ yLku y{u MkkÚku {¤eLku fk{ fheþwt.” fuðe Mk{sËkhe? 2014Lke [qtxýe Ãknu÷kt økk¤køkk¤e yLku ykûkuÃkku«ríkykûkuÃkku fhíkkt ¼khíkLkk Lkuíkkyku [eLk yLku y{urhfk ÃkkMkuÚke fktEf þe¾u íkku Mkkhwt. www.devendrapatel.in

fur÷zkuMfkuÃk “y{u hMkkuzk{kt økÞkt. çkhVLku ykuøkk¤eLku yu Ãkkýe{ktÚke yuýu [k çkLkkðe yLku y{u çktLkuyu MkkÚku çkuMkeLku [k ÃkeÄe. yu {khku Ãknu÷ku [kLkku fÃk níkku.” “{Lku {ËË fhLkkh økuçke ðMíkw yu s Au - hMkkuzkLkwt yu á~Þ - nwt {khe {k MkkÚku çkuXe níke yLku y{u çktLku [k Ãkeíkkt níkkt. yu á~Þ {khe M{]rík{kt õÞkhuÞ ¼qtMkkE Lk þfu yuðe heíku szkE økÞwt Au.” “ßÞkhu ßÞkhu nwt níkkþ ÚkE òô Awt, nkhe òô Awt, ¼ktøke ÃkzðkLke yýe Ãkh ykðe òô Awt íÞkhu {khe {kLku ÞkË fhwt Awt. hMkkuzkLkk yu á~ÞLku ÞkË fhwt Awt. nMkðkLkku «ÞíLk fhwt Awt, hze Ãkzwt Awt. hzðkLkwt Ãký ½ýe ðkh sYhe nkuÞ Au. hMkkuzk{kt òô Awt yLku [kLkku fÃk íkiÞkh fhwt Awt. yu Ãkeô Awt yLku øk{u íkuðe {wMkeçkíkku Mkk{u Q¼e hnuðk íkiÞkh ÚkE òô Awt.” ðkík fhíkkt fhíkkt yu Mºke øk¤øk¤e ÚkE

økE. {khku nkÚk ÃkfzeLku çkku÷e, “[k÷ Ëefhk, ykÃkýu Ãký [kLkku yufkË fÃk MkkÚku Ãke ÷Eyu.” [k ÃkeLku y{u Awxk Ãkzíkkt níkkt íÞkhu yuýu {Lku fÌkwt, “yuf ðkík ÞkË hk¾su, Mkw¾Ë M{hý yu søkíkLke MkkiÚke y{qÕÞ ðMíkw Au.” yLku nwt Ãký yu{ {kLkwt Awt. øk{u íkuðkt Ëw:¾ku{kt Ãký {kýMk yufkË Mkw¾Ë M{hýLkku ykÄkh ÷ELku xfe þfu Au yLku M{hýkuLku {kýMk ÃkkMkuÚke fkuE Íqtxðe þfíkwt LkÚke. ykÃkýk yk rð¿kkLk Þwøk{kt {kLkMkþkMºkeyku M{]ríkLku ykÃkýk çk[Ãký{kt yÃk{kLkku, Ãkezk, zt¾ yLku îLî AwÃkkððkLkwt MkkÄLk økýu Au. Ãkhtíkw {Lku yu íkÆLk Mkk[wt ÷køkíkwt LkÚke. ykÃkýe M{]rík yu ðÄw Mkkhk çkLkðkLkk ykÃkýk yÄf[hk «ÞíLkLkku yk÷u¾ Au. yu{kt ykÃkýk íkiÞkh Úkíkk ÔÞÂõíkíðLke MktÃkqýo LkkUÄ nkuÞ Au. ykÃkýu ¼q÷ðk {køkíkk nkuEyu yuðe yýøk{íke çkkçkíkku Ãký yu{kt nkuÞ Au, Ãkhtíkw ykÃkýLku øk{u yLku suLkkÚke ykÃkýku rðfkMk ÚkÞku nkuÞ yuðe Mkw¾Ë çkkçkíkku Ãký yu{kt nkuÞ Au yLku yðkhLkðkh yu Ãk¤ku ÞkË Ãký ykðíke nkuÞ Au. òu ykÃkýu yuLku «ÞíLkÃkqðof ÞkË fheyu íkku sux÷e ðkh yuLkwt M{hý fheyu yux÷e ðkh ykÃkýLku yu ykLktË yLku çk¤ ykÃke þfu Au. yuðwt yufkË M{hý ®sËøkeLkk yk yVkx, rËþkneLk ËrhÞk{kt ËeðkËktze su{ «fkþ ykÃkíkwt hnu Au. ßÞkhu Ãký fkuE {kýMk rLkhkþ ÚkE òÞ, {qtÍkE òÞ, {wMkeçkíkkuÚke ½uhkE òÞ íÞkhu fkuEf yuðk M{hýLkku Mknkhku ÷E þfu Au. yu yuf õÞkhuÞ rLk»V¤ Lknª síkwt yki»kÄ Au.

{uLkus{uLx (MÃkurþÞkr÷Mx) h{íkøk{íkLke fkuE [esðMíkwykuLke ònuhkík{kt árüøkku[h ÚkkÞ, íkku íkuLkku økúknf ¾heËeðíkoLk WÃkh fkuE «¼kð Ãkzíkku LkÚke. 3. ‘yk{ ykË{e’Lku «ríkrLkrÄYÃk su

CMYK

ÔÞÂõíkLke ÃkMktËøke fhe nkuÞ, yu rð¿kkÃkLk{kt ¼ÃkfkËkh ðMºkÃkrhÄkLk fheÄLkkZâ SðLkþi÷e yÃkLkkðu÷e nkuÞ yuðe Ëu¾kÞ yLku íku yuf Mkk{kLÞ rzxsoLx MkkçkwLke ònuhkík fhu, íkku íkuLke yð¤e yMkh Ãkzu. 4. yLkw{kuËfku yuðe [esðMíkwykuLku yLkw{kuËLk ykÃku fu íkuyku íkËTrð»kÞf ¿kkíkk nkuÞ yLku íku{ýu MðÞt íku [esðMíkwLkku WÃkÞkuøk fÞkuo nkuÞ, økúknfku{kt yuðku MktËuþku Lk «Mkhðku òuEyu fu, ‘íku{ýu ònuhkík fhe {kxu y{khe [esðMíkw økwýð¥kkMk¼h Au.’ yuðku MktËuþ «Mkhðku òuEyu fu, ‘y{khe [esðMíkw yuðe íkku økwýð¥kkMk¼h Au fu Ÿ[k økòLke ÔÞÂõíkyku Ãký íkuLkku WÃkÞkuøk fhu Au.’ 5. yuðkt y™w{kuËLkku su ÃkhMÃkhÔÞkÃík (Over lapping)Lk nkuÞ yLku rðhwØ «ríkr¢Þk sL{kðíkkt Lk nkuÞ íkuLku s «Þkusðkt òuEyu. sux÷wt íku{Lkk ðå[uLkwt ½»koý ykuAwt íkux÷e ðÄkhu íkeðúíkkÚke økúknfLke ¾heËeRåAkLku «kuíMkkrník fhþu. (÷u¾f RÂLMxxâqx ykìV {uLkus{uLx, rLkh{k ÞwrLkðŠMkxe{kt «kuVuMkh Au.) arvind@imnu.ac.in

®[íkLkLke Ãk¤u {kxuLke {kLÞíkk çktLkuLke swËe swËe níke. fkuLke {kLÞíkk Mkk[e y™u fkuLke {kLÞíkk ¾kuxe níke, fkuLkku hMíkku Mkkhku níkku yLku fkuLkku hMíkku ¾hkçk níkku yu yuLke søÞkyu Au Ãký çktLku ÃkkuíkÃkkuíkkLke {kLÞíkk «rík áZ níkk yu {n¥ðLkwt níkwt. Mkw¼k»k[tÿ çkkuÍ yux÷u s Mkw¼k»k[tÿ çkkuÍ Au, fkhý fu yuýu õÞkhuÞ økktÄeS çkLkðkLkku «ÞíLk fÞkuo Lk níkku. Ëhuf {kýMk{kt yuf yuðe ¾qçke nkuÞ Au su çkeò fkuE{kt nkuíke LkÚke, íkf÷eV íÞkhu ÚkkÞ Au ßÞkhu ykÃkýu çkeòLke ¾qçkeLku s Lksh Mk{ûk hk¾eyu Aeyu. fkuýu þwt fÞwO? fuðe heíku fÞwO? yu ykÃkýu òuEyu Aeyu yLku ÃkAe ykÃkýu íkuLkwt s yLkwMkhý fheyu

Aeyu. rð[khku yLku r¢yurxrðxeLkwt Ãký yuðwt s Au. ík{u òu çkeò suðk s hMíkk yÃkLkkðþku íkku ík{khku hMíkku õÞkhuÞ çkLkkðe Lknª þfku. ík{khe fÕÃkLkk y™u ík{khk MkÃkLkkLku ík{khe heíku s rðfMkðk y™u rðMíkhðk Ëku. ËrhÞkLke huíke ík{u òuòu. ËrhÞku ¾zf MkkÚku yÚkzkíkku hnu Au y™u íku{ktÚke huíkeLkwt MksoLk ÚkkÞ Au Ãký huíke øk{u yux÷e ð¾ík ÃkAzkþu íkkuÃký ¾zf Lknª çkLke þfu. ½ýkt ÷kufku ÃkkuíkkLku s ytzhyuÂMx{ux fheLku çkeò suðk s {kLke ÷u Au. ½ýe ð¾ík {kýMkLku yuðk Ãký rð[kh ykðu Au fu {khe nurMkÞík þwt Au? ykÃkýu õÞkt ftE fhe þfeyu yu{ Aeyu? ykðk rð[kh ykðíkk nkuÞ íkku {kLkòu fu ík{u ¾kuxwt rð[khe hÌkk Aku. ík{u çkuMx Aku y™u ík{u su fhku Aku yu çkuMx heíku fhku íkku ík{u yufMxÙk ykurzLkhe s Aku. ík{u rð[khku fu ík{u su fhku Aku yu{kt çkuMx Aku? LkÚke íkku fuðe heíku çkLke þfkÞ yu rð[khku. Ëhuf {nkLkíkk Mkkðorºkf LkÚke nkuíke, {kuxk¼køkLke {nkLkíkk ÔÞÂõíkøkík nkuÞ Au. fk{ ¼÷u LkkLkwt nkuÞ Ãký {khk suðwt fkuE Lk fhe þfu. çkøke[ku LkkLkku nkuÞ fu {kuxku yuLkwt {n¥ð nkuíkwt LkÚke, Vq÷ fuðkt ¾e÷u Au yu s {n¥ðLkwt nkuÞ Au. ËhufLkwt ÃkkuíkkLkwt yuf Mkk{úkßÞ nkuÞ Au, yuxr÷Mx ÃkkuíkkLkk hkßÞLkk íkku Ãkkuíku hkò nkuðk s òuEyu. ËhufLku ÃkkuíkkLkwt «kWz nkuðwt s òuEyu y™u yu íÞkhu s nkuÞ ßÞkhu ík{u çkeòÚke swËk yux÷u fu ík{khk suðk s nku. çkeò su fhu Au yu fhðk Ëku, ík{khu su fhðwt Au y™u ík{u su fhku Aku yu çkuMx fhku. Lkðwt ð»ko þY ÚkE økÞwt Au, Lk¬e fhku fu nwt {khk suðku s çkLkeþ. ík{u yLkku¾k Aku. çkMk ík{Lku ík{khe Mkk[e yku¤¾ nkuðe òuEyu.

AuÕ÷ku MkeLk Mk{kÄkLk fhðk íkiÞkh s nkuÞ yuðk ÷kufku õÞkhuÞ çk¤ðku fhe þfíkk LkÚke. - fu{k÷ ykíkkíkwfo kkantu@gmail.com


CMYK

5

hrððkh, 18 LkðuBçkh, h012

www.sandesh.com

ÚkðkLkwt çknkLkwt ykÃke ËeÄwt. ÃkíÞwt. ÷ktçkwt [u®føk fhðkLku çkË÷u çktLkuLku sðk Ëuðk{kt ykÔÞk yLku Ã÷uLkLkwt ¼rð»Þ ftEf swËwt s ÷¾kE økÞwt.

RÂLËhk nkRsuf

ÚkÞwt Ã÷uLk nkRsuf Ã÷uLk suðwt xuf ykìV ÚkÞkLke ËMk r{rLkx ÃkAe ËuðuLÿ yLku ¼ku÷kLkkÚku ÃkkuíkkLkk VhMkkýLkk Ãkufux{ktÚke Ëuþe ík{t[k çknkh fkZe ÷eÄk yLku Ã÷uLk nkRsuf fhðkLke ònuhkík fhe ËeÄe. MkkiÚke Ãknu÷kt çktLkuyu ¢q {uBçkh yLku ÃkAe ÃkuMkuLshLku fçksu fÞko yLku ÃkAe ÃkkR÷x yLku fku-ÃkkR÷xLkku ðkhku ykÔÞku. yu Mk{Þu RÂLzÞLk yuh÷kRLMkLkk

RÂLËhk økktÄeLku su÷{wõík fhðk {kxuLkku nkRsuf zÙk{k

Ã÷uLkLku {wtçkE yuhÃkkuxo Ãkh ÷uLz fhkðe ÷uðk{kt ykÔÞwt. {wtçkE suðwt Ã÷uLk ÷uLz ÚkÞwt fu íkhík s Ã÷uLkLke ykswçkksw{kt f{kLzku økkuXðkE økÞk níkk yLku Ã÷uLk fçksu ÷E ÷eÄwt níkwt. [k÷eMk r{rLkxLkk yk rË÷Äzf zÙk{k Ëhr{ÞkLk ÃkuMkuLshLkkt Mkøkktðnk÷ktykuLkk Sð yæÄh ÚkE økÞk níkk íkku Mkk{k Auzu ËuðuLÿ yLku ¼ku÷kLkkÚk Ãký {qtÍkE økÞk níkk. níÞk fhðe íku{Lkk nkÚkLke ðkík Lknkuíke yLku yux÷u s çktLku çkÃkkuhu 2.40 ðkøku MkhLzh ÚkÞk níkk. MkhLzh ÚkÞk ÃkAe çktLkuLke yuhuMx fhðk{kt ykðe yLku íku{Lkk Ãkh fuMk [÷kððk{kt ykÔÞku níkku, su{kt çktLku «íÞu hnu{rË÷e Ëk¾ðeLku ¼khík Mkhfkhu

fkìtøkúuMk Ãkkxeoyu ËuðuLÿ yLku ¼ku÷kLkkÚkLkku Ãkkxeo-«u{ òuELku çktLkuLku 1980Lke W¥kh «ËuþLke rðÄkLkMk¼kLke rxrfx ykÃke níke. ¼ku÷kLkkÚk fkìtøkúuMkLke rxrfx Ãkh SíÞku níkku Ãký ËuðuLÿLkkÚk ÃkktzuLke Sík QzeLku ykt¾u ð¤øku yuðe ¼ÔÞ níke. ËuðuLÿLku W¥kh «ËuþLke hkßÞ Mkhfkh{kt {tºkeÃkË Ãký ykÃkðk{kt ykÔÞwt níkwt 1978Lke Mkðkhu 20 {eßÞkhurzMkuBy{]çkh,íkMkhÚke RÂLzÞLk

yuh÷kRLMkLke V÷kRx ykEMke-410 hðkLkk ÚkE íÞkhu fkuEyu ÄkÞwO Lknkuíkwt fu yu Ã÷uLk {wtçkE ÃknkU[u yu Ãknu÷kt íku{ýu nkRsufLkku yLkw¼ð fhðku Ãkzþu. ËuþLkwt yk çkeswt nkRsuf yuf yuðk fkhýMkh ÚkÞwt níkwt fu su Mkkt¼éÞk ÃkAe {kºk Mkhfkh s Lknª, ËuþLke MkkiÚke {kuxe Ãkkxeo yuðe fkìtøkúuMk Ãký ¾¤¼¤e økE níke. çkLÞwt yuðwt níkwt fu ykEMke-410 Ã÷uLk nkRsuf fhLkkhk ËuðuLÿ Ãkktzu yLku ¼ku÷kLkkÚk Ãkktzuyu ¼khík Mkhfkh ÃkkMku þhík {qfe níke fu RÂLËhk økktÄeLku su÷{ktÚke {wõík fhe Ëuðk{kt ykðu. òu økktÄeLku su÷{ktÚke Akuzðk{kt Lknª ykðu íkku yu ÷kufku Ã÷uLk nðk{kt Vqtfe {khþu. su íku Mk{ÞLkk ðzk«ÄkLk {kuhkhS ËuMkkE {kxu Ãký yk þhík ykt[fku ykÃkLkkhe níke, fkhý fu sLkíkk ÃkkxeoLkk yk Lkuíkkyu s RÂLËhk økktÄeLke yuhuMxLkku ykuzoh fÞkuo níkku. fkuE hk»xÙeÞ Lkuíkk {kxu ËuþLkk çku Mkk{kLÞ Lkkøkrhfkuyu Ã÷uLk nkRsuf fÞwO nkuÞ yLku 107 ÷kufkuLku çkkLk{kt ÷eÄk nkuÞ yuðwt yk yøkkW õÞkhuÞ yurþÞk{kt çkLÞwt Lknkuíkwt. Mðk¼krðfÃkýu yk s fkhýu Ëuþ yLku yurþÞkLkk yLÞ Ëuþku{kt Ëufkhku çkku÷e økÞku níkku. yk Ëufkhk{kt ðÄkhku fhðkLkwt fk{ Ëuþ{kt Lkðk-Lkðk ykðu÷k xeðeyu fÞwO níkwt. òufu, yu çkÄk ÃkAe Ãký {kuhkhS ËuMkkE ÃkkuíkkLkk {ík Ãkh {¬{ hÌkk níkk yLku íku{ýu RÂLËhk økktÄeLku AkuzðkLkku ykuzoh {kLkðkLke Lkk ÃkkzeLku {wtçkE yuhÃkkuxo Ãkh yk{eoLku íkiLkkík fhe ËeÄe níke. Ãkkuíku ÷eÄu÷k yk rLkýoÞLku fkhýu {kuhkhS

ËuMkkELke Ãký ÃkAeLkk rËðMkku{kt sçkhËMík xefk ÚkE níke.

RÂLËhkS yLku nkRsuf rMk¥kuhLkk Ëþfk{kt RÂLËhk økktÄe ËuþLkkt ðzkt«ÄkLk níkkt. ÃkkuíkkLkk yk ðzk«ÄkLk ÃkË Ëhr{ÞkLk RÂLËhk økktÄe Ãkh ¼úük[khLkk Ãkw»f¤ ykûkuÃkku ÚkÞk yLku ËuþLkwt þkMkLk Mkt¼k¤ðk{kt økuhherík fhðk{kt ykðe nkuðkLkk ykhkuÃk Ãký fhðk{kt ykÔÞk. ònuhrníkLke yhSLkk sðkçk{kt rËÕneÂMÚkík ðzk«ÄkLk fkÞko÷Þ{kt çkuXu÷k ðzk«ÄkLk {kuhkhS ËuMkkEyu RLõðkÞheLkku ykuzoh fÞkuo, su ykuzohLkk ykÄkhu Mkw«e{ fkuxo{kt RÂLËhk økktÄe Mkk{u fuMk Ëk¾÷ fhkÞku. çku {wÆík ÃkAe Mkw«e{ fkuxuo RÂLËhk økktÄeLke yuhuMx fhðkLkku ykuzoh fÞkuo yLku RÂLËhkSLku rËÕneLke ríknkh su÷{kt {kuf÷e ËuðkÞkt. hksfeÞ «ðkrníkk Wf¤íkkt íku÷ suðe níke, suLku fkhýu RÂLËhkS Ãký LkSfLkk ¼rð»Þ{kt su÷{ktÚke çknkh ykðu yuðk [kLMkeMk çknw ykuAk níkk. {kuxk¼køkLkkt LÞqÍÃkuÃkh{kt {rnLkkyku MkwÄe yk s Mk{k[kh nuz÷kRLk çkLkíkkt hÌkk yLku yk nuz÷kRLkLkk «íkkÃku W¥kh «ËuþLke çku ÔÞÂõíkykuyu Lk¬e fÞwO fu fkuE Ãký ¼kuøku RÂLËhkSLku su÷{wõík fhkððkt Au. yu{ýu RÂLzÞLk yuh÷kELMkLkwt Ã÷uLk nkRsuf fhðkLkku Ã÷kLk çkLkkÔÞku.

{kMxh{kRLz Ãkktzu Ã÷uLk nkRsuf fhðkLkk Ã÷kLk çkLkkðLkkh {kMxh{kRLz níkk - ËuðuLÿ Ãkktzu. yu Mk{Þu ËuðuLÿ ÃkktzuLke ô{h 37 ð»koLke níke. RÂLËhkSyu su heíku ÃkkrfMíkkLk Mkk{u

n{ nkUøku fkr{Þkçk

y

{urhfkLkk økktÄe økýkíkk {kŠxLk ÕÞwÚkh ®føk swrLkÞhu y®nMkf, þktík yktËku÷LkLkku {køko yÃkLkkðe y{urhfk{kt Ër÷ík, f[zkÞu÷e nk÷ík{kt Sðíkk rLkøkúku-nçkMke ÷kufku {kxu y{urhfLk Mkhfkh Mkk{u Wøkú ÷zík [÷kðe níke. íku{ýu økkuhk-fk¤kLkku htøk¼uË, ðtþ¼uË r{xkððk ¼khu Mkt½»ko fÞkuo níkku. Auðxu y{urhfLk Mkhfkhu Íqfðwt Ãkzâwt yLku nçkMke «òLku y{urhfe Lkkøkrhf íkhefuLkk {q¤¼qík yrÄfkhku yLku Mk{kLkíkk çkûkðk Ãkzâk, Ãkhtíkw yk ÷zík{kt {kŠxLk ÕÞwÚkh ®føku òLk økw{kððku Ãkzâku. ®føkLke økku¤e {kheLku níÞk fhðk{kt ykðe níke. 1968Lke Mkk÷{kt 31{e {k[uo zkì. {kŠxLk ÕÞwÚkh ®føk swrLkÞhu ÃkkuíkkLkk {]íÞwLkk 4 rËðMk Ãknu÷kt s ykí{rðïkMkÚke Mk¼h

nwt ytík:fhýLkk ŸzkýÚke {kLkwt Awt fu ykÃkýu rðsÞe Lkeðzeþwt. ík{u çkÄk òýku Aku fu nwt ßÞkhu su÷{kt Mkr¤Þk ÃkkA¤ fuË níkku íÞkhu {U rðãkÚkeoyku yLku yLÞku MkkÚku nkÚk r{÷kðeLku ‘zeÃk RLk {kÞ nkxo ykR zw rçk÷eð ðe þu÷ ykuðhf{’ yu rðsÞLkwt ykþkLkwt økeík økwLkøkwLkkÔÞwt níkwt fu ‘ykÃkýu sYh rðsÞe Lkeðzeþwt.’ fux÷ef ðkh yk økeík økkíke ð¾íku y{khe ykt¾ku{kt yktMkw ykðe økÞkt níkkt. Aíkkt y{u yu økeík økkðkLkwt Lk¬e fÞwO níkwt. ðe þu÷ ykuðhf{-çkÄe ykÃkr¥kyku-rðÃkr¥kykuLku Ãkkh fheLku ykÃkýu rðsÞe Úkþwt. òufu, ykÃkýu yk rðsÞLku «kÃík fheyu yu Ãknu÷kt ykÃkýk{ktÚke fkuEf ðÄw ÷kufkuyu su÷{kt sðwt Ãkzþu yLku Aíkkt ykÃkýu rðsÞ «kÃík fheþwt. y{khk rð»ku ®[íkk fhþku Lknª. ykÃkýu rðsÞ «kÃík fheyu yu Ãkqðuo y{wf ÷kufkuyu ÃkkuíkkLke LkkufheykSrðfk økw{kððe Ãkzþu. Ãký ykÃkýu ÷ûÞ Ãkh rðsÞ {u¤ðeþwt. çkeS Ãký ðkík Au fu ykÃkýu æÞuÞ Ãkk{eLku rðsÞe ÚkEyu yu Ãkqðuo y{wf ÷kufkuyu {]íÞw Ãkk{eLku þneËe ðnkuhðe Ãkzþu. Ãkhtíkw, ykÃkýkt MktíkkLkkuLku fkÞ{e {kLkrMkf {]íÞw{ktÚke {wõík fhðk nkuÞ íkku ykÃkýk{ktÚke fkuEfu {]íÞw Ãkk{eLku yuLke ®f{ík [qfððe Ãkzu íkku yuLkkÚke ðÄw VkÞËkLkku MkkuËku çkeòu fÞku nkuE þfu? ykÃkýu ÷ûÞktf Ãkh rðsÞ {u¤ðe

Classic

Speeches yuf xqtfwt ¼k»ký fÞwO níkwt, suLkk þçËku íku{ýu s h[u÷kt økeík ‘ðe þu÷ ykuðhf{’Lku s «ríkÃkkrËík fhíkk níkk. ykÃkýu íÞkt ®føkLkk yk økeíkLkk ykÄkhu ‘n{ nkUøku fkr{Þkçk’ Lkk{Lkwt Mkt½økkLk Ãký çkLÞwt Au yLku økðkíkwt ykÔÞwt Au. Úkkuzk {rnLkkyku Ãknu÷k y{urhfk{kt ykuõÞwÃkkÞ

þfeyu yu Ãkqðuo fux÷kf ÷kufku rðþu økuhMk{s Q¼e fhkþu, íku{Lku y&÷e÷ økk¤ku, yÃkþçËku fnuðkþu. íku{Lku íkkuVkLke ík¥ðku Lku [¤ðr¤Þk íkhefu økýkðeLku íku{Lkku yufzku ¼qtMkðkLkku «ÞkMk Úkþu, Ãký ykÃkýu yk¾hu rðsÞ ÚkEþwt s, ykÃkýu rðsÞe Lkeðzeþwt s, fkhý fu Lkiríkf søkíkLkku «fkþ Ëqh Ëqh MkwÄe Vu÷kE hÌkku Au. òufu yuLkku Íwfkð LÞkÞ «íÞu Au.

yk¢{f Ãkøk÷kt ÷eÄkt níkkt yLku çku ð¾ík ÞwØLkwt yu÷kLk fhe ËeÄwt níkwt yu òuELku ËuðuLÿ Ãkktzu yu{LkkÚke sçkhËMík RB«uMk ÚkÞku níkku. Ãkktzuyu íkku ÃkkuíkkLkk ½h{kt RÂLËhkSLkwt {trËh Ãký çkLkkÔÞwt níkwt. ËuðuLÿ su{ RÂLËhkÚke RB«uMk níkku yu s heíku W¥kh «ËuþLkk òuLkÃkwh økk{Lkku ðíkLke yuðku ¼ku÷kLkkÚk ËuðuLÿÚke ¼khu «¼krðík níkku. ËuðuLÿu ßÞkhu Ã÷uLk nkRsuf fhðkLkku Ã÷kLk ¼ku÷kLkkÚkLku Mkt¼¤kÔÞku íÞkhu ¼ku÷kLkkÚk íkhík s Mkn{ík ÚkE økÞku níkku. ¼ku÷kLkkÚkLku ¾çkh níke fu ËuðuLÿLke MkkÚku fk{ fhðk{kt yu õÞktÞ VMkkþu Lknª. Lk¬e ÚkÞk {wsçk, çktLku [kh ð¾ík Ã÷uLk{kt yðhsðh fhe ykÔÞk yLku Ã÷uLkLke rMkõÞwrhxe yuhuLs{uLx fuðe nkuÞ Au, yu çkhkçkh [fkMke ykÔÞk. rMkõÞwrhxe Ëhr{ÞkLk hnu÷kt AªzkLke ykz{kt ËuðuLÿ yLku ¼ku÷kLkkÚku yuf ðef Ãknu÷kt íkiÞkheyku þY fhe, su{kt íku{ýu y{]íkMkhÚke {wtçkE síke V÷kEx ÃkMktË fhe. Ãkkuíku yku¤¾kÞ Lknª yLku W¥kh «ËuþLkk ÷kufku nuhkLk Lk ÚkkÞ yu {kxu yk «fkhLkwt ykÞkusLk fhðk{kt ykÔÞwt níkwt. yuf økýíkhe yuðe Ãký níke fu ËuþLke ykŠÚkf hksÄkLke yuðe {wtçkE{kt ÷uLz ÚkLkkhk Ã÷uLkLku nkRsuf fhðkÚke fËk[ fkuE yuðku RLzMxÙeÞkr÷Mx nkÚk{kt ykðu suLku çkkLk{kt ÷uðkÚke ¼khík Mkhfkh Ãkh «uþh ðÄu yLku íku ÃkkuíkkLkku ðexku-Ãkkðh ðkÃkheLku RÂLËhkSLku ykhkuÃk{wõík fheLku su÷{ktÚke çknkh fkZu.

nkRsufLke íkiÞkhe Yx yLku nrÚkÞkhLke ÔÞðMÚkk ÚkÞk ÃkAe

y{urhfk s Lknª ßÞkt õÞktÞ Ãký yLÞkÞ Mkk{u yðks WXkððk{kt ykðu íÞkhu ÃkerzíkkuLkku ykí{rðïkMk ðÄkhíkkt {krxoLk ÕÞwÚkh ®føkLkwt fkÔÞ {kLkð RríknkMk{kt y{h ÚkE økÞwt Au ðkì÷MxÙexLkwt yktËku÷Lk [kÕÞwt íÞkhu Ãký ®føkLkk þçËku økqtS QXâk níkk yLku økheçk-{æÞ{ðøkeoÞ y{urhfLkkuLkku ykí{rðïkMk ðÄkhíkk níkk. íkksuíkh{kt økktÄeS yLku {kŠxLk ÕÞwÚkh ®føkLku ÃkkuíkkLkk ykËþo {kLkLkkhk çkhkf ykuçkk{kyu hk»xÙ«{w¾Lke [qtxýe çkeS ðkh Síke ÷eÄe íÞkhu ÷kufku ‘ðe nuð ykuðhf{’ ÷¾u÷k ÃkkuMxhÚke ykuçkk{kLkwt yr¼ðkËLk fhe hÌkk níkk! ykÃkýu rðsÞe ÚkEþwt, fkhý fu fk÷koE÷u su fÌkwt yu Mkk[wt Au, ‘fkuE sqXkýwt fkÞ{ {kxu [k÷íkwt LkÚke.’ ykÃkýu rðsÞe Lkeðzeþwt s fu{ fu rðr÷Þ{ õ÷uLk çkúkÞLxu Ãký su fÌkwt Au yu Mkk[wt Au fu, ‘yk Ähíke Ãkh MkíÞLku f[ze Lk¾kÞ íkkuÃký yu {kxe{ktÚke ÃkwLk:xèkh ¾zwt Úkþu.’ ykÃkýu rðsÞ {u¤ðeþwt s, fkhý fu suBMk hMku÷ ÷kuðu÷u su fÌkwt fu yu MkíÞ s Au fu, ‘MkíÞ ¼÷u fkÞ{ fktxk¤e þGÞk Ãkh nkuÞ Lku yMkíÞ ¼÷u fkÞ{ ®MknkMkLk Ãkh nkuÞ, Aíkkt yu fktxk¤e þGÞk ÃkhÚke s ¼krð rLk{koý ÚkkÞ Au yLku íÞkt Ãkh{kí{kLkku y¿kkík «fkþ ÃkzAkÞku ÃkkA¤ Q¼ku hneLku ÃkkuíkkLkk çktËkyku Ãkh y{eLksh hk¾u Au.’ ykÃkýu rðsÞe Lkeðzeþwt, fu{ fu çkkEçk÷{kt Ãký yu s fÌkwt Au fu, ‘ík{u su ðkðþku yu ík{u ÷ýþku.’ ykÃkýu rðsÞe ÚkðkLkk s Aeyu yLku yk rðïkMk MkkÚku ykÃkýu ykøkufq[ fheþwt yLku rLkhkþkLke ÷køkýeLku ¾k¤eþwt yLku rLkhkþkLke ytÄfkh¼he ð]r¥k{kt Lkðku «fkþ ¼he ËEþwt ykÃkýu rLkhkþkLkk Úkkf{ktÚke Q¼k ÚkELku ykþkLkk WíMkkn{kt Sðeþwt yLku yu{ktÚke yuf {nkLk y{urhfk Mkòoþu. yLku yuðk {nkLk y{urhfk ËuþLkk rLk{koý{kt ykÃkýu Ãký ¼køkeËkh çkLkeþwt yLku yksLke Mkktsu ík{khe rðËkÞ ÷uíke ðu¤kyu nwt yknTðkLk fhwt Awt fu yuf MkkÚku {¤eLku fq[ fhku {khkt çkk¤fku-MktíkkLkku!

TOP 10

Hijack hÂ~{Lk þkn

rËðMk Lk¬e fhðk{kt ykÔÞku. Ãktòçk MkhfkhLke MknkÞÚke [k÷íke yuf Mkhfkhe MktMÚkk{kt Lkkufhe fhíkkt ËuðuLÿ Ãkktzu yLku ¼ku÷kLkkÚk Ãkktzuyu 19{e rzMkuBçkhÚke yuf ðefLke hò {qfe yLku çkeò rËðMku Ã÷uLk nkRsuf fhðkLkku Ã÷kLk y{÷{kt {qõÞku. ðeMk{e rzMkuBçkhLke Mkðkhu 11.45 ðkøÞu y{]íkMkh yuhÃkkuxo ÃkhÚke Ã÷uLk hðkLkk ÚkÞwt íÞkhu yu{kt ËuðuLÿ yLku ¼ku÷kLkkÚk ÃkuMkuLsh íkhefu økkuXðkE økÞk níkk. çktLkuyu ÃkkuíkkLke MkkÚku Mkk{kLk ÷uðk WÃkhktík Ãkkt[-Ãkkt[ rf÷ku VhMkkýLkkt Ãkufux Ãký ÷eÄkt níkkt. VhMkkýLke MkkÚku íku{ýu Ëuþe ík{t[kyku Mktíkkze ËeÄk níkk. yu Mk{Þu nkE-zurVLkuþLk fu{uhk fu MfuLkh níkkt Lknª yux÷u Mkk{kLÞ heíku Mkk{kLk ¾ku÷eLku [uf fhðk{kt ykðíkku níkku. ËuðuLÿ yLku ¼ku÷kLkkÚkLku ¾çkh níke fu rðËuþ síkkt {kuxk¼køkLkk ¼khíkeÞku ÃkkuíkkLke MkkÚku LkkMíkkLkkt ÃkufuxTMk ÷E síkkt nkuÞ Au, suLkk rðþu çknw ÃkqAÃkhA fhðk{kt ykðíke LkÚke. økkzoTMku ßÞkhu LkkMíkkLkk Ãkufux òuÞk íÞkhu MkeÄwt s Ãku÷k ÷kufkuLku ËuþLkwt Lkk{ ÃkqAe ÷eÄwt yLku ËuðuLÿ-¼ku÷kLkkÚku fuLkuzk Mkux÷

ÃkkR÷x nh®{Ëh®Mkn økkuÞ÷ níkk. nh®{Ëh®Mkn økkuuÞ÷u ÃkkuíkkLkk Mxux{uLx{kt fÌkwt níkwt fu, “nkRsufMkou fLxÙku÷ xkðh MkkÚku ðkík fheLku MkeÄku yux÷ku s {uMkus yÃkkÔÞku fu RÂLËhk økktÄeLku íkkífkr÷f yMkhÚke Akuze {qfðk{kt ykðu. òu RÂLËhk økktÄeLku Akuzðk{kt Lknª ykðu íkku yu ÷kufku Ã÷uLkLku Wzkze Ëuþu. þYykík{kt yu ÷kufkuyu yuðe Ä{fe ykÃke níke fu íku{Lke ÃkkMku çkkìBçk Au Ãký çkkìBçk nkuðkLkk [kLMkeMk Lknª Ëu¾kíkkt y{u fkuzðzo ¼k»kk{kt MktËuþku ykÃÞku níkku fu nkRsufMko ÃkkMku çktËqf rMkðkÞ ftE LkÚke.” ¼qíkÃkqðo ðzkt«ÄkLk RÂLËhk økktÄeLku Akuzkððk {kxu Ã÷uLk nkRsuf fhLkkhk yk çktLku nkRsufMko fkuE nkzofkuh r¢r{Lk÷ Lknkuíkk yLku yux÷u s çktLku Mkhfkhe ðkíkku{kt ykðe økÞk níkk. ykìrV~Þ÷e {kuhkhS ËuMkkEyu yuLkkWLMk fhe ËeÄwt níkwt fu nkRsufhLke fkuE ðkík {kLkðk{kt ™nª ykðu ßÞkhu nkEsufMkoLku ytÄkhk{kt hk¾eLku

WWE

) rðï [uÂBÃkÞLk çkLku÷ku Au. yk WÃkhktík íku rnÃknkuÃk Mktøkeíkfkh yLku yr¼Lkuíkk Ãký Au. fux÷ktf ð»kkuoÚke MxkR÷ ykRfkuLk økýkíkku yk Ë{Ëkh huMk÷h nt{uþkt zurLk{ rsLMk yLku ÷¾kýkuðk¤e sMkeoLkk Ãkkuþkf Ãknuhu Au. ¼khík{kt Ãký ÷k¾ku ÞwðkLkku yLku çkk¤fku MkeLkkLkkt [knfku Au. huMk÷hku{kt MkkiÚke swËku íkhe ykðíkku MkeLkk nt{uþkt økqz {qz{kt hnu Au. òuLk MkeLkkLkwt çkk¤Ãký ðuMx LÞq çkuhe{kt ðeíÞwt Au. {B{eLku Ãkwºk huMk®÷øk{kt frhÞh çkLkkðu íku ÃkMktË Lk níkwt, Ãkhtíkw íkuLkk rÃkíkkyu ÃkwºkLkk þku¾ yLku hMkLku òýe «uhýk yLku {køkoËþoLk ykÃkðkLkwt þY fÞwO . MkeLkk ßÞkhu 12 ð»koLkku níkku íÞkhu íkuLkk rÃkíkkyu «Úk{ ðkh ðsLk WÃkkzðkLkkt yLku fMkhík fhðkLkkt ÔÞkÞk{ MkkÄLkku ÷kðe ykÃÞkt níkkt. MkeLkkLkk rÃkíkk yLku ËkËk huMk®÷øk {u[ xeðe Ãkh òuíkkt ßÞkhu MkeLkkLku MkwÃkhMxkh huMk÷h n÷f nuøkLkLke VkRx òuðe ¾qçk s øk{íke níke . MkeLkk Lkk™ÃkýÚke s rs{{kt sRLku ¾qçk fMkhík fhíkku níkku ykÚke 15 ð»koLke ô{hu íkku íkuLkwt þheh {sçkqík çkLkðk {ktzâwt níkwt. MkeLkkyu ÂM«tøk rVÕz fkì÷us{ktÚke þkherhf rþûký rð»kÞ Ãkh MLkkíkfLke zeøkúe {u¤ðe Au. 1998{kt MLkkíkf ÚkÞk ÃkAe fkhrfËeo {kxu fur÷VkuŠLkÞk ¼ýe «Þký fÞwO. MkeLkkyu íkuLkk Mkt½»ko Ëhr{ÞkLk Ônef÷ çke[ ÃkhLkk yuf rs{{kt xwðk÷ ðk¤ðkLke íkÚkk fkh [÷kððkLke Lkkufhe Ãký fhðe Ãkze níke. - MkeLkkyu 2000Lkk ð»ko{kt fur÷VkuŠLkÞk ¾kíku yÂÕx{ux «ku huMk®÷øk îkhk Mkt[kr÷ík yÂÕx{ux ÞwrLkðŠMkxe{kt ÔÞðMkkrÞf huMk÷hLke yLku íkuLkwt ¼køÞ çkË÷kððkLke þYykík ÚkE. 27 yur«÷, 2000Lkk hkus MkkLk rzykøkku{kt yuf huMk®÷øk MÃkÄko{kt ¼køk ÷ELku xkRx÷ SíÞwt níkwt. MkeLkk 2001{kt ykunkÞku ¾kíku rðï huMk®÷øk VuzhuþLk (WWF){kt òuzkÞku níkku. 27 sqLk, 2002Lkk hkus ÞkuòÞu÷k fwíko

CMYK

caketalk@gmail.com

VuõxTMk VkR÷ íkkhe¾ yuh÷kELMk VT÷kEx Lktçkh Ã÷uLkLkku «fkh fw÷ ÃkuMkuLsh fw÷ ¢q {uBçkh: V÷kEx Yx fw÷ yÃknhýfíkko nkRsufMkoLke {køk

ø÷u{h yLku MxkR÷Lkku ÃkÞkoÞ Mk®÷økLke yk yLkku¾e ËwrLkÞk{kt hu 35 ð»keoÞ MkwÃkhMxkh òuLk MkeLkk ½ýku s ÷kufr«Þ Au. íku 10 ð¾ík (

íku{Lku ËkuZ ð»koLke Mkò ykÃkeLku Akuze {qõÞk níkk. Aqxâk ÃkAe fkìtøkúuMk Ãkkxeoyu ËuðuLÿ yLku ¼ku÷kLkkÚkLkku Ãkkxeo-«u{ òuELku çktLkuLku 1980Lke W¥kh «ËuþLke rðÄkLkMk¼kLke rxrfx ykÃke níke. ¼ku÷kLkkÚk fkìtøkúuMkLke rxrfx Ãkh SíÞku níkku Ãký ËuðuLÿLkkÚk ÃkktzuLke Sík QzeLku ykt¾u ð¤øku yuðe níke yux÷u ËuðuLÿLku W¥kh «ËuþLke hkßÞ Mkhfkh{kt {tºkeÃkË Ãký ykÃkðk{kt ykÔÞwt níkwt. ËuðuLÿ yLku ¼ku÷kLkkÚkLke Ãkkur÷rxf÷ frhÞh Mkkík ð»koLke hne níke. 1988 ÃkAe çktLkuLke hksfeÞ fkhrfËeo ¾ík{ ÚkE økE yLku çktLku Ãkktzuyu hksfkhý Akuze ËeÄwt níktwt. òufu yu Ãknu÷kt çktLkuyu sçkhËMík ÏÞkrík ¼kuøkðe ÷eÄe níke. nkRsufLku fkhýu ntøkk{e çkËLkk{e yLku yk çkËLkk{e ÃkAe yËT¼wík ÷kuf[knLkk {¤e nkuÞ yuðku yk yøkkW fkuE fuMk RríknkMk{kt LkkUÄkÞku Lknkuíkku.

20 rzMkuBçkh, 1978Lke Mkðkhu 11.45 r{rLkxu (Ã÷uLk xuf ykìV ÚkÞk ÃkAe 10{e r{rLkxu) RÂLzÞLk yuh÷kELMk ykEMke-4410 ÃkuMkuLsh çkku$øk 107 6 y{]íkMkhÚke {wtçkE 2 ËuþLkkt ¼qíkÃkqðo ðzkt«ÄkLk RÂLËhk økktÄeLku su÷{ktÚke Akuze {qfðk{kt ykðu.

òuLk MkeLkk

yuLsu÷ Mkk{uLkk «Úk{ {wfkçk÷kLkwt xeðe Ãkh «Mkkhý ÚkÞwt níkwt òu fu yk {wfkçk÷ku MkeLkk Mkt½»ko fheLku nkhe økÞku níkku. {q¤ Lkk{ : òuLk Vur÷f sL{ íkkhe¾ : 29 yur«÷, 1977 sL{ MÚk¤ : ðuMx LÞq çkuhe,{uMkkåÞwMkuxMk-y{urhfk rLkðkMk : V÷kurhzk - xuBÃkk yku¤¾ : huMk®÷økLke ËwrLkÞkLkku Mxkh MkeLkkyu 14 {k[o, 2004Lkk hkus Mkki «Úk{ ðkh ÞwLkkRxuz Mxux [uÂBÃkÞLkrþÃkLkku çke þku SíÞku níkku íkuýu yk xkRx÷ fw÷ ºký ð¾ík {u¤ÔÞwt Au. 2004-05{kt çkkuze rçkÕzh fkŠx÷kuLkk

ytøkhûkfu yuf LkkRx õ÷çk{kt MkeLkkLku Ahe {khíkkt rfzLkeLkuf Eò ÚkE níke . MkeLkkyu 2005{kt çkuMx ykuV VkRð rMkheÍ çkwfh xeLku ÃkhksÞ ykÃkeLku Síke níke,Ãkhtíkw fkŠx÷ku fuhurçkÞLku MkeLkkLku nhkðeLku MkLkMkLkkxe Vu÷kðe ËeÄe níke. 1 ykuõxkuçkh, 2007Lkk hkus r{Mxh fuLkuze MkkÚkuLke x¬h{kt MkeLkkLke {ktMkÃkuþeyku ¾U[kE økE níke. [k÷ yLku fÃkxçkkS fheLku MkeLkkLke [uÂBÃkÞLkrþÃk AkuzkððkLkk «ÞkMkku Úkíkk hÌkk Au. MkeLkkyu íkuLke Ãkkt[{e rðï huMk®÷øk [uÂBÃkÞLkrþÃkLkwt Úke{ MkkUøk «Míkwík fÞwO níkwt. MkeLkkyu 2006{kt Ä {rhLk 2009{kt 12 hkWLzTMk íkÚkk 2010{kt r÷suLzhe suðe rVÕ{ku{kt Ãký yr¼LkÞ fÞkuo níkku . 10 {u, 2005Lkk hkus ‘ Þw fkLx Mke ‘

çkkÞkuøkúkVe nMk{w¾ økßsh Lkk{Lkwt yk÷çk{ hsq ÚkÞu÷wt, suLkkt økeíkku ÷kufr«Þ ÚkÞkt níkkt. MkeLkk çkeçkeMkeLkk ‘xkuÃk ykuV Ä ÃkkuÃk’ xur÷rðÍLk þku{kt hsq ÚkLkkh «Úk{ çkkuze rçkÕzh níkku. yk WÃkhktík íkuýu yLkuf xur÷rðÍLk þku{kt Ãký ¼køk ÷eÄu÷ku Au. xe þxo yLku rsLMkLkku þku¾ Ähkðíkk yk MkeLkkyu ÷kuf ÷økkzu÷e òze [uLk ÃknuheLku VuþLk{kt yku¤¾ Q¼e fhe níke. MkeLkkyu 11 sw÷kE, 2009Lkk hkus íkuLke ÷ktçkk Mk{ÞLke øk÷oVuLz yur÷ÍkçkuÚk MkkÚku ÷øLk fÞkO níkkt. òu fu yuf Mk{k[kh {wsçk 1 {u, 2012Lkk hkus MkeLkkyu AqxkAuzkLke VkR÷ {qfe Au. ÃkkuÃkøkkrÞfk rçkúxLke MÃkeÞh MkkÚku íkuLku {iºkeÃkqýo MktçktÄku Au. MkeLkkLkk çku ¼kRyku {ux yLku zuLk yk{eo{kt MkirLkf Au. òuLkLke frhÞhLke fux÷ef {krníke rzMfðhe [uLk÷Lkk RLkMkkRz «ku huMk®÷øk Mfq÷ {ktÚke {¤u Au. MkeLkkyu 2012{kt ‘{Lke RLk Ä çkUf’ {u[ {kxu rðï huMk®÷øk fhkh fÞko Au. hasmukh108@gmail.com


CMYK

6

hrððkh, 18 LkðuBçkh, h012

www.sandesh.com

MðhÃkuxeLkwt fuLMkh

MkuõMÞwy÷ ÷kRVLku MkwtËh yLku hku{kt[Úke ¼hÃkqh çkLkkððk {kxu ík{khu ík{khk çkuzY{Lku f÷kí{f heíku þýøkkhðku òuEyu. òu ík{khk çkuzY{{kt nkux yuõMkuMkheÍ nkuÞ íkku ÃkAe ÃkqAðwt s þwt! nkux yuõMkuMkheÍLkwt çkuzY{{kt nkuðwt Mk{òu MkuõMk{kt MkwøktÄ ¼¤ðk Mk{kLk Au. MkuõMk {kxu hku{uÂLxf {qz nkuðku sYhe Au, íkuLkk fhíkkt Ãký rðþu»k çkuzY{{kt nkux yuõMkuMkheÍ nkuðe sYhe Au. yk nkux yuõMkuMkheÍ ík{khk {Lk, {qz yLku {Ënkuþe{kt Lkðku ô{øk ¼he Ëuþu

ÃkkxoLkhLku ykf»koðk çkuzY{Lku þýøkkhku çkuzY{Lkkuu f÷h

çkuzY{ {kxu f÷hLke s ÃkMktËøke fhðe nkuÞ íkku ÷k÷ fu økw÷kçke htøk Ãkh ÃkMktËøke Wíkkhe þfkÞ, fkhý fu íku nkux f÷h Au. yk f÷h Qòo WíÃkLLk fhðk WÃkhktík ykf»koý Ãký ðÄkhu Au, {kxu ík{khk çkuzY{{kt ÷k÷ htøkLkku «Þkuøk fhe þfkÞ. çkuzY{Lkk ÃkzËk, çkuzþex, rÃk÷ku fðh ðøkuhu ÷k÷ fu økw÷kçke htøkLkkt hk¾ðkt íku{s Vkuxku£u{ MkkÚku Vq÷ËkLke{kt ÷k÷ økw÷kçk ík{khe W¥kusLkk{kt rðþu»k

RÂLx{Mke fkr{Lke {kuxðkýe ðÄkhku fhe Ëuþu. yk rMkðkÞ ík{khk zÙuMkeMk Ãký òu ÷k÷ nkuÞ íkku íkuLke {ò s ftEf ykih hnuþu. çkuzY{Lke Ëeðk÷ku Ãkh ykMk{kLke, økw÷kçke íku{s ÷e÷k htøkLkku WÃkÞkuøk fhku, suÚke çkuzY{Lkwt ðkíkkðhý ¼zfkW yLku WËkMkeLk¼ÞwO Lk ÷køku. Ëeðk÷kuLku ík{u zçk÷ þuzTMk f÷hLkku ÷wf Ãký ykÃke þfku Aku. yux÷u fu òu yuf Ëeðk÷{kt ykMk{kLke íkku çkeS íkhV n¤ðku økw÷kçke fu yLÞ n¤ðk htøk Ãký ðkÃkhe þfkÞ Au.

nkux Vkuxku ÃkkxoLkhLke [kník{kt [kh [ktË ÷økkzðk çkuzY{{kt MkuõMke r¢Mx÷ Þwøk÷ {qfe þfkÞ. WÃkhktík nLke{qLk {Lkkðíke ð¾íku ík{khe ÞkËøkkh ûkýkuLku suLku ík{u fu{uhk{kt ftzkhu÷e nkuÞ íku AçkeLku çkuzY{Lke Ëeðk÷ Ãkh ÷økkzku. yk Açke ík{Lku nt{uþkt nLke{qLkLke ÞkË yÃkkðíke hnuþu. nðu íkku çkòh{kt rzrsx÷ Vkuxku£u{ {¤u Au, çkMk íkuLku ykuLk fhku. yuf ÃkAe yuf Vkuxku ykÃkLke M{]rík{kt ðÄkhku fhe Ëuþu, íkuLke yMkh ík{khk MkuõMk Ãkh Ãkzþu. nLke{qLkLkk yuf ÃkAe yuf Vkuxk ík{khwt {Lk Ãkeøk¤kðe Ëuþu.

¾w~kçkqLkku [{ífkh ¾w~kçkq fk{ku¥kusLkk ðÄkhðk{kt rðþu»k {ËËYÃk Lkeðzíke nkuÞ Au. yux÷k {kxu çkuzY{{kt MkwøktrÄík fuLz÷, Y{ £uþLkh yLku MkwtøkrÄík íku÷ Ãký hk¾ðwt òuEyu. yk WÃkhktík ík{khu fkuE yuf yuðwt Ãkh^Þw{ ðMkkððwt òuEyu, su ¾kMk Mk{Þu

16 ð»koÂM{íkkLke

YÃkk yLku 17 ð»koLke Mkk{Mkk{u hnuíkkt níkkt. çktLku ðå[u ¾qçk økkZ çknuLkÃkýkt níkkt. y[kLkf yuf rËðMk çktLku yufMkkÚku økw{ ÚkE òÞ Au. òíkòíkLke yxf¤ku yLku íkhn íkhnLke yVðkyku [k÷u Au. Ãkku÷eMkLku [kuÃkzu VrhÞkË LkkUÄkÞ Au. [khu çkksw ÃkqAÃkhA ÚkkÞ Au. AkÃkktyku çkw{hký {[kðe Ëu Au. Auðxu Ãkkt[uf rËðMk çkkË çktLku ÃkkuíkkLke {u¤u õÞktfÚke ÃkkAkt VÞkO, Ãkhtíkw {k-çkkÃkLku {kÚku ÃkMíkk¤ Ãkze. {æÞ{ðøkoLkkt ðze÷ku {kxu Mkøkktðnk÷ktykuLku, ykzkuþeÃkkzkuþeykuLku, yku¤¾kýrÃkAkýðk¤kykuLku íkÚkk LÞkíkòíkðk¤kykuLku sðkçkku ykÃkðkLkwt y½hwt ÚkE Ãkzâwt. MkkiLku yk «Mktøku Ãknu÷e ðkh «§ ÚkkÞ Au fu Akufheyku fu{ ¼køke økE? íkuyku fnu Au, “y{Lku çkÄkt çknw ðZíkkt níkkt. y{Lku ½h{kt Ãkqhe hk¾ðk{kt ykðíke níke. y{khe ðkík fkuE Mkkt¼¤íkwt Lknkuíkwt” çkku÷fkt MðsLkku fnu Au, “íkuyku ðtXe økE Au, MktMfkh ðøkhLke Au, LkkËkLk Au.” {k-çkkÃk ÃkkuíkkLke furVÞík hsq fhu Au : “þwt fheyu! yksfk÷Lkku s{kLkku s yuðku

ÞwÍ fhíkk nku, fkhý fu ík{khku ÃkkxoLkh fk{{kt ÔÞMík nþu íku Ëhr{ÞkLk ík{khk yk ¾kMk Ãkh^Þw{Úke {Lkku{Lk Mk{S sELku ík{khe ÃkkMku çkuzY{{kt ykðe sþu.

nkux Mkkutøk rðÚk nkux Vqz ík{khk ÃkkxoLkhLku ¾wþ fhðk çkuzY{{kt íkuLke ÃkMktËøkeLkwt økeík ðøkkzku yLku {wõíkÃkýu íkuLke Mkk{u zkLMk fhe íkuLku heÍðku. ¼÷u ík{Lku zkLMk fhíkk Lk ykðzu. ík{u ík{khe yËkykuÚke íkuLku heÍððkLkku «ÞíLk fhku. ík{khku ÃkkxoLkh ík{khk yk yr¼øk{Úke ¾qçk s ¾wþ Úkþu. yk Ëhr{ÞkLk nkux fkìVe, nkux [kuf÷ux Ãkeðzkðku. yk [kuf÷ux ík{khk ÃkkxoLkhLku ík{khk nkÚk ðzu s ¾ðzkðku, suÚke fk{wfíkk{kt ðÄkhku Úkþu. rMkÕðh x[ [kuf÷uxLkk huÃkhLku ykAk «fkþ{kt ík{khk ÃkkxoLkhLku çkíkkðe íkuLku ÷÷[kðku, su ík{Lku {Míke ðeÚk MkuõMk fhðk «uhþu.

MkkxeLk Mktøk hku{kLMk MkkxeLkLkku {w÷kÞ{ MÃkþo «u{{kt ðÄkhku fhe Ëu Au. òu ík{u ík{khk ÃkkxoLkhLkk «u{{kt Úkkuuze ÂxTðMx [kníkk nku íkku çkuz Ãkh MkkxeLkLke çkuzþex ÃkkÚkhku, suÚke ytøk ytøk{kt yk MkkxeLk Lkðku òu{, swMMkku ¼he Ëuþu.

nkux r÷xhu[h hku{kLMkLkk rfMMkk Ëþkoðíkkt ÃkwMíkfku fk{ku¥kusLkk ðÄkhðk{kt {ËË fhíkkt nkuÞ Au. ½ýe ðkh ík{khku ÃkkxoLkh MkuõMk «íÞu yhwr[ Ëk¾ðíkku nkuÞ Au fu íkuLku {qz Lk nkuÞ yuðk Mk{Þu yk hku{kLMkÚke ¼hÃkqh ðkíkkoyku ík{Lku ¾qçk s {ËËYÃk Lkeðzþu. ÃkkxoLkhLkk ftxk¤kLku Ëqh fhðk hku{uÂLxf ÃkwMíkfku ðkt[e Mkt¼¤kððkLke {ò s ftEf ykih nkuÞ Au.

nkux zÙuMk rðÚk nkux {qrð sYhe LkÚke fu hkus MkuõMkLke {ò {kýðe òuEyu. yufkË rËðMk ÃkkxoLkh MkkÚku nkux zÙuMk ÃknuheLku yufkË hku{uÂLxf {qrð Ãký òuE ÷uðe òuEyu. {qrð Ëhr{ÞkLk hku{urLxf MkeLk{kt ÃkkxoLkhLku n¤ðk [wtçkLkÚke ¼ªsðe Ëuðku òuEyu. {qrð Ëhr{ÞkLk ÃkkxoLkhLku økh{køkh{ [k, fkìVe fu ÃkAe Xtze ÷MMke ÃkeðzkððkÚke «u{{kt ðÄkhku ÚkkÞ Au. yk Ëhr{ÞkLk ík{khku ÃkkxoLkh ík{khk «u{{kt íkhçkku¤ ÚkE sþu.

Mkkhðkh

Mk{ÞMkh rLkËkLk çk[kðe þfu Au ík{Lku øk¤k{kt Ëw¾kðku hnuíkku nkuÞ, økktX yLkw¼ðkíke nkuÞ íkÚkk ÷ktçkk Mk{ÞÚke yðks Ãký çkuMke økÞku nkuÞ íÞkhu EyuLkxe zkìõxh yux÷u fu fkLk, Lkkf y™u øk¤kLkk zkìõxh ÃkkMku sELku rLkËkLk fhkððwt òuEyu, fkhý fu yk çkÄkt s ÷ûkýku MðhÃkuxeLkk fuLMkh{kt òuðk {¤u Au. yíÞkh MkwÄe yuðe {kLÞíkk níke fu fuLMkh yux÷u fuLMk÷, Ãký nðu ykÄwrLkf Þwøk{kt {urzf÷ MkkÞLMku Ãký yux÷e «økrík fhe Au fu fuLMkhLkwt Mk{ÞMkh rLkËkLk ÚkkÞ íkku íku {xe þfu Au. MðhÃkuxeLkk fuLMkhLkwt òu Mk{ÞMkh yux÷u fu nuÕÚk RÍ ðuÕÚk fuLMkhLkk «khtr¼f íkçk¬k{kt zkì. ysÞ þkn rLkËkLk ÚkkÞ íkku {xe þfu Au.

òu

÷ûkýku

fkhýku

rLkËkLk

yðksLkwt çkË÷kE sðwt. (Hoarseness of voice) øk¤k{kt Ëw¾kðku Úkðku. ïkMk ÷uðk{kt íkf÷eV Ãkzðe. yuzðkLMk Mxus{kt ¾kuhkf ÷uðk{kt íkf÷eV Úkðe. øk¤k{kt økktX Úkðe ðøkuhu ÷ûkýku òuðk {¤u Au.

MðhÃkuxeLkk fuLMkh {kxuLkkt fkhýku nsw MkwÄe [kuõMkkEÃkqðof òýe þfkÞkt LkÚke, Ãký ík{kfw, rMkøkkhux íkÚkk y{wf «fkhLkk ðkRhMk su{ fu

zkÞhuõx ÷u®høkkuMfkuÃke (MðhÃkuxeLkwt ËqhçkeLk Hopkins yÚkðk VkRçkh ykuÂÃxf ÷u®høkkuMfkuÃk)Úke Mk[kux heíku rLkËkLk fhe þfkÞ Au yLku sYh Ãkzu íkku çkkÞkuÃMke ÷ELku [kuõMkkE Ãký fhe þfkÞ Au. ½ýe ðkh økhËLkLkk ¼køk{kt økktX òuðk {¤u Au. yuLkk {kxu økhËLkLke MkkuLkkuøkúkVe, Mkexe MfuLk íkÚkk FNAC (fine needle aspiration biopsy) ðøkuhu fheLku fuLMkhLkwt [ku¬Mk rLkËkLk fhe þfkÞ Au. Mkexe MfuLk yLku yu{ykhykEÚke íku fux÷wt ykøk¤ ðæÞwt Au, fux÷wt Vu÷kÞu÷wt Au, íku òýe þfkÞ Au.

(Papilloma HP)

ðøkuhuÚke ÚkE þfu Au.

÷uMkh Mksohe ÷uMkh Mksohe ÷øk¼øk ç÷z÷uMk yLku ¾qçk s [kuõMkkEÃkqðof ÚkE þfu Au. þYykíkLkk Mxus{kt òu íkuLkwt rLkËkLk ÚkkÞ íkku ÷uMkh MksoheÚke ykìÃkhuþLk fhe fuLMkhLkku ¼køk fkZe þfkÞ Au yLku rhfðhe Ãký ½ýe s ÍzÃkÚke ykðu Au. ËËeoLku yuf-çku rËðMk{kt nkuÂMÃkx÷{ktÚke hò ykÃkðk{kt ykðu Au. íkuLkku yðks Ãký çk[e òÞ Au yLku øk¤k{kt xÙurfÞkuMxku{e fheLku fkýwt ÃkkzðkLke sYh Ãkzíke LkÚke. uoËLkk WÃk÷çÄ økútÚkku{kt yk Þw‘f]ðr{’Mkt çktÄe «fhýku òuíkkt MÃkü

ÚkkÞ Au fu yk[kÞkuoyu {q¤ çku «fkhLkk þkherhf f]r{ykuLkwt ðýoLk fhu÷wt Au. (1) Mkns yÚkðk Mðk¼krðf f]r{yku fu su sL{Úke s þhehLke MkkÚku WíÃkLLk ÚkkÞ Au yLku íku yðifkrhf yux÷u fu fkuE rðfkh WíÃkLLk Lk fhLkkhe nkuÞ Au. íku þhehLke hMk hõíkkrË Äkíkw«r¢Þk{kt MknkÞf çkLku Au. (2) çkeò «fkhLkk f]r{yku sL{ku¥kh fk¤ s økýkðkÞk Au, su ðifkrhf økýkðkÞk Au. yk rðfkhkuíÃkkËf f]r{ykuLke MktÏÞk 20 økýkðkÞ Au yLku íkuLkkÚke WíÃkLLk Úkíke rðf]ríkyku {¤Lke, fVLke, ÷kuneLke yLku ÃkhMkuðk suðk çkrn{o¤kuLke økýkðkÞ Au. ykÞwðuoËkuõík ík{k{ f]r{ykuLkwt rLkYÃký yk ÷½w ÷u¾{kt þõÞ LkÚke. yux÷u ðk[fkuLku WÃkÞkuøke ÚkkÞ yuðk yktíkhzktLkk f]r{ykuLkkt Mkk{kLÞ ÷ûkýku Lku WÃk[kh MktrûkÃík{kt òuEyu. yktíkhzkt{kt Úkíkkt rðr¼LLk «fkhLkk LkkLkk-{kuxk f]r{ykuLku ÷eÄu hõíkkÕÃkíkk WíÃkLLk ÚkðkÚke þhehLkku htøk Ãke¤ku Ãkze òÞ Au. ~Þk{ðýeo ÔÞÂõíkLkku htøk ðÄkhu ~Þk{ çkLke òÞ Au. þheh{kt Äe{ku íkkð, Ãkux{kt økhçkz MkkÚku yðkhLkðkh Äe{ku fu íkeðú Ëw¾kðku, Ãkux Vq÷e sðwt, økìMk, ¼q¾Lke yrLkÞr{íkíkk, {kuxk¼køku hkíkLkk xkR{u

«k

f]ríkf Míkt¼Lk þÂõík çkuÚke Ãkkt[ r{rLkxLke nkuÞ Au. ykLkkÚke ðÄw Mk{Þ MkwÄe MknðkMk fhe þfðwt òuzeLkk MktÞ{ íkÚkk rðþu»k «u{k÷kÃk yLku W¥k{ MðkMÚÞLku fkhýu Mkt¼ð ÚkkÞ Au, Ãkhtíkw çku r{rLkxÚke ykuAe Míkt¼Lk þÂõík hk¾Lkkhku Ãkwhw»k þe½úÃkíkLkLkku hkuøke fnuðkÞ Au. þe½ú ÃkíkLkLkwt fkhý ðÄw Ãkzíke MknðkMkLke RåAk, ðeÞoLke økh{e, ðÄw ykLktË «krÃíkLke RåAk {kxu çkòhLke ËðkykuLkwt MkuðLk, rË÷rË{køk ({øks) yLku Þf]íkLke Lkçk¤kE, ðeÞoLkwt Ãkkík¤kÃkýwt, {qºkkþÞ{kt ÃkÚkhe, Ãkux{kt fhr{Þkt, MºkeLkwt fzf sLkLkktøk íkÚkk íkuLke þw»fíkk, ®÷økLkk yøkú¼køk Ãkh {u÷ ò{ðku, ®÷øk{kt {Mkk, {qºk{køko{kt Mkt¢{ý, «kuMxux ø÷uLzLkku Mkkuòu ðøkuhu nkuÞ þfu Au.

Mkk{kLÞ heíku MðhÃkuxeLkk fuLMkhLke Mkkhðkh Mksohe, hurzÞkuÚkuhkÃke fu rf{kuÚkuhkÃke ðzu fhðk{kt ykðu Au. fE {kuzkr÷xe yÃkLkkððe yu fuLMkh fÞk Mxus{kt Au, íkuLkk ÃkhÚke Lk¬e ÚkkÞ Au. Mksohe yu MðhÃkuxeLkk fuLMkhLkku Mk[kux 2 R÷ks Au yLku swËk swËk «fkhLke Mksohe fuLMkh fux÷wt Vu÷kÞu÷wt Au, MðhÃkuxeLkk fÞk ¼køk{ktÚke WËT¼ðu÷ Au, íkuLkk Ãkh ykÄkh hk¾u Au. òu fuLMkh þYykíkLkk Mxus{kt nkuÞ íkku fLÍðuorxð (Ãkkxeoy÷ ÷u®høkuõxku{e) fhðk{kt ykðu Au yLku òu Vu÷kÞu÷ nkuÞ íkku xkux÷ ÷u®høkuõxku{e fheLku MðhÃkuxe fkZe Lkk¾ðk{kt ykðu Au. xkux÷ ÷u®høkuõxku{e fhðkÚke yðks fkÞ{e [kÕÞku òÞ Au yLku ïkMk ÷uðk {kxu øk¤k{kt fkÞ{e ÔÞðMÚkk íkhefu fkýwt Ãkkzðk{kt ykðu Au. suLku fkhýu íkkfkíkðk¤wt fk{ ÚkE þfíkwt LkÚke yLku LkkfÚke ïkMk Lknª÷uðkLkk fkhýu øktÄ Ãkkh¾ðkLke þÂõík Ãký síke hnu Au. MðhÃkuxeLkk fuLMkhLke Mkkhðkh {kxuLke çkeS xÙex{uLx hurzÞkuÚkuhkÃke Au. þYykíkLkk Mxus{kt hurzÞkuÚkuhkÃke ykÃkðk{kt ykðu íkku ½ýwt s Mkkhwt Ãkrhýk{ {¤e þfu Au. íkuLkkÚke øk¤wt MkwfkÞ Au íkÚkk LkkLke-{kuxe íkf÷eVku ÚkkÞ Au, Ãkhtíkw yðks íkÚkk øk¤k{kt fkýwt ÃkkzðkLkwt çk[e þfu Au. Mkexe økkRzuz [kuõMkkEÃkqðof hurzÞkuÚkuhkÃkeÚke ykÃkðk{kt ykðu Au, suÚke hurzÞuþLkÚke íkf÷eVku ykuAe ÚkkÞ Au yLku [ku¬MkkEÃkqðof sYrhÞkíkðk¤k ¼køkLku s hurzÞuþLk ykÃkðk{kt ykðu Au. yk ÚkuhkÃke ÷øk¼øk [khÚke A yXðkrzÞkt MkwÄe ÷uðe Ãkzíke nkuÞ Au. rf{kuÚkuhkÃke yuzðkLMk fuMk{kt s ykÃkðk{kt ykðu Au. íkuÚke íkuLke ½ýe çkÄe MkkRz RVuõx hnu÷e Au. íkuLkkÚke fuLMkh {xkze þfkíkwt LkÚke, Ãkhtíkw ÍzÃkÚke Vu÷kíkwt yxfkðe þfkÞ Au.

MkkðÄkLke MðhÃkuxeLkk fuLMkhLkwt ÍzÃkÚke rLkËkLk fhkððwt nkuÞ íkku Mkk{kLÞ heíku 40-45 ð»koLke ô{hLke ÔÞÂõíkLkku çku-ºký yXðkrzÞktÚke yðks çkuMke økÞu÷ nkuÞ, øk¤k{kt Ëw¾kðku Úkíkku nkuÞ yÚkðk økhËLk{kt økktX ÚkE nkuÞ íkuðwt ÷køkíkwt nkuÞ íkku íkkífkr÷f fkLk, Lkkf yLku øk¤kLkk zkìõxhLke Mk÷kn ÷E ÷u®høkkuMfkuÃkeÚke íkÃkkMk fhkðe ÷uðe òuEyu.

f]r{Lkkþf Mkh¤ WÃk[kh

ÃkuxLkk f]r{ykuLkku Lkkþ ÚkkÞ Au. Ëkz{Lke Ak÷Lkku Wfk¤ku, ík÷ íkuu÷ MkkÚku Úkkuzk rËðMk ÃkeðkÚke f]r{ykuLkkt ò¤kt Ãkze òÞ Au. Úkkuzku økku¤ ¾ðhkÔÞk ÃkAe ÃkkhMkef ysðkÞLkLkk [qýoLku Ãkkýe{kt Lkk¾e Ãkeðk{kt ykðu íkku f]r{ykuLkku Lkkþ ÚkkÞ Au. ðkð®zøk, MkqtX, {he yLku ÃkeÃkhLkwt Mk{¼køku fhu÷wt [qýo ykÃkðkÚke f]r{ykuLkku Lkkþ ÚkkÞ Au. RLÿsð, rÃk¥kÃkkÃkzku,

fkt[fk, ys{ku, ðkð®zøk, Ëkz{Lke Ak÷, yk çkÄkt yki»kÄku Mkh¾kt ðsLku ÷ELku çkÄktLkwt çkLkkðu÷wt [qýo yzÄe [{[eLke {kºkk{kt Mkðkhu yLku hkºku ÷uðkÚke f]r{ykuLkku Lkkþ ÚkkÞ Au. yk WÃkhktík f]r{ÎLk [qýo, fwXkh hMk, rðztøkkrË [qýo, rðztøkkrhü, ¼Õ÷kíkfkrË [qýo ðøkuhu íkiÞkh yki»kÄku Ãký ðkÃkhðkÚke f]r{ykuLkku Lkkþ ÚkkÞ Au. WÃkÞwoõík f]r{Lkk WÃk[kh ðiãLke Ëu¾hu¾ yLku Mk÷kn {wsçk fhðk. f]r{Lkk WÃk[kh ð¾íku yknkhÿÔÞkuLkwt rðþu»k {n¥ð Au. yk{uÞ ykÞwðuoËeÞ WÃk[kh{kt ÃkÚÞkÃkÚÞLkwt yíÞrÄf {n¥ð Au. f]r{ hkuøkLkk ÃkÚÞ yknkhÿÔÞku{kt sqLkk [ku¾k, {øk, ½ô, çkkshe, swðkh, {fkE, MkkçkwËkýk, fkhu÷kt, Ãkhð¤, ËqÄe, ftfkuzkt, økwðkh, hªøkýkt, ¼ªzku, {÷kE ðøkhLkwt ËqÄ, íkkS {ku¤e Akþ, òtçkw, Ëkz{, ÷ªçkw, fu¤kt, ÃkÃkiÞwt, MkVhsLk ðøkuhu ÷E þfkÞ. f]r{Lkk yÃkÚÞ yknkhÿÔÞku{kt {UËkLke yLku [ýkLke [eòu, ík÷Lke çkLkkðxku, {kðkLke [eòu, økku¤, yzË, {X, ÃkktËzktðk¤e ¼kSyku, ftË{q¤, fkfze, fku¤wt, {Ä, {ktMk, {åAe íkÚkk rðhwØ yknkhÿÔÞku, ¾wÕ÷kt, ðkMke yLku Xtzkt yknkhÿÔÞkuLkku WÃkÞkuøk fhðku Lknª. ¾wÕ÷k Ãkøku [k÷ðwt íkÚkk nkÚk ÄkuÞk ðøkh ¾kðwt yu Ãký f]r{ðk¤k {kxu yÃkÚÞ økýkðkÞ Au.

þe½ú ÃkíkLkLke Þkirøkf Mkkhðkh

[kh {kMkk sux÷wt Ëhhkus Mkktsu nqtVk¤k ËqÄ MkkÚku ¾kðkÚke þe½úÃkíkLk hkuøk {xe òÞ Au yLku ðeÞo Ãký ðÄu Au.

çkuu[uLke, Ÿ½ Lk ykððe, Xtze søÞkyu MkqðkLke RåAk, {kuZk{ktÚke ÷k¤ xÃkfðe, Ÿ½{kt Ëktík f[f[kððk, øk¤e [eòu ¾kðkLke ðÄkhu RåAk Úkðe, ¾kxk ykuzfkh, {¤{kt ËwøkOÄ, Qçkfk, Q÷xeyku, Ãkux íkÚkk Akíke{kt ËkÍhku ðøkuhu f]r{Lkkt ÷ûkýku økýkðkÞkt Au. ßÞkhu f]r{ Ãkux{kt-yktíkhzkt{kt ÃkkuíkkLkku «fkuÃk Ëu¾kzu Au íÞkhu Ãkux{kt ðkÞw ðÄe sðku yLku íkuLku ÷eÄu çkuu[uLke, ÓËÞLkk Äçkfkhk ðÄe sðk, [¬h ykððk, Qçkfk ykððk, ¾kðkLke yhwr[ Úkðe íkÚkk yríkMkkh Ãký ÚkkÞ Au. yk yktíkhzktLkk f]r{yku Ãký yLkuf «fkhLkk ËþkoðkÞk Au, su{kt fVuhwf, {fuhwf, ÷ur÷n Mkþq÷k,

÷®ðøk Ëhuf 1 íkku÷ku ÷ku. ðkxe, [k¤e [ýkLkk ykfkhLke økku¤eyku çkLkkðe {qfe hk¾ku. yk{ktÚke 1-1 økku¤e MkðkhMkkts ËqÄ MkkÚku ÷ku. ÷ksðtíkeLkkt çkes yLku ¾ktzLku Mkh¾k «{ký{kt ÷E [qýo çkLkkðe hk¾ku. yk{ktÚke 6 {kMkkLke {kºkk ËqÄ MkkÚku ÷uðkÚke þe½úÃkíkLk Ëqh ÚkE ðeÞoð]rØ ÚkkÞ Au.

yki»kÄeÞ WÃk[kh

MkkiMkwhkËk, ysÞ, rðsÞ, rf»Þ, r[ÃÃkw, øktzqÃkË, [whw yLku rî{w¾Lkku Mk{kðuþ ÚkkÞ Au yLku íku WÃkÞwoõík ÷ûkýku WíÃkLLk fhu Au. ÃkuxLkk WÃkÞwoõík f]r{Lkk fkuE Ãký «fkhLkku Mkðkuo¥k{ ½høkÚÚkw WÃk[kh Au. ÃkÃkiÞkLkkt çkes yLku yux÷ku s ys{ku ¼uøkk ðkxe Lkk¾eLku Mkðkhu Wfk¤e Xtzk fhu÷k Ãkkýe MkkÚku ÷uðkt. hkºku Ãký yk «{kýu çkeS {kºkk ÷uðe. 10Úke 15 rËðMk yk «Þkuøk fhðkÚke

ykÞwðuoË ðiã {Lkw¼kE økkiËkLke

Þkuøk ¼økkðu hkuøk çkkçkk hk{Ëuð fki[Lkkt çkes yLku {¾kLkk Mkh¾k «{ký{kt ÷E ðkxe, [k¤e hk¾ku. yuf {rnLkk MkwÄe 3 {kMkk sux÷wt ËqÄ MkkÚku ¾kyku. ykLkkÚke þe½úÃkíkLk hkuøk Lkü ÚkkÞ Au. òtçkwLke økkux÷eLkk [qýoLku

Mk¥ð røk÷kuÞ yLku ðtþ ÷ku[LkLku ðkxeLku {qfe Ëku. Ëhhkus çku økúk{ Ëðk {Ä MkkÚku ÷uðkÚke yuf s yXðkrzÞk{kt ðeÞo ½kxwt ÚkE òÞ Au yLku ykÃk{u¤u M¾r÷ík Úkíkwt LkÚke. y¬÷økhku, MkqtX, fÃkqh, fuMkh, ÃkeÃkh,

ík{u yLku ík{khkt çkk¤fku rðþu Úkkuzwtf Au! ykÃkýwt fkuý Mkkt¼¤u s Au! yLku ykÃkýu Ãký fk{ÄtÄk huZk {qfeLku [kuðeMk f÷kf þwt yu{Lke ÃkkA¤ ÃkkA¤ Vheyu?” íkku ðkík yk{ Au. yu LkðMkkheLke òøk]rík nkuÞ, ¼Y[Lke Ëûkk nkuÞ fu ÃkAe Mkwhík{ktÚke ¼køke økÞu÷ Íhýk yLku [iíkk÷e nkuÞ - ykÃkýu Mknw fkuE yk «&™Lku íkuLkk {q¤{ktÚke økt¼ehÃkýu Mk{sðkLku çkË÷u yk heíku WÃkhAÕ÷kt íkkhýku fkZeLku s Ãkíkkðeyu Aeyu. 1981{kt nkðozo ÞwrLkðŠMkxeLkk ‘MkkurþÞ÷ MkkRfku÷kuS Mxze økúqÃku’ yuf ynuðk÷ íkiÞkh fÞkuo níkku, su{kt çku zÍLk sux÷k MktþkuÄfkuyu AuÕ÷kt ½ýkt ð»kkuo{kt y¾çkkhkuyu «rMkØ fhu÷k LkkLkk-{kuxk íkhun íkhunLkk nòhku Mkk{krsf çkLkkðkuLke òíku íkÃkkMk fhe, ÍeýðxÃkqðof yÇÞkMk fhe íkuLkkt íkkhýku hsq fÞkO níkkt. su{kt sýkÔÞk «{kýu y¾çkkhku{kt {nËtþu

Mkk{krsf ÃkrhÂMÚkríkLkwt ¾kuxwt, yíkkŠff, Âõ÷ü, MkÃkkxe ÃkhLkwt yLku {khe{[zeLku ðÄkhu Ãkzíkwt Ëu¾kzkÞu÷wt yufÃkûke rLkYÃký fhðk{kt ykðu Au. su{kt ÔÞÂõík sðkçkËkh nkuÞ íkuðk rfMMkkyku{kt fwxwtçkkuLku, su{kt fwxwtçk sðkçkËkh nkuÞ íku{kt Mk{ksLku yLku su{kt Mk{ks sðkçkËkh nkuÞ íku{kt ºkeò s fkuELku fkhý¼qík Xuhððk{kt ykðu Au. swËk swËk y¾çkkhe ynuðk÷Lkkt WËknhýku

xktfeLku yk çkkçkík MÃkü fhðk{kt ykðe níke. su{ fu ‘yuLzkursLkMk rz«uþLk (fu su çke{khe ðkhMkkøkík y™u ËËeoLkk {øks{kt fur{fÕMkLkk sið-hkMkkÞrýf VuhVkhkuLku ÷eÄu ÚkkÞ Au)Lku fkhýu ykí{níÞk fhe çkuMkLkkh ËËeoLkkt RLk ÷kuÍ (MkkMkrhÞktyku)Lku sðkçkËkh økýkðkÞkt níkkt. yu s heíku ½ýkt çkÄkt ¾qLkku fhLkkh ‘MkkRfkuÃkurÚkf’ ÃkMkoLkkr÷xeðk¤k ¾qLkeykuLku ÃkkuíkkLku íku{Lkkt f]íÞku {kxu fMkqhðkh Xuhððk{kt ykÔÞk níkk. ßÞkhu íku{Lkk çkk¤Ãký{kt íku{Lkk WÃkh ÚkÞu÷k y{kLkw»ke yíÞk[khkuLku yLku íku{Lkk rðf]ík WAuhLku yðøkýðk{kt ykÔÞk níkk. yu ynuðk÷ yuðk rLk»f»ko Ãkh ÃknkUåÞku níkku fu yuç™ku{o÷ yLku yMkk{kLÞ «fkhLkk Mkk{krsf çkLkkðku suðk fu çk¤kífkh, ykí{níÞk, yðiÄ MktçktÄku,

CMYK

ºkkMksLÞ ÃkrhÂMÚkrík ðøkuhu çkLkðk ÃkkA¤ yLkuf Ãkrhçk¤ku yufMkkÚku fkÞohík Úkíkkt nkuÞ Au. yux÷u ykÃkýu ykLku fu íkuLku Ëku»k ykÃkeyu íku çkhkçkh LkÚke. Ëk¾÷k íkhefu ½huÚke ¼køke sLkkh íkhwýeyku YÃkk yLku ÂM{íkkLkk rfMMkk{kt Ãký yLkufkLkuf Ãkrhçk¤kuyu ¼køk ¼sÔÞku

{Lkkuð]r¥k h[Lkk fkuXkhe níkku. Mkki«Úk{ íkku íkuykuLke ðÞ, íkuykuLke yðMÚkk. ÃktËh-Mkku¤Lke ô{hu çkk¤fku íkkhwÛÞ yLku ÃkwÏíkíkkLke {æÞ{kt Q¼kt nkuÞ Au. ykÚke íkuyku{kt çkk¤ÃkýkLke SË, nX íkÚkk yÃkrhÃkõðíkkLke MkkÚku MkkÚku ÃkwÏík ðÞLkwt òu{, ftE fhe AqxðkLke ÄqLk,

Þkirøkf WÃk[kh MðÃLkËku»k, RåAk rðLkk ðeÞo Lkef¤ðwt, þe½úÃkíkLk ðøkuhu ÞkiLkhkuøkku{kt Þkirøkf r[rfíMkkÚke ¾kMk ÷k¼ ÚkkÞ Au. yk hkuøk{kt MLkkÞwykuLku Mkçk¤ çkLkkððk sYhe Au. íku {kxu ykMkLkku{kt òLkwrþhkMkLk, Ãkrù{ku¥kkLkkMkLk, MkwÃík ð@kMkLk íkÚkk n÷kMkLk Ãkh ¾kMk æÞkLk ykÃkku. ÃkAeÚke yLÞ ykMkLkkuLkku Ãký yÇÞkMk fhku. «kýkÞk{{kt fÃkk÷¼krík, yÂøLkMkkh r¢Þk, ¼rMºkfk íkÚkk WrzÞkLkçktÄLkku yÇÞkMk fhku. æÞkLkÚke yk hkuøk{kt çknw ÷k¼ ÚkkÞ Au. yXðkrzÞk{kt çku ðkh fwts÷ yLku Ëhhkus Lkurík fhku. 10 r{rLkx MkwÄe økh{ þuf ykÃke yuf f÷kf MkwÄe Ãkux Ãkh {kxeLke Ãkèe yuf xkR{ yLku çkeò xkR{u 20 r{rLkx frx MLkkLk (f{h MkwÄe Ãkkýe{kt) fhku. ÃkkuíkkLkwt ykøkðkÃkýwt þkuÄðkLke íkÚkk MÚkkÃkðkLke ík{LLkk ðøkuhu nkuÞ Au. íkuyku SðLkLkk yuf yuðk MktrÄ«Ëuþ/ MktrÄfk¤{kt ykðe ÃknkUåÞkt nkuÞ Au, ßÞktÚke íku{ýu ÃkkuíkkLkwt ÃkkuíkefkÃkýwt rMkØ fhðkLkwt nkuÞ Au, ÃkkuíkkLke ‘RÂLzrðzâwykr÷xe’ yuMxkrç÷þ fhðkLke nkuÞ Au yLku çkhkçkh yu s Mk{Þu Mk{ks íku{Lku Mk{Mkk{rÞf Äkuhýku yLku {qÕÞkuLkk Zkt[k{kt Zk¤e Ëuðk «ÞíLkþe÷ hnuíkku nkuÞ Au. ykÚke ÂM{íkkyu ÂM{íkk çkLkðk {kxu yLku YÃkkyu YÃkk Úkðk {kxu Mkt½»ko fhðku Ãkzu Au. yurhf yurhõMkLk Lkk{Lkk yuf {kuxk ‘LkeykuMkkRfkuyuLkkr÷Mx’ suLku ‘ykRzuÂLxxe ðMkeoMk hku÷ rz^ÞwÍLk’Lkku íkçk¬ku fnuíkk’íkk íku yk íkçk¬ku Au. yk Mkt½»ko{ktÚke fkuEf ÔÞÂõík ÃkkuíkkLkwt ‘Mðíð’, rLkSÃkýwt’ ‘ykRzuÂLxxe WÃkMkkðe þfu Au, íkku fkuEf íkuðwt Lk fhe þfðkÚke ÔÞkÃkf Mkk{qrnfíkk{kt fu [k÷w «ðkn{kt òuíkhkE òÞ Au yLku fux÷kf{kt yu Mkt½»ko Mkíkík fkuE Lku fkuE MðYÃku [k÷w hnu Au. (ðÄw ykðíkk ytfu)


CMYK

7

hrððkh, 18 LkðuBçkh, h012

www.sandesh.com

xuRf Ä Úku÷ku yuLz ®çkúøk ¼kS Ãkk÷ku!

“{khe çkeS {kuxe ¼q÷ yu fu {khkÚke yuLku ©eËuðeLke ‘$Âø÷þ ®ðÂø÷þ’ çkíkkðkE økE! nu{kçknuLku XkLke ÷eÄwt Au fu òu ©eËuðe [kh yXðkrzÞkt{kt ytøkúuS þe¾e òÞ íkku nwt fu{ Lknª?”

n

Mkw¼kE, “þw¼ «¼kík{T” fnuíkkt {khk ½h{kt «ðuþ fhe {khe ðkRVLku “«ýk{ íð{uð” yu{ fÌkwt. ÃkAe rðLktíke fhe “Wíf÷ s÷ {¤þu?” yk{ íkku nMkw¼kE {khk ½h{kt «ðuþu íÞkhu nwt íku{Lke ðkík{kt hMk çkíkkðíkku LkÚke Ãký yu{Lke ¼k»kk Mkkt¼¤eLku {khkÚke hnuðkÞwt Lknª, “ytøkúuS økqz {ku‹LkøkLke søÞkyu ‘þw¼ «¼kík{T’! fu{ yksu Mkqhs fE rËþk{kt QøÞku Au? yLku ð¤e fkÞ{ íkku [k {køkku Aku, yk Wíf÷ s÷ þwt Au?” nMkw¼kE çkkuÕÞk, “[k ytøkúus Ãkeýwt Au. ytøkúuS MkkÚku òuzkÞu÷e Ëhuf [es {khk {kxu ðßÞo Au. nðu [k Lknª, {kºk Wíf÷ s÷!” {khk {kU Ãkh {qtÍðý òuELku nMkw¼kEyu ËÞk fhe, “Wíf÷ s÷ yux÷u Wfk¤ku! rðËuþe [kLku çkË÷u Ëuþe Wfk¤ku.” “ykLkk fhíkkt íkku ytøkúus hks Mkkhwt níkwt” yuðku fkÞ{ çk¤kÃkku fkZLkkhk nMkw¼kE{kt yufkyuf yk ÃkrhðíkoLk fkuý ÷kÔÞwt, yuLke nwt yxf¤ fhðk ÷køÞku. nMkw¼kEyu {khk ¿kkLkíktíkwykuLke ËÞk ¾kE ¾w÷kMkku fÞkuo, “{U SðLk{kt çku ¼q÷ fhe.” ykðe yËT¼wík þYykík Mkkt¼¤e {Lku ÚkÞwt fu nMkw¼kELkk nkÚk{kt økktÄe çkkÃkwLke ykí{fÚkk ykðe økE nþu. Ãký, nMkw¼kELke ðkík ftE y÷øk s níke. nMkw¼kEyu fÌkwt, “{khe Ãknu÷e LkkLke ¼q÷ yu fu {U ÷øLk ð¾íku {khe ÃkíLkeLku ‘MkkMkrhÞwt {khwt Mkðk

÷k¾Lkwt’ fu yuðe fkuE çkeS ÃkríkMkL{kLkkuîkhf rVÕ{ku Lk çkíkkðe.” “yLku çkeS ¼q÷?” nwt Wíkkð¤ku ÚkÞku. “{khe çkeS {kuxe ¼q÷ yu fu {khkÚke yuLku ©eËuðeLke ‘$Âø÷þ ®ðÂø÷þ’ çkíkkðkE økE! nu{kçknuLku XkLke ÷eÄwt Au fu òu ©eËuðe [kh yXðkrzÞkt{kt ytøkúuS

ðkíkLkwt ðíkuMkh zkì. hEþ {Lkeykh þe¾e òÞ íkku nwt fu{ Lknª?” ©e{íkeSyu Wfk¤ku ÷ELku ykðíkk Mkqh ÃkwhkÔÞku, “þe RÍ fhuõx!” nMkw¼kELku Wfk¤ðk {kxu yk fkVe níkwt. “þwt Äq¤ fhuõx! yhu ytøkúuS{kt rhõðuMxÚke ðkík fhu íÞkt MkwÄe íkku Xef Au, Ãký yk íkku {Lku ¾¾zkðu Au Ãký ytøkúuS{kt. yksu Mkðkhu {Lku fnuíke níke, Þw ÞwÍ÷uMk Vu÷ku! xuRf Ä Úku÷ku yuLz ®çkúøk ¼kS Ãkk÷ku! yhu yksu Mkðkhu fk{ðk¤e rðãk MkkÚkuÞ ytøkúuS{kt {tze Ãkze. ‘rðãk! Þw Mke rÄMk nkWMk RÍ ÷kRf ‘zxeo rÃkõ[h’ zkuLx ðkìf ÷kRf ‘fnkLke’! ðfo ÷kRf ‘Ãkrhýeíkk’! Þw ÷nuhe! ykE yu{ røk®ðøk Þw Vq÷ Mku÷he’...” nMkw¼kELke ðuËLkk ðnuíke hne, øk{u íÞkt

sL{rËðMkLkku Ãkºk

{k

he Ëefhe sq÷e yuLkLkku sL{ ÚkÞku fu íkhík {U yuf Lkðe ÃkhtÃkhk [k÷w fhe su ÃkkA¤Lke {khk r{ºkkuyu Ãký yÃkLkkðe. {Lku ¾kíkhe Au fu yk ÃkhtÃkhk ík{khk ÓËÞLku Ãký MÃkþeo sþu yLku ík{khk Ãkrhðkh{kt yuLku Mkk{u÷ fhðkLkwt ík{Lku Ãký {Lk Úkþu.

xqtfe ðkíkko hu{Lz yu÷. ykhkuLk Ëh ð»kuo {khe ËefheLkk sL{rËðMku nwt íkuLku yuf Ãkºk ÷¾íkku. íku{kt ð»ko Ëhr{ÞkLk çkLku÷k h{qS çkLkkðku, íkuLkk fu {khk SðLkLkk yøkíÞLkk çkLkkðku, ËwrLkÞkLke ½xLkkyku, ¼rð»Þ ytøkuLkk {khk ÏÞk÷ku yLku òíkòíkLkk rð[khku. íku{kt íkMkðehku, ¼uxku, rhÃkkuxo, fkzoTÍ ðøkuuhu Ãký òuzíkku. ð»ko¼h {khk ¾kLkk{kt yuf VkuÕzh hnuíkwt. su{kt nwt ykðíkk ð»koLkk Ãkºk {kxuLke çkÄe rðøkíkku ¼uøke fhíkku hnuíkku. Ëh yXðkrzÞu LkkLke LkkUÄ {qfíkku. íkuLkku sL{rËðMk ykðíkku íÞkhu nwt VkuÕzh fkZíkku. íku fkøk¤kuÚke ¼hkE økÞwt nkuÞ. íku{ktÚke rð[khku, fkÔÞku, fkzoTÍ, ðkíkkoyku çkÄwt ÃkMktË fhe Lkðku ðkŠ»kf Ãkºk íkiÞkh fhíkku. ÃkAe íku çkÄwt yuf {kuxk fðh{kt {qfe Mke÷

fhíkku Lku íkuLkk Ãkh ÷¾íkku, ‘Ônk÷e sq÷e yuLkLku ðkŠ»kf Ãkºk, íkuLkk sL{rËðMk rLkr{¥ku, íkuLkk zìze íkhVÚke. yk Ãkºk íkuýu íkuLkk 21{k ð»kuo ¾ku÷ðkLkku Au.’ ÃkAe nwt òu íku ykÃkíkku, íku fðh òuE ÷uíke Ãký WÃkh ÷¾u÷e Mkq[Lkk ðkt[eLku ¾ku÷íke Lknª. ÃkAe y{u çkìLf{kt síkkt, MkuV rzÃkkurÍx ðkìÕx ¾ku÷íkkt yLku ðeíku÷kt ð»kkuoLkkt fðhku MkkÚku {qfe Ëuíkkt. õÞkhuf íku çkÄkt fðh fkZíke, MÃkþeo ÷uíke Lku ÃkkAkt {qfe Ëuíke. õÞkhuf {Lku ÃkqAíke fu yk{kt {U þwt ¼ÞwO Au. nwt íkuLkku sðkçk fËe Ëuíkku Lknª. AuÕ÷kt Úkkuzkt ð»koÚke sq÷e yuLk {Lku ÃkkuíkkLke çk[ÃkýLke ¾kMk ðMíkwyku ykÃku Au, su nðu íkuLku WÃkÞkuøke hne LkÚke Aíkkt íku íku{Lku ¾kuðk Ãký Lknkuíke {køkíke. íku fnuíke fu yk [eòuLku Ãký ðkŠ»kf Ãkºk{kt Mkk{u÷ fhðe suÚke íku Mk[ðkE hnu. nðu íkku ðkŠ»kf Ãkºkku ÷¾ðk íku rÃkíkk íkhefu {khwt MkkiÚke Ãkrðºk fíkoÔÞ ÚkE økÞwt níkwt yLku sw÷e yuLk {kuxe ÚkE síke níke yu{ yk Ãkºkku íkuLkk SðLkLkku Ãký yuf rnMMkku çkLkíkk síkk níkk. yuf rËðMk y{u yu{ s r{ºkku MkkÚku çkuXk çkuXk ¼rð»ÞLkkt MðÃLk òuíkk níkk. {Lku [ku¬Mk þçËku ÞkË LkÚke, Ãký yuðwt ftEf ÚkÞwt níkwt fu {U {òf{kt sq÷e yuLkLku fÌkwt fu íkuLkk 61{k ð»kuo íku ÃkkuíkkLkkt ÃkkiºkÃkkiºkeyku MkkÚku h{íke nþu. ÃkAe {U fÌkwt fu 31{k sL{rËðMku íku ÃkkuíkkLkkt çkk¤fkuLku nkìfe h{íkkt þe¾ðíke nþu. sq÷e yuLk h{qs yLkw¼ðíke níke yLku íkuLku ¾wþ òuE {U {khe fÕÃkLkkLku Aqxku Ëkuh ykÃkíkkt fÌkwt fu “21{k sL{rËðMku íkwt økúußÞwyux ÚkEþ.” “Lkk.” íku çkku÷e, “nwt ðkt[ðk{kt ÔÞMík nkuEþ.” {khe yuf Ÿze Ít¾Lkk yu Au fu yu ßÞkhu íku fðh ¾ku÷u yLku íku{ktÚke Mkhe ykðíke ¼qíkfk¤Lke MkwtËh Ãk¤kuLku {kýu íku ð¾íku ÃkkðLk á~Þ òuðk nwt Sðtík nkuô. íkuLke MkkÚku íkuLkwt çk[Ãký Vhe Sðwt!

÷kMx ÷kRLk {kuxk¼køkLkkt {k-çkkÃk ÃkkuíkkLkk Mkw¾Ë ¼qíkfk¤Lku MktíkkLkkuLkk ¼rð»Þ{kt Mkkfkh fhðkLkwt RåAíkkt nkuÞ Au. (‘niÞkLkku nh¾’ ÃkwMíkf{ktÚke, «fkþf: ykh. ykh. þuX, y{ËkðkË)

[k÷w Ãkze òÞ. økÞk hrððkhu ËrhÞkrfLkkhu økÞk íkku MkqÞkoMík òuELku nur{þLku þe¾ðu, “MkLk! Mke rÄMk RÍ Ä MkLk ykìV Ä çke[!” WA¤íkkt {kuòt òuELku ðuÔÍ þçË ÞkË Lk ykÔÞku íkku fnu “Mke! rÄMk ykh zk®LMkøk MkkuõMk! sMx ÷kRf íkMkwLkk{e!” {U fÌkwt, “ík{u þe¾ÔÞwt fu Lknª, íkMkwLkk{e{kt xe MkkR÷Lx ykðu yux÷u MkwLkk{e fnuðkÞ.” nMkw¼kE fnu, “nk, íkku {Lku fnu, çkuMkku nðu rÃkò-rçkò ¾ðzkðþku fu yu{ s!” {U fÌkwt, “rÃkÍk Lknª rÃkíÍk fnuðkÞ!” nMkw¼kE fnu, “{U Ãký yu{ s fÌkwt, íkku {Lku çkkuzo Ãkh MÃku®÷øk çkíkkðe fnu, PIZZA, yk{kt ‘xe’ õÞkt Au? rÃkò s fnuðkÞ!...” nur{þu {kLkku Ãkûk ÷eÄku, “ÃkÃÃkk ‘xe’ nkuÞ Lku Lk çkku÷kÞ íkku ‘MkkR÷Lx’ fnuðkÞ yLku Lk nkuÞ Aíkkt çkku÷kÞ íkku þwt fnuðkÞ?” nMkw fnu “ÃkAe nwt MkkR÷Lx ÚkE øÞku.” {U nMkw¼kELku fÌkwt, “rÃk ò rÃk ò øk{ fk ÃÞk÷k rÃk ò!” nMkw¼kE fnu, “yhu yk yuf s ÃÞk÷ku nkuík íkku Ãke òík! Ãký fkuEyu yuLku fÌkwt fu ¼k»kk økeíkkuÚke rþ¾kÞ yux÷u Zøk÷ku ytøkúuS økeíkkuLke Mkeze ÷E ykðe ÃkAe yufu{kt Mk{s Lk Ãkzu, Lk þçËku ykðzu Lk xâqLk! íkuÚke Lkðku hMíkku þkuæÞku. rnLËe økeíkkuLkwt ytøkúuS xÙkLMk÷uþLk fhe fhe økkðk {ktze.” y{u Ãkrík-ÃkíLke yk fÕÃkLkk{kºkÚke nMÞkt! nMkw¼kE fnu, “yhu nMkku Aku þwt? rnLËe økeíkku ytøkúuS{kt Mkkt¼¤e Mkkt¼¤e fkLk Ãkkfe økÞk! ÷ku Mkkt¼¤ku MkuBÃk÷! ‘[tËLk Mkk çkËLk’Lkk hkøk{kt ‘Þkuh çkkuze MkuLz÷ðqz, ykE çkúku {kuçkkR÷, M{kR®÷øk rÄMk ðu M÷ku÷e M÷ku÷e...’ økkíke òÞ Lku {øks Vku÷e ¾kÞ! {khe Mkk{u nMkeLku yuðe heíku økkÞ òýu nwt rðhÃÃkLk nkuô, ‘Þkuh çkkuze MkuLz÷ðqz...’ ík{u s fnku, MkuLz÷ {khðkLkwt {Lk Lk ÚkkÞ? yLku yk {w½÷-yuykÍ{Lkwt yk økeík...” yu{ fhe nMkw¼kE zkLMk íkku {Äwçkk÷kLke su{ fhðk ÷køÞk, Ãký {kU Ãkh ¼kð Ãk]Úðehks fÃkqh suðk níkk. ‘ÔnuLk Vku÷Lk RLk ÷ð ÔnkÞ xw y£uRz Vku÷Lk RLk ÷ð Lkku Úku^x Lkku huRz ÔnuLk Vku÷Lk RLk ÷ð ÔnkÞ xw y£uRz...’ yLku $Âø÷þ økeík økkðk {kxu {neÃkk÷ yLku MktæÞkLkwt økeík ÃkMktË fhkÞ?” {U fÌkwt, “Lk fhkÞ...” nMkw¼kE fnu, “Lk s fhkÞ, yu {Lku íkku ¾çkh Au, Ãký yk nu{kçknuLkLku fkuý Mk{òðu? yuýu íkku xÙkLMk÷uþLk fhe LkkÏÞwt! Lkðhtøk [qtËzeLkku Lkðhtøk Mfxo çkLkkðeLku s stÃke!....nkV RÍ Ä {qLk yuLz nkV LkkRx ÷ux Lkkux r÷ð yðh xkìÕf RLkfBÃ÷ex yðh r{®xøk RLkfBÃ÷ex nkV RÍ Ä {qLk yuLz nkV LkkRx amiraeesh@yahoo.co.in

Mkk{økúe MkkuÞkçkeLk - 200 økúk{ [ýkLke Ëk¤ 100 økúk{ ÷MkýLke f¤e - 3 Lktøk ykËwt- çku xwfzk (LkkLke MkkRÍLkk) fk~{ehe {h[kt - 2 Lktøk Lk{f - MðkË yLkwMkkh fk¤k {he ÃkkWzh - 1/2 xeMÃkqLk Shk ÃkkWzh - 1/2 xeMÃkqLk økh{ {Mkk÷ku - 1 [Ãkxe ÷k÷ {h[k ÃkkWzh - 1/2 xeMÃkqLk íku÷ - ík¤ðk {kxu

{kMxh ç÷kMxhu suLkk ÃkUøkzk{kt Ãkøk LkkÏÞku níkku íku r÷x÷ {kMxh MkwLke÷ økkðMfh yLku çkeò Mkkík Ãkqðo r¢fuxhkuLkkt MkL{kLk fhðkLke ònuhkík r¢fux çkkuzou fhe Au íku MkhknLkeÞ Au sYh nkuÞ Au fu su íku ûkuºk{kt ¼÷u íku hksfkhý, Mkk{krsf fkÞo, Mktøkeík fu ¾u÷fqË nkuÞ íku{kt íku Wå[ MÚkkLk «kÃík fhu, Ãký fkuE {kuxku yuðkuzo fu íkks {¤þu yuðe ykþk LkÚke nkuíke, Ãký íkuLkk fkÞoLke fËhYÃku xÙkuVe fu MkŠxrVfuxÚke fkuE íkuLkwt MkL{kLk fhu íÞkhu sYh økðoLke ÷køkýe ÚkkÞ. ykÃkýk Ëuþ{kt rðrðÄ ûkuºk{kt MkwtËh fk{økehe yLku ÞkuøkËkLk çkË÷ ¼khíkhíLk, ÃkÈrð¼q»ký, Ãkȼq»ký fu ÃkÈ©e suðk yuðkuzoÚke Lkðksðk{kt ykðu Au. ¾u÷fqË

Ãkuður÷ÞLk yu. ze. ÔÞkMk ûkuºku yswoLk yuðkuzo, ÿkuýk[kÞo yuðkuzo, yuf÷ÔÞ yuðkuzo yLku ¾u÷híLk suðk yuðkuzoÚke ¾u÷kzeykuLkwt MkL{kLk fhðk{kt ykðu Au. fkì{LkðuÕÚk yLku ykur÷ÂBÃkf økuRBMk{kt [tÿf SíkeLku ËuþLkwt økkihð ðÄkhLkkh ¾u÷kzeyku yLku fku[Lkk íkksuíkh{kt hk»xÙÃkríkyu rðrðÄ yuðkuzoÚke MkL{kLk fÞkO níkkt. yk çkÄk yuðkuzo fuLÿLkwt h{íkøk{ík {tºkk÷Þ ykÃku Au, Ãký ¼khíkeÞ r¢fux ftxÙku÷ çkkuzo îkhk Ãký rðrðÄ yuðkuzoÚke ¾u÷kzeykuLkkt MkL{kLk fhðk{kt ykðu Au, íkuLke ðkík fheyu íku Ãknu÷kt çkeò Ëuþu ykÃkýk ¾u÷kzeLkwt MkL{kLk fÞwO nkuÞ íkuðk «MktøkLku ðkøkku¤eyu. ¼khíkhíLk yuðkuzo suLke hkn òuE hÌkku Au íku Mk[eLk

¾u÷kzeLkwt MkL{kLk yux÷u h{íkLkwt MkL{kLk

íkUzw÷fhLkwt økÞk MkÃíkknu ykìMxÙur÷ÞkLke Mkhfkhu çknw{kLk fÞwO. ykìMxÙur÷Þkyu {kMxh ç÷kMxh Mk[eLkLku ‘{uBçkh ykìV Äe ykuzoh ykìV ykìMxÙur÷Þk’ yuðkuzoÚke MkL{kLk fhíkkt Mk[eLkLke MkkÚku MkkÚku suLx÷{uLk øku{ r¢fux yLku ¼khík ËuþLkwt Ãký økkihð ðæÞwt Au. ¼khíkhíLkLkku yuðkuzo ykÃkðku fu Lknª yLku ykÃkðku íkku Ãknu÷kt fkuLku ykÃkðku? æÞkLk[tËLku fu Mk[eLkLku? yuðk yLkuf Mkðk÷ku Q¼k ÚkÞk Au. íku ¾qçk Ëw:¾Lke ðkík Au. ¾u÷kzeLkwt MkL{kLk ßÞkhu Úkþu íÞkhu Ãký nk÷Lkk íkçk¬u íkku VkR÷ku {qfe hk¾íkkt íku{Lkkt yÃk{kLk s ÚkE hÌkkt Au. ykìMxÙur÷ÞkLke Mkhfkhu ykzfíkhe heíku ykÃkýLku ÚkÃkkx {khe yu{ fne þfkÞ. òufu çkeMkeMkeykEyu fux÷kf yuðkuzoLke ònuhkík fhíkkt r¢fux«u{eykuyu Úkkuzku nkþfkhku sYh yLkw¼ÔÞku nþu. {kMxh ç÷kMxhu suLkk ÃkUøkzk{kt Ãkøk LkkÏÞku níkku íku r÷x÷ {kMxh MkwLke÷ økkðMfh yLku çkeò Mkkík Ãkqðo r¢fuxhkuLkkt MkL{kLk fhðkLke ònuhkík r¢fux çkkuzou fhe Au íku MkhknLkeÞ Au. 21 LkðuBçkhLkk hkus {wtçkE ¾kíku ÞkuòLkkh yuf ¾kMk Mk{khkun{kt Ãkqðo MkwfkLke MkwLke÷ økkðMfhLku ÷kRVxkR{ yr[ð{uLx yuðkuzo MkkÚku Ãk[eMk ÷k¾ YrÃkÞkLkku [uf yÃkkþu, MkkÚku MkkÚku ¼khíkeÞ r¢fuxLke ð»kkuo MkwÄe Mkuðk fhLkkh Mkkík r¢fuxhku su nÞkík LkÚke íku{Lkk ÃkrhðkhkuLku 15-15 ÷k¾Lkk [uf yÃkoý fhðk{kt ykðþu. su{Lku {hýku¥kh yuðkuzoÚke Lkðksðk{kt ykðLkkh Au íku rðsÞ {[oLx, rðLkw {ktfz, Ë¥kw Vzfh, rðsÞ {ktshufh, økw÷k{ yun{Ë, yu{. yu÷. sÞ®Mknk yLku rË÷eÃk MkhËuMkkE Ãký r¢fuxLke ËwrLkÞk{kt ËtíkfÚkk suðk Au. yk Mk{kht¼{kt ©uc r¢fuxh íkhefu rðhkx fkun÷eLku Ãký Ãkku÷e W{heøkh yuðkuzoÚke Lkðkòþu. yuf s{kLkkLkk ÍtÍkðkíke çkkì÷h ðuMx RÂLzÍLkk ðuM÷e nku÷Lkwt ‘Mkh’Lkk R÷fkçkÚke MkL{kLk fhðk{kt ykÔÞwt Au. r¢fux ûkuºku ©uc «ËkLk fhLkkh r¢fuxhkuLkwt $ø÷uLzLke hkýe îkhk yk yuðkuzoÚke çknw{kLk fhðk{kt ykðu Au. yks MkwÄe 10, ðuMx RLzeÍLkk 8 yLku ykìMxÙur÷ÞkLkk

Mðex hðk f[kuhe

Mkk{økúe Ãkqhý {kxu hðku - 1 fÃk {kðku - 1 fÃk çkËk{Lke [eheyku - 7Úke 8 Lktøk rfMkr{Mk- 7Úke 8 Lktøk R÷kÞ[e ÃkkWzh - 1 xeMÃkqLk [kMkýe {kxu ¾ktz - 1/2 fÃk Ãkkýe - 2 fÃk fuMkh- Úkkuzk íkktíkýk ÷kux çkktÄðk {kxu {UËkLkku ÷kux- 2 fÃk fkuLko^÷kuh - 1 xuçk÷MÃkqLk ½e- 1 xuçk÷MÃkqLk Lk{f- MðkË yLkwMkkh Ãkkýe- 2 fÃk íku÷- ík¤ðk {kxu

híkLkk çku r÷x÷ {kMxh MkwLke÷ økkðMfh yLku Mk[eLk íkUzw÷fh íkÚkk ðuMx RLzeÍLkk òÞLx VkMx çkkì÷h ðuM÷e nku÷Lku r¢fux ûkuºku íku{ýu ykÃku÷k ÞkuøkËkLkLku ÷eÄu yuðkuzoÚke Lkðksðk{kt ykÔÞk Au. yk ¾u÷kzeyku yr¼LktËLkLku Ãkkºk Au, MkkÚku MkkÚku su{ýu íku{Lkwt MkL{kLk fÞwO Au, íkuykuLkwt fkÞo Ãký MkhknLkeÞ Au. ËtíkfÚkk suðk yk ºkýuÞ r¢fuxhkuLkwt 2012{kt MkL{kLk ÚkÞwt Au íku Ãký yuf yLkku¾e ½xLkk Au. fkuE Ãký ÔÞÂõík ònuh SðLkLke þYykík fhu Au íÞkhu íkuLkwt yuf s æÞuÞ nkuÞ Au fkÞo fhðwt. y÷çk¥k, {n¥ðkfktûkk

¼k

heík

1. yuf {kuxk çkkW÷{kt {UËku,

2.

3.

4.

5.

6. 7. 8.

fkuLko^÷kuh, ½e, Lk{f, nqtVk¤wt Ãkkýe r{õMk fhku yLku íkuLkku Lkh{ ÷kux çkktÄe ÷ku. çkktÄu÷k ÷kuxLku ¼eLkk fÃkzk{kt ÷ÃkuxeLku yuf çkksw {qfe Ëku. çkeò çkkW÷{kt ÃkqhýLke Mkk{økúe yufXe fhku. {kðkLku Mkkhe heíku {Mk¤e ÷ku yLku [{[e ðzu çkÄe s ÃkqhýLke Mkk{økúeLku Mkkhe heíku r{õMk fhe ÷ku. Ÿze fzkELku økìMk Ãkh {qfeLku økh{ fhku. íku{kt Ãkkýe W{uhku yLku íkuLku Wf¤ðk Ëku. ßÞkhu Ãkkýe çkhkçkh Wf¤e òÞ yux÷u íku{kt ¾ktz W{uhku yLku Äe{k íkkÃku ßÞkt MkwÄe ¾ktz ykuøk¤e Lk òÞ íÞkt MkwÄe n÷kðíkk hnku. [kMkýe çkLke òÞ yux÷u íku{kt fuMkhLkk íkktíkýk Lkk¾ku Vhe çku r{rLkx n÷kðku. íÞkhçkkË fzkELku økìMk ÃkhÚke Wíkkhe yuf çkksw {qfe Ëku. ÃkAe çkktÄu÷k ÷kux{ktÚke çkkuÕMk çkLkkðe ÷ku yLku çkkuÕMk{ktÚke LkkLke LkkLke økku¤ hkux÷e ðýe ÷ku. hkuxeLkk {æÞ ¼køk{kt Ãkqhý {qfku yLku rfLkkheÚke hkuxeLku ÃkfzeLku Ãkuf fhe ÷ku. yk heíku Ãkqhý ¼heLku Ëhuf f[kuhe çkLkkðku. nðu yuf fzkE{kt íku÷ økh{ fhku. íku÷ çkhkçkh økh{ ÚkE òÞ ÃkAe íku{kt f[kuhe ík¤ðk {kxu Lkk¾ku. f[kuhe híkkþ Ãkzíke yLku r¢MÃke çkLke òÞ íÞkt MkwÄe ík¤ku. {UËkLku [zíkk ðkh ÷køku Au suÚke Äe{k íkkÃku 2Úke 4 r{rLkx ík¤ku. íkéÞk çkkË f[kuheLku yuçMkkuçkoLx ÃkuÃkh Ãkh {qfku. íÞkhçkkË f[kuheLku íkiÞkh fhu÷ [kMkýe{kt zwçkkzku yLku f[kuhe [kMkýe [qMke ÷u íÞkt MkwÄe f[kuheLku [kMkýe{kt hk¾ku. Mðex hðk f[kuhe íkiÞkh Au íkuLku Mkðo fhku.

{Äwh{T

MkkuÞkçkeLk xe¬e heík 1. çku fÃk Ãkkýe{kt, MkkuÞkçkeLk,

2. 3. 4.

5. 6. 7.

[ýk Ëk¤, ÷Mký, ykËwt, Lk{f, ÷k÷ {h[k ÃkkWzhLku Lkk¾eLku íkuLku Mkkhe heíku r{õMk fheLku Ãkkt[ r{rLkx Wf¤ðk Ëku. Ãkkýe ÃkqhuÃkqhwt þku»kkE òÞ íÞkt MkwÄe Wfk¤ðwt. ÃkAe íkuLku r{õMkh{kt M{qÄ ÚkkÞ íÞkt MkwÄe ÃkeMke ÷ku. íku{kt fk¤k {heLkku ÃkkWzh, Shk ÃkkWzh, ÷k÷ {h[k ÃkkWzh, økh{ {Mkk÷k, Lk{f W{uheLku nkÚk ðzu r{õMk fhe ÷ku. yk r{©ýLkk LkkLkk çkkuÕMk çkLkkðe íkuLke rx¬e çkLkkðe ÷ku. fzkE{kt ík¤ðk {kxu íku÷ økh{ fhku. íku{kt rx¬eLku híkkþ Ãkzíke ÚkkÞ íÞkt MkwÄe ík¤ku. íÞkhçkkË økh{ økh{ Mkðo fhku.

CMYK

yuf{kºk zkuLk çkúuz{uLk yLku LÞqÍe÷uLzLkk rh[kzo nuz÷eLku MkhLkku R÷fkçk {éÞku Au. ðuMx RLzeÍLkk ðuM÷e nku÷Lku {éÞku íku Ãknu÷kt ÷eyhe fkurhLxkRLk, £uLf ðkuh÷, RðuhxLk rðõMk, õ÷kRz ðkuÕfkuh, økuhe MkkuçkMko, fkuLkhkz nLx yLku ðeð rh[zoTMk yk {kLk {u¤ðe [qõÞk Au. 48 xuMx{kt 192 rðfux ¾uhðLkkh ðuM÷e nku÷ 1960-61{kt rçkúMkçkuLk ¾kíku h{kÞu÷e ykìMxÙur÷Þk yLku ðuMx RLzeÍ ðå[uLke xuMx r¢fuxLkk RríknkMkLke «Úk{ ‘xkE’ xuMx xe{Lkk MkËMÞ níkk. ÞkuøkkLkwÞkuøk yu Au fu fÃíkkLk ðkuh÷ yLku nLx Ãký íku xe{{kt níkk. yk{ yufMkkÚku h{u÷k ºkýLku ‘Mkh’Lkku RÕkfkçk {éÞku nkuÞ íkuðku «Úk{ çkLkkð Au. newsvnm@yahoo.com

Mkkík{ku çkkì÷ ¼khík Mkhfkh Mk[eLkLku ¼khík híLkÚke MkL{kLku íkuðwt RåAeyu Aeyu, Ãký ykìMxÙur÷Þkyu íkku ykuzoh ykìV ykìMxÙur÷Þk yuðkuzoÚke LkðkSLku çkkS {khe ÷eÄe Au. yksu Ãku÷e sqLke fnuðík ‘½hLkk òuøke òuøkxk’ fu ‘½h fe {wh½e Ëk÷ çkhkçkh’ ÞkË ykðe òÞ Au!


CMYK

8

hrððkh, 18 LkðuBçkh, h012

www.sandesh.com

MkwçkúñÛÞ{T Mðk{e ykð çk÷k Ãkfz øk÷k fk

ÞËk-fkLkqLk{kt ÃkkðhÄk ðfe÷kuLku ytøkúuS{kt ‘r÷øk÷ Røk÷’ (¾tÄk økhwz) fnu Au. MkwçkúñÛÞ{T Mðk{e ÔÞðMkkÞu yLku ðíkoLku økhwz suðk Au. ¼khíkeÞ hksfkhý{kt Mðk{eLkk ËkuMíkku fhíkkt Ëw~{Lkku ðÄw Au. sLkíkk Ãkkxeo Lkk{Lkwt MktøkXLk [÷kðíkk Mðk{e yk ËuþLkwt ¼÷wt fhðk hksfkhý{kt

rðþu ÍkÍe ¾çkh LkÚke. Mðk{e Auf AuÕ÷u 1999{kt MktMkË{kt Ëu¾kÞk níkk. AíkktÞ ¼khíkeÞ hksLkerík{kt yu{Lke nkshe Mkíkík ðíkkoÞk fhu Au. fux÷kf ÷kufku fnu Au íku{ yu{Lku ¾ý ¾kuíkhðkLke ykËík Au. Mðk{eLku f{¤ku nkuÞ yLku Ãke¤wt Ëu¾kÞ yuðwt Lknª, Ãke¤k{ktÞ f{¤ku Ëu¾kÞ Au!

“ytrík{ çkçkkuoLk hkòLke su{ yu LkÚke ¼q÷e síkk fu LkÚke {kV fhíkk.” yiÞh MkkÚkuÞ Mðk{eLku 20 ð»koÚke yçkku÷k Au. su çkku÷u Au íkuÞ ÃkeX ÃkkA¤ fu fkLk{kt çkkuu÷u Au. hk{ suX{÷kýeyu yuf ðkh ÷¾u÷wt

Mðk{eLkwt ÷ûk «ÄkLk{tºke çkLkðkLkwt Au. yu{Lkku Ëkðku Au fu hkSð økktÄeyu 1998{kt yu{Lku yu ¾whþe ykuVh fhe níke. Mðk{e fuðe heíku xfe hÌkk Au? fnu Au fu hksLkerík{kt LÞqMkLMk ðuÕÞqðk¤k {kýMkkuLkkÞ ¼kð çkku÷kíkk nkuÞ Au. yufçkeòLke xktøk ¾U[ðkLkk yk ¾u÷{kt Mðk{eLku ‘ËkuMíkku’ Lk {¤íkk nkuÞ yuðwtÞ LkÚke ykÔÞk Au fu hksfkhýeykuLke ¼÷kE ÃkkA¤ fux÷e çkqhkE Au, yu Mkkrçkík fhðk ykÔÞk Au yu f¤ðwt y½hwt Au. yu{Lke LÞqMkLMk ðuÕÞq sççkh Au, yuLkkÚke yu Ãkkuíku ðkfuV Au. økÞk Vuçkúwykhe {rnLkk{kt {wtçkE{kt yuf «ð[Lk{kt yu{ýu fnu÷wt, “{U ßÞkhu xwS yktËku÷Lk þY fhu÷wt íÞkhu ÷kufku fnuíkkt níkk fu, ‘yk{kt ftE

çkúu®føk ÔÞqÍ hks økkuMðk{e ÚkðkLkwt LkÚke,’ Ãký ík{u swyku fu hkò su÷{kt økÞk, fuýe (frLk{kuÍe) su÷{kt økÞkt, r[ËBçkh{T shkf {kxu çk[e økÞk. rçknkhLkku su÷h fkuEfLku fnuíkku níkku fu yk Mðk{e y{khe {wMkeçkík ðÄkhu Au: yu ynª {ÿkMkeykuLku s {kuf÷u Au yLku yu çkÄk {Mkk÷k ZkUMkk s {ktøÞk fhu Au. {U fÌkwt, ðuuRx nsw çkeò çknkh Au.” nkðozo «kuVuMkh{ktÚke yÚkoþkMºke çkLku÷k yLku yu{ktÚke Lkuíkk çkLku÷k MkwçkúñÛÞ{T Mðk{e yuf yuðwt ÔÞÂõíkíð Au, su ÷kufíkktrºkf ËuþLkk Lkuíkk nkuðk Aíkkt ÷kufkuLku s yu{Lkk

{kýMk{kt çku «fkhLke íkkfkík nkuÞ Au: MksoLkkí{f yLku rðæðtMkkí{f. yu{ktÞ yu {kýMk òu Mðk{e suðku nkurþÞkh nkuÞ íkku ÃkAe òuðkLkwt s þwt! hksLkeríkf rð[khÄkhkyku{kt zkçkuhe yLku s{ýuhe yuðk çku «ðknku Au. Mðk{e yríkðkËe s{ýuhe Au. yu nt{uþkt íkkuzVkuz fhðkLkk {qz{kt nkuÞ Au yLku yu{Lke íkkuzVkuz ¼ÔÞ nkuÞ Au. xÙusuze yu Au fu, yu{Lku fþwt çkLkkðíkk fu Q¼wt fhíkk LkÚke ykðzíkwt. Mðk{e yuf yuðku çknkhðrxÞku Au, su ðkíku ðkíku çktËqfLkk ¼zkfk fhu Au. yk ¼zkfkLke ½ýe økku¤eyku fkìtøkúuMkLkk xku[Lkk LkuíkkykuLkkt çkËLk fku Aqfh ÃkMkkh ÚkE økE Au. ytøkúuS{kt ‘ðLk {uLk yk{eo’ yuðku þçË«Þkuøk Au. MkwçkúñÛÞ{TLku ‘ðLk {uLk Mðk{e’ fnuðkÞ Au. yu øksçkLkkf ÷kÃkhðkneÚke {tºkeÚke ÷E «ÄkLk{tºkeLku ÍÃkx{kt ÷uíkk ykÔÞk Au. yu{Lke økku¤eyku fýkoxfLkk hk{f]»ý nuøkzu yLku íkkr{÷LkkzwLkkt sÞ÷r÷íkk (su nðu ¾kMk ËkuMík Au)Lku MkeÄe ðkøke Au. çku Mkhfkhku Ãkkzðk{kt Mðk{eLkku nkÚk níkku: 1990{kt ðe. Ãke. ®MknLke yLku 1998{kt ‘13 rËðMkðk¤e’ ðksÃkuÞeLke. {rýþtfh yiÞh fnu Au íku{,

fu, “Mðk{eLke ®sËøke [rhºknLkLk, îu»kÃkqýo, r{ÚÞkðkË yLku ½rxÞk ç÷uf {uR®÷økLke hne Au.” yuf òýeíkku rfMMkku Au fu yuf ð¾ík yuf þÂõíkþk¤e yurzxhu MkwçkúñÛÞ{T Mðk{eLke Ërûký rËÕneÂMÚkík ykìrVMk{kt sELku xuçk÷ Ãkh fkøk¤ku VUfeLku fnu÷wt, “zkì. Mðk{e, ykE nuð y VkR÷ ykuLk Þw.” Mðk{eyu yíÞtík þktríkÚke xuçk÷Lkk zÙkuyh{ktÚke yuf VkR÷ fkZeLku XtzfÚke fnu÷wt, “r{. yurzxh ykE nuð VkR÷ ykuLk Þw.” Mðk{eLkwt ÷ûk «ÄkLk{tºke çkLkðkLkwt Au. yu{Lkku Ëkðku Au fu hkSð økktÄeyu 1998{kt yu{Lku yu ¾whþe ykuVh fhe níke. Mðk{e fuðe heíku xfe hÌkk Au? fnu Au fu hksLkerík{kt LÞqMkLMk ðuÕÞqðk¤k {kýMkkuLkkÞ ¼kð çkku÷kíkk nkuÞ Au. yufçkeòLke xktøk ¾U[ðkLkk yk ¾u÷{kt Mðk{eLku ‘ËkuMíkku’ Lk {¤íkk nkuÞ yuðwtÞ LkÚke. ¼ksÃk «{w¾ LkeríkLk økzfhe Mðk{eLku hkßÞMk¼k{kt {kuf÷ðk RåAíkk níkk. yu÷. fu. yuzðkýe, ÃkqðoMkt½ ðzk fu. yuMk. MkwËþoLk, rðï rnLËw Ãkrh»kËðk¤k yþkuf ®Mk½÷ yLku yzðkýeLkk [u÷k yuMk.økwhw{qŠík MkwçkúñÛÞ{TLke VuLk õ÷çkLkk MkÇÞ Au. MðøkoMÚk «{kuË {nksLku íkku yuf ðkh fnu÷wt, “yzðkýeS, Ãkûk{kt ykuAk MkwçkúñÛÞ{T Mðk{eyku Au fu ík{u ykurhrsLk÷Lku ÷E ykÔÞk?” Mðk{e ÃkkuíkkLku ¼úük[kh rðhkuÄe økýkðu Au, Ãkhtíkw ykhkuÃkkuLke yLku fkuxo fuMkkuLke økku¤eyku Akuzðk rMkðkÞ yu fþwt Mkkrçkík fhe þõÞk LkÚke. Mðk{e yuf fkuÞzku Au. Mðk{e ÃkkuíkkLku rnLËwíððkËe fnuðzkðu Au. yuf Mk{Þu yu{Lke ykìrVMk{kt [eLkLkk {kykuíMku íkwøt k yLku {kuhkhS¼kE MkkÚkuLkk VkuxkuøkúkV níkk. nðu íÞkt Ëuðe-ËuðíkkLkkt fu÷Lu zh ÷xfu Au. Mðk{eLkk fnuðk «{kýu 2004{kt fkt[e þtfhk[kÞoLke ÄhÃkfz ÚkE íku ÃkAe yu{Lkk{kt ÃkrhðíkoLk ykðe økÞwt yLku rnLËwykuLku çk[kððkLke ð]r¥k ÃkuËk ÚkE. økÞk ð»kuo yu{ýu yuf Mk{k[khÃkºk{kt {wÂM÷{rðhkuÄe ÷u¾ ÷¾eLku ½rxÞk rððkË ÃkuËk fhu÷ku. MkwçkúñÛÞ{T Mðk{eLkku ¼kE hk{ MkwçkúñÛÞ{T fnu Au íku{ MkwçkúñÛÞ{T{kt ¾íkhLkkf yMkrn»ýwíkk Au. fËk[ yu çk[ÃkýÚke s Au. hk{ fnu Au, “yu{Lkk{kt òu r¼LLk {íkLku MknLk fhðkLke shk Ãký ûk{íkk nkuík íkku yu yíÞkhu Au yuLkk fhíkkt ðÄw [rZÞkíkk hksLkuíkk çkLke þõÞk nkuík.” goswami_raj@yahoo.co.in

{kuøkuBçkku-økççkh suðku RríknkMk Vhe fkuE çkLkkðe þfþu?

rðMkhkíke síke rð÷Lkøkehe

¼k

híkLkk «Úk{ MkwÃkh nehku íkhefuLke rVÕ{ òu fkuE fne þfkÞ íkku íku 1987{kt çkkuLke fÃkqhu çkLkkðu÷e ‘r{. RÂLzÞk’ Au. MkwÃkh nehkuðk¤e rVÕ{Lke {ò MkwÃkh rð÷Lk {kuøkuBçkkuuLku fkhýu níke! y{heþ ÃkwheLkk rLkÄLk ÃkAe çkkur÷ðqz rð÷Lkrðnkuýwt ÚkE økÞwt nkuÞ yu{ ÷køku Au. støk÷{kt çkÄwt s òuðk {¤u Ãký ®Mkn Lk nkuÞ íkku? íkuðe s Ëþk y{heþ Ãkwhe ðøkhLkk çkkur÷ðqzLkk støk÷Lke Au. íku{Lkk rðþu Ähíke ÃkhLkk MkðkorÄf ÷kufr«Þ rVÕ{{ufh MxeðLk MÃke÷çkøkuo fÌkwt níkwt fu, “y{heþ {Lku MkkiÚke ðÄw øk{íkku rð÷Lk Au. rðï{kt íkuLke Mk{fûk yksu Ãký fkuE LkÚke yLku ¼rð»Þ{kt Ãký fkuE Lknª nkuÞ!” yk rLkðuËLk fkuE MkL{kLkÚke f{ LkÚke! y{heþ ÃkwheLku ÞkË fhðkLkwt fkhý yu

y{heþ Ãkwhe, y{sË ¾kLk, zuLke, økw÷þLk økúkuðh, MkËkrþð y{hkÃkwhfh, Sðý, fw÷¼q»ký ¾hçktËk, yrsík, «ký, yLkwÃk{ ¾uh, «u{ [kuÃkhk yLku ykþwíkku»k hkýkLku yufMkkÚku ÞkË fhku yux÷u {kLkMkÃkx Ãkh ¾kiV AðkÞk rðLkk Lk hnu. rMkÕðhM¢eLk Ãkh íku{Lke rð÷Lkøkehe yux÷e ðkMíkrðf níke fu íku{Lkk «íÞu ½]ýk yLku ríkhMfkhLkku ¼kð ÃkuËk ÚkÞk rðLkk Lk hnu. yksu çkkur÷ðqz ÃkkMku Au fkuE yuðku {kuøkuBçkku fu økççkh? Au fu çkkur÷ðqzLkwt íku{ýu ¼sðu÷wt y{h Ãkkºk {kuøkuBçkku VheÚke ÃkzËk Ãkh ykðe hÌkwt Au. Mk÷{kLk ¾kLk yu hku÷ fheLku {nkLkíkk {u¤ðþu fuu ËwËoþk yu íkku Mk{Þ s fnuþu, Ãkhtíkw çkkuLke fÃkqhu ‘r{. RÂLzÞk’Lke rMkõð÷Lke Mk¥kkðkh ònuhkík fhe ËeÄe Au yLku íkuLkwt rËøËþoLk þu¾h fÃkqh fhþu. nehkuøkehe fheLkuu nehku çkLkðwt ykMkkLk Au, Ãký ¾÷LkkÞf çkLkeLku ËþofkuLkkt ÓËÞ{kt MÚkkLk {u¤ððwt frXLk Au, su fhðk{kt y{heþ Ãkwhe MkV¤ ÚkÞk níkk. LkðkMkðk rð÷LkLku òuE™u ‘y{heþ Ãkwhe suðe {ò LkÚke!’ yuðwt ðkõÞ yksu Ãký rMkLku{knku÷{kt Mkkt¼¤ðk {¤u Au. ¾÷LkkÞf ðøkh LkkÞf yÄqhku Au. sux÷ku fkrík÷ ¾÷LkkÞf nkuÞ Au íkux÷ku LkkÞf ðÄw {sçkqík Mkkrçkík ÚkkÞ Au. økççkh®Mkn rð÷LkkuLkku MkhËkh Au. fux÷e Lk^VxkRÚke y{sË ¾kLku yk Ãkkºk ¼sÔÞwt níkwt. su Yykçk, ¾kiV yLku zh ËþofkuLku y{sË ¾kLk ÃkuËk

fhkðe þfíkk níkk íku yksLkk Mk{Þu íkku fkuE þõÞíkk Ëu¾kíke LkÚke. yr{íkk¼ çkå[LkLkk ‘yÂøLkÃkÚk’ yLku ‘n{’Lkk hku÷{kt sux÷ku Ë{ Au yux÷ku s {kuxku «¼kð Ãknkze zuLkeyu çkgkðh yLku fkt[k [eLkk çkLkeLku Q¼ku fhu÷ku Au. yk ð»kuo ykðu÷e ‘yÂøLkÃkÚk’Lke rh{uf{kt MktsÞ Ë¥kLkku [nuhku sYh zhk{ýku Au, Ãký Ëþofkuyu íkku ÃkzËk Ãkh íkuLku fkxqoLkÚke rðþu»k Lknkuíkku Mk{ßÞku.

{qrð {t[ rËÔÞuþ ðufrhÞk rð÷LkLkku fËkÃke yu yÚko yu LkÚke fu íku yufþLk-{khÄkzÚke ¼hÃkwh nkuÞ Ãký íkuLke yÃke÷ yuðe nkuðe òuRyu fu íku rð÷Lk Au. yksu çkkur÷ðqz{kt rð÷Lk {òf çkLkíkku síkku nkuÞ íkuðwt ÷køku Au. ðkMíkrðfíkk òuEyu íkku ÏÞk÷ ykðþu fu fkuE yuðku f÷kfkh s LkÚke fu su y{heþ Ãkwhe, Sðý yLku y{sË ¾kLkLkk MÚkkLkLke LkSf ÃknkU[e þfu. yuf Mk{Þu çkkur÷ðqz rð÷LkLkøkhe níke. yksuu ¾÷LkkÞfLkk Lkk{u [eíkhe [zu íkuðk ysowLk hk{Ãkk÷ (‘yku{ þktrík yku{’ yLku ‘hk.ðLk’)ykðe økÞk Au. çkkur÷ðqz ÃkkMku nk÷{kt yuf rð÷Lk ¾qçk Mkkhku Au - «fkþ hks, suLke ÂMÚkrík Wßsz økk{{kt yuhtzku «ÄkLk suðe Au. y÷çk¥k, yu Lk ¼q÷ðwt òuEyu fu íku Ãký MkkWÚkLke rVÕ{kuLke ËuLk Au. ‘hkWze hkXkuz’, ‘øksLke’, ‘ðkìLxuz’, ‘®Mk½{’ yu ÃkkðhÃkuf LkkÞf-¾÷LkkÞf rVÕ{ku níke, Ãký çkÄe rVÕ{kuLkk rð÷Lkku MkkWÚk RBÃkkuxo Au. Ãkhuþ hkð÷, yku{Ãkwhe, yLkwÃk{ ¾uhu rð÷LkLkk hku÷{kt s{kðx fhe níke, Ãký íkuyku yksu [rhºk yr¼Lkuíkk çkLke økÞk Au. Ëþofku íku{Lku rð÷Lk íkhefu òuðk nðu hkS Ãký LkÚke.

rð÷LkkuLku htøk-YÃk ykÃkðkÚke íku ¾÷LkkÞf LkÚke çkLke síkk. rMkLku{k nkì÷{kt ¾kiVLkwt ðkíkkðhý Vu÷kðeLku ËþofkuLku Äúwòðe Ëu íkuðk rð÷LkkuLke yAík Au. MkwÃkh nehku Au, MkwÃkh rð÷Lk LkÚke. rVÕ{{kt rð÷LkLku hsq fhðkLke heík Ãký Äe{u-Äe{u økkÞçk Úkíke òÞ Au. õÞkhuf íkku rVÕ{{kt rð÷LkLke ¼qr{fk {khe{[zeLku çkuMkkzðk{kt ykðe nkuÞ íkuðwt ÷køku Au. nkur÷ðqz rVÕ{{kt nðu rð÷LkLkku Ëkuh þY ÚkÞku Au. yk ð»koLke s ‘Ä y{u®Íøk MÃkkRzh{uLk’, ‘Ä zkfo LkkRx hkRÍeMk’ yLku ‘MfkÞVkì÷’Lkk rð÷Lkku suðk rð÷Lk çkkur÷ðqz{kt õÞkhu çkLkþu? rð÷LkLkku hku÷ fhðku LkkLke ðkík LkÚke. rðï rMkLku{kLkk y{h Ãkkºkku{kt nuÚk ÷ushu ¼sðu÷‘çkux{uLk rçkrøkLMk’{kt ¾÷LkkÞf òufhLkku çkuþh{ rfhËkh y{h Au. ¾÷LkkÞfku {kxu òýeíke ¼khíkeÞ rMkLku{k yksu Mkkhk rð÷LkLke þkuÄ{kt Au! vekariadivyesh@gmail.com

CMYK

MkíÞ yLku MkV¤íkk WAeLkkt {¤íkkt LkÚke õÞk òLku õÞk økwÍh økE òLku økheçk Ãkh, yktMkw ¼e fwA xÃkf Ãkzu Rf rËLk ntMke fu MkkÚk, ðku çkurË÷e fu MkkÚk nku Þk ¾wþrË÷e fu MkkÚk, yçk íkf íkku [÷ hnu nI n{ rÍLËøke fu MkkÚk.

- {nuðe rMkÆefe

Ë

huf {kýMk MkV¤ Úkðk {kxu Ëhhkus yu òuík fu yksu Mkqhs fÞk htøkLkku ykÄkh, WËknhý, «uhýk yLku Au. yksu MkqÞoLkkt rfhýku ÷k÷ Au fu «kuíMkknLk þkuÄíkkt nkuÞ Au. Ëhuf {kýMkLke økw÷kçke? [tÿLkku ykfkh hkus çkË÷kÞ Au. Lksh Mkk{u yuf [nuhku nkuÞ Au, su yuLkk ÃkqLk{Lkku [ktË yux÷u s ykÃkýLku ykf»kuo Au. ykErzÞ÷Lkku nkuÞ Au. Ëhuf {kýMkLkk ÃkqLk{Lkku Ãkqýo [ktË ykfkþ{kt nkuÞ íÞkhu {Lk{kt yuLku ßÞkt ÃknkU[ðwt nkuÞ yuLkku {kR÷MxkuLk nkuÞ Au. ½ýe ð¾ík ykÃkýLku ®[íkLkLke Ãk¤u fkuE yktøk¤e ÃkfzeLku ykøk¤ ÷E sLkkhwt {¤íkwt nkuÞ Au, íkku ½ýe ð¾ík fkuE yktøk¤e f]»ýfktík WLkzfx [ªÄeLku ykÃkýLku {trÍ÷ íkhVLkku {køko çkíkkðíkwt nkuÞ Au. òufu, ytíku íkku ykÃkýu s ykÃkýe rËþk ÃkfzðkLke nkuÞ Au. su nt{uþkt [ku¬Mk ykÃkýwt æÞkLk òÞ Au. fkuELkk ËkuhðkÞk ËkuhðkE síkkt nkuÞ yuLku çkeS yuf fÕÃkLkk fhku. ËwrLkÞkLkkt çkÄkt ¾kuhðkE fu ¾kuxfkE sðkLkwt òu¾{ hnu Au. s Vq÷ku yufMkh¾kt nkuík íkku? çkøke[kLkwt LkkLkk nkuEyu íÞkhu {k-çkkÃk yktøk¤e fkuE {n¥ð hÌkwt nkuík? økw÷kçk økw÷kçk Au ÃkfzeLku [k÷íkkt þe¾ðu Au. Ãký yu fkÞ{ yuxu÷u s íkuLkwt {níð Au. {kuøkhku {kuøkhku Au yktøk¤e Ãkfze hk¾íkkt LkÚke. Ãkøk ¾kuzðkLkwt yux÷u s yu økw÷kçkÚke swËku Au. ík{u ík{u s þe¾e sEyu yux÷u yktøk¤e Akuze Ëu Au. Aku yLku ík{u çkÄkÚke swËk Aku. yu®õxøk yuLke ÃkkA¤ ykzfíkhku Rþkhku yuðku s Mfq÷Lkk xe[hu íkuLkk rðãkÚkeoykuLku fÌkwt fu nkuÞ Au fu nðu ík{u ík{khe {u¤u [k÷ku. ÞkË hk¾ku, ík{khu yr{íkk¼ çkLkðkLkwt LkÚke. MkV¤íkkLkwt Ãký yuðwt s yr{íkk¼ çkLkðk sþku íkku Au. AuÕ÷u íkku ykÃkýu s yMkhkLke Ãký Lknª çkLke Ëhufu ÃkkuíkkLke {trÍ÷ Ãkkuíku þfku. yr{íkk¼u hksuþ [k÷ðkLkwt nkuÞ Au. nk, «uhýk y™u WËknhý s Lk¬e fhðe òuEyu. ¾ÒkkLkk MÚkkLku ÃknkU[ðk sYhe Au Ãký yu hksuþ ¾Òkk sux÷e yLku ík{khwt MkíÞ y™u ík{khe ykÃkýu Lk¬e fhu÷k fËk[ íkuLkkÚke ðÄw {nuLkík MkV¤íkk ík{khe s nkuðe {køkuo [k÷ðk {kxu nkuðk fhe nþu Ãký yr{íkk¼u òuEyu. ËwrLkÞk{kt sux÷k õÞkhuÞ hksuþ ¾Òkk suðe òuEyu. ½ýe ð¾ík ykÃkýu {nkLk ÷kufku ÚkÞk Au íkuLke s yu®õxøk fhe LkÚke. yuðe ¼q÷ fhe çkuMkeyu rfþkuh fw{khu ßÞkhu ®sËøke òuE ÷ku, yu Aeyu fu ykÃkýu fkuELke økkðkLkwt þY fÞwO íÞkhu yu çkÄkyu ÃkkuíkkLkk rLkýoÞku rzèku fkìÃke suðk yÆ÷kuyÆ÷ MkkÞøk÷ {kxu õÞkhuÞ çkeòLkk çkLkðkLkku «ÞíLk suðku Mðh fkZíkkt níkk. fheyu Aeyu yLku yuf WMíkkË íkuLkk ½hu rLkýoÞku Ãkh ykÄkh ykÃkýe hkÏÞku LkÚke. «uhýkLku òu ykÔÞk. rfþkuhfw{khLkk ykurhrsLkkr÷xe s ¾kuE VkÄh WMíkkËLku Mk{Syu Lknª íkku ½ýe çkuMkeyu Aeyu. fkçkoLk rfþkuhfw{kh ÃkkMku ÷E ð¾ík yu ykÃkýLku ykzk økÞk yLku fÌkwt fu swyku fkìÃke õÞkhuÞ ykurhrsLk÷ nkuíke {køkuo ÷E òÞ Au. ík{khu {khku Ëefhku yufË{ LkÚke. MkkÞøk÷ suðwt s økkÞ Au. fkuELkk suðk çkLkðkLkwt Ëhufu ÃkkuíkkLke {trÍ÷ WMíkkËu rfþkuhfw{khLku LkÚke, ík{khu ík{u Aku yu Ãkkuíku s Lk¬e fhðe Mkkt¼¤eLku fÌkwt fu yu s çkLkðkLkwt Au òuEyu. ík{khwt MkíÞ ðkík{kt çku {ík LkÚke fu íkwt y™u ík{khe MkV¤íkk ÃkhVuõx÷e MkkÞøk÷ suðwt ík{khe s nkuðe òuEyu. ËwrLkÞk{kt sux÷k s økkE þfu Au Ãký yuf ðMíkw ÞkË hk¾su {nkLk ÷kufku ÚkÞk Au íkuLke ®sËøke òuE ÷ku, fu íkwt yuLkk suðwt s økkíkku hneþ íkku íkkhe yu çkÄkyu ÃkkuíkkLkk rLkýoÞku {kxu õÞkhuÞ yku¤¾ õÞkhuÞ çkLkðkLke LkÚke. íkkhu çkeòLkk rLkýoÞku Ãkh ykÄkh hkÏÞku LkÚke. MkkÞøk÷ Lknª Ãký rfþkuhfw{kh çkLkðkLkwt «uhýkLku òu Mk{Syu Lknª íkku ½ýe ð¾ík Au. yu ÃkAe rfþkuhfw{khu økkðkLke ÃkkuíkkLke yu ykÃkýLku ykzk {køkuo ÷E òÞ Au. ík{khu MxkE÷ rðfMkkðe y™u ËwrLkÞkLku yuf swËk fkuELkk suðk çkLkðkLkwt LkÚke, ík{khu ík{u Aku s rfþkuhfw{kh {éÞk. yu s çkLkðkLkwt Au. fkuEyu MkV¤ Úkðk {kxu Ëhuf ÔÞÂõíkLku fwËhíku fËk[ yux÷u s fux÷e {nuLkík fhe yu [ku¬Mk Lksh Mk{ûk swËe çkLkkðe Au fu Ëhufu swËe heíku yux÷u fu hk¾ku Ãký ík{khe {trÍ÷ ík{u s Lk¬e fhku. ÃkkuíkkLke heíku SððkLkwt nkuÞ Au. ík{khk ík{u çkeò suðk çkLkðk sþku íkku fËk[ rð[khkuLkwt MksoLk ík{u Ãkkuíku fhku. ík{khk çkLke sþku Ãký ík{khe LkkUÄ ÃkAe ík{u suLkk MkíÞLkwt rLk{koý ík{u s fhku. fux÷ktf MkíÞ suðk Aku íkuLkk ykÄkhu s Úkþu. ík{u ík{khe ÞwrLkðMko÷ nkuÞ Au y™u fux÷ktf MkíÞ ykøkðe yku¤¾ Q¼e Lknª fhe þfku. ytøkík nkuÞ Au. {khwt MkíÞ ík{khk fhíkkt Mkqhs Ëhhkus Mkðkhu Qøku Au. ykÃkýLku swËwt nkuE þfu yLku ík{khwt MkíÞ çkÄk fhíkkt ¾çkh Au fu Mkqhs fuðku Au yux÷u ykÃkýu swwËwt s Au. yk MkíÞ yux÷u ÃkkuíkÃkkuíkkLke Ëhhkus íkuLke Mkk{u òuíkk LkÚke fu yksu {kLÞíkk. {nkí{k økktÄeS y™u Mkw¼k»k[tÿ Mkqhs fuðku WøÞku Au. Ãký çku ½ze fÕÃkLkk çkkuÍLkwt ytrík{ æÞuÞ yuf s yux÷u fu fhku fu Mkqhs Ëhhkus y÷øk y÷øk htøk ykÍkËe s níkwt Ãký ykÍkËe {u¤ððk Äkhý fheLku Qøkíkku nkuík íkku? íkku ÷kufku yLkwMktÄkLk ÃkkLkk Lkt. 4 Ãkh

18_11_2012_Sanskar-01  
Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you