Page 1

CMYK

hrððkh, 11 MkÃxuBçkh, h011

2

8 rþðkS yLku yVÍ÷¾kLkLke ÷zkE{kt þwt çkLku÷wt? (ytzh fhtx)

www.sandesh.com

ykt¾ yLku hkíkLkku WòøkhkLkku MktçktÄ (®[íkLkLke Ãk¤u)

9/11 y{urhfk ßÞkhu ÄúqS QXâwt y

y{urhfkeLku Äúqòð kLku ËuLkkh ½xL»kko 10 ð t Ãkqhkt ÚkÞk

yt

økúuòu økÞk. Mkhfkhe {þeLkhe ÃkkA¤ Akuzíkk økÞk. ykÍkËe {¤e Ãký ¼úük[kh{kt fkuE ½xkzku Lk ÚkÞku. Mkhfkhku çkË÷kíke økE. ¼úük[kh yLku økheçke çktLku Ãký ðÄíkkt økÞkt. YrÃkÞku LkkLkku Úkíkku økÞku. {kýMk Ãký LkkLkku Úkíkku økÞku. nðu òu fwËhík YXu, Ëw»fk¤ Ãkzu íkku? yksÚke ÷øk¼øk [k÷eMk ðhMk Ãknu÷kt ÷¾u÷e yuf ðkíkko ynª hsq fhwt Awt. rðþu»k fþwt fnuðkLkwt LkÚke.

õÞk yuf rËLk yiMkk ¼e ykÞuøkk? hk{S yZkh{k ðhMk{kt çkuXku íÞkhÚke yuLke çkk yuLkwt çknw æÞkLk hk¾íke níke. yu yuf ðhMk{kt yuýu suðwt ¾kÄwtÃkeÄwt yuðwt ykøk¤ fu ÃkkA¤ õÞkhuÞ ¾kðkÃkeðk {éÞwt LkÚke. hk{S Úkkuzwt ytøkúuS ¼ÛÞku níkku. nðu ¼khíkeÞku {kxu ytøkúuS rþûký Lkfk{wt níkwt. hk{S MkVuË fÃkzkt Ãknuhíkku yLku WÃkh ½uhk htøkLke çktze Ãknuhíkku. yu ð¾íku yuðe VuþLk níke. hk{S õÞkhuf nehkðk¤k [kuf{kt ¼k»ký Mkkt¼¤ðk síkku. {kuxk {kuxk Lkuíkkyku ykðíkk. hk{SLku yu{Lkkt ¼k»kýku ¾qçk øk{íkkt níkkt. yu{Lkk suðkt fÃkzkt ÃknuhðkLkwt Ãký ¾qçk øk{íkwt níkwt. ¼k»ký{kt ytøkúus Mkhfkh rðhwØ

{urhfk{kt LÞq Þkìfo ¾kíku ykðu÷k ðÕzo xÙuz MkuLxhLkk ÂxTðLk xkðMko íkhefu yku¤¾kíke çku økøkLk[wtçke R{khíkkuLku æðMík fhe ËuðkLke ½xLkk yksÚke çkhkçkh 10 ð»ko Ãkqðuo ½xe níke. LkkELk R÷uðLk íkhefu yku¤¾kíke yk çkeLkkLkk yk^TxhþkuõMk{ktÚke y{urhfk nsw çknkh ykÔÞwt LkÚke. ÷kufkuLkkt rË÷kurË{køkLku n[{[kðe ËuLkkh yk ºkkMkðkËe f]íÞÚke y{urhfkLke Mkhfkh Ãký ník«¼ ÚkE økE níke. y{urhfkLke «ríkck Ãkh ð@k½kík fhLkkh yk xuhrhMx yuxuf ð¾íku yu ð¾íkLkk y{urhfkLkk «urMkzuLx ßÞkuso zçkÕÞw. çkwþLku Ãký LÞqÂõ÷Þh çktfh{kt AwÃkkE sðwt Ãkzâwt níkwt. rðïLkku 300 ð¾ík Lkkþ fhe þfu íkux÷kt Ãkh{kýw þ†ku ÄhkðLkkh y{urhfkLkk Ãkqðo «urMkzuLx çkwþ Ãký ½hyktøkýu s ÚkÞu÷k yk nw{÷kÚke øk¼hkE økÞk níkk. ËwrLkÞk¼h{kt òMkqMkkuLke sçkhËMík ò¤ yLku òMkqMke WÃkøkúnku Ähkðíkk y{urhfkLkk økwÃík[h rð¼køkLke ykçkYLkk ÷ehu÷ehk Qze økÞk níkk. y{urhfkLke swËe swËe RLxur÷sLMk yusLMkeyku ðå[u Ãký fkì-ykuŠzLkuþLk LkÚke yu ðkík çknkh ykðe níke.

yk çkÄwt s nkuðk Aíkkt LÞq ÞkìfoLkk fMkkçk nsw ¼khík MkhfkhLke Lkkøkrhfku Úkkuzk s rËðMkku{kt MðMÚk r[fLk-rçkhÞkLke ÍkÃkxu Au yLku Ëh ÚkE fk{u [ze økÞk níkk. çkeS [kh-A {rnLku ¼khík{kt ºkkMkðkËeyku LkkUÄÃkkºk ðkík yu Au fu LkkELk ÷kuneLke LkËeyku ðnuðzkðu Au Aíkkt R÷uðLkLke ½xLkk çkkË Ãkqhkt 10 ð»ko ¼khík Mkhfkh ¾íkhLkkf Ëhr{ÞkLk y{urhfLk Mkhfkhu çkeòu ºkkMkðkËeykuLku VktMke ykÃke þfíke yuf Ãký ºkkMkðkËe nw{÷ku Úkðk ËeÄku LkÚke. y{urhfk íkuLke Mk÷k{íkeLkk {wÆu LkÚke. y{urhfk{kt Ëk¾÷ ÚkðkLkkt fkuE s çkktÄAkuz fhíkwt LkÚke íÞkhu ík{k{ çkkhkt, yìhÃkkuxoTMk íkÚkk çktËhku ¼khíkLkk çkÄk s hksfeÞ Ãkûkku Ãkh çkkÞku{urxÙõMk ÃkØrík Ëk¾÷ ºkkMkðkËeykuLkk {wÆu Ãký ðkuxçkìLfLke fhðk{kt ykðe. LkkELk R÷uðLkLke hksLkerík ¾u÷e hÌkk Au. ½xLkkLkku çkË÷ku y{urhfkyu íkuLke íkk. 11 MkÃxuBçkh, 2001Lkk hkus heíku ÷E ÷eÄku Au. y÷ fkÞËkLkk 19 sux÷k yV½krLkMíkkLk{ktÚke íkkr÷çkkLkkuLku ºkkMkðkËeykuyu y{urhfkLkkt [kh nxkðe ÃkkuíkkLke fXÃkqík¤e Mkhfkh Wíkkhw sux rð{kLkku{kt Wíkkhw íkhefu MÚkkrÃkík fhe ËeÄe Au. Rhkf{ktÚke [zeLku rð{kLkkuLkku fçkòu ÷E ÷eÄku MkÆk{ nwMkuLkLku níkku. yu rËðMku nxkðe íkuLku y{urhfLk «ò VktMkeLkk {kt[zu nsw íkku Mkðkhu ËuðuLÿ Ãkxu÷ ÷xfkðe ËeÄku QXeLku fk{ÄtÄu Au. ðÕzo xÙuz sðkLke MkuLxh Ãkh nw{÷ku fhðkLkwt fkðíkhwt íkiÞkheyku fhíke níke. yk rð{kLkku ½zLkkh y÷ fkÞËkLkk ðzk ykuMkk{k çkkuMxLk, Lkuðkfo íkÚkk ðkì®þøxLk rçkLk ÷kËuLkLku þkuÄe fkZe Auf zeMkeÚke MkkLk £kÂLMkMfku íkÚkk ÷kuMk ÃkkrfMíkkLk{kt ½qMke Xkh {kÞkuo Au yLku yuLs÷Mk sðk QÃkzâkt níkkt. çkÄkt íkuLkk {]íkËunLku fkuE s þkuÄe Lk þfu s rð{kLkkuLke xktfeyku çk¤íkýÚke íku heíku ËrhÞk{kt ÃkÄhkðe ËeÄku Au. ÃkqhuÃkqhe ¼hu÷e níke. MkðkhLkk y÷ fkÞËkLkk nðu çkLku÷k ðzk y÷ çkhkçkh 8.46 ðkøÞu Ãkkt[ ÍðkrnheLke ¾kus òhe Au. ¼khíkLke ºkkMkðkËeykuyu y{urhfLk Ãkk÷o{uLx Ãkh nw{÷ku fhLkkh y^Í÷ yìh÷kELMkLkwt rð{kLk LÞq ÞkìfoLkk økwhw yLku {wtçkE{kt yLkuf rLkËkuo»k {uLknxLk rðMíkkh{kt ykðu÷k ðÕzo xÙuz ÷kufkuLke níÞk fhLkkh ºkkMkðkËe MkuLxhLkk LkkuÚko xkðh MkkÚku yÚkzkðe

huz hkuÍ

õÞk yuf rËLk yiMkk ¼e ykÞuøkk?

÷zðkLke ðkík ykðíke íÞkhu hk{SLkwt {Lk ÚkLkøkLke QXíkwt. hk{SLke çkk çknw ¼ku¤e níke. yuf ðkh ¼k»ký Mkkt¼¤eLku ykÔÞk ÃkAe hk{Syu fÌkwt : “fk÷u ËhçkkhøkZ Mkk{u y{u çkÄk WÃkðkMk fhðkLkk Aeyu.” hk{SLke çkk Lkkhks ÚkE økE níke, “íkkhu yÃÃkkn þwt fk{ fhðku s òuE?”

fur÷zkuMfkuÃk {kunB{Ë {ktfz “yLÞkÞ Mkk{u, ¾uzqíkku WÃkh yLÞkÞ ÚkkÞ Au yuLkk rðhkuÄ{kt...” “Ëefhk, ykÃkýLku ¼økðkLkLku ½ýwt ykÃÞwt Mku. ÄeËqÄ ¾kELku þheh Mkkhwt fh. íkkhu yÃÃkkn þwt fk{ fhðku òuE?” hk{Syu çkkLku ½ýwt Mk{òðe níke Ãký yu Mk{S Lknkuíke. Qøkíke swðkLke{kt íkku {kýMku ¾kðwt s òuEyu. WÃkðkMk fhðk s nkuÞ íkku {kuxe ô{hu õÞkt LkÚke Úkíkk? yLku fk÷u fuðku rËðMk Qøkþu fkuLku ¾çkh? yksu ¼økðkLku çkÄe ðkíkLkwt Mkw¾ ykÃÞwt Au íkku Ãkux ¼heLku ¾kE ÷uðwt.

hk{SLku ½e, ËqÄ, Mkkfh, çkËk{, fksw, fkuÃkhwt, økku¤-hkus swËe swËe ðMíkwyku ykÃkíke. hk{S s{ðk çkuMku íÞkhu çkksw{kt çkuMkíke yLku ykøkún fheLku ¾ðzkðíke. hk{S WÃkh s yu nuík hk¾íke yuðwt Lknkuíkwt. hk{SLkk {kuxk ¼kELkku Ëefhku çk[w ËkËe{k ÃkkMku yux÷k ÷kz fhíkku fu õÞkhuf hk{SLku ¾es [ze síke, “AkLkku hu, Lkrn íkku yuf yzçkkuÚk {khe Ëô Awt.” hk{SLke çkk fnuíke, “yu{ fÞo {k. Mkkufhwt çke òÞ. yuLkk {Lk{kt Vzf økhe òÞ.” yLku çk[wLku yu hkus Lkðk Lkðk ÷kz fhkðíke. çk[w hkus hkíku ðkíkkoLkwt ðuLk fhíkku, “{k, økkÞkuLkk økkuðk¤Lke ðkhíkk õÞku.” hk{SLku fnuðkLkwt {Lk Úkíkwt, “hkus QXeLku økkÞkuLkk økkuðk¤Lku þwt økqzðk Au?” hk{SLke çkk çk[wLku ðkíkko fnuíke, “økkÞkuLkk økkuðk¤ LkeféÞk yux÷u [fe çkku÷e, økkÞkuLkk økkuðk¤, økkÞkuLkk økkuðk¤ {khk [fkLku fkZ íkku ¾eh Lku Ãkku¤e ¾ðhkðwt.” çk[w ðkíkko Mkkt¼¤íkku Mkkt¼¤íkku MkqE síkku.

y{u®Íøk çkwÄ økún Ãkh ÃknkU[Lkkhwt «Úk{ yðfkþÞkLk {heLkh 10 níkwt. çkwÄ økún {tøk¤ fhíkkt ¼khu Au yLku Ãk]Úðe sux÷wt s ðsLk Ähkðu Au. Mkkih {tz¤{kt MkqÞoLke LkSf nkuðkLkk fkhýu çkwÄ Ãkh rËðMk Ëhr{ÞkLk íkkÃk{kLk 750 rzøkúe VuhLknex MkwÄe ÃknkU[e síkwt nkuÞ Au. Exkr÷ÞLk ¼k»kk{kt MkkiÚke ykuAk þçËku Au. «kýesøkík{kt fk[çkku MkkiÚke ðÄw ykÞw»Þ Ähkðu Au.

hu ½qðzku Mkw¾Úke ¼ýòu... (yð¤e øktøkk)

4

MkuõMk {kxu yÄehk Lk Úkkð ÃkkxoLkhLku «u{Úke íkiÞkh fhku (fk{-ðkýe)

{ŠMkrzÍ: 125 ð»koLke ÷kìtøk zÙkRð (ykuxku ðÕzo)

6 7

**** CMYK

hk{S nehkðk¤k [kuf{kt sELku çkuMkíkku. ¼økíkLkwt ÃkkLk ¾kíkku. çku-ºký r{ºkkuLku ÃkkLk ¾ðzkðíkku. ËuþÃkhËuþLke ðkíkku fhíkku. hkºku çkkh ðkøÞu ¼økík ÃkkLkLke ËwfkLk çktÄ fhu íÞkt MkwÄe r{ºkku MkkÚku yu çkuMke hnuíkku. hkºku {kuzuÚke ½hu ykðíkku. Mkðkhu ðnu÷k QXðkLke õÞkhuÞ rVfh Lknkuíke. rËðMk QøÞk ÃkAe QXíkku. yuLke çkk ËqÄ{kt çkËk{-fuMkh Lkk¾eLku yuLku Ãkkíke. [k Ãký Ãkeíkku, Ãký Ãknu÷kt fuMkh, çkËk{, [khku÷e, rÃkMíkkðk¤wt ËqÄ yuLku Ãkeðwt Ãkzíkwt. ½ýe ðkh yu fnuíkku, “íkwtÞ çkk, yuf íkktMk¤e ¼heLku ËqÄ ykÃku Au. {khe [k ÃkeðkLke {ò çkøkze òÞ Au.” yuLke çkk nMkíke, “swðkLke{kt Ïkkðwt òuE, çkuxk!” çkÃkkuhu çkksheLkk hkux÷k MkkÚku Ãkhkýu yu {k¾ý ¾ðzkðíke. hk{S VrhÞkË fhíkku, “{k¾ý {Lku ÷uÃk¤wt ÷køku Au. LkÚke ¼kðíkwt.” “{k¾ý LkÚke ¼kðíkwt? ¼E÷k, {k¾ý íkku f]»ý

ËeÄwt. íku ÃkAe Úkkuze s ðkh{kt çkeò Ãkkt[ yÃknhýfkhkuyu ÞwLkkExuz yìh÷kELMkLke ^÷kEx 175Lkk rð{kLkLku ðÕzo xÙuz MkuLxhLkk Ërûký xkðh MkkÚku yÚkzkðe ËeÄwt. çkeò Ãkkt[ yÃknhýfkhkuyu y{urhfLk yìh÷kRLMk ^÷kEx 77Lku fçkò{kt ÷E Mkðkhu 9.37 ðkøÞu ÃkuLxkøkkuLk MkkÚku yÚkzkðe ËeÄwt. yu rMkðkÞLkk çkeò [kh yÃknhýfkhkuyu ÞwLkkExuz yìh÷kELMkLke ^÷kEx 93Lkwt rð{kLk ÃkkuíkkLkk fLxÙku÷ nuX¤ ÷E ÷eÄwt níkwt. yk rð{kLkLkk Wíkkhwykuyu rð{kLkLke ytËh s yÃknhýfkhku MkkÚku Mkt½»ko fÞkuo yLku rð{kLkLku ºkkMkðkËeykuLkk fçkò{ktÚke {wõík fhkððk fkurþþ fhe. yk rð{kLk ðkì®þøxLkLkk «urMkzuLxLkk rLkðkMkMÚkkLk ÔnkEx nkWMk íkhV yÚkðk íkku furÃkxku÷ íkhV ÄMke hÌkwt níkwt, Ãkhtíkw rð{kLkLke ytËh çkuXu÷k fux÷kf Wíkkhwyku Ãkh íku{Lkk MktçktÄeykuLkk VkuLk ykÔÞk fu çku rð{kLkku ðÕzoxÙuz MkuLxh MkkÚku yÚkzkE [qõÞkt Au íkuÚke íku{Lku ÏÞk÷ ykðe økÞku fu yk rð{kLk Ãký ðkì®þøxLkLkk fkuE rçk®Õzøk MkkÚku yÚkzkððk ÷E sðk{kt ykðe hÌkwt Au. Wíkkhwykuyu rð{kLkLkku fçkòu ÷uðkLkku «ÞkMk fhíkkt yuf yÃknhýfíkkoyu rð{kLkLku s{eLk MkkÚku yÚkzkðe Ëuðk yLkwMktÄkLk ÃkkLkk Lkt. 4 Ãkh

¼økðkLkLku Þ ÃÞkhwt níkwt.” “¼økðkLkLke ðkík sðk ËuLku, çkk!” hk{S çkku÷íkku. yuLku fnuðkLkwt {Lk ÚkE síkwt fu ¼økðkLkLku íkku yü Ãkxhkýeyku níke Lku Mkku¤ nòh... Ãký ¼økðkLkLke ðkík fheLku yuLke çkkLkwt rË÷ yu Ëw¾ððk RåAíkku Lknkuíkku. yLku y»x Ãkxhkýeyku íkku Xef, Úkkuzk ð¾ík ÃkAe yuLke çkkyu yuLku yuf Ãkxhkýe ÷kðe ËeÄe. øktøkk Ãkxhkýe. hk{S nðu hkºku çkkh ðkøÞk MkwÄe çkòh{kt hnuíkku Lknkuíkku. ðnu÷ku ½hu ykðíkkt þe¾e økÞku níkku yLku õÞkhuf çknkh s síkku Lknkuíkku. øktøkkLke ykt¾ku{kt ykt¾ku ÃkhkuðeLku çkuMke hnuíkku níkku. {kuxk ¼kELkku çk[wzku nS økkÞkuLkk økkuðk¤Lke ðkíkko fnuðzkðíkku níkku. hk{SLku õÞkhuf nMkðwt ykðíkwt. yk økkÞkuLkku økkuðk¤ Ãký ¾hku Au. [f÷kLku fqðk çknkh fkZeLku ¾eh Lku Ãkku¤e ¾kE ÷uðkLkk çkË÷u WÃkhÚke yuf økkÞ ykÃke Ëu Au. [f÷kLku çknkh fkZðk{kt yuLku fux÷e ðkh ÷køku? Ãký yuLku íkku Wíkkð¤ Au. yufkË økkÞ ÷E ÷uðe nkuÞ íkku ÷E ÷u, Ãký Mk{Þ çkøkkzðkLkwt ÃkkuMkkÞ yu{ LkÚke. Mk{Þ s÷Ëe s÷Ëe òÞ Au. økkÞku Ãký s÷Ëe s÷Ëe òÞ Au. [k÷e s òÞ Au. fkuý òýu õÞkt [k÷e sþu! hk{SLkk çk[Ãký{kt Mk{Þ [k÷íkku níkku yuLkk fhíkkt nðu ðÄw ÍzÃkÚke [k÷u Au. hk{SLku yu{ ÷køku Au Mk{Þ MkwMkðkxk fhu Au, yuf ðkh Mk{ÞLkwt {kuxwt íkkuVkLk þY ÚkkÞ Au. n÷[÷ {[e òÞ Au. fux÷kÞ {kýMkku W¾ze òÞ Au. hk{S Ãký Mk{ÞLkk íkkuVkLk{kt Ëqh Ëqh VUfkE òÞ Au. yLkwMktÄkLk ÃkkLkk Lkt. 4 Ãkh


CMYK

2

hrððkh, 11 MkÃxuBçkh, h011

www.sandesh.com

{wt

çkE{kt n{ýkt AºkÃkrík rþðkS yLku yVÍ÷¾kLk ðå[uLke ÷zkELkku rððkË [k÷e hÌkku Au. yk rððkËLkk {q¤{kt ÚkkýuLkk økýuþkuíMkðLkku yuf Ãktzk÷ Au fu su{ktt AºkÃkrík rþðkS yLku yVÍ÷ ¾kLk ðå[uLke ÷zkELkk fxykWx {qfðk{kt ykÔÞk níkk. yk fxykWxLku Ãkku÷eMku yu{ fneLku nxkðe ÷eÄk fu yk fxykWxLku fkhýu [ku¬Mk Mk{wËkÞ fu fku{Lke ÷køkýe Ëw¼kÞ Au. Ãktzk÷Lkk ykÞkusfkuyu yk rLkýoÞ Mkk{u fkuxo{kt yÃke÷ fhe íkku fkuxuo Ãkku÷eMkLkk Vh{kLk Ãkh {tsqheLke {nkuh {khe y™u [wfkËku ykÃÞku fu yuf fku{Lke ÷køkýeLkku

ytzh fhtx hksuþ þ{ko ÏÞk÷ hk¾eLku yk fxykWxLku Ëqh fhe Ëku. Ãktzk÷Lkk ykÞkusfkuyu Ë÷e÷ fhe níke fu yk fxykWx RríknkMkLkku yuf rnMMkku Au yLku íkuÚke íku{kt fþwt ¾kuxwt LkÚke Ãký fkuxuo LkkøkrhfkuLkk yrÄfkhku ðå[u Mktíkw÷Lk hk¾ðkLkwt Vh{kLk fheLku yk Ë÷e÷Lku Vøkkðe ËeÄe yLku íkuLku fkhýu rððkË ÚkE økÞku Au. fkuxuo su Vh{kLk fÞwO Au íku Mkk[wt Au fu ¾kuxwt íku [[koLkku rð»kÞ Au Ãký yk rððkËu ¼khíkeÞ RríknkMkLkk yuf MkkiÚke hMk«Ë «fhýLke ÞkË ÷kufku{kt íkkS fhe ËeÄe Au. yVÍ÷¾kLk yLku rþðkS ðå[u ÷zkE ÚkE níke yLku yVÍ÷ ¾kLkLku rþðkSyu ðk½Lk¾Úke {khe LkkÏÞku níkku íkuðwt RríknkMk{kt ¼ýkðkÞ Au Ãký yk ½xLkkLke

rþðkS yLku yVÍ÷¾kLkLke ÷zkE{kt þwt çkLku÷wt? ykøk¤ÃkkA¤ þwt çkLÞwt níkwt yLku rþðkSyu fu{ yVÍ÷ ¾kLkLku ðk½Lk¾Úke {khe LkktÏÞku íku çknw ykuAk ÷kufku òýu Au. yk ykøk¤ÃkkA¤Lke ½xLkkyku Ãký rþðkSyu yVÍ÷Lku ðk½Lk¾Úke {kÞkuo yux÷e s hMk«Ë Au Lku yksu ^÷uþçkuf{kt sELku yu ½xLkkykuLku ÞkË fhe ÷Eyu. rþðkSLkk rÃkíkk þknS rçkòÃkwhLkk çkkËþkn ykrË÷þknLkk MkuLkkÃkrík níkk yLku yVÍ÷ MkkÚkuLke Ëw~{LkkðxLkkt {q¤ þknSLkk ykrË÷þkn MkkÚkuLkk MktçktÄku{kt Au. yVÍ÷ {q¤ yV½kLk níkku yLku yufË{ ¢qh Lku fèhðkËe níkku. rnLËwyku Ãkh yíÞk[khku fhðk yLku {trËhkuLkku Lkkþ fhðku yu íkuLkku {wÏÞ þku¾ níkku Lku íkuLku fkhýu rnLËwyku íkuLkkÚke zhíkk. rþðkSLkk rÃkíkk þknS ykrË÷þknLkk MkuLkkÃkrík níkk Ãký rþðkSyu LkkLke ô{hÚke s rðsÞÃkíkkfkyku Vhfkððk {ktze yLku {hkXk Mkk{úkßÞLkk MkÃkLkkLku Mkkfkh fhðkLke rËþk{kt fË{ WXkðeLku yuf ÃkAe yuf rfÕ÷k Mkh fhðk {ktzâk yux÷u ykrË÷þknu þknSLku yLku rþðkSLkk {kuxk ¼kE Mkkt¼kSLku su÷{kt Äfu÷e ËeÄk níkk fu suÚke rÃkíkkLkk {kuíkLkk zhÚke rþðkS

[k÷ku, Qsðeyu {nkLk r¢fuxhkuLke sL{þíkkçËe

¼k

hík ykX ËkÞfkÚke xuMx r¢fux h{u Au. yk Mk{Þøkk¤k Ëhr{ÞkLk MkUfzku r¢fuxhku xuMx h{e [qõÞk Au. þYykíkLkk Ãkkt[ Ëþf fhíkkt ÃkkA¤Lkk ºký Ëþf{kt íkuLke MktÏÞk ðÄkhu òuðk {¤e Au, Ãký xuMx r¢fuxLkk «Úk{ çku Ëþf{kt h{u÷k ykþhu 40 r¢fuxhku fu su{ktLkk ºký 19{e MkËeLkk AuÕ÷k Ëþf yLku çkkfeLkk 20{e MkËeLkk Ãknu÷k çku Ëþf{kt sLBÞk níkk, íku{ýu fËk[ ¾qçk {kuxk rð¢{ku Lknª LkkUÄkÔÞk nkuÞ, Ãký íku{Lkk ÞkuøkËkLkLke ®f{ík ykuAe íkku Lk s yktfe þfkÞ. 20{e MkËeLkk Ãknu÷k çku Ëþf{kt ÃkuËk ÚkÞu÷k íku çkÄk s EïhLkk Ëhçkkh{kt ÃknkU[e økÞk Au, íku çkÄkLke ô{h íkku nk÷{kt 100Lkku

÷k÷kyu Vxfkhe níke. íku s{kLkk{kt ¾u÷kzeykuLku ÃkiMkk {¤íkk Lk níkk. yksu íkku ÃkiMkk yLku ELkk{ku yZ¤f {¤u Au, Ãký íku Mk{Þu {wtçkELke ½ýe {rn÷kykuyu ÃkkuíkkLkk þheh WÃkhLkk MkkuLkkLkk ËkøkeLkk ÷k÷kLku yÃkoý fÞko níkk. çkkìBçku rs{¾kLkkLke yk xuMx{kt Ãký ½ýk Lkðk ¾u÷kzeyku hBÞk níkk. ÃkAeLke çku xuMx yLku íÞkhçkkË 1936 yLku 1946Lkk #ø÷uLzLkk «ðkMk{kt h{u÷k ¾u÷kzeykuLke MktÏÞk 40Lke ÚkkÞ Au. yk 40 ¾u÷kzeyku{ktLkk ºký ¾u÷kze 19{e MkËe{kt ÃkuËk ÚkÞk níkk. 1895{kt sL{u÷k Mke.fu.

Ãkuður÷ÞLk yu. ze. ÔÞkMk yktfzku ðxkðe økE Au yLku íkuÚke 21{e MkËeLkku çkeòu Ëþf yk {nkLk ¾u÷kzeykuLke sL{ þíkkçËeLkku Au. ¼khík íkhVÚke xuMx{kt «Úk{ MkËe VxfkhLkkh ÷k÷k y{hLkkÚkLkku yksu 100{ku sL{ rËðMk Au. 12 ykìõxkuçkhLkk hkus rðsÞ {h[Lx þíkf Ãkqhku fhþu yLku ykðíkkt ð»kkuo{kt {w~íkkfy÷e (1914), rðsÞ nÍkhu (1915) yLku rðLkw {ktfz (1917)Lke sL{þíkkçËe Qsðkþu. ¼khíku ÃkuËk fhu÷k ©uc r¢fuxhkuLke ÞkËe íkiÞkh fhðk{kt ykðu íkku yk [kh r¢fuxhkuLkkt Lkk{ {ku¾hu nkuÞ. ¼khík íkuLke «Úk{ xuMx 1932{kt ÷kuzoTÍLkk økúkWLz Ãkh #ø÷uLz Mkk{u hBÞwt níkwt. íku xuMx{kt h{Lkkhk 11 ¾u÷kzeyku{ktLkk yuf fÃíkkLk Mke.fu. LkkÞzw 19{e MkËe{kt (1895) ÃkuËk ÚkÞu÷k. ßÞkhu çkkfeLkk 10 ¾u÷kzeyku su Lkw{÷, su.S. Lkð÷u yLku yuMk. fku÷kn (1902), ðÍeh y÷e (1903), LkÍeh y÷e (1906), ÷k÷®Mkn (1909) yLku y{h®Mkn, snktøkeh¾kLk, {kun{Ë rLkMkkh íkÚkk Ãke. Ãkk÷eÞk (1910) 20{e MkËeLkk «Úk{ Ëþf{kt sL{u÷k. ¼khíkLke Ähíke Ãkh 15Úke 18 rzMkuBçkh MkwÄe {wtçkELkk çkkìBçku rs{¾kLkk Ãkh «Úk{ xuMx h{kE níke. íku xuMx{kt ÷k÷k y{hLkkÚku MkËe Vxfkhe níke. ÷k÷kLke fkhrfËeoLke Ãký «Úk{ xuMx níke, ÷kuzoTÍ ¾kíku h{kÞu÷e yuf {kºk xuMx{kt fkuE MkËe LkkUÄkE Lk níke. yk{ ¼khíkLke çkeS xuMx{kt Í{fËkh MkËe

{k

Þ rzÞh çkkuLz, suBMk çkkuLz, WVuo ¼qrhÞk, íkwt y{ËkðkË ykððkLkku Au yu Mk{k[kh Mkkt¼¤eLku y{khwt íkku Exk÷e Exk÷e Ãkw÷rfík ÚkE QXâwt níkwt. y{Lku yu{ níkwt fu íkwt ynª ykðeþ íÞkhu YçkY{kt s ðkík fhe ÷Eþwt Ãký Mkkt¼éÞwt fu íkLku Mkkçkh{íke hu÷ðu Þkzo{kt þqrxtøkLke ÃkhðkLkøke LkÚke {¤e. yux÷u s yk Ãkºk ÷¾wt Awt. hu÷ðu íktºkLku økBÞwt íku ¾hwt. çkkfe suBMk çkkuLz yLku íku Ãký y{ËkðkË{kt? yuðk y{khk õÞkt LkMkeçk! rVÕ{ku{kt íkku íkwt òíkòíkLkkt rMk¢ux r{þLk Ãkh rð÷LkLke Äq¤ fkZíkku nkuÞ Au, íkku økwshkík íkwt fÞk r{þLk Ãkh ykððkLkku níkku íku òýðkLkwt y{Lku ½ýtwt fwíkqn÷ Au. yksfk÷ íkku ynª økkÞku [kuhe sðkLkwt, økuhfkÞËuMkh fík÷¾kLkkt, [uELk [kuhku yLku s{eLk fki¼ktzku íkuS{kt Au. yux÷u íkkhk r{þLk{kt òu íkwt økkÞ[kuheLkku ÃkËkoVkþ fhu íkku yLkuf ðøkkuo îkhk çknw{kLk ÚkE þfu yLku WÃkhÚke økkÞkuLkk hûkýnkh íkhefu íkkhwt Lkk{ ÚkkÞ yLku ÃkAe íkku íkkhe rVÕ{

÷k÷k y{hLkkÚk

rðsÞ {h[Lx LkkÞzw 1932{kt #ø÷uLz Mkk{u, 1892{kt sL{u÷k ykh.su.ze. s{þuËS, 1933{kt yLku 1896{kt sL{u÷k Mke. hk{Mðk{e 1936{kt Etø÷uLz Mkk{u hBÞk níkk. 20{e MkËeLkk «Úk{ çku Ëþf{kt sL{u÷k ¾u÷kzeyku yk «{kýu Au. yu÷.Ãke. òE (1902), rðsÞLkøkhLkk {nkhkò (1905), y{eh E÷kne (1908), ÷k÷®Mkn, yu{.su. økkuÃkk÷Lk, ze.ze. rnLz÷ufh (1909), yu÷. hk{S (1900), rË÷kðh nwMkuLk (1907), rMkrLkÞh Ãkxkize (1910), fu.ykh. {unhku{S yLku çkkfe rs÷kLke (1911), Mkwíku çkuLkhS, ÃkríkÞk¤kLkk {nkhkò (1913), Mke.yuMk. LkkÞzw (1914), fu.ykh hktøkýufh (1916), yuMk. LÞk÷[tË (1915), htøkk

rçkòÃkwh Ãkh nw{÷ku Lk fhu. òufu yu Ëhr{ÞkLk {kuøk÷kuyu Ãký yk¢{ý þY fÞkO Lku {kuøk÷kuLku ÃknkU[e ð¤ðk ykrË÷þknLku þknSLke sYh níke íkuÚke LkkAqxfu íkuýu þknS yLku Mkkt¼kSLku su÷{ktÚke Akuzðk Ãkzâk. yVÍ÷Lku yk Lknkuíkwt økBÞwt íkuÚke íkuýu þknSLku {khðkLkwt fkðíkhwt ½zâwt. þknS ÃkkuíkkLkk ÷zðiÞkyku MkkÚku rçkòÃkwhÚke LkeféÞk íÞkhu yVÍ÷ íku{Lku ð¤kððkLkk çknkLku íku{Lke MkkÚku økÞku Lku ÃkAe ÃkeX ÃkkA¤ nw{÷ku fÞkuo. yk nw{÷k{kt þknS çk[e økÞk Ãký Mkkt¼kS {kÞko økÞk. yk ½xLkk ÃkAe þknS {kxu ykrË÷þkn MkkÚku hnuðwt þõÞ

MkkunLke (1918), nu{w yrÄfkhe (1919), yuMk.yuLk. çkuLkhS (1919), fu.fu. íkkhkÃkkuh (1910) yLku [tËw Mkhðxu (1920). #ø÷uLz, ykìMxÙur÷Þk yLku Ërûký ykr£fkLkk íkku ½ýkt ¾u÷kzeyku Au su 19{e MkËe{kt ÃkuËk ÚkÞk níkk, ðuMx RLzeÍLkk 12 ¾u÷kzeyku yLku LÞq rÍ÷uLzLkk Ãkkt[ ¾u÷kzeyku 19{e MkËe{kt ÃkuËk ÚkÞk níkk. 20{e MkËe{kt ÃkuËk ÚkÞu÷k íkku yLkuf r¢fuxhku Au su xuMx{kt hBÞk Au Ãký Ërûký ykr£fkLkk S. ø÷uzMxkuLkLkk Lkk{u yLkku¾ku rð¢{ Au. Võík yuf xuMx h{Lkkh ø÷uzMxkuLk 14 òLÞwykhe, 1901Lkk hkus sLBÞku níkku. nðu 21{e MkËe{kt ÃkuËk ÚkÞu÷ku fÞk ËuþLkku r¢fuxh xuMx h{þu íku òuðkLkwt hnuþu. ¼khíkeÞ r¢fux ftxÙku÷ çkkuzo {nkLk ¾u÷kzeyku Mke.fu.LkkÞzw, rðsÞ {h[Lx, rðsÞ nÍkhu, rðLkw {ktfz, {w~íkkf y÷eLkk Lkk{Úke xwTLk{uLxLkwt ykÞkusLk fhu Au yLku rðsÞLkøkhLkk {nkhkòLkk Lkk{u rðÍe xÙkuVe Ãký h{kÞ Au, Ãký yk¾çkku÷k ÷k÷k y{hLkkÚkLku õÞkhuÞ ÞkË LkÚke fÞko. rðsÞ {h[Lx, rðsÞ nÍkhu yLku rðLkw {ktfz (Three V)Lkk sL{rËðMk íkku AuÕ÷kt 10 ð»koÚke {wtçkE{kt rLkÞr{ík QsðkÞ Au. #ø÷uLzLkk {nkLk çkuxTMk{uLk ÷uLk nxLkLkku sL{rËðMk ÷tzLkLke {kMxMko õ÷çk Qsðu Au, íku s heíku hks®Mkn zwtøkhÃkwhu {wtçkE{kt r÷suLz õ÷çk þY fhe níke. yk õ÷çkLkk {uBçkh Úkðk {kxu fkuE Ve LkÚke. yk ºký ¾u÷kzeykuLkk «þtMkfku íku{Lkk sL{rËðMku ÃkkuíkkLkk ¾[uo rðrðÄ fkÞo¢{ku çkúuçkkuLko MxurzÞ{Lke r¢fux f÷çk ykìV RrLzÞk{kt Qsðu Au, hks®MknLkk rLkÄLk çkkË Ãkqðor¢fuxh {kÄð ykÃxu õ÷çkLkku fkhkuçkkh Mkt¼k¤u Au. rðsÞ {h[Lx Mkkhk r¢fuxh íkku níkk s, Ãký WãkuøkÃkrík yLku Mk{ksMkuðf Ãký níkk. «¿kk[ûkwykuLkk Wíf»ko {kxu Ëuþ¼h{kt fkÞohík LkuþLk÷ yuMkkurMkyuþLk Vkuh Äe ç÷kRLzLke MÚkkÃkLkk fhðk{kt íku{Lke {wÏÞ ¼qr{fk níke. 1912Lkk òLÞwykhe{kt yk MktMÚkk 60 ð»ko Ãkqhkt fhþu, ð¤e yk rðsÞ¼kELkwt sL{þíkkçËe ð»ko Au. yux÷u hk»xÙeÞ MíkhÚke yuf ç÷kRLz r¢fux xqLko{uLxLkwt Ãký íku{Lkk Lkk{u ykÞkusLk ÚkLkkh Au. rðsÞ {h[Lx, rðsÞ nÍkhu yLku rðLkw {ktfz økwshkík MkkÚku Lkkíkku Ähkðu Au íÞkhu økwshkík Mkhfkh yLku hkßÞLkkt ºkýuÞ r¢fux yuMkkurMkyuþLku fktEf rð[khðwt òuEyu. newsvnm@yahoo.com

Mkkík{ku çkku÷ ¼khíkeÞ r¢fux{kt ztfku ðøkkzLkkh Three V ÃkifeLkk rðsÞ¼kE yLku rðLkw¼kE ¾qçk Mkkhk ðõíkk níkk. ßÞkhu rðsÞ nÍkhu {kxu yuðwt fnuðkíkwt fu íku{Lkk {kuZk{ktÚke þçËku Lkef¤u íkuLkk fhíkkt íku{Lkk çkux{ktÚke hLk ðÄkhu Lkef¤íkk.

Lknkuíkwt yLku MkkÚku MkkÚku Mkkt¼kSLkk {kuíkLkku çkË÷ku ÷uðku Ãký sYhe níkku. þknSyu ykrË÷þkn Mkk{u çkøkkðík fhe yLku íku{Lke Mkk{u støkLkwt yu÷kLk fhe ËeÄwt. yu ð¾íku yVÍ÷ ¾kLku Mkk{uÚke Ãkkuíku {hkXkykuLkk çk¤ðkLku Ëkçke Ëuþu íku{ fne þknS yLku rþðkSLkku ¾kík{ku çkku÷kððk ÃkkuíkkLku {kuf÷ðkLke rðLktíke fhe. ykrË÷þknu yu rðLktíke Mðefkhe yLku yu MkkÚku s ¼khíkeÞ RríknkMkLkk yuf MkkiÚke hMk«Ë «fhýLkk yk÷u¾LkLke þYykík ÚkE. yVÍ÷¾kLku íkw÷òÃkwhLku fçksu fheLku ÃkkuíkkLkk yr¼ÞkLkLke þYykík fhe yLku rþðkS suLke Ãkqò fhíkk níkk íku {k ¼ðkLkeLkk {trËhLku íkkuze LkktÏÞwt. íku ÃkAe yVÍ÷u ÃktZhÃkwhLku fçksu fÞwO yLku MkUfzku {trËhkuLkku Lkkþ fÞkuo Lku nòhku rnLËwykuLku Ãký hnUMke LkktÏÞk. rþðkS ÃkkMku yVÍ÷Lke Mkh¾k{ýe{kt LkkLkwt ÷~fh níkwt íkuÚke íku Mkk{uÚke ÷ze þfu íku{ Lknkuíkk yux÷u íku{ýu yVÍ÷Lku ÃkkuíkkLke ò¤{kt ÷kðeLku {khðkLke ÞkusLkk çkLkkðe yLku yu ÞkusLkk yLkwMkkh íku «íkkÃkøkZLkk rfÕ÷k{kt síkk hÌkk. «íkkÃkøkZ MkwÄe ÃknkU[ðk sðk÷eLkkt støk÷ku{ktÚke ÃkMkkh Úkðwt Ãkzu Lku rþðkS yVÍ÷Lkk MkiLÞLku yk støk÷ku{kt s ¾U[e ÷kððk {køkíkk níkk. «íkkÃkøkZ ÃknkUåÞk ÃkAe rþðkSyu

økwshkíke{kt zçk fheLku Ãký rh÷eÍ fhe þfkÞ. su{fu ykuõxkuÃkMkeLku ‘ykX rçk÷kze’ íkhefu yLku ‘÷eð yuLz ÷ux

rþðkS yLku yVÍ÷ rþðkSLke Akðýe{kt Mkk{Mkk{u ykÔÞk íÞkhu yVÍ÷u «u{Úke rþðkSLku ¼uxðkLkku zku¤ fÞkuo Lku yu ¾tsh fkZeLku íku{Lke ÃkeX ÃkkA¤ ¼kUfðkLkku «ÞíLk fÞkuo. òufu rþðkSyu þhehu çkktÄu÷e Mkktf¤kuLkk fkhýu ¾tshÚke ftE Lk ÚkÞwt. rþðkSyu íkhík s ðk½Lk¾ fkZeLku nw{÷ku fÞkuo yLku yVÍ÷ ftE Mk{su íku Ãknu÷kt íkuLke Akíke [ehe Lkkt¾e. yVÍ÷Lkk hûkf MkEË çkktzkyu Lkð Vqx ÷ktçkk Ãkèk MkkÚku nw{÷ku fÞkuo Ãký rþðkSLkk hûkf Sðk {nk÷kyu ðå[u fqËeLku íkuLkku nkÚk s fkÃke LkktÏÞku. yVÍ÷Lkku çkeòu hûkf f]»ý ¼kMfh fw÷fýeo Lkk{Lkku {hkXk níkku Lku íkuýu rþðkS Ãkh nw{÷ku fÞkuo. rþðkSyu íkuLku Ãký {khe LkktÏÞku. ½kÞ÷ yVÍ÷u ¼køkðk «ÞkMk fÞkuo Ãký rþðkSLkk çkeò ytøkhûkf Mkkt¼kS fkðSyu íku ÃkkuíkkLkk íktçkw MkwÄe ÃknkU[u íku Ãknu÷kt s íkuLku hnUMke LkktÏÞku. yVÍ÷Lke MkkÚku ykðu÷k íkuLkk ÃkwºkLku rþðkSyu sðk ËeÄku, fu{ fu íkuLke MkkÚku íku{Lku fkuE Ëw~{Lkkðx Lknkuíke. yVÍ÷Lkwt {kÚkwt ðkZeLku íku ÃkAe rþðkSyu {kíkk SòçkkELku hkÞøkZ {kufÕÞwt yLku yu heíku ÃkkuíkkLkk {kuxk ¼kE Mkkt¼kSLkwt íkÃkoý fÞwO. yVÍ÷Lkk {kuík MkkÚku s rçkòÃkwhLkwt ÷~fh ¼køÞwt yLku rþðkSLke ÞþøkkÚkk{kt ðÄw yufLkku W{uhku ÚkÞku. yk RríknkMk Au yLku fkuxo «ËþoLk Lk Úkðk Ëu íkuÚke RríknkMk çkË÷kíkku LkÚke. rajesh.sharma@sandesh.com

¼uËe {kuçkkR÷ Lktçkhu Ãkku÷eMkLku Mkk[k hMíku [Zkðe fu ykzk Ãkkxu [Zkðe? (økíkktfLkwt [k÷w) õMke[k÷f {÷ÞLkwt ÷kufuþLk {u¤ððkLkk fk{{kt ¢kE{çkúkt[Lkk [wLktËk sðkLkku ÷køke økÞk. yk s{kLkk{kt fkuE ÃkýLkwt ÃkhVuõx ÷kufuþLk {u¤ððwt nkuÞ íkku íkuLkk {kuçkkR÷Lkk ykÄkhu íkÃkkMk ykøk¤ ðÄkhðkLkku hMíkku níkku. Ãký, ynªÞkt íkku {÷ÞLkku {kuçkkR÷ çktÄ ykðíkku nkuðkÚke Mknu÷ku hMíkku Ãký frXLk çkLke økÞku níkku. RLMÃkuõxh sÞ®Mknu yk¾e ðkík VheÚke {Lkku{Lk ðkøkku¤e... {÷ÞLku MkkiÚke AuÕ÷u YçkY {¤Lkkhk ÷k÷kS níkk. ÷k÷kS íkuLku zeÍ÷Lkk ÃkiMkk Ëuðk òíku økÞk níkk. çkMk, yk ÃkkuELx Ãkh íku{ýu ÷k÷kSLku çkku÷kÔÞk yLku Vuhðe- VuhðeLku ÃkqAíkkt yu nfefík Mkk{u ykðe fu rMkrð÷{ktÚke fkuE {wÂM÷{ çkkLkw yLku çku Ãkwhw»kkuLku ÷ELku {÷Þ ò{Lkøkh sðkLkku níkku. RLMÃkuõxhu íkhík s rMkrð÷ nkìÂMÃkx÷{kt sELku yu íkkhe¾Lkku

xu

økw{-Lkk{k ¼køk-2

rhÃkkuxoh zkÞhe sÞhk{ {nuíkk hufkuzo VUËe LkkÏÞku. yu rËðMku õÞkhu yLku fE {wÂM÷{ {rn÷kLku rzM[kso fhðk{kt ykðe níke? Ãký yu rËðMku ykðe yuf Ãký {rn÷kLku rzM[kso fhðk{kt ykðe Lknkuíke. yuLkku {ík÷çk fu... {÷ÞLke xuõMke ¼kzu fhLkkh fkuE ËËeo Lknkuíkk yLku Aíkkt ËËeoLkk Mðktøk{kt xuõMke ¼kzu fhe níke. yuLkku íkku çknw MÃkü yÚko Úkíkku níkku fu... Ãký, yu ðkík sÞ®Mknu {Lk{kt s Ähçke ËeÄe. {÷ÞLkk rÃkíkkLku fu ÷k÷kSLku yu fnuðkLkku yíÞkhu fkuE yÚko Lknkuíkku. {÷ÞLkk r{ºkku yLku þºkwyku rðþu íkÃkkMk ÚkE Ãký yu{ktÞu fþwt LkkUÄÃkkºk Lk {éÞwt. økktÄeLkøkhÚke ò{Lkøkh MkwÄeLkk hMíkk Ãkh Ãký yuf ðkh yktxku {khe ÷eÄku Ãký ÔÞÚko.... fkuE Mkqhkøk Lk {éÞku. RLMÃkuõxhu nðu çkeòu yLku y½hku {køko Ãkfzâku. {÷Þ økw{ ÚkÞku yu Mk{Þøkk¤k{kt ò{LkøkhÚke økktÄeLkøkhLke huLs{kt fÞk Lktçkh ÃkhÚke fÞk Lktçkh Ãkh fkuýu ðkhtðkh ðkík fhe níke? yk íkÃkkMk ÷ktçke yLku ftxk¤ksLkf níke, MkV¤íkkLkk [kLMkeMk Ãký çknw ykuAk níkk íkkuÞu íku{ýu íkÃkkMk ykht¼e. çkeòu fkuE hMíkku s õÞkt níkku yu{Lke ÃkkMku? òufu, yk{kt íku{Lku MkV¤íkk {¤e. yuf [ku¬Mk Lktçkh xÙuMk ÚkÞku. yu Lktçkh fkuLkk Lkk{Úke yLku fÞk yuzÙuMkÚke

suBMk çkkuLz y{ËkðkË{kt? zkE’Lku ‘¾kð yLku ¾kðk Ëku’ íkhefu hsq fhe þfkÞ. yk íkku þwt ykÃkýLku økwshkíke íkhefu ÄtÄkLkku rð[kh Ãknu÷ku ykðu. íkkhe rVÕ{ku{kt íkwt òíkòíkLke fkh yLku nrÚkÞkhku ðkÃkhu Au. íkkhe rVÕ{Lkwt þqrxtøk y{ËkðkË{kt Úkkík íkku íkkhu fkuE Ãký ðknLk ÃkhËuþÚke ÷kððwt Lk Ãkzík. Ãkku÷eMk fu økwtzkykuLke ykt¾ku{kt Äq¤ Lkk¾ðk íkwt huíkeLke nuhVuh fhíkkt xÙuõxh [÷kðe þfu, sYh Ãkzu íkku ÃkkA¤Lkwt ÃkkrxÞwt ¾ku÷e Lkkt¾ðkLkwt çkMk! íkwt nkEVkE fkhLkk çkË÷u ykuE÷ ¼hu÷wt xuLfh Ãký [÷kðe þfu. íkLku ynªLkk Afzk íkku ¾qçk s øk{e òík. ÃkhËuþe rð÷Lk íkku AfzkLkk yðksÚke s çku¼kLk ÚkE òÞ. Ãký rVÕ{{kt ¼÷u íkwt ykÕVk hkur{Þku-156 fkh [÷kðíkku nkuÞ, y{ËkðkË{kt ¼q÷{kt òu íkwt çknkhøkk{Lkk hrsMxÙuþLkðk¤e fkh MkkÚku ½qMÞku íkku {Þkuo

yVÍ÷¾kLkLku MktËuþku {kufÕÞku fu Ãkkuíku nkh Mðefkhu Au yLku þhýkøkrík Mðefkhðk íkiÞkh Au Ãký yVÍ÷Úke Ãkkuíku çknw zhu Au íkuÚke çkesu õÞktÞ Lknª {¤e þfu. yÍV÷ þhýkøkríkLke þhíkku Lk¬e fhðk sðk÷e ykðu íkuðe rðLktíke Ãký rþðkSyu fhe. yVÍ÷ rþðkSLku Mkkhe heíku yku¤¾íkku níkku íkuÚke íkuýu þhík {qfe fu Ãkkuíku ÃkkuíkkLkk çku ytøkhûkfku MkkÚku rþðkSLku {¤ðk ykðþu Lku rþðkSyu Ãký yu heíku íkuLku {¤ðk ykððwt. MkkÚku MkkÚku çktLkuyu ÃkkuíkkLke ÃkkMku fkuE nrÚkÞkhku Lknª hk¾ðkt yuðe Ãký þhík níke. rþðkSLke Ÿ[kE ykuAe níke ßÞkhu yVÍ÷ Mkkík Vqx Ÿ[ku ÃkzAtË Lku òuhkðh ÷zðiÞku níkku. íkuLku yuðku Vktfku níkku fu íku yk çkuXf ð¾íku s rþðkSLku Ãkfze ÷uþu Lku ÃkAe fuË fheLku rçkòÃkwh ÷E sþu. íkuýu ÃkkuíkkLkk ÷~fhLku «íkkÃkøkZ sðk ykËuþ ykÃÞku. çkeS íkhV þknSyu ÃkkuíkkLkk 17 nòh MkirLkfku MkkÚku rçkòÃkwhLke LkSf Ãkzkð LkktÏÞku yLku ykrË÷þknLku fnuðzkÔÞwt fu òu yVÍ÷ Ëøkk¾kuhe fhþu Lku rþðkSLku ftE Úkþu íkku rçkòÃkwhLke MkÕíkLkíkLke yuf #x Ãký Lknª çk[u. rþðkSyu yVÍ÷Lku {¤ðk {kxu Ãkqhíke íkiÞkhe fhe hk¾e níke. íku{ýu rçkAðk yLku ðk½Lk¾ yu çku nrÚkÞkh ÃkkuíkkLkkt ð†ku{kt AwÃkkðe ËeÄkt Lku yk¾k þhehu Mkktf¤ku çkktÄeLku ÃkAe íkuLkk Ãkh fÃkzkt Ãknuhe ÷eÄkt. yVÍ÷ Ãký ykuAku Lknkuíkku. íku ÃkkuíkkLkkt fÃkzkt{kt ¾tsh AwÃkkðeLku ÷E ykÔÞku níkku.

Mk{ssu. ynª íkku xÙkrVf Ãkku÷eMk íkLku Q¼ku hk¾u. ÃkAe ÃkeÞwMke, Mkex çkuÕx, nuz ÷kEx Ãkh xÃkfwt fu ÷kEMkLMk yuðk fkuE {k{÷u ÷Ãkux{kt ÷E íkkhwt [÷ý Vkzu yLku zÙkErðtøk ÷kRMkLMkLkk çkË÷u íkwt íkkhwt ‘÷kEMkLMk xw rf÷’ çkíkkðu íku Lknª [k÷u. þwt Mk{ßÞku?

÷ku÷{-lol yÄeh y{ËkðkËe Ãký çkfk, Mkkhwt ÚkÞwt íkwt y{ËkðkË{kt þqrxtøk LkÚke fhðkLkku. íkkhe rVÕ{{kt íkku íkkhu YÃkk¤e ykrMkMxLx nkuÞ Au Ãký y{ËkðkË{kt íkkhe økkuhe rnhkuELk Äq¤ yLku Äw{kzkÚke ftxk¤e òík yLku çku rËðMk y{ËkðkË{kt hnu íkku yu rçkfeLke çkuçÍ økw÷kçke f÷hLkk {u÷¾kW fkuýe MkwÄeLkkt

CMYK

økkÞçk ÚkÞu÷k xuõMke[k÷fLkk fuMkLkku ¼uË Wfu÷ðk ¢kE{çkúkt[ fk{u íkku ÷køke økE Ãký ÃkAe fuðe heíku {éÞku Mkqhkøk? fuðe-fuðe yktxe-½qtxe{ktÚke ykøk¤ ðÄe Ãkku÷eMk íkÃkkMk... ykøk¤ ðkt[ku LkkUÄkÞu÷ku níkku íkuLke íkÃkkMk fhíkkt y{ËkðkËLkk Ëkýe÷e{zkLkwt MkhLkk{wt {éÞwt. òufu, yu ¾kuxwt LkeféÞwt. ð¤e, níkk íÞkt Lku íÞkt ykðe økÞk. Ãký ®n{ík nkhðkÚke fktE ÚkðkLkwt Lknkuíkwt. yuzÙuMk Lkf÷e Lkef¤íkkt yk Lktçkh Ähkðíke ÔÞÂõík þtfkLkk ËkÞhk{kt ykðe økE níke yLku íkuLku VkuLk fheLku fu fkuE Ãký heíku øktÄ ykðe òÞ íkuðe nhfík fheLku [uíkðe Ëuðe Lknkuíke. rËðMkku Ãkh rËðMkku ðeíkðk {ktzâk níkk. swðkLk ÃkwºkLkk rðÞkuøk{kt {Lkkunh¼kE {qhÍkðk {ktzâk níkk. ËefhkLke ¼k¤ Lk {¤u íÞkt MkwÄe ðk¤ Lk WíkhkððkLke çkkÄk hk¾e ÷eÄe. ÷øk¼øk hkusuhkus íkuyku sÞ®Mkn ÃkkMku sELku «kuøkúuMk rhÃkkuxo ÃkqAíkk. Ãký, RLMÃkuõxh sÞ®Mkn {kºk ‘íkÃkkMk [k÷w nkÚk{kuòt Ãknuhe yLku ËwÃkèkLkku çkwfkLke çkktÄe þqrxtøk fhðk ykðík yLku ÃkkAwt ðkhu ðkhu xeþxo s{eLk íkhV ¾U[u yu íkku swËkt nkMíkku. íkku s Lku[h÷ ÷køkuLku? yLku íkwt ynª rð÷LkLke çkeyu{zçÕÞwLkku ÃkeAku fhíkku nkuÞ íkku £u{{kt ¼qðku ykðu, ÃkAe økkÞku ykðu, fqíkhkt Ãký MkkÚku òurøktøk fhíkkt yð~Þ ykðu! y{u Mkkt¼éÞwt fu íkwt [k÷w {k÷økkzeyu Mxtx fhðkLkku níkku. {k÷økkze{kt Mxtx fhíkkt Ãknu÷kt y{khe xÙuLk{kt MkVh fhe òusu. y{khk rMktøkðk¤k yuf zççkk{ktÚke çkeò zççkk{kt [k÷w xÙuLku çkkheLkk Mkr¤Þk ÃkfzeLku yuf zççkk{ktÚke çkeò zççkk{kt yðhsðh fhu Au yu{ fhe çkíkkð íkku íkLku nwt suBMk çkkuLz {kLkwt! yhu, íkwt [k÷w xÙuLk{kt [Zu yux÷u Ãknu÷kt íkku íkLku yÃkzkWLk fhðkðk¤k Ĭu [Zkðu yLku íkwt nkurþÞkhe fhðk òÞ íkku íkkhku xÃk÷eËkð Ãký fhe Lkkt¾u. çkkfe çk[u íkku çkwxÃkku÷eMkðk¤k, [ýkLke Ëk¤ðk¤k, [kðk¤k, r¼¾kheyku, fkuÕz ®zÙfðk¤k ykðeLku íkkhe {uÚke {khu. {khwt fÌkwt {kLk,

Au’- yux÷wt s fneLku ðkík xk¤e Ëuíkk níkk. ¢kE{çkúkt[{kt íku{Lkk Ãkku®Mxøk ÃkAeLkku yk Ãknu÷ku s fuMk níkku yLku íkuLke íkÃkkMk{kt fktE fk[wt Lk fÃkkE òÞ íkuLke Ãkqhe Mkkð[uíke íku{ýu hk¾ðkLke níke. [ku¬Mk þtfkMÃkË Lktçkh Ãkh íkuLke Mkíkík ðkì[ níke. yk Lktçkh ÃkhÚke õÞkhu yLku õÞkt- õÞkt ðkík ÚkkÞ Au yuLkku íku{ýu çkhkçkh yÇÞkMk fÞkuo. {q¤ LktçkhÄkhfLku s÷Ëe Lknkuíkku Ãkfzðku. yu{ fhðk síkk òu yu [uíke òÞ yLku yk Lktçkh s Lk»x fhe Lkkt¾u íkku íkku ÃkAe yuLkk MkwÄe ÃknkU[ðkLkku yuf{kºk hMíkku çktÄ ÚkE òÞ. ykÚke, íkuLku {wõík hk¾eLku íkuLke MkkÚku Mkíkík MktÃkfo{kt hnuíke nkuÞ yuðe yuf ÔÞÂõíkLku ÃkfzðkLkkuu íku{Lkku ÔÞqn níkku. yk Lktçkh ÃkhÚke Mkíkík yLÞ yuf Lktçkh Ãkh ðkík Úkíke nkuðkLkwt íku{Lkk æÞkLku ykðe økÞwt. yu çkeò LktçkhLke íkÃkkMk fhíkk íku f÷ku÷Lkk yuf ðrýf ÞwðkLkLkku nkuðkLkwt RLMÃkuõxhLku òýðk {éÞwt. hknw÷ Lkk{Lkk yk ÞwðkLkLku Ãknu÷kt WXkððkLkwt íku{ýu Lk¬e fÞwO yLku íkuLke ÃkkMkuÚke Ãku÷ku [ku¬Mk þtfkMÃkË Lktçkh fkuLkkuu Au yu òýeLku íkuLku ÃkfzðkLke ÔÞqnh[Lkk ½ze fkZe... hknw÷Lku Ãkfzðk hkºku s íku{Lke xe{ hðkLkk ÚkE økE... ÃkAe...? (ðÄw ykðíkk ytfu) jayram.mehta@sandesh.com

MxwrzÞku{kt þqrxtøk fhe Lkk¾. Ãký þwt suBMk çkkuLz y{ËkðkËeyku suðk Mxtx fhe þfu? yk «&™ y{ËkðkË{kt ½ýku [[koÞ Au. íkwt suBMk çkkuLz nkuÞ íkku Lkhkuzk{kt Lke[kýðk¤e MkkuMkkÞxeyku{kt økxhLkk W¼hkÞu÷k Zª[ý Mk{kýkt Ãkkýe{kt ËkuzeLku rð÷LkLkku ÃkeAku fhe çkíkkð. íkwt hkuÞ÷ Lkuðe{kt f{kLzh ¼÷u nkuÞ. Ãký y{khk rLkýoÞLkøkhLkk økhLkk¤k{ktÚke [ku{kMkk{kt íkkhe økkze f{ Mkçk{heLk f{ rð{kLk fkZe çkíkkð. yhu, òu rnt{ík nkuÞ íkku rh÷eV hkuz Ãkh Mkðkhu yrøkÞkh ðkøÞu hkUøk MkkEz{kt Þw xLko ÷E çkíkkð yLku ÍqtÃkzÃkèe{kt ¾kMk ÃkøkÚke ÷kux çkktæÞku nkuÞ yLku yýeþwØ fkuÃkkuohuþLkLkk Ãkkýe{kt ¼iÞkLkk ÃkhMkuðkðk¤k nkÚk zwçkkze íkiÞkh ÚkÞu÷e ËMk ÃkkýeÃkqhe ¾kE çkíkkð íkku y{u òýeyu íkwt ¾hku suBMk çkkuLz. z-çkfk ÷køkýeykuLku fhe Ëku r{rLk{kRÍ çkfk, r{ºk nkuÞ fu Ëw~{Lk, fx xw MkkRÍ çkfk adhir.amdavadi@gmail.com


CMYK

3

hrððkh, 11 MkÃxuBçkh, h011

www.sandesh.com

Akufhktyku ykÃkýkt Ãký ÚkE økÞkt Au [kð¤kt shk

Mkw

ykÃkýu õÞkt ¼ªík MkkuLkuhe [ýe nktVe sðk Mkçkçk

huLÿ¼kE yLku Mkh÷kçknuLkLkkt ÷øLk yuhuLsz níkkt. ÷øLk ÃkAe íkuykuLku «u{ ÚkÞku níkku yLku yufçkeò ðøkh hne þfíkkt Lknª. ÃkiMku xfu Mkw¾e níkkt. ßÞkhu çku MktíkkLk ÚkÞkt íÞkhu çktLkuyu Lk¬e fÞwO fu íkuyku Ëefhk-ËefheLku rðËuþ Mkux÷ fhþu. {kuxku Ëefhku LkhuLÿ nkurþÞkh níkku yLku fkì÷us{kt yu{çkeyu fheLku y{urhfk økÞku. Ëefhe Lkeíkk Ãký M{kxo yLku nkurþÞkh níke. íkuýu ykŠfxuõx fÞwO yLku íkuLkk {uhus ÃkAe íkuyku ÷tzLk Mkux÷ ÚkÞkt. MkwhuLÿ¼kE yLku Mkh÷kçknuLkLkwt MðÃLk Ãkqhwt ÚkÞwt. nðu íkuyku Ëh ð»kuo ÷tzLk ÚkELku y{urhfk síkkt. íÞkt çku-ºký {rnLkk hnuíkkt yLku ykLktËÚke ÃkkAkt ykðíkkt. ð»kkuo ÃkMkkh Úkíkkt økÞkt. MkwhuLÿ¼kELke ô{h Ãkt[kuíkuhLke ÚkE yLku Mkh÷kçknuLk rMk¥kuhLkkt ÚkÞkt. íkuykuLku ½qtxýLke íkf÷eV ÚkE yLku [÷kíkwt Lk níkwt. íku{ Aíkkt çku ð¾ík ÂÔn÷[uh{kt íkuyku MktíkkLkkuLku {¤ðk økÞkt. “nðu {khu ÷tzLk fu y{urhfk sðwt LkÚke, íkuykuLku {¤ðwt nkuÞ íkku íkuyku ykðu.” Mkh÷kçknuLku ÃkkuíkkLkku {ík sýkÔÞku. “íkkhe ðkík MkkÚku nwt Mkku xfk Mkt{ík Awt.” MkwhuLÿ¼kEyu ÃkíLke Mkk{u Mkt{ík Úkíkkt fÌkwt. MkwhuLÿ¼kEyu LkhuLÿ yLku LkeíkkLku Ãký ÃkkuíkkLkk {LkLke ðkík fhe. Ëefhk-Ëefheyu Mkk{e Ë÷e÷ku fhe Ãký MkwhuLÿ¼kE yLku Mkh÷kçknuLk ÷tzLk fu y{urhfk økÞkt Lknª. yk ðkíkLku çkeòt [kh ð»ko ÃkMkkh ÚkÞkt. LkhuLÿ fu LkeíkkLkk VkuLk ykðíkk Ãký íkuyku nt{uþkt fnuíkkt fu fk{Lkku çkkus çknw Au yux÷u yðkÞ íku{ LkÚke. “{Lku nðu LkhuLÿ yLku íkuLkk xurýÞkykuLku {¤ðkLkwt çknw {Lk ÚkkÞ Au.” “{Lk íkku {Lku Ãký ÚkkÞ Au.” MkwhuLÿ¼kEyu fÌkwt, “Ãký yu ÷kufkuLku nðu ykÃkýLku {¤ðkLke VwhMkík s LkÚke yLku...” çktLku [wÃk ÚkE økÞkt. íku hkíku MkwhuLÿ¼kEyu rð[kh fÞkuo, yLku çkesu

þç˼uË zkì. ÞkuøkuLÿ ÔÞkMk

Mkt

Mf]ík{kt ytf ËMk{k økýLkku W¼ÞÃkËe Äkíkw Au yuLkku yÚko Au yktfðwt yÚkðk rLkþkLke fhðe. yu Mk{Þu ÷exk yktfeLku fu fþef rLkþkLke fheLku økýðkLke heík níke. íkuÚke íkuLkku yuf çkeòu yÚko økýðwt Ãký [÷ýe çkLku÷ku. yk WÃkhÚke ytf yuðtw Ãkwrt ÷tøke Lkk{

rËðMku íku{ýu LkhuLÿLku VkuLk fÞkuo. çkksw{kt Mkh÷kçknuLk çkuXkt níkkt. “LkhuLÿ, nwt ÃkÃÃkk.” “nk ÃkÃÃkk, ík{u fu{ Aku? yLku {B{e?” “y{u {Ík{kt íkku Aeyu Ãký y{u nðu AqxkAuzk ÷uðkLkwt Lk¬e fÞwO Au.” “þwt fnku Aku?”

ÃkkLk¾h{kt ðMktík zkì. «ËeÃk Ãktzâk “AqxkAuzk ÷uðkLkwt Lk¬e fÞwO Au. y{khe ðå[u çknw ͽzk ÚkkÞ Au yLku nðu {khu Mkh÷k MkkÚku LkÚke hnuðwt yLku Mkh÷kLku Ãký...” “Ãký ÃkÃÃkk, yk ô{hu?” “nk çkuxk, y{khkt ÷øLkLku Ãk[kMk ð»ko ÚkÞkt yLku nðu {khkÚke MknLk LkÚke Úkíkwt.” Mkh÷kçknuLk ykùÞoÚke yk çkÄwt Mkkt¼¤íkkt níkkt. íkuyku çkku÷ðkt økÞkt Ãký MkwhuLÿ¼kEyu yktøk¤e Lkkf Ãkh {qfeLku [qÃk fÞkO.

“yLku íkkhe {k Ãký {khkÚke Úkkfe økE Au hkus ͽzk ÚkkÞ Au.” “ÃkÃÃkk, yuf r{rLkx, nwt ÷tzLk LkeíkkLku ðkík fhwt Awt yLku y{u çktLku íÞkt ykðeyu Aeyu. y{khk ykðíkk Ãknu÷kt fkuE rLkýoÞ Lk ÷uþku, ÃkÃÃkk Ã÷eÍ.” “ykufu çkuxk, ík{khk ykððkLke hkn òuEþ, Ãký y{u y÷øk ÚkðkLkkt Aeyu íku íkku Lk¬e s Au.” LkhuLÿu íkhík LkeíkkLku ÷tzLk VkuLk fÞkuo yLku ðkík fhe, “ÃkÃÃkk yLku {B{e þwt økktzkt ÚkE økÞkt Au? yk ô{hu fkuE AqxkAuzk ÷uíkwt nþu?” “Lkeíkk, ÃkÃÃkkLke ðkík ÃkhÚke íkuyku økt¼eh sýkíkk níkk. nwt ykðíkefk÷u ÷tzLk ÚkELku ¼khík síke V÷kEx{kt íÞkt ÃknkU[wt Awt, íkwt Ãký íku V÷kEx{kt çkw®føk fhkðe ÷u.” “¼÷u.” çktLku yìhÃkkuxoÚke ½hu ykÔÞkt. íku Mk{Þu Mkkts níke yLku yk¾wt ½h hkuþLkeÚke ͤn¤íkwt níkwt. çktLku ½h{kt økÞkt, íkku Mkh÷kçknuLk huþ{e Mkkze{kt Mkßs níkkt yLku ÃkÃÃkk Ãký íkiÞkh ÚkELku çkuXk níkk. íkuykuLku òuELku MkwhuLÿ¼kEyu çkq{ Ãkkze, “Mkh÷k, ÃkUzk ÷kð, fux÷kt ð»kuo Ëefhku yLku Ëefhe ykÔÞkt Au.” “ÃkÃÃkk, ík{u AqxkAuzk ÷uðkLkk Aku?” Lkeíkkyu økwMMkkÚke ÃkqAâwt. “Lkk hu, {Lku íkku Mkh÷k ðøkh yuf ûký Ãký [k÷u Lknª. yk íkku ík{u çktLku ykðíkkt Lk níkkt yux÷u fer{Þku fÞkuo.” “ÃkÃÃkk, ík{u...?” LkhuLÿu çkq{ Ãkkze. “çkku÷ çkuxk, íkkhu þwt ÃkqAðwt Au?” yLku çkÄkt nMke Ãkzâkt. Lkeíkk ÃkÃÃkkLku çkkÍe Ãkze yLku ÃkAe {B{eLku. “y{Lku çkku÷kððk {kxu ykðwt fÞwO?” “ík{u ykðku s Lknª íkku ÃkAe y{khk {kxu çkeòu fkuE hMíkku nkuÞ íkku ík{u çkíkkðku?” ykLkku fkuE W¥kh LkhuLÿ fu Lkeíkk ÃkkMku Lk níkku. (þe»kof ÃktÂõík: økwýðtík WÃkkæÞkÞ) pandya47@hotmail.com

ytf

ðÃkhkíkw.t r[nTLk yÚkðk yktfku õÞkhuf zk½k suðku ÷køku íkuÚke zk½ku yÚko Ãký ÚkÞku. [tÿ{kt ykðwt r[nTLk yÚkðk zk½ku Au íku íkuLkwt f÷tf Au íkuðe {kLÞíkkÚke ytf yux÷u f÷tf yuðku yÚko Ãký [÷ýe ÚkÞku. yk ytfLke {ËËÚke økýLkk Úkíke íkuÚke Mk{økúLkku yuf ¼køk yuðe økýíkheLku æÞkLk{kt

÷E ytf yux÷u yk¾k LkkxfLkku yuf ¼køk fu rð¼køk yuðku yÚko Ãký ÚkÞku. fþwf t r[nTLk fhu÷e Lk¬e fhu÷e søÞk fu MÚkkLk yuðku yÚko rðMíkhíkkt ytf yux÷u MÚkkLk yLku Mk{Þ síkkt {n¥ðLkwt MÚkkLk yux÷u ¾ku¤ku yuðku yÚko Ãký ÚkÞku. ytf yux÷u yku¤¾ {kxuLkwt r[nTLk yu yÚko áZ Úkíkkt ÔÞÂõíkLke xuf íkuLke yku¤¾Lkwt r[nTLk íku{ økýkÞwt yLku xuf yÚko ÚkÞku. yksu MktÏÞkLkk r[nTLk íkhefu, yktfzk íkhefu íkuLkku ÔÞkÃkf yÚko{kt ðÃkhkþ Au Aíkkt yk çkÄk yÚkku{o kt yu ðÃkhkÞ Au.

íkMkðeh-yu-yk÷{

yufíkkLkku MktËuþ

fr¤Þwøk{kt Mkt½çk¤ s MkV¤íkk yÃkkðu Au. yk íkMkðeh Ãký yu ðkíkLkku Ëþkoðu Au. íkMkðeh{kt [ku{kMkk{kt òuðk {¤íke fk¤e ¼hðkze Lkk{Lke EÞ¤Lku LkkLke LkkLke fezeyku ({kR¢ku VkuxkuøkúkVeLku fkhýu íkMkðeh{kt íku {fkuzk suðe Ëu¾kÞ Au.) ¾U[e òÞ Au. fezeykuLke Mkh¾k{ýeyu fk¤e ¼hðkze yLkuf økýe {kuxe nkuðk Aíkkt fezeyku MkkÚku {¤eLku íkuLku ykMkkLkeÚke ¾U[e òÞ Au. ykÃkýku Ëuþ Ãký yufíkkLkk çk¤Lkk ykÄkhu s xfe hÌkku Au. íkksuíkh{kt s ykÃkýu òuÞwt fu ¼khíkLke sLkíkk yuf ÚkE síkkt ËuþLkk hksfkhýeykuyu Ãkhkýu íkku Ãkhkýu Ãký MktMkË{kt sLk ÷kufÃkk÷Lke þhíkkuLku {kLÞ hk¾ðe Ãkze níke. ykÃkýu yuf ÚkELku fkÞo fheyu íkku øk{u íkuðk {kuxk ÃkzfkhLku Ãký ÃknkU[e ð¤e þfkÞ Au. (íkMkðeh: ¼kxe yuLk.)

ykìÃkuhkLke Mktøkeík{Þ f{k÷

yk

Ãkýu rVÕ{ku{kt fux÷ef ðkh òuíkkt nkuEyu Aeyu fu yuf òze {kuxe {rn÷k òuh òuhÚke Mk{òÞ Lknª yuðk ÷ktçkk ÷ktçkk Wå[khku MkkÚku økkðkLkwt [k÷w hk¾u Au, ykÃkýLku ÚkkÞ fu yk çknuLk hzu Au fu økkÞ Au? ðkMíkð{kt yu ËþofkuLku su ykìÃkuhk ¼sðkE hÌkwt Au íkuLke MkkÚku Mkktf¤ðkLkku «ÞíLk fhíke nkuÞ Au. ykìÃkuhk yux÷u MktøkeíkLkkxf. ykìÃkuhk ¼sððkLke þYykík ÚkE íÞkhÚke ykìÃkuhkyu ELMxLx ÷kufr«Þíkk {u¤ðe ÷eÄe yLku fux÷ef ðkh y¾íkhkyku fheLku yu ÷kufr«Þíkk nktMk÷ fhðk{kt ykðe níke. økúeMk{kt ykìÃkuhkLkku WËT¼ð ÚkÞku nþu yu{ {kLkðk{kt ykðu Au. ykìÃkuhkLku ÃkkùkíÞ MktøkeíkrLkËuoþLk{kt ¾qçk s frXLk «fkh {kLkðk{kt ykðu Au, 1637Lkk Mk{Þøkk¤k{kt ðurLkMk ykìÃkuhk {kxuLkwt fuLÿMÚkkLk níkwt. íkuLku ykìÃkuhk furÃkx÷ íkhefu yku¤¾ðk{kt ykðíkwt. Mk{Þ síkkt su heíku ykìÃkuhkyu ÷kufr«ÞíkkLkku økúkV Mkh fhðk {ktzâku yu òuELku ykìÃkuhkLkk «ËþoLk {kxu ¾kMk ykìÃkhk nkWMkLkwt rLk{koý fhðk{kt ykÔÞwt. MkkiÚke Ãknu÷wt ykìÃkuhk ¼sðkÞwt íkuLkwt Lkk{ níkwt ‘zkVLku’. yk ykìÃkuhkLke h[Lkk 1597{kt sufkuÃk Ãkuheyu fhe níke, su{kt r÷çkhuxku(r÷çkhuxku yux÷u ðå[u ðå[u ðýoððk{kt ykðíkku MktøkeíkLkkrxfkLkku ÃkkX fu ðkíkko su Mktøkeík LkkxfLku ykøk¤ ðÄkhu) ykuxkðeyku rhLkwMkeLkeyu fhe níke. Ãknu÷ðnu÷wt ykìÃkuhk nkuðkLkk fkhýu yLÞ

CMYK

fkuE ¾kMk rðþu»kíkk Lk níke, Ãkhtíkw íÞkhçkkË ykðu÷k ykìÃkuhk çkwVk{kt «fkþ yLku LkiMkŠøkf MkkitËÞoLkku yËT¼wík WÃkÞkuøk fhðk{kt ykÔÞku níkku, suLku fkhýu yk ykìÃkuhk ¾qçk ÍzÃkÚke ÷kufr«Þ çkLÞwt níkwt.

rçk÷eð {e nuík÷ ¼è ykìÃkuhk çkwVkLke su{ ykìÃkuhk ‘rMkheyk’ Ãký ¾kMMkwt òýeíkwt Au. ðehhMkÚke ¼hÃkqh yuðk yk ykìÃkuhk Mkk{kLÞ heíku fhwýktríkfk nkuÞ Au. ‘rË÷ [kníkk ni’ òuE nþu íkku ÏÞk÷ ykðþu fu yu{kt su ykìÃkuhk çkíkkððk{kt ykÔÞwt Au yu ykìÃkuhk ‘rMkheyk’ Au. rðïLkwt MkkiÚke ÷ktçkwt ykìÃkuhk rh[kzo ðuøLkhu ÷ÏÞwt níkwt. 18 f÷kfLke ÷tçkkE Ähkðíkwt ‘®høk MkkEf÷’ Lkk{Lkwt yk MktøkeíkLkkxf [kh

¼køk{kt ðnU[kÞu÷wt níkwt. ßÞkhu rðïLkwt MkkiÚke xqtfwt ykìÃkuhk zurhyMk r{ÕnkizLkwt ‘Ä rzr÷ðhLMk ykìV ÚkuMkMk’ níkwt. fkuE Ãký ytíkhk÷ rðLkkLkwt yk ykìÃkuhk {kºk Mkkík r{rLkxLke s ÷tçkkE Ähkðíkwt níkwt. yuf Mkhðu {wsçk rðï{kt MkkiÚke ðÄw ð¾ík òu fkuE ykìÃkuhk ¼sðkÞwt nkuÞ íkku íku ‘xkuMfk’ Au. ºký ¼køk{kt ðnU[kÞu÷wt ‘xkuMfk’ Rxkr÷ÞLk ¼k»kk{kt Sykfku{ku ÃkwrMkrLk îkhk íkiÞkh fhðk{kt ykÔÞwt níkwt. ykìÃkuhkLkk f÷kfkhku{kt {n¥ðLkwt MÚkkLk Ähkðíkk rh[kzo MxÙkiMku ‘Ík÷ku{e’Lkk{Lkwt ykìÃkuhk ÷ÏÞwt níkwt. 1905{kt ßÞkhu yk ykìÃkuhk «ËŠþík ÚkÞwt íÞkhu íku{kt ½ýkt ðktÄksLkf «Þkuøkku fhðk{kt ykÔÞk níkk, suLkk fkhýu yk ykìÃkuhkLkk rLkËþoLk Ãkh ËkÞfkyku MkwÄe «ríkçktÄ {qfe Ëuðk{kt ykÔÞku níkku. ykìÃkuhk ¼sðkíkwt nkuÞ íkku íkuLkk ¾kMk rLkÞ{ku yLkwMkhðkLkk nkuÞ Au. ykìÃkuhk ¼sðkíkwt nkuÞ íkku íku{kt y{wf «fkhLkkt á~ÞkuLkku s Mk{kðuþ ÚkkÞ, f÷kfkhkuyu y{wf «fkhLke ÂMÚkrík ò¤ðe hk¾ðe Ãkzu yuðwt çkÄwt. ykìÃkuhkLkku su {wÏÞ økkÞf nkuÞ íkuLku yk¾wt ykìÃkuhk Ãkqhwt ÚkkÞ íÞkt MkwÄe ºkeS nhku¤{kt, Ÿ[e yuzeLkkt Ãkøkh¾kt ÃknuheLku, yuf ½qtxe çkeS ½qtxeLke Mkk{u hnu yu heíku Q¼wt hnuðwt Ãkzu. Mkkík r{rLkxLkwt ykìÃkuhk nkuÞ fu yZkh f÷kfLkwt ykìÃkuhk - òu yu ykìÃkuhk rMkheyk nkuÞ íkku VhrsÞkÃkýu yk heíkLke ÂMÚkrík{kt s Q¼wt hnuðwt Ãkzíkwt. hetalbhatt005@gmail.com


CMYK

4

hrððkh, 11 MkÃxuBçkh, h011

www.sandesh.com

r{z÷ RMxLko [efÃke Ã÷uxh

Mkk{økúe: fkçkw÷e [ýk - 1/2 fÃk, ykur÷ð ykuR÷ - 6 xuçk÷MÃkqLk, {kuxwt hªøký - 1/2 ¼køk, ÃkeMku÷wt ÷Mký - 2Úke 3 f¤e, Lk{f MðkËkLkwMkkh, Ãkexk çkúuz 2 Lktøk, r{rzÞ{ MkkRÍLke zwtøk¤e - 1 Lktøk, r{rzÞ{ MkkRÍLkwt xk{uxwt - 1 Lktøk, íkkrnLke - 1 xuçk÷MÃkqLk, ÷ªçkwLkku hMk - 1 xeMÃkqLk, ÷e÷e ÃkkMko÷e - 3 zk¤¾e, Vuxk [eÍ - 100 økúk{, Úkkuzk økúeLk ykur÷ÔMk, Úkkuzk ç÷uf ykur÷ÔMk. heík: 1. çku xuçk÷MÃkqLk ykur÷ð ykuR÷Lku yuf LkkuLkÂMxf fzkE{kt økh{ fhku. hªøkýkLkku 1/2 $[Lkku ffzku fhku. fzkE{kt ÷Mký yLku hªøkýLku W{uhku. íku{kt Lk{f MktSð fÃkqh W{uhku yLku Mkkhe heíku r{õMk fhku, hetøkýkt Lkh{ çkLku íÞkt MkwÄe Ãkfðku. 2. LkkuLkÂMxf íkðkLku økh{ fhku yLku íku{kt Ãkexk çkúuz r¢MÃke çkLku íÞkt MkwÄe þuufku. 3. zwtøk¤eLkku yzÄku ¼køk fhku yLku Ëhuf yzÄk ¼køk{ktÚke [kh xwfzk fhku. xk{uxktLkk Ãký íku s heíku xwfzk fhku. [ef ÃkeÍ, íkkrnLke, 1 xeMÃkqLk ÷ªçkwLkku hMk, Ãkfðu÷k hªøký, Lk{f, 2 ÷e÷e ÃkkMko÷eLke zk¤¾eLku yuf MkkÚku r{õMkh{kt ¢þ fheLku ÃkuMx çkLkkðku. yk ÃkuMxLku yuf {kuxk ðkxfk{kt fkZe ÷ku. yLku íku{kt çku xuçk÷MÃkqLk ykur÷ð ykuR÷, 2 xeMÃkqLk ÷ªçkwLkku hMk W{uhku yLku íkuLku Mkkhe heíku r{õMk fhku. 4. LkkLkk rºkfkuý ykfkh{kt Ãkexk çkúuzLku fx fhe ÷ku. Vuxk [eÍLku 1/2 $[Lkk xwfzk{kt fx fhe ÷ku. 5. fkçkw÷e [ýkLku Mk‹ðøk Ã÷uxLke {æÞ{kt ÃkkÚkhku íkuLke Vhíku MkkRz{kt Vuxk [eÍLkk xwfzk {qfku yLku íkuLkk Ãkh xk{uxkt, zwtøk¤e, ç÷uf yLku økúeLk ykur÷ÔMk yLku íkuLkk Ãkh Ãkexk çkúuzLkk rºkfkuý fkÃku÷k xwfzk {qfku íÞkhçkkË yk çkÄk Ãkh çkkfe hnu÷wt ykur÷ð ykuR÷ Aktxku. íkuLkk Ãkh Úkkuzk çkkVu÷k fkçkw÷e [ýk ¼¼hkðku, çkkfe ðÄu÷e ÷e÷e ÃkkMko÷eÚke økkŠLkþ fhku yLku Mkðo fhku.

¾kLkk ¾òLkk

÷u¾f {kMxh þuV yLku xur÷rðÍLk nkuMx Au. MktÃkfo :

yLkwMktÄkLk huz hkuÍ nwf{ fÞkuo. íku ÃkAe íkhík s íku rð{kLkLku þUõMkrð÷ ÃkkMkuLkk yuf ¾uíkh{kt RhkËkÃkqðof xfhkðe Ëuðk{kt ykÔÞwt níkwt. y÷ fkÞËkLkk ºkkMkðkËeykuLkk yk nw{÷kLku fkhýu ÷øk¼øk íkífk¤ 6000 {kýMkku íkÚkk ík{k{ 19 yÃknhýfíkkoyku {kÞko økÞk níkk. yuf{kºk ðÕzo xÙuz MkuLxh{kt ÷køku÷e ykøk, Äw{kzku yLku R{khík æðMík Úkíkkt 2753 Lkkøkrhfku {kÞko økÞk níkk. ðÕzo xÙuz MkuLxhLku ÷køku÷e ykøk{ktÚke ÷kufkuLku çk[kððk síkkt LÞq ÞkìfoLkk 343 VkÞh VkExMko íkÚkk 60 sux÷k Ãkku÷eMk ykìrVMkMko Ãký {]íÞw ÃkkBÞk níkk. ykX «kEðux íkçkeçke xufTrLkrþÞLkku yLku Ãkuhk{urzf÷ MxkVLkk MkÇÞku {]íÞw ÃkkBÞk níkk. çkeò 184 sux÷k Lkkøkrhfku ÃkuLxuøkkuLk ÃkhLkk nw{÷kLku fkhýu {kÞko økÞk níkk. íku{kt 55 sux÷k íkku y{urhfLk ÷~fhLkk yrÄfkheyku níkk. ðÕzo xÙuz MkuLxh ÃkhLkk nw{÷k çkkË R{khík{kt ÷køku÷e ykøkLku fkhýu 200 sux÷k Lkkøkrhfkuyu ykøkÚke çk[ðk 100 Vqx Ÿ[uÚke ¼qMkfk {kÞko níkk yLku íku ík{k{u òLk økw{kÔÞku níkku. ðÕzo xÙuz MkuLxh rçk®Õzøk{kt rðïLkkt {kuxkt {kuxkt fkuÃkkuohux nkWMkkuLke f[uheyku níke. yk R{khíkLkk 101Úke 105{k {k¤u fuLxh rVxTÍhkEÕz yu÷.Ãke. RLðuMx{uLx çkìLf níke. yk çkìLfLkk 658 sux÷k f{o[kheyku {kÞko økÞk níkk. çkìLfLke Lke[u ykðu÷k 93Úke 100{k {k¤ {kþo RLfkuÃkkuohuþLkLkk 355 f{o[kheyku çk¤eLku ¾k¾ ÚkE økÞk níkk. yk s {k¤ Ãkh ykðu÷ ‘yuykuLk fkuÃkkuohuþLk’Lkk 175 f{o[kheyku {]íÞw ÃkkBÞk níkk. ðÕzo xÙuz MkuLxh Ãkh nw{÷ku ÚkÞku íÞkhu yk økøkLk[wtçke R{khíkLkk ÃkrhMkh{kt 17,400 sux÷k ÷kufku níkk. Lke[uLkk {k¤ku Ãkh ykðu÷k ÷kufkuLku MkneMk÷k{ík çknkh fkZe Ëuðk{kt ykÔÞk níkk. su rLkËkuo»k Lkkøkrhfku {]íÞw ÃkkBÞk íku y{urhfk Mkrník fw÷ 70 swËk swËk ËuþkuLkk Lkkøkrhfku níkk. ðÕzo xÙuz MkuLxh ÃkhLkk nw{÷k çkkË ytËh ÷køku÷e ¼ÞkLkf ykøkÚke çk[ðk fux÷kf ÷kufku WÃkhLkk Äkçkk íkhV sðk ÷køÞk níkk, Ãkhtíkw Äkçkk Ãkh sðkLkkt ík{k{ îkh yøkkWÚke Mk÷k{íkeLkk fkhýMkh ÷kuf fhu÷kt níkkt. íku{Lku yu{ níkwt fu, YV xkuÃk sEþwt íkku nur÷fkuÃxMko îkhk íku{Lku çk[kðe ÷uðk{kt ykðþu, Ãkhtíkw sçkhËMík Äw{kzk yLku ¼e»ký økh{eLku fkhýu fkuE nur÷fkuÃxh íÞkt ÃknkU[e þõÞwt Lknkuíkwt. {]íÞw Ãkk{Lkkhkyku{kt MkkiÚke ðÄw Lkkøkrhfku LÞq Þkìfo íkÚkk LÞq sMkeo MxuxLkkt níkkt. yk nw{÷k çkkË Rò Ãkk{u÷k ðÄw ÷kufkuLkkt {]íÞw Úkíkkt {]íÞwyktf 6000 ÃknkU[e økÞku níkku, Ãkhtíkw f{LkMkeçke yu níke fu ykøkLku fkhýu ¼zÚkwt ÚkE økÞu÷k {]íkfkuLkkt {kºk 1600 s LkkøkrhfkuLke s yku¤¾ ÚkE níke. y{urhfkLkk íkçkeçke rLk»ýkíkkuyu 10 nòh sux÷k yÂMÚkyku yLku þhehLkk ¼køkku yufºk fÞko níkk, suÚke {]íkfkuLke yku¤¾ ÚkE þfu, Ãkhtíkw íku{kt MktÃkqýo MkV¤íkk {¤e Lknkuíke. 2006 MkwÄe LkSf{kt ykðu÷e yuf RòøkúMík çkìLfLku s{eLkËkuMík fhðk {sqhku «ÞkMk fhíkk níkk íÞkhu Ãký s{eLk{ktÚke {kLkð yÂMÚk {¤e ykðíkk níkk. 2010{kt Ãký yuLÚkkuÃkku÷eMxMk yLku ykŠfÞku÷kursMxLke xe{u ðÄw 72 sux÷kt {kLkð yÂMÚkLkk xwfzk þkuÄe fkZâk níkk. íku{Lkk zeyuLkyu îkhk {]íkfkuLke yku¤¾ fhðk nsw Ãký «ÞkMkku ÚkE hÌkk Au. {]íkfkuLkk yÂMÚk-Ìkw{Lk rh{uRLMkLku yksu LÞq ÞkìfoLkk {u{kurhÞ÷ nkì÷{kt hk¾ðk{kt ykÔÞk Au. íku ÃkAe íkuLkk LkkELk R÷uðLk BÞwrÍÞ{{kt ¾Mkuzðk{kt ykðþu. ðÕzo xÙuz MkuLxh ÃkhLkk yk nw{÷k Ëhr{ÞkLk íkuLkku ¼kuøk çkLku÷k LkkøkrhfkuLke ½xLkkMÚk¤uÚke {¤u÷e [esðMíkwyku Ãký BÞwrÍÞ{{kt {qfðk{kt ykðLkkh Au. su{kt nw{÷kLkku ¼kuøk çkLkLkkh LkkøkrhfkuLkkt Mku÷ VkuLMk, ÃkusMko, ðku÷uxTMk, þqÍ, rçk®Õzøk

Email : enquiry@sanjeevkapoor.com.

MkkÚku yÚkzkÞu÷k rð{kLkLkk yuÂLsLkLkk xwfzk, Ãkku÷eMkLkkt ðknLkkuLkkt zkìMko, yzÄe çk¤e økÞu÷e rð{kLkLke rxrfxku ðøkuhuLkku Mk{kðuþ ÚkkÞ Au. ÷kufkuyu ¼kuøkðu÷e ÞkíkLkkyku MkkÚku Mktf¤kÞu÷e yk çkÄe s [eòu ðkì®þøxLkLkk y÷kÞËk BÞwrÍÞ{{kt yuVçkeykE îkhk {qfðk{kt ykðþu. LkkELk R÷uðLkLke yk ½xLkk çkkË y{urhfk{kt Lkðku fkuE ºkkMkðkËe nw{÷ku ÚkÞku LkÚke yu ðkík Mkk[e, Ãkhtíkw çkkÞÃkkŠxþLk fr{þLku y{urhfe ðneðxeíktºkLku yuðe [uíkðýe ykÃke Au fu ðÕzo xÙuz MkuLxh ÃkhLkk nw{÷k çkkË y{urhfk{kt Mk÷k{íke {kxu fr{þLku su ¼÷k{ýku fhe níke íkuLkku y{urhfe ðneðxeíktºku nsw ÃkqhuÃkqhku y{÷ fÞkuo LkÚke. fr{þLku sýkÔÞwt Au fu y{urhfk Ãknu÷kt fhíkkt nðu ðÄw Mkwhrûkík Au, Ãkhtíkw y÷ fkÞËkLke y{urhfk Ãkh nw{÷ku fhðkLke íkkfkík yLku Ä{feLkku nsw ytík ykðíkku LkÚke. yu øk{u íÞkhu øk{u íku heíku Vhe ºkkxfe þfu Au. yk {kxu fr{þLku Lkð sux÷e [kðeYÃk ¼÷k{ýku fhe Au. su{ktÚke yuf {wÏÞ ¼÷k{ý yu Au fu ykðku nw{÷ku ÚkkÞ íÞkhu íkwhtík Ãkøk÷kt ÷uðk {kxu yuf ÞwrLkVkEz f{kLz MxÙõ[h nkuðwt òuEyu. rzÍkMxh {ìLkus{uLx MkkÚku Mktf¤kÞu÷e MktMÚkkyku ðå[u su Mktf÷Lk nkuðwt òuEyu íku LkÚke. ykðe MktMÚkkyku ðå[u ÍzÃkÚke MktËuþkÔÞðnkh ÚkE þfu íku {kxu ðÄkhkLkwt hurzÞku MÃkuõxÙ{ ykÃkðwt òuEyu. ðÕzo xÙuz MkuLxh ÃkhLkk nw{÷k çkkË çkkÞku{urxÙf yuLxÙe rMkMx{ Ëk¾÷ fhðk{kt ykðe Au, Ãkhtíkw çkkÞku{urxÙf yuÂõÍx rMkMx{ Ëk¾÷ fhðkLke nsw çkkfe Au. y{urhfk{kt fkuE Ãký çkk¤f sL{u yux÷u íkuLkk sL{Lkk «{kýÃkºkLkk ykÄkhu íku ykÃkkuykÃk y{urhfLk Lkkøkrhfíð {u¤ðe þfu Au. ½ýe ðkh çkkuøkMk çkÚko MkŠxrVfuxLkk ykÄkhu Ãký çkeò Ëuþku{ktÚke økuhfkÞËu ½qMku÷k ÷kufku y{urhfLk Lkkøkrhf çkLke økÞk Au íku{kt fkuE ºkkMkðkËe Ãký nkuE þfu Au. fr{þLku çkÚko MkŠxrVfux ykÃkðkLke «r¢ÞkLku ðÄw szçkuMk÷kf çkLkkððk ¼÷k{ý fhe Au. y{urhfLk fkìtøkúuMku (MkuLkuxu) fr{þLkLke ½ýe çkÄe ¼÷k{ýkuLku y¼hkE Ãkh s hk¾e nkuðkLkwt fr{þLkLku ÷køke hÌkwt Au. íku{ktLke yuf ¼÷k{ý y{urhfLk Ãkku÷eMk, VkÞh{uLk, {urzf÷ ÃkMkkuoLk÷ íkÚkk çk[kð fkÞofhku nkuLkkhík ð¾íku ytËhkuytËh MkeÄe ðkík[eík fhe þfu íkuðe ze-ç÷kuf hurzÞku r£õðLMke Vk¤ððkLke ¼÷k{ýLkku Ãký Mk{kðuþ ÚkkÞ Au, Ãký nsw íkuLku {tsqhe {¤e LkÚke. hksfkhýeyku çkÄu Mkh¾k s nkuÞ Au. www.devendrapatel.in

fur÷zkuMfkuÃk hk{S yuf {kuxk þnuh{kt yuf÷kuyxq÷ku ¼xfu Au. {k-çkkÃk, ¼kE-çknuLk fkuE LkÚke. Lkkufhe fhðe Au, Lkkufhe {¤íke LkÚke. yuf ykuhze hk¾e Au. ykuhze{kt øktøkk Ãkxhkýe hktÄu Au. Ãký nðu øktøkk {u÷e½u÷e ÚkE økE Au. nðu Ãkxhkýe hne LkÚke. Ëqçk¤e Ãkze økE Au. hk{S hkík-rËðMk þnuh{kt fk{ {kxu h¾zu Au. õÞkhuf hk{SLku Íkufwt ykðe òÞ Au. [fku fqðk{kt Ãkze økÞku Au. Ãký fqðk{ktÚke yuLku fkuE fkZíkwt LkÚke. [fku Mk{ÞLkk Ÿzk fqðk{kt Ãkze økÞku Au. WÃkhÚke ½ýkt ÃkMkkh ÚkkÞ Au, Ãký fkuE [fkLkku yðks Mkkt¼¤íkkt LkÚke. yuf rËðMk hk{S yuf {kuxk {fkLkLkk AktÞk{kt çkuXku níkku. Úkkfe økÞku níkku. {fkLk Mkhfkhe níkwt. yufkyuf yuýu òuÞwt íkku yuf {kýMk [kÕÞku ykðíkku níkku. yuLke ÃkkA¤ [kh-Ãkkt[ økkÞku níke. hk{S yuLku òuE hÌkku yLku Ãku÷ku {kýMk LkSf ykÔÞku fu íkhík s yu økheçkzk yðksu çkku÷e QXâku,“økkÞkuLkk økkuðk¤, økkÞkuLkk økkuðk¤, [fku fqðk{kt Ãkze økÞku Au, [fku nuhkLk ÚkE økÞku Au, [fku íkhVzu Au...” Ãku÷ku {kýMk Q¼ku hÌkku, hk{SLkku nkÚk Ãkfzâku. hk{Syu yuLkk Mkk{u òuELku fÌkwt, “¼kE, {Lku fqðk{ktÚke fkZkuLku!” Ãku÷kyu nMkeLku fÌkwt, “ík{u økkÞkuLkk økkuðk¤Lkwt økeík økkíkk níkk?” “Mkknuçk, yu íkku yuf sqLke ðkíkko{kt ykðu Au yux÷u {Lku...” “ík{u çknw swLkðkýe ÷køkku Aku. økkÞkuLkk

ík

{Lku frð f÷kÃke ÞkË ykðe sþu. íku{ýu ÷ÏÞwt níkwt fu, ‘hu Ãkt¾ezkt Mkw¾Úke [ýòu...’ rðãkÚkeoyku Ãký Ãkt¾e s Au. yLku ½qðz Ãký Ãkt¾e Au yux÷u rðãkÚkeoykuLku ½qðzLke WÃk{k ykÃke fnuðk{kt ykÔÞwt Au fu, ‘hu ½qðzku Mkw¾Úke ¼ýòu...’ fkuEyu rðãkÚkeoykuLku ½qðz fnuðk çkË÷ ¾hkçk Lk ÷økkzðwt. y{urhfkLke yuf þk¤kyu Lkðk Mkºk{kt

yð¤eøktøkk rLkhtsLk rºkðuËe rðãkÚkeoykuLku ykðfkh ykÃkíkk ½qðz fÌkk Au. ykÃkýu íÞkt rþûkfkuLkkt Lkk{ ÃkkzðkLke «Úkk Au. rðãkÚkeoyku rþûkfLku ¾kMk Lkk{Úke çkku÷kðu. ¼qøkku¤Lkk yuf rþûkfLku rðãkÚkeoyku [f÷e fnuíkk. yu ÞkË ykðu Au. y{urhfkLke þk¤kyku{kt rþûkfkuLkkt WÃkLkk{ rðãkÚkeoykuyu Ãký Ãkkzâkt nþu Ãký yuf þk¤kyu Lkðk rðãkÚkeoykuLku ykðfkhÃkºk{kt ½qðzíkqÕÞ økýkÔÞk Au. y{urhfkLke yk «kÚkr{f þk¤k{kt ÞwrLkVku{oLke «Úkk LkÚke. y{wf s fÃkzkt økkuðk¤ Lku økkiçkúkñý «ríkÃkk¤... yu çkÄkt íkku [kÕÞk økÞk. nðu õÞkt Au økkÞku? õÞkt Au økkuðk¤?” hk{Syu ykt¾ku MkkV fheLku òuÞwt. yuLke ¼q÷ ÚkE níke. yu {kýMkLke ÃkkA¤ økkÞku Lknkuíke. hk{S suðk s [kh-Ãkkt[ ÞwðkLkku níkk. “{khe ¼q÷ ÚkE Mkknuçk! nwt íkku Ãknu÷uÚke s hkòykuLkku rðhkuÄe Awt. nwt ¾kËeLkkt fÃkzkt Ãknuhíkku níkku. ÷U½ku, ÍǼku, çktze Ãký nðu yu Ãknuhe þfíkku LkÚke, ÃkkuMkkíkkt LkÚke.” “Mkkhwt Mkkhwt. yuðe fkuE sYh Ãký LkÚke.¾kËe Ãknuhðkðk¤k y{u çkuXk AeyuLku? çkku÷ku, ík{khu fktE fk{ Au?” “Mkknuçk, {khu fk{ òuEyu Au. LkkLkwt yuðwt fk{. Úkkuzwt ½ýwt f{kE þfwt, LkkLkwt ½h ðMkkðe þfwt. Mkkts Mkðkh hUrxÞku fktíke þfwt. ½h ÃkkMku Úkkuzkt þkf¼kS ðkðe þfwt. yufkË økkÞ nkuÞ...” “swyku ¼kE, ík{Lku {U Ãknu÷kt s ðkík fhe. økkÞ yLku çk¤ËLku nðu y{u {kºk «íkef çkLkkðe ËeÄkt Au. yuÚke rðþu»k yu fþk s WÃkÞkuøkLkkt LkÚke. ykðe sqLke økktze½u÷e ðkíkku fhþku íkku ¼q¾u {hþku. Lkkufhe þkuÄe ÷ku.” “½ýk ð¾íkÚke þkuÄwt Awt Ãký {¤íke LkÚke.” “fE heíku {¤u? Lkkufhe fktE yksfk÷ hMíkk{kt Úkkuze nkuÞ Au? y{u çkÄe LkkufheykuLku Úkkufze fheLku y{khk r¾MMkk{kt {qfe ËeÄe Au. Ãký ík{Lku yu Lknª Mk{òÞ.ík{khu fuðe Lkkufhe òuEyu Au? ík{u þwt ¼ÛÞk Aku?” “nwt çknw ¼ÛÞku LkÚke Mkknuçk!” “íkku ík{Lku Lkkufhe fE heíku {¤e þfu? Aíkkt òuEyu. ík{khk íkhV {Lku ÷køkýe ÚkE Au.” Úkkuze ðkh rð[kh fheLku yuýu fÌkwt, “çkku÷ku, ík{u huþLkLke ËwfkLk fhþku?” “huþLkLke ËwfkLk? yuðe ËwfkLkLkwt Lkk{ s nwt yksu Mkkt¼¤wt Awt.” “fþku ðktÄku Lknª. yksu yu ík{Lku Lknª Mk{òÞ, Ãký Úkkuzkt ðhMk ÃkAe ík{u {Lku ÞkË fhþku. Úkkuzk ð¾ík{kt Ëuþ yk¾k{kt huþLkLke ËwfkLkku Vu÷kE sþu. yu ð¾íku ík{u {Lku ÞkË fhþku. [k÷ku {khe MkkÚku, yk [kh r{ºkku MkkÚku ík{Lku Ãký çkÄwt økkuXðe Ëô. nwt fnwt yu{ yhS ÷¾ku. çkÄwt ÚkE hnuþu yLku swyku, Ëh {rnLku {Lku {khku ¼køk ÃknkU[kze sòu.” “¼÷u Mkknuçk!” (hk{S MkkÚku þwt ÚkÞwt? ðkt[ku ykðíkk hrððkhu)

çkúu®føk ÔÞqÍ Lkkuçk÷ Eøk÷ níkwt, su{kt y{urhfkyu ½hyktøkýu Mkwhûkk [wMík çkLkkðe níke. ykuçkk{k yk ºkýu ðkhMkkyku MkkÚku ÔnkEx nkWMk{kt «ðu~Þk yLku {tËe íku{s ykŠÚkf LkwfMkkLku y{urhfkLke y{ehkELke ÔÞkÏÞk çkË÷e Lkk¾e. su støk y{urhfk {wøkxLke {kVf ÃknuheLku Vhíkwt níkwt yu nðu øk÷u fk VtËk çkLke økÞku. yÚkoþk†e òuMkuV ®Mxøkr÷Íu yk ykŠÚkf Äçkzfk {kxu y{urhfkLke Äkufkðk¤e fhe íkku ÔnkEx nkWMku MkwhûkkLke Zk÷ ykøk¤ Ähe. Zk÷ yux÷e {sçkqík Lk níke yLku Ëçkkð ðÄíkku níkku. y{urhfkLkk ykíktfe yr¼ÞkLk{kt ÃkkrfMíkkLkLke zçk÷ øku{ Ãký ¾q÷e hne níke. Mke÷ MkirLkfkuyu ykuMkk{kLkku fktX÷ku ÍkÕÞku yuLkk yuf {rnLkk Ãknu÷kt y{urhfe fkìtøkúuMku rnMkkçk rfíkkçk {køkðkLke þYykík fhe níke. fkìtøkúuMkLkk rnMkkçk {wsçk yV½kLk støk ÃkkA¤ 444 yhçk zkì÷h, Rhkf ÞwØ Ãkh 806 yhçk zkì÷h yLku nkì{÷uLz rMkõÞwrhxe Ãkh 29 yhçk zkì÷h nku{kÞk níkk. yk yktfzk íÞkhu s ònuh ÚkÞk níkk ßÞkhu ykuçkk{kyu yV½kLk ¼qr{ ÃkhÚke MkiLÞLke ðkÃkMkeLke ½ku»kýk fhe níke. {ík÷çk fu øk÷u fk VtËk VktMke fk VtËk{kt íkçkrË÷ Úkíkku òuELku økççkhu ðehw (÷kËuLk) ÃkfzkÞ yu Ãknu÷kt s Mkkt¼k yLku fkr÷ÞkLke xku¤eLke ðkÃkMkeLke ½ku»kýk fhe ËeÄe níke. økìtøkMxhkuLku fBÃkkWLz{kt s õðkxh ykÃkðkLke Xkfwh- ÃkkrfMíkkLkLke [k÷Lkwt ykŠÚkf LkwfMkkLk yuLkkÚke Þ ðÄw ¼ÞkLkf Au. ÃkkrfMíkkLku þìhLke Mkðkhe fhe níke yLku þìh nðu yuLkwt s {ktMk íkkuze hÌkku níkku. ÃkkrfMíkkLk yV½kLk Mke{kðíkeo E÷kfkyku,

hu ½qðzku Mkw¾Úke ¼ýòu... Ãknuhðkt íkuðwt LkÚke. (fÃkzkt Ãknuhðkt Ãkzu) yr¼ÔÞÂõíkLkwt MðkíktºÞ! fÃkzkt ÃknuhðkLkwt MðkíktºÞ! ykÃkýu íÞkt þk¤k{kt ÞwrLkVku{o VhrsÞkík Au. ½ýe ¾he þk¤kyku rðãkÚkeoykuLkk sL{rËLku ÞwrLkVku{o{ktÚke {wÂõík ykÃku Au. (çkÚkozu þqx Lknª Ãký htøkeLk fÃkzkt ÃknuhðkLke Aqx) fux÷ef þk¤kyku ÞwrLkVku{o íkku VhrsÞkík ¾hku Ãký fE ËwfkLk{ktÚke ¾heËðku íku Ãký VhrsÞkík. rhx-r«Þ çkkirØfkuyu yk {kxu fu{ fkuE rhx LkÚke Vxfkhe, yuLkwt ykùÞo Au. yu þk¤k fnu ÞwrLkVku{o {økLk÷k÷Lke ËwfkLk{ktÚke s ¾heËðkLkku yux÷u ÃkAe íÞkt s ¾heËðkLkku. ®MkËçkkË fnuíkku níkku, yk «fkhLkk ÞwrLkVku{o yux÷k {kU½k nkuÞ Au fu ðk÷eykuLkkt fÃkzkt ðu[kE òÞ. Võík hk{kÞý{kt s Lknª Ãký ðk÷e ðÄ yíÞkhu Ãký ÚkkÞ Au. ðk÷e ðÄ Þwøku Þwøku yu{ fne þfkÞ. {q¤ ðkík WÃkh ykðeyu. Ãku÷e y{urhfLk rþrûkfkyu rðãkÚkeoykuLku ½qðz fÌkk Au. íkuLke Mk{sý fu ¾w÷kMkku Ãký ykÃÞku Au. ytøkúuS òuzýe ½qðz su ËMk- ÃktËh ð»ko Ãknu÷kt r÷ßsíkËkh V¤ku {kxu ËwrLkÞk{kt {þnqh níkk íÞkt nðu «ríkð»ko Mkhuhkþ 2000 ykíktfe nw{÷k ÚkkÞ Au, çkkìBçkLke Vuõxheyku ÃkuuËk ÚkkÞ Au yLku ykíktfLkwt yuõMkÃkkuxo ÚkkÞ Au. Ãkrù{e Mke{ktík yLku Vkxk (Vuzh÷e yuzr{rLkMxzo xÙkEçk÷ yurhÞk)Lkk yk E÷kfkyku{kt ykíktfLkk fkhýu 35 yhçk ÃkkrfMíkkLke YrÃkÞkLke ¾uíke çkhçkkË ÚkE økE Au. Mðkík, røk÷økex yLku çkkÕxeMíkkLk{kt 60 yhçk YrÃkÞkLkku «ðkMkLk Wãkuøk íkçkkn Au. ½hu÷w WãkuøkLku íkk¤kt ðkøÞkt Au. ÃkkrfMíkkLk{kt rðËuþe {qzehkufký þqLÞ Au yLku «ríkð»ko yu A yhçk zkì÷hLke rLkfkMk økw{kðe hÌkwt Au. swËk swËk rnMkkçk «{kýu þuhLke Mkðkhe{kt ÃkkrfMíkkLk 2004-09 ðå[u 2083 yhçk YrÃkÞkLke íkçkkneLkwt rçk÷ ¼he [qõÞwt Au. 2008{kt ÷øk¼øk Ëuðk¤eÞwt VqtfðkLke yýe Ãkh ykðe økÞu÷wt ÃkkrfMíkkLk yktíkhhk»xÙeÞ {qze¼tzku¤Lke Lkð yhçk zkì÷hLke {ËËÚke Sðíkwt hne þõÞwt níkwt. ËMk Mkk÷Lke {kU½ðkhe yLku fuð¤ yZe «ríkþík rðfkMk ËhLke MkkÚku ykíktfe økìtøkMxhkuLku ËqÄ ÃkeðzkðLkkhwt ÃkkrfMíkkLk çkËnk÷eLkwt y«rík{ WËknhý Au. ykíktf Mkk{u ÷zðwt yu økku÷feÃkh suðwt fk{ Au. yuðwt rçkúrxþ hksLkeríkf Ãktrzík Ãkkì÷ rð÷®fMkLku ¼khík {kxu fÌkwt níkwt. økku÷feÃkh [knu fux÷kÞ økku÷ hkufe ÷u, yuLku nkÚk-Ãkøk AuíkheLku Lkux{kt szkE síke fef s ÞkË hne òÞ Au. ykíktfe nw{÷kykuLke økýíkhe{kt ¼khík ËwrLkÞk{kt WÃkh Au, Ãkhtíkw yuLkku fkuE ykŠÚkf rnMkkçk LkÚke. 1993{kt Ãknu÷e ð¾ík çkkìBçk Äzkfkyku fk~{ehLke ¾eý{ktÚke çknkh Lkef¤eLku {wtçkE{kt økwtßÞk íÞkt MkwÄe{kt fk~{ehLke zuð÷Ãk{uLx xÙuLk Ãkkxk ÃkhÚke Qíkhe økE níke. fk~{eh{kt ykíktfLkku ykŠÚkf rnMkkçk Ãk÷kÞLkÚke ÷ELku çkìtf ÷qtx MkwÄe Vu÷kÞu÷ku Au. ykíktfLkk ykŠÚkf LkwfMkkLkLkku Ãknu÷ku ytËks ykÃkýLku 26/11 Lkk nw{÷k{kt ykÔÞku ßÞkhu yuf÷k ðe{k WãkuøkLku s 500 fhkuzLke fef ðkøke níke. yu Ãký íkÚÞ Au fu ykíktfLku fkhýu Ãktòçk yLku ykMkk{ yksu Ãký rðfkMkLkk {wÏÞ «ðkn{ktÚke çknkh hne økÞk Au. LkõMk÷ðkË yLkuf hkßÞ{kt økt¼eh ykŠÚkf LkwfMkkLk ÃknkU[kze hÌkku Au. ykÃkýe f{k÷ yu Au fu ¼rð»Þ{kt ykðLkkhk {nkÞwØ {kxu ykÃkýu yhçkku YrÃkÞkLkkt nrÚkÞkh s{k fhe hÌkk Aeyu yLku çkeS çkksw yuf Ãkhkuûk ÞwØ ykÃkýLku hkus ½kÞ÷ fhe hÌkwt Au. yk yuðku støk Au su{kt Ëw~{Lk økw{Lkk{ Au yLku fkhýku Ãku[eËkt Au. ytík yLktík MkwÄe Lksh{kt LkÚke. rnMkkçkrfíkkçkLkk Ãktrzík ðkìhuLk çkVuxu fÌkwt níkwt fu støkÚke ykíktf Mkk{uLke ÷zkE rsíkkíke LkÚke. 9/11 çkË÷ ykuMkk{kLkku fktX÷ku {hze LkkÏÞk ÃkAeÞ støk õÞkt ¾ík{ ÚkÞku Au? ykuMkk{k yLku ykuçkk{kLkk yk støk{kt yk¾hu SíÞwt fkuý? Ëu¾íku hneyu yksíkf!! goswami_raj@yahoo.co.in

®[íkLkLke Ãk¤u hzðkLke {ò íkku s Au òu fkuE AkLkwt hk¾ðkðk¤wt nkuÞ. yuf÷e ykt¾ku{kt ÍwhkÃkku nkuÞ Au yLku rðhne ykt¾ku{kt ¾k÷eÃkku nkuÞ Au. «kÚkoLkk ykt¾ku {ª[eLku fu{ Úkíke nþu? fkhý fu fËk[ çktÄ ykt¾ku rË÷Lku Mkkhe heíku òuE þfíke nþu. ykt¾Lke ÃkktÃký{kt ½ýe ð¾ík íkMkðehku yLku á~Þku ytfkE òÞ Au yLku çktÄ ykt¾kuyu Ãký y{wf ½xLkkyku íkhðhe òÞ Au. ykÃkýu fneyu Aeyu fu {khe MkkÚku Lksh r{÷kððkLke yuLke ºkuðz LkÚke. økwLkkEík ykt¾ku Lksh AwÃkkðu Au. fux÷ef ykt¾ku h{ríkÞk¤ nkuÞ Au, yu h{ík h{u Au yLku h{ík h{kzu Au. {kýMk Mkk[wt çkku÷u Au fu ¾kuxwt yu ykt¾ku çkíkkðe Ëuíke nkuÞ Au. fux÷ef ykt¾ku MkÃkLkktLku Ãký ykðíkkt zh ÷køku yuðe nkuÞ Au. hkík fk¤e nkuÞ Au. ykt¾ Ãký fk¤e Au. «kýeykuLke ykt¾ku hkíku [{fu Au, {kýMkLke ykt¾ fu{ LkÚke [{fíke? fËk[ {kýMkLke ykt¾Lku rËðMku [{fðkLkwt nkuÞ Au yux÷u. ík{khe ykt¾ yLku hkíkLku fuðku MktçktÄ Au?

CMYK

(ykuð÷)Lke Au. ‘OWL’ yku (O) yux÷u íku ykswçkksw ykuçÍðuoþLk fhu Au. zçÕÞw (W) yux÷u ðLzh, íku su òuíkku nkuÞ Au íku {kxu íkuLku íkksqçke Úkíke nkuÞ Au yLku yu÷ (L) ‘÷ð xw ÷Lko’ íkuLku Lkðe ðMíkw þe¾ðkLkku ykLktË nkuÞ Au. ‘OWL’ yk Au OWLLkwt Mk{efhý. rþrûkfk fnu Au íkuLku ½qðz suðk rðãkÚkeoyku øk{u Au suLku rLkheûký fhðkLke yLku þe¾ðkLke ík{LLkk Au. rþrûkfk yuLkwt MkhLkk{wt Ãký Ãkºk{kt ËkuMíkeLkku fu Ëw~{LkeLkku? Ÿ½Lkku fu WòøkhkLkku? nMkðkLkku fu hzðkLkku? hkíku ytÄkhk{kt ftE Ëu¾kíkwt nkuíktw LkÚke Ãký ykÃkýu íkku ykÃkýLku òuE s þfíkk nkuEyu Aeyu. ík{u ík{khe ytËh õÞkhuÞ Lksh {ktze Au? çknkhÚke Lknª Ãký ytËhÚke ík{u fuðk Aku? ík{khe ykt¾ku hkíku yuðe nþu suðwt ík{u rËðMku òuÞwt nþu. ½ýe hkíkku ykt¾Lku «u{ fhu Au. ykt¾ku {ª[kE fu íkhík s hkík íkuLku ÃkkuíkkLke çkktnku{kt ÷E ÕÞu Au. MkÃkLkk rðþu Ãký yuðwt fnuðkÞ Au fu ík{u suðwt rð[khku yuðkt MkÃkLkkt ykðu. yÄoòøk]ík yðMÚkk{kt yLku çktÄ ykt¾ku su çkíkkðu Au yu ð¾íku rË÷Lke ykt¾ku fËk[ òøkíke nkuÞ Au. ík{u õÞkhuÞ rð[kÞwO Au fu hkík Lk nkuík íkku þwt Úkkík? fËk[ ÃkkuíkkLku rLkh¾ðkLkku Mk{Þ Lk {¤ík! {kýMk rËðMku ðÄw rð[kh fhu Au fu hkíku? {kýMk rËðMku ÃkkuíkkLke MkkÚku ðÄw nkuÞ Au fu hkíku? Ÿ½ hkíkLke {kuníkks LkÚke. Ÿ½ íkku rËðMku Ãký ykðe òÞ Au. Aíkkt yuðwt fu{ ÷køku Au fu rËðMk ô½kzu Au yLku hkík ÃkkuZkzu Au. hkík{kt yuf 'nkþ’ Au. ËktÃkíÞSðLk hkíku ðÄw ¾e÷u÷wt nkuÞ Au fu rËðMku? yuf r{ºkyu fÌkwt fu rËðMkLkwt ËktÃkíÞSðLk íkku hkíkLkk ËktÃkíÞSðLkLkku ÃkzAkÞku nkuÞ Au. hkík Lkkhksøke Aíke fhe Ëu Au. Ãkz¾wt VheLku Mkqíku÷e ÔÞÂõík Mkkð LkSf nkuðk Aíkkt òusLkku Ëqh nkuÞ Au. «u{ nkuÞ íkku rËðMk yu MkíkkððkLke ½ze Au yLku hkík yu {LkkððkLke ûký Au. hkík fçkq÷kíkLkku {kufku ykÃku Au. Ãkrík ÃkíLkeLku fu ÃkíLke ÃkríkLku rËðMku ðÄw 'Mkkuhe’ fnu Au fu hkíku? fËk[ hkíku. ík{u hkíku õÞkhuÞ ÚkUf Þw fÌkwt Au? íkwt {khe ®sËøke{kt ykðe fu íkwt {khe ÷kEVLkku rnMMkku çkLÞku íku {khkt Mkkhkt LkMkeçk Au. ÚkUf Þw fu íkwt {Lku {éÞku. yksu íkU {khk {kxu su fÞwO yu {Lku økBÞwt. rËðMkLkku ͽzku hkíku íkeðú ÚkE òÞ Au íkku rËðMkLkku «u{ fu{ hkíku ¾e÷íkku LkÚke? hkík {kºk MkuõMk {kxu LkÚke Ãký MkuLMk {kxu Au. økíkkøk{ ðøkhLkk Mk{køk{ MkkÚkof LkÚke nkuíkk. ½ýe ð¾ík ÃkÚkkhe yuf nkuÞ Au Ãký MkÃkLkkt swËkt nkuÞ Au. ykðwt nkuÞ íÞkhu ËktÃkíÞ SðLk hͤíkwt yLku íkhVzíkwt hnu Au. ík{khe hkíku õÞkhuÞ ík{khe ykt¾ MkkÚku ðkík fhe Au? hkík ½ýe ð¾ík ðkíkku fhíke nkuÞ Au. hkík ykt¾Lku ÃkqAu Au fu fu{ íkLku Ÿ½ LkÚke ykðíke? Ÿ½ Lk ykððkLkkt fkhýku fkÞ{ Ëw:¾ËkÞf s LkÚke nkuíkk, õÞkhuf Mkw¾ËkÞf Ãký nkuÞ Au. yíÞtík ykLktË Ãký ½ýe ð¾ík Mkqðk Ëuíkku LkÚke. {ò{kt nkuEyu íÞkhu ÃkÚkkhe MkÃkLkktLke Mkus çkLke òÞ Au yLku WËkMk nkuEyu íÞkhu ÃkÚkkhe çkkus çkLke òÞ Au. Ãkz¾kt ½Mkeyu íÞkhu þheh Vhíkwt nkuÞ Au Ãký ykt¾ íkhVzíke nkuÞ Au. rËLk íkku økwsh òíkk ni, f{çkÏík hkík Lknª økwshíke. Ÿ½ Lk ykðu íÞkhu hkík ÷ktçke ÚkE síke ÷køku Au yLku Ÿ½ ykðe òÞ íÞkhu hkík xqtfe ÷køku Au. hkík {kuxe, ÷ktçke yLku y½he ÷køku íÞkhu {kýMku íkuLkk rËðMk WÃkh Lksh {ktzðe òuEyu. ík{khku rËðMk suðku nþu yuðe s ík{khe hkík sþu. Mkðkhu ykt¾ku s fne Ëu Au fu ík{khe hkík fuðe níke? hkíkLkku Úkkf rËðMku ðíkkoÞ Au fu rËðMkLkku Úkkf hkíku? rËðMkLkku Úkkf hkíku ykhk{ ykÃku Au Ãký hkíkLkku Úkkf rËðMku ystÃkku ykÃku Au. rËðMku ík{khe ykt¾kuLku nMkíke hk¾ku íkku hkíku ík{khe ykt¾kuLku hzðk Lknª Ëu. rËðMku ykt¾ ¼Mkíke nþu íkku hkík fhzðk Ëkuzþu. ykt¾ku ÄkuðkÚke fu hkuðkÚke Lknª Ãký 'òuðkÚke’ MkkV hnu Au. Mkðk÷ yu Au fu ykÃkýe ykt¾ku þwt swyu Au? hkík yLku ykt¾Lku ËkuMíke nkuðe òuEyu. WòøkhkLkku MktçktÄ y½hku nkuÞ Au. hkík MkkÚku ykt¾Lkku MktçktÄ fuðku níkku yu Mkðkhu ykt¾ fne Ëuíke nkuÞ Au! AuÕ÷ku MkeLk: hkíku nwt {khe MkkÚku nkuô Awt yLku nwt s {khku nkÚk Ãkfze {khk ðeíku÷k rËðMk{kt [¬h {khwt Awt yLku þkuÄwt Awt fu MkhMk Ÿ½ ykðe òÞ yuðwt {U ftE fÞwO Au fu Lknª? - Mðk{e hksÚÞk{ kkantu@gmail.com

ykÃku Au. ykÃkýu íÞkt fux÷kf rðãkÚkeoyku {nuLkík fhe rþûkfLkwt MkhLkk{wt {u¤ðe ÷u Au. ({kfo/{krníke {u¤ððk sYhe økýkÞ Au) yk y{urhfLk xe[h ÃkkuíkkLkk fwxwtçkLke {krníke Ãký ykÃku Au. yuýu çku fqíkhkt ÃkkéÞkt Au. çku rçk÷kzeyku Ãký Ãkk¤e Au. çku Akufhkt Au. (yuf Ãkk¤u÷ku Ãkrík Au yu ðkík yuýu ÷¾e LkÚke.) ykÃkýu íÞkt rþûkfku fqíkhkt-rçk÷kze Ãkk¤íkkt LkÚke. MkkuMkkÞxe fu þuheLkkt fqíkhktrçk÷kzeÚke [÷kðe ÷u Au. yuLkkt çku çkk¤fkuLke {krníke Ãký ykÃke Au yLku ÷¾u Au fu AkufhkykuLku {U ¼ýkÔÞkt íkuLku fkhýu {Lku rþûký{ktt hMk Ãkzâku Au. íkuLke MkkÚku hne {Lku søkíkLkku Ãkrh[Þ ÚkÞku Au, ík{khe MkkÚku hneLku Ãký nwt yu s fheþ. rþûkfu ðk÷eykuLku yu Ãký ÃkqAâwt Au fu ík{khk çkk¤fLkwt þwt øk{u Au? þwt þwt LkÚke øk{íkwt? rþûkf íkhefu {khu ík{khk çkk¤f rðþu þwt òýðwt sYhe Au? yk «&™kuLkk sðkçk yLkuf heíku ykÃke þfkÞ. ík{u ík{khe heíku rð[khòu... ðkEz çkkì÷ rMkøkkhux Akuzðe y½he çkkçkík LkÚke, {U yuf nòh ðkh Akuze Au. - {kfo xTðuELk (y{urhfLk nkMÞ÷u¾f)

rMkÕðh M¢eLk

[÷ýe Lkkux suðku Mkk¤ku, f{kW yLku xfkW Mkk¤ku. Ëh þw¢ðkhu rfM{ík ÃkÕkxkðe Ëuíke yLku hktfzk{ktÚke hkò yLku çkkËþkn{ktÚke r¼Ï¾w çkLkkðe Ëuíke yk RLzMxÙe{kt Mk÷{kLkLkwt su Ãk¥kwt [kÕÞwt Au yu ¼k¤e fkuE LkkÂMíkf ÔÞÂõík Ãký Ëwykyku Ãkh ©Øk Ähkðíkku ÚkE òÞ. fnu Au fu yk RLzMxÙe MkkÃkMkezeLke yuf h{ík Au. ík{khkt ÃkkMkkt Ãkkt[ ð¾ík Ãkkuçkkhkt Ãkzu íkkuÃký ík{u yufMkku ÷øke LkÚke ÃknkU[íkk, Ãkhtíkw yuf ð¾ík ík{khe fqfhe LkkøkLke Vuýðk¤k ¾kLkk{kt ÃknkU[u fu Ãk[kMk ¾kLkkt ÃkkA¤ Äfu÷kE òð Aku. ykùÞo yu ðkíkLkwt Au fu Mk÷{kLkLke fqfhe Ëh ð¾íku MkezeLkk ¾kLkk{kt s ÃknkU[u Au. ‘ðkìLxuz’Úke þY ÚkÞu÷e yk ¼ÔÞ R®Lkøk{kt yuf ÃkAe yuf {kE÷MxkuLk Mkh Úkíkk [kÕÞk Au. rnLËe rVÕ{kuLkk RríknkMk{kt {kºk A rVÕ{ku Ëuþ{ktÚke yufMkku fhkuz fhíkkt ðÄw rçkÍLkuMk {u¤ðe þfe. su{kt ykr{hLke ‘økrsLke’, ‘Úkúe ErzÞxMk’ íkÚkk ysÞ ËuðøkýLke ‘økku÷{k÷-Úkúe’ yLku ‘®Mk½{’ WÃkhktík Mk÷{kLkLke ‘Ëçktøk’ yLku ‘huze’ Ãký Au. yk ÞkËe{kt ‘çkkuzeøkkzo’ Ãký W{uhkE økE Au. {kLke ÷ku fu Mk÷{kLk Lkk{Lke fkuE ÔÞÂõík s yk RLzMxÙeÍ{kt LkÚke íkku þwt yhçkkÍ, Mkkunu÷ fu yíkw÷ ÃkkMku yu ykðzík fu MkqÍ Au fu rnLËe rMkLku{kLkk RríknkMkLke MkkiÚke MkV¤ Mkkík{ktÚke ºký rVÕ{kuu íku{Lkk Lkk{u çkku÷íke nkuÞ? [íkwh fhòu rð[kh! yuf yr¼Lkuíkk íkhefu Mk÷{kLkLke yLkufkLkuf {ÞkoËkyku nkuðk Aíkkt yux÷wt íkku Mðefkhðwt Ãkzu fu íkuLku ÃkÂç÷fLkk xuMxLkku çkhkçkh ÏÞk÷ Au. ¾kMk fheLku, íkuLkku su [knfðøko Au yuLkku xuMx yu çkhkçkh òýu Au. ÷khe ÷ELku þuheLkk Lkkfu ÃkkýeÃkqhe ðU[íkku ¼iÞku òýu Au fu yuLkk Ãkkýe{kt çku[kh rËðMkLkku ykÚkku [zâku nþu yLku [ýk òu fkýktðk¤k nþu íkku s íkuLkku ÄtÄku [k÷þu. rzMÃkkuÍuçk÷ Ã÷ux{kt yu nkEsurLkf ÃkkýeÃkqhe ykÃkðk {ktzþu íkku Ãkkuýk¼køkLke Ãkqheyku hkus ÃkkAe ½hu ÷E sðe Ãkzþu. rVÕ{ çkLkkððkLke Mk÷{kLkLke yuf MxkR÷ Au. yuLke ÃkkMku ykr{hLke ykðzík LkÚke yLku þknY¾Lkwt rË{køk LkÚke. nk! íkuLke ÃkkMku [knfkuLkwt yuf {Mk{kuxwt ÷~fh Au. rððu[fku íkuLku W¥kh ¼khíkLkku hsLkefktík fnu Au, fkhý fu økwtzkykuLku yu Zeçku Au íÞkhu hsLkefktík fhíkkt Ãký yu ðÄw ¢qh nkuÞ Au. yuf s nkEsBÃk{kt yu ºký y÷øky÷øk xÃkkuheykuLku ºký-ºký ÷kík {khe þfu Au. VkRx fhíke ð¾íku yu nðk{kt yux÷ku çkÄku Mk{Þ hnu Au fu ykÃkýLku ÚkkÞ, yu nðk{ktÚke s{eLk Ãkh fËe ÃkkAku Lknª ykðu. òýu ÃkðLkÃkwºk òuE ÷ku. Mk÷{kLkLkku [knfðøko çknw {kuxku Au íkuLkwt fkhý {kºk íkuLke he÷ ÷kEV R{us LkÚke, íkuLke ÷kufr«Þíkk ÃkkA¤ rhÞ÷ ÷kEVLke íkuLke Mkh¤íkk yLku ®sËkrË÷e Ãký çknw {kuxku ¼køk ¼sðu Au. rð[kheLku çkeòt çkÄkt MxkMko Sðu Au yLku yu SðeLku Ãký rð[khíkku LkÚke. çkMMkku YrÃkÞkLkwt ‘çke#øk Ìkw{Lk’Lkwt xeþxo yLku MkkËwt rsLMk ÃknuheLku yrík ¼ÔÞ Ãkkxeo{kt sE þfu Au yLku xur÷rðÍLkLkk rhÞkr÷xe þku{kt Ãký ÃknkU[e þfu Au. yuLke ÃkkMku sqíkktLke Úkkuze òuzeyku Au Ãký AuÕ÷u õÞkhu þqÍ ¾heãk níkk yu íkuLku ¾wËLku Ãký ÞkË LkÚke. yksu yu çkkur÷ðqzLkku MkkiÚke {kU½ku yLku MkkiÚke MkV¤ Mxkh økýkÞ Au, Ãkhtíkw yu õÞkhuÞ rhÞ÷ ÷kEV{kt yh{kLke fu ðMkko[u fu yuðk çkúkLzuz, {kU½kËkx ðk½k Ãknuhíkku LkÚke. yuf xur÷rðÍLk ELxhÔÞq{kt n{ýkt yu fnuíkku níkku : ‘ÃkÂç÷f y{khk suðk MxkMkoLku rLknk¤e, íkuLke fkìÃke fhíke nkuÞ Au . fk÷u Mkðkhu nwt {kU½ktËkx ð†ku Ãknuhðk {ktzwt íkku yLkuf ÷kufku yu hðkzu [ze òÞ!’ Mk÷{kLk yuf rË÷Ëkh ELMkkLk Au. íkuýu fhu÷e [urhxeLkkt yLkuf áüktíkku ytøku ykÃkýu xeðe Ãkh fu y¾çkkh îkhk òÛÞwt Au yLku yuðkt yøkrýík WËknhýku Au suLkk rðþu íkuýu {erzÞk{kt õÞkhuÞ Zku÷ Ãkexâku LkÚke. fËk[ ykðe Ëwykyku s íkuLku MkkÃkLke VuýÚke Ëqh hk¾u Au yLku ßÞkhu yu ÃkkMkkt VUfu íÞkhu rLkMkhýe s íkuLku {¤íke hnu Au. yåAk ni! kinner1@gmail.com


CMYK

5

hrððkh, 11 MkÃxuBçkh, h011

www.sandesh.com

™k™kt ™kxfku™e {kuxe Ëwr™Þk

LÞq

Í ykÔÞk Au fu rnLËe rVÕ{™k òÛkeŒk yuõxh …huþ hkð÷ ykðŒk {rn™kÚke Vhe 𾌠„wshkŒe Mxus …h òuðk {¤þu. ðkŒ ‚nus …Ûk ¾kuxe ™Úke. ºkÛk fuhuõxh™k yk ™kxf™e ÂM¢Ãx …h yku÷huze fk{ …Ûk þY ÚkE „Þwt Au. {q¤ {hkXe …Ûk „wshkŒe ðkEV ‚kÚku …hÛke™u …kuÛkkt „wshkŒe ƒ™e „Þu÷k ‚r[™ ¾uzufh …Ûk ykðŒkt {rn™u VheÚke „wshkŒe ™kxf ‚kÚku Mxus …h ykðþu y™u ‚u÷uƒ÷ yuõxh økýkíkk r‚ØkÚko hktËurhÞk™wt ™ðwt ™kxf …Ûk ykðŒk {rn™kÚke yku…™ Úkþu. yk ƒÄkt ™kxfku™e ‚kÚku ƒeòt ™kxfku …Ûk rh÷eÍ Úkþu y™u yu s heŒu ykðŒku {rn™ku „wshkŒe ™kxfku {kxu ƒnw {n¥ð™ku Au. òufu yk {n¥ð {kºk xÙuz y™u xÙuz-yku…huxh ‚wÄe Mker{Œ hnuðk™wt Au, fkhÛk fu yk…Ûku íÞkt ‘ƒkuze„kzo’ rh÷eÍ Úkðk™e nkuÞ yu ƒÄkt™u ¾ƒh nkuÞ Au …Ûk „wshkŒe ™kxfku™k ‘„’ fu ™kxf™k ‘™’ rðþu òÛkðk™e …Ûk Ëhfkh fkuE fhŒwt ™Úke. ykt„¤e™k ðuZu „ÛkkÞ yux÷k yuõxh yuðk Au fu su™u òuŒkðutŒ ÷kufku yku¤¾e òÞ fu y{wfŒ{wf yuõxh yuðk nkuÞ Au fu suLkku ykuxku„úkV ÷uðk{kt ykðíkku nkuÞ. yk {k™rMkfŒk yuðe ELzMxÙe {kxu hk¾ðk{kt ykðu Au, su ELzMxÙe ð»kuoËk‘zu ™k¾e ËuŒkt …kuÛkku yƒs™ku rƒÍLkuMk fhu Au. yk yktfzku òuE™u nuƒŒkE sðk™e fu yk yktfzk™u yrŒrþÞkuÂõík Œhefu òuðk™e sYh ™Úke. „wshkŒe ht„¼qr{™wt MxÙu[h ¼÷u nswt ™k™wt Ëu¾kÞ …Ûk nfefŒ yu Au fu „wshkŒe rÚkÞuxh™kt {qr¤Þkt ƒnw Ÿzkt QŒhe [qõÞkt Au.

r‚õÞkuzo rƒÍ™uMk ‚ku~Þ÷ õ÷ƒ™ku

„wshkŒe ht„¼qr{™ku {kuxk¼k„™ku rƒÍ™uMk ‚ku~Þ÷ õ÷ƒ{ktÚke ykðe hÌkku Au. si™, ÷kunkÛkk y™u ƒeS ¿kkrŒyku fu ‚ku~Þ÷-õ÷ƒ™k [urhxe þku r™ÄkorhŒ nkuðkÚke {kuxk¼k„™kt ™kxfku™u yu™k ykÞw»Þ™e …tËh s rËð‚{kt ¾ƒh …ze

n

Mkw¼kELku Mkíkík [kuÚke ðkh ½hu÷w yfM{kík ÚkÞku yLku nkÚk Ã÷kMxh{kt {wfkÞku, íÞkhu r{ºkkuuyu Mk÷kn ykÃke fu íkwt rðÎLkníkko økýÃkríkçkkÃkkLkwt æÞkLk Ähíkku LkÚke íkuÚke yk{ ÚkkÞ Au. yux÷u nMkw¼kE ykuAe røkhËeðk¤k Mk{Þu {tzÃk ÃkkMku økÞk. ÃkkA¤ swøkkh h{e hnu÷k ¼õíkku rzMxçko Lk ÚkkÞ yuðk Äe{k yðksu Ã÷kMxhðk¤ku nkÚk òuze ykSS fhe, “nu rðÎLkníkko, {Lku yk Ã÷kMxhÚke çk[kð.” rðÎLkníkko çkkuÕÞk, “íkkhku íkku {kºk nkÚk Ã÷kMxhLkku Au, nwt íkku yk¾uyk¾ku Ã÷kMxh ykìV ÃkurhMkLkku Awt.” nMkw¼kE [kUõÞk, yuf yk{ Ãkrík suðe s Ëþk økýÃkríkLke? çkku÷e QXâk, “«¼w ík{uÞ ÃkíLkeÃkerzík...? «¼w çkkuÕÞk, ‘‘Lkk, ðíMk Lkk! nwt ¼õíkÃkerzík Atw. ðíMk su{ íkLku hurzÞku Ãkh Mkíkík çkfçkf fhíkk ykhsuLkku ºkkMk Au, yu{ {Lku ykhíkeLkku ºkkMk Au.’’ nMkw¼kELku yk ykhsu yLku ykhíkeLkwt MkkBÞ yksu s Mk{òÞwt. çkkÃkkyu ykøk¤ [÷kÔÞwt, “yu{ktÞ íkkhe MkkuMkkÞxeðk¤k MkMíkk {nkhks Ÿ[fe ÷kÔÞk Au íku ‘Mk’Lkk çkË÷u ‘þ’ çkku÷u Au. ‘fhwt ík{khe þuðk’ yu{ çkku÷u Au íÞkhu {Lku ¾hu¾h zh ÷køku Au fu nðu yu yMºkku ÷E {khe þuð fhe Lkk¾þu. yuLkkuÞ ðktÄku LkÚke Ãký Þw Mke {khwt þu®ðøk EÍe LkÚke. yu þuð fhðk{kt {khe MkqtZ Wzkðe Ëu yuLke rt[tíkk Au.’’ nMkw¼kE çkkuÕÞk, “«¼w r[tíkk Lknª, yu íkku VuþLk suðwt ÷køkþu. yk{uÞ yksfk÷ yk¾e Ãk]Úðe Lkkf ðøkhLkk {Lkw»ÞkuÚke ¼hu÷e Au yux÷u Lkkf ðøkhLkk ¼økðkLk nkuÞ yuLkku ðktÄku Lknª.” çkkÃkk íkhík çkkuÕÞk, “ykðíkk ðhMku Lkkf Lk nkuÞ íkku LkðkE Ãkk{þku Lknª, fkuMx f®xøkLkku s{kLkku Au!” çkkÃkkyu ðkík ykøk¤ [÷kðe, “{qŠíkfkhu ßÞkhu {Lku

Q

øk{ýk yk¼{kt Ú ke ht ø kku L ke Aku ¤ ku QA¤e QA¤eLku MkqhsLkkt nu{ðýkO rfhýkuLkku MkÚkðkhku fheLku ÞkºkkÄk{ çku [ hkSLkk hu ÷ ðu MxuþLk WÃkh ykðu÷ çkòhLku MkkuLkuhe MkksÚke þýøkkhu Au. MkðkhLke «Úk{ økkze{kt ykðu÷ økúk{ðkMkeyku, fkuE {kÚku Ãkkuxfkt {qfeLku íkku fkuE nkÚk{kt Úku÷e

ðMkwtÄhk rþðËkLk økZðe ÃkfzeLku hu÷ðu MxuþLkuÚke rxrfx ÷E Ãkkxý íkhV sLkkhe økkze{kt økkuXðkE økÞk Au. økkze QÃkzâkLku ÍkÍe ðkh Lk níke. ºkeMkuf ðhMkLkkuu swðkLk ¾kËeLke xkuÃke, Äkuíke Lku ÍǼku Äkhý fhe yuf nkÚk{kt Úku÷e ÷ELku ÃkkuíkkLkk økúk{¼uhw MkkÚku økkze{kt ykðeLku ðkíku ð¤øÞku Au. íkuðk{kt MknMkk ftEf ÞkË ykðíkkt økkzeLkk zçkk{ktÚke QíkheLku òýu çkòh¼ýe Ëkux ËeÄe! yu{Lkk ¼kEçktÄkuyu nktf {khe, ‘‘þtfh¼kE, økkze WÃkzðkLkku Mk{Þ ÚkE økÞku Au, swyku økkzo ÷e÷e Ítze çkíkkðu Au.’’ swðkLk fkuELkk þçËku òýu Mkkt¼¤íkku LkÚke. niÞkLkkt ðuý nkuX WÃkh ykÔÞktLku ¼÷k{ý fhe, ‘{khe Úku÷eLke ¾çkh

sŒe nkuÞ Au. òufu nðu Œku ƒ™Œkt ™kxfku …Ûk yk f÷ƒ™u æÞk™{kt hk¾e™u s ƒ™kððk{kt ykðu Au. fux÷ktf ™kxfku Œku heŒ‚h [urhxe þku™k …úur‚zuLx y™u ƒeò nkuÆuËkhku™u ƒŒkðe™u rh÷eÍ fhðk{kt ykðu Au. yk [urhxe þku™k fkhÛku „wshkŒe ht„¼qr{™u [ku¬‚…Ûku MÞkuh-þkux rƒÍ™uMk {éÞku …Ûk MÞkuh-þkux rƒÍ™uMk™e ÷kÞ{kt ™kxfku™wt MŒh fÚkéÞwt. yuf ‚{Þ™k ÄwhtÄh yuõxh yhrðtË òu»ke fnu Au fu, “nðu su ftE ÚkE hÌkwt Au yu ƒÄwt r…úrzõxuƒ÷ ƒ™e hÌkwt Au. ‘fÞkutfe ‚k‚

Mkíkhtøke hÂ~{Lk þkn ¼e’ y™u ‘fnk™e Îkh Îkh fe’ suðe r‚rhÞ÷ku{ktÚke [u™÷ ƒnkh ykðe „E …Ûk ™kxfku íÞkt s yxðkE „Þkt y™u yux÷u ƒLÞwt yuðwt fu ™kxfku™ku rƒÍ™uMk {kuxku ÚkE „Þku …Ûk ™kxfku™wt MŒh fÚk¤e „Þwt.” „wshkŒeyku …k¬k rƒÍ™uMk{u™ Au yu WÂõík ynªÞkt ™kxfku™e Ëwr™Þk{kt ÷k„w …ze [qfe Au. 1990 …nu÷kt™ku yuf yk¾ku Œƒ¬ku yuõMk…rh{uLx÷ y™u yknT÷kËf y™w¼ð™ku Œƒ¬ku nŒku …Ûk yu …Ae™k ‚{Þ{kt „wshkŒe ht„¼qr{ „wshkŒe

„wshkŒe ™kxfku™u ûkwÕ÷f ™shu òu™khkyku™ku Œkuxku ™Úke …Ûk nfefŒ yu Au fu yk „wshkŒe ™kxf™e ELzMxÙe Ëh ð»kuo …kuÛkku yƒsÚke ðÄw™ku rƒÍ™uMk fhe™u r÷xh÷e, ƒkur÷ðqz™u ntVkðe hne Au rƒÍ™uMk{u™™k nkÚk{kt ykðe nkuÞ yu{ fu÷õÞw÷urxð ‚f‚u‚™k hMŒu [k÷ðk ÷k„e. yk yk¾e ðkŒ™u fB…uh fhðe nkuÞ Œku fne þfkÞ fu yíÞkhu ‚÷{k™ ¾k™ su …úfkh™e …kuŒk™u y™wfq¤ ykðu yuðe VkuBÞwo÷k rVÕ{ fhe hÌkku yuðe s heŒu, rƒ÷fw÷ yuðe s heŒu, „wshkŒe rÚkÞuxh VkuBÞwo÷k-Ã÷u™k hMŒu ð¤e „Þwt. y÷çk¥k, yuf rƒÍ™uMk{u™ Œhefu yu{kt fþwt ¾kuxwt nkuE …Ûk ™ þfu. ð»kuo ËkuZÚke ƒu nòh þku™wt {kfuox ÄhkðŒe yk ELzMxÙe{kt …i‚ku ƒkÌk heŒu ™Úke Ëu¾kŒku …Ûk ytËh¾k™u yk ELzMxÙe™ku Yr…Þku {kuxku y™u {sƒqŒ Au.

ykÃke {ƒ÷¾ xu÷uLx „wshkŒe ™kxfku™u fkhÛku rnLËe rVÕ{ y™u ¾k‚ Œku r‚rhÞ÷™u yZ¤f yuõxh {éÞk Au. yuf ytËks {wsƒ yuðwt fnuðk{kt

økýÃkríkçkkÃkk MkkÚku yuf {w÷kfkík çkkÃkkyu yk yÃk{kLk øk¤eLku ykÃkðeíke ykøk¤ [÷kðe ‘‘Xef Au yu rçk[khkLkku íkku ÄtÄku Au. ÷kufku ½hu ½hu ©ØkÚke {khe MÚkkÃkLkk fhu Au. yhu, fk÷u s {khk su ¼krðf ¼õíku {khe MÚkkÃkLkk fhe yuLku nwt {Lkku{Lk ykþeðkoË ykÃkíkku níkku. íÞkt s yuLkkt {B{eyu çkk¤fLku fÌkwt, “÷kuzo økýuþkLku «u fhe ÷ku. ç÷urMktøMk ÷E ÷ku.”

ðkíkLkwt ðíkuMkh zkì. hEþ {Lkeykh

håÞku íÞkhu {U fÌkwt fu ÄLÞ Au íkkhe ¼rõík! íkU {kxe{ktÚke ©ØkÃkqðof-¼kðÃkqðof {Lku yðíkkÞkuo. yu çkkuÕÞku,“«¼w, ík{u ÃkkA÷wt yzÄwt Mkk[wt çkkuÕÞk, {qŠík h[ðkLkk ÄtÄk{kt ©Øk suðwt íkku ¾kMk ÃkkuMkkÞ Lknª, Ãký ¼kð Mkkhku {¤u Au. Þq ykh ÃkkuÃÞw÷h, økýuþk, Ãký nu ËwtËk¤k. y{khe yuf rhfðuMx Au. Ã÷kMxh ykìV ÃkurhMkLkk ¼kð çknw ðÄe økÞk Au. shk zkÞ®xøk fhku íkku Ã÷kMxh ykuAwt ðÃkhkÞ yLku yk s{kLkk{kt yk MkqtZLkku ði¼ð ík{Lku þku¼u Au? shk rð[kh íkku fhku ËMk rf÷ku Ã÷kMxh íkku MkqtZ{kt s ðÃkhkE òÞ Au.”

çkk¤fu {kÚkwt Lk{kÔÞwt. {U ykþeðkoË ykÃkðk {kxu nkÚk ÷ktçkku fÞkuo íÞkt s ¾çkh Ãkze fu çkk¤f ç÷u®Mkøk {kxu Lknª Ãký ÷kzw ÷uðk {kxu LkBÞku níkku. ÷kzw ¾kíkkt ¾kíkkt çkk¤fu ÃkÃÃkkLku ÃkqAâwt, “ÃkÃÃkk, ¾hu¾h fkuELkwt {kÚkwt ykðwt nkuÞ?” ÃkÃÃkk çkkuÕÞk, “çkuxk, yk íkku rhr÷rsÞMk rMkBçkku÷ Au.” çkk¤f çkkuÕÞku, “yåAk, nwt íkku Mk{su÷ku fu yk MxuxMk rMkBçkku÷ Au.” ÃkÃÃkk ÷kzðku WÃkkzðk økÞk íÞkt s {B{e íkkzwfe, “hnuðk Ëku, fk÷u ç÷z Mkwøkh fhkððkLkwt Au.” ykx÷wt çkku÷íkkt økýÃkríkçkkÃkkLku zq{ku ¼hkÞku, ÃkAe ykøk¤ yu ¼õíkkýeyu þwt fÌkwt ¾çkh Au? {Lku çkíkkðeLku, xw çke r«MkkRÍ {khwt Ãkux çkíkkðe, ÃkkuíkkLkk ÃkríkLku fÌkwt fu, “ykÃkýu yk{Lkk suðk LkÚke ÚkðkLkwt Mk{ßÞk!’’

ykðu Au fu xeðe …h ykðŒe r‚rhÞ÷{kt fkuE ™u fkuE, yuf Œku yuf …Ûk „wshkŒe ™kxf™ku yuõxh nkuÞ s Au. {kºk yuõxh ™nª, hkExh, zkÞhuõxh y™u BÞwrÍf zkÞhuõxh ‚wæÄkt „wshkŒe ™kxfkuyu ƒkur÷ðqz™u ykÃÞk Au. Þt„ s™huþ™™u {ò …kze Ëu™khe ‘Vk÷Œw’ y™u ‘þkuh E™ Äe r‚xe’™k BÞwrÍf-zkÞhuõxh ‚r[™-S„h yksu …Ûk „wshkŒe ™kxfku™wt BÞwrÍf fhe hÌkk Au. ‘Ëuð ze’ y™u ‘™ku ð™ rf÷ sur‚fk’™k BÞwrÍf fB…kuÍh yr{Œ rºkðuËe „wshkŒe ™kxfku™wt BÞwrÍf fhŒk nŒk y™u ynªÞkt …nkUåÞk Au. rð…w÷ þkn, W{uþ þwõ÷k suðk zkÞhuõxh …Ûk „wshkŒe ™kxfku{ktÚke s yks™k yk ÷uð÷ …h ÃknkUåÞk Au.yuf ‚{Þu ELzMxÙe{kt „wshkŒeyku™u VkR™kL‚h Œhefu òuðk{kt ykðŒkt …Ûk yksu yuðku Œƒ¬ku ykðe „Þku Au fu ELzMxÙe™k ‚u÷uƒ÷ fnuðkÞ yuðk yzÄkuyzÄ hkExh þwØ „wshkŒe Au.

þh{ fhku, rnLËe¼k»keyku...

yk Ëuþ{kt òu ™kxfku [k÷Œkt nkuÞ y™u ‚f‚u‚Vw÷e ™kxfku [k÷Œkt nkuÞ Œku yuðe s ƒu s ¼k»kk Au „wshkŒe y™u {hkXe. ƒkfe™e fku E ÷u L øðu s {kt ™kxfku™wt ykÞw»Þ ÷ktƒwt ™Úke. rnLËe™e …Ûk yu s nk÷Œ Au. Ëuþ¼h{kt rnLËe rVÕ{ yƒòu™ku rƒÍ™uMk fhu Au …Ûk yk s Ëuþ{kt rnLËe ™kxf™k ºke‚-[k÷e‚ þku ÚkkÞ yux÷u …úkuzâw‚h …kuŒu yu ™kxf ƒtÄ fhðk ÷k„u Au, fkhÛk fu ™kxf yk™kÚke ÷ktƒwt [k÷Œwt ™Úke. WËqo y™u ƒt„k¤e ‚krníÞ ƒnw ðt[kÞ Au …Ûk yk ƒtLku ¼k»kk™e ht„¼qr{™e nk÷Œ yíÞtŒ ft„k¤ Au. ‚kð ‚k[e nfefŒ Œku yu Au fu ht „ ¼q r { ‚kÚku ‚t f ¤kÞu ÷ k „w s hkŒeyku y u …ku Œ k™e yt Ë h™ku rƒÍ™uMk{u™ s„kzâku ™ nkuŒ Œku yksu „wshkŒe ht„¼qr{™e nk÷Œ …Ûk WËqo, ƒt„k¤e y™u y{wf ytþu rnLËe suðe s nkuŒ. fËk[. caketalk@gmail.com

Ëw:¾e økýÃkríkçkkÃkkyu rLkÄkoh ÔÞõík fÞkuo, “ykðíku ðhMku Ãku÷ku rs{ðk¤k fLMkuþLk ykÃku íkku íÞkt s {khe MÚkkÃkLkk fhkððe Au. ËMk rËðMk{kt ËMk rf÷ku WíkkhðkLke økuhtxe ykÃku Au.’’ çkkÃkkLke ÔÞÚkk yM¾r÷ík ðnuíke hne, yk{ Ãký yu çknuLkLku íÞkt íkku {Lku hkus ÄúkMkfk Ãkzu Au. yuf íkku yu{Lkk LkkufhLkwt Lkk{ Ãký økýuþ Au. (rLkMkkMkku) yksfk÷ {khk Lkk{Lkk {kºk Lkkufhku s çkåÞk Au yu LkkufhLku òuhÚke çkq{ Ãkkzu Au, ‘økýuþ’ íkku {khku Sð íkk¤ðu [kUxe òÞ Au. òufu, LkkufhLku yu økýuþ yLku {Lku yu økýuþk fnu Au. {khk Lkk{Lke ykðe ËwËoþk Mkkt¼¤e {khk {kUÚke Lkef¤e økÞwt, “nu hk{!’ íkku ¼økðkLk hk{ íÞkt s hk{k MðYÃku «økx ÚkE çkkuÕÞk, “yk ÷kufkuyu {Lku Þ hk{{ktÚke hk{k çkLkkðe LkkÏÞku íkku íkwt íkku çkå[wt Au.’’ økýÃkrík çkkÃkkyu ðkík ykøk¤ [÷kðe, “yu çkuLk yu{Lkk LkkufhLku fnu Au fu økýuþ! yk «MkkËLku fkhýu ôËhku çknw ykðu Au. ynª huxrf÷h {qfe Ëu íkku! ÷ku fhku ðkík. nðu ík{u Ãk]ÚðeðkMkeyku {Lku ðknLkrðnkuýku çkLkkððk {ktøkku Aku fu þwt? ík{u ÷kufku ‘ykWze’ ðkÃkhku yLku nwt ykðzku ôËh ðkÃkhwt yu íku ðknLkMkw¾ Ãký ík{khkÚke òuðkíkwt LkÚke? íku rËðMku xÙkrVf rMkøLk÷ Ãkh Ãkku÷eMk yxfkðeLku fnuíkku níkku, “yk ôËhLkwt ÃkeÞwMke fhkðu÷wt Au?” íÞktÚke ¼køÞku. yuf íkku nuÕ{ux Ãký Lknkuíke Ãknuhe. ÃkkAku xkuLx {khu÷ku, {wøkx Ãknuhku ¼økðkLk, zkufwt Qze sþu íkku ðkhu½zeyu çkkÃkk Lkðwt Lknª {wfkðe ykÃku’’ (yk ÷u¾ {kºk rLkËkuo»k h{qs yLku ¾ku¾÷e Ët¼e ÄkŠ{fíkk rðhwØ ÷ÏÞku Au. yu{kt fkuELku ÄkŠ{f yLkkËh sýkÞ, fkuELke ÷køkýe Ëw¼kÞ íkku ÓËÞÃkqðof {kVe {køkwt Awt.) amiraeesh@yahoo.co.in

E{kLkËkheLke E{khík

hk¾òu.’ þtfh¼kEyu Ëkux {qfe Lku MkkÚkeËkhku òuíkk hÌkk! yk þtfh¼kE yux÷u LkSfLke ¼ku{fk {kÚku çkuXu÷k MkwhÃkwhk Lkk{Lkk økk{Lkk ðíkLke. {kíkkS yLku þtfh ¼økðkLk íkhVLkku yLkLÞ ¼kð, MkkÚku ÃkkuíkkLkkt {kLkðeykuLkk þiûkrýf Wíf»ko {kxuLke øksçkLke ¾uðLkk. Mð{kLkLke Ãký Ãkhðk Lk fhu, «kÚkr{f þk¤k{kt rþûkf çkLke þfkÞ íkux÷wt íku Mk{Þu ¼ýu÷k, Ãký økýíkh ¼khu Ÿ[wt. fkuELkwt ¼÷wt Úkíkwt nkuÞ íkku ðøkh ykøkúnu xktÃkw fhe ykðu. ykðk fkhýu íku{Lkk ¾uzqík rÃkíkk Sðk¼k [khýu yu{Lku yu Mk{ÞÚke ‘økk{ zkÌkk’Lkwt rçkYË ykÃku÷wt! LkSfLkk økk{ MkkÃkkðkzkLke þk¤k{kt ðkíkkðhýLku yu { ýu Äçkfíkw t fhíkkt økk{÷kufkuyu yu{Lku økkihðÚke ðÄkðu÷k. hkßÞ Mkhfkh îkhk {¤íkk rþûkf yìðkìzoLke yu{ýu yÃkuûkk Lk hk¾e. sðkçk ykÃke Ëuíkk, ÷kufkuLkk Wh{ktLke «MkLLkíkk yu s Mkkhku yìðkìzo Au. rsÕ÷k fûkkyu þk¤kLku «Úk{ fûkk{kt ÷E økÞu÷k. yksu yu swðkLk Mkwf÷fze {kýMk

Ëkuze hÌkku Au. çkeLkk íkku yuðe çkLku÷e fu íku{Lkk økk{Lkk ÷kufku MkkÚku íkuyku Ãký MkðkhLke økkze{kt íku{Lkk økk{Úke LkSf{kt ykðu÷k hu ÷ ðu Mxu þ Lk ykðe økkze{kt çku M ke ðkíkku L kk íkzkfk

{khíkk çku[hkS ykðe økÞu÷k. økkze{ktÚke QíkheLku ÍzÃkÚke íku { ýu LkkLke-{ku x e ¾heËe fhe. nxkýwt Ãkqhwt fheLku hu÷ðu MxuþLku ykðe rxrfx ¾heËe ÃkkuíkkLkk økk{Lkk {kýMkku su zçkk{kt çkuXk níkk íÞkt ykðe økÞu÷k. MknMkk íku{Lku ftEf ÞkË ykÔÞwt. økkze WÃkzðkLke íkiÞkhe níke íÞkt s WÃkh sýkÔÞk «{kýu Ëkux {qfe Lku ðkíkkuLkku Ëkuh MktÄkýku. íkuyku Ëkuzíkk yuf ðuÃkkheLku íÞkt økÞk Lku çkkuÕÞk, “þuX, {khku rnMkkçk çkíkkðkuLku?” “yu fkøk¤ {U ík{kuLku ykÃÞku Au.” ÷U½ku, ÍǼku Äkhý fhu÷ swðkLk ðuÃkkhe çkkuÕÞku yLku W{uÞwO : “ÃkiMkk Ãký çkkfe Au.” “yux÷k {kxu íkku nwt Ëkuzíkku ykÔÞku Awt. ík{khk ÃkiMkk økýe ÕÞku.” økkze WÃkzðkLke rMkMkkuxe ðkøke Lku yu{ýu Wíkkð¤ fhe. “frðhks, nðu ík{Lku økkze Lknª {¤u. ík{khu økkzeLkk zççkk{ktÚke QíkheLku ÃkkAk ynet ykððkLke sYh

CMYK

çkktø÷kËuþ : Ãknu÷ku Mkøkku Ãkkzkuþe

{{íkkLke SËu {Lk{kunLk yLku nMkeLkkLkku {qz çkøkkzâku

çkkt

ø÷kËuþ{kt ð»ko 2009{kt [qtxýe Síke, ðzk«ÄkLk ÃkËu ykYZ ÚkELku Mk¥kkLkwt MkwfkLk Mkt¼k¤Lkkhkt þu¾ nMkeLkkyu ¼khík MkkÚku Vhe W»{kÃkqýo MktçktÄku MÚkkÃÞk Au. ÃkkrfMíkkLkLkk hMíku sE hnu÷k çkktø÷kËuþLke økkzeLku þu¾ nMkeLkkyu Vhe Ãkkxu [zkðe Au yLku «økríkLkk ÃktÚku ykøk¤ ðÄkhe Au. þu¾ nMkeLkkLkwt ð÷ý Ãknu÷uÚke ¼khíkíkhVe hÌkwt Au, fkhý fu þu¾ nMkeLkk òýu Au fu yksu çkktø÷kËuþ su ftE Au, yu{kt ¼khíkLkku ®MknVk¤ku Au. RríknkMkLkwt ykAuhwt ¿kkLk ÄhkðLkkhk ðk[fku òýíkk s nþu fu þu¾ nMkeLkk yu çkktø÷kËuþLkk hk»xÙrÃkíkk økýkíkk þu¾ {wSçkwh hnu{kLkLkkt Ëefhe Au. þu¾u ÃkkrfMíkkLk íkhVÚke çkktø÷kËuþLku ÚkE hnu÷k yLÞkÞ Mkk{u rðhkuÄLkku yðks çkw÷tË fÞkuo níkku. íku{Lkk yktËku÷Lk yLku Ãkkf Mkk{uLkk Mkt½»ko{kt ¼khíku ík{k{ «fkhLke {ËË Ãkqhe Ãkkze níke. ÃkkrfMíkkLk íkhV MkkuVTx fkuLkoh Ähkðíkk çkktø÷kËuþLkkt fux÷ktf hksfeÞ Ãkrhçk¤ku ¼khíkLkwt Lk íkku Éý Mðefkhu Au Q÷xwt íkuyku ÃkkuíkkLkk Ëuþ{kt ¼khíkrðhkuÄe «ð]r¥kykuLku «kuíMkknLk ykÃkíkk hÌkk Au. þu¾ nMkeLkk ßÞkhu Mk¥kk Ãkh Lknkuíkkt íÞkhu çkktø÷kËuþLke MkhnË Ãký ¼khík {kxu ®[íkkLkku rð»kÞ çkLke níke. òufu þu¾ nMkeLkkyu ðzk«ÄkLk ÃkË Mkt¼kéÞk ÃkkuíkkLkk ËuþLke ÄhíkeLkku WÃkÞkuøk ¼khíkrðhkuÄe «ð]r¥k {kxu Lknª Úkðk ËuðkLkwt ð[Lk ÃkkéÞwt Au. þu¾ nMkeLkkLkk «ÞkMkku yLku ¼khík Lkk WËkh ð÷ýLku fkhýu yksu ¼khík yLku çkktø÷kËuþLkk MktçktÄku ½ýk {sçkqík çkLÞk Au. íkksuíkh{kt 6-7 MkÃxuBçkh, 2011Lkk rËðMkku{kt zkì. {Lk{kunLk®Mkn çkktø÷kËuþLkk çku rËðMkLkk «ðkMku sE ykÔÞk. {Lk{kunLk ßÞkhu Zkfk yuhÃkkuxo Ãkh QíkÞko íÞkhu çkktø÷kËuþLkkt ðzk«ÄkLk þu¾ nMkeLkk Mkrník 27 fuLÿeÞ {tºkeyku íku{Lku ykðfkhðk Q¼k níkk. 19 íkkuÃkkuLke Mk÷k{e MkkÚku ¼khíkeÞ ðzk«ÄkLkLkwt ¼ÔÞ Mðkøkík fhðk{kt ykÔÞwt. ¼khíkeÞ ðzk«ÄkLkLke çkkh ð»ko ÃkAeLke yk Ãknu÷e çkktø÷kËuþ Þkºkk yiríknkrMkf s níke Aíkkt RríknkMk Ãkh Mkwðýo yûkhu ÷¾kíkkt ÷¾kíkkt hne økE. Ãkrù{ çktøkk¤Lkkt {wÏÞ{tºke {{íkk çkuLkhSLke SË yLku s¬e ð÷ýLku fkhýu {Lk{kunLk®Mkn yLku þu¾ nMkeLkkLkku {qz {kÞkuo økÞku. ¼khík yLku çkktø÷kËuþ ðå[u MkhnË MktçktÄe, ykŠÚkf, ðuÃkkhe íku{s rîÃkûkeÞ MktçktÄkuLku {sçkqík fhíkkt 10 {kuxk fhkhku Ãkh çkLLku ËuþLkk ðzk«ÄkLkkuLkk nMíkkûkh ÚkÞk, Ãkhtíkw òu íkeMíkk yLku VuLke LkËeLkk s¤ðnU[ýe MkrníkLke Mk{sqíkeyku íkÚkk ÃkrhðnLk fhkh ÚkE þõÞk nkuík íkku yk ÞkºkkLke MkV¤íkkLku [kh [ktË ÷køke òík. Ãký, «kËurþf hksfkhý yLku økXçktÄLkLke {sçkqheyku ynª Ãký Lkze økE. ykÃkýu òýeyu Aeyu fu {Lk{kunLk Mkhfkh Ãkrù{ çktøkk¤{kt {sçkqík çkLku÷kt {{íkk çkuLkhS Ãkh ½ýk ytþu yð÷trçkík nkuðkÚke íku{Lku Lkkhks fheLku fkuE rLkýoÞ ÷E þfu yuðe ÂMÚkrík{kt LkÚke. {{íkk çkuLkhS Ãký Ãkrù{ çktøkk¤{kt ykðe hnu÷e Ãkuxk [qtxýeLku æÞkLk{kt hk¾eLku ÃkkuíkkLku

çktøkk¤Lkk rníkkuLkk hûkf Mkkrçkík fhðkLke rVhkf{kt íkeMíkk LkËeLke s¤ðnut[ýe{kt Ãkrù{ çktøkk¤Lku ðÄkhu Ãkkýe {¤ðwt òuEyu, yu {wÆu ÷ze ÷uðkLkk {qz{kt òuðk {éÞkt. yk{ íkku Mkhfkhe MkqºkkuLkk sýkÔÞk {wsçk {{íkk çkuLkhS {wÏÞ{tºke çkLÞkt ÃkAe íkeMíkk LkËe MktçktrÄík fhkh ytøku su ftE rLkýoÞku ÷uðkÞk íku{kt íku{Lku rðïkMk{kt ÷uðk{kt ykÔÞkt s níkkt. {{íkk çkuLkhS {Lk{kunLk®MknLke çkktø÷kËuþLke Þkºkk{kt Ãký òuzkðkLkkt níkkt, Ãkhtíkw Auf AuÕ÷e ½zeyu íku{ýu íkeMíkk LkËeLke s¤ðnU[ýeLkk fhkh {wÆu ðktÄku fkZeLku çkktø÷kËuþ sðkLkwt Ãký xkéÞwt yLku MkhfkhLku yk Mk{sqíke Lknª fhðk Ëçkký fÞwO. {wÆku yu LkÚke fu {{íkk çkuLkhSyu fhkh{kt Ãkrù{ çktøkk¤Lkk rníkLkk {k{÷u çkku÷ðwt Lk òuEyu, Ãký {wÆku yu Au fu ßÞkhu fhkh ÚkðkLkk çku rËðMkLke ðkh nkuÞ íÞkhu y[kLkf {uËkLk{kt ykðeLku ¾wÕ÷ku rðhkuÄ fhðku yLku çkktø÷kËuþLke Þkºkk Ãkh Lknet sðkLkwt sz ð÷ý Ëk¾ððwt fux÷wt ÞkuøÞ økýkÞ? yktíkhhk»xÙeÞ hksfkhý{kt ¼khíkLke AkÃk fkÞ{ yrLkýkoÞf ÂMÚkrík{kt hnuLkkhk Ëuþ íkhefuLke hne Au, íkuLke ÃkkA¤Lkwt fkhý yk s Au fu çkktø÷kËuþ MkkÚkuLkk MktçktÄkuLke ðkík nkuÞ fu y{urhfk

Lk níke. ÃkiMkk íkku çku rËðMk {kuzk ykðík íkku {Lku ftE ðktÄku Lk níkku.” íkuðk{kt s økkzeLke rMkMkkuxe ðkøkíkkt økkze QÃkze. ðuÃkkhe çkkuÕÞku, “nðu [k Ãkeðku Lku {kuzk fkuE MkkÄLk {¤u yÚkðk çkÃkkuhLke økkze{kt sòu.”

yuçk ÷økkzðe Lk níke. ¼÷u {khu Ãkkt[ økkW nUzíkk sðwt Ãkzu yuLkku {Lku shkÞu yVMkkuMk LkÚke. {khk ÷eÄu {khk rÃkíkkLku Lke[kòuýwt ÚkkÞ yuLkku ðMkðMkku {Lku ®sËøke¼h hnu.” ðuÃkkhe þtfh¼kELke yufÄkhe ðkýe Mkkt¼¤e hÌkk. {Lkku{Lk çkkuÕÞk, “ykðk {kýMkkuLke Lkerík{¥kkLkkt íkku Lkiðuã fhkÞ. ykðk ÷kufkuLku fkhýu Ähk{ktLkwt neh Mk[ðkÞwt Au.” Qøkíkkt çkk¤fkuLkkt SðLk½zíkh fhíke rþûkfLke LkkLkfze Lkkufhe{ktÚke íkuyku íkk÷wfkLke þk¤kykuLkk rLkheûkf çkLÞk. rLkð]r¥k çkkË økk{÷kufkuyu íku{Lku rçkLknheV WÃkMkhÃkt[ ÃkËu çkuMkkzâk. ÃkeðkLkwt Ãkkýe yLku MkeMke hkuzLke MkwrðÄk íku{ýu Q¼e fhu÷e. økk{Lkkt ¼kE-çknuLkku yksu Ãký yu{Lke «þtMkk fhíkkt Úkkfíkkt LkÚke. Ãkt[kÞíkLkku LkkýkfeÞ rnMkkçk økk{ð[k¤u {qfíkk íÞkhu ÷kufku Mkk{uÚke fnuíkk fu y{khu ftE òuðwt LkÚke. y{kuLku ©Øk Au. n{ýkt yu{ýu yu{Lke Ähk {kÚkuÚke ÷ktçkwt økk{íkhwt fÞwO íÞkhu ÷kufkuLkk þçËku nswÞu íÞkt Ãkz½k Ãkkzu Au. ÷kufLkk ykðk «ríkrLkrÄ nku Þ íkku yÛýk nÍkhu L ku WÃkðkMk fhðk Lk Ãkzu! LkkU½ : ½xLkk Mk{Þ : E.Mk. 1957-58 sL{ E.Mk. 1933, {]íÞw ykìøkMx- 2011

Qøkíkkt çkk¤fkuLkkt SðLk½zíkh fhíke rþûkfLke LkkLkfze Lkkufhe{ktÚke íkuyku íkk÷wfkLke þk¤kykuLkk rLkheûkf çkLÞk. rLkð]r¥k çkkË økk{÷kufkuyu íku{Lku rçkLknheV WÃkMkhÃkt[ ÃkËu çkuMkkzâk. ÃkeðkLkwt Ãkkýe yLku MkeMke hkuzLke MkwrðÄk íku{ýu Q¼e fhu÷e þtfh¼kEyu ðuÃkkheLkk þçËku Mkkt¼éÞk. ðuÃkkhe Mkk{u árü fheLku çkkuÕÞk, “þuX, ík{ku íkku Mkk{k {kýMkLke rn÷[k÷Lkk òýfkh {kýMk yux÷u ík{u ftE Lk çkku÷ku, Ãkhtíkw {k÷ ÷eÄk ÃkAe {khu ÃkiMkk ykÃkðk òuEyu yøkh [kuÃkzu {tzkððkLkwt fnuðwt Ãkzu yu fnu÷ Lk nkuðkÚke {khk {Lk{kt ¾xfku hnuíkkt {U MkeÄe ynª Ëkux {khe yLku ÚkÞwt fu ðuÃkkheLku {khe E{kLkËkhe rðþu shk Mkh¾e þtfk òøku íkku {khk Sðíkh{kt zk½ ÷køku. {khe ykçkYLku

Mk[hk[h rËÔÞuþ ÔÞkMk MkkÚkuLkk, ykÃkýu nt{uþkt fkuE Lku fkuE rððkËLku fkhýu õÞkhuÞ fkuE Lk¬h rLkýoÞ Ãkh ykðe þfíkk LkÚke. {{íkkLkk rðhkuÄ ÃkAe ¼khíku íkeMíkk LkËeLkku fhkh {q÷íkðe hk¾íkkt çkktø÷kËuþu VuLke LkËe Ãkh Ãký fhkh Úkðk ËeÄk LkÚke. yux÷wt s Lknª Ãkhtíkw çkktø÷kËuþ MkkÚkuLkk MktçktÄku{kt ykÃkýLku MkkiÚke ÷k¼ËkÞe LkeðzðkLke Au, yuðe ÃkrhðnLk Mk{sqíke Ãký yk fkhýu ÷xfe Ãkze Au. y÷çk¥k, þu¾ nMkeLkk yLku {Lk{kunLk®Mknu ÃkrhÃkfðíkk Ëk¾ðeLku ðøkh VkuøkxLkku fkuE {kuxku rððkË Lk ÚkkÞ, íkuLke Ãkqhíke fk¤S ÷ELku yLkuf {n¥ðÃkqýo Mk{sqíkeyku fhe Au, su çkLLku ËuþLkk yk{ LkkøkrhfkuLku V¤ËkÞe Lkeðzþu. çkLLku Ëuþu yuðe ykþk Ãký ÔÞõík fhe Au fu ykøkk{e ºký {rnLkk{kt íkeMíkk ytøku fhkh fhe ÷uðk{kt ykðþu. íkeMíkk fhkh hksfeÞ árüyu {kºk {{íkk {kxu s Lknª þu¾ nMkeLkk {kxu Ãký yux÷k s {n¥ðÃkqýo Au. ¼khík-çkktø÷kËuþ ðå[u MkrnÞkhe 54 LkËeyku ðne hne Au. LkËeykuLkk s¤rððkËku ftE Lkðe ðkík LkÚke. ¼khík yLku [eLk ðå[u Mkík÷ws yLku çkúñÃkwºkkLkku rððkË Au, íkku ÃkkrfMíkkLk MkkÚku Ãký LkËeykuLke s¤ðnU[ýe rððkËkMÃkË {wÆku Au yhu, çkeò ËuþLke ðkík sðk Ëku, ykÃkýk Ëuþ{kt hkßÞ-hkßÞ ðå[u Ãký fkðuhe s¤rððkË yLku Lk{oËkLkk {k{÷u økwshkík-{nkhk»xÙ-{æÞ«ËuþLkk rððkËku òýeíkk Au. ykþk hk¾eyu ¼khík yLku çkktø÷kËuþ ðå[u LkËeykuLkk s¤rððkËku Lk ðfhu yLku çkLLku Ëuþ ÃkhMÃkhLkk MknÞkuøkÚke «økríkLkk ÃktÚku ykøk¤ ðÄu. divyesh.vyas@sandesh.com


CMYK

hrððkh, 11 MkÃxuBçkh, h011

www.sandesh.com

6

[ku{kMkk{kt Ãksðíkku hkuøk Ëw

rLkÞk¼h{kt yMÚk{kÚke Ãkerzík hkuøkeykuLke MktÏÞk ÍzÃkÚke ðÄe hne Au. òu Mk{Þ hnuíkkt MkkðÄkLke ðhíkðk{kt ykðu yLku SðLkþi÷e Ãkh ÃkqhuÃkqhwt æÞkLk ykÃkðk{kt ykðu íkku ÃkÞkoðhýeÞ «Ëq»kýLku fkhýu ÚkLkkhe yMÚk{kLke çke{khe{ktÚke Awxfkhku {u¤ðe þfkÞ Au. ðÕzo nuÕÚk ykuøkuoLkkEÍuþLkLkk yktfzkyku yLkwMkkh 1970Lkk ð»ko ÃkAe yMÚk{kyu òuh Ãkfzâwt Au. ¼khík{kt s Ëh ð»kuo yMÚk{kLkk ËhËeykuLke MktÏÞk{kt Ãkkt[ xfk sux÷ku ðÄkhku ÚkE hÌkku Au.

yMÚk{k þwt Au?

MkuõMk {kxu yÄehk Lk Úkkð ÃkkxoLkhLku «u{Úke íkiÞkh fhku

[

h{Mke{kyu ÃknkU[ðk {kxu W¥kusLkk nkuðe sYhe Au. ðkíMÞkÞLkLkk fk{Mkqºk{kt Mk{køk{ fhðkLke 64 heíkku (r¢zkyku)Lkwt ðýoLk fhðk{kt ykÔÞwt Au. su{ktÚke fux÷ef heíkku ÃkkuíkkLkk ÃkkxoLkhLku W¥kursík fhðk {kxuLke Au. fux÷ef r¢zkykuLku òýeyu suLkk Úkfe ík{u ík{khk ÃkkxoLkhLku MkuõMk fhðk {kxu [ku¬Mk W¥kursík fhe þfþku.

ÃkkxoLkhLku MÃkþo fhku Mk{køk{ {kxu fkuELku W¥kursík fhðkLke yk MkkiÚke Mkns heík Au. òu ík{khku/ík{khe ÃkkxoLkh ík{khe íkhV ykfŠ»kík Lk ÚkE hÌkkt nkuÞ íkku ík{khk nkÚk fu þhehLkk fkuE ytøk îkhk íku{Lkku MÃkþo fhku. yk MÃkþo çktLkuLkk hõík«ðkn{kt økh{e WíÃkLLk fhþu. yk s MÃkþo MkkÚku yufçkeòLke LkSf ykððkÚke fk{ku¥kusLkk Ãký ðÄþu.

n¤ðufÚke [wtçkLk fhku [wtçkLk yu ÃkkxoLkhLku W¥kursík fhðk {kxuLkwt MkkiÚke W¥k{ nrÚkÞkh Au. ÄehuÚke rçkÕ÷e Ãkøku íkuLke ÃkkA¤ òyku yLku íkuLku ík{khk çkknkuÃkkþ{kt sfze ÷ku. íkuLke ÃkeX, økk÷, økhËLk yu{ çkÄu n¤ðuÚke [wtçkLk fhðk ÷køkku. [wtçkLk fhðkÚke çktLku ðå[u «u{ íkku ðÄþu s MkkÚku çktLku{kt W¥kusLkkLkku Mkt[kh Ãký Úkþu.

«u{¼he Lksh fnuðkÞ Au fu «u{ Lkshku{kt ðMku÷ku nkuÞ Au. ßÞkhu Ãký ftE Mkkhwt ÚkkÞ, fkuE Mkkhk Mk{k[kh Mkkt¼¤ðk {¤u íkku ík{khk ÃkkxoLkhLku ¼uxku, íkuLku MÃkþo fhíkkt íkuLke ykt¾ku{kt ykt¾ku Lkk¾eLku «u{Lkku yufhkh fhðkLkku «ÞíLk fhku. yk{ fhðkÚke Ãký ík{khk ÃkkxoLkh{kt fk{ku¥kusLkk ðÄþu. yuf ðkík æÞkLk{kt hk¾ku fu yk «u{ s Mk{køk{Lkk {wfk{ MkwÄe ÃknkU[ðkLke Mkeze Au.

W¥kursík fhíke ðkíkku fhku hkºku çkuzY{{kt sELku yÚkðk íkku fkuE Ãký rLkhktíkLkk Mk{Þu Mk{køk{Lke RåAk nkuÞ íkku MkkiÚke Ãknu÷kt ík{khk ÃkkxoLkh MkkÚku Mkk{kLÞ ðkíkku fhku su{fu íkuLkku rËðMk fuðku ðeíÞku, íkuýu þwt fÞwO, íkuLku ík{khe ÞkË õÞkhu ykðe níke ðøkuhu. íÞkh çkkË ÃkkxoLkhLkk ðk¤ Ãkh nkÚk yÚkðk økk÷-fÃkk¤ Ãkh n¤ðuÚke yktøk¤eyku Vuhðíkkt-Vuhðíkkt MkuõMk MktçktÄe W¥kusf ðkíkku þY fhku. ÃkkxoLkhLkk ytøkkuÃkktøkkuLkkt ð¾ký fhku. ík{u íkuLkk MíkLk, ÃkeX ðøkuhu ytøkkuLkku MÃkþo fhku íÞkhu fuðwt yLkw¼ðku Aku íkuLkwt ðýoLk fhku. ykðe MkuõMke ðkíkku fhðkÚke ík{khku ÃkkxoLkh W¥kursík çkLkþu yLku Mkk{uÚke MkuõMk fhðkLkwt yk{tºký ykÃkþu.

y[kLkf ¼uxe Ãkzðwt çknkhÚke ykðeLku ½h{kt «ðuþíke ð¾íku, r÷^x{kt yÚkðk íkku çkuzY{{kt

[k

÷eMk ð»koLkk ðMktík¼kE {kuxk Ãkrhðkh MkkÚku ykLktËÚke rstËøke ðeíkkðíkk níkk. Ãký AuÕ÷k yufkË ð»koÚke yu{Lku ykðu÷ WÃkhkAkÃkhe çke{kheyku çkkË íkuyku ßÞkt MkwÄe ½h{kt çkuXk nkuÞ íÞkt MkwÄe MðMÚk nkuÞ Au Ãkhtíkw suðk çknkh Lkef¤ðkLkwt ykðu fu íku{Lku øk¼hkx Úkðk {ktzu Au. íku{kt Þ rÚkÞuxh{kt rVÕ{ òuðk økÞk nkuÞ yLku suðk Ëhðkò çktÄ ÚkkÞ yLku ytÄfkh ÔÞkÃke òÞ fu íkhík íku{Lkk Äçkfkhk ðÄe òÞ Au. íku{Lku økqtøk¤k{ý Úkðk {ktzu Au yLku çku-Ãkkt[ r{rLkx{kt s íku{ýu rÚkÞuxh Akuze sðwt Ãkzu Au. ykðku s yLkw¼ð íku{Lku yLÞ MÚk¤kuyu Ãký ÚkkÞ Au. yuf ðkh xÙuLk{kt çkuXk ÃkAe «ðkMkeykuLkkt xku¤kt ðå[u íku{Lku øk¼hk{ý ÚkE ykðe. íÞkhÚke xÙuLkLkk «ðkMkLku íku{ýu xk¤ðk {ktzâku. ð¤e yuf ðkh xÙkrVfLku fkhýu økhLkk¤k Lke[uÚke ÃkMkkh Úkíke xuûkeLku yuf-çku r{rLkx hkufkE sðwt Ãkzâwt yu Mk{Þ Ëhr{ÞkLk ytÄkhwt, ¼ez, yðkòu ðøkuhuÚke íkuyku yux÷k ¼ªMkkE økÞk fu íÞkhçkkË íku{Lku xuûke{kt çkuMkíkktÞ çkeðk ÷køÞk. yLku f{÷kLke ÂMÚkrík íkku ykÚkeÞ ðÄw r[tíkksLkf níke. AuÕ÷kt ykX ykX ð»koÚke íku

ÃknkU[íkkLke MkkÚku s ík{khk ÃkkxoLkhLku ¼uxe ÷ku. íkuLku nkÚk ðzu Ÿ[fku yLku Ãk÷tøk MkwÄe ÷E òyku. íkuLke MkkÚku n¤ðe ðkíkku fhku, [wtçkLk fhku, íkuLkk W¥kursík fhíkkt ytøkkuÃkktøkLkku MÃkþo fheLku Úkkuzkt AtAuzku. yk{ fhðkÚke ÃkkxoLkhLku ík{u økkZ «u{ fhku Aku íkuðku yLkw¼ð Úkþu. MkkÚku Mk{køk{ fhðk {kxu W¥kusLkk Ãký ðÄþu.

Äehu-Äehu yk¾k þhehLkku MÃkþo fhku ÃkÚkkhe fu Ãk÷tøk Ãkh ÃknkUåÞk ÃkAe õÞkhuÞ íkhík s MkuõMk þY Lk fhþku. yk{ fhðkÚke þYykík{kt íkku {ò

fk{-ðkýe fkr{Lke {kuxðkýe ykðþu, Ãkhtíkw ÃkkA¤Úke íku ftxk¤ksLkf ÷køkþu. fkÞ{ {kxu MkuõMkLke {ò {kýðk {¤u íkuðwt RåAíkk nku íkku Vkuh-Ã÷uLku {n¥ð ykÃkku. ík{khk ÃkkxoLkhLku yk¾k þhehLkku Äehu-Äehu n¤ðkt nkÚku MÃkþo fhku. nkuX yLku {kÚkkÚke þYykík fhku íÞkhçkkË þhehLkkt rðrðÄ ytøkku Ãkh [wtçkLk fhku. ík{u yuf÷k s yk r¢Þk fhku íkuLkku fkuE yÚko LkÚke. W¥kusLkk çktLku íkhV Mkh¾e s nkuðe òuEyu yLku íÞkhu s Mk{køk{ {kÛÞkLkku Mktíkku»k {¤þu. íkuÚke ÃkkxoLkhLku Ãký ík{Lku [wtçkLk yLku MÃkþo fhu íkuLkk {kxu «urhík fhku. íkuLkkÚke ík{khk/ík{khe ÃkkxoLkhLkk {Lk{kt íkýkð fu Úkkf nþu íku Ëqh Úkþu yLku W¥kusLkk yLkw¼ðíkkt ík{khe MkkÚku Mk{køk{ fhðk {kxu hkS ÚkE sþu. òufu yuf ðkíkLkwt æÞkLk hk¾ðwt fu ykðk Mk{Þu shkÞ Wíkkð¤eÞk Lk çkLkþku fu ®nMkf (ðkEÕz MkuõMk) Lk çkLkþku, fkhý fu ík{khk yk{ fhðkÚke ík{khku ÃkkxoLkh Lkkhks ÚkE þfu Au.

Akíke Ãkh MÃkþo ÃkkxoLkhLke LkSf sELku íkuLku AkíkeMkhMkku [ktÃke Ëku. AkíkeLkku ykðku MÃkþo {rn÷k fu Ãkwhw»k{kt fk{ku¥kusLkk ÃkuËk fhu Au. {rn÷kykuyu ÃkkuíkkLkk ÃkkxoLkhLke Akíke Ãkh yktøk¤eykuÚke MÃkþo fheLku þYykík fhðe òuEyu, ßÞkhu Ãkwhw»kkuyu þYykík ÃkeXÚke fhðe òuEyu. yk Ëhr{ÞkLk ík{khe RåAk ÃkkxoLkhLku sýkððk{kt shkÞ ¾[fkþku Lknª. òu ÃkkxoLkh fkuE Ãký «fkhLkk íkýkð fu Ëçkký{ktÚke ÃkMkkh ÚkE hÌkku nkuÞ íkku íkuLku yu ðkíkLke ¾kíkhe yÃkkðku fu ík{u nt{uþkt íkuLke MkkÚku s Aku. yk r¢zkykuLkku MkkiÚke {kuxku VkÞËku yu Au fu íkuLkkÚke ÃkhMÃkhLkku «u{ ðÄþu. ykðe fux÷ef r¢zkyku fhðkÚke ík{u MðMÚk Mk{køk{Lku Mk{kLk heíku {kýe þõþku, [h{Mke{kyu ÃknkU[ðkLkwt Mkw¾ yLkw¼ðe þfþku.

yMÚk{k ïkMkkuïkMk MktçktÄe hkuøk Au. su{kt ïkMkLk¤eyku{kt Mkkuòu ykððkLku fkhýu íku Mktfku[kÞ Au, suLku ÷eÄu ïkMk ÷uðk{kt íkf÷eV ÚkkÞ Au. òu Mk{Þ hnuíkk íkuLkk Ãkh rLkÞtºký {u¤ððk{kt Lk ykðu íkku VuVMkktyku{kt nðk ¼hkE òÞ Au yLku íku Vq÷e òÞ Au. íkuLku fkhýu yMÚk{kLkk nw{÷kLkwt òu¾{ ðÄe òÞ Au, su fkuEf ðkh ½kíkf Ãký Mkkrçkík ÚkkÞ Au.

yMÚk{kLkkt ÷ûký yMÚk{kLkkt ÷ûkýku ÔÞÂõík ÔÞÂõík swËk swËk nkuE þfu Au. yMÚk{kLkkt fux÷ktf ÷ûkýku íkku yuðkt Au fu su yLÞ ïkMk MktçktÄeyku çke{kheyku{kt òuðk {¤u Au. yk ÷ûkýkuLku yMÚk{kLkk yuxufLkkt ÷ûkýku íkhefu yku¤¾ðk sYhe Au. Mkk{kLÞ heíku yMÚk{kLkk ËhËeyku{kt Akíke sfzkðe fu Ëw¾kðku Úkðku, ïkMk çknkh fkZíke ð¾íku ¾kMk «fkhLkku yðks ykððku, hkºku yLku Mkðkhu Vf ¼hkE sðku, ïkMk Mkh¤íkkÚke Lk ÷E þfðku yux÷u fu ïkMk ÷uðk{kt íkf÷eV Ãkzðe, òuhËkh WÄhMk ykððe, ÓËÞLkk Äçkfkhk ðÄe sðk, øk¤k{kt ¾ý ykððe fu Ëw¾kðku Úkðku, Úkkf yLkw¼ððku ðøkuhu ÷ûkýku òuðk {¤íkkt nkuÞ Au. Lkk{ íkku Mkkt¼éÞwt yk Ãkunþu'þe¤Mk’ . y{u ðiãku yuLku 'þeíkrÃk¥k’

fneyu Aeyu. íð[k Ãkh fezeyku fhzðkÚke ÷k÷ [fk{kt QÃkzu Au. yuðkt s [fk{kt þeíkrÃk¥kLkk WÃkÿð{kt QÃkzu Au. yk [fk{kt QÃkzu íÞkhu Mkkuòu, ¾tsðk¤, MkkuÞ ¼kUfkðk suðe Ãkezk, Ëkn-çk¤íkhk yLku fkuE fkuE ð¾ík Q÷xe yLku ßðh Ãký WíÃkLLk ÚkkÞ Au. yk þeíkrÃk¥kLku fux÷kf rðîkLkku 'WËËo’ Ãký fnu Au. ykÞwðuoËeÞ {íku þeíkrÃk¥k{kt fV yLku rÃk¥k MkkÚku Úkkuzwt ðkÞwËku»k™wt «{ký nkuÞ Au. ßÞkhu WËËo{kt fVkrÄõÞLkwt «{ký ðÄkhu nkuÞ Au. ykLku {¤íkku ykðíkku yuf fkuX Lkk{Lkku Ãký hkuøk Au. su fkhý yLku ÷ûkýLke árüyu þeík-rÃk¥k yLku WËËoÚke Úkkuzku r¼LLk MðYÃkLkku nkuÞ Au. Q÷xeLkku neLkÞkuøk yÚkðk r{ÚÞkÞkuøk yÚkðk yríkÞkuøkÚke Lkef¤íkk fV yLku yLLkLkk ðuøkLku Äkhý fhðkÚke fu yxfkððkÚke íkuLke WíÃkr¥k ÚkkÞ Au. yk{kt ÷k÷ htøkLkkt LkkLkkt {kuxkt yLkuf [fk{kt þheh Ãkh Lkef¤u Au. yk [fk{kt Úkkuzku ð¾ík hnu Au. yk rðf]rík{kt ÃkwLk: WËT¼ðLke «ð]r¥k nkuíke LkÚke, ßÞkhu þeíkrÃk¥k yLku WËËo{kt fk¤S Aíkkt Ãký fux÷kf yk Ãkýe hkuøkÚke çk[e þfkíkwt LkÚke. nuhkLk

fhíkk hkuøk{kt Þkuøk hkník ykÃke þfu Au.

nŠLkÞk nŠLkÞkLku çkeò þçËku{kt yktíkhzwt Qíkhe sðwt Ãký fnuðkÞ Au. yktíkhzwt ytzfku»kku{kt yÚkðk íkku ðûký Lkk¤{kt Qíkhe sðkÚke fkuEf ðkh ¼Þtfh Ëw¾kðku yLku çku[uLke Úkðk {ktzu Au. ßÞkt MkwÄe yktíkhzwt WÃkhLkk MÚkkLku síkwt LkÚke íÞkt MkwÄe hkuøkeLku yMkÌk Ëw¾kðku ÚkÞk fhu Au. «kf]ríkf WÃk[kh yktíkhzktLkku ðûký rAÿ yÚkðk su rAÿÚke ÃkkuíkkLkk MÚkkLkÚke Lke[u ¾MÞwt nkuÞ, íku s {køkoÚke WÃkh ÃknkU[kzðkLkku çkLku íkux÷ku «ÞíLk fhku. yktíkhzwt WÃkh Lk òÞ íkku hkuøkeLku WÃkðkMk fhkðku íkÚkk Úkkuzku yurLk{k ÷uðku.

yMÚk{k fkhýku

zkìõxhkuLkk {íku yk hkuøk {kxu ÃkÞkoðhý{kt hnu÷wt «Ëq»ký y™u ykLkwðtrþf fkhýku {wÏÞ heíku sðkçkËkh Au. íkuÚke su {kíkk-rÃkíkk yk hkuøkÚke Ãkezkíkkt nkuÞ, íku{Lkkt çkk¤fku{kt yk hkuøkLkwt òu¾{ ðÄe òÞ Au. [ku{kMkk íkÚkk rþÞk¤k{kt Mkk{kLÞ ÔÞÂõíkLke ïkMkLk¤eyku Ãký Mkk{kLÞ Mktfku[kÞ Au. íkuÚke yMÚk{kLke ÍÃkx{kt ykðe sðkLke þõÞíkk ðÄe òÞ Au. su{Lku Äq¤, Äw{kzku, Ãkk÷íkw «kýeyku yLku fkuE

hkuøk-Mktòuøk zkì. ÄLktsÞ Ãkxu÷ ËðkLke yu÷So nkuÞ íku{ýu yk {kuMk{ Ëhr{ÞkLk rðþu»k fk¤S hk¾ðe sYhe Au. Mkíkík {kLkrMkf íkýkð hnuðkLku fkhýu þhehLke hkuøk«ríkfkhf þÂõík ½xíke òÞ Au. Ãkrhýk{u yMÚk{k suðk hkuøkLke þõÞíkk ðÄe síke nkuÞ Au.

fuðe heíku rLkÞtºký hk¾ðwt? • zkìõxhu Mkq[ðu÷e Ëðkyku ÞkuøÞ {kºkk{kt yLku Mk{ÞMkh ÷uðe. • sYh Ãkzu íÞkhu ELnu÷h ðkÃkhku. • ¾kLk-ÃkkLk Ãkh rLkÞtºký hk¾ku. ¼kusLk Äehu Äehu yLku [kðeLku fhðwt. • s{eLku yzÄku f÷kf ÃkAe Ãkkýe Ãkeðwt. • økh{ {Mkk÷k, {h[wt, yÚkkýwt, [k yLku fkìVeLkwt MkuðLk ykuAwt fhðwt fu Lk fhðwt • Ëhhkus ÞkuøkkMkLk, «kýkÞk{ fhðkÚke ïkMkLk¤eyku Mktfku[kðkLke ½xLkk ykuAe çkLku Au.

yuxuf ykðu íÞkhu þwt fhþku? • yMÚk{kLkku yuxuf ykðu fu íkhík s zkìõxhu ykÃku÷e Ëðk ÷E ÷uðe. • MkeÄk xèkh çkuMke sðwt, ¼q÷Úke Ãký õÞkhuÞ Mkqðwt Lknª. • fÃkzkt [wMík nkuÞ íkku çkË÷e Lkk¾ðk yLku Ze÷kt fÃkzkt s Ãknuhðkt. þõÞ nkuÞ íkku LkkEx zÙuMk suðk ykhk{ËkÞf fÃkzkt Ãknuhðkt. • íkýkð fu økwMMkku ¼q÷eLku þktík hnku. • zkìõxhLkku MktÃkfo fhku yÚkðk {kuzwt fÞkO rðLkk LkSfLke nkuÂMÃkx÷{kt ÃknkU[e òð.

çkk¤fku{kt yMÚk{kLkku «fkuÃk çkk¤fku{kt Ãký yk hkuøk ÍzÃkÚke Vu÷kE hÌkku Au. SðLkþi÷e{kt VuhVkhLku fkhýu 2-3 ð»koLkkt çkk¤fku Ãký yk hkuøkLke ÍÃkx{kt ykðe økÞkt Au. çkkux÷Úke Ãkeðzkðkíkwt ËqÄ yLku Ëqr»kík ykçkkunðk {wÏÞ fkhý Au. íkuÚke ¾kMk fheLku þnuhLkkt çkk¤fku{kt yMÚk{kLkku hkuøk ðÄwt òuðk {¤u Au. çkeswt fkhý yuÂLxçkkÞkurxf Ëðkyku Au. yk ËðkykuÚke çkk¤fkuLke hkuøk «ríkfkhf ûk{íkk ykuAe ÚkE òÞ Au, íkuÚke íkuyku yMÚk{kLkk ¼kuøk çkLku Au.

þe¤MkLkku Mkh¤ WÃk[kh ÃkwLk:WËT¼ðLke «ð]r¥k hnu Au. þeíkrÃk¥k yLku WËËoLku ykÄwrLkfku yxeofuheyk yLku fkuXLku yu økeLÞwhkurxf Lkk{Úke yku¤¾kðu Au. ykÞwðuoËeÞ {íku yu çkÄk rºkËku»ksLÞ hkuøk Au. Ãkhtíkw 'þeíkrÃk¥k’ yu Lkk{Úke s MÃkü Au fu 'þeík’ yLku 'rÃk¥k’ yu çktLkuLkku «¼kð yu{kt hnu÷ku Au. yux÷u fu þeík fnuíkk &÷u»{ (fV) yLku rÃk¥kËku»kLke «ÄkLkíkk yu{kt hnu÷e Au. ÷ûkýLke árüyu Ãký þeíkrÃk¥k{kt WíÃkLLk

ykhkuøÞ ®[íkLk ðiã {Lkw¼kE økkiËkLke ÚkLkkh ¾tsðk¤ fVkrÄõÞ yLku Ëknçk¤íkhk yu rÃk¥kkrÄõÞ Mkq[ðu Au. ykÄwrLkfku íkuLke WíÃkr¥k{kt yuf «fkhLke yLkwsoíkk fu yu÷SoLku fkhýu {kLku Au. su{kt þheh fkuE yMkkíBÞ ÿÔÞLkk MktÃkfo{kt ykððkÚke yÚkðk ykðkt yMkkíBÞ

yknkhÿÔÞkuLkk MkuðLkÚke WíÃkLLk ÚkkÞ Au. yu{kt yLkuf «fkhLkkt ÿÔÞku, yki»kÄku, «kuxeLk, yknkh, ÿÔÞku, ík]ýku, hsfýku, Ãkhkøkfýku, MkwøktÄkuLkku Mk{kðuþ ÚkkÞ Au.

WÃk[kh * þeíkrÃk¥kkrÄõÞ hkuøk{kt fzðk íku÷Lkwt {k÷eþ, W»ý s¤Úke MLkkLk, ð{Lk íkÚkk rðhu[Lk f{o ðøkuhu «þMík Au. ð{Lk f{o {kxu Ãkxku¤, rLkBçkÃkºk yLku {ËLkV¤Lkku WÃkÞkuøk íkÚkk rðhu[Lk f{o {kxu rºkV÷k [qýoLkku {Ä MkkÚku WÃkÞkuøk rníkkðn Au.

rðrðÄ hkuøk{kt WÃkÞkuøke Þkuøk yktíkhzwt ÃkkAwt ytËh síkwt hnu íkku ÞkuøÞ ykfkhLke ½rLkÞ÷ xÙuMk (Ãkkuxe) çkktÄku íkÚkk íkuLkku «Þkuøk Mkíkík [k÷w hk¾ku. Þkirøkf WÃkkÞ økku{w¾kMkLk, þe»kkoMkLk, MkðkOøkkMkLk, LkkifkMkLk ðøkuhu ykMkLk nŠLkÞk yktºk. (yktíkhzkt)Lke ð]rØ{kt ÷k¼ ykÃku Au yLku nŠLkÞkLku {q¤Úke {xkzu Au.

yÃkhMkLkku hkuøk yÃkhMkLku ytøkúuS{kt ÃkhkìEMkeMk Ãký fnuðkÞ Au. yk hkuøk ½ýwt fheLku fkuýe, ½qtxý, ÃkeX, Akíke, òt½ ðøkuhu søÞkykuLke íð[k Ãkh økw÷kçke htøkLkk rÃk¥kLkk LkkLkk LkkLkk ËkýkYÃku WíÃkLLk ÚkkÞ

Þkuøk ¼økkðu hkuøk çkkçkk hk{Ëuð Au. yk Ëkýk{kt Ãkhw nkuíkwt ™Úke. Aíkkt Ãký yk çknw nXe÷ku hkuøk Au yLku ð»kkuo MkwÄe hnu Au. ½ýe ðkh íkku ykÃk{u¤u s ËçkkE òÞ Au yLku Úkkuzk Mk{Þ ÃkAe yÚkðk fkuE ¾kMk Éíkw{kt VheÚke WÃkMke ykðu Au. yk hkuøk ¾kMk fheLku økrXÞku yk{ðkík, Ãkhwðk¤k Íkzk, xkurLMk÷ yLku øk¼koþÞ økúeðk{kt SðkýwykuLkwt Mkt¢{ý ÚkðkÚke yÚkðk ½e, {k¾ý ðøkuhuLkwt ðÄwÃkzíkwt MkuðLk fhðkÚke íkÚkk ËktíkLkk rðfkh ÃkkÞkurhÞk ðøkuhu ÚkðkLku fkhýu yLku ySýo íkÚkk WÃkËtþ ðøkuhu hkuøkLku fkhýu ÚkkÞ Au. þYykík{kt íð[k Ãkh ÷k÷, økw÷kçke

½h çknkh zøk÷wt {qfíkkt Ãký zhíkk ÷kufku ðMktík¼kE íkÚkk f{÷kLke ÂMÚkrík{kt ½ýwt MkkBÞ Au. íku{Lku çktrÄÞkh søÞkLkku, ßÞktÚke ¼køke Lk þfkÞ yuðe søÞkLkku, yòýe søÞkLkku zh ÷køku Au, su zh fux÷kf [ku¬Mk yLkw¼ðku ÃkAeÚke WíÃkLLk ÚkÞu÷ku Au. yk zhLku fkhýu íkuykuyu íku{Lke rstËøke{kt {kuxk VuhVkhku fhe LkkÏÞk Au. íkuykuLke SðLkþi÷e, hnuýefhýe {ÞkorËík ÚkE økE

ykÃkýu ykðk Aeyu h[Lkk fkuXkhe rhçkkíke níke. þkf {kfuox{kt þkf ÷uðk MkwæÄkt íku Lk sE þfíke. ÃkkuíkkLkk fkì÷usfk¤ Ëhr{ÞkLk fw÷w {Lkk÷e sELku xÙurftøk fhe ykðu÷e f{÷k nk÷ yuf hks{køko ¢kuMk fhðkLkku ykðu íkku Úkh Úkh ftÃku Au. shkf ðkËr¤Þwt nðk{kLk y™u økzøkzkx, ytÄkhwt ÚkkÞ fu íkuLku øk¼hk{ý Úkðk {ktzu Au.

Au. íkuyku {kuf¤kþÚke, n¤ðkþÚke ykLktËÃkqðof Sðe þfíkk LkÚke. ßÞkt MkwÄe ÃkkuíkkLkk ½hLke [kh Ëeðk÷ku ðå[u fwxwtçk MkkÚku Mk÷k{íkeÃkqýo SðLk SððkLkwt nkuÞ íÞkt MkwÄe íkuyku ¾wþ¾wþk÷ hnu Au Ãký suðwt çknkh Lkef¤ðkLkwt ykðu fu íkhík Ãku÷ku ¼Þ, Ãku÷ku yòý zh íku{Lku ½uhe ð¤u Au yLku íkuLku

÷eÄu íkuyku çkÄwt xk¤íkk ÚkE òÞ Au. (yuðkuRzLx rçknurðÞh) yk ¼ÞLkwt Lkk{ ‘yuøkkuhkVkurçkÞk’ Au. yLku íku ½ýk ÷kufkuLku nkuÞ Au. Mkk{kLÞ {kýMkLke íkÚkk íkuykuLkk Mkøkktðnk÷ktykuLke Mk{s{kt LkÚke ykðíkwt fu yk{ ¼÷¼÷kLku ntVkðLkkh íkÚkk ¼÷¼÷kt fk{ku [Ãkxe{kt fhe Lkk¾Lkkh f{÷k fu ðMktík¼kE ykðwt þwt fk{ fhíkkt nþu? 1960Lkk økk¤k{kt Lkðe þkuÄkÞu÷e ‘R{e«kr{Lk’ Lkk{Lke Ëðk ytøku MktþkuÄLk fhe hÌkk níkk. íku{ýu òuÞwt fu çknkh Lkef¤ðk{kt fu ¼ez{ktÚke ÃkMkkh Úkðk{kt øk¼hkx yLkw¼ðíkk íku{Lkk ËËeoyku{kt yk ËðkÚke fþku Vfo sýkíkku Lknkuíkku Ãký zkì. õ÷uRLkLke nkurMÃkx÷{kt fk{ fhíke LkMkkuoyu ftEf Lkðwt s òuÞwt. íku{ýu LkkUæÞwt fu zkì. õ÷uRLkLkk yk ËËeoyku nðu ‘R{hsLMke yuzr{þLk’ {kxu ykðíkk ykuAk ÚkE økÞk níkk. Ãknu÷kt Akþðkhu yuðwt çkLkíkwt fu

CMYK

ð»kkuoÚke ÃkkuíkkLkk ½hLke çknkh Ãkøk MkwæÄkt Lk {qfÞku nkuÞ yuðk {kýMkkuÞ yk rðï{kt nkuÞ Au yÄhkíku {Ähkíku øk{u íÞkhu yu{ktLkku fkuE ËËeo nktVíkk nktVíkk ykðeLku zkì. õ÷uRLkLku søkkzeLku fnuíkku, “nwt {he sEþ Mkknuçk! {Lku ftE ÚkkÞ Au! {Lku çk[kðe ÷ku!” LkMkkuoyu òuÞwt fu ‘R{e«kr{Lk’ Lkk{Lke yk Ëðk ykÃÞk ÃkAe zkì. f÷uRLkLkk ËËeoyku ykðe R{hsLMke ÷ELku ykðíkk Lknkuíkk. íÞkhçkkË rhMk[o{kt yuðwt «ríkÃkkrËík ÚkÞwt fu yu ËËeoykuLku ‘ÃkurLkf yuøkkuhkVkurçkÞk’ Lkk{Lkku hkuøk níkku. su{ktÚke ‘ÃkurLkf’ (r[tíkkLkk ykur[tíkk yfkhý nw{÷k) yk ËðkÚke Mkkhk ÚkE økÞk níkk. yLku yu ‘ÃkurLkf’Lkk yuxuõMkLku fkhýu sL{u÷k ¼Þ xk¤ðkLke ð]r¥k (yuøkkuhkVkurçkÞk) ðøkuhu yu{Lkk yu{ hne økÞk níkk.

yMÚk{kLkku R÷ks LkÚke?

zkìõxhkuLkk fnuðk «{kýu yMÚk{kLkku fkuE fkÞ{e E÷ks LkÚke, íkuLku sz{q¤{ktÚke {xkze þfkíkku LkÚke. zkìõxhLke Mk÷kn «{kýu rLkÞr{ík ËðkLkwt MkuðLk yLku íkuLkkt fkhýkuÚke çk[ðkLkk WÃkkÞku îkhk s yk hkuøk Ãkh rLkÞtºký hk¾e þfkÞ yu{ Au. yMÚk{k{kt MkkðÄkLke yu s íkuLkku E÷ks Au.

Xtze yLku ¼usðk¤e {kuMk{{kt rðþu»k MkkðÄkLkeyku ðhMkkË{kt yLku rþÞk¤k{kt ßÞkhu Xtzk ÃkðLkku VwtfkE hÌkk nkuÞ íÞkhu þhËe ÚkðkLke þõÞíkk ðÄkhu hnu Au. Mk{ÞMkh E÷ks Lk fhðk{kt ykðu íkku yMÚk{kLkk yuxufLkwt òu¾{ ðÄe òÞ Au. íkuÚke ykðe {kuMk{{kt þhehLku økh{ fÃkzktÚke Zktfe hk¾ðwt. ðhMkkËLke Íh{h{kt LknkðkLke {ò s ftEf y÷øk nkuÞ Au Ãkhtíkw yMÚk{kLkk ËhËe ykðe {ò Ëqh hnu, yu{kt s íku{Lkwt rník Au. yMÚk{kLkk ËhËeyu õÞkhuÞ ðhMkkË{kt Ãk÷¤ðwt òuEyu Lknª. yMÚk{kLke çke{kheÚke Ãkezkíkk ÷kufkuLkku Y{ ¼us{wõík nkuðku òuEyu. ¼usLku fkhýu Vtøk÷ (Vqøk) ELVuõþLkLkwt òu¾{ ðÄe síkwt nkuÞ Au. * yk{¤kLkwt [qýo yuf [{[e+økku¤ çku [{[e r{© fhe Mkðkhu, çkÃkkuhu yLku hkºku ÷uðwt. * yÚkðk ys{ku Ãkk [{[e +økku¤ yuf [{[e r{© fhe rËðMk{kt ºký ð¾ík ÷uðwt. * øk¤kuLkku Wfk¤ku [kh [{[e+ çku [{[e {Ä {u¤ðeLku rËðMk{kt ºký ð¾ík ÷uðku. * yhýe{q¤ [qýo yufÚke çku økúk{ sux÷wt, yuf [{[e {Ä{kt r{© fhe Mkðkhu yLku hkºku ÷uðwt.

½høkÚÚkw WÃk[kh øk¤ku ÷e{zkLke Ak÷Lkwt Mk{¼køku çkLkkðu÷wt [qýo, yzÄe [{[eLke {kºkk{kt Mkðkhu, çkÃkkuhu yLku hkºku ÷uðkÚke ºký-[kh rËðMk{kt {u÷urhÞk þktík ÚkkÞ Au. su{Lku ðkhtðkh {u÷urhÞk QÚk÷ku {khíkku nkuÞ, íku{ýu ºkýÚke [kh {rnLkk Lkhýk fkuXu Mkðkhu yuf s ð¾ík yk [qýo, {nkMkwËþoLk [qýo MkkÚku ÷uðkÚke {u÷urhÞk {xu Au. su{Lku yk õðeLkkELk ðøkuhuLkwt rhyuõþLk ykðíkwt nkuÞ íku{Lku {kxu Ãký yk [qýo W¥k{ Mkkrçkík ÚkkÞ Au. yÚkðk òtçk÷e htøkLkk ½ýkt LkkLkk LkkLkk Ãkhw ðøkhLkk Ëkýk Lkef¤u Au su ÃkAeÚke ÃkhMÃkh ¼uøkk ÚkE yuf {kuxwt íkk{úðýoLkwt [fk{tw çkLke òÞ Au. ÃkAeÚke yk Äççkk yk¾k þheh{kt Vu÷kÞ Au. (òu WÃk[kh Lk fhðk{kt ykðu íkku) «kf]ríkf WÃk[kh y{÷kMkkh øktÄfLku çkkhef ðkxe 6Úke 8 økýk ðuMku÷eLk{kt {u¤ðe ÷økkððkÚke hkník ÚkkÞ Au. WÃkÞkuøke Þkuøk yk hkuøk{kt Þkurøkf þwrØ r¢Þkyku su{ fu fwts÷, s÷Lkurík íkÚkk ð† ãkiríkLkku Ëhhkus yÇÞkMk fhku. þt¾ «ûkk÷Lk r¢Þk Ãký {rnLkk{kt yuf ðkh fhku. íkkzkMkLk, W¥kkLkÃkkËkMkLk, MkwÃík ÃkðLk{wõíkkMkLk, MkðkOøkkMkLk, [¢kMkLk, n÷kMkLk, ¼wstøkkMkLk, ÄLkwhkMkLk, Ãkrù{ku¥kkLkkMkLk økku{w¾kMkLk íkÚkk yÄo{íMÞUÿkMkLkLke MkkÚku MkðkhLkk Mk{Þu MkqÞo Lk{MfkhLkku yÇÞkMk Ãký fhku. LkkzeþkuÄLk, þeík÷e íkÚkk rMkífkhe «kýkÞk{Lkku yÇÞkMk fhku. íkku ðkík yu{ Au. Auf E.Mk. 1895{kt £kuRz Lkk{Lkk {Lkkur[rfíMkfu yk hkuøkLkwt ðýoLk fÞwO níkwt. Ãký íÞkh ÃkAeLkk A ËkÞfk MkwÄe yu Mk{s{kt fþkuÞ ðÄkhku ÚkE þõÞku Lknkuíkku. íkkòt MktþkuÄLkku {wsçk y{wf ÔÞÂõíkykuLku yuf÷k ‘ÃkurLkf’ (íkeðú øk¼hkx)Lkk xqtfk nw{÷k ykðu Au. y{wfLku ÃkurLkf ÃkAeLkku zh {Lk{kt ½h fhe òÞ Au. (ÃkurLkf rðÚk yuøkkuhkVkurçkÞk). íkku çkkfeLkk y{wf ËËeoykuLku ÃkurLkf ðøkh s ‘ßÞktÚke ¼køkðwt Mkh¤ Lk nkuÞ’ yuðe ÃkrhÂMÚkrík{kt {wfkE sðkLkku zh (yuøkkuhkVkurçkÞk) WíÃkLLk Úkíkku nkuÞ Au. ðÄkhu MktþkuÄLk ÃkAe Mk{òÞwt Au fu ÃkurLkf suðk r[tíkkhkuøkku {øks{kt ‘hkMkkÞrýf yMk{íkw÷k’ Q¼e ÚkðkLku fkhýu Úkíkkt nkuÞ Au. ßÞkhu ‘yuøkkuhkVkurçkÞk’ ¼Þ«uhf ðMíkw MkkÚkuLkk MknSðLk íkÚkk ‘frLzþ®Lkøk’{ktÚke WËT¼ðíkku nkuÞ Au. y™u yux÷u s yk ¼ÞLke Mkkhðkh {kxu Ëðkyku WÃkhktík Mk{òðx, rLkËþoLk, Äehs, Äe{u Äe{u ¼Þ ykuøk¤ðkLke «ð]r¥kyku, n¤ðu n¤ðu Mkk{Lkku ðøkuhu «fkhLke ‘rçknurðÞh÷ xufrLkõMk’ Lkku WÃkÞkuøk fhðku Ãkzíkku nkuÞ Au.


CMYK

7

hrððkh, 11 MkÃxuBçkh, h011

www.sandesh.com

{ŠMkrzÍ : 125 ð»koLke ÷kìtøk zÙkRð

{

ŠMkrzÍ çkuLÍ... yk Lkk{Lkku rMk¬ku ykìxku{kuçkkEÕMkLke ËwrLkÞk{kt 125 ð»koÚke ¾ý¾ýu Au. rðïMkLkeÞíkk Lku ©uc fkhLke WíÃkkËf ftÃkLke yux÷u {ŠMkrzÍ çkuLÍ. rðþk¤ {ŠMkrzÍ ftÃkLkeLkk çku {kr÷fku fk÷o çkuLÍ yLku økkux÷eçk zuE{÷h, su õÞkhuÞ yuf{ufLkwt {kU Ãký òuðk Lk ÃkkBÞk Lknkuíkk yLku ykSðLk yufçkeòÚke y¿kkík hÌkk nkuðk Aíkkt {ŠMkrzÍLke MÚkkÃkLkk fhu÷e. çkuW ykìxku{kuçkkEÕMk søkíkLkk sLkf yuðk s{oLke{kt sL{u÷k. çktLku yktíkrhf ËnLkÞtºkðk¤e {kuxhfkh ÃkkA¤ ð»kkuoÚke MktþkuÄLk nkÚk Ähe hÌkk níkk su{kt Ãknu÷e MkV¤íkk {¤e fk÷o çkuLÍLku. 29 òLÞwykhe, 1886Lkk hkus ÃkkuíkkLkk ºký Ãkizktðk¤k ðknLk (çkuLÍ ÃkuxLx {kuxhðuøkLk)Lke ÃkuxLx íkuLku {¤e. òufu zuE{÷h Ãký yu s ð»kuo ÃkkuíkkLkk [kh Ãkizktðk¤k ðknLk (økúkLz VkÄh õ÷kuf yuÂLsLk)Lke ÃkuxLx {u¤ððk{kt MkV¤ hÌkku. zuE{÷hu zeyu{S (zuE{÷h {kuxkuhLu k økuMk÷þk^x) Lkk{Lke ftÃkLke MÚkkÃke. ßÞkhu fk÷o çkuLÍu çkuLÍ yuLz MkkE Lkk{Lke. fk÷o çkuLÍu ÃkkuíkkLke «Úk{ fkh 1888{kt ðu[e ßÞkhu zuE{÷hLku yu Mkki¼køÞ íkuLkk [kh ð»ko ÃkAe yux÷u fu 1892{kt «kó ÚkÞw.t {kuh¬kuLkk Mkw÷íkkLkLku íku{ýu «Úk{ fkh ðu[e. fk÷o çkuLÍLke «Úk{ fkh MkkÚku òuzkÞu÷ku hMk«Ë çkLkkð yuðku Au fu fk÷oLke ÃkíLke íkuLku òý fÞko ðøkh s 106 rf{e Ëqh hnuíke ÃkkuíkkLke {kLku {¤ðk òíku yk fkh ntfkhe økE yLku íÞkt ÃknkUåÞk ÃkAe xur÷økúk{ îkhk íkuLku fkh{kt þwt þwt ¾k{eyku Au yLku ðÄkhkLkku yuf økeyh W{uhðkLke òý íkuLkk Ãkrík fk÷oLku fhu÷e! 1899Lkk ytík MkwÄe{kt íkku çkuLÍ yuLz MkkE rðïLke MkkiÚke {kuxe ykuxku{kuçkkE÷ ftÃkLke íkhefu Q¼he ykðe. çkeS íkhV zuE{÷h {kuxh ftÃkLke (zeSyku)yu 1897Úke n¤ðkt ÔÞkÃkkhe ðknLkkuLkwt WíÃkkËLk þY fÞwO yLku

rçkúxLk{kt yu ðknLkku MkV¤ Ãký ÚkÞkt. yu Ëhr{ÞkLk yk ftÃkLkeLku yuf yuðe ÔÞÂõíkLkku ¼uxku ÚkÞku suýu ftÃkLkeLke Ãknu[kLk çkË÷kðe Lkk¾e. yur{÷ surLkr÷f Lkk{Lkku yuf hksîkhe WãkuøkÃkrík fu su fkh huMkLkku þku¾eLk níkku íkuýu rVrLkõMk Lkk{Lkk {kìz÷Lke fkh zeSyku ÃkkMkuÚke ¾heËe yLku ÃkkuíkkLke fkuE þwfLkðtíke {kLÞíkk fu ytÄ©Øk su økýku íkuLku ÷eÄu yk fkh Ãkh ÃkkuíkkLke Ãkwºke {ŠMkrzÍLkkt Lkk{ ËkuhkÔÞkt. íkuLku rVrLkõMk fhíkkt Ãký çknuíkheLk yLku ÍzÃke fkh òuEíke níke yLku òu ÃkkuíkkLke ÃkwºkeLkwt Lkk{ fkh Ãkh ÷¾ðk{kt ykðu íkku íkuýu

ykuxku-ðÕzo rníku»k òuþe 36 fkMko yufeMkkÚku ¾heËe ÷uðkLke íkiÞkhe çkíkkðe. (yk yktfzku òu LkkLkku ÷køkíkku nkuÞ íkku òýe ÷ku fu íÞkhu ð»koËeX {ktz yux÷e fkh ðu[e þfkíke) yLku zeSyku ftÃkLkeyu yuLke þhík {kLÞ Ãký hk¾e. yur{÷Lkk LkMkeçk òufu Íøkkhk {khe hÌkkt níkkt yLku yk fkh ÞwhkurÃkÞLk çkòh{kt ¾qçk ðu[kýe. yu ÃkAe ykðku s MkkuËku yk ftÃkLke MkkÚku íkuýu çkeS ðkh Ãký fÞkuo. yk fkh yux÷u zuE{÷h {ŠMkrzÍ. òufu 1901Úke 1909 MkwÄe yur{÷ ftÃkLkeLkk çkkuzo ykìV rzhuõxMko{kt Ãký hÌkku. òufu ftÃkLkeLke nhýVk¤ òuE þfu yu Ãknu÷kt s 1900Lke Mkk÷{kt zeSykuLkku «ýuíkk yuðku zuE{÷h {]íÞw ÃkkBÞku. çktLku ftÃkLkeyku Mk{økú rðï{kt AðkE òÞ yu Ãknu÷kt s 1914{kt «Úk{ rðïÞwØLku fkhýu íku{Lkk WãkuøkLku Mk¾ík çkúuf ÷køke økE.

zeyu{SLku LkkAqxfu ÷~fhe WíÃkkËLkku{kt òuíkhkðwt Ãkzâwt. çkeS çkksw çkuLÍ ftÃkLkeLke nk÷ík Ãký Lkksqf çkLke. fk÷o çkuLÍu 1919{kt zeSyku ftÃkLke MkkÚku yLkwMktÄkLk fhðkLkku «Míkkð {qõÞku su Lkfkhðk{kt ykÔÞku. yk¾hu 1924Úke 2000 MkwÄeLkk fhkh Ãkh ÔÞkÃkkhe Äkuhýu yk çktLku ftÃkLkeyku òuzkE yLku Lkk{ yÃkkÞwt {ŠMkrzÍ çkuLÍ. ð»ko 1929{kt fk÷o çkuLÍu Ãký ËwrLkÞkLku y÷rðËk fne ËeÄe. Ãký ftÃkLke íÞkt MkwÄe{kt «økríkLkk Ãkkxu [ze økE níke. A classÚke S Class MkwÄeLke ði¼ðþk¤e fkMko, Vito suðe ðkLk, GL-M, GLK {kìz÷Lke SUV (MÃkkuxoTMk Þwrxr÷xe ÂÔnf÷) fu G Class {kìz÷Lke ¾zík÷ SÃk fu ÃkAe SL rMkheÍLke MÃkkuxoTMk fkh nkuÞ {ŠMkrzÍ ftÃkLkeLkk fku÷h ykuxku{kuçkkEÕMkLke ËwrLkÞk{kt MkËk Ÿ[k s hÌkk Au. {ŠMkrzÍ fkh Ãknu÷ktÚke {kU½e Au yLku íkuÚke MxuxTMk rMkBçkku÷ økýkÞ Au. {ŠMkrzÍ yuÂLsLk çknuíkheLk {LkkÞ Au. rðïMkLkeÞíkk yLku ykøkðe xufTrLkfLkku Mkw{u¤ Au {ŠMkrzÍ. {ŠMkrzÍ Lkk{Lkku Mkqhs ykìxku{kuçkkEÕMkLke ËwrLkÞk{kt ykx÷e çkÄe Lkðe Lkðe ftÃkLkeyku, rLkíkLkðkt {kìzuÕMk ðå[u Ãký Mkíkík ͤn¤íkku hÌkku Au. 125{wt ð»ko [k÷u Au {ŠMkrzÍLkwt yu s Ëþkoðu Au fu ftÃkLke Ë{Ëkh, òLkËkh yLku þkLkËkh Au. hitujoshi07@gmail.com

yuõMke÷uxh

* 2011{kt {ŠMkrzÍ fw÷ 17 Lkðkt {kìz÷ çkòh{kt {qfþu. * {ŠMkrzÍLke yuf fkh{kt swËe swËe 10,000 søÞk Ãkh ðu®Õzøk ÚkÞu÷wt nkuÞ Au. Aíkkt ík{u yuLku çknw {w~fu÷eÚke þkuÄe þfku. * {ŠMkrzÍLke MkMÃkuLþLk rMkMx{ íkku çknuíkheLk Au s WÃkhktík MxeÞ®høk{kt Ãký ykt[fkykuLku ¾{e þfkÞ yuðe økkuXðý Au. * {ŠMkrzÍLke Mkex çkktÄðk{kt Lkkr¤ÞuhLke Ak÷Lkku WÃkÞkuøk ÚkkÞ Au. M116-M117Lkk * Benz yuÕÞwr{rLkÞ{ ç÷kufLke fkuÃke GM (sLkh÷ {kuxMko) yLku Vkuzo çktLku ftÃkLkeyu fhu÷e nkuðkLkwt fnuðkÞ Au. * yíÞkh MkwÄeLke MkðkorÄf ðu[kÞu÷e Ãk[kMk fkhkuLkk r÷Mx{kt {ŠMkrzÍLkwt Lkk{ LkÚke. * íkksuíkh{kt ŠMkrzÍLkwt xw Mkexh MÃkkuxTMko fkh SLK-350 (÷uxuMx {kìz÷) 65 ÷k¾Lke ®f{ík MkkÚku ¼khík{kt ÷kìL[ ÚkÞwt Au. {ŠMkrzÍLke ÷uxuMx MÃkkuxTMko fkh SLK-350Lkwt {kuz÷

fkVu{kt ðMku Au ¾hwt rðÞuLkk fu

x÷ktf þnuhku yuðkt nkuÞ Au, ßÞkt {kºk çku rËðMk {kxu Ãký íÞktLkkt hnuðkMke nkuEyu íkuðe heíku hnuðkLkwt {Lk ÚkE òÞ. rðÞuLkk yuðwt s yuf þnuh Au. MkktMf]ríkf árüyu ÞwhkuÃk ¾uzLkkhk «ðkMkeyku íkku rðÞuLkkLkk Lkk{ MkkÚku s QA¤e Ãkzíkk nkuÞ Au. ð¤e íÞktLke {ò yu Ãký Au fu yrLkrùík ykçkkunðk Aíkkt fkuE Ãký Éíkw{kt rðÞuLkk{kt {ò fhðkLke íkfkuLke shkÞu f{e LkÚke. íku{kt Ãký f÷k, ykŠfxuõ[h, Mktøkeík yLku Mkkhe ÃkuMxÙe ¾kðkLkk þku¾eLk çkLkeLku sðk {kxu rðÞuLkkÚke Mkkhe fkuE søÞk Lk nkuE þfu. rðÞuLkk{kt MkkExMke$økLke þYykík ynªLkk rnMxkurhf rMkxe MkuLxhÚke s fhðe hne. ‘RLkhMxkz’ íkhefu yku¤¾kíkk yk ykuÕz rMkxe MkuLxhLku Vhíku yuf rðrþü ®høk hkuz Au. yk hMíkku ¾wË s yuf òuðk÷kÞf MkkEx çkLke økÞku Au. ÃkkuíkkLkk Mk{Þ{kt rðÞuLkk{kt rðíkkðu÷kt ð»kkuo Ëhr{ÞkLk rMkøk{tz £kuEz Ãký yk hMíkk Ãkh ÷xkh {khðk Lkef¤íkk. yksu Ãký yk ®høk hkuz rðÞuLkkLkkt ©uc fkVu, ËwfkLkku yLku òuðk÷kÞf MÚk¤ku MkwÄe ÃknkU[ðkLke [kðe Au. ytËksu [khuf rf÷ku{exh{kt Vu÷kÞu÷k yk ®høk hkuzLke ytËhLkk rðMíkkh{kt [k÷eLku rðÞuLkkLkku nkuVçkøko Ãku÷uMk, ykuÃkuhk nkWMk, VkELk ykxoTMk BÞwrÍÞ{ yLku ykurMxÙÞLk Ãkk÷o{uLxLke R{khíkku òuE þfkÞ Au. yuf s{kLkk{kt yk ®høk hkuzLkk MÚkkLku rðÞuLkkLku fkux fhíke Ëeðk÷ níke. 1857{kt ynªLkk Mk{úkx £kLÍ òuMkuV Ãknu÷kyu Ëeðk÷Lkk MÚkkLku hkuz çkLkkðzkðe yk¾k rðMíkkhLku yuf çkw÷uðkzoLkwt MðYÃk ykÃkðkLkku «ÞíLk fÞkuo níkku. yk yuf s ðíkwo¤Lke ytËh ðirðæÞMk¼h ykŠfxuõ[hLke þi÷eyku Lkshu Ãkzu Au. íku{kt nkuVçkøko yuf {æÞÞwøkeLk Ãku÷uMk Au, ßÞkt yksu ykìrMxÙÞkLkk hk»xÙÃkríkLkwt rLkðkMkMÚkkLk Au yLku Auf íkuh{e MkËeÚke ynª ykìrMxÙÞkLkk nkçÍçkøko ðtþLkk þkMkfku ðMkíkk ykÔÞk Au. yu Ëhuf þkMkfu ÃkkuíkkLke ykøkðe MxkE÷ {wsçk rfÕ÷k{kt VuhVkh fhkÔÞk nkuðkÚke ynª økkurÚkfÚke {ktzeLku ykxo LkuÔÞw þi÷eLkk rnMMkk W{uhðk{kt ykÔÞk Au. ®høk{kt yiríknkrMkf R{khíkku MkkÚku ykÄwrLkf çkktÄfk{Lkwt r{©ý Ãký Au. ¾kMk ®hz hkuz Ãkh çktÄkðkÞu÷ ®høk xkðh rðÞuLkkLke Ãknu÷e nkEhkEÍ rçk®Õzøk Au. yk xkðhLke yuf íkhV swLkðkýe yLku çkeS íkhV Lkðwt rðfMku÷wt rðÞuLkk Q¼wt Au. ykøk¤ síkkt rLkÞku-økkurÚkf MxkE÷Lkwt ðkuxeðrfþo, fkuxo nkWMk yLku çkwøko rÚkÞuxh ®høkLkku {n¥ðLkku rnMMkku Au. Ãkk÷kMk yuÚkuLkk

nuzVkuLk {qtøkku{tíkh ÚkE òÞ íÞkhu... f

fBÃÞwxh{kt [u®xøk (ðkík[eík) fhðk yLku BÞwrÍf Mkkt¼¤ðk {kxu nuzVkuLkLkku ¾kMk WÃkÞkuøk fhðk{kt ykðu Au. nuzVkuLkLku fBÃÞwxh MkkÚku yuxu[ fheLku ík{u [u®xøk fhíkk nku fu Mktøkeík Mkkt¼¤íkk nku yLku Mkkt¼¤ðk{kt rzMxçkLMko ykðíkku nkuÞ yÚkðk nuzVkuLk [k÷íkku s Lk nkuÞ íkku ynª ykÃku÷k MxuÃMkLku y™wMkhku...

BÃÞwxhLkk yuõMkxLko÷ nkzoðuh{kt nuz VkuLkLkku Ãký Mk{kðuþ ÚkkÞ Au. ßÞkhu yLÞ ÷kufkuLku ½kU½kx fu yðks Lk ykðu yLku yuf s ÔÞÂõíkLku yðks Mkkt¼¤ðku nkuÞ íÞkhu nuzVkuLkLkku WÃkÞkuøk fhðk{kt ykðu Au. hurzÞku, {kuçkkR÷, xur÷rðÍLk ðøkuhu suðkt WÃkfhýku íkÚkk fkì÷ MkuLxh{kt Ãký nuzVkuLk WÃkÞkuøke Au. fBÃÞwxh{kt [u®xøk (ðkík[eík) fhðk yLku BÞwrÍf Mkkt¼¤ðk {kxu nuzVkuLkLkku ¾kMk WÃkÞkuøk fhðk{kt ykðu Au. nuzVkuLkLku fBÃÞwxh MkkÚku yuxu[ fheLku ík{u [u®xøk fhíkk nku fu Mktøkeík Mkkt¼¤íkk nku yLku Mkkt¼¤ðk{kt rzMxçkLMko ykðíkku nkuÞ yÚkðk nuzVkuLk [k÷íkku s Lk nkuÞ íkku Lke[u «{kýuLkk MxuÃMkLku y™wMkhku.

MkwÄe hkn swyku. nðu nuzVkuLkLku fBÃÞwxh{kt yuxu[ fhku yLku íkuLkku WÃkÞkuøk fhe swyku.

xufLkku xÙkðu÷

MxuÃk-6

«þktík Ãkxu÷

MxuÃk-1 fBÃÞwxhLku ykuLk fheLku ykìÃkhu®xøk rMkMx{ ÷kuz ÚkE òÞ ÃkAe xkMfçkkh{kt zkçke çkkswyu ykðu÷k Mxkxo çkxLk Ãkh Âõ÷f fhku. íÞkhçkkË fLxÙku÷ ÃkuLk÷Lkk ykEfLk Ãkh Âõ÷f fheLku íkuLku ykuÃkLk fhku.

MxuÃk-2 {kWMkLkk ÃkkuELxhLku rMkMx{ ykEfLk Ãkh ÷E sELku zçk÷ Âõ÷f fhku. nðu rMkMx{ «kuÃkxeoÍLkwt zkÞ÷kuøk çkkìûk ykuÃkLk Úkþu. íku{kt swËk-swËk xuçk òuðk {¤þu. su{ktÚke nkzoðuh xuçk Ãkh Âõ÷f fhku. nðu çkkuûk{kt rzðkEMk {uLkushLkwt çkxLk òuðk {¤þu. íkuLkk Ãkh Âõ÷f fhíkkt Ã÷MkLke MkkELkðk¤wt yuf r÷Mx òuðk {¤þu su{ktÚke "Sound, Video and Game Controllers" ykÃku÷k ykuÃþLk{kt zkçke çkkswyu ykÃku÷e Ã÷MkLke MkkELk Ãkh Âõ÷f fhku. rzðkEMk {uLkushLku çkeS heíku Ãký ykuÃkLk fhe þfkÞ Au. íkuLkk {kxu {kÞ fBÃÞwxh Ãkh {kWMkLke hkEx Âõ÷f fhku. nðu su r÷Mx ykðu íku{kt MkkiÚke Lke[u òuðk {¤íkkt «kuÃkxeoÍ ykuÃþLk Ãkh Âõ÷f fhku. ykx÷wt fhíkkt ík{Lku rMkMx{ «kuÃkxeoÍLkwt zkÞ÷kuøk çkkuûk òuðk {¤þu. ykøk¤Lkk MxuÃk WÃkh sýkÔÞk «{kýu s Au.

MxuÃk-3

ík{khk fBÃÞwxhLkk MkkWLz fkzo Ãkh zçk÷ Âõ÷f fhku. yk{ fhðkÚke MkkWLz fLxÙku÷h yuLxÙeLkwt zkÞ÷kuøk çkkuûk òuðk {¤þu. su{kt "Status" çkkuûk òuðk {¤þu su{kt "This device is working properly" ÷¾u÷wt Au fu Lknª íku íkÃkkMkku. òu çkeòu fkuE {uMkus ÷¾u÷ku ykðu íkku zkÞ÷kuøk çkkuûk{kt MkkiÚke WÃkh òuðk {¤íkkt "Driver" xuçk Ãkh Âõ÷f fhku.

MxuÃk-4 rzMkuçk÷ nkuðkLku fkhýu òu ík{khwt fBÃÞwxh MkkWLz fkzoLku Lk yku¤¾e þfíkwt nkuÞ yLku VheÚke íkuLku ELkuçk÷ fhðwt nkuÞ íkku rzMkuçk÷ çkxLk Ãkh Âõ÷f fhku y™u íku çkxLk{kt [uLs ÚkELku ELkuçk÷ Lk ÚkE òÞ íÞkt MkwÄe íkuLkk Ãkh Âõ÷f fheLku MkkWLz fkzoLku rh-ELkuçk÷ fhíkkt hnuðwt.

MxuÃk-5 "Update Driver" çkxLk Ãkh Âõ÷f fhku yLku Lkðk zÙkEðhLkwt zkWLk÷ku®zøk Ãkqýo Lk ÚkE òÞ íÞkt

ðkuÕÞw{ çkxLk Ãkh zçk÷ Âõ÷f fhku. Mkk{kLÞ heíku íku xkMfçkkh{kt s{ýe çkkswyu ðkuÕÞw{Lkku ykEfLk òuðk {¤u Au. íkuLkk Ãkh Âõ÷f fhðkÚke ðkuÕÞw{Lkku ykuÃþLk ykðþu. ßÞktÚke ík{u ðkuÕÞw{Lku ðÄkhe-½xkze íkÚkk BÞqx fhe þfku Aku. ½ýe ðkh ‘çkøk÷{U Akuhk økktð{U ZªZkuhk’ suðwt çkLkíkwt nkuÞ Au. yux÷u fu nuzVkuLk, íkuLkk zÙkEðhÚke ÷ELku çkÄwt s íkÃkkMke ÷Eyu Aíkkt Ãký nuzVkuLk fkuE rhMÃkkuLMk ykÃkíkku LkÚke. Ãkhtíkw ðkuÕÞw{ íkku ykÃkýu [fkMÞku s Lk nkuÞ. ðkuÕÞw{ ykuV nkuðkLku fkhýu Ãký nuzVkuLk fk{ fhíkku LkÚke. íkuÚke çkeswt [fkMkíkkt Ãknu÷kt ðkuÕÞw{Lku yuf ðkh sYh [uf fhe ÷uðku.

MxuÃk-7 òu nuzVkuLk{kt ðkuÕÞw{ Lkkuçk (yðks ðÄkhu ykuAku fhðkLkwt çkxLk) nkuÞ íkku íku ykuVTV íkku LkÚke Lku íkuLke ¾kíkhe fhe ÷ku. nuzVkuLkLkku ÞwyuMkçke fuçk÷ fBÃÞwxh MkkÚku çkhkçkh fLkuõx Au fu Lknª íku [fkMke ÷ku.

MxuÃk-8 nuzVkuLk{kt fkuE ¾hkçke Au fu Lknª íku òýðkLke MkkiÚke W¥k{ yLku Mkh¤ heík yu Au fu ík{u íkuLku çkeò fkuE fBÃÞwxh{kt ÷økkðeLku WÃkÞkuøk fhe swyku. òu çkeò fBÃÞwxh{kt Ãký íku Lk [k÷u íkku Mk{S ÷uðwt fu nuzVkuLk s ¾hkçk Au. techno.prashant84@gmail.com

CMYK

çkuÕðuzuh Ãku÷uMk

íkhefu yku¤¾kíke Ãkk÷o{uLx økúef ÃkuÂLÚkÞkuLkLkk MðYÃk{kt Au. òufu rðÞuLkkLkk xÙkðu÷ çkúkuþh yLku ÃkkuMxfkzo ÃkhLke íkMkðehku{kt MkkiÚke ðÄw {n¥ð fkÕÍorfþo yLku çkuÕðuzuhu Ãku÷uMkLke ykÃkðk{kt ykðu Au. Auf çkwøkoÚke fkÕÍorfþo yLku çkuÕðuzuhu Ãku÷uMk

MkVh «íkeûkk ÚkkLkfe ðå[u Ãkkt[Úke A íkku çkkøk Au. ð¤e yu hMíkk Ãkh [k÷eLku ykðíkkt Ëu¾kÞ fu {kuxk ¼køkLkwt rðÞuLkk yk hMíkk Ãkh ykðu÷k Zøk÷kçktÄ fkVu{kt s çkuXwt Au. çkuhkuf þi÷e{kt ¼ÔÞ fkÕÍorfþo Ãkh þnuh{kt MkkiÚke ðÄw Vkuxk Ãkzíkk òuðk {¤u. MkkiÚke {n¥ðLkku xqrhMx MÃkkux nkuðkLku fkhýu yk fkÕÍoÃ÷kÍ fkuE Ãký Mk{Þu Mkíkík

õÞkt, þwt yLku fuðe heíku? rðÞuLkkLkkt {wÏÞ ykf»koý nkuVçkøko Ãku÷uMk çkuÕðuzuh Ãku÷uMk ~ÞkuLkçkúwLk Ãku÷uMk fkÕÍoÃ÷kÍ furÚkzÙk÷ £kuEz BÞwrÍÞ{ ÃkkhtÃkrhf rðÞuLkeÍ fkVu fE heíku ÃknkU[ðwt? {wçt kE yLku rËÕne suðkt þnuhkuÚke MkeÄe rðÞuLkkLke ^÷kEx ÷E þfkÞ Au. Úkkuze ðksçke ^÷kEx {kxu BÞwrLkf sE íÞktÚke xÙLu k {khVíku rðÞuLkk ÃknkU[e þfkÞ. õÞkt hnuðwt? rMkxe MkuLxh yLku fkÕÍoÃ÷kÍ suðk rðMíkkh{kt 45 ÞwhkuÚke 125 Þwhku MkwÄe{kt Mkkhe Úkúe-Mxkh nkìxu÷ {¤e þfu. 250Úke 400 Þwhku MkwÄe{kt VkEðMxkh nkìxu÷ {¤u. ¾kýe-Ãkeýe ynª Mkk¾hxkuxou fu yuÃk÷ Mx›z÷ Mðex xqÚkLku Wòýe fhkðu íkuðkt Au. fkÃkwr[Lkku rðÞurLkÍ Ãký [qfðk suðe LkÚke.

ðLzh rM÷f yuLz MxkRr÷þ M{kxo VkuLk ¼khíkLke yuf «ÏÞkík ftÃkLkeyu M{kxo VkuLk yLku xuç÷uxLke huLs çkòh{kt {qfe Au. yk øku÷uõMke Lkkux Lkk{Lkku yuLzÙkuEz çkMk M{kxo VkuLk ÂM÷f yLku MxkRr÷þ Au. yk M{kxo VkuLk{kt 1280 çkkÞ 800 rhÍkuÕÞw÷uþLkLkku 5.3 $[ R{kuÕz M¢eLk Au. Lkkux{kt 12 yu{yuyu[ r÷ÞkuLk çkuxhe Au yLku 1.4 økeøkknxoTMkLkwt zâwy÷ fkuh «kuMkuMkh íku{kt rVx Au, su ÃkeMke{kt WÃk÷çÄ 2 økeøkknxoTMk

Úkúeze ykuÂÃx{Mk {kuçkkE÷

¼khíkeÞ çkòhku{kt 3ze xufTLkku÷kuSLkk çknw ykuAk {kuçkkR÷ WÃk÷çÄ Au. su{kt ¼khíkLke yuf ftÃkLkeLkku {kuçkkR÷ VkuLk Úkúeze ykuÂÃx{Mk ½ýku ÃkMktËøke ÃkkBÞku Au. Úkúeze Vkuxku fuÃ[hLke MkwrðÄk MkkÚku ykurÃx{Mk{kt ðerzÞku hufku‹zøk Ãký ÚkE þfu Au.

«ð]r¥kykuÚke Ä{Ä{íkwt hnu Au. íku{kt ynª ¾kMk fwLMíknk÷u fkVu{kt rðÞuLkkLke çkwrØSðe «ò VwhMkíku Mk{Þ rðíkkððk, [[koyku fhðk fu ÃkAe þktríkÚke ÃkwMíkf ðkt[ðk ykðe ÃknkU[u Au. ynª ÷kufkuLku f÷kfkuLkk f÷kfku fkVu{kt økk¤íkkt òuELku çku-ºký rËðMk ÃkAe «&™ Úkðk ÷køku fu ¾hu¾h ynªLkk hku®sËk ÔÞðnkh{kt fkVuLkwt yuðwt íku þwt {n¥ð Au, Ãký MÚkkrLkf ÞwrLkðŠMkxeLkk r{ºkku ÃkkMkuÚke òýðk {éÞwt fu rðÞuLkkLkk çkÄk ÔÞðnkhku s òýu fkVu{kt çkuXkt çkuXkt ÚkkÞ Au. LkkufheLkk RLxhÔÞqÚke {ktze fkÞËk fu VkRLkkLMkLke [[ko nkuÞ fu hku{uÂLxf zux, Ëhuf «fkhLke «ð]r¥k ynª fkVu{kt Úkíke òuðk {¤e òÞ. ÃkurhMkLku fkVuLkwt þnuh fne þfkÞ, Ãký íÞkt x[qfzk xuçk÷ Ãkh ðÄw x[qfzk fÃk{kt yuM«uMkku fkìVe Ãkeðk {¤u Au. ßÞkhu rðÞuLkk{kt xuçk÷ku yLku fÃk íkku {kuxkt Au s, MkkÚku fkVuLkk RLxerhÞh yLku ÔÞqLkwt Ãký yux÷wt s {n¥ð Au. ¾kMk ‘økúeLkMxkEz÷’ fkVu ÞwðkLk f÷kfkhku yLku ÃkºkfkhkuLkku yœku Au, ßÞkhu fkVu ‘Mkk¾h’{kt MÚkkrLkfku yLku «ðkMkeyku ÃkuMxÙe ¾kðk íkqxe Ãkzu Au. rðÞuLkkLkk hku®sËk fÕ[hLku Mk{sðk fhíkkt yLkw¼ððk{kt ðÄw {ò ykðu íku{ Au. òu fu yk fÕ[hLkwt rðøkíku rð&÷u»ký fhe þfu íkuðku {Lkkurð¿kkLke Ãký ynª rMkxe MkuLxhLke LkSf s çkøkoøkkMku Ãkh ykðu÷k rçk®Õzøk{kt s hnuíkku níkku. yu níkku rMkøk{Lz £kuEz. íkuLke yku¤¾ ¼køÞu s fkuE ¼ýu÷køkýu÷k {kýMkLku ykÃkðe Ãkzu. £kuEzu ¼÷u ËwrLkÞkLku {kýMkLkkt MðÃLk, ðíkoLk yLku {kLkMkLku Mk{òðíkk rLkÞ{ku yLku rð&÷u»kýku ykÃÞkt nkuÞ, íkuLkk SðLk MkkÚku òuzkÞu÷e Ëw÷o¼ {krníke ynª £kuEz BÞwrÍÞ{{kt ÷kufku Mkk{u {qfðk{kt ykðe Au. £kuEz BÞwrÍÞ{Lke [n÷Ãkn÷Úke shk Ëqh ykt¾Lku Xtzf ykÃku íkuðk økkzoLk MkkÚku çkuÕðuzuhu Ãku÷uMk sE þfkÞ. yZkh{e MkËe{kt ykìrMxÙÞkLkk þkne Ãkrhðkhu çkLkkðzkðu÷ku yk Ãku÷uMk Ãký þnuhLke yku¤¾ MkkÚku òuzkÞu÷ku Au. þnuhLkk {kuxk ¼køkLkkt ykf»koý òuÞk ÃkAe yzÄku rËðMk ~ÞkuLkçkúwLk Ãku÷uMkLku Ãký ykÃke þfkÞ. rðÞuLkkÚke Úkkuzu Ëqh ðufuþLk økk¤ðk {kxu yk Ãku÷uMk Ãký ynªLkk þkne Ãkrhðkhu çkLkkðzkÔÞku níkku. þnuh{kt {krhÞkrn÷VMxÙkMku suðk hMíkk, MkuLx MxeVLMk furÚkzÙk÷, MkuMkuþLk rçk®Õzøk yLku nwLzxoðkMkh nkWMk suðe hMk«Ë R{khíkku Ãký Au, suLke Ëhuf çkkhe çkeS çkkheÚke swËe Ãkzu Au. pratikshathanki@gmail.com

Ã÷urxLk{ Vkuh «kuMkuMkhÚke ðÄw çknuíkh Au. 1 Sçke hu{ yLku 2 Sçke RLkrçkÕx {u{he MkkÚkuLkk yk VkuLk{kt 32 Sçke yufMkÃkkLzuçk÷ {u{heLke MkwrðÄk Au. Vkuxku fuÃ[h {kxu yk M{kxo VkuLk{kt ykX {uøkk rÃkõMk÷ fu{uhk yLku 2 {uøkk rÃkõMk÷ £Lx fu{uhk Au. 3.5 yu{yu{ ykurzÞku suf rMkðkÞ yk VkuLk MkkÚku 2.0 ÞwyuMkçke Ãkkuxo ykÃkðk{kt ykÔÞk Au. yk VkuLkLke ®f{ík ykþhu 30000 Au. nk÷{kt {kfuox{kt Úkúeze yuÂÃ÷fuþLkLke f{e Au. suLkk fkhýu Úkúeze VkuLk{kt ík{u Úkúeze rVÕ{ yLku ðerzÞkuLke ¼hÃkqh {ò ÷E þfíkk LkÚke. yuLzÙkuEz çkuÍTz xwze øku{Lku Úkúeze{kt fLðxo fhðk {kxu VkuLkLke MkkÚku ftÃkLke îkhk fLðxoh ÷kuL[ fhkÞwt Au yLku øku{ fLðxo fhðk {kxu fkuE ¾[kuo Úkþu Lknª.


CMYK

8

hrððkh, 11 MkÃxuBçkh, h011

www.sandesh.com

ËËoLkk ËMk Mkk÷ yLku LÞkÞLkku rnMkkçk Ëku

ykË{e. ykuMkk{k rçkLk ÷kËuLk yLku MkÆk{ nwMkiLk. Mk{òuLku ‘þku÷u’Lkk økìtøkMxh sÞ yLku ðehw!økççkh y{urhfkLku yk çktLku sýk 58 ÷k¾ fhkuz YrÃkÞk yux÷u fu 1.3 rxÙr÷ÞLk zkì÷h{kt Ãkzâk! Lkkuçku÷ rðsuíkk yÚkoþk†e òuMkuV ÂMxøkr÷ÍLkku ytËks {kLkeyu íkku ykíktfLke yk ‘sz’Lku W¾kzðk{kt y{urhfkyu 120 ÷k¾ fhkuz YrÃkÞk (ºký rxÙr÷ÞLk zkì÷h) Vqtfe {kÞko. rîíkeÞ {nkÞwØ ÃkAe ÚkÞu÷kt ík{k{ LkkLkkt- {kuxkt, Aqxkt-AðkÞkt ÞwØku ÃkifeLke yk MkkiÚke {kU½e ÷zkE níke. ËMk Mkk÷Lkk ËËoLkku E÷ks fhðk{kt, Ãknu÷kt çkwþu yLku ÃkAe ykuçkk{kyu yLkuf ËuþkuLke SzeÃke fhíkkt Þ ðÄw zkì÷h Vqtfe {kÞko çkkË LÞkÞLkkuu su s~Lk {LkkÔÞku Au yu ðkMíkð{kt ykíktf ÃkhLkk rðsÞ fhíkkt Þ økw{Lkk{ Ëw~{LkLke íkkfkíkLku ðÄw VkufMk{kt ÷kðu Au. ykíktfLkku LÞkÞ fhðkLkk yk MkhkMkhe rnMkkçk ÃkhÚke yuf çkkçkík MkkV ÚkE òÞ Au fu ÃkkrfMíkkLk, yV½krLkMíkkLkLke su{ MkkÃkLku ËqÄ Ãkeðzkððk{kt yÚkðk ¼khíkLke su{ yuLkk ËtþÚke çk[ðkLkk «ÞkMk{kt fu ÃkAe y{urhfk-EÍhkÞ÷Lke su{ yuLkwt {kÚkwt AqtËe Lkk¾ðkLke fkurþþ{kt MkV¤íkkLke Mkk{u

Lkk

Lkk økk{{kt fu {kuxk fwxwtçk{kt ykðkt yLkuf WËknhýku òuðk {¤u. økk{Lkk swðkLkeÞkð yk¾ku rËðMk ykux÷k ¼ktøkíkk nkuÞ, ÃkkELke ÃkuËkþ Lknª yLku íkkuÞ [kuhLkkt {kÚkkLke su{ ¼kxõÞk fhíkk nkuÞ. økk{Lkk [kuhu çkuXkt çkezeLkkt XwtXkt Vqtfíkkt hnuíkk nkuÞ. fkuE [kh [kuÃkze ¼ýu íkkuÃký øktøkk LkkÌkk. ykðe ÂMÚkrík{kt yuf MkknrMkf ÞwðkLk þnuh òÞ Au, LkMkeçk yLku ykðzíkLkk òuhu yu «økrík MkkÄu Au. y«rík{ yiïÞo «kÃík fhu Au yLku

rMkÕðh M¢eLk rfLLkh yk[kÞo Äe{u Äe{u yu økk{Lkk çkufkh ÞwðkLkkuLku Ãký ÃkkuíkkLku íÞkt Lkkuufheyu hk¾uu Au. fux÷kÞLku LkkLkk-{kuxk ÄtÄk, ËwfkLkku þY fhðk {ËË fhu Au. òuíkòuíkk{kt yk¾k økk{Lke rMkf÷ çkË÷kE òÞ Au. MktÞwõík Ãkrhðkh{kt Ãký ykðk Ëk¾÷kykuLkku íkkuxku LkÚke. suLku ¾hk yÚko{kt fw¤ËeÃkf fne þfkÞ yuðku yufkË Ãkwºk Ãký òu Ãkkfu íkku yk¾k fw¤Lku íkkhe Ëu

LkwfMkkLkLkwt ÃkÕ÷wt Lk{e nkh Au fu Sík? ík{u òÞ Au. çkeS çkkçkík ðkzLke fE çkksw Ãkh yu Ãký MkkV Au fu çkuXk Aku yuLkk Ãkh ykíktf nðu yuf sðkçk rLk¼oh Au. hks økkuMðk{e ykŠÚkf rðÃkËk Ãký MkÆk{ yLku çkLke [qõÞku Au. Rhkf yLku nðu ykuMkk{k yk{u Þ ¾ík{ ÚkE [qfu÷k níkk. yV½krLkMíkkLk{ktÚke y{urhfe MkiLÞLke y{urhfe Mke÷ MkirLkfkuyu ykuMkk{kLku ðkÃkMkeLke ÞkusLkk SíkLkk s~LkLkwt Ãkrhýk{ yçkkuxkçkkË{kt hkíkLkk ytÄkhk{kt ½uÞkuo Lknª Ãký støke ykŠÚkf ¾[o yLku íÞkhu yuLke rfzLke ¾hkçk ÚkE [qfe níke ½hyktøkýu çktÄkÞu÷ku {tËeLkku {ktzðku Au. yk yLku «kýeMktøkúnk÷ÞLkk çkwëk þuhLke {kVf

çkúu®føk ÔÞqÍ

Eïh MkkiLku Mk÷{kLk suðku Mkk¤ku yLku ¼kE ykÃku! Au. XkuXzk-Xkuçkkhk ¼kEykuLku yu ÷kRLk Ãkh [zkðu Au, íku{Lku çku ÃkktËzu fhu Au. çknuLk {kxu Mkkhku {whríkÞku þkuÄe fkZu Au. çknuLk ðnu÷k s Ãkhýe økE nkuÞ yLku s{kE Mkkð VíkLkËuðkr¤Þku nkuÞ íkku íkuLku Ãký Ãkkxu [zkðu Au. {k-çkkÃkLku òºkkyu {kuf÷u Au yLku ÃkrhðkhLku WÕ÷kMk, ykLktËÚke nÞkuo¼Þkuo çkLkkðe Ëu Au. Mk÷{kLk ¾kLkLku yLku íkuLke «økríkLku rLknk¤eyu íÞkhu ykðkt yLkuf WËknhýkuLkwt M{hý ÚkkÞ. rð[kh fhðk suðkuu Au :

Äkhku fu yhçkkÍ yLku Mkkunu÷ ¾kLkLku Mk÷{kLk Lkk{Lkku fkuE ¼kE nkuík s Lknª íkku? yLku yíkw÷ yÂøLknkuºkeLku Mk÷{kLk Lkk{Lkku Mkk¤ku s Lk nkuík íkku? Mk÷e{ ¾kLkLkwt þwt ÚkkÞ- òu íku{Lku {kºk çku s Ãkwºkku nkuík? yksu yk ¾kLk ÃkrhðkhLkwt MxuxMk çkkur÷ðwz{kt yufðeMk íkkuÃkLkkt hsðkzkt suðwt nkuÞ íkku yu {kºk yLku {kºk Mk÷{kLkLku fkhýu Au yLku ‘çkkuzeøkkzo’Lke rhr÷Í ÃkAe yu{Lke þkLkyku- þkifík{kt ðÄkhku s ÚkÞku Au, fkhý fu ‘Ëçktøk’ yLku

‘çkkuh’ ÚkE hÌkku níkku. MkÆk{ Ãký çkøkËkËLkk {nu÷{kt ytrík{ ïkMk ÷uðkLkku níkku Ãký y{urhfkyu ËËoLkk yk ËMk Mkk÷ yLku ykíktfLkk Lkk{u RhkfÚke ÷E yV½krLkMíkkLk MkwÄe Ãkqhk {æÞ yurþÞk{kt [qLk [qLk fu hMíkk ÃkhLkkt hkuzkt {Mk¤e LkkÏÞkt yu Ëhr{ÞkLk y÷ fkÞËkÚke ÷E íkkr÷çkkLk yLku yLkuf LkkLkkt {kuxkt ykíktfe sqÚkkuLkkt hõíkçkes hkuÃkkE økÞkt, su{kt yufLku {khku íkku yuLkk suðk nòh ÃkuËk ÚkE òÞ. çku çkwëk ¾ktMkíkk ÷k¤ xÃkfkðíkk þuhLku {khðk {kxu 58 ÷k¾ fhkuz YrÃkÞk fkuLkk ðþLke ðkík níke? ykíktfu Ãký y{urhfk ÃkkMkuÚke ¼khu ®f{ík ðMkq÷ fhe òLk-{k÷Lkwt LkwfMkkLk økýeyu íkku 44 ÷k¾ fhkuz YrÃkÞkLkku økkuçkku ÃkkzLkkhk 9/11Lkk çkË{kþkuLkku LÞkÞ íkku¤ðk{kt y{urhfkLku ËMk ð»ko yLku 444 yhçk zkì÷h Vqtfðk Ãkzâkt! 9/11 ÃkAe y{urhfkLkwt yktíkhhk»xÙeÞ yr¼ÞkLk ºký íkhVe níkwt. RLzÞku®høk £ez{ yV½krLkMíkkLk yLku ykuMkk{k furLÿík níkwt. ykìÃkhuþLk Rhkfe £ez{{kt rLkþkLk MkÆk{ nwMkuLk níkku. ºkeswt yr¼ÞkLk ykìÃkhuþLk yLkwMktÄkLk ÃkkLkk Lkt. 4 Ãkh

‘huze’Lke {kVf ‘çkkuzeøkkzo’ Ãký yLkuf rð¢{ku íkkuze [qfe Au, fkhý fu ‘çkkuzeøkkzo’{kt yuðk ík{k{ {Mkk÷k Au su yksLkk Þwøk{kt [k÷u Au. íku{kt yk¾e rVÕ{ Ëhr{ÞkLk yuf s «fkhLkk yuõM«uþLk ÷ELku Vhíkku LkkÞf Au, MxkR÷ yLku yr¼LkÞ ðå[uLke [eLkLke Ëeðk÷ suðe yrík MÚkq¤ ¼uËhu¾k MkkÚku yk{ Ãký Mkk{kLÞ ¼khíkeÞ «uûkfLku MLkkLkMkqíkfLkku MktçktÄ LkÚke. yLku Mk÷{kLku ÃkkuíkkLkku yuf yk¾ku y÷kÞËku ðøko Q¼ku fÞkuo Au. su{Lku Mk÷{kLk fþwt Ãký fhu, ÃkMktË Ãkzu s Au. ð¤e ‘Ëçktøk’ yLku ‘huze’Lke Mkh¾k{ýeyu ‘çkkuzeøkkzo’ yu Mk÷{kLkLkwt ‘{w½÷-yuykÍ{’ Au. xqtf{kt fneyu íkku yhçkkÍ (‘Ëçktøk’Lkku rLk{koíkk) yLku Mkkunu÷ (‘huze’Lkku «kuzâwMkh) ÃkAe Mk÷{kLku çknuLk y÷rðhk yLku çkLkuðe yíkw÷ yÂøLknkuºkeLku Ãký sÕMkku fhkðe ËeÄku Au, fkhý fu ‘çkkuzeøkkzo’Lkwt rLk{koý Mk÷{kLkLkkt çknuLkçkLkuðeyu s fÞwO Au. Eïh Mkðuo {Lkw»ÞkuLku Mk÷{kLk suðku Mkk¤ku ykÃku. fzfzíke yLkwMktÄkLk ÃkkLkk Lkt. 4 Ãkh

CMYK

ykt¾ yLku hkíkLkku WòøkhkLkku MktçktÄ

{U rËLk fe ÄqÃk {U ¾wË fku Mk{ux ÷uíkk nqt, ytÄuhe hkík {wÍu rVhMku rçk¾uh Ëuíke ni. - hþeË yVhkuÍ

{kºk ËwrLkÞk fuðe Au yu ykt ¾Ëu¾kzíke s LkÚke Ãký ykÃkýu fuðk

Aeyu yu Ãký ËwrLkÞkLku çkíkkðe Ëuíke nkuÞ Au. ík{u fuðk Aku yuLke [kze ykt¾ Vqtfe Ëuíke nkuÞ Au. fux÷ef ykt¾ku çkku÷fe nkuÞ Au. fux÷ef ykt¾ku WAktA¤e nkuÞ Au. fux÷ef ykt¾ku su÷Lku yLku fux÷ef {nu÷Lku ÷kÞf nkuÞ Au. ykt¾ ðkìLxuz Ãký nkuÞ Au yLku ykt¾ yLkðkìLxuz Ãký nkuÞ Au. fux÷ef ykt¾ku støk÷ suðe økkZ nkuÞ Au yLku fux÷ef ykt¾ku M{þkLk suðe økqZ nkuÞ Au. ykt¾ku íkuLkk íkus yLku ¼usÚke yku¤¾kÞ òÞ Au. fux÷ef ykt¾ku íkhçkíkh nkuÞ Au yLku fux÷ef ykt¾ku ÷ÚkçkÚk nkuÞ Au. ykt¾Lku yku¤¾íkkt ykðzu íkku {kýMkLku Ãkkh¾íkk ykðzu. fux÷ef ¾q÷e ykt¾ku Ãký ytÄ nkuÞ Au su ftE s òuE LkÚke þfíke yLku fux÷ef çktÄ ykt¾ku ykÃkýLku yk¾e ËwrLkÞkLkku hMíkku [ªÄkze òÞ Au. çkk¤fLke ykt¾ rþÞk¤k{kt Vq÷Lke ÃkktËze Ãký Aðkíkk Íkf¤Lkk ®çkËw suðe nkuÞ Au. ô{h {wsçk ykt¾ku çkË÷kÞ Au. rLk{o¤ ykt¾ku Úkkuzef {kuxe ÚkkÞ yux÷u ykt¾ku{kt fwíkqn÷ ytòE òÞ Au. ÞwðkLkeLke ykt¾ku{kt íkhðhkx Au. «u{eLke ykt¾{kt LÞkuAkðhe Au. «u{e ykt¾ r{÷kðu íÞkhu çku LkshLke MkkÚku çku rË÷

fLkuõx ÚkkÞ Au. ykt¾ yu E{kuþLk çkíkkðe ËuLkkhwt MkkiÚke {kuxwt {kæÞ{ Au. níkkþ ÷kufkuLke ykt¾ Úkkfu÷e yLku nkhu÷e nkuÞ Au. çkwëe ÚkE økÞu÷e ykt¾ku{kt yLkw¼ðkuLkku ¼kh nkuÞ Au. fux÷ef ykt¾ku {kÃkðkLke nkuÞ Au yLku fux÷ef ykt¾ku Ãkk{ðkLkwt {Lk ÚkkÞ yuðe nkuÞ Au. fux÷ef ykt¾ku Íqfu íÞkhu yk¾e sLLkík Íqfe økE nkuÞ yuðwt ÷køku Au. ykt¾{kt Eþkhk Ãký nkuÞ Au yLku ykt¾{kt rík¾khk Ãký nkuÞ Au. fux÷ef ykt¾ku çkk¤e Lkk¾u yuðe nkuÞ Au yLku fux÷ef ykt¾ku íkkhe Ëu yuðe nkuÞ Au. fkuE ykt¾ swyu íkku òuíkwt s hnu yuðe RåAk ÚkkÞ Au yLku fkuE ykt¾ Mkk{u Lksh {ktzðkLke ®n{ík Úkíke LkÚke. ykt¾ {kýMkLke ®f{ík fhe òÞ Au.

®[íkLkLke Ãk¤u f]»ýfktík WLkzfx ykt¾{kt ÍLkqLk nkuÞ Au. ykt¾{kt þwfqLk nkuÞ Au. ykt¾{kt {wMfkLk nkuÞ Au. ykt¾{kt yk¢tË nkuÞ Au. fux÷ef ykt¾ku{kt ¼Þ nkuÞ Au yLku fux÷ef ykt¾ku{kt ÷Þ nkuÞ Au. fux÷ef ykt¾ku yuf-çkeò{Þ nkuÞ Au. ykt¾ku ðhMku Au yLku ykt¾ku íkhMku Au. ykt¾ku MkwfkÞ Au yLku ykt¾ku [e{¤kÞ Au. ®sËøke{kt õÞkhuf ¼eLke ykt¾kuLke {kiMk{ çkuMku Au. yLkwMktÄkLk ÃkkLkk Lkt. 4 Ãkh

11-09-2011 Sanskar  

MkuõMk {{kxu yÄehk LLk ÚÚkkð ÃkkxoLkhLku «u{Úke íkiÞkh ffhku õÞk yuf rËLk yiMkk ¼e ykÞuøkk? hu½qðzku MMkw¾Úke ¼ýòu... yy{{uurrhhffkkLLkkuu Ä...

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you