Page 1

L WHAT EVERY BODY IS SAYING Cựu nhản viên FBI nói về bí quyết đọc ỷ nghĩ của người khác JOE NAVARRO với SựCóng tác ciìa tiến ã

Marvin Karlins

Ban dịch tiến g Việt

Lê Huy Lám

Sóch Cá Ngựa Ị


M ục lụ c

Lời tựa: Tòi đọc được suy nghi của bạn Lời cảm ơn Chiíĩng irr.

Lảm chủ nhũng bi mặt cùa giao tiếp phi ngỏn từ

Chiijng haj

Những tảc động từ di sản là hệ nào ña

Oh-jang ha

Đòi chàn tiết lộ tá t cả: Ngỏn ngử khòng lời của bàn chăn và đòi chân

C b r .: V?.

Những tin hiệu làm lộ tay cua thàn trèn: Ngôn ngữ không lời của thàn trèn, hông, ngực và vai

Chiicmg nãra Tri thúc trong tảm tay: Những hành vi phi ngón tủ cúa cánh tay Chittig sau

Đòi bàn tay tiét lộ những gi?: Ngón ngữ khòng lời của đòi tay và cảc ngón tay

Chiang bay

Tấm gương phàn chiếu nội tâm: Ngòn ngữ không lời của khuón mặt

Chito!? um

Phát hiện sự dối trả: Hày bát đáu bằng sự thận trọng!

ChiBRg chin Vài chia sé cuối cũng Thư mục

Sóch Có Ngựa


22

ồi khi giảng dạy cho m ọi người v ề “ngôn ngữ cơ thể", tôi

M

luôn nhận được câu hỏi: “Này Joe, điều gì đà khiến anh

quan tầm nghiên cứu hành vi phi ngôn từ ngay từ đầu

vậy?”. Đây không phải là điều nằm trong k ế hoạch cùa tôi, cũng không phải là kết quả của niềm đam m ê láu dài đối với đề tài này. Nó thục t ế hơn rất nhiều. Sự quan tâm ấy bắt nguồn từ hoàn cảnh, từ nhu cầu phải thích nghi với lối sống hoàn toàn mới. Nàm lên tám tuổi, tôi rời Cuba đến nước Mỹ như m ột kẻ tha hương, ch ú n g tôi ra đi chi vài tháng sau sự kiện Vịnh Con Heo(*\ và chúng tôi đã thành thật nghĩ rằng m ình chi ở đầy trong m ột thời gian ngán như những người tị nạn. Lúc đầu, do không th ể nói được tiến g Anh nên tôi đả làm điều mà hàng ngàn người nhập cư khác đến đất nước này vẫn làm. Tôi nhanh chóng biết được rằng đ ể hòa nhập với những người bạn mới ở trường, tôi cần phải biết, và nhạy b én vôi, thứ ngôn n gữ "khác” xung quanh tôi - ngôn ngữ cùa hành vi phi ngôn từ. Tôi nhận thấy đó là m ột ngôn ngừ mà tòi có ih ể d ịc h ra và h iểu ngay lập tức. Trong nhặn thức còn non nót của m ình, tô i xem cơ th ể con người như m ột tấm bảng. Tấm bảng ấy truyền đạt (cho biết) ý nghĩ cúa m ột người (mà tôi có th ể h iểu được) th ôn g qua các cử chỉ, v ẻ m ặt và các động tác của cơ thể. Thời gian trôi qua, hiển n hièn là tôi đã h ọc tiến g Anh - và thậm ch í còn quên m ất m ột ít tiến g Tây Ban Nha

nhưng chưa

bao giờ quên ngôn ngừ khóng lời. Tôi đă phát h iện ngay từ đầu ràng mình luôn có th ể dựa vào nhừng giao tiếp phi ngôn từ. ^

ThcBayofPi

Q

lặt đổ nhá nu

o Q c

giao tranh ( r

/

I

n

/"*

'

M

I Ny

I

;doMỹđạo dilnntóm

Ư v j

thài l>ại chi SUI í ngày


23

Tôi đã h ọc cách sử dụng ngôn n gữ cơ th ể đ ể giải mã những thông điệp mà các bạn cù n g lớp và thầy cô giáo đang c ố gắng ch u yển tải đến tôi cù n g như nhừng cảm nhận của họ v ề tôi. Một trong nhừng điều đầu tiên tòi đ ế ý thấy là những bạn h ọc sinh hay giáo viên quý tôi m ột cách chân thàn h sẽ nhướng m ày (hoặc lòng m ày con g lên) khi họ trông thấy tôi bước vào lớp lẩn đầu tiên . Mặt khác, nhừng người không quá thân thiện với tôi sè khè liếc m ắt khi tôi xuất h iện - hành vi mà m ột khi đã nhìn thấy thì tôi sẽ ch ẳn g bao giờ quên được. Tôi đã sử d ụ n g n h ữ n g th ò n g tin phi n g ô n từ này, c ũ n g n h ư r ấ t n h iề u người nhập cư khác đă sử dụng, đ ể nhanh ch ón g đánh giá và phát triến quan hệ bạn bè, đ ể giao tiếp ch o dù có rào cản rỏ ràng v ề ngôn ngữ, đ ể tránh kẻ thù và nuôi dường những m ối quan hệ lành m ạnh. Nhiều nảm sau, tôi cũ n g sử d ụn g đúng những hành vi phi ngôn từ nói trên (nhừng hành vi liên quan đến m ắt) đ ể phá án với tư cách là một nhân viên đặc b iệt cùa Cục Điều tra liên bang (FBI) (xem khung l). Dựa vào h iểu b iết, h ọc vấn và quá trình rèn luyện củ a bản thân, tôi m uốn chi ch o bạn cách nhìn t h ế giới như m ột ch u yên gia v ề giao tiếp phi ngôn từ của FBI nhìn nhận nó: hãy nhìn t h ế giới như một môi trường sốn g đ ộng và sôi nổi - nơi m ọi giao tiếp của con người “cộng hưởng" với th ôn g tin , và hãy nhìn nó như m ột cơ hội đ ế sử dụng ngòn ngữ không lời của cơ th ể nhằm làm phong phú vốn hiểu biết cùa bạn về suy nghĩ, cảm xúc và ý định củ a m ọi người. V iệc sử dụng kiến thức này sè giúp bạn nổi bật giừa những người khác. Nò cùng sẽ bảo v ệ bạn và giúp bạn h iểu thấu hành vi của con người điều mà trước đây bạn không phát h iện ra.

Giao liếp phi ngòn từ chính xác là gì? Giao tiếp phi ngôn từ (thường được gọi là hành vi phi ngôn từ hoặc

‘■•1 (cũ n g g iố n g

ngôn n g ử c ơ th ể )

như lời nói) nhuì đụng chạm (xúc

ò o c h

C_xQ N Q

Q

điệu bộ, sự

v .-

tư th ế, việc

ư


24

Khung 1: Chi trong chỡp m ài ■Nhám mãt’ lã một hãnh vi phi ngón từ cô thé xuất hiện khi chúng ta cám tháy bị đe đọa và/hoặc không thích những gi minh nhin thấy. Liếc mát (như tòi đà dé cặp ớ trẽn vé trường hợp các bạn cũng lớp cùa tốiỊ và khép hoặc che mắt lả những hành động xuất hiện theo tuản tụ nhầm giúp bọ não khỏi phái ‘trông tháy" nhũng hinh ảnh khóng mong muốn và nhằm thè hiện thải dộ khinh bi cua chủng ta (lói vời những người khác. Là một nhản viên diéu tra, tỏi đà sử dụng nhừng hành vi nhám mầt để hồ trợ cho việc điẻu ưa tim thù phạm ừong một vụ hỏa hoạn thàra khốc láy đi chín mươi bảy nhãn mạng tại một khảch sạn ở Puerto Rico. Một nhàn viên bảo vệ bị đưa vào diện nghi can trực tiếp vi ngọn lũa đả bùng chày trong khu vục anh được giao nhiệm vụ canh gảc. Một trong nhừng lỷ do má chủng tòi xãc định anh khòng bên quan đến việc gảy ra vụ hóa hoạn là thõng qua một sủ' cảu hói rát đặc biệt như: anh đả ở đàu truớc khi vụ hoa hoạn xáy ra, tại thời điém vụ hóa hoạn xáỵ ra và anh cỏ chám lùa hay khòng. Sau mỏi cảu hòi, tối quan sảt khuôn mặt anh đề tim xem hành vi nhắm mắt cò đề lộ bất cứ dáu hiệu so hớ não không. Anh chi nhám mái khi b| hối vẻ việc đà ò dàu lúc ngọn lửa bùng lèn. Lạ thay, nguợc lại, anh có vẻ khòng bổi rói trước càu hòi: *Anh cỏ chàm lừa khóng?’. Điéu này cho tòi biết vấn đẻ thực sự ở đày là anh dã ở nơi não vào thời gian xảy ra vụ hòa hoạn chứ không phải lả khả nàng anh gảy hóa hoạn. Anh đã được các nhản vièn điều ưa hàng đẩu thám ván kỳ hơn vẻ vấn đẻ này. Cuối củng, anh thùa nhận đả rời khỏi vị tri báo vệ đê di thảm cỏ bạn gài củng lảm việc tại khảch sạn đó. Thặt không may lả trong lúc anh đi khòi, những kè gáy hòa hoạn đả vào khu NTIC mà lẽ ra anh phải trỏng chửng và chàm lứa. Trong trường hợp nãy, hãnh vi nhầm mát của anh nhàn viên bào vệ đà giúp chúng tòi hiều thấu đáo sụ việc - điẻu mà chủng tỏi dang cản - để tiếp tục mộí loạt cáu hói vả nhỡ đó tìm được thù phạm. Cuối cùng, ba ké gày ra vụ hòa hoạn thảm khốc nòi trén đà bị bắt giử và bị kết ản. cỏn anh nhản khiếp,laik

;

I*

'

KI

oách Cá Ngựa

' ì i một tội khủng


25

Khung 2: Các hành vi tiết lộ nhiều diều hơn lởi nói Có một VI dụ đảng nhở cho tháy đòi khi ngôn ngử cơ thể cô thé chản thật hơn lời nôi, đỏ là vụ một phụ nữ trẻ bị cường bửc ở Khu Bao tổn Thó dãn Da dó Parker thuộc bang Arữona. Một nghi can của vụ việc nảy đà bị đưa đến đé thám vấn. Lởi lẽ cũa hản cỏ vè thuyết phục và cảu chuyện của hần củng hợp iỳ. Hắn quá qụyết rảng minh dà khống nhin tháy nan nhản, vã trong lúc ớ ngoài cánh đóng, hần đà đi xuống phía cỏ trỏng hàng bỏng, rẽ ưái ròi đi thắng vẻ nhà. Trong khi các đồng nghiệp cúa tỏi ghi chép thật nhanh nhửng gi minh nghe dược thi lói lại chăm chũ quan sảt nghi can. Tòi thấy rảng khi hần kề dến doạn rẽ trải và đi vẻ nha, bàn tay hán lảm động tảc hưởng vể bén phải của minh - đỏ chinh là hướng đén nơi xảy ra vụ cường bức. Nếu khòng quan sảt hần, chác tòi đả khóng phát hiện duợc sự mâu thuản giữa lời nói (Tòi rè trãi*) vả hành vi phi ngòn tữ (bản tay làm động tác hưởng vẻ bẽn phải) cúa hấn. Nhưng khi dà nhin thấy dièu đố, tòi nghi ngờ hán đang nói dói. Tói chờ một lúc và tra hỏi hần lản nủa. Cuối cùng, hấn đả nhặn tội. làm đẹp ch o cơ th ể (quần áo, trang sức, kiểu tóc, hình xăm ...), thậm ch í giọn g nói, âm sác và âm lượng của giọn g nói (hơn là nội dung lời nói). Những hành vi phi ngôn từ chiếm khoảng 60 đến 65% tất cả các giao tiếp giửa các cá nhân. Còn trong lúc làm tình, nó có th ể chiếm tới 100% giao tiếp giừa hai người bạn tình (Burgoon, 1994, 229-285). Giao tiếp phi ngôn từ cù n g có th ể tiết lộ những suy nghĩ, cảm xúc và ý định thật cù a m ột người. Vì lý do này mà đôi khi những hành vi phi ngôn từ được gọi là những sơ hở (ch ún g tiết lộ ch o ch ú ng ta biết tâm trạng thật của m ột người). Vì không phải lúc n ào người ta cũng ý thức được là m ình đ ang giao tiếp bằng hành v i phi ngôn từ nên ngôn n gữ cơ th ế thường trung thực hơn so với lời nói (vốn đã được người nói c ố tình n hào nặn đ ể đạt được những m ục đích cùa mình) (xem khung 2). Bất c ứ khi n

Sóch Có Ngựa

giúp bạn h iểu đuY. ------- b ........... .......................w*v

b người khác v,y ng của người


26

đó (hay làm sán g tỏ n hữ n g lời n ói cù a họ) thì bạn đả thàn h c ô n g trong việc giải mả và sử d ụ n g ngôn n gữ không lời.

Sứ d ụ n g h àn h vi phi ngôn từ đ ế n ản g cao cuộc sóng cúa bạn Các nhà n gh iên cứu đã khẳng định m ột cách ch ác ch ắn ràng nhừng người có khả n ăn g đ ọc và giải m ã tố t giao tiếp phi n gôn từ đ ổng thời kiểm soát được v iệ c n hữ n g người khác tiếp n hận ch ú n g như t h ế nào thì trong cu ộc sốn g, họ sẽ th àn h c ô n g hơn hẳn n hữ n g người th iếu kỹ nàng này (G olem an, 1995,13-92). Mục tiêu củ a sách là hướng dẫn bạn cách quan sát t h ế giới xu n g quanh và xác định ý nghĩa của những hành vi phi ngôn từ ờ bất c ứ h oàn cản h n ào. N hững h iểu biết này sẽ có tá c đ ộng m ạnh m ẽ, giúp bạn n àn g cao ch ấ t lượng các cuộc giao tiếp giữa m ình với người khác và làm p h on g phú cu ộc số n g của bạn (cù ng n hư nó vẫn giú p ích ch o tôi). Khi đánh giá ca o v ể hành vi phi ngôn từ, m ột tron g những điều khiến m ọi người h ết sức quan tâm là khả n àn g vận d ụ n g rộng rãi của nó. Nó được sử d ụ n g ở bất cứ nơi n ào có sự giao tiếp củ a con người. Hành vi phi ngôn từ xuâ't h iện ở khắp nơi và đ áng tin cậy. Một khi biết được ý nghĩa củ a m ột h ành vi phi n gôn từ cụ th ể , bạn có thẻ’ sử d ụn g th ô n g tin đ ó ở n hữ n g hoàn cản h khác nhau và tron g m ọi môi trường. Trên thực t ế , ch ú n g ta khó có th ể giao tiếp h iệu quả mà không sử d ụn g hằnh vi phi n gôn từ. N ếu bạn từ n g thắc m ác vì sao m ọi người vần đáp m áv bay đ ể đ ến d ự các cu ộ c họp v à o kỷ nguyên của m áy vi tính, tin nhắn v ă n bản, thư đ iện tử , đ iện th o ạ i và hội thảo tru yền hình, thì câu trà lời ch ín h là do nhu cầu cần d iễn đạt và quan sát nhửng giao tiếp phi n gôn từ củ a con người. K hông c<5 cách nào hiệu quả hơn v iệ c quan sát cá c h ành vi phi ngôn từ th ậ t kỳ lưỡng và trực tiếp , bởi ch ú n g có khá n ăn g tác đ ộn g m ạnh m ẽ và có ý nghĩa. Bạn có th ể vậ m ọi tình huốr

c

'

A.

M /-N .

n sách này vào

Sách Co Ngựa ,ấtphùhợpvới

vấn đề ch ú n g ra aan g Dan (xem khung 3):


)ng ấv’ nói là minh đá đưa ra giã tốt nhất I Cò ấy nói ràng minh đồng ý. Cuộc phóng vấn diễn ra rát suòn sé Anh ấy đã nói rang minh sẽ không bao giờ làm điều đó nửa. đã lãm. Hây đọc quyển sách nảy và bạn sè hiều biết nhiẻu hon vẻ ngòn ngử khỏng lời. Joe Navarro - cựu nhản viẻn phản gián cúa FBI đồng thời là một chụyèn gia vè hành phi ngón từ - sẽ trinh bây về cách đọc nhanh ỷ nghi cùa người khác, sẽ giúp bạn giải mả các cám xúc và hành vi, trành những 'cải bảy" được che giấu và tim kiếm những hành vi giả dối. Bạn củng sẻ biết duợc ngòn ngủ cơ thề cúa bạn có thề ảnh hướng thế nào đến suy nghi cúa sếp, gia đinh, bạn bè và người lạ vẻ bạn. Bạn sẽ khảm phả đi Những bàn nảng sinh tồn (dã cỏ tữ thời xa xua) điéu khiến ngón ngủ cơ thể Vi sao guơng mặt là nơi ừ cô khá nàng phản ánh cám xúc thật cùa con người nhí Ngôn tay cái, bàn chân và mi mẫt tiết lộ điẻu gi vé tâm trạng và động Cỡ Nhửng hành vi đáng tin cặy nhất tiết lộ sự tự tin và những tinh cảm thật cùa chủng ta Nhùng hãnh vi phi ngôn tử đơn giàn giúp bạn tạo được lòng tin ngay tức khảc Những hành vi phi ngón từ đơn giản thề hiện uy thế và địa vị ngay lặp tũc Vởi vó só vi dụ minh họa dược láy từ kinh nghiệm nghè nghiệp cúa NavarTO, cuốn sách hoãn háo này mang đến cho bạn một cách thức mởi mè và hiệu quà đề lãm chủ cuộc sóng cùa minh. WWW.JNFORENSICS.COM

Trong hai mươi làm nám,

■Uf Lii/- phục vụ trong ngành

phán gián của FBI và làm chuyên viên vẻ giao tiếp phi ngón tử cho cơ quan này. Bẻn cạnh cỏng việr kể trẽn, ông cỏn thường xuyèn được mời giảng tại truờng Đại học Saint Leo.

nhặn

bằng tiến si tàm lỷ tại Đại học Princeton vả là giảo sư cỏ thảm niên trong ngành quản lỷ tại Đại học Nam Florida, õng củng là tảc giả của hai mươi ba quyền sách và gản đày nhất đả cộng tác vởi Joe Navarro viết cuốn Phil Hellmuth Preseras Read Em and Reap.

Sách Cá Naưa Pháh*£u> N hà sách M I N H ' L AM ĨS6* *> íXMna vjjno w Sí 7P tiCNUrr V líASiôOS 383S48AÍ lo«

8Ỉ S Ĩ 547

NTV007: Lời Nói Có Đáng Tin - Joe Navarro  

Ông ấy nói là mình đã đưa ra giá tốt nhất rồi. Có đúng như vậy không? Cô ấy nói rằng mình đồn ý. Có đúng như vậy không? Cuộc phỏng vấn diễ...

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you