Issuu on Google+

Sa!

Woensdag 30 april 2014 Jaargang 1 Nummer 4 www.sa24.nl

kijkt anders

AANJAGERS PAGINA 13

ZWEMBAD GORREDIJK

SURVIVAL

CULTUUR

NOG NIET OPEN

FAMILIESPORT

NOK

De seizoensopening van het zwembad in Gorredijk is uitgesteld. Exploitant Edward de Leeuw wil van de gemeente Opsterland eerst meer zekerheden over de financiële ondersteuning en de toekomst van het bad.

Johan Scholte heeft zijn hele familie besmet met het survivalvirus. Naast hun huis in Bakkeveen ligt een eigen uitdagende survivalbaan. In september vindt hier de tweede Strukton Survivalrun plaats.

Het oude gemeentehuis in Beetsterzwaag biedt dit voorjaar onderdak aan de kunstmanifestatie NOK (Noord-Oost Kunst). Eja Siepman van den Berg is één van de kunstenaars die hier haar werk exposeert.

PAGINA 3

PAGINA 15

PAGINA 17

woning van de week

Alde Hiemen 1 Terwispel Vraagprijs  375.000,-- K.K. www.sierdmoll.nl


Sa!

3

Exploitant wil eerst meer garanties van gemeente

Zwembad Gorredijk blijft voorlopig dicht Het zwembad in Gorredijk stelt de opening van het nieuwe seizoen uit. Exploitant Edward de Leeuw wil eerst meer duidelijkheid van de gemeente Opsterland over financiële ondersteuning en over de toekomst van het bad. TEKST: AREND WANINGE FOTO: SIETSE DE BOER GORREDIJK De discussie over de exploitatie van het openluchtzwembad in Gorredijk loopt al jaren. De bezoekersaantallen lopen terug en de kosten stijgen. Het zwembad is eigendom van de gemeente Opsterland. De exploitatie is in handen van Edward de Leeuw. Dat is geen florissante bezigheid, de jaarlijkse verliezen zijn groot. “Iedere dag open kost geld. In afwachting van een subsidieregeling heb ik dat voor mijn rekening genomen, maar de regeling blijft uit. Ik kan het mij niet meer veroorloven op deze manier verder te gaan.”

Energierekening

Het zwembad kent een aantal problemen. Het jaarlijkse bezoekersaantal is vanzelfspre-

kend afhankelijk van het weer, maar loopt al jaren terug. De Leeuw: “Toen wij in 1994 begonnen, hadden we 100.000 bezoekers per jaar. Daar zijn nog zo’n 30.000 van over.” Dat betekent fors minder inkomsten. Tegelijkertijd lopen de kosten alleen maar op. Het zwembad maakte jarenlang gebruik van de restwarmte van het inmiddels failliete De Vries Kozijnen. De Leeuw moet nu zelf de kachel stoken, met een forse gasrekening tot gevolg. Een experiment met een biomassakachel bracht niet de verwachte kostenvoordelen. Bovendien is de verwarmingsinstallatie meer dan veertig jaar oud en dus niet erg zuinig.

Toeters en bellen

De leeftijd van het hele com-

Het grote bad moet nog even wachten op de eerste bezoekers.

plex speelt het bad al langer parten. “De hele entourage kent voor de zwemmer van vandaag te weinig toeters en bellen”, vindt De Leeuw. Om het bad aantrekkelijker te maken is een fikse investering nodig. “Maar dan moet er wel een gezonde basis zijn en die ontbreekt op dit moment.” Het zwembad in Gorredijk moet het vooral van het voor- en naseizoen hebben. In de zomerperiode, wanneer iedereen met vakantie is, is het stil in het dorp. Toeristen zijn er amper. Ook het draagvlak in het dorp staat ter discussie. “Vorig jaar verkochten we circa honderd

abonnementen. In het verleden waren dat veel grotere aantallen.” De Leeuw weet dat buitenbaden het overal in het land moeilijk hebben. “Een exploitatie zonder steun van de gemeente lukt nergens. Daar is ook niets mis mee, een zwembad heeft een maatschappelijk belang.” Exploitant De Leeuw en eigenaar gemeente Opsterland zijn al langer met elkaar in gesprek. De Leeuw: “De gesprekken lopen beter dan in jaren het geval was, maar een oplossing is er nog niet.”

Wethouder Piet van Dijk erkent de exploitatieproblemen. Een extern onderzoeksbureau heeft dat klip en klaar laten zien. “Op de exploitatie zit een behoorlijk dikke min, dat kun je de exploitant niet aandoen.” De toekomst van het zwembad op langere termijn is onderdeel van de verdere uitwerking van de accommodatieplannen in Gorredijk. Op korte termijn lijkt de wethouder echter niet van plan de exploitatiesubsidie op te schroeven. “We kijken eerst naar verdere kostenbesparing, bijvoorbeeld door de openingstijden te beperken en het seizoen in te korten.” Volgens De Leeuw is dat een al gepasseerd station. “Dan nog blijft er een substantieel verlies, dat ik niet weer voor mijn rekening neem.” Zolang er geen duidelijkheid is, ziet De Leeuw zich genoodzaakt het bad dicht te houden. De opening van het seizoen stond gepland voor 3 mei, maar is tot nader order opgeschoven.

Andere zwembaden vol vertrouwen Zwemmen in een buitenbad kan niet alleen in Gorredijk, maar ook in Bakkeveen, Jubbega, Hemrik en Tijnje. Deze openluchtbaden zien het nieuwe seizoen met vertrouwen tegemoet.

Bakkeveen

Koningsdag trekt publiek BEETSTERZWAAG De eerste Koningsdag trok ouderwets veel publiek naar Beetsterzwaag.

De juryprijs voor de mooist versierde wagen in de jaarlijkse optocht ging naar CBS De Paedwizer met het thema Sprookje. Volgens de jury was het een keurig afgewerkte wagen met een grote groep deelnemers in zeer veel uitgewerkte sprookjes. De geweldige techniek van een echte waterval en bewegende torens maakte het geheel af. De Publieksprijs ging naar Fukuzwaag van de Sweachtster

jeugd (zie foto). Zij vermaakten het publiek met een enorme kernreactor, sirenes en een wervelende show. Tussen de optochten door was het rond het dorpshuis gezellig druk. Met een vrijmarkt, braderie, kinderactiviteiten en muzikale optredens van Sweachster Muzikanten. Op de tiende priuwerij liet de lokale horeca zich weer van de beste kant zien met verrassende lekkernijen. Het mooie weer deed de rest.

dere dorpen. “Sfeer doet alles. We blinken uit in eenvoud en zijn laagdrempelig.” In Jubbega halen jaarlijks 20 tot 30 kinderen hun zwemdiploma.

Hemrik

het. Als er maar geen grote investeringen nodig zijn.”

Tijnje

Natuurbad De Wispel in Tijnje opent op 5 mei. “Als het weer en de watertemperatuur het toelaten”, aldus Marjanne de Goede. “Het water moet minimaal zestien graden zijn.” Jaarlijks trekt het bad circa 7.000 bezoekers. Het aantal abonnementen liep vorig jaar terug, maar dat is sterk afhankelijk van het voorjaar. “Met een koud voorjaar denken zwemmers dat ze een abonnement er niet uit zullen halen.” Het aantal leszwemmers staat in Tijnje ook onder druk. “In het verleden leste iedereen in eigen dorp. Ouders hebben nu soms moeite met vier keer lessen in de week en kiezen dan voor verwarmde baden elders.” Toch hoopt De Goede ook dit jaar op 30 tot 35 leszwemmers.

Op de laatste zaterdag van mei opent het natuurbad in Hemrik weer haar deuren. Alles is er klaar voor. Het bad kampte een aantal jaren geleden met een tekort aan vrijwilligers, maar dat is volgens secretaris Teije Marra nu niet meer een probleem. “Je hebt natuurlijk verloop in de pool vrijwilligers, maar er zijn altijd vrijwilligers met de juiste diploma’s aanwezig. Anders kan het bad ook niet open.” Volgens Marra is het een echt dorpsbad met een redelijk stabiel aantal bezoekers. “Financieel is het ieder jaar wel een puzzel, maar met steun van de Jubbega gemeente en acties bij de suHet natuurbad in Jubbega gaat permarkt in Lippenhuizen lukt op 8 mei open en trekt jaarlijks 10.000 tot 13.000 bezoekers. Het zwembad heeft volgens Om de spanning te meten van antilekvoorzitter Rob Broers een groot draagvlak in het dorp. “Wij banden drukt u er niet bovenop maar draaien vooral op vrijwilligers. knijpt u in de zijkanten van de band! Het is ons bad en niet ons werk. We hebben hart voor het bad en 2 2 passen met het grootste gemak m m 0 0 0 0 4 4 TB de openingstijden aan bij het 1. SEN E/A FIET weer.” Bezoekers komen niet alRAC leen uit Jubbega, maar volgens De Kromten 12 Gorredijk Tel. 0513 46 05 36 www.ontourtweewielers.nl Broers ook uit Gorredijk en anAfgelopen weekend begroette zwembad Dúndelle in Bakkeveen de eerste zwemmers van het nieuwe seizoen. Het bad is er volgens Engel Nijholt helemaal klaar voor. Na twee seizoenen is de grote renovatie afgerond. Zonnecollectoren zorgen voor het grootste deel van de verwarming van het zwemwater. Vorig jaar kwamen er circa 35.000 bezoekers. Het seizoen is opgedeeld in tweeën. “In het voorjaar hebben we altijd veel schoolreisjes en verenigingskampen. In het hoogseizoen volgen de toeristen.”

TIP van On Tour Tweewielers ...


Sa!

5

Graskachel draait weer op hout De proef met de graspelletkachel bij het zwembad in Gorredijk is ten einde. De kachel draait nu weer op houtsnippers. De opgedane ervaringen verwerkt Bio Energie Friesland in de bouw van een eigen nieuwe graskachel. GORREDIJK Gras als biobrandstof. Dat is de gedachte achter een vorig jaar juni gestart pilotproject in Gorredijk. Bij het zwembad draaide enkele maanden een kachel met brokjes geperst bermgras als brandstof. Met de ontstane warmte werd het zwemwater en de sporthal verwarmd.

Een mes dat aan meerdere kanten snijdt. Een stukje duurzame groene energie en tegelijkertijd een efficiënte manier van verwerken van bermgras. Het pilotproject was een initiatief van Bio Energie Friesland en de gemeente Opsterland, met ondersteuning van Provinsje Fryslân.

De installatie, een proefproject, had een aantal kinderziektes. Zo haalde de kachel niet de vereiste emissienormen. De kachel en de achterliggende installatie bleken ook niet voldoende op elkaar afgestemd. “De kachel heeft goed gewerkt”, vertelt Sietse Jonker van Bio Energie Friesland. “Maar werken met biomassa vraagt wel een specifieke regeling van de achterliggende installatie. Het verbranden van biomassa is iets anders dan een gaskachel die je zo aan- en uitzet. Biomassa vraagt een aanloop- en een uitloopperiode. Daar moet de installatie rekening mee houden, anders krijg je een

heel inefficiënte verbranding, stank en een te grote uitstoot van schadelijke gassen.” Nu de proef is afgelopen, wordt de kachel gestookt met houtsnippers. Dat is de brandstof waar de kachel oorspronkelijk ook voor bedoeld is. Wethouder Piet van Dijk van de gemeente Opsterland erkent dat het project niet de verwachte resultaten heeft gebracht. “Het was niet voor niets een pilot. We verwachtten een tien procent daling van de energiekosten voor het zwembad. Dat is er niet van gekomen. We gaan binnenkort met alle partijen om tafel om het project af te sluiten.” Bio Energie Friesland gaat wel door met de ontwikkeling van een kachel die speciaal geschikt is voor het verstoken van graspellets. In Kollum wordt gewerkt aan een nieuwe graspelletkachel waarmee het bedrijf de markt op gaat.

De alternatieve energiebron bij het zwembad.

FOTO: SIETSE DE BOER

Tuinseizoen los in Ecoterp De peultjes en spinazie zitten al een paar weken in de grond. Het nieuwe tuinseizoen is losgebarsten voor de zes tuinders van biologische tuin Ecoterp in Ureterp.

URETERP

Bij hun boerderij aan De Feart hebben Jacquelien Plat en Peter Viet een stuk grond van 19 bij 22 meter ingericht voor gemeenschappelijk biologisch tuinieren. In november 2011 ging hier een kleine groep enthousiaste tuinierders aan de slag. “Het is een mooi organisch proces,” vertelt Jacquelien, “zodra er weer iemand bij komt, kunnen we meer werk verzetten.”

Elke zaterag wordt druk gewerkt in de tuin. Bietjes, snijbiet, aardappelen, sla en koolraap, er is al veel gepoot in de ronde perkjes. “We beslissen met elkaar wat we gaan doen”, legt Jacquelien uit. Niet alleen hierin verschilt Ecoterp van reguliere volkstuintjes, ook is duidelijk gekozen voor biologisch tuinieren. “Nergens komt gif op en we hebben ook uitgezocht dat er op deze grond de afgelopen veertig jaar geen gif is gebruikt.” Er worden alleen meststoffen gebruikt die afkomstig zijn van biologisch gehouden dieren. Maar ook bemest de tuin

zichzelf. “Voor de winter brengen we er extra bladeren op. Deze composteren en houden het vocht vast, ideaal.” Ook omspitten is er niet bij. “Dat hebben we het eerste jaar wel gedaan en dat vind ik nog jammer, omdat daarmee veel witte grond naar boven is gekomen.” Wel wordt de grond losgemaakt met een vijftand hark. Alle groenten en fruit uit Ecoterp zijn in principe bestemd voor de eigen keuken. “Maar als er te veel is, verkopen we ook wel aan de weg.” Naast het gezamenlijk tuinieren wil de groep ook op andere ma-

nier omgaan met de producten uit de tuin. Zo zijn er al ideeën voor workshops koken of zeep maken. Initiatiefnemers Jacquelien Plat en Peter Viet kwamen op het idee voor een biologische tuin na een vakantie op Ecolonie, een ecologische leefgemeenschap in Frankrijk. In 2011 werd met een kleine groep een plan gemaakt voor de biologische tuin Ecoterp.

mannen spitten al het kweekgras uit de tuin.” Ecoterp organiseert op zaterdag 17 mei vanaf 10.30 uur een open meewerkdag voor belangstellenden. Tuinervaring is niet nodig, veel zin hebben in buitenwerk en een warm hart voor biologisch tuinieren, zijn belangrijker.

Vier deelnemers zijn al vanaf de beginperiode actief op Ecoterp, eind vorig jaar sloten zich ‘twee sterke mannen’ aan. “Daar zijn we heel blij mee. De

Deze week op sa24.nl

Kijk ook eens op onze website. Met dagelijks nieuwe korte berichten, met extra achtergronden bij artikelen in de krant en met wekelijks nieuwe video’s.

Met deze week onder andere:

• Een sfeerverslag van de lintjesregen op het Opsterlandse gemeentehuis van afgelopen vrijdag. • Smaakvolle beelden van de priuwerij op Koningsdag in Beetsterzwaag. • Beelden van enthousiaste jongeren op een bootcamp in Gorredijk. • Visserslatijn vanaf de waterkant.

Lid in de Orde van Oranje-Nassau BEETSTERZWAAG De jaarlijkse lintjesregen op de dag voorafgaand aan Koningsdag, maakte vrijdagochtend vijf inwoners van de gemeente Opsterland gelukkig. Zij werden Lid in de Orde van Oranje-Nassau

als dank voor hun maatschappelijke inzet. Na afloop van de plechtigheid kwamen de gedecoreerden met de burgemeester op de foto. Van links naar rechts: Geert de Rijke (66) uit Ureterp, Douwe Boonstra (53) uit Ureterp, Burge-

meester Francisca Ravestein, Jannie de Vries-de Graaf (69) en haar man Albertus de Vries (71) uit Wijnjewoude en Hiltje Abma-van de Lageweg (72) uit Lippenhuizen.


Sa!

7

Luxwoude klaar voor verbouw dorpshuis Luxwoude zit met smart te wachten op groen licht vanaf het gemeentehuis om te kunnen starten met de verbouw en gedeeltelijke nieuwbouw van het dorpshuis. “Wy moatte yn maaie al los, oars rêde wy it net op tiid.” LUXWOUDE Het bestuur van het dorpshuis in Luxwoude heeft de knoop doorgehakt. De verbouw van het dorpshuis gaat door. Van de benodigde 340.000 euro is het grootste deel binnen. Voor de laatste 43.000 euro ziet het bestuur een oplossing in het bezuinigen op de bouwkosten. De gemeente Opsterland heeft een bijdrage toegezegd van 112.500 euro, maar het wachten is op een formeel besluit van de gemeenteraad.

Wanneer de verenigingen in oktober weer van start gaan en een ruimte nodig hebben, moet de kachel in het vernieuwde dorpshuis branden. Dan is het wel noodzakelijk om in mei met de werkzaamheden te starten. “Wy woenen eins yn april los, mar dat ha wy net oprêden”, vertelt voorzitter Jeen Overwijk. Het dorpshuis is volgens Overwijk helemaal op. In de jaren negentig werd de toenmalige korfbalaccommodatie uitgebreid met circa tien aan elkaar geschakelde noodgebouwen. “Dat fûnen wy doe prachtich, want it kafé gie ticht. Wy ha der jierren mei ta kinnen.” Nu dertig jaar later zijn deze gebouwen versleten. Het maken

van plannen duurt al jaren. Een idee om de school en het dorpshuis samen te voegen in één nieuw gebouw sneuvelde op de geluidsnormen van de snelweg. “Doe binne wy mar wer fierder gien mei de plannen foar allinnich it doarpshûs.” In alle jaren van discussie bleef het onderhoud achterwege, dus is het nu volgens de voorzitter ook wel tijd voor actie. Het dorpshuis neemt een centrale plek in binnen het dorp. Luxwoude telt ruim 400 inwoners en meer dan twintig verenigingen. “En dy moatte al plak ha om by elkoar te kommen.” Het nieuwe dorpshuis wordt niets groter dan het bestaande. Dezelfde fundering wordt gebruikt. Het oude café-achtige gedeelte blijft bestaan. De aaneengeschakelde noodgebouwen worden vervangen; een nieuw dak en buitenmuur smeden alles tot een geheel.

Het is duidelijk dat het dorpshuis in Luxwoude toe is aan vervanging. FOTO: SIETSE DE BOER

Nieuwe slager gaat voor ambachtelijk GORREDIJK Fokke de Roos (48) uit Nij Beets laat vanaf 6 mei een droom in vervulling gaan. Dan opent hij de deuren van De Friesche Ambachtelijke Slager De Roos. Daarmee krijgt slager Piet Veldkamp in de Hoofdstraat een opvolger.

De Roos heeft al veel ervaring in het vak. Na zijn start in een eigen slagerij in Nij Beets werkte hij zestien jaar voor een supermarkt. De laatste jaren was hij werkzaam bij Keurslager Harry Stornebrink in Drachten. “Maar het ondernemersbloed begon toch weer te kriebelen. Ik wilde weer eigen baas zijn.” De Roos is Meester Worstenmaker. Hij vindt het fantastisch om

mooie producten te maken. De nieuwe slager wil volledig ambachtelijk werken. “Ik maak alle worsten en vleeswaren zelf. De consument heeft behoefte aan ambachtelijk gemaakte producten. Daarmee maken wij het onderscheid ten opzichte van vlees uit de supermarkt.” De Roos werkt met kwaliteitsvlees van dieren die onder een label zijn gehouden. Rundvlees betrekt hij van de Keten Duurzaam Rundvlees. Het varkensvlees wordt in het noorden geproduceerd onder de naam Friberne. En het kippenvlees dat De Roos verkoopt is van het label Gildehoen. Naast versvleesproducten verwerkt De Roos het vlees ook in maaltijden en maaltijdcomponenten.

Mountainbikers krijgen ruim baan rond Beetsterzwaag Eindelijk is het zover, mountainbikers worden niet langer gedoogd maar toegelaten in de bossen rond Beetsterzwaag. De initiatiefnemers presenteerden afgelopen vrijdag in Olterterp de nieuwe MTB-route Drachten-Beetsterzwaag, de tweede officiële route in Friesland. TEKST: RENSKE WOUDSTRA

Naar verwachting kunnen de mountainbikers vanaf april 2015 hun hart ophalen op de nieuwe route rondom Beetsterzwaag. De route bestaat uit drie lussen: rondje Beetsterzwaag, rondje Terwispel en rondje Drachten. Op diverse plekken komen er nieuw aangelegde paden en

OLTERTERP

extra parkeermogelijkheden. “Het pad naar deze unieke routes ging over hoge bergen en diepe dalen”, vertelt Aert Jorna voor ruim honderd belangstellenden. Jorna, in het dagelijks leven dierenarts, is voorzitter van de Stichting Mountainbikeroute Drachten-Beetsterzwaag. “We moesten soms ploegen door een onderlaag van dik slijk, maar een beetje mountainbiker maalt daar niet om. Hij vervolgt vol bravoure zijn plan: het volbrengen van de route.”

Tien jaar lobby

Tien jaar lobbyen bij de gemeenten Opsterland en Smallingerland gingen vooraf aan de realisatie van de 40 kilometer tellende MTB-route. Al in 2007 kwam professioneel mountainbiker Maarten Kemperman met het voorstel een eigen route aan te leggen. In 2009 kwam het plan in een stroomversnelling met de oprichting van de Stichting

MTB-route Drachten-Beetsterzwaag. “Toen konden we als één partij het gesprek aangaan met de ruim tien boseigenaren en andere stakeholders rond Beetsterzwaag.” In eerste instantie stonden de boseigenaren niet te springen om de mountainbikers toe te laten op hun grond. Dat veranderde toen een groot aantal van de eigenaren zich verenigde in Bosgroep Noord-Oost Nederland en zich achter het project ‘Opsterlandse Groene Parels’ schaarde. Dat alles met als doel de bosgebieden een oppepper te geven. Uiteindelijk vroegen de Bosgroep Noord-Oost Nederland samen met eigenaren, mountainbikers en Beetsterzwaag Natuurlijk subsidie aan voor parkeerfaciliteiten, een wandelroutenetwerk en een MTB-route. Steun is nu toegezegd door de Provinsje Fryslân en de gemeenten Smallingerland en Opsterland.

Bijdragen in natura

De realisatie van de route kost 95.000 euro. Tweederde daarvan wordt gedekt door subsidies, het resterende deel moeten de gebruikers zelf leveren. In natura, dus scheppen, knippen, zagen of zelfs bruggen bouwen. “We roepen jullie allemaal op om je op te geven via www.mtbroutebeetsterzwaag.nl”, spoort Jorna zijn toehoorders aan. Van de totaal 40 kilometer die de route telt, moet ongeveer 16 kilometer nieuw worden aangelegd. Dit kan bestaan uit het opknappen van ongebruikte paden tot de aanleg van 12 kilometer singletrack, een smalle fietsbaan gevuld met een zand-leemmengsel. De werkzaamheden in het bos starten op 15 juli. De opening van de route staat gepland voor april 2015.


Sa!

9

Langer wachten op brug Terwispel De oplevering van de nieuwe brug in Terwispel loopt een aantal weken vertraging op. De aannemer haalt de oorspronkelijk geplande deadline van 1 mei niet, maar de brug is klaar bij de opening van de Turfroute op 16 mei. TERWISPEL De inwoners van Terwispel ervaren sinds november vorig jaar dagelijks waarom de brug in hun dorp De Spaltenbrêge heet. De vaart deelt het dorp in tweeën en zonder brug betekent dat vanuit beide delen van het dorp regelmatig een heel stuk omrijden. De oude brug is helemaal gesloopt en wordt vervangen door een exacte kopie. Het werk vordert, maar de productie van de brug heeft met tegenslag te kampen, waardoor het proces met twee weken is vertraagd.

De bruggedeelten worden nu geplaatst op 7, 8 en 9 mei. Daarna moeten technici de besturing van de brug nog inregelen, waarna de brug naar verwachting op 16 mei klaar is voor gebruik. Tot die tijd kunnen fietsers en voetgangers de vaart oversteken via een noodbrug. Voor 16 mei zijn er nog twee zaterdagen waarop konvooivaarten gepland staan. Deze kunnen gewoon doorgaan. De noodbrug wordt dan tijdelijk even van zijn plek gehaald.

Een kleine noodbrug verbindt de beide delen van Terwispel.

FOTO: SIETSE DE BOER

Streekproducten met een verhaal in Oldeberkoop OLDEBERKOOP Voor het vijfde jaar verkopen diverse makers van streekproducten hun waar op de maandelijkse Friese Streekmarkt in het centrum van Oldeberkoop. Het seizoen start op zaterdag 3 mei. De markt is geopend van 10.0016.00 uur.

Initiatief voor de Streekmarkt werd destijds genomen door de Stichting De Buorkerij Zuidoost Friesland. De producten zijn afkomstig van regionale bedrijven die vaak op klein-

schalige wijze en met passie hun producten maken. Iedere eerste zaterdag van de maand zijn circa twintig standhouders aanwezig om hun producten te laten proeven en het verhaal achter hun producten en hun bedrijf te vertellen. Dit seizoen is onder andere De Waterbuffelfarm uit Oldemarkt weer aanwezig. Met hun vlees en mozzarella, maar nu ook met heerlijke buffelyoghurt in verschillende smaken. Natuurtuin ’t Hummelhûs uit

Oudehorne is van de partij met biologische groente. Het assortiment van hun producten breidt zich steeds verder uit; vanaf dit jaar verkopen zij ook eigengemaakte jams, heerlijk vol van smaak en een lekkere mayonaise gemaakt van scharreleieren en geproduceerd in De Knipe. Daarnaast zijn er dit seizoen enkele nieuwe gaststandhouders van de partij zoals bijvoorbeeld Thea’s Zeepboetiek uit Oldeholtpade. Thea Hoogeveen verkoopt eigengemaakte

zeepcreaties en daarmee is dus elk product uniek. Trajectum uit Appelscha verkoopt onder andere eigengemaakte buitenkaarsen.

4 mei: dodenherdenking Beetsterzwaag

De jaarlijkse dodenherdenking in Beetsterzwaag begint om 19.00 uur. Sprekers zijn Rob Leemhuis, journalist bij de Leeuwarder Courant en Dorine Manson, directeur van Vluchtelingenwerk Nederland. Zij spreken over het thema ‘Vrijheid geef je door’. Bij de kerk is plaats voor gedichten en tekeningen die kinderen van de basisscholen van het dorp maakten naar aanleiding van een presentatie op school door beroepsmilitair Peter Berendsen. Enkele gedichten worden voorgelezen. Na de twee minuten stilte legt burgemeester Francisca Ravestein een krans onder aan de kerktoren.

Het monument in Tijnje.

FOTO: SIETSE DE BOER

Aansluitend wordt een kleine gedenkplaat met kranshouder onthuld. De gedenkplaat is ontworpen door Germ Brouwer en gerealiseerd met steun

van de Van Teyens Fundatie. Het gedicht op de plaat is van Evert Kronemeijer. Muziekkorps Euterpe verzorgt de muzikale omlijsting.

Tijnje

De dodenherdenking in Tijnje begint traditiegetrouw vanaf 19.00 uur met een stille omgang vanaf de kerk aan de Rolbrêgedyk. Na het leggen van bloemen bij de graven van oorlogsslachtoffers volgt een kranslegging bij het monument op de begraafplaats. Bouke Oldenhof verzorgt de korte overdenking, waarna kinderen een gedicht voorlezen rond het thema ‘Vrijheid spreek je af’. De herdenking wordt muzikaal begeleid door de plaatselijke muziekvereniging De Bazuin.

Gorredijk

Vanwege wegwerkzaamheden op de kruising Nijewei/ Hegedyk is er dit jaar in Gorredijk geen stille tocht. Wel

Zwangerencafé GORREDIJK Informeren en ervaringen uitwisselen. Dat is in het kort de bedoeling van het zwangerencafé dat verloskundigenpraktijk De Nieuwkomer twee keer per jaar organiseert.

Dinsdag 6 mei vanaf 19.30 uur is het zwangerencafé in de Burgemeester Harmsma School in Gorredijk weer geopend. Zwangeren en hun partners vinden er allerlei informatie over interessante onderwerpen die voor hen van belang zijn. Zo zijn verschillende kraaminstellingen aanwezig, maar is er ook voorlichting over bijvoorbeeld kinderopvang, gezonde voeding, multivitaminen, zwangerschapsmassage, speelgoed, babykleren en babytaal. De avond is laagdrempelig. Het moet informerend, maar ook gezellig zijn. Zo zijn er ook voldoende mogelijkheden om ervaringen uit te wisselen met de andere gasten. Het zwangerencafé wordt steeds populairder. Per avond zijn er circa 70 personen. De toegang is gratis en een hapje en een drankje zijn aanwezig. wordt er om 19.30 uur een herdenkingsbijeenkomst gehouden in de aula van de begraafplaats aan de Hegedyk 20. Leerlingen van de vijf basisscholen lezen gedichten voor. Tijdens de rondgang over de begraafplaats worden bloemen gelegd bij de graven van de verzetsstrijders en de Engelse piloten. Voor de twee minuten stilte is de kranslegging bij het monument.


tiisdei

freed

sneon

woansdei

freed

sneon

woansdei

freed

27 30 31 4 6 7 11 13 maaie/juny 2014

Rezjy:Atze J. Lubach Tekst: Els Buseman Oersetting: Keimpe Vlietstra Dekor: Jaap Groen Plak: Sparjeburd, De Himrik Oanfang: 21.00 oere Kaartferkeap: De Skâns, De Gordyk 0513 – 46 86 00 of fia webside Tagong: €15; bern (o/m 16 jier) €5

www.iepenloft-opsterlan.nl


Sa!

11

Een dichter tussen kunst

Jacob C. Taekema De Leeuwarder schilder Jacob C. Taekema vindt zijn inspiratie in de traditie van het verbeelden van het landschap. Een traditie die loopt van de romantiek via het symbolisme naar het expressionisme en de abstracte kunst. In deze lijn staat het afbeelden van de alledaagse werkelijkheid zelf niet centraal. De mens kleurt immers het beeld, voegt zijn eigen emotie toe en spreekt vervolgens over het landschap, de boom, de mens als drager van deze emotie.

NIJ BEETS

Jacob C. Taekema schept geen landschap in de zin van herkenning. Het zijn landschappen zoals die in zijn herinnering blijven. Wat blijft hangen is het licht en de beweging. Landschappen in zilvergrijs licht of onder een parelmoeren hemel, in flarden van mist en nevel, aan het oog onttrokken door smeltende sneeuw. Het toegedekte landschap, een afdruk van het bestaande. De landschappen die hij schildert hebben als gemeenschappelijke noemer

COLOFON REDACTIE Arend Waninge 06 – 52 47 10 13 redactie@sa24.nl Kopij aanleveren voor maandag 12.00 uur. Sa! kijkt graag anders. Het vroeg melden van evenementen, jubilea, bedrijvennieuws etc. geeft de grootste kans op extra aandacht. ADVERTENTIEVERKOOP Rik Dijkstra 06 – 21 89 48 28 advertenties@sa24.nl Advertenties aanleveren voor vrijdag 17.00 uur OPMAAK Evert Wilstra Kreaasje Ureterp

het ver kijken, de ruimte, het verlangen om de horizon te bereiken. Tegelijk kenmerken de landschappen zich door een vorm van heimwee en het verlangen om te blijven. Inspiratiebronnen voor deze tentoonstelling zijn het Nederlandse landschap en het noordoosten van de USA. In het voorbijgaan vangt Jacob C. Taekema deze landschappen op en verwerkt deze in notities. Voorbijgaan moet hierbij worden opgevat in zowel de zin van het letterlijk passeren als in de betekenis van het voorbijgaan van de tijd. Thuis werkt hij deze herinneringen uit op het doek tot een tekening en/of een geschilderd beeld van het landschap. Taekema liet zich voor deze expositie ook inspireren door het Polderhoofdkanaal.

BEETSTERZWAAG Dichter Peter van Lier is ‘poet in residence’. Hij trekt zich terug tussen de werken van kunstbeurs NOK in Beetsterzwaag en laat zich inspireren tot een verhaal dat hij in twintig columns met lichte toon optekent. Iedere column beschrijft een ontwikkeling in beleving, van een negatieve naar een positieve staat. Aanleiding voor het project is een artikel uit De Groene Amsterdammer over een Spaanse journaliste die haar baan kwijtraakt en binnen een jaar in totale armoede leeft. Hoewel minder ingrijpend, herkende Van Lier zich in dit crisisgevoel. De meest zwarte werken van NOK associeert hij met die verbijstering. “Ik kijk met een dichterlijke blik, want ik ben geen kunsthistoricus en ook geen recensent. Ik laat me inspireren door wat me treft. De abstracte werken leken me lastig in een verhaal te zetten, want ik ben als dichter toch meer met beelden bezig. Maar door het overkoepelende thema blijkt dat erg mee te vallen.” Zijn studie filosofie heeft hem geleerd met een verwonderde blik naar de werkelijk-

heid te kijken. “Er is werk dat in het begin niets zegt, maar pas later is gaan spreken. Het hangt van de lijn van mijn betoog af of ik een vervolg zie, de associatieve ontwikkeling in het verbindende verhaal opmerk. Ik maak een geestelijke ontwikkeling door terwijl ik hier zit. Om van de lichte verbijstering in een enigszins positieve toestand terecht te komen.” De overstap van donker naar licht is geen gemakkelijke, maar Van Lier ontdekt deze plotseling in een abstract werk. In een tweeluik staat zwart tegenover geel waar een wit vlak inschuift. Hier maakt de dichter met de kunstenaar een sprong, van donker naar licht, van zwart naar kleur. De zekerheid dat er een publicatie van komt motiveert tot schrijven. Tegen het einde van de beurs is het boekje af, bezoekers kunnen nu al intekenen. In één van de ruimten heeft Van Lier een installatie gemaakt van bureau tegen bed, hij is zelf levend onderdeel van dit kunstwerk. Twee dagen werkt hij in een strak schema, de derde dag is Peter suppoost.

AGENDA ZA 3 MEI 09:00 - 13:00 UUR WIJNJEWOUDE Boeken- en Platenmarkt Het Trefpunt, Merkebuorren 34

ZO 4 MEI 14:00 UUR BEETSTERZWAAG Wandeling Lycklamapark Beetsterzwaag. Start bij Tropische Kas 19:00 UUR BEETSTERZWAAG Dodenherdenking Beetsterzwaag. Dorpskerk Beetsterzwaag 19:00 UUR TIJNJE Dodenherdenking Tijnje Kerk Rolbrêgedyk 19:30 UUR GORREDIJK Dodenherdenking Gorredijk Aula begraafplaats Hegedyk 20

DI 6 MEI 19:30 - 21:45 UUR GORREDIJK Zwangerencafe Burgemeester Harmsma school

WO 7 MEI 14:00 - 18:00 UUR WIJNJEWOUDE Rommelmarkt Evenemententerrein Te Nijenhuiswei

VR 9 MEI

Werk van Taekema is in mei en juni 2014 te zien bij het Sudergemaal in Nij Beets op zater- en zondagen van 13.30 tot 16.30 uur.

15:00 UUR GORREDIJK Voorjaarskermis Marktplein

Kaartverkoop iepenloftspul Opsterlân van start Nog een maand, dan gaat het Opsterlandse iepenloftspul Wylde Grizen in première. Een komisch familiestuk over een groep ouderen die zich terugtrekt in de bossen van Sparjeburd. Ze zijn het

HEMRIK

Bezorging Sa!

De lancering van Sa! levert heel veel enthousiaste reacties op. Daar zijn we heel blij mee. Wij horen echter ook links en rechts opmerkingen van mensen die heel nieuwsgierig zijn naar de krant, maar de krant niet ontvangen. Is dat bij u ook het geval, laat het ons dan weten via redactie@sa24. nl. Dan ondernemen wij actie richting de verspreider.

niet eens met de doembeelden die bestuurders schetsen over krimp en vergrijzing op het platteland. Deze krasse knarren willen het gemeentebestuur een poepje laten ruiken. Vitaal Opsterland in volle

glorie. De voorstellingen in het knusse iepenlofttheater in Hemrik, lopen van eind mei tot half juni. Kaarten bestellen kan via www.iepenloft-opsterlan.nl of aan de kassa van De Skâns in Gorredijk.

Wandelen bij Lycklama’s BEETSTERZWAAG In maart was er een bloemenzee van krokussen, in april waren de stinsenplanten aan de beurt, maar mei is de maand van de rododendrons. Het Lycklamapark in Beetsterzwaag kleurt er jaarlijks paars van. Het park bezit ook enkele bijzondere bomen, waarvan de oudsten door de familie Lycklama à Nijeholt zijn geplant. In de boomgaard met historische fruitrassen staan veel bomen in de bloesem.

De familietuin, ooit 7 hectare groot, is normaal niet vrij toegankelijk. Belangstellenden kunnen er maar een paar keer per jaar een kijkje nemen, onder andere komende zondag 4 mei, met een georganiseerde wandeling vanuit de Tropische Kas. De wandeling begint om 14.00 uur en deelname kost 3,50 euro.

U kunt uw evenement aanmelden voor deze agenda via onze site www.sa24.nl. Kijk online op de agendapagina en vul het formulier in.


‘T IS WEER TIJD VOOR...

C1000 Kipdrumsticks gekruid

C1000 Speklap gemarineerd

C1000 Kinderspies

C1000 Hamburger à la minute

C1000 BBQ worst

C1000 Amerikaanse grillburger

C1000 Varkensshaslick zonder spek

C1000 Varkensfiletlapje à la minute, gemarineerd

Maak het uzelf gemakkelijk en bestel alles voor uw BBQ op www.c1000.nl/bbq C1000 Split Gorredijk Badweg 34 8401 BL Gorredijk

Openingstijden: Maandag t/m zaterdag Zondag

Alle combinaties zijn mogelijk. 08.00 - 21.00 Gesloten

Prijswijzigingen, drukfouten en uitverkocht voorbehouden. Aanbieding is niet bestemd voor grootverbruikers en/of wederverkopers.


Sa!

13

De energie van Gorredijk Het aanstellen van een centrummanager, de oprichting van Boost. Een buitenstaander zou kunnen denken dat het centrum van Gorredijk een groot probleem heeft. Maar dat is volgens Jappie Veenstra en Nynke Landman zeker niet het geval. Gorredijk biedt juist heel veel kansen. TEKST: AREND WANINGE FOTO’S: SIETSE DE BOER GORREDIJK Boost maakte het afgelopen jaar al veel los in Gorredijk. Met het unieke concept ‘Win je Winkel’, maar recentelijk ook met het opknappen van een donkere steeg tussen de Langewal en de Lijnbaan en het opfleuren van het centrum met bloembakken en andere beplanting. Nynke Landman van Boost vond die gezamenlijke klusdag een geweldige ervaring. “We waren met 25 vrijwilligers. Ons enthousiasme is ook door anderen opgepikt.”

Deze actie past helemaal in Landmans filosofie. “Ondernemers zijn zelf verantwoordelijk voor hoeveel mensen er naar Gorredijk komen. Dat besef is er nog niet bij iedereen. De één hangt vrolijke vlaggen uit en veegt de stoep, een ander zet de auto bij zichzelf voor de deur en gaat binnen zitten wachten tot er klanten komen. Je hebt het als ondernemer zelf in de hand. Natuurlijk zijn er ondernemers die eerst afwachten, maar nu we stevig doortrekken zie je dat steeds meer ondernemers ook enthousiast worden.” Jappie Veenstra is het daar helemaal mee eens. “Het is zaak dat je gemotiveerde mensen hebt, die de kar willen trekken. En die hebben we op dit moment in Boost. Wanneer je zelf veel positieve energie uitstraalt, maak je ook bij anderen wat los.” Veenstra is na zijn recente pensionering bij de Rabobank nu twee dagen per week actief als onbezoldigd centrummanager. Hij is oliemannetje, bruggenbouwer en wat voor andere namen je er ook maar aan wilt geven. Veenstra heeft tot taak om verbindingen te leggen tussen ondernemers, de gemeente en eigenaren van de panden in het centrum.

Samenwerken

Hij is nog maar net begonnen, maar Veenstra weet al welke twee onderwerpen als eerste zijn aandacht opeisen. “Bovenaan mijn lijstje staat het samen laten werken van al die verschillende ondernemersclubjes die Gorredijk telt. Iedereen benadert dezelfde mensen en instanties. Dat is niet effectief. Samen kunnen we veel meer bereiken.” Dat is Landman uit het hart gegrepen. Zij wil met Boost helemaal geen concurrent zijn van alle andere clubjes. “Samen hebben we een veel grotere achterban. Dan kunnen we ook veel effectiever acties en evenementen organiseren. Een clubje dat zich bezighoudt met de kerst, een ander clubje met Sinterklaas en weer een ander clubje met andere activiteiten.” Boost denkt op die manier ook veel eenvoudiger ondernemers te vinden die mee willen helpen. “Dan is je taak maar beperkt. Boost zoekt graag mensen die bij elkaar passen. Dan kun je snel schakelen en organiseren.”

Nynke Landman en Jappie Veenstra

Problemen voorkomen

Een tweede belangrijke taak van de centrummanager is het in kaart brengen van de plannen van individuele ondernemers. Waar staan ze en waar willen ze naar toe. Het centrum van Gorredijk kent leegstand, maar volgens Veenstra is de leegstand niet meer dan gemiddeld in het land. “We hebben wel te maken met vergrijzing. Daar moeten we wel tijdig op inspelen.” Veenstra en Landman zijn er beide van overtuigd dat het centrum van Gorredijk op dit moment geen groot probleem heeft. En dat probleem komt er ook niet, wanneer de ondernemers samen de kansen grijpen die er liggen. Landman ziet ontzettend veel perspectief, zeker omdat Gorredijk grote publiekstrekkers heeft, zoals bijvoorbeeld Rinsma Fashion Plaza. “Daar komen nu al veel mensen en dat worden er alleen maar meer wanneer de Heeren van Rinsma ook actief zijn. Maar ook de nieuwe Albert Heijn gaat straks extra publiek trekken.” Volgens Landman is naast deze grote winkels voldoende plaats voor kleinere authentieke winkeltjes. “Winkels waar presentatie, product en passie centraal staan. Service, aandacht en kwaliteit, daarvoor moet je naar Gorredijk. Publiek dat van ver komt, zoekt dit soort winkels. Dat is extra en nieuw publiek. Maar het zoekt wel een totaalpakket.”

De centrummanager is het daar mee eens, maar beseft ook dat de eigenaren van de winkelpanden daar aan mee moeten werken. “Verhuurders moeten die kansen ook zien. De tijd dat je aan winkelhuur de hoofdprijs kon ontvangen is wel voorbij. Extra horeca met goede terrassen en gelegenheid om ook weer in Gorredijk te kunnen overnachten maken het plaatje helemaal compleet. Het gratis en dicht bij de winkels parkeren hebben we al en dat moeten we ook zo houden.”

Bereikbaarheid

Gorredijk is dus echt een voorbeeld van dat het niet slecht hoeft te gaan om het beter te kunnen maken. Dat wil nog niet zeggen dat alles optimaal is. Jappie Veenstra heeft nog wel een paar duidelijke wensen. De bereikbaarheid van het centrum vindt hij een probleem. “Vooral mensen die van buiten komen hebben moeite om het centrum te vinden. Zeker nu de rondweg er ligt, is de entree van die kant van het centrum lastig. Bij de verdere uitwerking van het Plan Oost komt wat mij betreft de verkeerssituatie en ook de rijrichting in de Hoofdstraat weer op tafel.”


en railse confecijtnie en en vitrag

op gord S I T A R G


Sa!

15

Voor wie gek is op hardlopen, maar zichzelf onderweg ook graag fysiek en mentaal test, is survivallen de perfecte uitdaging. “Voor deze sport moet je soms wel een beetje gek zijn.”

SUrvivallen groeit in BaKKeveen

Gezonde gekte TEKST: NIELS VAN MARLE FOTO’S: SIETSE DE BOER BAKKEVEEN Johan Scholte zegt het met een grote glimlach. De enthousiaste initiatiefnemer achter het survivallen in Bakkeveen is helemaal idolaat van de sport en heeft ook vrouw Greetje en zoons Rick (12 jaar) en Joey (9 jaar) al besmet met het virus. Je kunt het gezin bijna niet blijer maken dan met een parcours vol touwbanen, waterhindernissen en klimnetten. Johan ontdekte de sport ruim tien jaar geleden in Kootstertille en besloot drie jaar geleden in het bos naast zijn huis een survivalparcours te maken.

“Ik heb de eigenaar van het stuk bos toestemming gevraagd en hij reageerde heel enthousiast.” Scholte sloeg aan het knopen en knutselen en inmiddels ligt er een prachtige baan, die dankzij verlichting ook in de donkere maanden volop gebruikt kan worden. Menig survivalclub die op bezoek komt in Bakkeveen is jaloers op de entourage.

Motorisch enorme sprongen

De sport leeft flink in het veendorp. De vereniging telt inmiddels honderd leden, waarvan meer dan de helft jeugdleden zijn. “Dit is ook een perfecte sport voor kinderen”, aldus Johan. “Zij zien vooral mogelijkheden, geen gevaren. En ze krijgen alle vrijheid om zich uit te leven. Iedereen kan zijn eigen niveau zoeken.” Kinderen kunnen al vanaf zes jaar lid worden van de club en dan ook trainingen volgen. Greetje: “Het mooie is dat je die kinderen motorisch enorme sprongen ziet maken. Die prikkel hebben sommigen echt nodig.” Survivallen betekent ook volop gebruik

maken van de natuur. Die is er genoeg in de regio Bakkeveen, maar veelal wel in eigendom van Staatsbosbeheer, It Fryske Gea of Natuurmonumenten. Dat betekent dat de survivalrun met zorg moet worden uitgezet in de bossen en duinen. “Maar vorig jaar zijn we er perfect in geslaagd om de natuur niet van de wijs te brengen. De dag na de loop heeft een natuurbeheerder de route gelopen en die kon niet zien dat er een dag eerder bijna vijfhonderd man langs was gegaan”, aldus Johan. Dat vindt hij eigenlijk ook wel logisch. “Deze sport doe je ook omdat je het heerlijk vindt om buiten te zijn. Dan ben je gewoon zuinig op de omgeving en maak je geen troep.” En weer of geen weer; survivallen kan altijd. Het is volgens Johan geen typische zomersport. “Ik ben wel eens naar een wedstrijd gereden terwijl de thermometer min 17 aanwees. Maar als je bezig bent, merk je dat niet eens.” “In de zomer kan het weer soms vervelender zijn”, vult Greetje aan. “Als het waait en je hebt een nat pak, dan kan het veel kouder aanvoelen.” Allemaal dingen waar je niet te veel bij stil moet staan, aldus Johan. “Survivallen is ook mindset. Je moet mentaal sterk zijn.”

Rode polsbandje

Want wat er onderweg ook voor hindernissen bedwongen moeten worden, hoe groot de vermoeidheid ook is; het rode polsbandje moet koste wat

kost over de finish gebracht worden. Haal je een onderdeel niet, dan neemt de jury het lintje af. En dat wil geen enkele deelnemer meemaken. In 2015 hoopt Bakkeveen de stap te maken naar het echte werk: de licentiewedstrijden van de Nederlandse Survival Bond. “Dat had ook dit jaar al gekund, maar we groeien nu zo snel, dat we het eerst in de huidige vorm op orde willen hebben”, legt Johan uit. “Alles moet gewoon kloppen”, gaat hij verder. “Kwaliteit boven kwantiteit.” En het garanderen van de veiligheid staat hoog in het vaandel. “Aan het einde van de dag moet iedereen heel naar huis. Uiteindelijk gaat het om plezierig sporten.”

Happening

Qua organisatie en vrijwilligers heeft Bakkeveen de zaken prima voor elkaar. Greetje: “Vorig jaar kenden de mensen in het dorp onze survivalrun niet voordat het daadwerkelijk zover was. Nu merk ik al een tijdje dat het leeft. Mensen vragen je ernaar in het dorp.” Er zijn veel vrijwilligers nodig om het geheel in goede banen te leiden en extra handen zijn altijd welkom, benadrukt Scholte. “Het zou mooi zijn als onze run net zo’n happening wordt als in De Knipe, waar inmiddels het hele dorp vier dagen lang op zijn kop staat bij de survivalrun. Daar dromen we wel eens voorzichtig van. Maar zoals het nu gaat, met de vereniging en de run, is al geweldig.”

Survivalrun Bakkeveen Op donderdag 1 mei (morgen) opent de inschrijving voor de tweede Strukton Survivalrun Bakkeveen, die op zaterdag 13 september gehouden wordt. Opgave is mogelijk via www.survivalrunbakkeveen.nl. Er zijn vier categorieën: 1 (minirun voor kinderen vanaf 6 jaar), 5, 7 en 9 kilometer met respectievelijk 20, 28 en 32 hindernissen. De start is om 10.00 uur in recreatiecentrum Dúndelle. Johan Scholte: “We hebben dit jaar 700 startplaatsen, dat zijn er 250 meer dan vorig jaar. Toen zaten we zomaar vol en moesten we veel mensen teleurstellen. Terwijl we iedereen de kans willen bieden om op een sportieve manier te genieten van de omgeving van Bakkeveen.”


Sa!

17

BeelDHoUwer Siepman van Den Berg

Wonen in het huis van de kunst Van waaruit de grietenij Zevenwouden ooit werd bestuurd, woont en werkt nu Eja Siepman van den Berg. Het monumentale pand in Beetsterzwaag verzucht een statig verleden en ademt het kunstzinnige heden. TEKST EN FOTO’S: JURJEN K. VAN DER HOEK BEETSTERZWAAG De beeldhouwer woont in het bodehuis en werkt op de verdieping van het voormalige grietenijhuis. In het benedenhuis bevinden zich gipskamers en organiseert galeriehouder Fred Wagemans exposities. Op dit moment houdt Eja echter atelier in de kamer van de grietman. Noodgedwongen, om zo voldoende ruimte te maken voor de NOK. De jaarlijkse tentoonstelling Noord-Oost Kunst vindt namelijk plaats in haar woning. Het pand is nu met recht ‘huis van de kunst.’ Was het al podium, nu staan er veertig kunstenaars uit Friesland en Groningen op de planken, waaronder Eja zelf. Figuratie naast abstractie. Beeld naast schilderij.

NOK 2014

NOK (Noord-Oost Kunst) is het podium voor kunst uit Friesland en Groningen. Sinds 2007 biedt NOK een steeds wisselende selectie van kunstenaars uit diverse disciplines. Het toont inhoud en diversiteit, jong talent naast gevestigde namen. Figuratie naast abstractie.

Figuratieve vorm is houvast

Eja Siepman van den Berg werkt vanuit de werkelijkheid van het menselijke lichaam. Maar dat lijf is niet het doel, de realiteit is niet haar werkelijkheid. Niet de menselijke, maar de beeldende expressie staat centraal. De figuratieve vorm is het houvast. De beeldhouwers van het begin van de 20e eeuw inspireren haar. Vooral Despiau en zeker Brancusi, die haar de vormen deed reduceren. Naar zijn voorbeeld abstraheerde zij de menselijke gestalte, om zo de essentie van de vorm te kunnen raken. Om een emotionele spanning te bereiken, heeft ze geen armen en hoofd aan de figuur nodig. Soms laat ze zelfs de benen weg. Door de huid van haar bronzen en marmers glimmend strak te spannen, weet Siepman van den Berg de spanning tot een hoogtepunt op te voeren. Hoewel er al legio variaties in het thema ‘mens’ zijn gemaakt, is en blijft de menselijke torso voor haar uiterst boeiend.

De sculptuur

“Ik houd van exacte vormen”, zegt ze. Eja spreekt niet makkelijk over haar werk en kiest de woorden bedachtzaam. “De boetseertoets camoufleert. Brons patineren maakt het glad. Maar ik wil niet verdoezelen of mystificeren, het gaat mij om de helderheid van de vorm. Mijn beelden zijn een protest tegen de vergankelijkheid. Het is een vormentaal met vlakken en ritmes, uiterste momenten. Plaats daar een hoofd op en er staat opeens een mens, dat is mijn bedoeling niet. Het gaat mij puur om de sculptuur.” In de kunst volgde ze een klassieke opleiding: de Grieken en de Romeinen. Een last of een lust? “Ik vind die kennis vruchtbaar, maar houd me er verder niet aan vast. Ik probeer een klassiek thema te hanteren en dat op een hedendaagse manier te gebruiken. Ik kijk niet alleen naar het lijf, maar benader het ook mathematisch. Soms geef ik het een hele strenge vorm door symmetrie. Maar geen moeder met kind. De figuratie interesseert me, maar niet de band die een moeder met haar kind heeft. Dat is prachtig op zich, maar het is voor mijn beeldhouwkunst niet interessant. Dat is mijn verhaal niet.”

Geen model

Het lijf is voor Eja een simpele aanleiding om met een vormenspel bezig te zijn. Dat gaat uit van een realistische figuratie die ze op een abstracte manier benadert. Ritmiek aanbrengt en verstild in evenwicht zet. In dat spel moet ook de kijker de beeldtaal van het lijf loslaten om de pure figuur te kunnen zien. “Ik vind het wel een verrijking dat het realisme alsmaar komt bovendrijven. Het geeft namelijk aanleiding tot van alles. Ik kan wel een vierkant, een bal of een driehoek maken, maar dat boeit

mij niet. Ik werk niet met een model, want onderhand weet ik wel hoe iemand in elkaar zit. Zo kan ik me puur op de vorm concentreren, anders wordt het te figuratief. Van alles kan inspireren tot een beeld. Dat kan een plaatje zijn. Dat kan iets heel gewoons zijn. In een folder van Zeeman stapt opeens een meisje op me af met een heel mooie houding, dat heeft me geinspireerd.”

Het is nooit af

Siepman van den Berg vormt in zwarte was, om brons te laten gieten. Daarnaast hakt ze in ongeaderd marmer. Het grijze bardiglio imperiale heeft haar voorkeur, want het mag geen spektakel worden. Het steen is drager van de vorm en mag dus niet de aandacht opeisen. Wanneer is zo’n beeld dan klaar en de vorm af? “Dat is inderdaad een knap lastig moment. Er zijn honderden dingen in te zien en je kunt alsmaar door blijven gaan. Sommige vlakken gaan corresponderen, dat wordt spannend. Je ontdekt nog dingen waarmee je het net spannender krijgt. Maar je moet op een moment jezelf in je nekvel pakken: wat je nu nog wilt moet je maar in het volgende beeld doen. Want het verhaal is nooit af, het is nooit uit.”

De kunstbeurs brengt verschillende stromingen en kunstopvattingen samen. “NOK is signalerend, beschouwend en maakt kunst van hoge kwaliteit toegankelijk en bereikbaar”, licht initiator Fred Wagemans toe. Alle tentoongestelde werken zijn te koop. NOK 2014 duurt nog tot 28 juli 2014 in het voormalig grietenijhuis aan de Hoofdstraat 17 in Beetsterzwaag. Openingstijden: vrijdag t/m zondag van 12.00-17.00 uur en op afspraak (06-515 52 333). www.nokkunst.nl


20% korting op alle

producten*


ALBERT HEIJN GORREDIJK

10%

10%

1 product naar keuze

AH VERSE ZALMFILET Alle varianten Bijv. schaal 300 gram Actieprijs per kilo 16.33

ALLE JUPILER

13,39

Bijv. Krat 24 flesjes a 0,3 liter * Per krat

9.99

25% KORTING

1,29

ALLE PEPSI EN SISI Bijv. Pepsi light Fles 1.5 liter

MET 50% PEPSI EN SISI JOKER

0.64

30% KORTING

€ 4.20

7,00

4.90

MET 10% JOKER

APPELSIENTJE 1 LITER Alle varianten m.u.v. dubbeldrank. Per stuk.

10%

1 product naar keuze

1,07 1,85

0.99

6,50

AH KIPFILET Per kilo

€ 1.50 KORTING

€ 4.35

1 product naar keuze

5.00

MET 10% JOKER

ALLE DREFT Bijv. All-in-one original Vaatwastabletten Zak 33 stuks

MET 50% DREFT JOKER

9,99

4.99

AH YORKHAM VAN DE VERSAFDELING Alle varianten. Bijv. gegrild Per 100 gram Actieprijs per kilo 16.42

25% KORTING

€ 1.42

2,19

1.64

MET 10% JOKER

AH IETS KRUIMIG AARDAPPELEN 2 zakken a 3 kilo Actieprijs per kilo 0.38

2e GRATIS

GEWOON BIJ ALBERT HEIJN GORREDIJK HOFLAND 6 • AANBIEDINGEN GELDIG T/M 03-05-2014 WWW.AH.NL/AANBIEDINGEN • OPENINGSTIJDEN: MA T/M ZA 08:00 - 21:00 UUR

4,58

2.29


Sa wk18 2014