Page 1

Ó ÍÎÌÅв: Äîâ³ðñÿ Éîìó ³ íå á³éñÿ ïî÷èíàòè................................ 2 ÎѲÍÜ (22) 2007

Øàëåíñòâî ëþáîâ³................ 3

ÇÓÑÒв×

3-ñò

Õðèñòèÿíñüêèé Ìîëîä³æíèé ×àñîïèñ

²ñóñå, äàé ìåí³ ãëèáøå ï³çíàòè, ÿê ñèëüíî Òè ìåíå ëþáèø.................................12

Ëüâ³âñüêî¿ Ïðîâ³íö³¿ ×èíó Íàéñâÿò³øîãî ²çáàâèòåëÿ (ðåäåìïòîðèñòè) Ãîëîâíèé ðåäàêòîð: ³ºðîìîíàõ Àíäð³é Ðàê

Êîõàííÿ ÿê Áîæèé äàð.......................................16

12-ñò

Ñâÿò³ñòü æèòòÿ.....................18 Ñòîð³íêà ïîå糿...................27

Ðåäàêö³éíà êîëåã³ÿ: ³ºðîìîíàõ ³òàë³é Îëåùóê, ñåñòðà Ìèõà¿ëà Ëèçàê Îëÿ Ïàðàëþõ Þëÿ Òîðáà Ìîâíèé êîðåêòîð: Íàòàëÿ Äåìêîâè÷, Îëÿ Ïàðàëþõ

16-ñò

16-ñò

Áëàæåííèé Çåíîí Êîâàëèê, ×Ͳ....................................... 32 Êîõàâèíî - ñâÿòèíÿ Ãàëèöüêà..............................37 Íîâèíè ç æèòòÿ ðåäåìïòîðèñòè÷íî¿ ðîäèíè..............38

Íàøà àäðåñà: 79068, ì. Ëüâiâ âóë. Çàìàðñòèí³âñüêà, 225 òåë.: (0322) 231 63 57, ôàêñ: (0322) 52 02 82 email: zustrich.ua@gmail.com htpp://www.zustrich.lviv.ua

© «Çóñòð³÷», 2007

Óëþáëåí³, ïðèéä³ìî, ïîêëîí³ìîñü áëàãîñëîâåííîìó äåðåâó, ÷åðåç ÿêå äîâåðøåíî â³÷íó ñïðàâåäëèâ³ñòü.....................................28 Ðîçäóìè íàä æèòòÿì......... 30

Äèçàéí ³ êîìï’þòåðíà âåðñòêà: ³ºðîìîíàõ Àíäð³é Ðàê ³ºðîìîíàõ Ðóñëàí ϳõ Þëÿ Òîðáà

Ðåäàêö³ÿ íå ïîâåðòຠíàä³ñëàíèõ ìàòåð³àë³â, çáåð³ãຠçà ñîáîþ ïðàâî ¿õ êîðåêòè òà ñêîðî÷åííÿ. Ïåðåêëàäè òà öèòóâàííÿ - çà ïîäàííÿì äæåðåëà.

Ïðèâ³äêðèâøè çàíàâ³ñó äàâíèíè................................... 6

28-ñò

Îñêàð ³ ïàí³ Ðîçàë³ÿ..........40 Êðîñâîðä.............................45 Óñì³õíèñü............................46 Äàé Áîãó ñâ³é ÷àñ...............47 32-ñò

Ñâ³÷àäî ïðîïîíóº êíèãè äëÿ äóø³......................................48


Ñëîâî «ïî÷àòîê» íàëåæèòü äî òèõ ñë³â, ÿê³ ïðîáóäæóþòü íàä³þ òà âèêëèêàþòü ðàä³ñòü. Íà ³ºðîìîíàõ Âàñèëü ˳íèöÿ ïî÷àòêó öüîãî íàâ÷àëüíîãî ðîêó ïåðåä íàìè ÷åðãîâèé ðàç â³äêðèâàþòüñÿ íîâ³ ìîæëèâîñò³, ÷àñîì ïðîñòî íåîáìåæåí³. Âè ìîæåòå ñêàçàòè: íàóêà, íàóêà… Ìîæëèâî é òàê, àëå, ìîæå, êðàùå ñêàæ³ìî: ï³çíàííÿ ñâ³òó, ï³çíàííÿ ëþäåé, ïî䳿, ïîäîðîæ ó íàøå ìèíóëå… ×îãî æ íàâ÷ຠíàñ ï³çíàííÿ? Âîíî â÷èòü àäåêâàòíî¿ îö³íêè ïîä³é, ôîðìóº ëþäèíó. Àëå ï³çíàííÿ ñâ³òó ìóñèòü ïîºäíóâàòèñÿ ç íàøîþ ïðàöåþ. ϳçíàííÿ ñâ³òó ïîâèííå ºäíàòèñÿ ç éîãî ïåðåì³íîþ. Öå ïîºäíàííÿ ôîðìóº ìóäð³ñòü ñåðöÿ, à âîíà ñâîºþ ÷åðãîþ âèçíà÷ຠâàðò³ñòü ëþäèíè. ϳçíàííÿ ñâ³òó ìຠòàêîæ ºäíàòèñÿ ç â³äâàãîþ íå ïîâòîðþâàòè ïîìèëîê ìèíóëîãî. Òðåò³é åëåìåíò «ïî÷àòêó» – öå ÷àñ äîçð³âàííÿ, öå ï³çíàííÿ ñàìîãî ñåáå, ïðàâäè ïðî ñåáå ó ñâ³ò³ õàîñó, ãí³âó, íåïðàâäè, àëå íà䳿. ϳçíàâàé ñåáå, â÷èñÿ áóòè ñàìîêðèòè÷íèì. Íå çàìèêàéñÿ ç³ ñâî¿ì åãî¿çìîì, âäàþ÷è «ïðàâèëüíîãî». ϳçíàííÿ ñåáå ñïîíóêຠäî ïðèçàäóìè íàä ã³äí³ñòþ ëþäèíè, ïðîâàäèòü äî ïåðåêîíàííÿ, ùî ò³ëüêè ëþáîâ ³ äîáðîòà ïåðåì³íþþòü ëþäèíó, ïîçáàâëÿþòü ¿¿ ñìóòêó. Ïî÷àòîê íîâîãî åòàïó – öå âèíÿòêîâà ñèòóàö³ÿ, îáñòàâèíè, çà ÿêèõ Õðèñòîñ âèõîäèòü äî íàñ ç â³äêðèòèìè äîëîíÿìè, áëàãîñëîâëÿþ÷è, äàþ÷è íàì íîâ³ ìîæëèâîñò³. Ùîá ïî÷àòîê áóâ äîáðèì ³ ïðèí³ñ ãàðí³ ïëîäè, ïîòð³áíà ïîì³÷ â³ä Áîãà, àäæå öå Â³í º äæåðåëîì ìóäðîñò³, ³í äàðóº æèòòÿ ³ òóðáóºòüñÿ ïðî íüîãî, ³í âåäå äî î÷èùåííÿ òà ïåðåì³íè íàøèõ çâè÷îê. ³í íàéêðàùå çíຠòâî¿ ïîòðåáè ³ ãîòîâèé äîïîìîãòè. Ïîâ³ð ó Íüîãî. Ó ãëèáèí³ êîæíîãî ëþäñüêîãî ñåðöÿ º ïóñòêà, ÿêó í³õòî ç ëþäåé ³ í³ÿêèì ñïîñîáîì çàïîâíèòè íå ìîæå. Öå ì³ñöå äëÿ Áîãà. Îòîæ, ñêàæ³ìî ðàçîì ç àïîñòîëîì Ïàâëîì: óñå çìîæó â Òîìó, Õòî ñêð³ïëþº ìåíå. Òè çìîæåø! Ñïðîáóé ³ ïîâ³ð ìåí³, òè í³êîëè íå ïîæà볺ø! Ó Áîãà íåâè÷åðïí³ áàãàòñòâà ³ äàðè, ÿêèìè ³í òåáå îáäàðóâàâ ³ íàäàë³ ïðàãíå öå ðîáèòè. Ëèøå äîâ³ðñÿ Éîìó…, àäæå ³í â³ðèòü â òåáå. 2


Ìàð’ÿíà Ãåíèê Çîâñ³ì íåäàâíî ìè ïåðåæèëè Âîñüìèé ºâðîïåéñüêèé ç’¿çä ðåäåìïòîðèñòè÷íî¿ ìîëîä³ â ì. ˳ìåð³ê ï³ä ãàñëîì «Øàëåíñòâî ëþáîâ³. Áóòè ìîëîäèì õðèñòèÿíèíîì â ªâðîï³ ñüîãîäí³». Çâè÷àéíî, âðàæåííÿ ï³ñëÿ òàêî¿ ïî䳿 íåçàáóòí³! ß ùå é äîñ³ ç çàõîïëåííÿì çãàäóþ áåçìåæí³ çåëåí³ ïðîñòîðè ìàëüîâíè÷î¿ ²ðëàí䳿, áóðõëèâèé îêåàí ³, çâè÷àéíî, óñì³õíåí³ îáëè÷÷ÿ ìîëîäèõ ëþäåé, ÿê³ ñâ³òÿòüñÿ ðàä³ñòþ, â³äêðèò³ñòþ é ëþáîâ’þ. ×àñ, ÿêèé ìè ïðîâåëè íà öüîìó ç’¿çä³, ïðîìàéíóâ äóæå øâèäêî, àëå ñïîãàäè ïðî íüîãî, äóìàþ, çàêàðáóþòüñÿ â íàø³é ïàì’ÿò³ íà âñå æèòòÿ. Îòæå, äîðîã³ ÷èòà÷³, âè, ìàáóòü, ç íåòåðï³ííÿì ÷åêàºòå ðîçïîâ³ä³ ïðî ñàìèé ç’¿çä, ïðî «ïîäâèãè» íàøî¿ óêðà¿íñüêî¿ ãðóïè, òîìó íå áóäó âàñ âòîìëþâàòè ³ ïåðåéäó äî ñïðàâè. Ç’¿çä òðèâàâ 6 äí³â (ç 8 äî 13 ñåðïíÿ). Ïðîòÿãîì öüîãî ÷àñó áóëî ï³äãîòîâëåíî ïðîãðàìó, â ÿê³é ó÷àñíèêè çìîãëè ïîêàçàòè ñâî¿ çíàííÿ, âì³ííÿ, ìàëè íàãîäó ïîðîçìîâëÿòè, ïîäèñêóòóâàòè, ÷îãîñü íàâ÷èòèñÿ. Ïîòð³áíî ñêàçàòè, ùî íà êîíãðåñ ïðè¿õàëà ìîëîäü íå ò³ëüêè ç ªâðîïè, à é ç ³íøèõ êðà¿í ñâ³òó (íàâ³òü ç ϳâäåííî¿ Àôðèêè). Óñ³õ ó÷àñíèê³â áóëî áëèçüêî 700 ðàçîì ç äóøïàñòèðÿìè òà îðãàí³çàòîðàìè. Ç’¿çä â³äáóâàâñÿ ó ñòóäåíòñüêîìó ì³ñòå÷êó ˳ìåð³öüêîãî óí³âåðñèòåòó – ì𳿠áàãàòüîõ ñòóäåíò³â. Çàõîäè, ùî ïðîâîäèëè ï³ä ÷àñ ç’¿çäó, áóëè äåòàëüíî ñïëàíîâàí³ é îðãàí³çîâàí³. Íàø äåíü çäåá³ëüøîãî ðîçïî÷èíàâñÿ Ñâ. ˳òóð㳺þ ÷è ðàíêîâîþ ìîëèòâîþ. Îñîáëèâî õâèëþþ÷èì ìîìåíòîì ï³ä ÷àñ Ñëóæáè áóëà ìîëèòâà «Îò÷å íàø» óñ³ìà ìîâàìè îäíî÷àñíî! Ó òàê³ õâèëèíè ìè

3


â³ä÷óâàëè äóæå ñèëüíå ºäíàííÿ, óñâ³äîìëþâàëè, ùî, íåçàëåæíî â³ä íàö³îíàëüíîñò³ òà óïîäîáàíü, íàñ âñ³õ îá’ºäíóº Ãîñïîäü – Â÷èòåëü Ëþáîâ³. ϳñëÿ ˳òóð㳿 áóëî, çàçâè÷àé, îáãîâîðåííÿ ïåâíî¿ òåìè äíÿ (ßñëà, Õðåñò, ªâõàðèñò³ÿ) ñïî÷àòêó â ìîâíèõ ãðóïàõ, à ïîò³ì â ãðóïàõ, íà ÿê³ íàñ ïîä³ëèëè. Íàïðèêëàä, äî ì ãðóïè âõîäèëè í³ìö³, àíãë³éö³, àâñòð³éö³, ³ðëàíäö³. Áóëî äóæå ö³êàâî ñïîñòåð³ãàòè çà òèì, ÿê ð³çí³ ëþäè ñïðèéìàþòü òåìó ³ ÿê âîíè âèñëîâëþþòü ñâî¿ äóìêè. Àäæå êîæåí áà÷èâ ¿¿ ïî-ð³çíîìó, ³ ñàìå öå óð³çíîìàí³òíþâàëî ñàìó ðîçìîâó. ϳñëÿ òàêî¿ «íåâòîìíî¿» ïðàö³ íàñ çàïðîøóâàëè íà îá³ä, ï³ñëÿ ÿêîãî áóëè îðãàí³çîâàí³ ð³çíîìàí³òí³ ãóðòêè: òâîð÷à ë³òóðã³ÿ, ñèìâîëè Áîãà, ë³í³éí³ òàíö³, ïëåò³ííÿ õðåñòèê³â òà ³í. Ùîâå÷îðà ïðîâîäèëèñü ñï³ëüí³ âå÷³ðí³ ìîëèòâè àáî ³íø³, íå ìåíø âàæëèâ³, çàõîäè. Ïîòð³áíî çàóâàæèòè, ùî êîæíèé äåíü áóâ äóæå ö³êàâèé, ñïîâíåíèé ñþðïðèç³â â³ä îðãàí³çàòîð³â. Òàê, íàïðèêëàä, ïðèºìí³ âðàæåííÿ çàëèøèëà âå÷³ðêà, ùî â³äáóëàñü â ñàìîìó ì.˳ìåð³ê. Äóæå ö³êàâî áóëî áà÷èòè, ÿê ð³çíîíàö³îíàëüíà ìîëîäü òàíöþâàëà ³ðëàíäñüê³ òàíö³, ñï³âàëà, ðàä³ëà. Íàäçâè÷àéíî ïðèãîëîìøëèâèì ³ çàõîïëèâèì áóëî ªâðîáà÷åííÿ, â ÿêîìó âçÿëè ó÷àñòü ìàéæå âñ³ ïðîâ³íö³¿ (17 ç 23-õ) ³, çâè÷àéíî, ìè – óêðà¿íö³! Êîæíà äåëåãàö³ÿ âèñòóïàëà ç ïåâíîþ ï³ñíåþ âñåñâ³òíüîâ³äîìî¿ ãðóïè ÀÂÂÀ. Íàøà ï³ñíÿ ìàëà íàçâó «Knowing me, knowing you». ßê ³ êîæíà ãðóïà, ìè äîâãî ãîòóâàëè ñâîþ ïðîãðàìó (áóäó÷è ùå íà Áàòüê³âùèí³), ñòàðàëèñü äîêëàñòè âñ³õ çóñèëü, ùîá ã³äíî ïðåäñòàâèòè íàøó êðà¿íó. Ìè çîâñ³ì íå î÷³êóâàëè, ùî íàø³ ñòàðàííÿ òàê âèñîêî îö³íÿòü! Ìîæëèâî, âè ùå ïàì’ÿòàºòå, äîðîã³ ÷èòà÷³, ÿêèì õâèëþþ÷èì áóëî ªâðîáà÷åííÿ 2004 ðîêó, êîëè âèãðàëà Ðóñëàíà. Òàê³ ïîä³áí³ â³ä÷óòòÿ ïåðåæèëè ³ ìè, àëå âæå íå â ðîë³ ãëÿäà÷³â, à âèêîíàâö³â! Íàñ íàïîâíþâàëè íåçàáóòí³ â³ä÷óòòÿ, êîëè êðà¿íè, îäíà çà îäíîþ, äàâàëè íàì 12 áàë³â, êîëè çàë ñòîÿ÷è âèãóêóâàâ: «ÓÊÐÀ¯ÍÀ!» Çâè÷àéíî, íàøà

4


ðàä³ñòü, à ç íåþ ³ âäÿ÷í³ñòü Áîãó íå ìàëè ìåæ. Îñü òàêó ïðèºìíó íåñïîä³âàíêó ïðèãîòóâàâ íàì Ãîñïîäü! Ìîæëèâî, öå âèäàñòüñÿ íåñêðîìíèì, àëå íå ò³ëüêè ªâðîáà÷åííÿì ìè çäèâóâàëè ²ðëàíä³þ, àëå ùå é ðàíêîâîþ ìîëèòâîþ, ÿêó íàì çàïðîïîíóâàëè ïðîâåñòè â îñòàíí³é äåíü ç’¿çäó. Íàøà ìîëèòâà áóëà ïîáóäîâàíà íà Àêàô³ñò³ äî áëàæåííîãî Ìèêîëàÿ ×àðíåöüêîãî. Àêàô³ñò âèñâ³òëþâàâ îñíîâí³ ìîìåíòè éîãî æèòòÿ: ïîêëèêàííÿ, ñëóæ³ííÿ, ñâ³ä÷åííÿ â³ðè. Ìè ñòàðàëèñü äîíåñòè äî êîæíîãî ç ïðèñóòí³õ íàøå ðîçóì³ííÿ ìîëèòâè, ³, äóìàþ, íàì öå âäàëîñÿ! Âàðòî ñêàçàòè, ùî íà öüîìó ç’¿çä³ ìè ñïðàâä³ â³ä÷óëè «øàëåíñòâî» ëþáîâ³ Áîãà ³ ïåðåêîíàëèñü â òîìó, ùî Ãîñïîäü – âåëèêèé Ìàéñòåð íåñïîä³âàíîê! ϳñëÿ çàâåðøåííÿ íàøî¿ ðàíêîâî¿ ìîëèòâè áóëî îãîëîøåíî, ùî íàñòóïíèé ç’¿çä 2010 ðîêó â³äáóäåòüñÿ â Óêðà¿í³!!! Îñü òàê³ íîâèíè ìè ïðèâåçëè äîäîìó! Òîæ òåïåð ïîòð³áíî îçáðî¿òèñü òåðï³ííÿì, íàñíàãîþ, ìîëèòâîþ ³ ãîòóâàòèñü äî íàñòóïíîãî ç’¿çäó! ² íà çàâåðøåííÿ õî÷ó ñêàçàòè, ùî ïî䳿, ÿê³ ìè ïåðåæèëè â ²ðëàí䳿, çàëèøèëè îñîáëèâèé ñë³ä â ñåðö³ êîæíîãî ç íàñ, óêðà¿íö³â. Îñîáèñòî äëÿ ìåíå – öå íåîö³íåííèé äîñâ³ä, íîâå â³äêðèòòÿ ñâ³òó, ëþäåé, Áîãà! Çà ÷àñ ïåðåáóâàííÿ íà ç’¿çä³ ÿ çóñòð³ëà áàãàòüîõ ö³êàâèõ ëþäåé, çíàéøëà íîâèõ äðóç³â, â³äêðèëà äëÿ ñåáå çíà÷åííÿ ñë³â ñâ. Àëüôîíñà «Pazzo per amore» – øàëåíñòâî ëþáîâ³, ÿ çðîçóì³ëà, ùî Áîã º ç íàìè âñþäè: âäîìà, íà íàâ÷àíí³, ðîáîò³, Â³í – ïîðÿòóíîê íàøîãî æèòòÿ. ³í íå ëþáèòü íàøèõ ãð³õ³â, àëå ëþáèòü íàñ ó âñüîìó, ùî äóìàºìî, ùî ãîâîðèìî, ùî ðîáèìî!

²íòåðíåò-ñòîð³íêà çóñòð³÷³ ó ˳ìåð³ê: http://www.limerick2007.info

5


Âàñèëü Ñòàäíèê, Ëüâ³â ßêùî ìè õî÷åìî çíàòè ïðàâäó ïðî Õðèñòà, òî ïîâèíí³ øóêàòè ¿¿ ïåðø çà âñå â ªâàíãå볿. Àëå òîé, õòî âïåðøå áåðå ªâàíãå볺 â ðóêè, ìîæå ç³òêíóòèñÿ ç ïåâíèìè òðóäíîùàìè. Àäæå àâòîð³â Íîâîãî Çàâ³òó â³äîêðåìëþþòü â³ä íàñ ìàéæå äâ³ òèñÿ÷³ ðîê³â. Òîìó ñó÷àñí³é ëþäèí³ áóâຠíåëåãêî ¿õ çðîçóì³òè. Ùîá äîïîìîãòè ïîäîëàòè öåé áàð’ºð, ïðîïîíóºìî âàø³é óâàç³ ñòàòòþ, ìåòà ÿêî¿ º äîïîìîãòè ÷èòà÷åâ³ ïðèâ³äêðèòè çàíàâ³ñó äàâíèíè òà, ìîæëèâî, êðàùå çðîçóì³òè ÷àñè ²ñóñà Õðèñòà. Ñòàòòÿ º ñêîðî÷åíèì òà àäàïòîâàíèì òåêñòîì ç êíèãè î. Ìåíÿ «Ñûí ×åëîâå÷åñêèé». Âåñíîþ 63 ðîêó äî í. å. íà äîðîãàõ Ïàëåñòèíè ç’ÿâèëèñÿ êîëîíè ðèìñüêèõ ñîëäàò³â. Êîìàíäóâàâ àð쳺þ 43-ð³÷íèé ïîëêîâîäåöü Ïîìïåé Âåëèêèé (ëàò. Gnaeus Pompeius Magnus (29.IX.106 äî í. å. – 29.IX.48 äî í. å.)). Ó ö³ ðîêè â³í äîñÿã çåí³òó ñëàâè ³ áóâ îòî÷åíèé ëþáîâ’þ â³éñüêîâèõ. Áëèçüêèé Ñõ³ä Ïîìïåé çàñòàâ ó ñòàí³ â³éíè, ÿêó âåëè ì³æ ñîáîþ ì³ñöåâ³ öàð³ òà ïðàâèòåë³. ³í ïîñï³øàâ âñòàíîâèòè òàì ìèð, ðîçäàþ÷è òèòóëè òà êîðîíè, ³ âîäíî÷àñ ïðîãîëîñèâ óñå ñèð³éñüêå ïîáåðåææÿ ïðîâ³íö³ºþ Ðèìà. Öåé ìîìåíò çá³ãñÿ ç óïåðòîþ áîðîòüáîþ çà ºðóñàëèìñüêèé ïðåñòîë äâîõ áðàò³â-ñóïåðíèê³â – Àð³ñòîáóëà ³ óðêàíà. Âîíè çâåðíóëèñÿ äî Ïîìïåÿ ç ïðîõàííÿì âèð³øèòè ¿õíþ ñóïåðå÷êó. Àëå ïîêè â Äàìàñêó òðèâàëè ïåðåãîâîðè, Àð³ñòîáóë ðàïòîâî ïåðåäóìàâ ³ â³äìîâèâñÿ â³ä äîïîìîãè ðèìëÿí. ijçíàâøèñü ïðî öå, ðîçãí³âàíèé Ïîìïåé áåç çâîë³êàíü ðóøèâ íà ªðóñàëèì... Ïàëåñòèíà (àáî ²çðà¿ëü), ïî ÿê³é ³øëè òåïåð êîãîðòè ðèìëÿí ³ äå ÷åðåç ñòî ðîê³â ïîâèíåí áóâ ïðîëóíàòè ãîëîñ Õðèñòà, ðîçòàøîâàíà íà ïåðåõðåñò³ øëÿõ³â ç ªâðîïè, À糿 òà Àôðèêè. Òîìó áàãàòî çàâîéîâíèê³â óïðîäîâæ ñòîë³òü íàìàãàëèñÿ çàõîïèòè ¿¿ òåðèòîð³þ, õî÷à âîíà í³êîëè íå ñëàâèëàñÿ îñîáëèâîþ ðîäþ÷³ñòþ ÷è ïðèðîäíèìè áàãàòñòâàìè. Ó äàâíèíó íàéá³ëüø êâ³òó÷èì áóâ ï³âí³÷íèé îêðóã – Ãàëèëåÿ, ùî ðîçòàøîâàíèé íà çàõîä³ â³ä îçåðà Êèíåðåò (Ãåí³ñàðåò), ÿêå ³íîä³ íàçèâàëè Ãàëèëåéñüêèì ìîðåì. Íàñåëåííÿ ö³º¿ ì³ñöåâîñò³ áóëî äîñèòü «ð³çíîøåðñòèì», ÷åðåç ùî ¿¿ ³ íàçèâàëè «Ãàëèëåºþ ÿçè÷íèöüêîþ». Íà ï³âäí³ âîíà ìåæóº ç³ Ñàìàð³ºþ. Êîëèñü ðàçîì ³ç Ãàëèëåºþ âîíà âõîäèëà äî ϳâí³÷íîãî ²çðà¿ëüñüêîãî Öàðñòâà, çíèùåíîãî 722 ðîêó äî í. å. àññèð³éöÿìè. Çàâîéîâíèêè çàãíàëè â ïîëîí ìåøêàíö³â ì³ñò, à íà ¿õíº ì³ñöå ïåðåñåëèëè ëþäåé ç Ìåñîïîòà쳿 òà Ñèð³¿. Êîëîí³ñòè çì³øàëèñÿ ç ³çðà¿ëüòÿíàìè ³ ïðèéíÿëè ¿õíþ â³ðó, çáåð³ãøè, ïðîòå, ñâî¿ ñòàð³ çâè÷à¿. Þäå¿ â³äìîâëÿëèñÿ âèçíàòè

6


ñàìàðÿí ïîáðàòèìàìè, ââàæàþ÷è ¿õ íàï³â’ÿçè÷íèêàìè, ùî ïðèçâîäèëî äî êîíôë³êò³â, ïðî ÿê³ çãàäóºòüñÿ â ªâàíãå볿. Äåê³ëüêà ñîòåíü ñàìàðÿí ³ ñüîãîäí³ æèâóòü â ²çðà¿ë³. Ïîä³áíî äî ñâî¿õ ïðåäê³â, âîíè âèçíàþòü ñâÿùåííîþ ãîðó Ãàð³ç³ì, äå êîëèñü ñòîÿâ ¿õí³é õðàì. ϳâäåííà ÷àñòèíà êðà¿íè àáî âëàñíå Þäåÿ, º àáñîëþòíîþ ïðîòèëåæí³ñòþ äî ñâ ï³âí³÷íî¿ ñóñ³äêè. Íåïðèâ³òíà ³ áåçïë³äíà, âîíà ñõîæà íà ãîðèñòó ïóñòåëþ ç îàçàìè. ¯¿ ñóâîðèé, àëå çäîðîâèé êë³ìàò çàãàðòóâàâ þäå¿â, çðîáèâøè ¿õ âèòðèâàëèì íàðîäîì. Îñòàíí³ì ïóíêòîì íà øëÿõó ðèìëÿí äî ªðóñàëèìà, ùî ùå çáåð³ãàâ êðàñó áëàãîäàòíî¿ Ï³âíî÷³, áóâ ªðèõîí; â³í ñëàâèâñÿ ö³ëþùèìè äæåðåëàìè ³ ïàëüìîâèìè ãàÿìè. Ñàìå òàì Ïîìïåé ðîçáèâ ñâ³é òàá³ð ³ çâ³äòè ïðèâ³â ñîëäàò³â äî ñò³í þäåéñüêî¿ ñòîëèö³. ªðóñàëèì, ùî ïåðåæèâ ï’ÿòíàäöÿòü ñòîë³òü ñëàâè ³ ïàä³íü, âæå äàâíî ñòàâ ëåãåíäàðíèì ì³ñòîì. ³í áóâ ðîçòàøîâàíèé íà ãîð³ é áóâ ìîãóòíüîþ ôîðòåöåþ. Ïðîòå Àð³ñòîáóë çäàâñÿ íà ìèë³ñòü ðèìëÿí, à ïàðò³ÿ éîãî áðàòà óðêàíà â³äêðèëà ¿ì âîðîòà. Ò³ëüêè ò³, õòî íå áàæàâ ìèðèòèñÿ ç ïðèñóòí³ñòþ ÷óæîçåìö³â, çà÷èíèëèñÿ â õðàìîâ³é öèòàäåë³, ãîòîâ³ ñòîÿòè äî ñìåðò³. Ö³ëèõ òðè ì³ñÿö³ éøëà îáëîãà, ïîêè ðèìëÿíàì íå âäàëîñÿ çðóéíóâàòè îäíó ç áàøò. Êîëè âîíè õëèíóëè çà îãîðîæó õðàìó, òî ç ïîäèâîì ïîáà÷èëè, ùî ñâÿùåíèêè ïðîäîâæóþòü ïðàâèòè Áîãîñëóæåííÿ. Ïîêè òðèâàëà â³ä÷àéäóøíà îáîðîíà, äóõîâåíñòâî íå ïîêèäàëî â³âòàðÿ ³ çàãèíóëî ðàçîì ³ç çàõèñíèêàìè ñâÿòèí³. Êîðèñòóþ÷èñü ïðàâîì ïåðåìîæöÿ, Ïîìïåé çàõîò³â îãëÿíóòè çíàìåíèòèé õðàì, çîêðåìà Ñâÿòàÿ ñâÿòèõ – ì³ñöå, êóäè ì³ã âõîäèòè, òà é òî ëèøå ðàç íà ð³ê, ò³ëüêè ïåðâîñâÿùåíèê. ² ùî æ? Çäèâóâàííþ Ïîìïåÿ ³ éîãî îô³öåð³â íå áóëî ìåæ. Âîíè î÷³êóâàëè ïîáà÷èòè ùîñü íåçâè÷àéíå, ïðèíàéìí³ ÿêèéñü îáðàç – ïðåêðàñíèé àáî íàâïàêè, ÿêèé â³äøòîâõóº. Àëå ó Ñâÿòàÿ ñâÿòèõ áóëî ïîðîæíüî. Òàì ïåðåáóâàëî Íåâèäèìå... Ç äèâíèì â³ä÷óòòÿì, äî ÿêîãî äîëó÷àâñÿ ñòðàõ, ïîêèíóëè ðèìëÿíè õðàì, òàê ³ í³÷îãî íå òîðêíóâøèñü. Àëå, íàïåâíî, âîíè çäèâóâàëèñÿ á ùå á³ëüøå, ÿêáè ä³çíàëèñÿ, ùî äîëÿ ïîñòàâèëà ¿õ â³÷-íà-â³÷ ç ðåë³ã³ºþ, ÿêà çãîäîì îõîïèòü Ñõ³ä ³ Çàõ³ä. Çàóâàæìî, ùî öþ ðåë³ã³þ âèçíàâàâ íàðîä, ÿêèé íå ñòâîðèâ ìîãóòíüî¿ öèâ³ë³çàö³¿, íå âèä³ëÿâñÿ â ïîë³òè÷íîìó â³äíîøåíí³ ³ ëèøå íà êîðîòêèé ÷àñ äîñÿã íàö³îíàëüíî¿ íåçàëåæíîñò³. Ïðîòå â³ðí³ñòü Áîãó â³í çóì³â ïðîíåñòè ÷åðåç äîâã³ ñòîë³òòÿ ñâ âàæêî¿ ³ñòîð³¿. Ïðåäêè öüîãî íàðîäó ç íåçàïàì’ÿòíèõ

7


÷àñ³â êî÷óâàëè ì³æ Ñèð³ºþ òà ªãèïòîì. Ïåðåêàçè çáåðåãëè ïàì’ÿòü ïðî â³äîìîãî âîæäÿ ºâðå¿â Àâðààìà (áëèçüêî 1900 ð. äî í. å.), ç ³ì’ÿì ÿêîãî ïîâ’ÿçàíèé ïî÷àòîê ñòàðîçàâ³òíî¿ ðåë³ã³¿. Ïåðøà ¿¿ çàïîâ³äü âêàçóâàëà íà âàæëèâ³ñòü ëþäñüêèõ â÷èíê³â ïåðåä îáëè÷÷ÿì Íåáà: «ß – Áîã Âñåìîãóòí³é. Õîäè çî ìíîþ ³ áóäü áåçäîãàííèé» (Áóò. 17, 1). Àâðààìó áóëî îá³öÿíî, ùî ÷åðåç éîãî íàùàäê³â «áëàãîñëîâëÿòüñÿ âñ³ ïëåìåíà ³ íàðîäè çåìë³», õî÷à çàëèøàëîñÿ òàºìíèöåþ, ùî ñàìå îçíà÷àòèìå öå áëàãîñëîâåííÿ. XVII ñòîë³òòÿ äî í. å. ãíàí³ ãîëîäîì ºâðå¿ ïåðåñåëèëèñÿ â ªãèïåò, äå ïîñòóïîâî ï³äïàëè ï³ä äåñïîòè÷íó âëàäó ôàðàîí³â. ³ðó Àâðààìà ìàéæå çàáóëè. Áëèçüêî 1230 ðîêó äî í. å. ãðóïó ºâðåéñüêèõ êëàí³â, ÿê³ íàçèâàëè ñåáå ñèíàìè ²çðà¿ëþ àáî ïðîñòî ²çðà¿ëåì, îá’ºäíàâ Ìîéñåé – ¿õí³é âåëèêèé ïðîðîê ³ çàêîíîäàâåöü. ³í íàâåðíóâ íàðîä äî «Áîãà áàòüê³â», äî «Áîãà Àâðààìà, ²ñààêà ³ ßêîâà» òà âèâ³â îäíîïëåì³ííèê³â ç ªãèïòó, ç «äîìó ðàáñòâà». Íà çãàäêó ïðî çâ³ëüíåííÿ òà ïåðåõ³ä ç íåâîë³ äî ñâîáîäè, Ìîéñåé âñòàíîâèâ ñâÿòî ÏàñõèÂåëèêîäíÿ. ²çðà¿ëüòÿíè ÿêèéñü ÷àñ ìåøêàëè â îêîëèöÿõ ñâÿùåííî¿ ãîðè Ñèíàé, äå ïðîðîê îòðèìàâ â³ä Áîãà ïåðø³ çàïîâ³ä³ é óðî÷èñòî ¿õ ïðîãîëîñèâ. ×åðåç Ìîéñåÿ Áîã çàïîâ³äàâ ³çðà¿ëüòÿíàì øàíóâàòè ëèøå îäíîãî Áîãà, Âîëîäàðÿ ³ Òâîðöÿ ñâ³òó. ³í çàáîðîíèâ ïîêëîíÿòèñÿ ÿêèì-íåáóäü ³íøèì áîãàì ³ íàâ³òü ðîáèòè çîáðàæåííÿ ñàìîãî ßãâå. Çíàêîì Éîãî ïåðåáóâàííÿ ñåðåä â³ðíèõ áóâ ò³ëüêè êîâ÷åã – âåëèêà ñêðèíÿ, ïðèêðàøåíà ô³ãóðàìè õåðóâèì³â. Ìîéñåé â÷èâ, ùî ç Áîæîþ âîëåþ ²çðà¿ëü ìຠñòàòè Éîãî âèáðàíèì çíàðÿääÿì, ñï³ëüíîòîþ ëþäåé, ïðèçíà÷åíîþ ñëóæèòè ³ñòèííîìó Áîãîâ³, âîëÿ ßêîãî áóëà ñòèñ8


ëî ñôîðìóëüîâàíà â äåñÿòüîõ çàïîâ³äÿõ, âèòèñíåíèõ íà äâîõ êàì’ÿíèõ ïëèòàõ – ñêðèæàëÿõ. Ãëèáîêà ïðîñòîòà Ìîéñåºâî¿ â³ðè òà ¿¿ çàïîâ³ä³, äîòðèìóâàòèñü ÿêèõ ³ äîòåïåð º òàê íåëåãêî, çíàìåíóâàëè êîð³ííèé ïîâîðîò ó ðåë³ã³éí³é ñâ³äîìîñò³ íàðîäó ²çðà¿ëÿ. Ùå çà æèòòÿ Ìîéñåÿ ³çðà¿ëüòÿíè ïî÷àëè ÷àñòêîâî çàñåëÿòè Õàíààí (òîä³ òàê íàçèâàëè Ïàëåñòèíó), à ï³ñëÿ éîãî ñìåðò³ âåëèêà ¿õ ÷àñòèíà ïåðåéøëà ð³÷êó Éîðäàí ³ çàâîþâàëà êðà¿íó. Çä³éñíèëàñÿ ìð³ÿ áàãàòüîõ ïîêîë³íü: æèòè â îá³öÿí³é Çåìë³, «çåìë³ Àâðààìà». Ïðîòå õàíààíñüê³ êóëüòè ïðîäîâæóâàëè ³ íàäàë³ çáåð³ãàòè ñòàðîäàâí³é áóçóâ³ðñüêèé õàðàêòåð. Ó íèõ ïðàêòèêóâàëèñÿ ³ ëþäñüê³ æåðòâîïðèíîøåííÿ, ³ ðèòóàëüí³ âáèâñòâà ä³òåé, ³ õðàìîâà ïðîñòèòóö³ÿ. ϳä âïëèâîì íàðîäó, ñåðåä ÿêîãî éîìó äîâåëîñÿ æèòè, ²çðà¿ëü ñòàâ øâèäêî âòðà÷àòè ñâîþ äóõîâíó ñàìîáóòí³ñòü. Âøàíóâàííÿ Âààë³â òà ³íøèõ çåìëåðîáñüêèõ áîã³â Õàíààíó íåïîì³òíî óâ³éøëî äî ïîáóòó ºâðåéñüêèõ ñåëÿí. Áëèçüêî 1100 ðîêó äî í. å. íà õàíààíñüêèé áåðåã âèñàäèëèñÿ ô³ë³ñòèìëÿíè ³ øâèäêî âñòàíîâèëè âëàäó íàä êðà¿íîþ. Çãîäîì â³ä íèõ âîíà îäåðæàëà ñâîþ ãðåöüêó íàçâó – Ïàëåñòèíà. Ïðîéøëî ìàéæå ï³âñòîë³òòÿ, ïîêè ºâðå¿ çáàãíóëè, ùî ÿðìî ÷óæîçåìö³â – öå íåáåñíà êàðà çà â³äñòóïíèöòâî â³ä Áîãà. ² òîä³ ç’ÿâèëèñÿ ïðîïîâ³äíèêè, ÿê³ çàêëèêàëè ïîâåðíóòèñÿ äî â³ðè áàòüê³â. Âîíè ï³äíîñèëè íàðîä íà äóñ³ òà çãîäîì î÷îëèëè ïîâñòàííÿ. ³éíà òðèâàëà äîâãî ³ çàê³í÷èëàñÿ ïåðåìîãîþ íàùàäê³â Àâðààìà.  ðåçóëüòàò³ áóëî óòâîðåíî íåçàëåæíå ºâðåéñüêå öàðñòâî. Áëèçüêî 1000 ðîêó äî í. å. çà öàðÿ Äàâèäà âîíî îá’ºäíàëî äåê³ëüêà ñïîð³äíåíèõ ïëåìåí ³ ïðîñòÿãíóëî ñâî¿ ìåæ³ «â³ä ͳëó äî ªâôðàòó». Ñòîëèöåþ Äàâèä çðîáèâ õàíààíñüêó ôîðòåöþ ªðóñàëèì, êóäè çà éîãî íàêàçîì ïåðåíåñëè êîâ÷åã. Ïðîðîê Íàòàí ïðîâ³ñòèâ öàðþ, ùî éîãî â³ðí³ñòü Áîãîâ³ áóäå âèíàãîðîäæåíà: îäèí ç íàùàäê³â Äàâèäà ñòàíå çàñíîâíèêîì â³÷íîãî öàðñòâà. ϳñëÿ åïîõè öàðÿ Äàâèäà êîíòàêòè ç Ô³í³ê³ºþ òà ªãèïòîì çíîâó ï³äñèëèëè âïëèâ ÿçè÷íèöòâà. Ïîðó÷ ç õðàìîì, ÿêèé ïîáóäóâàâ öàð Ñîëîìîí, ðîçì³ñòèëèñÿ êàïèùà ³íîâ³ðö³â. dz ñìåðòþ Ñîëîìîíà ñèòóàö³ÿ ïîã³ðøèëàñÿ. Äóõîâíà êðèçà, ñàìîäåðæàâñòâî ìîíàðõ³â, ÿê³ âñå á³ëüøå ðîçøèðþâàëè ñâî¿ ïðèâ³ëå¿, ð³ñò ìàéíîâî¿ íåð³âíîñò³, áåççàêîííÿ ³ áàíêðóòñòâî ñåëÿí, âåëè÷åçí³ ïîäàòêè – âñå öå íå ìîãëî çàëèøàòè áàéäóæèìè ëþäåé, ÿê³ â³ðèëè â ì³ñ³þ ²çðà¿ëÿ. ²ç ñåðåäîâèùà öèõ îïîçèö³îíåð³â ³ âèéøëè ïðîðîêè – Áîæ³ ïîñëàíö³, ùî çàêëèêàëè íàðîä ïðîêèíóòèñÿ â³ä ñïëÿ÷êè. Çàê³í÷åííÿ â íàñòóïíîìó íîìåð³ Âçÿòî ç: Ðåë³ã³éíèé æóðíàë «Äîðîãîþ ìîëèòâè», ¹1, âåðåñåíü 2007 ð.

9


Êîðîòêà ³ñòîðè÷íà äîâ³äêà Ïåðøà ñâÿòèíÿ áóëà ïîáóäîâàíà öàðåì Ñîëîìîíîì íà ãîð³ Ìîð³ÿ â ªðóñàëèì³ çà ó÷àñò³ ô³í³ê³éñüêèõ ìàéñòð³â ³ íàçâàíà íà ÷åñòü öàðÿ (1 Öàð 57; 2 Õð 2-4; 2 Öàð 25). Áóä³âåëüí³ ðîáîòè ðîçïî÷àëèñü â 957 ð. äî í.å. ³ òðèâàëè 7 ðîê³â (1 Öàð 6,38). Îäíàê â 586-587 ðð. äî í.å. ªðóñàëèì áóâ çàâîéîâàíèé âàâèëîíñüêèì öàðåì Íåáóêàäíåöàðåì ²², ÿêèé çðóéíóâàâ ñâÿòèíþ Ñîëîìîíà. Çàâîéîâíèêè çàáðàëè ÷àñòèíó íàñåëåííÿ â ïîëîí – Âàâèëîíñüêó íåâîëþ, ÿêèé òðèâàâ 70 ðîê³â (ªð 29,10; 2 Õð 36,21). Ïåðñüêèé öàð Êèð ²², çàâîþâàâøè ó 539 ð. äî í.å. Âàâèëîíñüêå öàðñòâî, äîçâîëèâ ïîëîíåíèì þäåÿì ïîâåðíóòèñÿ ó ñâîþ çåìëþ òà â³äáóäîâóâàòè çðóéíîâàíèé õðàì, áóä³âíèöòâî ÿêîãî áóëà çàâåðøåíå ó 516-515 ð. äî í.å. Ó 169 ð. äî í.å. õðàì áóâ îñêâåðíåíèé Àíò³îõîì IV ªï³ôàíîì, àëå âæå ó 164 ð. äî í.å. ñâÿòèíÿ áóëà â³äíîâëåíà, óêð³ïëåíà Þäîþ Ìàêàâåºì òà çíîâó îñâÿ÷åíà. Çà ÷àñ³â ïðàâë³ííÿ ²ðîäà Âåëèêîãî â 21 ð. äî í.å. ïî÷àëàñü ãðàíä³îçíà ïåðåáóäîâà õðàìó òà îáëàøòóâàííÿ éîãî ó ãðåöüêîìó ñòèë³. ßê ðîçïîâ³äຠ³ñòîðèê Éîñèô Ôëàâ³é, â ðåçóëüòàò³ õðàìîâèé êîìïëåêñ çàéìàâ ïëîùó á³ëÿ 185-200 ì2 (ìàéæå 4 ãà). Êîëè ºâàíãåëèñòè ó ñâî¿õ ðîçïîâ³äÿõ çãàäóþòü õðàì, òî ìàºòüñÿ íà óâàç³ ñàìå öåé õðàì ²ðîäà Âåëèêîãî. Îäíàê ²ñóñ, ñïîãëÿäàþ÷è íà éîãî âåëè÷, ïëà÷å, ìîâëÿ÷è ã³ðê³ ñëîâà: «Î, ÿêáè é òè [ì³ñòî ªðóñàëèì] õî÷ öüîãî äíÿ ï³çíàëî, ùî ïîòð³áíå äëÿ ìèðó òîá³! […] Áî ïðèéäóòü íà òåáå ò³ äí³, ³ òâî¿ âîðîãè òåáå âàëîì îòî÷àòü, ³ îáëÿæóòü òåáå, ³ ñòèñíóòü òåáå çâ³äóñþäè. ² çð³âíÿþòü ç çåìëåþ òåáå, ³ ïîá’þòü òâî¿ ä³òè â òîá³, ³ íå ïîçîñòàâëÿòü ó òîá³ êàìåíÿ íà êàìåí³, áî íå çðîçóì³ëî òè ÷àñó â³äâ³äèí òâî¿õ...» (Ëê 19, 41-48). Ùî ³ òðàïèëîñü ó 70 ð. í. å. ï³ä ÷àñ ºâðåéñüêîãî ïîâñòàííÿ ïðîòè ðèìñüêèõ çàâîéîâíèê³â, ÿêå ïî÷àëîñü ó 66 ð. í.å.  ðåçóëüòàò³ çíèùåííÿ õðàìîâîãî êîìïëåêñó çàëèøèëàñü ëèøå îäíà çàõ³äíà ñò³íà, ÿêó íàçèâàþòü «Ñò³íîþ ïëà÷ó» ³ ÿêà íà ñüîãîäí³ º äëÿ þäå¿â íàéâàæëèâ³øèì ì³ñöåì ìîëèòâè. Âèîðèñòàíî ìàòåð³àëè â³ëüíî¿ åíöèêëîïå䳿: www.wiki pedia.org ÊÀÐÒÀ ²ÇÐÀ¯Ëß

ÂÎËÎIJÍÍß ÑÈͲ ²ÐÎÄÀ ÂÅËÈÊÎÃÎ Êàðòà, ÿêó Âè áà÷èòå íà íàñòóïí³é ñòîð³íö³, äîïîìîæå êðàùå îð³ºíòóâàòèñü ó ãåîãðàô³¿ ³çðà¿ëüñüêî¿ çåìë³ ï³ä÷àñ ÷èòàííÿ Ñâÿòîãî Ïèñüìà. Òóò äîáðå âèäíî ì³ñòà ³ çåìë³ Ïàëåñòèíè, ïðî ÿê³ çãàäóºòüñÿ ó ñòàòò³: Þäåÿ, Ñàìàð³ÿ, Ãàëèëåÿ, ²äóìåÿ, à òàêîæ ªðóñàëèì, ªðèõîí, Êàïåðíàóì òà ³í.; ð³êà Éîðäàí, Ãàëèëåéñüêå ìîðå (Òèâåð³àäñüêå, àáî Ãåíèñàðåòñüêå îçåðî), Ìåðòâå (Ñîëîíå) ìîðå. Êàðòà òàêîæ ïîêàçóº ðîçïîä³ë çåìåëü ²çðà¿ëÿ ï³ñëÿ ñìåðò³ ²ðîäà Âåëèêîãî (çà íàêàçîì ÿêîãî ïîâáèâàëè íåìîâëÿò ó Âèôëåºì³). Òåòðàðõ³ÿ ²ðîäà Ôèëèïà ïðîñòÿãíóëàñÿ íà ï³âíî÷³ ³ îõîïëþâàëà ²òóðåþ òà Òðàõîí³òñüêó çåìëþ. Öåíòðàëüíà ÷àñòèíà: Ãàëèëåÿ, Äåñÿòèì³ñòÿ, Ïåðåÿ - áóëà òåòðàðõ³ºþ ²ðîäà Àíòèïè, ÿêèé ñòðàòèâ Éîàíà Õðèñòèòåëÿ. ² ï³âäåííà ÷àñòèíà: Ñàìàð³ÿ òà Þäåÿ – åòíàðõ³ÿ Àðõåëàÿ. ϳñëÿ çàñëàííÿ Àðõåëàÿ, Þäåºþ ³ Ñàìàð³ºþ ïðàâèëè ðèìñüê³ ïðîêóðàòîðè. Îäíèì ç íèõ áóâ Ïîíò³é Ïèëàò, ïðè ÿêîìó áóëî ñòðà÷åíî ²ñóñà Õðèñòà.

10


11


²íòåðâ’þ ç ³ºðì. ßðîñëàâîì Äèáêîþ (Éîðêòîíñüêà Ïðîâ³íö³ÿ ×Ͳ, Êàíàäà).

Êîðîòêà á³îãðàô³÷íà äîâ³äêà Îòåöü ßðîñëàâ Äèáêà íàðîäèâñÿ 1930 ð. ó ³íí³ïåç³ (Êàíàäà). 1947 ð. âñòóïèâ äî Çãðîìàäæåííÿ ðåäåìïòîðèñò³â. Çàê³í÷èâ ñåì³íàð³þ òà áîãîñëîâñüê³ ñòó䳿 â óí³âåðñèòåò³ ñâ. Ïàâëà (Îòòàâà, Êàíàäà). Çàõèñòèâ ìàã³ñòåðñüêó ïðàöþ ç ïàñòîðàëüíîãî áîãîñëîâ’ÿ. Âèêëàäàâ ó ë³òí³é øêîë³ Ëüâ³âñüêî¿ áîãîñëîâñüêî¿ àêàäå쳿, ÿêà ïðîõîäèëà â Óí³âñüê³é Ñâÿòîóñïåíñüê³é ëàâð³. Ó Ï³âí³÷í³é Àìåðèö³, â Êàíàä³ òà â Óêðà¿í³ î. ßðîñëàâà çíàþòü ÿê ñâÿùåíèêàäóõ³âíèêà, ðåêîëåêòàíòà, ì³ñ³îíåðà.  Óêðà¿í³ î. ßðîñëàâ ø³ñòíàäöÿòèé ðàç.

×îãî ïîòðåáóº ìîëîäü? 1991 ðîêó ó Ëüâîâ³ â³äáóâñÿ ç’¿çä ñï³ëüíîò Óêðà¿íñüêî¿ Ìîëîä³ Õðèñòîâî¿. Íà çàïðîøåííÿ äî Ëüâîâà ïðèáóëî áàãàòî ó÷àñíèê³â òà ãîñòåé. Îäèí ñâÿùåíèê ç Êàíàäè, çàïðîøåíèé íà ç’¿çä, ïðèãîòóâàâ äëÿ ìîëîä³ äîïîâ³äü ïðî ñåêñóàëüí³ñòü òà ìîðàëü. ϳñëÿ äîïîâ³ä³ îäíà ìîëîäà ä³â÷èíà ï³äíåñëà ðóêó ³ çàïèòàëà: «×è âè ìîãëè á íàì ðîçïîâ³ñòè ùîñü ïðî ²ñóñà Õðèñòà?» Öåé ñâÿùåíèê, ÿê ³ ñàì ðîçïîâ³äàâ, áóâ ïðèãîëîìøåíèé çàïèòàííÿì. Âîíî çìóñèëî éîãî çì³íèòè ñâîº óÿâëåííÿ ïðî ïîòðåáè ìîëîä³ òà ï³äõ³ä äî íå¿. Òîä³, âî³ñòèíó, ö³ ñëîâà ïðîçâó÷àëè äëÿ ìåíå ÿê ïðîðî÷³. Ìè é ñïðàâä³ äóæå ÷àñòî ãîâîðèìî ïðî ðå÷³, ÿê³, õî÷ ³ âàæëèâ³, òà âñå æ íå ìîæóòü çàì³íèòè îñíîâíîãî. dz ñâîãî äîñâ³äó ðåêîëåêòàíòà çíàþ, ùî íàéá³ëüøó óâàãó ñëóõà÷³â ìîæóòü ïðèâåðíóòè ðîçïîâ³ä³ ïðî ²ñóñà. Íå ïðî òå, ùî ³í ãîâîðèâ àáî äî ÷îãî íàñ çîáîâ’ÿçóº, à òàêè ïðî ñàìîãî ²ñóñà Õðèñòà, ïðî íàø³ âçàºìèíè ç Íèì, ïðî Éîãî ëþáîâ ³ áëàãîäàòü, ÿêà ç íå¿ âèïëèâàº.

Ìîëîäü â Êàíàä³ Íàïî÷àòêó 90-õ ðîê³â Éîðêòîíñüêà Ïðîâ³íö³ÿ ×Ͳ ðîçïî÷àëà íèçêó ä³àëîã³â ç ìîëîäèìè ëþäüìè, â ðåçóëüòàò³ ÿêèõ Ðåäåìïòîðèñòè òà ìîëîäü îðãàí³çóâàëè ãëèáîêó ñï³âïðàöþ. Íà îäí³é ³ç çóñòð³÷åé Ðåäåìïòîðèñò³â ç ìîëîääþ, ìåòîþ ÿêèõ áóëî ãëèáøå âçàºìíå çíàéîìñòâî, ìîëîä³ ëþäè âèñëîâëþâàëè ñâî¿ ïîãëÿäè, êðèòèêó, àëå òàêîæ ³ áàæàííÿ òà ãîòîâí³ñòü ñëóæèòè. Êîëè Ðåäåìïòîðèñòè ðîçïîâ³äàëè ïðî

12


ñåáå òà ñâîº æèòòÿ, à ñàìå, êîëè áóëî ñêàçàíî, ùî çàâäàííÿì Ðåäåìïòîðèñò³â º ïðàöþâàòè äëÿ íàéá³ëüø îïóùåíèõ äóø, ìîëîäü çàïèòàëà: «Òî ÷îìó æ âè òîãî íå ðîáèòå?» Ìîëîäü ïîêëèêàëà íàñ äî íàâåðíåííÿ. Ïëîäàìè öèõ çóñòð³÷åé òà ä³àëîã³â ñòàëî ñòâîðåííÿ ïðîãðàìè “Serve” (ñëóæèòè), ÿêà îá’ºäíàëà îõî÷èõ ìîëîäèõ îñ³á òà Ðåäåìïòîðèñò³â ó ñëóæ³íí³ ëþäÿì, ÿê³ íàéá³ëüøå ïîòðåáóþòü. Äëÿ áàãàòüîõ ìîëîäèõ ëþäåé öåé äâîòèæíåâèé äîñâ³ä ïðîãðàìè “Serve” ñòàâ ïåðåëîìíèì ìîìåíòîì ¿õíüîãî æèòòÿ. Ó ðåçóëüòàò³ ðîçøèðåííÿ ôîðì ºâàíãåë³çàö³¿ òà ñëóæ³ííÿ 1993 ðîêó â ì³ñò³ ³íí³ïåã ç ³í³ö³àòèâè ìîëîä³ òà Ðåäåìïòîðèñò³â Éîðêòîíñüêî¿ Ïðîâ³íö³¿ ïîñòàëà ì³ñ³ÿ äëÿ ³íä³àíö³â1 ï³ä íàçâîþ «Welcome Home» (ëàñêàâî ïðîñèìî äîäîìó). Ðåäåìïòîðèñòè òà ìîëîä³ ëþäè, ïåðåâàæíî ñòóäåíòè-âîëîíòåðè, ÿê³ çãîëîøóþòüñÿ íà ïåâíèé ÷àñ, ñëóæàòü ðàçîì çíåäîëåíèì òà ðîç÷àðîâàíèì. Ñïåðøó öÿ ³í³ö³àòèâà íàñ òðîõè íàëÿêàëà. Íà îäí³é ³ç çóñòð³÷åé ìè çàïèòàëè ìîëîäèõ ëþäåé, ÷è âîíè íàì äîïîìîæóòü. ³äïîâ³äü áóëà: “Òàê. Âè ëèø áóäüòå íàøèì ñåðöåì, à ìè áóäåìî âàøèìè íîãàìè ³ ðóêàìè”. ϳñëÿ öüîãî ðîçïî÷àëàñÿ ïðîãðàìà «Welcome Home», ÿêà ïðîïîíóº äëÿ ä³òåé òà äîðîñëèõ òèæíåâ³ ïðîãðàìè, ìåòîþ ÿêèõ º äîïîìîãòè ³íä³àíöÿì â³äíàéòè âëàñíó ã³äí³ñòü. Âîíè äóæå ïåñèì³ñòè÷íî òðàêòóþòü æèòòÿ, àäæå îòî÷óþ÷³ çíåâàæàþòü ¿õ òà çâåðõíüî ñòàâëÿòüñÿ äî íèõ. Óêðà¿íö³ ³íí³ïåãà, çîêðåìà ñâÿùåíèêè, ñïåðøó ç îñòîðîãîþ ñòàâèëèñÿ äî íàøî¿ ïðàö³. Ìèíóëè ðîêè, ïåðø í³æ ìè çëàìàëè öå ñòàâëåííÿ. Ìîëîäü ðàçîì ç îòöÿìè ðåäåìïòîðèñòàìè ¿çäèëà íà ì³ñ³¿ äî ð³çíèõ ïàðîõ³é ³íí³ïåãà ³ ä³ëèëàñÿ ñâî¿ìè âðàæåííÿìè, äóõîâíèìè çäîáóòêàìè â³ä ïðàö³ ñåðåä ³íä³àíö³â. ¯õí³ ñâ³ä÷åííÿ ôàêòè÷íî çì³íèëè ñòàâëåííÿ á³ëüøîñò³ óêðà¿íö³â äî íàøî¿ ïðàö³, à çàãàëîì – ³ äî ïðåäñòàâíèê³â êîð³ííîãî íàðîäó öüîãî ðåã³îíó. Ñüîãîäí³ ìàéæå íà êîæí³é â³íí³ïåçüê³é ïàðîõ³¿ º ãðóïà ëþäåé-âîëîíòåð³â, ÿê³ äîïîìàãàþòü íàì íàëàãîäèòè ñèñòåìàòè÷íó õàðèòàòèâíó ïðàöþ: çáèðàþòü ãðîø³, õàð÷³, îäÿã òà ³í. ̳ñ³ÿ «Welcome Home» ìຠâæå 15-ë³òí³é äîñâ³ä ³ ïðîäîâæóº ðîçâèâàòèñÿ.

Ìîëîäü. ßêîþ âîíà º? Ñï³ëêóþ÷èñü ç ìîëîääþ, ìîæíà çàóâàæèòè, ùî âîíà º äóæå ùèðà. ×àñòî ²íä³àíö³ – êîð³ííå íàñåëåííÿ ðåã³îíó. Ïåðåâàæíî ¿õíº ìàòåð³àëüíå ñòàíîâèùå äóæå ñêëàäíå. Ñåðåä óêðà¿íö³â ³íí³ïåãà, òà é íå ò³ëüêè óêðà¿íö³â, óïðîäîâæ ³ñòî𳿠âèðîáèëîñÿ çâåðõíº ñòàâëåííÿ äî ³íä³àíö³â. Íà öå º ïåâí³ ïðè÷èíè: ñåðåä ³íä³àíö³â áóëî áàãàòî àëêîãîë³ê³â, íàðêîìàí³â, çëî÷èíö³â. 1

13


ìîëîä³ ëþäè â³äêðèâàþòü ñâîþ äóøó, êîëè â³ä÷óâàþòü, ùî ¿õ íå áóäóòü ñâàðèòè ÷è ãàíüáèòè. Ç óñò ñó÷àñíî¿ ìîëîä³, îñîáëèâî ä³â÷àò, ìîæíà äîâîë³ ÷àñòî ïî÷óòè: «ß â³ä÷óâàþ, ùî ÿ í³êîìó íå ïîòð³áíèé(-íà)». Òàêå ïî÷óòòÿ çàðîäæóº äóìêè ïðî ñàìîãóáñòâî. ß í³êîëè íå ãîâîðþ òîãî, ÷îãî ñàì íå ïåðåæèâ ÷è íå ïåðåæèâàþ. Òîìó ó òàêèõ êðèçîâèõ ñèòóàö³ÿõ â æèòò³ ìîëîäèõ ëþäåé ÿ ãîâîðþ ¿ì ùèðî ïðî ²ñóñà Õðèñòà, ³ âîíè öå ïðèéìàþòü. Òàêîæ ïèòàþ, ÿêèì º ¿õíº äóõîâíå æèòòÿ. Áî êðèçà ïåðåìàãຠòîä³, êîëè ëþäèíà âíóòð³øíüî º ñëàáêîþ. À ñëàáêîþ âîíà º òîìó, ùî íå ìຠçäîðîâî¿ âíóòð³øíüî¿ äóõîâíîñò³. Òîä³, âëàñíå, ä³ëþñÿ ç íèìè òèì, ùî ñàì ïåðåæèâàâ. Äëÿ ìåíå âàæëèâîþ º öèòàòà «ç íàìè Áîã» (Ìò. 1, 23). Â²Í º ç íàìè. Áîã ïåðåáóâຠó íàøîìó ñåðö³, ³, ÿê ãîâîðèòü àï. Ïàâëî, ìè º õðàìîì Ñâÿòîãî Äóõà (ïîð. 1 Êîð. 3, 16; 6, 19). Áîã íå º äàëåêî çà õìàðàìè. Éîãî óëþáëåíå ïîìåøêàííÿ – â íàøîìó ñåðö³. Âîíè òîãî íå çíàþòü, âîíè íå â³ä÷óâàþòü, ùî Áîã ¿õ ëþáèòü, ³ òî áåçóìîâíîþ ëþáîâ’þ. Õî÷ ÿê áè òÿæêî õòîñü íå çãð³øèâ, ÷è ÿê ÷àñòî, ²ñóñ ãîòîâèé ïðîñòèòè âñå. Ó òàêèõ âèïàäêàõ çàîõî÷óþ, íàïðèêëàä, ïåðåä ñíîì, çàñïîêî¿âøèñü òà çâåðíóâøè óâàãó íà ïðèñóòí³ñòü Áîæó ó ñâîºìó ñåðö³, ìîëèòèñÿ òàêèìè ñëîâàìè: «²ñóñå, äàé ìåí³ ãëèáøå ï³çíàòè, ÿê ñèëüíî Òè ìåíå ëþáèø». Ïåðåâàæíî òàê³ ëþäè íàâ³òü íå ÷óëè ÷îãîñü ïîä³áíîãî, ùî Áîã ìåíå ëþáèòü òàêèì(-îþ), ÿêèì(-îþ) ÿ º: ç ìî¿ìè íåìî÷àìè, îáìåæåííÿìè, ãð³õàìè… Òàê, ²ñóñ íå ëþáèòü ìî¿õ ãð³õ³â, àëå Â²Í ëþáèòü ÌÅÍÅ. Öþ ìîëèòâó Áîã äóæå øâèäêî âèñëóõîâóº, ³ ÿ öå ñàì ïåðåæèâ, ÿê ³ áàãàòî ìîëîäèõ ëþäåé, ç ÿêèìè äîâîäèëîñÿ ñï³ëêóâàòèñÿ. Àäæå ²ñóñ ñàì õî÷å, ùîá ìè â³ä÷óëè, ÿê ñèëüíî ³í íàñ ëþáèòü. Öå æ ³ º ìåòîþ Éîãî ïðèõîäó äî ëþäåé ó öåé ñâ³ò. Öåé äîñâ³ä Áîæî¿ ëþáîâ³ íå ìîæå áóòè ëèøå â ãîëîâ³, àëå ïîâèíåí áóòè â ñåðö³. ×îìó âàðòî ïðîìîâëÿòè öþ ìîëèòâó ïåðåä ñíîì? Áî âíî÷³ ñïîê³éíî, ³ í³÷ º ÷àñîì çàãîþâàííÿ, ³ íå ëèøå ô³çè÷íîãî, àëå é äóøåâíîãî. ²ñóñ íàðîäèâñÿ ó Âèôëåºì³ âíî÷³. Íå ïàì’ÿòàþ, õòî ìåí³ ïîðàäèâ öþ ìîëèòâó, àëå ïðèáëèçíî ÷åðåç äâà òèæí³ ï³ñëÿ òîãî, ÿê ñàì ¿¿ â³äìîâëÿâ, ÿ ñï³ëêóâàâñÿ ç ìî¿ìè øê³ëüíèìè äðóçÿìè ó íèõ âäîìà. Íà ï³äëîç³ ïîðÿä áàâèëàñÿ øåñòèð³÷íà äèòèíà. ² â ìîìåíò ïåðåðâè ó ðîçìîâ³ âîíà ï³äâåëàñÿ, ï³ä³éøëà äî ìåíå ³ êàæå: «Îò÷å, ÿ âàñ ëþáëþ». Áàòüêè áóëè çäèâîâàí³. Òîä³ ÿ çàïèòàâ: «Õðèñòþ, ÷îìó òè ìåíå ëþáèø?» ² çíàºòå, ÿêîþ áóëà â³äïîâ³äü øåñòèð³÷íî¿ äèòèíè? – «Îò÷å, ÷è ìóñèòü áóòè ïðè÷èíà?» Áîã âèÿâëÿº ñâîþ ëþáîâ äî íàñ ÷àñîì ³ ó òàêèõ ö³ëêîì íåñïîä³âàíèõ ñèòóàö³ÿõ. ×îìó ëþäè íå ìàþòü çäîðîâî¿ äóõîâíîñò³? Áî ìè ¿¿ íå ìàºìî. Ìè íå ìîæåìî äàòè ¿ì òå, ÷îãî ñàì³ íå ìàºìî. ßêùî âîíè â³ä÷óâàþòü, ùî âè ¿¿ ìàºòå, òîä³ é âîíè ïî÷íóòü øóêàòè Áîãà. Áî ñàìe ëèøå ãîâîð³ííÿ – ïóñòå. Àâòåíòè÷íî

14


ìîæåìî ãîâîðèòè ëèøå ïðî òå, ùî ñàì³ ïåðåæèâàºìî: «ùî ìè áà÷èëè é ÷óëè, ïðî òå ìè çâ³ùàºìî âàì» (ïîð. 1 ²â. 1, 1-4). Ëèøå êîëè ìè ñàì³ â³ðèìî â òå, ùî ãîâîðèìî, òîä³ áóäå ðåçóëüòàò. Ìè, Ðåäåìïòîðèñòè, ïîâèíí³ ïðîïîâ³äóâàòè â³ä ñåðöÿ äî ñåðöÿ, íå ïî-áîãîñëîâñüêè, õî÷à ³ íà öå ìຠáóòè ÷àñ ³ ì³ñöå, íàø³ ñëîâà ïîâèíí³ âèïëèâàòè ³ç ñåðöÿ, ùîá ëþäè ¿õ â³ä÷óâàëè (Ïðàâäà, öå âæå º 䳺þ Ñâÿòîãî Äóõà). Äî ëþäåé, äî ìîëîä³, îñîáëèâî çðàíåíî¿ ³ ðîç÷àðîâàíî¿, ïîòð³áíî éòè ñàìèì, à íå ÷åêàòè, ïîêè âîíè ïðèéäóòü äî öåðêâè. Öå íå º ëåãêî, àëå öå ºäèíèé ñïîñ³á äîñòóêàòèñÿ äî íèõ. Äóæå âàæëèâî ó ñï³ëêóâàíí³ ç ìîëîääþ, îñîáëèâî ç ðîç÷àðîâàíèìè ìîëîäèìè ëþäüìè, ùîá âîíè â³ä÷óëè, ùî âè ¿õ ëþáèòå, äîâ³ðÿºòå ¿ì ³ ðîçó쳺òå ¿õ. Òîä³ ñï³ëêóâàííÿ ðîçâèâàòèìåòüñÿ ³ äàâàòèìå ïëîäè.

Ïðî ìîíàø³ ïîêëèêàííÿ 60-õ ðîê³â â Àìåðèö³ â îäí³é ç³ øê³ë Ðèìî-Êàòîëèöüêî¿ Öåðêâè áóëî ïðîâåäåíî îïèòóâàííÿ. Çàïèòàííÿ çâó÷àëî: «×è òè áóäü-êîëè äóìàâ(-ëà) âèáðàòè ñâÿùåíè÷èé ÷è ìîíàøèé ñòàí? ßêùî í³, òî ÷îìó?» Ó ðåçóëüòàò³ ïîíàä 75% îïèòóâàíèõ â³äïîâ³ëî «Í³. Áî ìîíàõè ³ ìîíàõèí³ âèãëÿäàþòü íåùàñëèâèìè». Íà ñüîãîäí³ ó ð³çíèõ ì³ñöÿõ â³äáóâàþòüñÿ ð³çíîìàí³òí³ ä³éñòâà, ³ âñå öå ï³ä âèãëÿäîì ñëóæ³ííÿ. Àëå ó âñüîìó öüîìó áðàêóº ãëèáîêî¿ âíóòð³øíüî¿ ìîëèòâè, ñï³ëêóâàííÿ ç ²ñóñîì. Öå ìîº ïåðåêîíàííÿ, íàñàìïåðåä ÿ ñàì öå ïåðåæèâ. Êîëè ï³ñëÿ II Âàòèêàíñüêîãî Ñîáîðó ïî÷àëàñü «â³äëèãà» ó Öåðêâ³, à ðàçîì ç íåþ ³ «Åxodus» (Âèõ³ä) äóõîâåíñòâà, áîãîïîñâÿ÷åíèõ îñ³á ç Öåðêâè, ÿ é ñàì ñåáå çàïèòóâàâ: «Ùî æ ÿ òóò ðîáëþ?» ² ìåí³ ïðèéøëà íà äóìêó ðîçìîâà ²ñóñà ç éîãî ó÷íÿìè, êîëè â³ä Íüîãî â³ä³éøëî áàãàòî ÷åðåç Éîãî «æîðñòîêó» ìîâó, òà êîëè ³í çàïèòàâ àïîñòîë³â: «×è íå õî÷åòå é âè â³ä³éòè?» Ó â³äïîâ³äü Ïåòðî ñêàçàâ: «Äî êîãî ìè ï³äåìî, Ãîñïîäè? Òà æ Òè ìàºø ñëîâà æèòòÿ â³÷íîãî» (²â. 6, 68). Ö³ ñëîâà Ïåòðà áóëè ³ ìîºþ â³äïîâ³ääþ â öåé ìîìåíò. ϳñëÿ öüîãî ìîº æèòòÿ êàðäèíàëüíî çì³íèëîñÿ. Õðèñòèÿíñüêå æèòòÿ – öå º Áîæå æèòòÿ. Êîæíèé õðèñòèÿíèí ïîêëèêàíèé ñòàòè ïîä³áíèì äî ²ñóñà Õðèñòà: æèòè Éîãî æèòòÿì ëþáîâ³, ïðîùåííÿ, ìèëîñåðäÿ. Àëå áåç ìîëèòâè öå íåìîæëèâî, «áî áåç ìåíå âè í³÷îãî ÷èíèòè íå ìîæåòå» (²â. 15, 5). Òîìó ³í ñêàçàâ àïîñòîëàì ÷åêàòè â ªðóñàëèì³, ïåðåáóâàþ÷è â ìîëèòâ³, àæ ïîêè íå ç³éäå Ñâÿòèé Äóõ, áî ëèøå òîä³ âîíè ìàòèìóòü ñèëó ñëóæèòè ³ òðóäèòèñÿ â ³ì’ÿ Áîæå (ij. 1, 4-14). Íà çàâåðøåííÿ ìîº ïîáàæàííÿ ÷èòà÷àì ÷àñîïèñó «Çóñòð³÷»: Òðèìàéòåñÿ ²ñóñà ³ âñå ³íøå âàì äîäàñòüñÿ!

15


Ãàëÿ, Ëüâ³â Ìîæëèâî, òåìè ïðî êîõàííÿ ïåðåïîâíþþòü ñòîð³íêè ð³çíèõ âèäàíü: â³ä çá³ðîê äèòÿ÷èõ êàçîê äî ï’ºñ âåëèêèõ òà ãåí³àëüíèõ ïèñüìåííèê³â. Òà, íåçâàæàþ÷è íà öå, òåìà êîõàííÿ äâîõ ëþäåé çàëèøàëàñü àêòóàëüíîþ çàâæäè, ³, ìàþ íàä³þ, òàê áóäå ³ íàäàë³, òîìó ùî öå ïî÷óòòÿ – íàéá³ëüøèé äàð, ïîäàðîâàíèé Áîãîì ò³ëüêè ëþäèí³. Âè, íàïåâíî, äóìàºòå, ùî ³ â ö³é ñòàòò³, ÿê öå ïåðåâàæíî áóâàº, îñï³âóâàòèìåòüñÿ ò³ëüêè òå, ÿêèì ïðåêðàñíèì º öå ïî÷óòòÿ é ³äåàëüíèì íà ïî÷àòêîâ³é ñòà䳿 çàêîõàíîñò³. Ìîæëèâî, òàê âîíî ³ º, àëå, êîëè çàêîõàí³ñòü ïåðåðîñòຠâ ùîñü á³ëüøå, âîíà ñòຠâèïðîáóâàííÿì, ÿêå íå òàê ëåãêî é ïðîéòè, ÿê öå îïèñóºòüñÿ â êàçêàõ: «Æèëè âîíè ùàñëèâî ³ ïîìåðëè â îäèí äåíü». Ãàäàþ, ùî ò³, ÿê³ òàêå ïåðåæèëè, ïîãîäÿòüñÿ ç³ ìíîþ. Óÿâ³òü ñîá³, â îäèí ïðåêðàñíèé ìîìåíò ó âàøå æèòòÿ âðèâàºòüñÿ (òàê, ñaìå âðèâàºòüñÿ!) ëþäèíà, ç ÿêîþ âè, ìîæëèâî, í³êîëè íå áà÷èëèñü, ÿêà ðîñëà ³ âèõîâóâàëàñü â ³íøîìó ñåðåäîâèù³, ÿêà íå â³äïîâ³äຠâàøèì ³äåàëàì (ÿê çàçâè÷àé áóâຠó ä³â÷àò – âèñîêèé, êðàñèâèé, ùîá ³íø³ ä³â÷àòà çàçäðèëè, êðåìåçíèé, ùîá íà ðóêàõ íîñèâ, ç ãîëóáèìè î÷èìà òà ùå é ç ÿìî÷êàìè íà ùîêàõ àáî ï³äáîð³ää³, ùîá íå ïèâ, íå êóðèâ ³ áàãàòî ãðîøåé çàðîáëÿâ, à ó õëîïö³â – ñòðóíêà, ç ÿñêðàâî âèðàæåíèìè êîíòóðàìè ò³ëà, ç ãàðíèì îáëè÷÷ÿì, ÷îðíÿâà àáî á³ëÿâà (òà öå íå âàæëèâî, áî âæå äàâíî ³ñíóº ôàðáà äëÿ âîëîññÿ), ÿêà çàõîïëþº íå ëèøå ðîçóì, à é ñåðöå, ÿêå ³ êåðóº íàøèìè â³ä÷óòòÿìè ³ ïåðåæèâàííÿìè, à òîìó ³ æèòòÿì). Äóìàþ, áàãàòî õòî ç³ ìíîþ ïîãîäèòüñÿ, ùî îïèñàíà ñèòóàö³ÿ íå ìîæå áóòè ïðîðàõîâàíà íàâ³òü í³ íà îäèí êðîê. Àëå âñå æ òàêè ìè ïðèéìàºìî òàêó ëþäèíó â ñâîº æèòòÿ ³ ñåðöå, ³ ïåâíîþ ì³ðîþ öå ïðèíîñèòü íàì çàäîâîëåííÿ. ² çíîâó çàíåñëî, ÿê ³ âñ³õ, ïèñàòè ïðî êðàñó öüîãî ïî÷óòòÿ. Ïåâíî, áåç öüîãî í³êóäè. Ïîâåðí³ìîñü äî ïîïåðåäíüî¿ äóìêè. Çâè÷àéíî, ç òàêîþ ëþäèíîþ â³äðàçó ç’ÿâëÿþòüñÿ ¿¿ äðóç³, âïîäîáàííÿ. ² âñå öå áóäå çì³íþâàòè òâîº òàêå ïðîðàõîâàíå ³ âëàøòîâàíå æèòòÿ. Òîä³ ëèøå âñå ïî÷èíàºòüñÿ… Ïîòð³áíî øóêàòè êîìïðîì³ñè, ïðèéìàòè ëþäèíó ç ¿¿ õèáàìè, ïîãîäæóâàòèñÿ, íà òâîþ äóìêó, ç ïðîñòî ³ä³îòñüêèìè â÷èíêàìè, ÷åêàòè çóñòð³÷³, ïðèìèðèòèñÿ ç òèì, ùî ì³ñÿöÿìè íåìà çìîãè çóñòð³òèñü, ïîëþáèòè ôóòáîë, ÿêèé òîá³ òàê íå ïîäîáàºòüñÿ, àáî ïîõîäè ïî ìàãàçèíàõ òà ñòàòè ñâ³äêîì òðèâàëèõ ðîçäóì³â íàä òèì, ó ùî òà ÿê âäÿãíóòèñü, ïîëþáèòè ¿¿ ÷è éîãî áàòüê³â, ÿê ñâî¿õ, äîáèòèñü ïîâàãè äðóç³â (ùî º íå ìåíø âàæëèâèì), íàâ÷èòèñü íå ðåâíóâàòè äî êîæíî¿ ñï³äíèö³ ÷è 16


øòàí³â, ïåðåáîðîòè ñâîº «ÿ» ³ çàòåëåôîíóâàòè ïåðøèì, âèä³ëèòè ÷àñ â ñâîºìó ù³ëüíîìó ãðàô³êó íà ñï³ëüí³ ïîáà÷åííÿ, ïðèñëóõàòèñü äî äóìêè êîõàíî¿ ëþäèíè ³ íå ç³ãíîðóâàòè ¿¿, âì³òè âèñëóõàòè, êîëè ñàìîìó õî÷åòüñÿ âèãîâîðèòèñü, íå ïðåòåíäóâàòè íà ïåðø³ñòü ó æèòò³, áî ïåðø³ñòü íàëåæèòü Áîãîâ³ òà áàòüêàì, íàâ÷èòèñü ãîâîðèòè «âèáà÷», íàâ³òü òîä³, êîëè íå â³ä÷óâàºø ïðîâèíè, íàâ÷èòèñü íå ðàõóâàòè ê³ëüê³ñòü äçâ³íê³â, çðîáëåíèõ òîáîþ ³ íåþ – êîõàíîþ ëþäèíîþ, óñâ³äîìèòè, ùî âæå íåìà «ÿ», à º ëèøå «ìè». Òà öå ò³ëüêè ìàëåíüêèé ïåðåë³ê òîãî, ÷îãî òðåáà íàâ÷èòèñü, ÿêùî õî÷åø çáåðåãòè ïî÷óòòÿ ³ áóäóâàòè âàø³ ñòîñóíêè äàë³. ² òîä³ ç’ÿâëÿþòüñÿ íîâ³ ïåðåøêîäè, ç ÿêèìè òðåáà áîðîòèñü: â³í íå òàê ñïèòü, íå â쳺 äîáðå ãîòóâàòè, íå òàê ñòàâèòü çóáíó ïàñòó, ïåðåñòàâ äàðóâàòè êâ³òè, ïîãàíî ïðàñóº øòàíè, íå òàê òðèìຠëîæêó, äèâèòüñÿ ôóòáîë, êîëè õî÷åòüñÿ äèâèòèñü ñåð³àë, ïðèõîäèòü ï³çíî ç ðîáîòè, íå ïðèä³ëÿº áàãàòî ÷àñó, íå äîïîìàãàº, íå ñëóõຠìî¿õ ïîðàä ³ ò. ä. Ïîäîëàííÿ öèõ òðóäíîù³â ïðèçâîäèòü äî íàñòóïíèõ, ùî òåïåð ñòîñóþòüñÿ ìàëåíüêèõ ëþäåé, ÿê³ ç Áîæîãî áëàãîñëîâåííÿ äîäàþòüñÿ äî âàøîãî «ìè». Òàêå âèïðîáóâàííÿ òà ëàìàííÿ âëàñíîãî «ÿ» òðèâຠâñå æèòòÿ ³ âñå öå çàðàäè îäíîãî – áóòè ïîðó÷ êîõàíî¿ ëþäèíè ³ ìàòè ìîæëèâ³ñòü ñêàçàòè «êîõàþ òåáå!» òà ïî÷óòè òàê³ æ ñëîâà ó â³äïîâ³äü, ïðîìîâëåí³ ùèðî ³ íåâèìóøåíî. Ëèøå ò³ äâà ñëîâà, ÿê³ ñïðàâä³ ì³ñòÿòü ó ñîá³ ãëèáîêå ïî÷óòòÿ, äàþòü íàñíàãó áîðîòèñü ç³ âñ³ìà çãàäàíèìè òðóäíîùàìè. Öå ä³éñíî ïðåêðàñíî, ïîâ³ðòå ìåí³ – çàêîõàí³é òà êîõàí³é ëþäèí³! Òîìó áåç ñë³â çàõîïëåííÿ ïðî öå ïî÷óòòÿ ïðîñòî íåìîæëèâî ãîâîðèòè. Ìîæëèâî, ÿ áàãàòî íàïèñàëà ïðî ïåðåøêîäè íà øëÿõó çàêîõàíèõ äî ïîâíîãî ùàñòÿ, ³ ìîæíà çðîáèòè âèñíîâîê, ùî, êð³ì âèïðîáóâàíü, öå ïî÷óòòÿ í³÷îãî íå íåñå. Àëå öå íå òàê. Êîõàííÿ – ïî÷àòîê íîâî¿ ïîäðóæíüî¿ ïàðè, íîâî¿ ñ³ì’¿, ÿêà, ÿêùî öüîãî çàõî÷å, çìîæå óñï³øíî áîðîòèñü ³ ñòàíå ïðèêëàäîì äëÿ ³íøèõ. À, äàðóþ÷è ñâ³òîâ³ íîâå æèòòÿ, äàðóâàòèìå ëþäñòâó íàéòàºìíè÷³øå, íàéïðåêðàñí³øå ÷óäî. Íå ïîòð³áíî áîÿòèñü êîõàòè, à îñîáëèâî íå á³éìîñÿ äîçâîëèòè êîõàòè ñåáå, àäæå êîõàííÿ – öå Áîæèé äàð, äàðîâàíèé ëèøå íàì, ëþäÿì.

17


Äîêòîð ìåäè÷íèõ íàóê, ïðîôåñîð Â. ˳íêåâè÷ Æèòòÿ ëþäèíè º íàéâåëè÷í³øîþ òàºìíèöåþ Òâîðöÿ. Âîíî äàºòüñÿ ëþäèí³ ÿê ñâÿùåííèé äàð, ÿê òð³óìô íàä ñìåðòþ. ² í³õòî íå ìຠïðàâà çàáèðàòè éîãî, ëèøå Áîã, ßêèé ³ äຠæèòòÿ. Äëÿ Áîãà ëþäñüêå æèòòÿ äîðîæ÷å çà âñ³ çåìí³ áàãàòñòâà, äîðîæ÷å çà Âñåñâ³ò. Àëå ó íàø ÷àñ âîíî âòðàòèëî ö³íí³ñòü. Áîã äຠæèòòÿ, à õòîñü ãîâîðèòü, ùî âîíî íåïîòð³áíå, ³ çíèùóº éîãî,

ïðèâëàñíþþ÷è ñîá³ ïðàâî Áîãà. Ìè çîáîâ’ÿçàí³ ïîâàæàòè òà îáåð³ãàòè æèòòÿ â³ä ñàìîãî íàðîäæåííÿ ³ àæ äî ïðèðîäíî¿ ñìåðò³. Ïîâàãà ³ çàõèñò æèòòÿ îñîáëèâî íåîáõ³äí³ â éîãî êðèòè÷í³ ïåð³îäè, êîëè ëþäèíà º íàéá³ëüø ñëàáêîþ òà áåççàõèñíîþ: ç ìîìåíòó çà÷àòòÿ äî íàðîäæåííÿ, â äèòèíñòâ³, ó ïîõèëîìó â³ö³, ï³ä ÷àñ õâîðîáè, íåùàñòÿ, ãîëîäó ÷è íà âèãíàíí³. Áîã îñâÿ÷óº òà áëàãîñëîâëÿº ïîäðóææÿ äëÿ îäí³º¿ ç îñíîâíèõ éîãî ö³ëåé – íàðîäæåííÿ ä³òåé, ïðîäîâæåííÿ ëþäñüêîãî ðîäó. Äðóæèíà º ïåðåäóñ³ì áåðåãèíåþ ïîâ³ðåíîãî ¿é Áîãîì æèòòÿ ³ âèõîâàòåëüêîþ ä³òåé. ² íàéá³ëüø ïåâíîþ îçíàêîþ çäîðîâîãî ñóñï³ëüñòâà º âëàñíå ì³öí³ ïîäðóææÿ, ÿê³ ïðîÿâëÿþòü ñåáå ÷åðåç ä³òåé. Çà áóäü-ÿêèõ îáñòàâèí íàøîãî æèòòÿ äî äèòèíè òðåáà ñòàâèòèñÿ ç ëþáîâ’þ, òðàêòóþ÷è ¿¿ ÿê Áîæèé äàð. Íàâ³òü äèòèíó, ÿêî¿ íå äóæå õîò³ëè, ïîòð³áíî ïðèéìàòè áåçóìîâíî, ç ÷èñòèì ñåðöåì. Òîìó-òî áóäü-ÿê³ ôîðìè ñâ³äîìîãî ïðèïèíåííÿ âæå çà÷àòîãî æèòòÿ çàâæäè ââàæàëèñü ó õðèñòèÿíñòâ³ âáèâñòâîì ³ ÿê òàê³ çàñóäæóâàëèñÿ. Òàêîæ äàâíüîãðåöüêèé ë³êàð òà â÷åíèé óïïîêðàò ââàæàâ àáîðò âàæêèì çëî÷èíîì, ð³âíîçíà÷íèì âáèâñòâó. ×åðåç øòó÷íå ïåðåðèâàííÿ âàã³òíîñò³ çíèùóºòüñÿ æèòòÿ, ÿêå ïî÷èíàºòüñÿ â Áîç³ òà â áàòüêàõ, ÿê³ ³ âáèâàþòü ÷àñòèíó ñàìèõ ñåáå. ³äïîâ³äàëüí³ñòü ïåðåä Áîãîì çà àáîðò îäíàêîâîþ ì³ðîþ ëÿãຠíà îáîõ ïîäðóã³â. Ðîçãëÿäàþ÷è ïðîáëåìó àáîðòó, ñë³ä ïåðåäóñ³ì â³äïîâ³ñòè íà çàïèòàííÿ: ÷è ââàæຠÁ³áë³ÿ ³ íàóêà çà÷àòå äèòÿ íà ðàííüîìó åòàï³ éîãî ðîçâèòêó îñîáîþ? ßêùî í³, òî ìè ìàëè á ïðàâî ïîçáàâëÿòèñÿ çàðîäêà, ÿê ïóõëèíè ÷è õâîðîãî çóáà. ßêùî òàê, òî ìè íå ìàºìî í³ÿêîãî ïðàâà âáèâàòè æèòòÿ ³ ïîâèíí³ ñòàâèòèñü äî çàðîäêà ëþäèíè ç òàêîþ ñàìîþ ëþáîâ’þ, ÿê öå Áîã âåëèòü ó ñòàâëåíí³ äî íàðîäæåíî¿ ëþäèíè. Ñâÿòå Ïèñüìî âèðàçíî ãîâîðèòü, ùî Áîã äຠëþäèí³ æèòòÿ íå ç ìîìåíòó íàðîäæåííÿ, à ç ìîìåíòó çà÷àòòÿ: «Òàê ãîâîðèòü Ãîñïîäü, ÿêèé òåáå ñòâîðèâ, òîá³ îáðàç äàâ óæå ç ìàòåðèíñüêîãî ëîíà, ÿêèé òîá³ äîïîìàãົ (²ñ. 44, 2). ²âàí Õðåñòèòåëü ñïîâíèâñÿ Ñâÿòèì Äóõîì ùå â óòðîá³ ñâ ìàòåð³: «áî â³í áóäå âåëèêèé â î÷àõ Ãîñïîäí³õ; íå ïèòèìå í³ âèíà, í³ íàïîþ ï’ÿíêîãî, ³ ñïîâíèòüñÿ Äóõîì Ñâÿòèì âæå ç ëîíà ìàòåð³ ñâ» (Ëê. 1, 15). Áîã çíຠòå, ùî íàâ³òü ùå íå íàðîäèëîñÿ: «… äâà íàðîäè â òâî¿ì ëîí³, äâà íàðîäè ðîçä³ëÿòüñÿ ç òâîãî ëîíà. Îäèí áóäå â³ä äðóãîãî 18


ñèëüí³øèé» (Áóò. 22, 23). Ïñàëìîï³âåöü Äàâèä ãîâîðèòü: «Òè ñòâîðèâ ìîº íóòðî, òè ìåíå âèòêàâ â óòðîá³ ìàòåð³ ì, … ì³é çàðîäîê áà÷èëè î÷³ òâî¿, ³ äî êíèãè Òâ çàïèñàí³ âñ³ ìî¿ ÷ëåíè òà äí³, ùî â íèõ áóëè â÷èíåí³, êîëè æîäíîãî ç íèõ ùå íå áóëî...» (Ïñ. 139 (138) 13, 16). Á³áë³ÿ ãîâîðèòü ïðî òèõ, õòî ëèøå çà÷àòèé, ÿê ïðî îñ³á. Ôîðìà çâåðòàííÿ «ìåíå», «äî ìåíå», «äëÿ ìåíå» ÷³òêî ïðî öå ñâ³ä÷èòü. Áîã âèáèðຠñîá³ íà ñëóæ³ííÿ âåëèêèõ ëþäåé âæå ç ëîíà ìàòåð³. Â³í ¿õ áëàãîñëîâëÿº, íàïîâíþº Ñâÿòèì Äóõîì, âèìàëüîâóº æèòòºâó äîðîãó. Ñâÿòå Ïèñàííÿ ñâ³ä÷èòü ïðî òå, ùî çàðîäîê íå º æèòòÿì íà ÿê³éñü ñòà䳿 ðîçâèòêó, àëå º îäóõîòâîðåíèì æèòòÿì ³ òàê ñàìî, ÿê íàðîäæåíà ëþäèíà, íàëåæèòü Áîãîâ³. Îòîæ, çàðîäîê – âæå Ëþäèíà, âîíà âæå º, æèâå. Öå ï³äòâåðäæóº òàêîæ ³ íàóêà. Íà ñüîãîäí³ íåçàïåðå÷íèì º òå, ùî æèòòÿ ëþäèíè ç ¿¿ óí³êàëüíèì õàðàêòåðîì, äàðàìè, çîâí³øí³ñòþ, êîëüîðîì øê³ðè, âîëîññÿ òà î÷åé, òåìáðîì ãîëîñó, ðîñòîì, áóäîâîþ ò³ëà, ì³öíèì çäîðîâ’ÿì ÷è ñõèëüí³ñòþ äî õâîð³á ïî÷èíàºòüñÿ âæå ç ìîìåíòó çàïë³äíåííÿ – çëèòòÿ ÷îëîâ³÷î¿ òà æ³íî÷î¿ ñòàòåâèõ êë³òèí. Çã³äíî ç ðåçóëüòàòàìè îñòàíí³õ ïðèðîäíè÷èõ äîñë³äæåíü (åìáð³îëî㳿, ãåíåòèêè, ïåðèíàòîëî㳿 ³ íàâ³òü ô³çèêè), ï³ñëÿ çà÷àòòÿ ç’ÿâëÿºòüñÿ í³ùî ³íøå, ÿê ëþäñüêà ³ñòîòà. Âîíà ìຠâñ³ ÿêîñò³ «homo sapiens» (ëþäèíè ðîçóìíî¿), ÿê³ áóäóòü ðîçâèâàòèñÿ òà âäîñêîíàëþâàòèñÿ. ß (àâòîð ñòàòò³) ïðîòÿãîì 20 ðîê³â åìáð³îëîã³÷íèì ìåòîäîì âèâ÷àâ âíóòð³øíüîóòðîáíèé ðîçâèòîê ëþäèíè. Ðåçóëüòàòè äîñë³äæåíü ïîêàçóþòü: ÿê åìáð³îí, òàê ³ ïë³ä, íå º ÷àñòèíîþ ìàòåð³, à º ñàìîñò³éíîþ ëþäñüêîþ ³ñòîòîþ, ÿêà ìຠîêðåìå êîëî êðîâîîá³ãó, ¿¿ êðîâ íå çì³øóºòüñÿ ç êðîâ’þ ìàòåð³. Íà òðåòüîìó òèæí³ ïî÷èíຠáèòèñÿ ñåðöå, íà ÷åòâåðòîìó – ôîðìóºòüñÿ ìîçîê, íåðâîâà ñèñòåìà, çàëîçè âíóòð³øíüî¿ ñåêðåö³¿. Íà øîñòîìó òèæí³ ôóíêö³îíóþòü âñ³ âíóòð³øí³ îðãàíè. Íà âîñüìîìó òèæí³ äèôåðåíö³þºòüñÿ ñòàòü (õëîï÷èê, ä³â÷èíêà). Íà äåâ’ÿòîìó – ðåºñòðóþòüñÿ ³ìïóëüñè ìîçêó, íà äåñÿòîìó – ç’ÿâëÿºòüñÿ ðåàêö³ÿ íà ïîäðàçíåííÿ çîâí³øíüîãî ñåðåäîâèùà, â³ä÷óòòÿ åìîö³éíîãî ñòàíó ìàòåð³. Äèòÿ â³äâåðòàºòüñÿ â³ä íåïðèºìíèõ ïîäðàçíåíü òà øóìó, ñìîê÷å ïàëåöü, ñòèñêຠêóëà÷îê, ìîðùèòü áðîâè, ÷îëî, ïîç³õàº, óñì³õàºòüñÿ. 60% ä³òåé, íàðîäæåíèõ íà 6 ì³ñÿö³ âàã³òíîñò³, âèæèâàþòü, õî÷à æ³íêè ïåðåðèâàþòü âàã³òí³ñòü ³ íà öüîìó ì³ñÿö³ (!). Ïðè÷èíîþ öüîãî íàé÷àñò³øå º «â³ëüíà ëþáîâ». Çã³äíî ç äîñë³äæåííÿìè ïðîôåñîðà Ðàëüº (Ôðàíö³ÿ), â

19


óòðîá³ ìàòåð³ äèòèíà áà÷èòü ³ ÷óº, ìຠ÷óòòºâå ñïðèéíÿòòÿ òà ñìàêîâ³ â³ä÷óòòÿ. Îñòàííº ïðîëèâຠñâ³òëî íà íåçðîçóì³ë³ äîíåäàâíà îáñòàâèíè âèíèêíåííÿ ó íîâîíàðîäæåíèõ àëêîãîëüíîãî ñèíäðîìó. ×åðåç îðãàí³çì ìàòåð³ ïë³ä îòðèìóº ëèøå âñå íåîáõ³äíå äëÿ ðîçâèòêó, àëå ñàì æèâå ñâî¿ì æèòòÿì. Òóò ôîðìóºòüñÿ óí³êàëüíà îñîáèñò³ñòü ºäèíî¿ òà íåïîâòîðíî¿ ó Âñåñâ³ò³ ëþäèíè. Äðóãî¿ òàêî¿ í³êîëè íå áóëî, íåìà, ³ íå áóäå. Öèì ³ âåëèêà ëþäèíà, áî æ ñòâîðåíà íà îáðàç ³ ïîäîáó Áîæó: «² ñîòâîðèâ Áîã ëþäèíó íà ñâ³é îáðàç; íà Áîæèé îáðàç ñîòâîðèâ ¿¿; ÷îëîâ³êîì ³ æ³íêîþ ñîòâîðèâ ¿õ» (Áóò. 1, 27). Äëÿ Áîãà ö³íí³ñòü ëþäèíè çàâæäè çàëèøàºòüñÿ îäíàêîâîþ, íåçàëåæíî â³ä åòàïó æèòòÿ, íà ÿêîìó âîíà çíàõîäèòüñÿ: íà ïî÷àòêó ÷è âê³íö³. Êîæíà äèòèíà, íåçàëåæíî â³ä îáñòàâèí ¿¿ çà÷àòòÿ òà íàðîäæåííÿ (íàâ³òü íàðîäæåíà õâîðîþ), ìຠáóòè áàæàíîþ, îòî÷åíîþ îï³êîþ òà ëþáîâ’þ. Íàñê³ëüêè æ ñïîòâîðåíîþ º íàøà ñâ³äîì³ñòü! ßêùî äèòèíà áàæàíà, òî ¿¿ âñ³ëÿêî îáåð³ãàþòü, äëÿ ìàòåð³ ñòâîðþþòü ñïðèÿòëèâ³ óìîâè, ñòàðàþòüñÿ ¿¿ íå òóðáóâàòè, íå õâèëþâàòè, ñòåæàòü çà ¿¿ ïîâíîö³ííèì õàð÷óâàííÿì. Ïñèõîëîãè ðåêîìåíäóþòü ñëóõàòè ï³äíåñåíó ìóçèêó, äèâèòèñü íà òå, ùî ìຠðèñè ãàðìîí³¿ òà äîñêîíàëîñò³: êàðòèíè, êâ³òè, ïðèðîäó (äèòèíà â ëîí³ ìàòåð³ áà÷èòü òà ÷óº). À ÿêùî í³? ßêùî äèòèíó íå ÷åêàëè? Öå îçíà÷àº, ùî âîíà – àãðåñîð, íåçâàíèé ã³ñòü. Âîíà íå ìຠïðàâà í³ íà êóñåíü õë³áà, í³ íà æèòëîâó ïëîùó. ¯¿ âáèâàþòü òà âèäàëÿþòü ç ìàòåðèíñüêîãî ëîíà, íàãîëîøóþ÷è, ùî îñòàííº º âëàñí³ñòþ ìàòåð³. Àëå æ öå àáñóðä, áðåõíÿ! Ëîíî ìàòåð³ Áîã ïðèçíà÷èâ âëàñíå äëÿ äèòèíè. Âîíî íàëåæèòü ¿é ³ í³êîìó ³íøîìó. Éîãî ïðèçíà÷åííÿ: çàáåçïå÷èòè äèòèí³ çàõèñò òà íåäîòîðêàí³ñòü. Íåïðèáîðêàíèé ëþäñüêèé ðîçóì ïðîòåñòóº ïðîòè âòîðãíåííÿ â íàøå æèòòÿ ³ñòîòè, ÿêà ìîæå «ïîðóøèòè» éîãî çâè÷í³ ïîðÿäêè, ï³ä³ðâàòè áþäæåò, îáìåæèòè ñâîáîäó. ² ïðîáëåìà âèð³øóºòüñÿ ïðîñòî – ÷åðåç àáîðò. Íå çäîãàäóþ÷èñü ïðî òå, ùî çà áåçîñîáîâèì ìåäè÷íèì òåðì³íîì «àáîðò» ñòî¿òü í³ùî ³íøå, ÿê ä³òîâáèâñòâî. Äîêóìåíòàëüí³ ô³ëüìè (íàïðèêëàä äîê. ô³ëüì «Í³ìèé êðèê» àìåðèêàíñüêîãî â÷åíîãî ³ ë³êàðÿ Áåðíàðäà Íåòåíñîíà) ïîêàçóþòü, ÿê ï³ä ÷àñ àáîðòó äèòèíà, â³ä÷óâàþ÷è íåáåçïåêó, ïî÷èíຠøâèäêî ðóõàòèñÿ, áèòòÿ ñåðöÿ ñòຠ÷àñò³øèì (äî 200 óäàð³â çà õâèëèíó), âîíî á’ºòüñÿ òàê øâèäêî, çäàºòüñÿ, í³áè ïîñï³øຠæèòè, äèòÿ øèðîêî â³äêðèâຠðîò, í³áè õî÷å êðèêíóòè, ëèöå éîãî ñïîòâîðþº ãðèìàñà íåâèìîâíîãî òåðï³ííÿ, âîíî íàìàãàºòüñÿ óíèêíóòè ïðèëàäó, ÿêèé íåñå ñìåðòü, àëå ÿêèé éîãî âñå

20


îäíî òîðêíåòüñÿ òà âá’º. ×îëîâ³ê ÷èíèòü âáèâñòâî ³ òîä³, êîëè øòîâõຠíà öåé êðîê æ³íêó. ßê ïðàâèëî, æ³íêà ðîáèòü àáîðò íå ñàìà, à ç «äîïîìîãîþ» ë³êàðÿ, ÷àñòî ÷åðåç íàïîëÿãàííÿ áàòüêà äèòèíè ÷è çà ïîðàäîþ ð³äíèõ àáî äðóç³â. Ëþäè, ÿê³ ïðèð³êàþòü íà ñìåðòü ùå íåíàðîäæåíå äèòÿ àáî ÿê³ áåðóòü ó÷àñòü ó ä³òîâáèâñòâ³, âîþþòü ç Áîãîì, ç ²ñóñîì Õðèñòîì, ßêèé äîáðîâ³ëüíî â³ääàâ Ñâîº ñâÿòå æèòòÿ, ùîá ñïàñòè ñâ³ò â³ä çëîä³ÿíü. Ó ñâ³ò³ âåäóòüñÿ æàõëèâ³ â³éíè, ãèíóòü íåâèíí³ ëþäè, ä³òè, äîðîñë³. Àëå ÷è íå æàõëèâîþ º òà ³íøà â³éíà, çàïëàíîâàíà, íåâèäèìà ëþäñüêà áîéíÿ â îïåðàö³éíèõ ã³íåêîëîã³÷íèõ êë³í³ê, äå ëþäè íèùàòü íåâèííå, ùîéíî çà÷àòå ëþäñüêå æèòòÿ, ÿêå ñàì Áîã äàðóâàâ æ³íö³ ÿê ñâÿùåííèé äàð? Ñïîòâîðåíà ñâ³äîì³ñòü ëþäåé, ÿê³ ââàæàþòü ñâî¿ì âîðîãîì íàéñëàáøå ³ íàéáåççàõèñí³øå ëþäñüêå ñòâîð³ííÿ, âåäå óñï³øíî â³éíó ç³ ñâî¿ì ìàéáóòí³ì. Äèòèíà â ëîí³ ìàòåð³ íàñò³ëüêè áåççàõèñíà, ùî íå ìîæå íàâ³òü êðèêíóòè, ãèíå ìîâ÷êè. Óñå, ùî âîíà ìîæå, õî÷à íå â³äðàçó, à ëèøå çãîäîì, – öå ïðèãàäàòè ïðî ñåáå, ïðîáóäèòè ñóìë³ííÿ, çàêëèêàþ÷è íå äî ïîìñòè, à äî ïîêàÿííÿ, áî áåç íüîãî íåìຠïðîùåííÿ. Çã³äíî ç îô³ö³éíîþ ñòàòèñòèêîþ, â Ðîñ³¿, âíàñë³äîê àáîðò³â, â÷èíåíèõ æ³íêàìè â³êîì â³ä 15 äî 47 ðîê³â, ùîð³÷íî ãèíå áëèçüêî 6,5 ì³ëüéîí³â ä³òåé, ç íèõ 10% êðèì³íàëüíèìè ñïîñîáàìè (öå ö³ëà Øâåéöàð³ÿ). Öåé ìàñîâèé òåðîð áàòüê³â ïðîòè ñâî¿õ ä³òåé º êðîâàâèì ôîíîì íàøîãî æèòòÿ. Çà ùî ìè ðîçïëà÷óºìîñÿ ñâî¿ìè íåùàñòÿìè: ñòèõ³éíèìè ëèõàìè, ðîñòîì çëî÷èííîñò³, íåâèë³êîâíèìè õâîðîáàìè, åãî¿çìîì, âòðàòîþ ëþáîâ³, ðóéíóâàííÿì ñ³ìåé, êðèçàìè â ïîë³òèö³ òà åêîíîì³ö³? Íà öüîìó çëîâ³ñíîìó êðîâàâîìó ôîí³ áóäü-ÿêèé, íàâ³òü íàéáëàãîðîäí³øèé ñóñï³ëüíèé ðóõ – ìèëîñåðäÿ, ðóõ çà ìèð, çàõèñò ïðèðîäè, äåìîêðàò³ÿ, ïðàâà ëþäèíè – âèãëÿäຠæàõëèâèì ëèöåì³ðñòâîì ç êðîêîäèëÿ÷èìè ñëüîçàìè. 1920 ðîêó â Ðîñ³¿, âïåðøå ó ñâ³ò³ (!), Ëåí³í ï³äïèñàâ äåêðåò, ÿêèé íàäàâàâ ïðàâî íà àáîðò. Òàêèì ñïîñîáîì áóëà óçàêîíåíà íàéöèí³÷í³øà äèñêðèì³íàö³ÿ ëþäèíè çà â³êîì ³ ì³ñöåì ïåðåáóâàííÿ. Äåðæàâà âçÿëà íà îçáðîºííÿ àáîðò. Ùî æ, ÿêùî äîðîñëà ëþäèíà â³ä³ãðàâàëà ó âåëè÷åçí³é òîòàë³òàðí³é ìàøèí³ ðîëü «ãâèíòèêà», òî ëþäèíà, ÿêà ùå íå ïîÿâèëàñü íà ñâ³ò, çîâñ³ì í³÷îãî íå îçíà÷àëà. Çëî÷èíè ïðîòè ëþäñüêîãî æèòòÿ ñòàëè íîðìîþ äåðæàâíî¿ ïîë³òèêè ³ ïîâñÿêäåííîãî ïîáóòó, ùîá ïðèêðèòè áëóä àáî ïîêðàùèòè ìàòåð³àëüíå ñòàíîâèùå öèõ ñàìèõ «ãâèíòèê³â». Òåïåð ïîæèíàºìî ïëîäè: àáîðòè çàãðîæóþòü ï³ä³ðâàòè ãåíåòè÷íèé ôîí íàøîãî íàðîäó. Äîçâ³ë, à òî é çàîõî÷åííÿ äî àáîðò³â âèõîâóþòü íåãàòèâíå ñòàâëåííÿ äî ä³òåé ³ áàòüê³âñüêèõ îáîâ’ÿçê³â, ðóéíóþòü ïðèíöèï ìîðàëüíî¿ ÷èñòîòè, ðåçóëüòàòîì ÷îãî º íåâïîðÿäêîâàí³ ñåêñóàëüí³ ñòîñóíêè. ×èñòîòà º îñíîâîþ çàêîíó âñüîãî æèâîãî. ×èñòîòà – öå ñèëà æèòòÿ, çàâäÿêè ÿê³é ñòàþòü ìîæëèâèìè âèñîê³ äóõîâí³ äîñÿãíåííÿ ëþäèíè. 21


Ìîðàëüí³é ³ äóõîâí³é äåãðàäàö³¿ ëþäèíè âæå ç ïåðøèõ äí³â ðàäÿíñüêî¿ âëàäè ñïðèÿëî çàïåðå÷åííÿ Áîãà ³ íåõòóâàííÿ Áîæèõ çàïîâ³äåé. Àäæå, ÿêùî ëþäèíà íå â³ðèòü â Áîãà, íå ðîçäóìóº ïðî Áîæèé ñóä ³ â³÷íå æèòòÿ, òî âîíà º â ñòàí³ òâîðèòè áóäü-ÿêå çëî. Æèòòÿ ç Áîãîì äîïîìàãຠâ áîðîòüá³ ïðîòè íåñïðàâåäëèâîñò³ òà çëà. Äå ìåíøå â³ðóþ÷èõ, à á³ëüøå àòå¿ñò³â, òàì á³ëüøå ïðîöâ³òຠçëî. Íåîáõ³äíî, ùîá ìåäèöèíà ïðèïèíèëà âáèâàòè, à áîðîëàñü çà æèòòÿ ³ íå ïðîòèä³ÿëà ìîðàëüíèì ïðèíöèïàì ÷èñòîòè ³ ñâÿòîñò³. Ùîá âèïðàâèòè æàõëèâó ñèòóàö³þ â êðà¿í³ (Ðîñ³¿), ïðè÷èíîþ ÿêî¿ º âåëèêà ê³ëüê³ñòü àáîðò³â òà âåíåðè÷íèõ çàõâîðþâàíü, âïðîâàäæóºòüñÿ ñåêñóàëüíå âèõîâàííÿ ìîëîä³, çà äîïîìîãîþ ÿêîãî ïîøèðþþòüñÿ àìîðàëüí³ çàñîáè, ñïðÿìîâàí³ ïðîòè äîïîäðóæíüî¿ ÷èñòîòè òà ïîäðóæíüî¿ â³ðíîñò³. Ïðèõèëüíèêè òàêîãî âèõîâàííÿ áîðþòüñÿ çà òå, ùîá äàòè ìîëîä³ çíàííÿ ïðî òå, «ÿê âåñòè çäîðîâå ñåêñóàëüíå æèòòÿ», íå òóðáóþ÷èñü ïðî íàñë³äêè. Àëå íåîáõ³äíèì º ³íøèé ï³äõ³ä äî âèõîâàííÿ ìîëîä³ òà äî ïðîáëåìè àáîðò³â. Ò³ëüêè äóõîâíå â³äðîäæåííÿ, âèõîâàííÿ íà ïðèíöèïàõ á³áë³éíî¿ ìîðàëüíî¿ ÷èñòîòè ³ õðèñòèÿíñüêèõ ö³ííîñòåé çäàòíå âèïðàâèòè öþ ã³ðêó ñèòóàö³þ íàøîãî áåçäóõîâíîãî ñóñï³ëüñòâà. Ñüîãîäí³ çàì³ñòü àáîðò³â æ³íêàì ïðîïîíóþòü ãîðìîíàëüíó êîíòðàöåïö³þ. Àëå ÷îìóñü í³õòî íå áàæຠ³íôîðìóâàòè ¿õ ïðî òå, ùî ä³â÷àòà, ÿê³ ïî÷àëè ïðèéìàòè ãîðìîíàëüí³ êîíòðàöåïòèâè ç 14-16 ðîê³â, ñåðéîçíî øêîäÿòü ñâîºìó ðåïðîäóêòèâíîìó çäîðîâ’þ àáî âçàãàë³ âòðà÷àþòü çäàòí³ñòü íàðîäæóâàòè. Íàâïàêè, ïðèõèëüíèêè ãîðìîíàëüíèõ êîíòðàöåïòèâ³â ñòàðàþòüñÿ ïåðåêîíàòè, ùî çàñòîñóâàííÿ ãîðìîí³â êîðèñíå. Òîä³ çàëèøàºòüñÿ ëèøå ÌÎÇó âèäàòè óêàç äîäàâàòè ãîðìîíè ó ùîäåííå õàð÷óâàííÿ ÿê â³òàì³íè. Ëþäè âèâ÷àþòü çàêîíè, ÿê³ âîíè ñàì³ ñòâîðèëè, àëå º é ìîðàëüíèé çàêîí. Éîãî íå ïðèäóìàëè ëþäè. Éîãî íàì äàâ Òâîðåöü Âñåëåííî¿ – 10 çàïîâ³äåé. Öå çàêîí áëàãà ³ ÷èñòîòè. Áëàãî – öå âñå, ùî ñëóæèòü ï³äòðèìàííþ æèòòÿ. Öüîãî íå òðåáà â÷èòè í³êîãî. Ñàì ³íñòèíêò æèòòÿ, ÿêèé Áîã äàâ ëþäèí³, ï³äêàçóº, ùî ðîáèòè, çâè÷àéíî, ÿêùî â³í íå ç³ïñóòèé âèõîâàííÿì ÷è ñåðåäîâèùåì. Ìè òàìóºìî ãîëîä, ñïðàãó, ³ âñå öå íàì íà êîðèñòü, àëå ÿêùî ÿ ïåðå¿äàþ, ïèÿ÷ó, ïðèéìàþ â îðãàí³çì îòðóòó – í³êîòèí, íàðêîòèêè, àëêîãîëü, – òî òèì ðóéíóþ âëàñíå æèòòÿ ³ 䳿 ìî¿ áåçñåíñîâí³. Òâîðåöü íàì äàâ ³íñòèíêò ïðîäîâæåííÿ ëþäñüêîãî ðîäó, àëå ÿêùî ö³ëëþ äëÿ ìåíå ñòàþòü ïîâ’ÿçàí³ ç öèì ïðèºìí³ â³ä÷óòòÿ, ÿ ëåãêî ïîðóøóþ íîðìó æèòòÿ, ïðèðîäíèé ïîðÿäîê ³ ìîðàëüíèé çàêîí. ×åðåç àáîðò ëþäèíà ñòóïຠíà øëÿõ áîðîòüáè ç Áîãîì. Ó Âñåñâ³ò³ º äâà ïîëþñè ïðîòèñòîÿííÿ: íà îäíîìó ïîëþñ³ Áîã, ßêèé òâîðèòü ³ îæèâëÿº, íà ³íøîìó – äèÿâîë, ÿêèé ðóéíóº òà âáèâຠ(Áîã òà Éîãî ñèëà º, çâè÷àéíî, ïîçà êîíêóðåíö³ºþ, àëå

22


ùîá ä³ÿòè â íàøîìó æèòò³, Â²Í ïîòðåáóº íàøî¿ çãîäè). Ö³ëëþ äèÿâîëà º âáèòè, çðóéíóâàòè, âèíèùèòè. Õðèñòîñ æå ïðèéøîâ, ùîáè ñïàñòè òå, ùî çàãèíóëî (ïîð. Ëê. 9, 10). Ƴíêà, ÿêà ðîáèòü àáîðò, â³äêèäຠæèâîòâîðíó ñèëó Áîãà ³ ïðèéìຠðóéí³âíó ñèëó äèÿâîëà, ÿêà â ìàéáóòíüîìó ³ ñóïðîâîäæóâàòèìå ¿¿ æèòòÿ. Çã³äíî ç³ ñòàòèñòèêîþ, ùîð³÷íî â³ä àáîðò³â ïîìèðຠïîíàä 200 òèñÿ÷ æ³íîê, ïðè÷îìó 10% ó â³ö³ äî 18 ðîê³â. Ó 70% íàñòàþòü äóøåâí³ ñòðàæäàííÿ, ïðîÿâàìè ÿêèõ º çì³íà õàðàêòåðó, ïðèñòóïè çëîáè òà ëþò³, âòðàòà ëþáîâ³ äî áëèçüêèõ, ðîçëàäè ñíó, êîøìàðí³ ñíè, ïîðóøåííÿ ïàì’ÿò³, íåçäàòí³ñòü ïåðåíîñèòè åìîö³éí³ íàâàíòàæåííÿ, òðóäíîù³ ó ñòîñóíêàõ ç ëþäüìè. 35% æ³íîê óðàæàþòü ô³çè÷í³ õâîðîáè. Øòó÷íå ïåðåðèâàííÿ âàã³òíîñò³ – öå âèêëèêàíà íàñèëüíèì ñïîñîáîì çì³íà íîðìàëüíèõ ïðèðîäíèõ ïðîöåñ³â â îðãàí³çì³ âàã³òíî¿, ÿê³ ðåãóëþþòüñÿ ãîëîâíîþ çàëîçîþ âíóòð³øíüî¿ ñåêðåö³¿ – ã³ïîô³çîì. Òîìó àáîðò âèêëèêຠâàæêèé ñòðåñ ã³ïîô³çó, ùî âåäå äî ðîçëàäó ôóíêö³é ÿº÷íèê³â òà ³íøèõ çàëîç âíóòð³øíüî¿ ñåêðåö³¿. Ðîçëàä ó ñï³ââ³äíîøåííÿõ ãîðìîí³â ó êðîâ³ æ³íêà â³ä÷óâຠíå â³äðàçó; öå ìîæå ïðîÿâèòèñÿ òðîõè ï³çí³øå ÷åðåç âèíèêíåííÿ ð³çíèõ ñîìàòè÷íèõ õâîð³á, à òàêîæ ìîæëèâå âèíèêíåííÿ äîáðî- òà çëîÿê³ñíèõ ïóõëèí ãåí³òàë³é òà ìîëî÷íèõ çàëîç, ÿê³ ïîâ’ÿçàí³ ç âàæêèìè ñòðàæäàííÿìè, ùî äåêîëè êîøòóþòü íàâ³òü ³ æèòòÿ. Íàéá³ëüø ðîçïîâñþäæåíèìè óñêëàäíåííÿìè àáîðò³â º çàïàëüí³ ïðîöåñè, ÿê³ ïåðåâàæíî âàæêî ï³ääàþòüñÿ ë³êóâàííþ. ˳êàð³ íàçèâàþòü ¿õ «÷óìîþ ÕÕ ñòîë³òòÿ». Âîíè ÷àñòî ïåðåõîäÿòü ó õðîí³÷í³ çàõâîðþâàííÿ, º äîâãîòðèâàëèìè: òî çàòèõàþòü, òî çíîâó çàãîñòðþþòüñÿ. Çàïàëüí³ ïðîöåñè º îäí³ºþ ç ïðè÷èí âòîðèííî¿ áåçïë³äíîñò³ òà âíóòð³øíüî-ìàòî÷íî¿ âàã³òíîñò³, ÿêà º íåáåçïå÷íîþ äëÿ æ³íêè. Âîíè òàêîæ ñóïðîâîäæóþòüñÿ ѲÄ×ÅÍÍß

Ï

åðåì³íà ïîãëÿä³â îäí³º¿ æ³íêè ñòàëàñü ï³ñëÿ â³äâ³äèí ëèøå âèñòàâêè ôîòîãðàô³é, ïðèñâÿ÷åíèõ âíóòð³øíüîóòðîáíîìó ðîçâèòêó æèòòÿ äèòèíè: «Ò³ëüêè òîä³ ÿ çðîçóì³ëà, ùî, ïåðåðèâàþ÷è âàã³òí³ñòü, ÿ âáèâàþ ëþäèíó, à íå ÿêåñü æåëå àáî áåçôîðìíó ïëàçìó. ϳñëÿ âèñòàâêè ÿ ñîá³ òâåðäî ñêàçàëà, ùî í³êîëè íå âá’þ äèòèíè, ùî á ç³ ìíîþ íå ñòàëîñÿ. ß óñóíóëà ñï³ðàëü, äîâ³äàâøèñü â³ä íåâ³ðóþ÷î¿ ëþäèíè, ùî öå íå îáåð³ãຠâ³ä âàã³òíîñò³, à âáèâຠìàëåíüêèõ ëþäåé. ß íàðîäèëà ùå òðüîõ ä³òåé (îäíà äèòèíà âæå áóëà). Áóëî âàæêî, àëå ÿ íå âàãàëàñÿ. ß 5 ðàç³â óìåðòâèëà çà÷àòèõ ä³òåé, íå âðàõîâóþ÷è ä³òåé, çíèùåíèõ ñï³ðàëëþ, ³ íå çíàéøëà í³êîãî, õòî á ïîÿñíèâ ìåí³, ùî ä³þ, ³ õòî çìóñèâ áè çàäóìàòèñÿ. Òåïåð ïðè ð³çíèõ íàãîäàõ ÿ íàìàãàþñÿ ñêàçàòè: „Íå âáèâàé; çðîçóì³é, ùî öå – ëþäèíà”».

23


Ó

êîíöòàáîð³ àáîðò³â íå ðîáèëè, óñ³ âàã³òí³ íàðîäæóâàëè ä³òåé. ² õî÷à óìîâ íå áóëî í³ÿêèõ, ìàéáóòí³ ìàìè ãîëîäóâàëè, àáè âèì³íÿòè ñâîþ ïàéêó íà øìàòîê ïðîñòèðàäëà äëÿ ïåëþøîê, àëå óñ³ ä³òè íàðîäæóâàëèñü êðàñèâèìè, ïóõêåíüêèìè. Óñ³õ ¿õ ï³ñëÿ íàðîäæåííÿ çàáèðàëè ó ìàòåð³â: á³ëÿâèõ ³ ãîëóáîîêèõ â³äïðàâëÿëè ó ͳìå÷÷èíó «íà ðîçïë³ä», ðåøòó òîïèëè ó áî÷êàõ ïðÿìî íà î÷àõ ó ìàòåð³â. Íå âñ³ âèæèâàëè, àëå ïðèðîäà í³áè çìàãàëàñÿ ç íåëþäàìè, ïîñèëàþ÷è íà çåìëþ çäîðîâèõ ä³òåé. ×èì ñüîãîäí³ ìè â³äð³çíÿºìîñü â³ä íåëþä³â ó ôàøèñòñüêèõ êîíöòàáîðàõ? ijòè íà ôîòî ï³ñëÿ àáîðò³â ãîâîðÿòü íàì – í³÷èì… òàê ñàìî ðîçòåðçóºìî ñâî¿õ ìàëþê³â… (Ç ëèñòà ïîëüñüêî¿ àêóøåðêè ç Îñâåíö³ìà. Âçÿòî ç: http://www.noabort.org.ua/category/innews/)

äåãåíåðàòèâíèìè çì³íàìè ó ðåïðîäóêòèâí³é ñèñòåì³, íàñë³äêîì ÷îãî º íåäîíîøåí³ âàã³òíîñò³. Àáîðò îñîáëèâî íåáåçïå÷íèé äëÿ æ³íêè, ÿêà çàâàã³òí³ëà âïåðøå. Âîíà íàçàâæäè ìîæå ïîçáóòèñÿ çäàòíîñò³ ñòàòè ìàò³ð’þ. «Äî ÷îãî æ âñå öå? – ñêàæóòü äåÿê³. – Àäæå º æ³íêè, ÿê³ çðîáèëè íå îäèí àáîðò, ³ í³÷îãî, æèâóòü, ³ ñóìë³ííÿ ¿õ íå ìó÷èòü». Ïðî ÷óæå ñóìë³ííÿ íå âàðòî ñóäèòè, éîãî í³õòî ç³ ñòîðîíí³õ íå áà÷èòü. Àëå òèì, õòî ùå íå çðîáèâ ôàòàëüíîãî êðîêó àáî çíàõîäèòüñÿ íà ñòà䳿 ïðèéíÿòòÿ ð³øåííÿ, õòî ïàì’ÿòຠïðî â³÷í³ñòü, ïðî íåáî, õàé ñêàæå ñîá³: «ß ëþáëþ æèòòÿ – öå âåëèêèé Áîæèé äàð äëÿ ìåíå! ß íå õî÷ó, íå áóäó, íå ìàþ ïðàâà ðîçïîðÿäæàòèñÿ æèòòÿì, ÿêå íàëåæèòü ³íøîìó. Òîé, õòî çà ñâî¿ìè ïåðåêîíàííÿìè àáî ÷åðåç íåçíàííÿ âáèâຠáåççàõèñíèõ, ïîâèíåí ïðî öå ïî÷óòè. Äëÿ äåêîãî ç íèõ öå ìîæå ñòàòè ïîâåðíåííÿì äî Áîãà, äî äîáðà». Ó æèòò³ íåîáõ³äíî îð³ºíòóâàòèñÿ ëèøå íà Ñâÿòå Ïèñüìî. Á³áë³ÿ íå çàáîðîíÿº óòðèìóâàòèñÿ ³ í³÷îãî íå ãîâîðèòü ïðî çàñòåðåæåííÿ, òàê, ÿê ³ í³÷îãî íå êàæå ïðî ê³ëüê³ñòü ä³òåé ó ñ³ì’¿. Áîã çàëèøຠöå ïèòàííÿ íà âèð³øåííÿ ñàìèì ïîäðóãàì, àëå âèð³øóâàòè éîãî ïîòð³áíî ç Áîãîì. Ùîá çáåðåãòè çäîðîâ’ÿ æ³íêè òà äèòèíè íåîáõ³äíî çáåð³ãàòè îïòèìàëüíèé ³íòåðâàë ì³æ ïîëîãàìè – òðè ðîêè. Öå âêðàé íåîáõ³äíî äëÿ â³äíîâëåííÿ ôóíêö³é íåðâîâî¿ òà åíäîêðèííî¿ ñèñòåì, ñèëè òà çäîðîâ’ÿ æ³íêè, ÿê³ âîíà âèòðàòèëà íà ïîïåðåäíþ âàã³òí³ñòü, ïîëîãè, ëàêòàö³þ òà äîãëÿä çà äèòèíîþ. Êîæíà íàñòóïíà âàã³òí³ñòü âèïðîáîâóº æ³íêó «íà ì³öí³ñòü» (ç â³êîì ìîæóòü óñêëàäíþâàòèñü ò³ õâîðîáè, ÿê³ º, ³ íàáóâàòèñÿ íîâ³). ² íà çàâåðøåííÿ ùîäî àáîðò³â íåîáõ³äíî çàçíà÷èòè, ùî çâàæóþ÷èñü íà àáîðò, ìè âáèâàºìî íåáàæàíèõ ñüîãîäí³, àëå, ÿêùî á âîíè íàðîäèëèñü, òî óëþáëåíèõ, òàëàíîâèòèõ, äîñòîéíèõ ó ìàéáóòíüîìó. ßê áè âè ïîñòóïèëè? Óÿâ³òü ñîá³: âè ë³êàð, äî âàñ ïðèõîäèòü æ³íêà, õâîðà íà òóáåðêóëüîç, ÷îëîâ³ê ÿêî¿

24


âæå äàâíî ë³êóºòüñÿ â³ä âàæêî¿ õâîðîáè. Ïåðøà äèòèíà íàðîäèëàñü ñë³ïîþ, äðóãà – ïîìåðëà ï³ä ÷àñ ïîëîã³â, òðåòÿ – ãëóõîí³ìà, ÷åòâåðòà – õâîðà íà òóáåðêóëüîç. Ƴíêà çíîâó î÷³êóº äèòèíó. Ùî âè ïîðàäèòå? Ïåðåðâàòè âàã³òí³ñòü? Ö³ºþ äèòèíîþ áóâ ãåí³àëüíèé êîìïîçèòîð Ëþäâèã âàí Áåòõîâåí, ÿêèé ïðîñëàâèâ Áîãà ó ñâî¿õ òâîðàõ.

ÓÊÐÀ¯ÍÀ – ÎÄÈÍ Ç² ѲÒÎÂÈÕ Ë²ÄÅÐ²Â Ç ÀÁÎÐÒ²Â1 Ó ÑÐÑÐ ïðîòÿãîì 1933-55 ðð. ³ñíóâàëà ö³ëêîâèòà çàáîðîíà àáîðò³â. Äîçâ³ë íà àáîðòè ìè îòðèìàëè ó ñïàäîê â³ä ÑÐÑÐ. Îô³ö³éíà ñòàòèñòèêà àáîðò³â â Óêðà¿í³ çíà÷íî â³äð³çíÿºòüñÿ â³ä ðåàëüíî¿. Àëå é çà ö³ºþ ñòàòèñòèêîþ Óêðà¿íà ïîñ³äຠîäíå ç ïåðøèõ ì³ñöü çà ê³ëüê³ñòþ àáîðò³â ó ñâ³ò³.  Óêðà¿í³ ðåºñòðóþòü ïðèáëèçíî 50-60 âèïàäê³â øòó÷íîãî ïåðåðèâàííÿ âàã³òíîñò³. Òåðíîï³ëüñüêà îáëàñòü º íàéöèâ³ë³çîâàí³øîþ â öüîìó ñåíñ³: ó í³é ô³êñóþòü “ëèøå” 25 âèïàäê³â íà òèñÿ÷ó æ³íîê, à Çàïîð³çüêà îáëàñòü íàâïàêè º “ë³äåðîì” – 95. ßêùî ïîð³âíÿòè óêðà¿íñüêèé ïîêàçíèê ç ºâðîïåéñüêèìè, òî ó íàñ ñèòóàö³ÿ ïðèáëèçíî ó 5-6 ðàç³â ã³ðøà. Ùîð³÷íî îô³ö³éíà ñòàòèñòèêà ðåºñòðóº â Óêðà¿í³ áëèçüêî îäíîãî ì³ëüéîíà àáîðò³â, òîä³ ÿê ó âñüîìó ñâ³ò³ ê³ëüê³ñòü òàêèõ îïåðàö³é íå ïåðåâèùóº 15 ì³ëüéîí³â (6,6% ñâ³òîâèõ àáîðò³â ïðèïàäຠíà Óêðà¿íó ïðè ÷àñòö³ íàñåëåííÿ ñåðåä ñâ³òîâîãî íàñåëåííÿ 0,9 %). ª ùå òàêèé ïîêàçíèê, ÿê ñï³ââ³äíîøåííÿ ê³ëüêîñò³ àáîðò³â äî ê³ëüêîñò³ ïîëîã³â. Çíîâó-òàêè ë³äåðàìè ç íåãàòèâíîþ ïðîïîðö³ºþ º êðà¿íè ÑÍÄ, çîêðåìà Óêðà¿íà. Ó íàø³é äåðæàâ³, ÿê ñâ³ä÷èòü îô³ö³éíà ñòàòèñòèêà, çàô³êñîâàíî 145 àáîðò³â íà 100 ïîëîã³â. ϳê ìàêñèìàëüíî¿ ê³ëüêîñò³ àáîðò³â â Óêðà¿í³ – 175 íà 100 ïîëîã³â – ïðèïàâ íà 1995-96 ðð. ßêùî ïîð³âíÿòè íàâ³òü ³ç ïîêàçíèêàìè ñóñ³äí³õ êðà¿í, òî âèìàëüîâóºòüñÿ òàêà êàðòèíà: Áîëãàð³ÿ – 125 àáîðò³â íà 100 ïîëîã³â, Óãîðùèíà – 64 íà 100. ßêùî ïîð³âíÿòè ç³ ñòàòèñòè÷íèìè äàíèìè êðà¿í Çàõ³äíî¿ ªâðîïè, òî òàì â ñåðåäíüîìó – 10-15 àáîðò³â íà 100 ïîëîã³â. Óêðà¿íà íèí³ çàéìຠîäíå ç ïåðøèõ ì³ñöü ó ñâ³ò³ çà âáèâñòâîì íåíàðîäæåíèõ ä³òåé. Çà ñòàòèñòèêîþ, â íàø³é äåðæàâ³ íà 100 ïîëîã³â ïðèïàäຠ94 àáîðòè! ² öå ëèøå îô³ö³éí³ äàí³. Âíàñë³äîê öüîãî, Óêðà¿íà ùîðîêó âòðà÷ຠìàéæå 1 000 000 óêðà¿íö³â. Á³ëüø³ñòü áàòüê³â íå ìàþòü ïðàâäèâî¿ ³íôîðìàö³¿ ïðî òå, ùî ìàëÿ ó ìàòåðèíñüêîìó ëîí³ – âæå ïîâíîïðàâíà ëþäèíà, ³ íàâ³òü íå çäîãàäóþòüñÿ, ÿêèìè ñòðàøíèìè º ìåäè÷í³, ñîö³àëüí³ òà äóõîâí³ íàñë³äêè ð³øåííÿ íå äîçâîëèòè íàðîäèòèñü âëàñí³é äèòèí³. Çîêðåìà, ïðè÷èíîþ 80% âèïàäê³â æ³íî÷îãî áåçïë³ääÿ º äîáðîâ³ëüíå øòó÷íå ïåðåðèâàííÿ âàã³òíîñò³.

1 Ìàêàðîâè÷ Ìèðîñëàâà. Ñìåðòü ïåðåä íàðîäæåííÿì // ϳê. – 2000. – ¹ 3.

25


ÊËßÒÂÀ òÏÏÎÊÐÀÒÀ

(á³ëÿ 400 ð. äî гçäâà Õðèñòîâîãî)

ß ïðèêëèêàþ Àïïîëîíà, ë³êàðÿ, ³ Àñêëåï³îñà, ³ Ãè´åþ, ³ Ïàíàöåþ òà âñ³õ áîã³â ³ áîãèíü çà ñâ³äê³â ³ ïðèñÿãàþ: çã³äíî ç ìî¿ìè çä³áíîñòÿìè òà ðîçóì³ííÿì ñïîâíÿòè öþ êëÿòâó: - Òîãî, õòî íàâ÷èâ ìåíå öüîãî ðåìåñëà, áóäó ïîâàæàòè òà ö³íèòè ÿê ñâî¿õ áàòüê³â; â³í ìîæå áóòè ïðèñóòí³ì, êîëè ÿ íàâ÷àòèìó ³íøèõ; êîëè ìàòèìå ïîòðåáó, ä³ëèòèìóñü ç íèì òèì, ùî ñàì ïîñ³äàþ; íàùàäê³â ìîãî â÷èòåëÿ ââàæàòèìó ñâî¿ìè áðàòàìè ³, ÿêùî âîíè çàáàæàþòü îâîëîä³òè ë³êàðñüêèì ðåìåñëîì, íàâ÷àòèìó ¿õ áåçêîðèñíî òà áåç ïèñüìîâî¿ äîìîâëåíîñò³. - Çíàííÿìè, óñíèìè ïîâ÷àííÿìè, ïðàâèëàìè, ³íñòðóìåíòàìè òà âñ³ì ³íøèì, ùî ïåðåäáà÷åíî íàâ÷àííÿì, ä³ëèòèìóñü ç³ ñâî¿ìè ñèíàìè, ñèíàìè ìîãî â÷èòåëÿ òà ó÷íÿìè, ïîâ’ÿçàíèìè çîáîâ’ÿçàííÿìè ³ êëÿòâîþ, äàíîþ çà çàêîíàìè ë³êàðñüêî¿ ïðîôåñ³¿, àëå ò³ëüêè ç íèìè é í³ ç êèì á³ëüøå; - ˳êàðñüê³ ð³øåííÿ ïðèéìàòèìó íà êîðèñòü õâîðèõ çã³äíî ìî¿õ çä³áíîñòåé ³ ìîãî ì³ðêóâàííÿ, àëå îñòåð³ãàòèìóñü çàñòîñîâóâàòè ¿õ íåñïðàâåäëèâî àáî íà øêîäó ïàö³ºíòàì. - ͳêîìó íå ïðèïèñóâàòèìó ñìåðòîíîñíîãî çàñîáó, íàâ³òü òîä³, êîëè ìåíå ïðî öå âèðàçíî ïðîñèòèìóòü ³ í³êîãî íå áóäó â òîìó ïåðåêîíóâàòè àáî äîðàäæóâàòè äî ïîä³áíîãî â÷èíêó. - Òàêîæ íå äàâàòèìó æîäí³é æ³íö³ ïåññàð³þ, äëÿ âèêëèêàííÿ àáîðòó - ×èñòî òà ïîáîæíî áåðåãòèìó ñâîº æèòòÿ òà ë³êàðñüêå ðåìåñëî. - Íå âòðó÷àòèìóñü õ³ðóðã³÷íî, íàâ³òü êîëè éäåòüñÿ ïðî õâîðèõ ç âèðàçíîþ îçíàêîþ êàì’ÿíî¿ õâîðîáè, àëå çàëèøó âèêîíàííÿ ö³º¿ îïåðàö³¿ ñïåö³àë³ñòàì ó ö³º¿ ñïðàâè. - Äî ÿêîãî äîìó ÿ áè íå âõîäèâ – âõîäèòèìó òóäè ëèøå çàäëÿ áëàãà õâîðèõ, óíèêàþ÷è âñÿêî¿ ñâ³äîìî¿ íåñïðàâåäëèâîñò³ ÷è çëî÷èíó, îñîáëèâî ñòàòåâîãî çëîâæèâàííÿ æ³íîê àáî ÷îëîâ³ê³â, õòî á âîíè íå áóëè: â³ëüí³ àáî ðàáè. - Ùî á ÿ íå ïîáà÷èâ àáî íå ïî÷óâ, êîíòàêòóþ÷è ç ëþäüìè ï³ä ÷àñ ë³êàðñüêèõ îáñòåæåíü àáî é ïîçà ìîºþ ë³êàðñüêîþ ïðàêòèêîþ, ³ ùî íå ìîæíà ïîøèðþâàòè äàë³, ïðî òå ìîâ÷àòèìó ³ áåðåãòèìó ÿê òàºìíèöþ. Êîëè ÿ âèêîíàþ öþ ïðèñÿãó ³ íå ïîðóøó ¿¿, òî íåõàé áóäå äàíî ìåí³ óñï³õ â ìîºìó æèòò³ òà â ìîºìó ë³êàðñüêîìó ðåìåñë³, ïîâàãà â óñ³õ ëþäåé ïî âñ³ ÷àñè; êîëè æ ïåðåñòóïëþ òà çëàìàþ öþ ïðèñÿãó, òî íåõàé ñòàíåòüñÿ ìåí³ ïðîòèëåæíå. ³ëüíèé ïåðåêëàä òåêñòó ç http://de.wikipedia.org/wiki/Eid_des_Hippokrates

26


ÑÒÎвÍÊÀ ÏÎÅDz¯ Ñèðîòà Õòîñü òèõåíüêî õîäèâ, íåìîâ ìàìà, ² áîÿâñÿ çáóäèòè ìåíå. ³í íå çíàâ, ùî òîä³ ÿ íå ñïàëà. Éîãî êðîêè ñëóõàëà âñå.

Ïîò³ì í³æíî òîðêàâñÿ âîëîññÿ, Óñò, ÷îëà, ãîëîâè, ² ñï³âàâ êîëèñêîâó, ÿê ìàìà: «Ñïè, äèòèíîíüêî ìîÿ, âæå ñïè!»

³í òèõåíüêî çàõîäèâ äî õàòè, Ëåãêî äâåð³ òîä³ â³ä÷èíÿâ, ² ñòîÿâ á³ëÿ ë³æêà, ÿê ìàòè, ² â îáëè÷÷ÿ ìîº çàãëÿäàâ.

² ÿ ñïàëà òèõåíüêî-òèõåíüêî, Õî÷ áîë³ëî ³ ñåðöå, é äóøà, ß æ áî çíàëà: ìàìè íåìàº. Çàëèøèëà… ß º ñèðîòà…

Íå ëèøàéòå ä³òåé, ëþá³ ìàìè! Ùîá ñïîê³éíî ìîãëè âîíè ñïàòè, Ùîá íî÷àìè òèõåñåíüêèé â³òåð Íå ïðèõîäèâ ¿õ êîëèñàòè.

ͳ÷îãî êðàùîãî íåìຠ×è º íà ñâ³ò³ ùîñü ìèë³øå. ×è ìîæå áóòè ùîñü ã³äí³øå, ÷è çíàºø, ìîæå, ùîñü ñîëîäøå â³ä ³ìåí³ Òàòóñþ-Îò÷å?

×è ÷óëà, ìîæå, ùîñü í³æí³øå é äîñâ³ä÷èëà, ùî º ëþò³øå, ÿê áóòè ç íèì, áîäàé, õâèëèíó ³ ÷óòè òèõå: «Ìîÿ äèòèíî!»?

Ïîâ³ð ìåí³, ÿ äîáðå çíàþ, í³÷îãî êðàùîãî íåìàº, ÿê æèòè ç Íèì óñå æèòòÿ, Â³í – Áîã Îòåöü, à òè – äèòÿ. ñ.ÐîìàíàÏåòðóùàê,ÇÍÑÌ ËÞÁ² ÄÐÓDz! Õî÷åìî ïðèãàäàòè Âàì, ùî ç íåòåðï³ííÿì ÷åêàºìî íà Âàø³ ëèñòè. ×åðåç íèõ Âè ìîæåòå ïðèëó÷èòèñü äî ñòâîðåííÿ ÷åðãîâèõ íîìåð³â ÷àñîïèñó.  íàø ÷àñ âñå á³ëüøå ç’ÿâëÿºòüñÿ ïðèõèëüíèê³â åëåêòðîííîãî ñï³ëêóâàííÿ ÷åðåç ²íòåðíåò. Ìè ðàäî ñï³ëêóâàòèìåìîñü ç Òîáîþ òàêîæ ³ â öåé ñïîñ³á. Íàø e-mail: zustrich.ua@gmail.com ßêùî æ, íå çâàæàþ÷è íà òåõí³÷íèé ïðîãðåñ, Òè é íàäàë³ çàëèøàºøñÿ ïðèõèëüíèêîì ïåðà, òî öå äëÿ Òåáå: ×àñîïèñ «Çóñòð³÷» Ìîíàñòèð ñâ. Àëüôîíñà âóë. Çàìàðñòèí³âñüêà, 225 79068 Ëüâ³â Êîæíà Âàøà äóìêà, çàóâàãà, ïðîïîçèö³ÿ ÷è ïðîñòî – çâè÷àéí³ äðóæí³ ñëîâà, º íå ò³ëüêè âàæëèâ³ äëÿ íàñ, àëå é ñïðàâä³ äîïîìàãàòèìóòü òâîðèòè íàøå ñï³ëüíå ä³ëî, ÿêîìó ³ì’ÿ «Çóñòð³÷». 27


Õðåñò… Öå ñëîâî ñüîãîäí³ çâó÷èòü çàõîïëþþ÷å òà... çàãðîçëèâî. Éîãî òàºìíèöÿ – ñïàñ³ííÿ êîæíîãî ç íàñ ñèëîþ ðîçï’ÿòîãî íà íüîìó ²ñóñà Õðèñòà. Õî÷ó òîá³ ðîçïîâ³ñòè äåùî ïðî òå, ÿê öåðêâà ïî÷èòຠöå õðåñíå äåðåâî, à ñàìå ïðî ïðàçíèê Âîçäâèæåííÿ ×åñíîãî Õðåñòà. Îòîæ, ñëóõàé ³ ðîçóì³é...

ñ. Àíàñòàñ³ÿ, ÌͲ

Óëþáëåíi, ïðèéäiìî, ïîêëîíiìîñü áëàãîñëîâåííîìó äåðåâó, ÷åðåç ÿêå äîâåðøåíî âi÷íó ñïðàâåäëèâiñòü. Ñâÿòî Âîçäâèæåííÿ ×åñíîãî Õðåñòà íàëåæèòü äî ïðàçíèê³â äàâíèíè. Ùå ó IV ñòîë³òò³ ñâÿòå õðåñíå äåðåâî áóëî â³äíàéäåíå çà îñîáëèâèõ îáñòàâèí ³ îñîáëèâèì ñïîñîáîì âîçäâèæåíå, òîáòî ï³äíåñåíå... Ïðî éîãî â³äíàéäåííÿ ðîçïîâ³äàþòü ñòèõèðè ïðàçíèêà: ”Õðåñò, ÿê áîæåñòâåííèé ñêàðá, çàõîâàíèé ó çåìë³, ç’ÿâèâñÿ íà íåáåñàõ Êîñòÿíòèíîâ³ öàðþ ³ äóõîâíî ïîÿâèâ éîìó çíàê ïåðåìîãè íàä âîðîãàìè. Ðàä³þ÷è íèì, â³í, çà Áîæîþ ëàñêîþ, áàæàâ áà÷èòè éîãî âîçäâèæåííÿ òà ç âåëèêîþ äáàéëèâ³ñòþ âèí³ñ éîãî ç ãëèáèí çåìë³... Ó âèãëÿä³ ñâ³òëîñÿéíîãî ñóç³ð’ÿ, Õðåñò ó âèä³íí³ ïîÿâèâ âåëèêîìó Êîñòÿíòèíîâ³ ïîâíó ïåðåìîãó. Éîãî ìàòè Îëåíà â³äíàéøëà Õðåñò ³ îá’ÿâèëà éîãî âñüîìó ñâ³òîâ³...”

Âîçäâèæåííÿ ×åñíîãî Õðåñòà – îäíå ç 12 âåëèêèõ ñâÿò. Öüîãî äíÿ (27 âåðåñíÿ) ìàºìî ñòðîãèé ï³ñò. ³äçíà÷åííÿ ïðàçíèêà ñêëàäàºòüñÿ òàêîæ ç ïåðåäñâÿòòÿ òà 7 äí³â ïîñâÿòòÿ. À ÷èì âàæëèâå öå ñâÿòî ³ âçàãàë³ ÷îìó éîãî ñâÿòêóþòü? Äîáðå ïîñòàâëåíå ïèòàííÿ âèìàãຠâè÷åðïíî¿ â³äïîâ³ä³. Íàñàìïåðåä ïîãëÿíü íà õðåñò ³ çàïèòàé ñåáå, ÿêå âèäîâèùå â³äêðèâàºòüñÿ òâî¿ì î÷àì. ² ïîêè òè ñïðÿìîâóºø ñâ³é ïîãëÿä íà õðåñò, ðîçïîâ³ì òîá³, ùî áóäü-ÿêà ïåðåì³íà ïîãàíîãî íà äîáðå, ñóìíîãî íàñòðîþ íà ðàä³ñíèé, õâîðîáè íà çö³ëåííÿ, âîðîæíå÷³ íà ïðèìèðåííÿ ³ âçàãàë³ êîæíà ïåðåì³íà ïðèíîñèòü çàäîâîëåííÿ, ÿêùî â³äïîâ³äຠïðàãíåííÿì ³ º êîðèñíîþ äëÿ ëþäèíè. Îñê³ëüêè ïåðåì³íè íà êðàùå º äëÿ íàñ ç òîáîþ äóæå âàæëèâèìè ³ â ïåâíèõ ñèòóàö³ÿõ íàâ³òü æèòòºâî íåîáõ³äíèìè, òî ïîãëÿíüìî ðàçîì íà Õðèñòîâèé õðåñò, ÿêèé ïðèçâ³â ³ ïðèçâîäèòü äî ïåðåì³í ó æèòò³ êîæíîãî

28


ç íàñ. Ñïðàâä³, ÿêùî ñïðèéìàºø õðåñíå äåðåâî ÿê çíàðÿääÿ òîðòóð, òî äóøó ïåðåïîâíþº âàæêèé ñìóòîê. Àëå öå õðåñíå äåðåâî ìîæå çàñÿÿòè ðàä³ñòþ äëÿ òåáå, òîìó ùî Áîæîþ ñèëîþ çâ³ëüíèëî òåáå â³ä ñòðàæäàíü. ×åðåç âîñêðåñ³ííÿ õðåñò ñòàâ æèâîòâîðÿùèì, òîáòî âæå íå çíàðÿääÿì, ÿêå íåñå ñìåðòü, à º ñèìâîëîì æèòòÿ. Àäæå Áîã íàâ³òü òå, ùî ïîëþäñüêîìó ïðèíîñèòü ñìåðòü, ó òàºìíè÷èé ñïîñ³á ìîæå ïåðåì³íèòè íà äæåðåëî æèòòÿ… Íà õðåñò³ Áîã âèÿâèâ ñâîþ øàëåíó ëþáîâ äî ëþäèíè ³ ñèëó ïåðåì³íþâàòè â æèòòÿ íàâ³òü òå, ùî â ëþäñüêèõ î÷àõ áåçíàä³éíå: àäæå Òîé, ç Êîãî íàñì³õàëèñÿ, âîñêðåñ (ïîð. Ìò. 27, 39-44; Ìð. 15, 29-32; Ëê. 23, 35-37). ³äòîä³ õðåñò – öå á³ëüø íå ãëóïîòà, à Ñèëà Áîæà (1 Êîð. 1, 18). Õðåñò – öå ñïàñ³ííÿ äëÿ öåðêâè, âèçâîëåííÿ â³ä á³ä ³ ïî÷àòîê áëàã, öå ïðèìèðåííÿ ç Áîãîì ³ íàâåðíåííÿ ãð³øíèê³â äî Õðèñòà. Õðåñò ïðèð³âíÿâ ëþäåé äî ëèêó àíãåë³â, äàðóâàâ íàì ç òîáîþ çìîãó ïðîâàäèòè áîãîâãîäíå æèòòÿ. Áî âæå íå ëþäüìè, à áîãîïîä³áíèìè ñòàºìî ï³ñëÿ õðåñòà: „...Âè – áîãè é ñèíè Âñåâèøíüîãî óñ³ âè” (Ïñ. 82, 6), – íå ðàáàìè, à äðóçÿìè ³ áðàòàìè çâåìîñÿ: „ñïîâ³ùó ìî¿ì áðàòàì ïðî òâîº ³ì’ÿ...” (Ïñ. 22, 23). Òåïåð ³ òè áà÷èø ïåðåì³íó, ÿêó â÷èíèâ õðåñò...

Äåðåâî ñïðàâæíüîãî æèòòÿ, Ãîñïîäí³é Õðåñòå, òè íàñ ï³äí³ñ ³ç òë³ííÿ ³ ìè ñòàëèñÿ ä³òüìè Áîæèìè. ×åðåç òåáå ïðîñëàâëÿþ÷è Õðèñòà, ïðèéìàºìî îçäîðîâëåííÿ äóø³ é ò³ëà, ³ ìîëèìîñÿ: Ãîñïîäè, ñïîäîáè íàñ òâîãî öàðñòâà!

29


Íàì ïèøóòü

Ìàðòà, Ëüâ³â

×è çàäóìóâàëèñü Âè íàä òèì, ùî òàêå æèòòÿ? Äëÿ ÷îãî âîíî? ×è â êîæíîãî âîíî îäíàêîâî ïðîõîäèòü? Íàïåâíå, íå îäíàêîâî. Æèòòÿ – öå òàºìíèöÿ Áîãà, ÿêó íå â³äêðèòè í³êîìó. ßêîþ á íå áóëà ïðîãðåñèâíîþ íàóêà, ÿêèìè á ìóäðèìè íå áóëè ëþäè – æèòòÿ çàâæäè áóäå ïðîãðåñèâí³øèì òà ìóäð³øèì. Æèòòÿ – öå ãðà, äå ³ñíóþòü ïåâí³ ïðàâèëà, çàêîíè, äå êîæåí ìຠñâîþ ðîëü. Æèòòÿ – öå âèïðîáîâóâàííÿ, ³ òóò óñå çàëåæèòü â³ä òåáå ³ òâîãî ñåðöÿ. Çã³äíà, öå âàæêî. Ìàéæå âñå òðåáà çäîáóâàòè ñàìîìó, àëå äåùî «äàðóþòü»; ùîñü âòðà÷àºø, à ùîñü çíàõîäèø. Íå ðàç âòðà÷àºìî ³ðó, à ïîò³ì ³ðèìî. Íå ðàç çãàñຠËþáîâ, à ïîò³ì çíîâó ðîçöâ³òàº. Íå ðàç çàáóâàºìî Íàä³ÿòèñü, à ïîò³ì çíîâó áà÷èìî ìàéáóòíº. ², íàïåâíî, òàê ïîâèííî áóòè. Îäíàê ÿê ïðàâèëüíî æèòè?.. ßñêðàâèì ïðèêëàäîì äëÿ íàñ º ²ñóñ. Â³í º ³äåàëîì ëþäèíè òà ïîêàçàâ ïðèêëàä æèòòÿ, ã³äíîãî äëÿ ëþäèíè. Ïðèéøîâ íà çåìëþ, ùîá ðîçïàëèòè â ëþäåé ³ðó, Íàä³þ òà Ëþáîâ; ùîá äàòè çðîçóì³òè, äëÿ ÷îãî ìè ³ íàøå æèòòÿ, ïîäàðîâàíå Áîãîì. ³í í³êîãî íå çìóøóâàâ, à íàâïàêè: øàíóâàâ ðàç ³ íàçàâæäè äàðîâàíó ëþäèí³ âîëþ âèáîðó. Äàðóâàâ âîãîíü Ëþáîâ³ óñ³ì. Õòîñü ïðèéìàâ, à õòîñü â³äøòîâõóâàâ. ²ñóñ õîò³â áà÷èòè óñ³õ îáäàðîâàíèõ ³ðîþ, Íà䳺þ òà Ëþáîâ’þ; ³ðîþ â æèòòÿ, â ªäèíîãî Áàòüêà, Íà䳺þ íà îñòàòî÷íå âèçâîëåííÿ òà Ëþáîâ’þ äî Áîãà ³ äî áëèæíüîãî. Àëå íå âñ³ Éîìó ïîâ³ðèëè… Õòîñü êàæå, ùî çàðàç çîâñ³ì ³íøèé ÷àñ. Ñüîãîäí³ áàãàòî ñïîêóñ, ïåðåä ÿêèìè âàæêî âñòîÿòè. ßê ìè ìîæåìî áóòè äîáðèìè â òàêîìó ñâ³ò³? Õòîñü ³íøèé ãîâîðèòü, ùî ²ñóñ – Ñèí ñàìîãî Áîãà, à ìè – ïðîñò³ ëþäè! Ìîæëèâî, ìè á ìàëè ðàö³þ, ÿêáè íå ³íø³ çâè÷àéí³ ëþäè, òàê³, ÿê ìè, àëå ÿê³ ïîâ³ðèëè â òå, ùî ñêàçàâ ²ñóñ. Êàðîëü Âîéòèëà – çâè÷àéíèé ÷îëîâ³ê, ÿêèé âì³â ëþáèòè òà ïðîáà÷àòè. ³í áóâ òàêîþ ïðîñòîþ ëþäèíîþ, ÿê ³ ìè. Ðàíî âòðàòèâ ìàò³ð, àëå Íàä³ÿâñÿ. Ïåðåæèâ íåëåãêèé ÷àñ, àëå ³ðèâ. Öå ëþäèíà, ÿêà óîñîáëþº âåëèêó ñèëó, ÿêà º â êîæíîãî ç íàñ, àëå ÿêî¿ ìè ÷îìóñü áî¿ìîñÿ. Ïàïà ïîêàçàâ íàì, ùî ùàñòÿ º á³ëÿ íàñ, ò³ëüêè ìè éîãî íå 30


ïîì³÷àºìî àáî é íå õî÷åìî ïîì³÷àòè. ³í íàáëèæóâàâ íàñ äî äóõîâíîãî ñâ³òó, äå íåìຠçðàäè, ï³äëîñò³… Ñê³ëüêè öåé ÷îëîâ³ê çðîáèâ äëÿ ìîëîä³, äëÿ óñüîãî ëþäñòâà. Ó éîãî î÷àõ çàâæäè ïàëàõêîò³ëà ³ñêðà ³ðè, à â ñåðö³ ïàëàâ âîãîíü Ëþáîâ³. ³í, ÿê Ïðîìåòåé, í³ñ äî ëþäåé ñâ³òëî ïðàâäèâîãî æèòòÿ, õîò³â äîïîìîãòè íàì óñâ³äîìèòè, ùî ìàºìî øàíñ, – øàíñ ñêåðóâàòè íàøå æèòòÿ íà ïðàâèëüíèé øëÿõ. Éîãî ìåòà áóëà… «Íà ñâ³ò³ º ò³ëüêè îäíà ïðîáëåìà – ÿê çíîâó äàòè ëþäñòâó ÿêóñü äóõîâíó ïîæèâó, âèêëèêàòè íåñïîê³é Äóõà. Òðåáà, ùîá ëþäñòâî áóëî çðîøåíå ç âèñîòè. Ñëóõàéòå: íåìîæëèâî äàë³ æèòè, äóìàþ÷è ïðî õîëîäèëüíèê, ïîë³òèêó, áàëàíñè ³ êðîñâîðäè. Òàê íåìîæëèâî éòè äàë³». Àíòóàí äå Ñåíò-Åêçþïåð³

…äîïîìîãòè íàì çðîçóì³òè, ùo º âàæëèâèì, à ùî í³. ×àñòî ìè ïîðèíàºìî ó ìàòåð³àëüíèé ñâ³ò ³ ïåðåòâîðþºìîñü íà ðîáîò³â, çàáóâàþ÷è, ùî ìè º ä³òüìè Áîæèìè. ßêùî òàê áóäå äàë³, òîä³… íàâ³ùî æèòè? Ìè çàáóâàºìî ïðî îäíó ç òàºìíèöü Áîãà – æèòòÿ. À êð³ì öüîãî, ó Áîãà º ùå áàãàòî ÷óäåñ, ÿê³ ìîæíà ï³çíàòè, ïîâ³ðèâøè â Íüîãî. Áîæ³ òàºìíèö³ íåìîæëèâî çðîçóì³òè, â íèõ ïîòð³áíî â³ðèòè. Ïàïà ²âàí Ïàâëî II çðîáèâ öå ³ ïîäàâ íàì ïðèêëàä. ³í ³ðèâ. Äÿêóþ, Ïàïà… Æèòòÿ – öå ïóñòåëÿ. Âîíà áåçìåæíà, êðàñèâà ³ âîäíî÷àñ íåáåçïå÷íà. Òðàïëÿþòüñÿ îàçèñè, àëå ùîá äî íèõ ä³éòè, ïîòð³áíî áàãàòî çóñèëü òà ÷àñó. Ó ïóñòåë³ òè ñàì ñîá³ ïðîêëàäàºø øëÿõ ³ âñå çàëåæèòü â³ä òâîãî âèáîðó. Îäíîãî ðàçó òðàïëÿþòüñÿ îàçèñè, ³íøîãî - ãðèìó÷³ ç쳿. Îòîæ, âñå ó òâî¿õ ðóêàõ. Òà äåêîëè ìè çàáóâàºìî ïðî ãîëîâíå: ³äó÷è ïóñòåëåþ, çàëèøàºìî ñë³äè, ïðî ÿê³ íå çàâæäè ïàì’ÿòàºìî, àëå ÿê³ º äîêàçîì íàøîãî æèòòÿ. ×îãî ùå òðåáà? Ó ïóñòåë³ íå íàï’ºøñÿ, áî íåìຠâîäè, íå íà¿ñèñÿ, áî íåìຠ¿æ³. ª ò³ëüêè òè, òâî¿ ñë³äè é Ãîñïîäü, ßêèé ³äå ç òîáîþ ïîðÿä.

Äëÿ òèõ, õòî øóêàº...

31


Áëàæåííèé Çåíîí Êîâàëèê, ×ÍI ³ºðîìîíàõ Ïåòðî ×îðí³é, ×Ͳ

Ðàíí³ ðîêè

«À ïðàâåäíèê, õî÷ ³ âìðå ïåðåä÷àñíî, çíàéäå ñïîê³é, áî ÷åñíà ñòàð³ñòü – íå â äîâãîë³òò³ ³ íå ì³ðÿºòüñÿ ÷èñëîì ðîê³â. Ðîçóìí³ñòü ëþäÿì – çà ñèâèé âîëîñ ïðàâèòü, ³ â³ê ñòàðå÷èé – öå æèòòÿ íåîñêâåðíåíå. ³í ñïîäîáàâñÿ Áîãîâ³ é â³í ïîëþáèâ éîãî, à ùî æèâ ì³æ ãð³øíèêàìè, òî é ïåðåí³ñ éîãî. Éîãî âõîïëåíî, ùîá ëóêàâñòâî íå çì³íèëî éîãî ãëóçäó àáî ùîá õèòð³ñòü íå îáìàíóëà äóø³ éîãî…» (Ìóä. 4, 7-15).

Çåíîí Êîâàëèê íàðîäèâñÿ 18 ñåðïíÿ 1903 ðîêó â ìàëüîâíè÷îìó ãàëèöüêîìó ñåë³ ²âà÷îâ³ Ãîð³øíüîìó, ùî ïîáëèçó Òåðíîïîëÿ. Áàòüêè Ãðèãîð³é ³ Ìèõàéëèíà, êð³ì Çåíîíà, âèõîâóâàëè ùå äâ³ äîíüêè – Þë³þ é Àííó. Ùîá óòðèìàòè ðîäèíó, áàòüêî âàæêî ïðàöþâàâ íà ñâîºìó ïîë³, ìàâ íåâåëè÷êå ãîñïîäàðñòâî – äâ³ êîðîâè ³ äâîº êîíåé. Áàòüêè íå ò³ëüêè ïðèâ÷àëè ä³òåé äî ïðàö³, àëå é êîæíî¿ íåä³ë³ òà ñâÿòà ðàçîì õîäèëè äî öåðêâè, áðàëè àêòèâíó ó÷àñòü ó æèòò³ ïàðîõ³¿. Áàòüêî õëîïöÿ áóâ ñòàðøèì áðàòîì ó öåðêâ³, à ñåñòðà Àííà ç³ ñâî¿ìè äîíüêàìè ñï³âàëà â öåðêîâíîìó õîð³. Ñàìå íàñë³äóþ÷è áàòüê³â, ìîëîäèé Çåíîí çàñìàêóâàâ ìîëèòâó ³ ïðàêòèêóâàâ ¿¿ óñå ñâîº æèòòÿ. Ùå ç þíîñò³ áàòüêè ïðèùåïèëè éîìó íàéãîëîâí³øå – ëþáîâ äî Áîãà ³ áëèæí³õ, ÿêà ñïîíóêàëà éîãî äî ïîñâÿòè Áîãîâ³ òà ñâîºìó íàðîäîâ³ àæ äî ìó÷åíèöüêî¿ ñìåðò³. ³ä ñâîãî áàòüêà Çåíîí íàâ÷èâñÿ áóòè íåáàéäóæèì äî äîë³ ñâ çåìë³ òà íàðîäó. Áàòüêî ÷èòàâ ð³çí³ êíèæêè ³ âèïèñóâàâ ãàçåòè: «Ð³äíà øêîëà», «Íàø ïðèÿòåëü». À ùå ñïðèÿâ ä³ÿëüíîñò³ íàö³îíàëüíèõ òîâàðèñòâ – ÷èòàëüí³ «Ð³äíà øêîëà» ³ «Ñîþç óêðà¿íîê», äå ä³â÷àò íàâ÷àëè øèòòÿ1 . Óñÿ ðîäèíà Êîâàëèê³â áðàëà àêòèâíó ó÷àñòü ó íàðîäíîìó ïðîñâ³òíèöòâ³. Òîìó âæå ç äèòèíñòâà ïîëþáèâ íàâ÷àííÿ ³ Çåíîí. Ñâî¿ ìîëîä³ ðîêè Çåíîí ïðîâ³â ó ð³äí³ì ñåë³, äå óñï³øíî çàê³í÷èâ øêîëó. Çãîäîì áàòüêè â³ääàëè éîãî íà íàâ÷àííÿ äî Ïåðøî¿ ã³ìíà糿 ó Òåðíîïîë³. Àëå çà íàö³îíàëüí³ ïåðåêîíàííÿ éîãî âèãíàëè ç íå¿. Áóäó÷è ùå þíàêîì, Çåíîí âèð³çíÿâñÿ òàêèìè ÷åñíîòàìè ÿê ìóäð³ñòü, ÷óòëèâ³ñòü äî ïîòðåá áëèæí³õ ³ ïî÷óòòÿv ãóìîðó. Ïðî öå çàñâ³ä÷óº îäèí ôàêò ç éîãî æèòòÿ. Çåíîí ëþáèâ â³äâ³äóâàòè ñâîþ îäðóæåíó ñåñòðó Àííó ³ äîïîìàãàòè ¿é. Áà÷à÷è ¿¿ 1 Ó ò³ ÷àñè á³äí³ ñåëÿíè íå ìàëè çìîãè ÿêîñü îñîáëèâî âèõîâóâàòè ñâî¿õ ä³òåé. Á³ëüø³ñòü ä³òåé ïðàöþâàëè ç áàòüêàìè íà ñâîºìó ÷è ïàíñüêîìó ïîë³. Òîãî, ùî ¿õ áàòüêè çàðîáëÿëè, âèñòà÷àëî ò³ëüêè íà ïðîæèòòÿ. Â÷èòèñÿ ìàëè çìîãó ëèøå ä³òè ³ç çàìîæíèõ ñ³ìåé, áî òîä³øíÿ Ïîëüñüêà äåðæàâà íå ñïðèÿëà îñâ³ò³ ïðîñòèõ ñåëÿí, à ëèøå ïåðåøêîäæàëà.

32


ïðèãíîáëåíîþ òðóäíîùàìè æèòòÿ, â³í ñòàðàâñÿ ðîçâåñåëèòè é ïîò³øèòè, ðîçêàçóþ÷è ñì³øí³ ³ñòîð³¿ ç³ ñâîãî ã³ìíàç³éíîãî æèòòÿ. Çãîäîì Çåíîí Êîâàëèê ÿêèéñü ÷àñ ïðàöþâàâ ó÷èòåëåì ó 4-êëàñí³é ïî÷àòêîâ³é øêîë³ â ð³äíîìó ñåë³ ²âà÷³â. ³í äóæå ëþáèâ ä³òåé, ñòàðàâñÿ ¿õ âèõîâóâàòè ó çäîðîâîìó ðåë³ã³éíîìó òà íàö³îíàëüíîìó äóñ³, í³êîëè íå çíåâàæàþ÷è ðîäèí ïîëüñüêîãî ïîõîäæåííÿ. Çåíîí ÿê ðåäåìïòîðèñò

Ïîñâÿòèòèñÿ Áîãîâ³ ïðàãíóâ ùå ç ìîëîäèõ ðîê³â. Öå ïðàãíåííÿ âäàëîñÿ ðåàë³çóâàòè, êîëè ïîçíàéîìèâñÿ ç ðåäåìïòîðèñòàìè íà ì³ñ³ÿõ ó ñâîºìó ñåë³. 1925 ðîêó Êîâàëèê çàëèøèâ ïðàöþ â÷èòåëÿ ³ âñòóïèâ äî ìîëîäîãî Çãðîìàäæåííÿ îî. Ðåäåìïòîðèñò³â, ÿêå ðîçïî÷àëî ñâîþ ä³ÿëüí³ñòü íà òåðåíàõ Ãàëè÷èíè 1913 ðîêó. Íîâ³ö³ÿò ðîçïî÷àâ 1925 ðîêó â ìîíàñòèðñüêîìó äîì³ íà Ãîëîñêî, ùî ó Ëüâîâ³. Ó ñï³ëüíîò³ íîâ³ö³ÿòó äåêîëè ìîëèëèñÿ ëàòèíñüêîþ àáî ôðàíöóçüêîþ ìîâàìè, ùî ï³çí³øå äîïîìàãàëî ìîëîäèì ñòóäåíòàì íà ñòóä³ÿõ ó Áåëü㳿. ϳñëÿ êàíîí³÷íîãî ðîêó íîâ³ö³ÿòó áð. Çåíîí ðàçîì ç áð. Âîëîäèìèðîì Ñòåðíþêîì â³äáóëè 15-äåíí³ ðåêîëåêö³¿ ³ íà ñâÿòî Óñï³ííÿ Ïðåñâÿòî¿ Áîãîðîäèö³ ñêëàëè ïåðø³ îá³òè. ϳñëÿ öüîãî ø³ñòü ðîê³â íàâ÷àâñÿ ó Áåëü㳿 – 2 ðîêè ô³ëîñîô³¿ ³ 4 ðîêè áîãîñëîâ’ÿ. Çàê³í÷èâøè ñòó䳿 ó Áåëü㳿, ïîâåðíóâñÿ â Óêðà¿íó. Óæå òîä³ íàñòîÿòåë³ çàóâàæèëè, ùî áð. Çåíîí ìຠçä³áíîñò³ äî ïðîïîâ³äóâàííÿ Áîæîãî Ñëîâà. ³í ïðîñòèì ³ âëó÷íèì ñïîñîáîì âì³â, âèêîðèñòîâóþ÷è ñâ³é ãóìîð, ä³ëèòèñÿ ðàä³ñòþ ç³ ñâî¿ìè ñï³âáðàòàìè. «Òè ºñè ³ºðåé ïî ÷èíó Ìåëõ³ñåäåêà»

Ïîâåðíóâøèñü äî Ëüâîâà, áð. Çåíîí ïðèéíÿâ 9 ñåðïíÿ 1932 ðîêó â Àðõèêàòåäðàëüíîìó Ñîáîð³ ñâ. Þð³ÿ ç ðóê ìèòðîïîëèòà Àíäðåÿ Øåïòèöüêîãî ³ºðåéñüê³ ñâÿ÷åííÿ. À 4 âåðåñíÿ â³äñëóæèâ ó ñâîºìó ð³äíîìó ñåë³ ïîäÿ÷íó Áîæåñòâåííó ˳òóðã³þ. Íîâîïîñòàâëåíîãî ³ºðîìîíàõà â³òàëè íå ò³ëüêè ð³äí³, àëå é óñÿ ïàðîõ³ÿ. Öå áóëî ñâÿòî äëÿ óñ³õ ïðèñóòí³õ. Îòåöü Çåíîí âèãîëîñèâ ïðîïîâ³äü, ÿêà çàòîðêíóëà òà çâîðóøèëà êîæíîãî, õòî áóâ ïðèñóòí³é íà öüîìó ñâÿò³. Íà ïàì’ÿòíîìó îáðàçêó áóëè íàïèñàí³ òàê³ ñëîâà: «Î ²ñóñå, ïðèéìè ìåíå ç³ ñâ. Æåðòâîþ Òâîãî ñâ. Ò³ëà é Êðîâè. Ïðèéìè ¿¿ çà ñâ. Öåðêîâ, çà ìîº Çãðîìàäæåííÿ òà ìîþ ³ò÷èçíó». Íàïåâíî, ö³ ùèð³ ñëîâà, ÿê ìîëèòâà, âèðèíàëè ç ãëèáèíè éîãî ñåðöÿ ³ áóëè ìèëèìè Áîãîâ³. Îòåöü Çåíîí Êîâàëèê ñòàâ ìó÷åíèêîì çà ³ðó òà Õðèñòîâó Öåðêâó. Î÷åâèäö³ ïðèãàäóþòü: êîëè îòåöü Êîâàëèê ïðè¿æäæàâ äî áàòüê³â, òî áóâ ç óñ³ìà ìèëèé òà ïðèâ³òíèé, çíàõîäèâ ñï³ëüíó ìîâó ÿê ç ìàëèìè, òàê ³ ç³ ñòàðøèìè. Íà óñ³õ ìàâ ÷àñ, êîæíîãî ï³äòðèìóâàâ ³ 33


í³êîëè íå ïðîõîäèâ ïîâç. Î. Çåíîí áóâ ëþäèíîþ âåñåëî¿ âäà÷³, ï³äíîñèâ ³íøèõ íà äóñ³, äîäàâàâ â³äâàãè òà äîïîìàãàâ çíàõîäèòè ðàä³ñòü ó æèòò³, ÷åðåç ùî ïðîÿâëÿâ ñâîþ ëþáîâ äî áëèæíüîãî. Ïåðøîþ ñòàíèöåþ éîãî ïðàö³ áóëè ì³ñ³éí³ òåðåíè ì. Êîâåëÿ íà Âîëèí³. Òàì â³í ç ³íøèìè ñï³âáðàòàìè ïðîïîâ³äóâàâ Áîæå Ñëîâî òà ïðèâîäèâ ëþäåé äî Áîãà. Îäíèì ç õðàì³â, äå ìîæíà áóëî ïî÷óòè ìîëîäîãî ïðîïîâ³äíèêà, áóëà öåðêâà ñâ. Ãðèãîð³ÿ, êîëèøíÿ â³éñüêîâà öåðêâà. Çàâäÿêè ñòàðàííÿì îòö³â ðåäåìïòîðèñò³â ³ ïðîõàííÿì áàòüê³â, äèðåêö³ÿ ì³ñöåâî¿ øêîëè äîçâîëèëà òàêîæ ïðîâîäèòè óðîêè êàòåõèçàö³¿ óêðà¿íñüêîþ ìîâîþ, áî äî òîãî ÷àñó âñå íàâ÷àííÿ áóëî ïîëüñüêîþ ìîâîþ. 1934 ðîö³ Ìèòðîïîëèò Àíäðåé Øåïòèöüêèé âèñëîâèâ ïðîõàííÿ, ùîá Ðåäåìïòîðèñòè äàëè ì³ñ³¿ â óñ³õ õðàìàõ ì³ñòà Ëüâîâà. Ó öèõ ì³ñ³ÿõ, ÿê³ î÷îëèâ î. Âàñèëü Âåëè÷êîâñüêèé, áðàâ àêòèâíó ó÷àñòü ³ î. Çåíîí Êîâàëèê ç ³íøèìè ñï³âáðàòàìè. ϳñëÿ ïðàö³ íà Âîëèí³ î. Çåíîí ïåðåõîäèòü äî ìîíàñòèðÿ ó ì³ñò³ ²âàíî-Ôðàíê³âñüê. Îòåöü Êîâàëèê ³ íàäàë³ ïðîäîâæóâàâ ¿çäèòè íà ì³ñ³¿ òà ðåêîëåêö³¿. Äî÷êà îäíîãî ç ïàðîõ³â ßâîðîâà, äå îòåöü áóâ íà ì³ñ³ÿõ, ãîâîðèòü, ùî òî áóâ íåïåðåâåðøåíèé ïðîïîâ³äíèê, äî òîãî æ çà âäà÷åþ áóâ äóæå âåñåëèé, ïîã³äíèé. Ñòâåðäæóâàâ, ùî ìîæå ãîâîðèòè âñå íà ïðîïîâ³ä³. Õòîñü éîìó êàæå: „Îò÷å, à çàñï³âàòè ìîæåòå íà ïðîïîâ³ä³?” À îòåöü â³äïîâ³äàº: „Ìîæó. Ïðîøó äóæå”. Óñ³ ïîñõîäèëèñÿ äî öåðêâè íà ì³ñ³þ ïîñëóõàòè, ÿê î. Êîâàëèê áóäå íà ïðîïîâ³ä³ ñï³âàòè. À â³í çàñï³âóº ÿêóñü ï³ñåíüêó ïðî êîõàííÿ, à ïîò³ì, âëàñíå, ïî÷èíຠãîâîðèòè íà òåìó, âàæëèâó äëÿ ìîëîä³. Íà îäí³é ç ì³ñ³é îòåöü Çåíîí ñòàâ î÷åâèäöåì ÷óäà. Îäíà æ³íêà ð³çíèìè ñïîñîáàìè íàìàãàëàñÿ, ùîá ïðîöåñ³ÿ ç ì³ñ³éíèì õðåñòîì íå ïðîõîäèëà á³ëÿ ¿¿ äîìó, ïðîêëèíàþ÷è ïðè öüîìó öåðêâó ³ ñâÿùåíèê³â. Îòöþ Êîâàëèêó ñêàçàëè ïðî öå ³ ïðîñèëè óíèêàòè êîíôë³êòó ç íåþ òà éòè ³íøîþ äîðîãîþ. Àëå ì³ñ³îíåð íå ïîãîäèâñÿ ³ âèð³øèâ, ùî ì³ñ³éíèé õ³ä áóäå ïðîõîäèòè ñàìå ö³ºþ âóëèöåþ. Êîëè íàáëèçèëèñÿ äî õàòè ö³º¿ æ³íêè, òî ïîáà÷èëè, ùî â³êíà ¿¿ áóäèíêó çàñëîíåí³. Òà ç ö³êàâîñò³ æ³íêà âñå æ âèãëÿíóëà ³ ïîáà÷èëà, ùî á³ëÿ ¿¿ â³êíà ç’ÿâèâñÿ ì³ñ³éíèé õðåñò. Öå ¿¿ òàê ñèëüíî çâîðóøèëî, ùî íàñòóïíîãî äíÿ âîíà ðàïòîì ç’ÿâèëàñÿ ó õðàì³, äî ÿêîãî ðàí³øå í³êîëè íå ïðèõîäèëà. Ƴíêà âèñïîâ³äàëàñÿ ³ ç òîãî ìîìåíòó ïî÷àëà âåñòè õðèñòèÿíñüêå æèòòÿ. 1939 ðîêó î. Çåíîíà Êîâàëèêà ïðèçíà÷èëè åêîíîìîì Ïðîâ³íö³éíîãî 34


äîìó. Ùîäíÿ â³í ñëóæèâ ó ìîíàñòèðñüê³é Öåðêâ³, äå âèãîëîøóâàâ ãëèáîê³ òà â³äâåðò³ ïðîïîâ³ä³ äî â³ðíèõ. Öå íå äóæå ïîäîáàëîñÿ ðàäÿíñüê³é âëàä³. Îòöÿ ïîïåðåäæàëè, ùî çà öå éîãî ìîæóòü àðåøòóâàòè, àëå â³í â³äïîâ³äàâ: «ßêùî áóäå òàêà Áîæà âîëÿ, òî ÿ ðàäî ïðèéìó é ñìåðòü, àëå ÿê ïðîïîâ³äíèê íå áóäó í³êîëè êðèâèòè äóøåþ». Âàðòî çãàäàòè, ùî î. Çåíîíà íàçèâàëè óêðà¿íñüêèì «Çîëîòîóñòèì». Ëþäè ³ç çàõîïëåííÿì ñëóõàëè éîãî ïðîïîâ³ä³. À êîëè â³í çàê³í÷óâàâ ñâî¿ íàóêè Áîãîðîäè÷íîþ ï³ñíåþ «Çà âñ³õ òè ìîëèøñÿ áëàãàÿ…», òî â³ðí³ ñï³âàëè ¿¿ ç òàêèì çâîðóøåííÿì, í³áèòî öþ ï³ñíþ ñï³âàþòü âïåðøå. Îòåöü ÷àñòî â³äâ³äóâàâ Ìèòðîïîëèòà Àíäðåÿ Øåïòèöüêîãî. Êîëè ï³ñëÿ îáøóê³â Ìèòðîïîëè÷èõ Ïàëàò çíèêàëè ö³íí³ ðå÷³, òî îòåöü Êîâàëèê ³ òóò âèêîðèñòîâóâàâ ñâ³é ãóìîð ³ òàëàíò, ùîá ñïðèÿòè ¿õ ïîâåðíåííþ äî öåðêîâíî¿ âëàñíîñò³. ³í äîáðå âì³â ãîâîðèòè ðîñ³éñüêîþ ãîâ³ðêîþ. Âäÿãàâñÿ ÿê á³ëüøîâèöüêèé óðÿäîâåöü, áðàâ îäíîãî áðàòà ³ ïðîâàäèâ éîãî ÿê àðåøòîâàíîãî ï³ä êîíâîºì äî óðÿäó ÍÊÃÁ (Íàðîäíûé Êîìèòåò Ãîñóäàðñòâåííîé Áåçîïàñíîñòè). Îõîðîíà ïðîïóñêàëà Êîâàëèêà, áî äóìàëà, ùî öå ÿêèéñü íà÷àëüíèê. Ïîòðàïèâøè äî â³äïîâ³äíîãî êàá³íåòó, â³í çóñòð³÷àâñÿ ç ÷èíîâíèêàìè óðÿäó ÍÊÃÁ, âèð³øóþ÷è öåðêîâí³ ñïðàâè. Íåïîì³òíà ïðîíèêëèâ³ñòü äóæå äðàòóâàëà íà÷àëüñòâî, àëå é çìóøóâàëà ¿õ ïîâåðòàòè öåðêîâí³ ö³ííîñò³ Ìèòðîïîëèòîâ³. Îäíàê ìîíàøå ³ ñâÿùåíè÷å ñëóæ³ííÿ îòöÿ Êîâàëèêà òðèâàëî íåäîâãî. Îñòàííþ ãó÷íó ïðîïîâ³äü äëÿ 10 òèñÿ÷ â³ðíèõ î. Çåíîí âèãîëîñèâ íà ñâÿòî Óñï³ííÿ Ïðåñâÿòî¿ Áîãîðîäèö³ ó ì³ñò³ Òåðíîïîë³ 28 ñåðïíÿ 1940 ðîêó. Êîëè éîãî ïèòàëè, ÿê â³í íå áî¿òüñÿ â òàêèé â³äâåðòèé ñïîñ³á ïðîïîâ³äóâàòè ïåðåä òàêîþ âåëèêîþ ê³ëüê³ñòþ ëþäåé, àäæå ñåðåä íèõ ìîæóòü áóòè äîíîùèêè ³ øïèãóíè, òî â³í â³äïîâ³äàâ: «×èì á³ëüøå ëþäåé ìåíå ñëóõàº, òèì êðàùå ìåí³ ïðîïîâ³äóºòüñÿ!» Ó éîãî ïðîïîâ³äÿõ çâó÷àëè ñïîãàäè ïðî ñêðèâäæåíèõ òà ïîãðàáîâàíèõ ïðîñòèõ ëþäåé, ïðî àðåøòè é óòèñêè ç áîêó á³ëüøîâèê³â; ãîâîðèâ ïðî ïàíóþ÷³ ãð³õè íåñïðàâåäëèâîñò³ òà àòå¿çìó, ïðîïàãîâàí³ «âèçâîëèòåëÿìè». Íàïðèê³íö³ ðîêó îòåöü Êîâàëèê ðîçïî÷àâ äåâ’ÿòíèöþ äî Íåïîðî÷íîãî Çà÷àòòÿ Ïðåñâÿòî¿ Áîãîðîäèö³, àëå çàê³í÷èòè ¿¿ éîìó íå âäàëîñÿ. Âíî÷³ ç 20 íà 21 ãðóäíÿ äî ìîíàñòèðÿ ââ³ðâàëèñÿ îçáðîºí³ àãåíòè ÍÊÃÁ. Îáøóêàâøè êåë³þ, î. Çåíîíà çààðåøòóâàëè. ³í ïîïðîùàâñÿ ç áðàòàìè, âçÿâ áëàãîñëîâåííÿ â î. Ïðîòî³ãóìåíà Éîñèôà äå Âîõòà, ³ â³äòîä³ éîãî á³ëüøå í³õòî íå áà÷èâ. Àãåíòè ÊÃÁ ïîïåðåäèëè íàñòîÿòåëÿ: «Ùîá íå çäóìàâ ðîáèòè ÿêîãîñü çàêîëîòó, à òî î. Êîâàëèê îïèíèòüñÿ íà Ñèá³ð³». Îòöÿ çâèíóâàòèëè ó ñïðàâ³ íàÿâíîñò³ ôàëüøèâîãî çàêîðäîííîãî ïàñïîðòà. Îòöÿ Çåíîíà ïîñàäèëè â «÷îðíèé âîðîíîê» ³ ïîâåçëè ó â’ÿçíèöþ. Éîãî 35


êàìåðà ìàëà ðîçì³ð 4,2 íà 3,5 ì, áåç ë³æîê ³ ñò³ëüö³â äëÿ 32 óâ’ÿçíåíèõ òà òóàëåò â êóòêó êàìåðè. ³äïî÷èâàëè ïî ÷åðç³, áî äëÿ âñ³õ îäðàçó íå áóëî çìîãè. Íåçâàæàþ÷è íà âñ³ òîðòóðè ³ í³÷í³ äîïèòè, î. Çåíîí çáåð³ãàâ ð³âíîâàãó äóõà òà âåñåëó âäà÷ó, ï³äòðèìóâàâ â’ÿçí³â ñâî¿ìè æàðòàìè ³ ðîçðàäàìè. Ãîâîðèâ ïðî òåðïëÿ÷îãî Õðèñòà, ùîäåííî ìîëèâñÿ ÷àñòèíó âåðâèö³ (â íåä³ëþ ö³ëó âåðâèöþ) òà ³íø³ ìîëèòâè, à â òðàâí³ ìîëèâñÿ ìîëåáåíü äî Ìàòåð³ Áîæî¿. Îòåöü Êîâàëèê ñïîâ³äàâ òà íà ïðèêëàäàõ ö³êàâèõ ³ñòîð³é ç³ ùîäåííîãî æèòòÿ êàòåõèçóâàâ òèõ, õòî áóâ ç íèì ó êàìåð³. Ñò³íè â’ÿçíèö³ íå çìîãëè îáìåæèòè ñëóæ³ííÿ îòöÿ, à íàâ³òü ùå á³ëüøå óìîæëèâèëè âèÿâ éîãî ëþáîâ³ äî áëèæíüîãî. Òàì îòåöü çóñòð³â íàéá³ëüø îïóùåíèõ ³ ïîòðåáóþ÷èõ ëþäåé, ÿê³ ñòîÿëè ïåðåä îáëè÷÷ÿì ñìåðò³ òà íå ðàç áóëè â ðîçïà÷³. Çà éîãî áëàãîðîäíå ñåðöå, äîòåïí³ æàðòè ³ äîïîìîãó â’ÿçí³ îáäàðîâóâàëè éîãî ïîøàíîþ òà ëþáîâ’þ. Ïðîòÿãîì øåñòè ì³ñÿö³â óâ’ÿçíåííÿ îòåöü Êîâàëèê ïðîéøîâ 28 ãîäèí òÿæêèõ äîïèò³â ³ òîðòóð. Çà öåé ÷àñ òðè ðàçè çì³íþâàëè Éîãî ì³ñöå ïåðåáóâàííÿ ó â’ÿçíèö³. Ïðàâäîïîä³áíî, ùî ïîìåð î. Çåíîí ç 22 íà 23 ÷åðâíÿ 1941 ðîêó, êîëè ðàäÿíñüê³ â³éñüêà â³äñòóïàëè ï³ä íàòèñêîì í³ìö³â. Óñ³õ â’ÿçí³â ðîçñòð³ëþâàëè, à î. Çåíîíà çà éîãî ïðîïîâ³ä³ ïðî Ðîçï’ÿòîãî Õðèñòà ðîç³ï’ÿëè íà ñò³í³ â êîðèäîð³ â’ÿçíèö³. Ðîçð³çàëè æèâ³ò ³ âì³ñòèëè òóäè íåíàðîäæåíå íåìîâëÿ. Ó òàêèé ñïîñ³á î. Êîâàëèê ñòàâ ïîä³áíèé äî Õðèñòà íå ò³ëüêè ÷åðåç õðèñòèÿíñüêó ïðîïîâ³äü ³ ñâÿùåíè÷å ñëóæ³ííÿ, àëå ³ ÷åðåç õðåñíó ñìåðòü. Ïðîòî³ãóìåí î. Éîñèô äå Âîõò íàïèñàâ òàê ïðî ñìåðòü î. Çåíîíà: «Ìè ï³çíàëè òóò Îòöÿ çáëèçüêà, ìè çìîãëè áà÷èòè â íüîìó, ÿê ³ ó âñ³õ, éîãî ëþäñüêó ñòîðîíó. Îäíàê, â³í ñïðàâä³ â³äð³çíÿâñÿ îñîáëèâîþ ëþáîâ’þ äî ³íøèõ. ϳä ÷àñ á³ëüøîâèöüêî¿ îêóïàö³¿, â³ä ïî÷àòêó ³ äî ê³íöÿ éîãî àðåøòó, â³í äàâ ùåäð³, âåëüìè ùåäð³, äîêàçè ëþáîâ³, ïðîÿâëåíî¿ ÿê äî ñï³âáðàò³â, òàê ³ äî çâè÷àéíèõ ëþäåé. Öå, áåç ñóìí³âó, öÿ íàäçâè÷àéíà ëþáîâ, ÿêà óäîñòî¿ëà éîãî ò³º¿ ñëàâíî¿ ñìåðò³. Ñïî÷èâàé ó ìèð³!» Éîãî ñìåðòü ñòàëà äëÿ íàñ íå ò³ëüêè âç³ðöåì â³äâàãè, ìóæíîñò³ òà â³ðíîãî ñëóæ³ííÿ Öåðêâ³ Õðèñòîâ³é àæ äî ìó÷åíèöüêî¿ ñìåðò³. Ñàì Áîã éîãî ïðîñëàâèâ çà öå ñëàâîþ ñâÿòèõ ìó÷åíèê³â óêðà¿íñüêî¿ Öåðêâè. Ïàïà ²âàí Ïàâëî ²², ïåðåáóâàþ÷è ç Àïîñòîëüñüêèì â³çèòîì â Óêðà¿í³, çà÷èñëèâ î. Çåíîíà Êîâàëèêà äî ëèêó áëàæåííèõ ìó÷åíèê³â çà Õðèñòîâó â³ðó 27 ÷åðâíÿ 2001 ðîêó Áîæîãî ó Ëüâîâ³.

36


14 æîâòíÿ, íà ñâÿòî Ïîêðîâè Ïðåñâÿòî¿ Áîãîðîäèö³, – õðàìîâèé ïðàçíèê.

12

Êîõàâèíî – çâè÷àéíå ãàëèöüêå ñåëî, ÿêå í³÷èì îñîáëèâèì íå â³äð³çíÿºòüñÿ â³ä äîâêîëèøí³õ ñ³ë. Çãîäîì áóëî ïðèºäíàíå äî ñåëèùà Ãí³çäè÷³â, Æèäà÷³âñüêîãî ð-íó, Ëüâ³âñüêî¿ îáë. Ñaìå öå íåïîì³òíå ì³ñöå âïîäîáàëà ñîá³ Ïðåñâÿòà Áîãîðîäèöÿ ùå äàëåêîãî 1646 ðîêó. Ïàí³ Àííà Âîÿíêîâñüêà, âëàñíèöÿ ì³ñòå÷êà Ðóäè, ïîâåðòàþ÷èñü äîäîìó ç Æèäà÷åâà, ïðî¿æäæàëà êîõàâèíñüêèì äóáîâèì ãàºì. Íåñïîä³âàíî êàðåòà çóïèíèëàñÿ. Ïàí³ Àííà, âèéøîâøè ç êàðåòè, ïîáà÷èëà ÿê êîí³ ñòîÿëè íà êîë³íàõ ïåðåä ³êîíîþ Áîãîðîäèö³, ùî âèñ³ëà íà ïðèäîðîæíüîìó äóá³. Âîÿíêîâñüêà âèð³øèëà çàáðàòè ³êîíó äî ïàðîõ³ÿëüíî¿ öåðêâè ñ.Ðóäà. Òà ÷åðåç ÿêèéñü ÷àñ ³êîíà òàºìíè÷èì ñïîñîáîì ïîâåðíóëàñÿ íà òîé ñàìèé äóá â Êîõàâèíî, äå ïîïåðåäíüî îá’ÿâèëàñü. Òàê ñòàëîñü äâ³÷³. Îï³ñëÿ âèð³øèëè çáóäóâàòè êàïëèöþ ñåðåä âåëè÷åçíèõ äóá³â íà ì³ñö³ ïîÿâè ³êîíè, ÿêà “çàìåøêàëà” â Êîõàâèíî. Ðàäÿíñüêà âëàäà çàáîðîíèëà ÷óäîòâîðíå ì³ñöå â Êîõàâèíî. Ñâÿòèíþ ïåðåòâîðèëè íà ëüîíîñõîâèùå, à â áóä³âëÿõ ìîíàñòèðÿ ïîì³ñòèëè øêîëó³íòåðíàò äëÿ ðîçóìîâî-íåïîâíîñïðàâíèõ ä³òåé. Ùîá âèòåðòè ñë³äè ÷óäîòâîðíîãî ì³ñöÿ ç ïàì’ÿò³ íàðîäó òà ãåîãðàô³÷íî¿ êàðòè, óðÿä âèð³øèâ ïðèºäíàòè ñ. Êîõàâèíî äî ñåëèùà Ãí³çäè÷³â. ³äòîä³ ³ñòîðè÷íà íàçâà “Êîõàâèíî” ôàêòè÷íî ïåðåñòàëà ³ñíóâàòè. ϳñëÿ âèõîäó ÓÃÊÖ ç ï³äï³ëëÿ Êîõàâèíñüêó ñâÿòèíåþ çàîï³êóâàëèñÿ îî. ðåäåìïòîðèñòè, à õðàì îòðèìàâ íîâó íàçâó – Ïîêðîâè Ïðåñâÿòî¿ Áîãîðîäèö³.  ìîíàñòèð³ ñâ. ¥åðàðäà â Êîõàâèíî ðîçòàøóâàâñÿ íîâ³ö³ÿò Ëüâ³âñüêî¿ Ïðîâ³íö³¿ ×Ͳ, äå ï³ä ïîêðîâîì Áîãîðîäèö³ âèõîâóºòüñÿ ïîêîë³ííÿ ìîëîäèõ ðåäåìïòîðèñò³â-ì³ñ³îíåð³â. Íà äàíèé ÷àñ äî Êîõàâèíî â³äáóâàþòüñÿ ïðîù³ ç Æèäà÷åâà, ç³ Ñòðèÿ. Íàé÷àñò³øå ëþäè ïðè¿æäæàþòü íåâåëèêèìè ãðóïàìè, ñ³ì’ÿìè. Çîêðåìà íà ñâÿòî Ïîêðîâè Ïðåñâÿòî¿ Áîãîðîäèö³, 14 æîâòíÿ, äî Êîõàâèíñüêî¿ ñâÿòèí³ ïðèáóâàþòü ïàëîìíèêè, ùîá öüîãî äíÿ á³ëÿ ñò³ï Ìàòåð³ Áîæî¿ çëó÷èòèñü îäíå ç îäíèì ó ìîëèòâ³, ïðèíåñòè Áîãîâ³ ñâî¿ ïîòðåáè, ñìóòêè òà ðàäîñò³.

11

Òàêîæ ³ öüîãî ðîêó ñåðäå÷íî çàïðîøóºìî âñ³õ îõî÷èõ â³äâ³äàòè Êîõàâèíî 14 æîâòíÿ íà ñâÿòî Ïîêðîâè Ìàòåð³ Áîæî¿. Ðîçïîðÿäîê â äåíü õðàìîâîãî ïðàçíèêà: ñá. 13 æîâòíÿ î 21.00 – Ïî÷àòîê ìîëîä³æíèõ í³÷íèõ ÷óâàíü. íä. 14 æîâòíÿ î 12.00 – Óðî÷èñòà Ñâ. ˳òóðã³ÿ. Íàøà àäðåñà: ìîíàñòèð ñâ. Ãåðàðäà, âóë. ßðîñëàâà Ìóäðîãî, 4, ñìò. Ãí³çäè÷³â, Æèäà÷³âñüêîãî ðàéîíó, Ëüâ³âñüêî¿ îáëàñò³. -

¯õàòè ïðèì³ñüêèì ïî¿çäîì ç³ Ñòðèÿ òà Õîäîðîâà ó íàïðÿìêó Æèäà÷åâà äî çóïèíêè Ãí³çäè÷³â. Òàêîæ ìîæíà ç ð³çíèõ ñòîð³í äî¿õàòè äî Æèäà÷åâà ìàðøðóòêîþ. ³äñòàíü â³ä Æèäà÷åâà äî ìîíàñòèðÿ â Êîõàâèíî (ñìò. Ãí³çäè÷³â) – 8 êì, ç³ Ñòðèÿ – ïðèáëèçíî 25 êì.

37


ÍÎÂÈÍÈ Ç ÆÈÒÒß ÏÅÐز Äβ×Ͳ ÎÁ²ÒÈ ÑÅÑÒÅÐ ÐÅÄÅÌÏÒÎÐÈÑÒÎÊ 28 ñåðïíÿ, â äåíü Óñïåííÿ Ïðåñâÿòî¿ Áîãîðîäèö³, øåñòåðî ñåñòåð Ðåäåìïòîðèñòîê ñêëàëè ñâî¿ äîâ³÷í³ îá³òè. Öÿ ïîä³ÿ â³äáóëàñü âïåðøå â Óêðà¿íñüê³é Ïðîâ³íö³¿ Ñåñòåð ̳ñ³îíåðîê Íàéñâÿò³øîãî ²çáàâèòåëÿ (Ðåäåìïòîðèñòîê). Íåõàé öåé ïðèêëàä ïîñâÿòè ñåáå, ñåñòåð Àëüôîíñè, Òåîäîðè, ªëåíè, Ìàð³¿, Íàòàë³ òà Õðèñòèíè, ÿâèòü ñâ³òîâ³ ìîëîäå îáëè÷÷ÿ Öåðêâè-Íàðå÷åíî¿. Ö³ äîâ³÷í³ îá³òè º âèðàçíèì çíàêîì òîãî, ùî Ãîñïîäü íå ïåðåñòຠêëèêàòè íåáàéäóæ³ ñåðöÿ, ÿê³ ïðàãíóòü ïåðåáóâàòè ç Íèì òà íåñòè Éîãî Ñëîâî ³ Òàºìíèöþ ³äêóïëåííÿ äî ñïðàãëèõ äóø. Ñïðàâä³, áà÷èìî, íèâè äîñï³ëè é ïîòðåáóþòü â³ä ðîá³òíèê³â ëþáîâ³ òà ñëóæ³ííÿ. Ïåðø³ øåñòåðî ñåñòåð ñêàçàëè Áîãîâ³ ñâîº îñòàòî÷íå: «Òàê», ùîá öèì çàïðîñèòè ³íøèõ íå áîÿòèñÿ âçÿòè íà ñåáå ñâ³é õðåñò ³ éòè çà Õðèñòîì, áî ÿðìî Éîãî ëþáå, à òÿãàð – ëåãêèé.

50-˲ÒÍ²É Þ²ËÅÉ ÇÃÐÎÌÀÄÆÅÍÍß ÍÀÉÑÂßÒ²ØÎÃÎ ²ÇÁÀÂÈÒÅËß Íàñòóïíîþ ïî䳺þ, âàæëèâîþ äëÿ óñ³º¿ Ðåäåìïòîðèñòè÷íî¿ ðîäèíè, ïîøèðåíî¿ ó ñâ³ò³, º 50-ë³òí³é Þâ³ëåé Çãðîìàäæåííÿ Ñåñòåð ̳ñ³îíåðîê Íàéñâÿò³øîãî ²çáàâèòåëÿ. 3 æîâòíÿ 1957 ðîêó ì³ñ³éí³ Ðåäåìïòîðèñòêè ðîçïî÷àëè ñâ³é ïåðøèé íîâ³ö³ÿò. Çãðîìàäæåííÿ ïî÷èíàºòüñÿ ó ì³ñòå÷êó ¥àðñ (Gars, ͳìå÷÷èíà) ³ çãîäîì ïîøèðþºòüñÿ íà Àâñòð³þ, ßïîí³þ, ×èë³, Áîë³â³þ òà Óêðà¿íó. Çà ïåð³îä ñâîãî ³ñíóâàííÿ Çãðîìàäæåííÿ íàðàõîâóº ïîíàä ñòî ñåñòåð, ÿê³ ïîñâÿòèëè ñåáå Áîãîâ³ òà ëþäÿì. Ñï³ëüíîòà ì³ñ³éíèõ Ðåäåìïòîðèñòîê ³ñíóº íå ëèøå íà ð³çíèõ êîíòèíåíòàõ, à é ó äâîõ îáðÿäàõ, ùî âçàºìîçáàãà÷óº äóõîâí³ñòü. Çàïðîøóºìî äî ìîëèòâè çà ïîäàëüøèé ðîçâèòîê öüîãî ìîëîäîãî Çãðîìàäæåííÿ, ÿêå, ïðîòå, îðãàí³÷íî ââ³éøëî ó áàãàòîãðàííó Ðåäåìïòîðèñòè÷íó ñï³ëüíîòó, ìຠñï³ëüíó ç íåþ ³ñòîð³þ òà ïîä³ëÿº ñëóæ³ííÿ â äóñ³ ªâàíãåë³ÿ.

38


ÐÅÄÅÌÏÒÎÐÈÑÒÈ×Íί ÐÎÄÈÍÈ ÄÅÍÜ ÂÅËÈÊί ÐÀÄÎÑÒ² 12 ñåðïíÿ 2007 ð. Á. ï’ÿòåðî áðàò³â-ðåäåìïòîðèñò³â: áð. Âîëîäèìèð Êîçàê, áð. Âîëîäèìèð Ñàáàò, áð. Îëåã ×èõàð³âñüêèé, áð. Îñòàï Äóäàê òà áð. ³òàë³é Íàçàð ñêàçàëè ñâîº «Òàê» Áîãîâ³, ñêëàâøè â³÷í³ îá³òè ó Çãðîìàäæåíí³ Ðåäåìïòîðèñò³â. Ñêëàäåííÿ îá³ò³â â³äáóëîñÿ â ÷àñ³ óðî÷èñòî¿ Ñâÿòî¿ Ë³òóð㳿 ó õðàì³ Ìàòåð³ Áîæî¿ Íåóñòàííî¿ Ïîìî÷³ â ì. Òåðíîïîë³. Òàì æå ïðîõîäèâ ³ ò.çâ. «ì³ñÿöü â³äíîâè» - ÷àñ ïðèãîòóâàííÿ äî öüîãî âàæëèâîãî êðîêó. Ùîáè ðîçä³ëèòè ðàä³ñòü òîðæåñòâà, äî Òåðíîïîëÿ íà ñâÿòî ïðèáóëè îòö³, áðàòè ³ ñåñòðè ó ìîíàøåñòâ³, ñåì³íàðèñòè, çâè÷àéíî, ïðèñóòí³ìè áóëè òàêîæ ðîäè÷³, äðóç³ òà çíàéîì³ ñï³âáðàò³â. Íàïðèê³íö³ Ñâÿòî¿ Ë³òóð㳿 ëóíàëè ñëîâà ïðèâ³òàíü òà ïîáàæàíü, çîêðåìà â³ä Ïðîòî³ãóìåíà Ëüâ³âñüêî¿ Ïðîâ³íö³¿ ×Ͳ î. Âàñèëÿ ²âàí³âà. ² ñàì³ ñï³âáðàòè äÿêóâàëè Áîãîâ³ òà âñ³ì ïðèñóòí³ì çà ìîëèòâó òà ï³äòðèìêó, ÿêà áóëà ³ áóäå ¿ì òàê íåîáõ³äíîþ. Ñâî¿ì ñï³âîì òà ïîáàæàííÿìè äî ïðèâ³òàíü äîëó÷èëèñü ïðåäñòàâíèêè õðèñòèÿíñüêèõ ìîëîä³æíèõ ñï³ëüíîò «Ñâ³òëî Õðèñòà» ³ «Quo Vadis», ÿê³ ïðèáóëè ç³ Ëüâîâà. Ç âåðåñíÿ ñï³âáðàòè, ùî ñêëàëè â³÷í³ îá³òè, ïðîäîâæàòü íàâ÷àííÿ â ñåì³íà𳿠Ñâÿòîãî Äóõà ó Ëüâîâ³, äå ¿ì çàëèøàºòüñÿ â÷èòèñü ùå îäèí ð³ê. ß ÏÎÊËÈÊÀ ²Ì'ß ÒÂΪ, Ì²É ÒÈ! (²Ñ.43,1) 26 ñåðïíÿ 2007 ð. Á. â àðõèêàòåäðàëüíîìó ñîáîð³ ñâ. Þðà ó Ëüâîâ³ î.-äèÿêîí Ïåòðî Ëîçà, ×Ͳ ïðèéíÿâ ç ðóê âèñîêîïðåîñâÿùåííîãî âëàäèêè ²ãîðÿ (Âîçüíÿêà), àðõ³ºïèñêîïà Ëüâ³âñüêîãî ÓÃÊÖ, ³ºðåéñüê³ ñâÿ÷åííÿ. Ðàä³ñíó ïîä³þ ïîñòàâëåííÿ ó ïðåñâ³òåðè ç ³ºðîìîíàõîì Ïåòðîì ðîçä³ëèëè ÷èñëåíí³ éîãî ñï³âáðàòè ó ñâÿùåíñòâ³ òà ìîíàøåñòâ³, éîãî ð³äí³, äðóç³ òà çíàéîì³, ÿê³ ïðèáóëè íà Ñâÿòîþðñüêó ãîðó. Óðî÷èñòà Ñâÿòà ˳òóðã³ÿ, ÿêó î÷îëèâ âèñîêîïðåîñâÿùåííèé âëàäèêà ²ãîð, ðîçïî÷àëàñü îá 11-³é ãîä. ϳñëÿ íå¿ íîâðåé Ïåòðî óä³ëèâ ïðèñóòí³ì ñâîº ïåðøå áëàãîñëîâåííÿ. ²ºðîìîíàõ Ïåòðî íàâ÷àºòüñÿ â ²íçáðóöüêîìó Óí³âåðñèòåò³ (Àâñòð³ÿ) íà ôàêóëüòåò³ Áîãîñëîâ’ÿ. Íåõàé Ãîñïîäü áëàãîñëîâèòü òà êð³ïèòü î. Ïåòðà íà äîðîç³ éîãî ñëóæ³ííÿ!

39


(Ïî÷àòîê ó íîìåð³: Âåñíà (17) 2006)

Øîñ òèé ëèñ Øîñòèé ëèñòò. Äîðîãèé Áîæå, Ñüîãîäí³ ìåí³ ìèíóëî â³ä ñîðîêà äî ï’ÿòäåñÿòè, ³ ÿ ðîáèâ ò³ëüêè äóðíèö³. Ðîçêàæó ïðî öå øâèäåíüêî, áî íà á³ëüøå âñå öå íå çàñëóãîâóº. Ïåãã³ Áëó ïî÷óâàºòüñÿ äîáðå, àëå Êèòàÿíêà, ÿêó ï³ä³ñëàâ Ïîï Êîðí ³ ÿêèé òåïåð íå ìîæå ìåíå òåðï³òè, äîíåñëà ¿é, ùî ÿ ö³ëóâàâ ¿¿ â ãóáè. Ïåãã³ îäðàçó æ çàÿâèëà, ùî ì³æ íàìè âñå ñê³í÷åíî. ß çàïðîòåñòóâàâ ³ ñêàçàâ, ùî ÿ é Êèòàÿíêà – òî ïîìèëêà ìîëîäîñò³ òà ùî âñå öå áóëî ùå äî íå¿ ³ âîíà íå ìຠïðàâà çìóøóâàòè ìåíå âñå æèòòÿ ðîçïëà÷óâàòèñÿ çà ñâîº ìèíóëå. Òà Ïåãã³ áóëà íåçâîðóøíà. Âîíà íàâ³òü ïîäðóæèëàñÿ ç Êèòàÿíêîþ, ùîáè òàêèì ÷èíîì äîøêóëèòè ìåí³. ß 40

íàâ³òü ÷óâ, ÿê âîíè âäâîõ ñì³ÿëèñü. Öüîãî ðàçó, êîëè õâîðà íà òðèñîì³þ1 Áð³äæèò, ùî ëèïíå äî âñ³õ, - à äëÿ õâîðèõ íà òðèñîì³þ öå º íîðìàëüíèì, àäæå âîíè äóæå ëàã³äí³, ïðèéøëà äî ìåíå ïðèâ³òàòèñü ³ ÿ äîçâîëèâ ¿é ñåáå îáö³ëóâàòè. Âîíà çðàä³ëà äî íåñòÿìè, ùî ¿é öå äîçâîëèëè. ßê òà ñîáàêà, ÿêà ðàä³ñíî çóñòð³÷ຠñâîãî ãîñïîäàðÿ. Òà ïðîáëåìà â òîìó, ùî â òîé ÷àñ ó êîðèäîð³ ÿêðàç áóâ Åéíøòåéí. Ìîæå, ó íüîãî ³ âîäà â ãîëîâ³, ïðîòå íà î÷àõ – íå øêóðêè â³ä ñîñèñîê. ³í óñå áà÷èâ ³ ðîçïîâ³â Ïåãã³ é Êèòàÿíö³. Òåïåð óâåñü ïîâåðõ ââàæຠìåíå ãóëüâ³ñîþ, õî÷à ÿ é êðîêó íå ñòóïèâ ç ïàëàòè. - Íå çíàþ, ùî íà ìåíå íàéøëî, Ïàí³ Ðóæî, ç ö³ºþ Áð³æèò… - Ïîëóäåííèé á³ñ, Îñêàðå. Âñ³ ÷îëîâ³êè òàê³. Ó â³ö³ â³ä ñîðîêà ï’ÿòè äî ï’ÿòäåñÿòè ðîê³â âîíè äëÿ çàñïîêîºííÿ ïåðåâ³ðÿþòü, ÷è ìîæóòü ïîäîáàòèñÿ ³íøèì æ³íêàì, îêð³ì òèõ, ÿêèõ âîíè ëþáëÿòü. - Ãàðàçä, çíà÷èòü ÿ íîðìàëüíèé, õî÷à é ³ä³îò, 1 Òðèñîì³ÿ – ãåíåòè÷íå çàõâîðþâàííÿ, ÿêå âèçíà÷ຠäîäàòêîâà õðîìîñîìà ó õðîìîñîìí³é ñèñòåì³ ëþäèíè.


Ñüîìèé ëèñ ëèñòò.

Äîðîãèé Ãîñïîäè Áîæå, Ñüîãîäí³ î âîñüì³é ãîäèí³ ðàíêó ÿ ñêàçàâ Ïåãã³ Áëó, ùî ëþáëþ ¿¿, ò³ëüêè ¿¿, òà íå óÿâëÿþ ñîá³ æèòòÿ áåç íå¿.

Ïåãã³ îáðàçèëàñü...

òàê? - Çâè÷àéíî. Òè ö³ëêîì íîðìàëüíèé. - Ùî æ ìåí³ òåïåð ðîáèòè? - Òè êîãî ëþáèø? - Ïåãã³. ² í³êîãî, êð³ì íå¿. - Òîä³ ñêàæè ¿é ïðî öå. Ïåðøå ïîäðóææÿ âðàçëèâå ³ çàâæäè õèòêå, àëå ïîòð³áíî áîðîòèñÿ, ùîá éîãî çáåðåãòè, ÿêùî âîíî òîãî âàðòå. Çàâòðà гçäâî, Ãîñïîäè. ß í³êîëè íå çàäóìóâàâñÿ íàä òèì, ùî öå Òâ³é äåíü íàðîäæåííÿ. Çðîáè òàê, ùîá ìè ç Ïåãã³ ïîìèðèëèñÿ, áî ÿ íå çíàþ, ÷åðåç öå ÷è í³, àëå ñüîãîäí³ ââå÷åð³ ìåí³ äóæå ñóìíî, ³ ÿ âòðà÷àþ ìóæí³ñòü. Äî çàâòðà, ö³ëóþ, Îñêàð. P.S. Òåïåð êîëè ìè ñòàëè äðóçÿìè, ùî õîò³â áè òè îòðèìàòè íà ñâ³é äåíü íàðîäæåííÿ?

Âîíà ðîçïëàêàëàñÿ é ç³çíàëàñü, ùî ÿ çíÿâ âåëèêèé òÿãàð ç ¿¿ ñåðöÿ, áî âîíà òàêîæ ëþáèòü ò³ëüêè ìåíå ³ í³êîãî ³íøîãî íå çíàéøëà á ñîá³, îñîáëèâî çàðàç, êîëè º ðîæåâîãî êîëüîðó. À òîä³, ùî ö³êàâî, ìè ïî÷àëè îáîº ïëàêàòè, àëå öå áóëî äîñèòü ïðèºìíî. Îñîáëèâî ï³ñëÿ ï’ÿòäåñÿòèë³òòÿ, êîëè ïîçàäó âæå ñò³ëüêè ïåðåæèòîãî. Àæ áëèçüêî äåñÿòî¿ äî ìåíå ä³éøëî, ùî ñüîãîäí³ Ð³çäâî, ³ òîìó ÿ íå ìàòèìó çìîãè áóòè ç Ïåãã³, áî äî íå¿ çàâ³òàëà âñÿ ðîäèíà: áðàòè, äÿäüêè, ò³òêè, êóçåíè, à ÿ áóäó ïðèðå÷åíèé íà ñâî¿õ áàòüê³â. Ùî æ âîíè ìåí³ çíîâó ïîäàðóþòü? Îäèíàäöÿòèòèñÿ÷í³ ïóçë³? Êíèæêè êóðäñüêîþ ìîâîþ?* Êîðîáêó ç ³íñòðóêö³ÿìè? ̳é ïîðòðåò, íà ÿêîìó ÿ ùå çäîðîâèé? ³ä òèõ äâîõ ³ä³îò³â, ó ÿêèõ â ãîëîâ³ ëèøå ñîëîìà, ìîæíà âñüîãî ñïîä³âàòèñÿ.  îäíîìó ÿ ì³ã áóòè ïåâíèì: äåíü ïðîéäå æàëþã³äíî. Äóæå øâèäêî ÿ âèð³øèâ óòåêòè. Ëèøå ê³ëüêà ñïðàâ: ³ãðàøêè äëÿ Åéíøòåéíà, êîâäðó äëÿ Áåêîíà, öóêåðêè äëÿ Ïîï Êîðíà. Òå, ùî ò³òêà Ðîçàë³ÿ çàâæäè ïðîõîäèëà ÷åðåç ãàðäåðîá, çíàâ, áî äëÿ öüîãî íå òðåáà áóòè äóæå ñïîñòåðåæëèâèì. Òàêîæ

43

* Êóðäñüêà ìîâà – íàëåæèòü äî ³íäîºâðîïåéñüêî¿ ìîâíî¿ ñ³ì’¿ (³ðàíñüêà ãðóïà).

41


Åéíøòåéí

42 44

42

ëåãêî áóëî ïåðåäáà÷èòè, ùî áàòüêè íå ïðè¿äóòü â ïåðåäîá³äí³é ÷àñ. Òîìó âñå äóæå ïðîñòî: ï³â äâàíàäöÿòî¿, áàæàþ÷è ìåí³ ãàðíîãî ñâÿòêîâîãî äíÿ ç áàòüêàìè, ò³òêà Ðîçàë³ÿ ïîö³ëóâàëà ìåíå, à òîä³ çíèêëà â êîðèäîð³, äå çíàõîäèòüñÿ ãàðäåðîá. ß ïîäàâ ñèãíàë – ³ Ïîï Êîðí, Åéíøòåéí òà Áåêîí øâèäêî îäÿãíóëè ìåíå ³ ïåðåíåñëè íà ïîäâ³ð’ÿ äî àâòîìîá³ëÿ ò³òêè Ðîçà볿, ÿêùî òîé òðàíñïîðò ìîæíà áóëî òàê íàçâàòè. Îñê³ëüêè Ïîï Êîðí âèð³ñ â á³äíîìó êâàðòàë³, òî áåç ïðîáëåì äðîòèêîì â³ä³ìêíóâ çàìîê àâòîìîá³ëÿ. Ïîò³ì âîíè êèíóëè ìåíå íà ï³äëîãó ì³æ ïåðåäí³ì ³ çàäí³ì ñèä³ííÿìè ³, í³êèì íå çàóâàæåí³, ïîâåðíóëèñÿ äî ïàëàòè. Çà ÿêèéñü ÷àñ ò³òêà Ðîçàë³ÿ ñ³ëà çà êåðìî, ê³ëüêà ðàç³â íàìàãàëàñÿ çàâåñòè ñâîº àâòî, ³ âðåøò³ ìè âèðóøèëè. Çà çâè÷àé, ò³ ñòàð³ ìàøèíè äîñèòü øóìí³, ñèëüíî òðÿñóòü, ³ ñòâîðþºòüñÿ òàêå âðàæåííÿ, ùî âîíè ¿äóòü äóæå øâèäêî.

Ò³òêà Ðîçàë³ÿ â÷èëàñÿ âîäèòè àâòî, ìàáóòü, ó ÿêîãîñü êàñêàäåðà: âîíà íå çâåðòàëà óâàãè í³ íà ñâ³òëîôîðè, í³ íà çíàêè, òîìó ÷àñ â³ä ÷àñó ìè ï³äë³òàëè. Ó ñàëîí³ ñòðàøåííî ãóä³ëî, ò³òêà ÷àñòî ñèãíàëèëà, à ùîäî ìîâëåííÿ, òî ÿ ìàâ çìîãó ïîïîâíèòè ñâ³é ñëîâíèêîâèé çàïàñ: ò³òêà âèêðèêóâàëà æàõëèâ³ ñëîâà íà àäðåñó ñâî¿õ âîðîã³â, ÿê³ ñòàâàëè íà ¿¿ äîðîç³. Òîä³ ÿ ùå ðàç ïåðåêîíàâñÿ, ùî áîðîòüáà – ÷óäîâà øêîëà æèòòÿ. ß äóìàâ ñîá³, ùî êîëè ìè ïðè¿äåìî, òî âèñêî÷ó ç âèãóêîì: «Êó-êó, ò³òêî!» Àëå íàøà ïî¿çäêà òðèâàëà òàê äîâãî, ùî ÿ çàñíóâ. Êîëè ÿ ïðîêèíóâñÿ, òî áóëî âæå òåìíî, õîëîäíî ³ òèõî, à ÿ ëåæàâ íà õ³äíèêó. ² ò³ëüêè òîä³ ïðèéøëà äî ãîëîâè äóìêà, ùî, ìîæå, ÿ çðîáèâ äóðíèöþ. ß âèáðàâñÿ ç àâòî, ³ òîä³ ïî÷àâ ïàäàòè ñí³ã. Îäíàê â³í íå áóâ òàêèé ïðèºìíèé, ÿê âàëüñ ñí³æèíîê ç áàëåòó «Ëóñêóí÷èê». Çóáè öîêîò³ëè, ÿê íå çíàþ ùî. Íåâäîâç³ ïîáà÷èâ ä³ì, ó ÿêîìó ãîð³ëî ñâ³òëî. ß ï³øîâ äî íüîãî. Ùîá äîòÿãíóòèñÿ äî äçâ³íêà, ÿ ìóñèâ ï³äñòðèáíóòè òàê âèñîêî, ùî îï³ñëÿ äîáðÿ÷å âïàâ ï³ä ñàìèìè äâåðèìà. Ñàìå òàì ìåíå ³ çíàéøëà ò³òêà Ðîçàë³ÿ. – Àëå… àëå…, – ðîçïî÷àëà. À òîä³ íàõèëèëàñÿ íàä³


ìíîþ ³ ïðîøåïîò³ëà: – ̳é ëþáèé. Òîä³ ÿ ïîäóìàâ, ùî çðîáèâ íå çîâñ³ì äóðíèöþ. Âîíà çàíåñëà ìåíå ó â³òàëüíþ, äå ñòîÿëà âåëèêà, óñÿ â êîëüîðîâîìó ñâ³òë³ ÿëèíêà. ß áóâ çäèâîâàíèé ïîáà÷åíèì: ó ò³òêè Ðîçà볿 äóæå ãàðíî ³ çàòèøíî. Ìîæíà áóëî çäîãàäàòèñÿ, ùî ïåðåä òèì, ÿê íàñâàðèòè ìåíå, ò³òêà õî÷å áóòè ïåâíà, ÷è ç³ ìíîþ âñå äîáðå. Òîìó ÿ íå ïîñï³øàâ â³äíîâëþâàòè äîáðå ñàìîïî÷óòòÿ, ùî, çâè÷àéíî, ëåãêî âäàâàëîñÿ ìåí³, áî òîä³ áóâ äóæå îñëàáëåíèé. – Ó ë³êàðí³ âñ³ òåáå øóêàþòü, Îñêàðå. Âåëèêà òðèâîãà. Òâî¿ áàòüêè â ðîçïà÷³. Âîíè çâåðíóëèñÿ äî ì³ë³ö³¿. – Öå â ¿õíüîìó ñòèë³. Âîíè äóìàþòü, ùî ÿ ¿õ ëþáèòèìó, êîëè âîíè çàêóþòü ìåíå â êàéäàíè… – Ùî òè ìàºø ïðîòè íèõ? – Âîíè áîÿòüñÿ ìåíå. ¯ì ñòðàøíî ðîçìîâëÿòè ç³ ìíîþ. ² ÷èì á³ëüøèé öåé ñòðàõ, òèì á³ëüøå â ìåíå â³ä÷óòòÿ, ùî ÿ ïîòâîðíèé. ×îìó ÿ òàê íà íèõ âïëèâàþ? Íåâæå ÿ àæ íàñò³ëüêè ãèäêèé? ³ä ìåíå ïîãàíèé çàïàõ? ×è ìîæå ÿ ö³ëêîì çäóð³â? – Íå òåáå áîÿòüñÿ, Îñêàðå, à õâîðîáè. – Õâîðîáà º ÷àñòèíîþ ìåíå. Íå ìàþòü ïîâîäèòèñÿ ïî-³íøîìó ëèøå òîìó, ùî ÿ

õâîðèé, õ³áà ÿêùî âîíè ìîæóòü ëþáèòè ò³ëüêè çäîðîâîãî Îñêàðà. – Âîíè ëþáëÿòü òåáå, Îñêàðå. Ñàì³ ìåí³ ñêàçàëè. – Òè ðîçìîâëÿëà ç íèìè? – Òàê. Âîíè òðîõè çàçäðÿòü, ùî ìè òàê ëåãêî ðîçó쳺ìîñÿ. Òîáòî âîíè íå çàçäð³ñí³, à ñóìí³. Ñóìí³, áî ¿ì òàê íå âäàºòüñÿ. ß ò³ëüêè çíèçàâ ïëå÷èìà, àëå çë³ñòü ïîâîë³ â³äõîäèëà. Ò³òêà Ðîçàë³ÿ çðîáèëà ìåí³ äðóãó ïîðö³þ ãàðÿ÷îãî øîêîëàäó. – Çíàºø, Îñêàðå, îäíîãî äíÿ òè ïîìðåø. Òâî¿ áàòüêè òàêîæ ïîìðóòü. Ö³ ñëîâà ìåíå çäèâóâàëè. Äî òîãî ÿ í³êîëè ïðî öå íå äóìàâ. – Òàê. Âîíè òàêîæ êîëèñü ïîìðóòü. Ñàìîòí³. dz ñòðàøíèìè äîêîðàìè ñóìë³ííÿ, ùî âîíè íå çóì³ëè ïîðîçóì³òèñÿ ç³ ñâîºþ ºäèíîþ äèòèíîþ – Îñêàðîì, ÿêîãî òàê ñèëüíî ëþáëÿòü. – Íå ãîâîðè ìåí³ òàêèõ ðå÷åé, ò³òêî, áî ä³ñòàíó … – Ïîäóìàé ïðî íèõ, Îñêàðå. Òè ìóäðèé õëîïåöü. Àëå çðîçóì³é, ùî ïîìðåø íå òè îäèí. Êîëèñü âñ³ ïîìðåìî. Òâî¿ áàòüêè… ß… – Òàê. Àëå ÿ ïåðøèé. – Öå ïðàâäà. Òè ïåðøèé. Àëå ÷è òîìó òîá³ âñå äîçâîëåíî? ×è òè ìàºø ïðàâî ïðîñòî çàáóòè ïðî ³íøèõ? – Ðîçóì³þ, ò³òêî,

45

43


46

44

çàòåëåôîíóé äî íèõ. À çàðàç, Ãîñïîäè, â ê³ëüêîõ ñëîâàõ ïðî òå, ùî áóëî îï³ñëÿ, áî ìåíå âæå ðóêà áîëèòü. Ò³òêà Ðîçàë³ÿ ïîâ³äîìèëà ë³êàð³â, çâ³äòè ³ ìî¿õ áàòüê³â, ÿê³ ïðè¿õàëè äî ò³òêè, ³ ìè ðàçîì ñâÿòêóâàëè гçäâî. Êîëè ïðèáóëè áàòüêè, ÿ ñêàçàâ ¿ì: – Ïåðåïðîøóþ, ÿ çàáóâ, ùî âè òàêîæ ïîìðåòå. Íå çíàþ, ùî ñàìå ö³ ñëîâà ðîçáëîêóâàëè â íèõ, àëå îï³ñëÿ âîíè áóëè òàê³, ÿê ðàí³øå, ³ ìè ñïðàâä³ âñ³ ðàçîì ñóïåðîâî ïðîâåëè ñâÿòêîâèé âå÷³ð. ϳä ÷àñ äåñåðòó ò³òêà Ðîçàë³ÿ õîò³ëà ïîäèâèòèñÿ òðàíñëÿö³þ гçäâÿíîãî Áîãîñëóæ³ííÿ ³ òóðí³ð ç áîðîòüáè, ÿêèé âîíà çàïèñàëà ñïåö³àëüíî äëÿ öüîãî âå÷îðà. Âîíà òàêîæ ç³çíàëàñÿ, ùî âæå ðîêàìè íà гçäâî ³ç çàäîâîëåííÿì îãëÿäຠòóðí³ðè, öå ¿¿ ñòàðà ³ äóæå ïðèºìíà çâè÷êà. Òîìó ìè âñ³ äèâèëèñÿ òîé òóðí³ð. Öå áóëî ùîñü íåéìîâ³ðíå! Ìåô³ñòà ïðîòè Æàííè ä’Àðê! «Ìîëîäö³ ä³â÷àòà!» – ÿê ñòâåðäèâ ì³é ðîç÷åðâîí³ëèé òàòî, ÿêîìó òîé òóðí³ð íàéá³ëüøå ñïîäîáàâñÿ. Êîæíà áàãàòîðàçîâî ä³ñòàëà ïî ãîëîâ³. Ó òàê³é áîðîòüá³ ÿ á ïîìåð âæå ñòî ðàç³â. ßê ñêàçàëà ò³òêà Ðîçàë³ÿ, öå ïèòàííÿ íàòðåíîâàíîñò³: ÷èì á³ëüøå ä³ñòàºø ïî ïèö³, òèì á³ëüøå ìîæåø âèò-

ðèìàòè. Íà䳿 âòðà÷àòè íå ìîæíà. Âðåøò³ ïåðåìîãëà Æàííà, õî÷à ñïåðøó âàæêî áóëî íà öå ñïîä³âàòèñÿ: Òè ìàáóòü ò³øèâñÿ. À âçàãàë³-òî, âñüîãî íàéêðàùîãî Òîá³, Ãîñïîäè Áîæå, ç íàãîäè Òâî¿õ óðîäèí. Ò³òêà Ðîçàë³ÿ ïîêëàëà ìåíå ñïàòè â ë³æêî ñâîãî ñòàðøîãî ñèíà, ÿêèé â Êîíãî ïðàöþº âåòåðèíàðîì ³ ë³êóº ñëîí³â. À ùå âîíà ñêàçàëà ìåí³, ùî ìîº ïðèìèðåííÿ ç áàòüêàìè – ÷óäîâèé ïîäàðóíîê äëÿ Òåáå íà Äåíü íàðîäæåííÿ. Õî÷à ÿ ââàæàþ, ùî â³í òàêèé ñîá³. Àëå ÿêùî ò³òêà Ðîçàë³ÿ, ÿêà º Òâî¿ì äàâí³ì äðóãîì, òàê ñòâåðäæóº, òî… Äî çàâòðà. Ö³ëóþ. Îñêàð. PS: Ìàëî íå çàáóâ ïðî áàæàííÿ: íåõàé ìî¿ áàòüêè áóäóòü òàêèìè, ÿêèìè áóëè öüîãî âå÷îðà. ² ÿ òàêîæ. Öå áóëî ÷óäîâå ñâÿòî. Îñîáëèâî òóðí³ð Ìåô³ñòè ïðîòè Æàííè ä’Àðê. Âèáà÷ çà òå, ùî äëÿ ìåíå гçäâÿíå Áîãîñëóæ³ííÿ çàê³í÷èëîñÿ ïåðåä÷àñíî, ÿ çàñíóâ. Ïåðåêëàä ç ïîëüñüêî¿ ³ºðîìîíàõà Ðóñëàíà ϳõà, ìàëþíêè ñåñòðè Ìà𳿠Ñëºï÷åíêî


Êðîñâîðä

47

Çàâäàííÿ: Âïèø³òü ó ïîðîæí³ æîëóä³ (âíèçó) ë³òåðè, ÿê³ çíàéäåòå íà æîëóäÿõ ç òèì æå íîìåðîì (ââåðõó). Ïðî÷èòàéòå ôðàçó. ³äïîâ³ä³ íà êðîñâîðä, ðîçì³ùåíèé â ïîïåðåäíüîìó íîìåð³: Ó âèä³ëåíèõ êë³òèíàê: ÌÈËÎÑÅÐÄß çë³âà: 1. Êàïåðíàóì 2. ïîãàíè 3. àðõàíãåë 4. íåáî 5. Õðèñòîñ 6. ñîíöå 7. Ïñàëòèð 8. ãðàä 9. ïðåòîð³ÿ ñïðàâà: 1. ìàìîíà 3. ëþáîâ 4. Îëîôåðí 5. Ñàâàîò 6. Åììàóñ 7. ðàä³ñòü 8. ijîíèñ³é 9. ÿðìî

45


Ìàòè ñèíîâ³, ÿêèé îñòàíí³ì ÷àñîì ïî÷àâ ãîâîðèòè ëàéëèâ³ ñëîâà: – Ñëàâ÷èêó, ÿêùî ïîîá³öÿºø ìåí³ í³êîëè íå êàçàòè “äî ä³äüêà”, òî ÿ äàì òîá³ ãðèâíþ. Ñëàâ÷èê: – Ãàðàçä, ìàìî. Àëå ÿ çíàþ ùå îäíå ñëîâî, ÿêå êîøòóº ø³ñòü ãðèâåíü.

– Ñèíî÷êó, íå õîäè êîæíîãî âå÷îðà íà äèñêîòåêó, áî îãëóõíåø! – Äÿêóþ, ìàìî, ÿ âæå ïîîá³äàâ!

ìàë. ²ðèíà Ïåòðåíåöü

ìàë. ²ðèíà Ïåòðåíåöü

Ó÷èòåëü çâåðòàºòüñÿ äî íåñëóõíÿíîãî ó÷íÿ: – Ñêàæè, Âîëîäþ, òè êîëè-íåáóäü ñëóõàºø ãîëîñ ñâ ñîâ³ñò³? – À íà ÿêîìó êàíàë³ éîãî ïåðåäàþòü?

Ïåðøèé óðîê óêðà¿íñüêî¿ ìîâè ï³ñëÿ êàí³êóë. Ó÷í³ äóæå íåóâàæí³. Òîä³ â÷èòåëü äຠ¿ì çàâäàííÿ: “Íàïèø³òü, ùî òàêå ë³íèâñòâî”. Âê³íö³ óðîêó âñ³ çäàþòü âèêîíàí³ çàâäàííÿ. Ó Ïåòðèêà ëèñòîê ÷èñòèé, à ïîñåðåäèí³ ïèøàºòüñÿ íàïèñ: “Öå ³ º ë³íèâñòâî”.

– ×è ñïðàâåäëèâî êàðàòè ëþäèíó çà òå, ÷îãî âîíà íå çðîáèëà? – Çâè÷àéíî, í³. – À ó÷èòåëü ïîêàðàâ ìåíå çà âïðàâó, ÿêî¿ ÿ íå âèêîíàâ.

46


Äàé Áîãó ñâ³é ÷àñ

Äàé Áîãó ñâ³é ÷àñ ³ ñëàâó, Äàé ñåðöå ñâîº òåïåð Éîìó. Éäè, áî íàñòàâ ñïàñ³ííÿ, Éäè, áî âæå òåáå ÷åêຠÁîã. Éäè.

Ïðèñï³â: Êîæåí õàé ï³çíàº, ùî òè º Ãîñïîäü, Êîæåí õàé ïðîñëàâèòü Òåáå, ³÷íó íàãîðîäó îòðèìຠòîé, Õòî Òåáå ïðèéìå.

47


222222 Ñåð³ÿ êíè㠓ϲÇÍÀÉ ÑÅÁÅ” áóëà çàïî÷àòêîâàíà ó áåðåçí³ 2006 ðîêó âèõîäîì êíèãè Þçåôà Àâãóñòèíà “Ñâ³ò íàøèõ ïî÷óòò³â”, íàñòóïíîþ áóëà “Òâîº ùàñòÿ çàëåæèòü â³ä òåáå” Äæîíà Ïàâåëà. Íåäàâíî ñâ³ò ïîáà÷èëè ùå äâ³ êíèãè ö³º¿ ñåð³¿: Ã. Íîðìàíà Ðàéòà “ßê ïîäîëàòè çíåâ³ðó, çíåâàãó ³ ìåëàíõîë³þ” òà Àðíîëüäà À. Ëåçåðåñ, Êë³ôîðä Í. Ëåçåðåñ, Àëåí Ôåé “ßê íå âïàñòè ó äåïðåñ³þ”.

ªâõàðèñò³ÿ: Òà¿íñòâî Öàðñòâà

Ïðîòîïðåñâ³òåð Îëåêñàíäð Øìåìàí

Öÿ êíèæêà – íèçêà ðîçäóì³â ïðî ªâõàðèñò³þ, ùî ïîðîäæåí³ ïîíàä òðèäöÿòèð³÷íèì äîñâ³äîì àâòîðà – ñâÿùåíèêà, âèêëàäà÷à áîãîñëîâ’ÿ, äóøïàñòèðÿ ³ â÷èòåëÿ. Î. Øìåìàí ðîçäóìóº ïðî êîëèøí³ é ñó÷àñí³ îñîáëèâîñò³ çä³éñíåííÿ ªâõàðèñò³¿, íàãîëîøóº íà âàæëèâîñò³ ó÷àñòè ëþäèíè â öåðêîâíîìó æèòò³, ïîð³âíþº ëþäèíó ñüîãîäåííÿ ç ëþäèíîþ ìèíóëîãî, âêàçóº íà òå, ùî íå ëþäèíà, à Áîã ìຠáóòè ì³ðîþ âñ³õ ðå÷åé. Àâòîð ùèðî â³ðèòü â ºâõàðèñò³éíå â³äðîäæåííÿ Öåðêâè, âíàñë³äîê ¿¿ ïîâåðíåííÿ äî òîãî äîñâ³äó, ÿêèì âîíà æèëà â³ä ïî÷àòêó. 48


зустріч 22  

молодіжний журнал Зустріч

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you