Issuu on Google+

GLASN<K PO RUSKI www.ruskeslovo.com

ROK LXIX ^ISLO 33 (3538)

NOVI SAD, 16. AV]UST 2013. ROKU

CENA 30 DINARI

[VETOVE PER[ENSTVO U ATLETIKI U MOSKVI

Foto: V. Se}edi

[PANOVI^OVA TRECA, DUDA[ [TERNASTI

Tera{n> fodbalere keresturskogo “Rusina”

Ivana [panovi~ na [vetovim per{enstve u atletiki u Moskvi u skoku do dalwka zav`ala trece mesto i osvowla bronzovu medalx, a Mihail Duda{ u dze{ecbox {ternaste mesto. Do finalu Ivana vo{la yk {esta zoz skokom 6,70 meteri, a potim u piytej seri> sko~ela 6,82 meteri napravela ~udo zav`ala trece mesto i osvowla bronzovu medalx. Mihail Duda{ posle dze{ec disciplinoh osvowl 8 275 bodi i za 19 bodi zlwp{al rekord Serbi>. Emir Bekri~ na 400 meteri zoz prepre~enymi zoz rezultatom 48,38 zlwp{al rekord Serbi> i plasoval {e do finalu.

TEJ SOBOTI I NWDZEL<

DN< KERESTURSKEJ PAPRI]I U Ruskim Keresture na sobotu i nwdzelx, 17. i 18. av}usta, budze otrimana manifestaciy “Dn> keresturskej papri}i”, po{vecena papri}i, yk brendu Ruskogo Kerestura. Predvidzena {l>duxca programa: Sobota, 17. av}ust, u centre Kerestura – na 10 g. – shod papri}aroh i odkupjova~oh papri}i (u Menzi), odhod na poly pod papri}u (na Yra{u) – na 12 g. – priwm za goscoh manifestaci> u Mesnej zawdn>ci – na 14 g. – {veto~ne otveranw, kulturno-umetn>cka programa doma{n>h i goscinskih zoz Slovackej, {tandi z papri}u i drugu `elwnyvu, vistava produktoh z papri}i, produktoh starih remesloh i doma{n>h virobkoh, rihtanw wdloh i kola~oh – na 14,30 g. – defile zapragoh KK “Rusin” i vo`enw na ko~oh u~a{n>koh u programi i mlade`i u narodnim oblw~ive po valalw – na 16 g. – maskenbal dzecoh po centre Kerestura – od 16 do 20 g. – ve~era u Menzi – Dru`enw i rozvaga z muziku. Nwdzely, 18. av}ust, na Gipodrome “Le>” – na 14 g. – {veto~ne otveranw kon>ckih obegovanqoh – {tandi z papri}u i drugu `elwnyvu, produkti z papri}i, produkti starih remesloh i doma{n>h virobkoh, budze slu`ena pe~ena papri}a, varena sladka kukurica, pala~inki, papri}a{ – kulturno-umetn>cka programa, muzi~na programa i dru`enw.

DZEVEDZE[AT ROKI SPORTSKOGO DRU@TVA “RUSIN”

FESTIVAL @RIDLOVOGO [PIVANY

“NAJ [E NW ZABUDZE” Na nwdzelx, 18. av}usta u Dxrdqove budze otrimani 11. Festival `ridlovogo {pivany “Naj {e nw zabudze” u or}anizaci> KUD “Taras [ev~enko” zoz Dxrdqova. – 16,00 dvor oprez Matki – STARI REMESLA – 17,00 Ruska {kola – VISTAVA SVADZEBNIH RU^N<KOH – 20,00 Velqka sala – @RIDLOVE [PIVANW I NASTUP DRU@TVOH – 22,00 sala Matki – ZAWDN<CKE DRU@ENW

BOK 14.


2

TI@NQOVN<K

16. AV]UST 2013.

NVU “RUSKE SLOVO”

RUSKOKERESTURCI BULI NA STRETNUCU KERESTUROH

KONSTITUOVANI NOVI UPRAVNI ODBOR

PREDSTAVYNW RUSNACOH I NA[OGO VALALA

Posle shadzki Nacionalnogo sovitu Rusnacoh i menovany ~lenoh Upravnogo odboru NVU “Ruske slovo”, vovtorok otrimana i per{a shadzka u novim zvolanx kotru vodzel novovibrani predsidatelq Miron Sabado{. Posle konstituovany Upravnogo odobru, za zamen<ka predsidately vibrani Mihajlo Simunovi~.

mix ]{ven} z Verbasu, a za novih ~lenoh Lidix Pa{o z Kerestura i Nata{u Edelinski zoz Srimu. Spred kolektivu, do UO menovani Mihajlo Simunovi~, Slavica Fejsa i Ysmina Dxran<n. Do Nadpatraxcogo odboru spred snovately oznova menovani Ykim Golik z Temerinu, a novi ~leni Vesna Edelinski z Kerestura i

^leni Upravnogo odboru NVU “Ruske slovo” na per{ej konstitutivnej shadzki

Na shadzki prinw{ena odluka o rozpisovanx Yvnej povolanki za vibor odvi~atelqnogo redaktora novinoh “Ruske slovo”, kotra i obyvena u tim ~i{lw. Na osnovi predloga Odboru za informovanw, NS do Upravnogo odboru NVU “Ruske slovo” na 15. shadzki po~atkom xliy menoval vek{inu z dotera{n<h ~lenoh Mirona Sabado{a z Dxrdqova, Ksenix Medw{i z Kocura, Zlaticu Nyradi z Novogo Sadu i Eufe-

Ivan Sabado{ spred kolektivu “Ruskogo”. Potim, Nacionalni sovit Rusnacoh menoval predsidatelqoh odboroh u NVU “Ruske slovo” na telefonskej shadzki htora otrimana stredu, 7. av}usta. Za predsidately Upravnogo odboru na{ej novinsko-vidavatelqnej ustanovi menovani Miron Sabado{, a za predsidately Nadpatraxcogo odboru “Ruskogo” menovani Ykim Golik. Dx. V.

PORA@UXCA STATISTIKA MESTO VIN^OVANKI

U SERBI< BEZ ROBOTI 220 TISY^I MLADIH Nacionalna slu`ba za obezpe~ovanw roboti na evidenci< ma kolo 780 tisy~i osobi, od htorih a` 220 tisy~i mladi lxdze, mlad{i od 30 roki, gvarel der`avni sekretar za mlade` Nenad Borov~anin z nagodi Dny mladih htori ozna~eni pondzelok, 12. av}usta.

htora {tiri me{aci nw ma robotu, dostava nagodu usover{ovac {e, sta`irac i na koncu eventualno dostac robotu, co bi bulo velqo ~e`{e bez der`avnej potrimovki. Okreme `e za ri{ovanw problemu nwzanytosci mladih der`ava planuw miri htori

Od pre{logo roku yk urydovi ~len Zdru`eny Keresturoh, htore zazberuw mesta z vecej der`avoh co u svowj nazvi max “Kerestur”, predstavitelw Ruskogo Kerestura od 8. po 11. av}ust goscovali u Madyrskej, u Mura Keresture, na {ternastej po {ore turisti~no-kulturnej manifestaci< Stretnuce Keresturoh. U kulturnej programi, htora otrimana 9. i 10. av}usta, na{o Keresturci z Domu kulturi nastupeli piytok z polgodzinovim blokom u htorim tanw~na }rupa veteranoh odtancovala dva tanci - Ruski i madyrski “Sabol~i ~arda{”, a @enska `ridlova {pivacka }rupa od{pivala pejc ruski narodni {pivanki. Yk doznavame od ~lenoh ansamblu @elqka Kova~a spred tanw~nej }rupi veteranoh, kotri i zamen<k predsidately Sovitu Mesnej zawdn<ci Ruski Kerestur, ta ~len<ci @enskej `ridlovej {pivackej }rupi Mari< Regakovej, Mura Kerestur

Foto}rafi>: Mirko Gajduk Keresturci dostali mocni aplauzi od Keresturcoh

EVROPSKI “KERESTURSKI RUH” – Or}anizator Stretnuca Zdru`enw Keresturoh, ~iy Skup{tina za otrimovanw tej manifestaci> konkuruw do evropskih fondoh, a medzinarodni harakter wj davax Keresturi spoza gran>ci. Popri u Madyrskej, u Evropi wst 38 Keresturi, a sedem u drugih der`avoh - dva u Serbi>, tri u Rumuni>, i po wden u Slovackej i Ukra>ni. Interesantne `e popri nas, na Stretnucu togo roku buli i predstavitelw i|e wdnogo Kerestura u Serbi> - dele}aciy Kerestura z Banatu, u Op{tini Novi Kne`evac, tak `e predstavitelw togo mesta i Op{tini Novi Kne`evac be{edovali o uklx~ovanx i najviroytnwj{e `e iducogo roku i “serbski” Kerestur budze priyti do Zdru`eny Keresturoh - gvari Kova~.

nahodzi {e na tromed< Madyrskej, Gorvatskej i Sloveni< i ma kolo dva tisy~i `itelqoh, z htorih polovka Gorvati, pone`e rika Mura prave gran<ca medzi Madyrsku i Gorvatsku. Per{e mesto u Gorvatskej oddalwne lwm 16 kilometri, u mesce status slu`benogo yzika ma i yzik pripadn<koh gorvatskej nacionalnej men{ini u Madyrskej, htori {e viu~uw u valalskej osnovnej {koli, a to fakti htorim na Stretnucu u Mura Keresture data zna~na uvaga. Prave preto i zgvarynw na{ih Keresturcoh z doma{n<ma bulo olwg~ane, konferansa vodzena dvoyzi~no - po madyrski i gorvatski, a piytok ve~ar goscovali i orkestri z Gorvatskej, ta poznati {piva~ i u dakedi{nwj Xgoslavi< Vlado Kalember, co bulo priwmne nwspodzivanw za na{ih. – Mesto nw velqke, alw naisce kra{nw u{orene, ~iste, vidno `e su u` u Evropskej uni<. Mentalitet nam podobni, podobna kuhny, i mi pe~eme podobni

kola~i yk i voni, a yk zme spoznali, cali valal bul uklx~eni do manifestaci<, bo trebalo do~ekac i vislu`ic tel<h goscoh. Nastup na{ih tanw~n<koh i na{ej }rupi naisce pova`no provadzeli i nagradzeli nas z naisce barz mocnima aplauzami, or}anizovali nam vilwt na Muru i mo`em povesc `e zme {icki barz zadovolqni i z nastupom i calim goscovanqom - gvarela Mariy Regakova, a dodavame `e folklorni ansambl i @ridlovu {pivacku }rupu na garmoniki provadzel mr Mirko Pre}un. – I na mnw, yk i na {ickih, velqki upe~atok zohabelo yk cali valal bul dobre pririhtani za Stretnuce, u or}anizaci< i priwmu goscoh u~astvovali ~isleni volontere, interesantna bula dekoraciy na uhodze z baloh slami, a programu provadzeli i odredzeni istorijni zmisti `itelqoh tej ~asci Madyrskej, nasampredz vyzani za gorvatsku nacionalnu men{inu - gvari @elqko Kova~. Od sobe{edn<koh doznavame `e u provadzacej programi u~astvovali lwm doma{n<, a yk i pre{logo roku, glavna programa manifestaci< otrimana u wdnim velqkim {atre, dze mo` zmescic kolo tisy~ lxdzoh, kelqo skoro i bulo goscoh z tricec wdnogo Kerestura, ta na nocn<k buli pozmescovani po su{ednih vek{ih mestoh, yk co to Nadq Kan<`a, dze buli na{o Keresturci. Na robotnej shadzki Skup{tini Zdru`eny vsobotu, 10. av}usta, u~astvoval i Kova~, a be{edovane o dzepowdnih aktivnoscoh Zdru`eny prez rok, ta `e bi {e Stretnuce pre{irelo i zoz sportskima zmistami. Na rok doma{n< Stretnucu budze Bodro} Kerestur, u sivero-vosto~nej Madyrskej, u tokajskim krax (spram Ukra<ni). Z Ruskokeresturcami u Mura Keresture spred lokalnej samoupravi bul i Karolq Valka z Kuli, a yk nagla{eli Kova~ i Regakova, amaterom Domu kulturi to bula i|e wdna dobra motivaciy za dotera{nx i dalq{u robotu, alw i|e zna~nwj{e `e na dobri sposob predstavyli na{ Kerestur i Rusnacoh, za co, yk gvary, treba hasnovac ka`du nagodu. U tim napryme, na Dn< keresturskej papri}i do Ruskogo Kerestura togo vikendu povolali i predsidately Zdru`eny Keresturoh Jo`efa Kova~a, a rihtax {e i na rok na {l<duxce Stretnuce. M. Zazulyk

PO^ALO PRIYVJOVANW ZA NAGRADU OP[TINI VERBAS

NAJVA@NWJ[E LOKALNE PRIPOZNANW Komisiy za dodzelqovanw Nagradi op{tini Verbas povoluw {icki fizi~ni i pravni osobi `e bi predlo`eli kandidatoh @e bi tota alarmantna statistika bula “zblagana”, Borov~anin nayvel `e u Nacionalnim akcijnim planu za obezpe~ovanw roboti, mladi budu tretirovani yk okremna, prioritetna kate}oriy, po uglydu na aktualnu evropsku programu “]aranciy evropskej mlade`i”. Po programi htoru Evropska uniy zaplanovala vitvoric po 2020. rok, mlada osoba

zlwp{ax <h konkurentnosc na tar}ovi|u roboti, der`avni sekretar Borov~anin gvarel `e resorni instituci< – Ministerstvo za robotu i sociylnu politiku i Nacionalna slu`ba za obezpe~ovanw roboti rozvivax modeli z htorima i robotodavatelw buli motivovani dac {ansu mladim. I. S.

za najvizna~nwj{u lokalnu nagradu. Toto pripoznanw dodzelxw {e od 2005. roku za okremni i najvis{i dosygi i vitvoreny u {ickih oblascoh roboti i tvor~osci htori od okremnej zna~nosci za op{tinu Verbas. Nagradu op{tini Verbas godni dostac gra`danw, }rupi gra`danoh, podpriwmstva, ustanovi, or}anizaci<, mesni zawdn<ci, zdru`eny gra-

`danoh i drugi or}anizaci<. Nagradu {e dodzelxw ka`dogo roku z nagodi ozna~ovany Dny Op{tini – 20. oktobra. [icki predkladany treba podnwsc u pisanej formi i mu{a buc obgruntovani, a treba ih poslac po 1. oktober. Predkladany treba posilac na adresu – Skup{tina op{tini Verbas, Komisiy za dodzelqovanw Nagradi op{tini Verbas, Mar{ala Tita 89. [icki dodatni informaci< mo` dostac na ~islo telefona 021 795 4016. A. P. M.


3

TI@NQOVN<K

16. AV]UST 2013.

RUSKI KERESTUR

PRED NAMI PAPRI]ARSKI VIKEND

P ol<n~e i K va{nyk

Tej soboti i nwdzel<, 17. i 18. av}usta, u Ruskim Keresture budze otrimana turisti~no-privrednokulturna manifestaciy na ~esc, yk {e to gvari po novim - brendu na{ogo najvek{ogo valala - papri}i. Pre{logo roku per{iraz otrimani “Dzenq” (u oktobru), togo roku prerosnul do Dnqoh keresturskej papri}i i ponuka bogatu programu - na sobotu u centre Kerestura, a na nwdzelx na Gipodrome “Le<” i do svowj or}anizaci< pozberal predstavitelqoh skoro {ickih keresturskih zdru`enqoh, ustanovoh i or}anizacijoh, a potrimux go ~isleni sponzore. Dn< keresturskej papri}i na sobotu po~nx na 10 godzin zoz stretnucom papri}aroh i odkupjova~oh papri}i u sali Menzi, potim Z pre{loro~nej manifestaci> htora pricagla velqku uvagu doma{n>h i na|ivitelqoh z drugih mestoh vwdno pojdu i na dzepowdni poly pod papri}u na Yra{u Xtredzenq, na nwdzelx, 18. (kolo tvardej dragi), ta av}usta, u ramikoh Dnqoh paCALODNQOVA GOSCINA predpostavka `e toto pri}i na Gipodrome “Le<” budu stretnuce budze na Na Dnqoh keresturskej papri}i budu pririhtani vecej atraktivni obegovany zawdn<cki hasen. Kere- vecej wdla, togo roku a` u 10 kotloh, tak `e kuhare konqoh-drin}a~oh u wdno i dvosturci na manifestaci< pririhtax ribov, {vinqski i papri}a{ z barana, zapragoh. Po~atkom ti`ny oro~ekux i vizna~nih go- polnwnu papri}u, kapustu i pasulx, a porciy budze }anizatorovi obegovanqoh, scoh, predstavitelqoh z ko{tac 200 dinari. Wdla {e nw budze predavac {ic- Kon<ckomu klubu “Rusin”, buli AP Vojvodini, Op{ti- ki naraz, alw od 16 do 20 godzin ka`du godzinu po dva, priyveni a` kolo 60 kon<, ta ni Kula, z drugih me- lwbo tri wdla, `e bi {e nw pravelo velqki gu`vi. mo`l<ve `e budu or}anizovani stoh, ta zoz Slovackej, a` sedem obegovany. medzi n<ma i gorodona[veto~ne otveranw obegovanqoh i privit u~a{n<koh na tej no-umetn<ckej programi, u hto- v{e interesantnej manifestaci< rej u~astvux budze na 14 godzin, a popri obego{pivacki }rupi vanqoh, na Gipodrome budu predi orkester doma- staveni i paradni kon< i ko~i, bud{nqogo Domu ze prigodna programa, {tandi z pakulturi, yk i pri}u, `elwnyvu, ri`nima zagraddva {pivacki karskima i produktami starih re}rupi zoz Slo- mesloh i ru~nih virobkoh. Ti` u vackej – “Zari- dvoh kotloh budze gotoveni ~anki” i “Sta- {vinqski papri}a{, godno {e tam ri~anki” z me- i o{vi`ic z napojom i ri`nima stoh kolo Sn<ni, lakotkami. Yk i per{i dzenq u cenna 14,30 godzin tre valala, i na Gipodrome posle po centre i po urydovih programoh {l<dzi rozvavalalw budze de- ga z muziku. ~aln<ka Svidn<ku, tak `e za goscoh file zapragoh Kon<ckogo klubu No{itelw prowktu Dn< keresturna 12 godzin u Mesnej zawdn<ci “Rusin” i vo`enw na ko~oh skej papri}i Zdru`enw papri}aroh budze otrimani okremni priwm, u~a{n<koh u programi i mlade`i u Ruskogo Kerestura, a u or}anizaci< pre upoznavanw z Keresturom, alw i narodnim oblw~ive. Na 16 godzin u~astvux ~isleni zdru`eny i or}ayk podzekovanw za finansijnu po- budze maskenbal za dzeci, kotri {e nizaci< z valala. Glavni finansiwtrimovku manifestaci<. popriberani pre{pacirax po cen- re Pokra<nski sekretariyt za polNa sobotu u centre Kerestura bu- tre Kerestura, a {ickih na|ivi- qoprivredu, Op{tina Kula, Mesna du vilo`eni {tandi z papri}u i telqoh manifestaci< budze zabavyc zawdn<ca i sponzore z Kerestura i drugu `elwnyvu, budu {tandi z i keresturski “Miks-bend”. drugih mestoh kotri {e, yk gvareli produktami z papri}i, produktami Na Dnqoh papri}i budze pregla- or}anizatore, na ri`ni sposobi starih remesloh i doma{n<h virob- {eni najkras{i {tand, najstar{i barz dze~nw odvolux pomognuc Kekoh, z kola~ami i lakotkami, a {ve- aktivni papri}ar i naj~e`{a pa- resturcom u or}anizovanx togo to~ne otveranw Dnqoh papri}i na pri}a viprodukovana na polx ak- drugogo po {ore velqkogo {veta na sobotu, 17. av}usta, u centre valala tivnogo papri}ara, a za zmaganw {e ~esc papri}i. budze na 14 godzin. Popri kultur- treba priyvic or}anizatorom. M. Zazulyk

DZE[EC ROKI DO PENZI> Pred dze{ec rokami mi trebalo dze{ec roki do penzi<. Teraz, posle tih dze{ec rokoh, za{ mi treba dze{ec roki. Ked {e i nadalwj budu zvek{ovac roki starosci, i o dze{ec roki mi budze trebac i|e dze{ec roki... ked mi vecej nw budze n<~ trebac. U dru`tve u kotrim `iwme zyvxw {e i|e wdna procivslovnosc – {ejdze{atro~ni lxdze hodza na robotu, a tricecro~ni {py doma abo {edza po kafi~oh. Najnov{i predlog `e bi {e do penzi< mesto 65 rokoh odhodzelo na 67 roki, i|e bar`ej zao{treli situacix. U nas {e ridko otverax novi robotni mesta i mladi naisce ~e`ko nahodza robotu. Najvek{e ~islo zanytih max medzi 55 i 59 roki `ivota. Toti kotri ~ekax `e bi ih zamenwli, budu {e mu{ic scerpic kolo dze{ec roki.

Odno{enw penzioneroh i zanytih:1:1,47, a trebalo bi buc golwm 1:2,5, lwbo a` i 1:3. Sedemdze{atih rokoh toto odno{enw bulo i 1:4. Psihofizi~na aktivnosc {ejdze{atro~nogo ~loveka slabi, i bez oglydu na jogo iskustvo, i von {e ~e`ko mo`e no{ic zoz mladima lxdzmi. Forsiranw starih na rahunok mladih, lwm `e bi {e nw naru{el penzijni fond, mo`e mac velqo gl<b{i po{l<dki. Na zahodu, dze nwzanatosc i tak velqo men{a, prez ri`ni akci< {e x probuw i|e bar`ej zbic, i mladi i robotodavci {e stimuluw na uklx~ovanw do produkci<, lwm `e bi co skorej postali samostojni, zasnovali famelix, dostali potomstvo. Na internetu {e zyvela wdna interesantna ogla{ka, kotru preno{a i komentarux vel< medi<: “Predavam sina debila, abo go scem dakomu podarovac hto go budze vitrimovac. [pi do poladny, w, licka {e pol godzini, ~e{e {e, idze na kafu zoz star{ima dzivkami i pano~kami, vraci {e domu, znova w, pojdze u nwpoznatim napryme zoz velqo star{ima dzivkami od sebe, vraci {e rano na pejc, vitrapeni yk lovarska su~ka, i znova w, i tak do kruga. Nw sce n<~ robic, lwm glwda dayku maro~ku za dopolnwnw, kafu i ci}ari. Nw naparti w bo w ridko doma. Hto bi go odved zoz Zvornika i mojogo obisca, y bi i|e i doplacel, lwm naj go mojo o~i nw vidza”. Dxra Vina> vinaji.djura@gmail.com

NARIS ZAKONA O MEDIJOH I YVNIH SERVISOH

RTS I RTV DVA ROKI NA BUD@ETU Na urydovim sajtu Ministerstva kulturi pre{logo ti`ny obyveni naris Zakona o medijoh i yvnih servisoh, po htorim Radio-televiziy Serbi< i Radio-televiziy Vojvodini budu finansovani zoz republi~nogo bud`eta, a nw zoz predplati yk poteraz. Predstavitelw Ministerstva kulturi skorej nayveli `e model bud`etskogo finansovany budze tirvac {l<duxci dva roki.

KONKURS ZA NWZAVISNU PRODUKCIX Radio-televiziy Vojvodini rozpisala konkurs za vibor programi nwzavisnih radio i televizijnih produkcijoh, htori budu emitovani na programoh Pokra>nskogo yvnogo medijnogo servisu. Na konkurs mo` posilac radijski i televizijni emisi> informativnogo, kulturnogo, umetn>ckogo, obrazovnogo, virskogo, naukovogo, dzecinskogo, zabavnogo i sportskogo zmistu, yk i zmisti htori po{veceni nacionalnim men{inom i etn>~nim }rupom i gevti htori obezpe~ux prava i interesovany gra`danoh. Tekst konkursa obyveni na internet boku Radio-televizi> Vojvodini, a roboti mo` pridavac po 21. av}ust.

U narisu predvidzene `e bud`etske finansovanw yvnih medijnih servisoh budze formalizovane z ro~nim kontraktom htori {e budze zaklx~ovac medzi Vladu Serbi< i medijnu hi`u, najpoznwj{e po 30. xnij za

{l<duxci rok. Naris nagla{uw `e finansovanw z der`avnogo bud`eta nw {me zagro`ic nwzavisnosc medijnih yvnih servisoh. Formalna vyza medzi yvnima servisami i der`avu medzi in{im naklada `e, ked `e medijna hi`a nw mo`e sama viplacic svojo dlustva, totu obovyzku solidarno prebera Republika Serbiy. Popri der`avnogo `ridla, republi~ni i pokra<nski yvni servis svoj bud`et i nadalwj godni popolnqovac zoz reklamoh lwbo medzinarodnih fondoh i konkursoh. @e bi {e rozlikovali prihodi medijnej hi`i z bud`etu i drugih komerciylnih `ridloh, predvidzene `e {e budze vodzic rozdzelwne rahunkovodstvo, u htorim budu vikazani prihodi, rozhodi i d<lovni rezultati. Novi Zakon o medijoh i yvnih servisoh, o htorim na w{enq treba ob~ekovac i po~atok yvnej rozpravi, zamen< nw{kaj{i Zakon o radiodifuzi<. Popri novogo modela finansovany yvnih medijnih servisoh, zakon ti` re}uluw kompetenci< republi~nej radiodifuznej a}enci<, yk i obovyzki emiteroh. Po novim zakonu predvidzene `e elektronski medi< mo`u buc yvni servisi, komerciylni medijni hi`i i medi< nwvladovogo sektora. I. S.


4

NA[O MESTA NA IDUCU SOBOTU BUDZE TRECA KOCURSKA FIYKERIYDA

POETA I HRON<^AR SLAVOMIR [ANTA

PUTOVANW DO PRE[LOSCI KOCURA

VALAL BUDZE CENTER KON<CKOGO SPORTU Or}anizator i trecej kocurskej fiykeriydi fameliy ]akovi~, a po slovoh Vo>slava, togo roku {e ob~ekuw vek{e ~islo zmagatelqoh yk pre{lih rokoh, tak `e mo` povesc `e na sobotu, 24. av}usta, Kocur budze center kon>ckogo sportu u Serbi>, alw i u re}ionu U Kocure na sobotu, 24. av}usta, {e otrima treca “Kocurska fiykeriyda”, a or}anizator tej manifestaci<, yk i skorej{ih rokoh, kocurska fameliy ]akovi~ odnosno Kon<cki klub “Vezir” htori ]akovi~ovo Milan ]akovi~ wden zoz najlwp{ih vo`a~oh fiykera u Serbi> osnovali i rekordne ~islo u~a{n<koh, a urydovo go re}istrovali. Manifestaciy po~nw na 12,30 okreme masovne budze zmaganw za godzin i per{e budze otrimane Kup Kocura htore pre mocni rejzakon~uxce zmaganw za per{en- tin}, alw i krasni nagradi, v{e stvo Vojvodini u vo`enx {tiro- vecej pricaguw konyroh zoz napragoh, a posle togo zakon~uxce {ej `emi i re}ionu. ]eneralni zmaganw za per{enstvo Vojvodi- sponzor trecej Kocurskej fiykeriydi Op{tina Verbas. ni u vo`enx dvopragoh. Manifestaciy {e otrima na Posle pregla{eny pobidn<koh zmaganqoh i pobidn<koh u }ene- stadionu Fodbalskogo kluba ralnim plasmanu per{enstva “Iskra” i budze tirvac do noci, a Vojvodini, otrima {e i zmaganw okrem zmaganqoh konqskih zaprau dvopragu za Kup Kocura na hto- goh i reviylnogo nastupa rim, okrem zmagatelqoh zoz calej najlwp{ih zapragoh, u programi Serbi<, budu u~astvovac i zmaga- budu u~astvovac i ma`oretkin<. telw zoz Bosni i Gerce}ovini i Or}anizator porihtal i drugi nwspodzivany za publiku. Uhod na Gorvatskej. Po slovoh or}anizatora Vo<sla- fiykeriydu bezplatni. S. Dorokhazi va ]akovi~a, togo roku {e ob~ekuw

Na piytok, 23. av}usta na 17,30 godzin u sali Mesnej zawdn<ci [anta or}anizuw prowkcix starih video zapisoh pod nazvu “Putovanw do pre{losci” dze zainteresovani godni vidzic stari zn<mki kocurskih amateroh yk i zn<mki zoz dakedi{n<h manifestacijoh “Kocurska `atva”. Iducogo dny, na sobotu 24. av}usta, na 14 godzin, ti` u Mesnej zawdn<ci, [anta predstavi publiki svox kn<`ku Okrem glavnih progralxbovnej poezi< moh, na preslavi kocur“Tebe gutorim”, a skih xvilejoh budze i posle togo budze vecej provadzaci, htori prikazana druga verime `e budu intere~asc video zapisoh santni Kocurcom, alw i “Putovanw do pre~islenim goscom htori {losci”. Zainte{e prez toti tri dn< obresovani godni ~ekux u Kocure. Dvom tavidzic obhod kolo kim provadzacim progracerkvi zoz 1983. mom avtor Slavomir roku, kocurski [anta. piyc 1988. roku, Slavomir [anta nauvidza le}endarnorodzeni 1948. roku u Kogo kocurskogo cure, a `ivot go 1978. rofi}lyra Papdxrku odvedol do Avstrali< desa yk {piva, dze robel i `il 30 roki. uvidza i u~ux inMedzitim, zoz sobu do teresantnogo Kodalwkogo {veta odnwsol Slavomir [anta u prigodnim ambiwntu curca Kirila lxbov }u Kocuru i }u KoPoldrugovogo, curcom. Dahto zoz Kocura po{ol i zabul na svoj valal. [anta {e do svojo- zdogadnx {e starej dobrej Veruni, uvidza ske~i go lxbenogo valalu v{e vracal i v{e ked pri{ol, pokojnih Pepsiy i Se< Gornykovej, uvidza yk buzoz video kameru zazna~oval hvilqki zoz `ivota lo na fodbalskim zmaganx i yki tedi buli naviy~e... valalu i jogo `itelqoh. Po slovoh [anti, spomnuti hvilqki moglo znyc Roku 2008. {e vracel do svojogo valalu i tu `iw, zoz svo<ma valal~anami, dzel< zoz n<ma dobre i zle. na kameru, alw na`alq, ~as nw moglo zastanovic, ta Z nagodi preslavi kocurskih xvilejoh i sam scel vel< osobi htori {e nahodza na jogo zn<mkoh, vedac svojo doprino{enw preslavi. Za svox idex `e cej nw medzi `ivima. Dzekuxci [antovej arhivi, nw{kaj{i Kocurci bi {e or}anizovalo rekonstrukcix prihodu Rusnacoh do Kocura, na ko~oh zoz Rikovogo bregu, nw {e godni zdogadnuc na pre{li ~asi i na lxdzoh dostal potrimovku, ta ri{el Kocurcom i goscom htori ka`di na svoj sposob davali farbu valalskomu `ivotu. S. Dorokhazi ponuknuc daco zoz svowj bogatej video arhivi.

Preslava kocurskih xvilejoh budze mac i vecej provadzaci programi, a avtor dvoh Slave [anta htori rokami robel i `il u Avstrali>, alw ~asto prihodzel do Kocura i zoz kameru zazna~oval interesantni hvilqki zoz `ivota valala

@IVOT NA[ (NW)KA@DODNQOVI

“VYZI” I [VERCOVANW NA KONKURSOH Velqka bury {e dzvigla ked nwdavno zlohasnovani testi za upis do {trednwj {koli, a ked {e rozpi{e konkurs za robotne mesto u mestoh dze `iwme, vec {e u na{im mentalitetu yko{ik podrozumxw `e viroytno konkurs napredok “namesceni” i nw va`ne yki {kolyre i fahovci toti htori konkurux bez politi~nih i hto zna i|e ykih vyzoh. Teraz aktualna i rekonstrukciy Vladi Serbi< i analiza rezultatoh roboti ministerstvoh i sekretariytoh, alw ked {e o kompetencijoh nw budze vodzic rahunka i u mesce dze bivame, ministerski premenki budu lwm kozmeti~ni. U nas tar}ovi|e robotnej moci i prirodna selekciy spram shopnoscoh, prihilqnoscoh i ~esnosci nw funkcionuw na zadovolxxci sposob i|e od Drugej {vetovej vojni. Wst powdincoh, }rupi i krugi lxdzoh htori, bez oglydu na kompetenci<, cali svoj robotni vik preprovadzeli i preprovadzux u aktualnih partijoh, yki{ik komisijoh, upravnih i nadpatraxcih odboroh, interesnih }rupoh, ta i u manipulativnih “diloh”. Rezultati vidzime u na{ej podlej materiylnej, du{evnej i duhovnej situaci<. Na radix “Beseda”, medix SPC i eparhi< Ba~kej, nwdavno wdna peda}o}iny opisovala i porovnovala svojo dlugoro~ni profesijni i `ivotni iskustva u Serbi< i u Nwmeckej. Vona gvarela `e u Nwmeckej za`ila praksa `e direktor dawdnej {koli naisce najlwp{i, najfa-

16. AV]UST 2013.

hov{i prosvitni robotn<k i peda}o}, u fabriki i robotn< rukovoditelq naisce najlwp{i majstor, a u zdravstvenej ustanovi na~aln<k naisce najpoznat{i i najsovisnwj{i l<kar. Tota peda}o}iny konstatovala `e u Serbi< nw tak. U rozvitih dru`tvoh {e pravi rozliku i zna {e `e nw {icki osnovni, {tredn< i visoki {koli, odnosno obrazovni ustanovi isti, bo dawdni kvalitetnwj{i i ozbilqnwj{i od drugih. U nas {e to nw bere do oglydu, ta a` nw va`na an< kompetenciy za fah. Tak {e slu~uw `e, napriklad, l<kare, pravn<ki i polqoprivredni zadru}are, nw lwm `e spram opravdanej potrebi u~astvux u funkcionovanx obrazovany, kulturi i informovany, alw i pravy {ora u tih oblascoh. Mo` to tak, bo po{l<dki vidno a` poznwj{e i dlugoro~no. Ked bi, napriklad, po istej lo}iki fahovci za muziku, tanwc, yzik, literaturu, pisn< i pripovedki i novinare praveli {ora u ambulanti, po{l<dki bi bulo vidno takoj. U uspi{nej “Majkrosoftovej” kompani< miliyrdera Bila ]ejtsa, kadri {e prima na osnovi datih bio}rafskih podatkoh i rezultatoh zoz {tiroh testoh. Nw va`ne hto {e komu ul<zuw i hto kelqo poogvaryni. Nw mu{ime mi na konkursoh na{im kadrom davac {tiri testi, alw odluki o kandidatoh treba prinwsc a` posle zakon~eny konkursa, a nw pred tim. M. Gornyk Kuhar

MIHAJLO TIRKAJLA PREDSIDATELQ KULSKOGO ROTARI KLUBA

NWSEBI^NE SLU@ENW DRUGIM Pre{logo me{aca, 12. xliy, za predsidately Rotari kluba Kula vibrani Mihajlo Tirkajla, elektroin`enwr z Ruskogo Kerestura, vlasn<k kulskogo podpriwmstva “Sonar PC”, i totu funkcix budze okon~ovac rok. Menwj poznate `e i u Kuli u` osem roki posto< toto, nasampredz gumanitarne zdru`enw, htore ~asc {irokogo ruhu i or}anizaci< d<lovnih lxdzoh {ircom {veta. Popri davany gumanitarnej pomoci, Rotari klub potrimuw visoki eti~ni standardi u {icMiroslav Milovan~ev i Mihajlo Tirkajla kih sferoh i profesijoh i zakla(na pravo) na pridavanx dlu`nosci da {e za {irenw dobrej dzeki i osnovne muzi~ne obrazovanw, pomagal mlamira u calim {vece. Rotari klub u Kuli teraz ma kolo 20 ~le- dim u vitvorjovanx <h aktivnoscoh, hunoh z Kuli, ^ervinki, Verbasu, a zateraz dobnwj{im famelijom z nagodi velqkih wdini Keresturec prave novovibrani cerkovnih {vetoh po obidvoh kalendaroh, predsidatelq Tirkajla. Na{ej yvnosci odnosno viroh... Togo roku Klub finansijno pomognul i bar`ej poznati Rotari klub Verbas–Kocur, ~ijo snovatelw i ~leni i Rusnaci, u u or}anizaci< preslavi 20-ro~n<ci Ekolon<m i dzepowdni Keresturci, dok Rusnacoh }ijnogo ruhu “@elwni perscenq” u Ruskim z drugih mestoh wst i u kulskim Rotari Keresture, ta u drugih dzepowdnih akcijoh, a u septembru budze virobeni plan akklubu. Rotari klubi, ta i kulski, pomagax na- tivnoscoh do konca togo roka. Yk gvarel predsidatelq Rotari klubu sampredz penw`no, z dobrodze~nima prilogami, a i|e bar`ej prej} or}anizovany ri- Kula Mihajlo Tirkajla, kotri na tej dlu`nih gumanitarnih akcijoh na htorih {e `nosci zamenwl Miroslava Milovan~eva z zbera potrebnu pomoc odredzenej or}ani- Verbasu, direktora kulskej Tehn<~nej {koli, popri tim `e od n<h powdinci i orzaci<, lwbo powdincom. Dotera{n< vek{i akci< Rotari kluba Ku- }anizaci< pitax pomoc, velqo akci< vila buli pomoc dzecom i osobom u potrebi tvorxx i samoiniciytivno, na predklau kulskim Zdru`enx “Belava ptica”, po- danw svo<h ~lenoh, a nagla{el `e osnovni moc powdincom za ~e`{i zdravstveni ope- moto u jogo wdnoro~nej roboti yk predsiraci<, Klub u~astvoval u pomoci lxdzom u dately, alw i nadalwj, yk ~lena Rotari kluostatn<h vil<voh u Banatu, pomognul pri ba Kula to “nwsebi~ne slu`enw drugim”. M. Zazulyk kupovanx klavira kulskej [koli za


5

NA[O MESTA

16. AV]UST 2013.

VISTI ZOZ OP[TINI [ID EKONOMSKI SOVITN<K AMBASADI POLQSKEJ NA\IVEL [ID

DAROVALI DZVERI DOMU ZDRAVY And`ej Svw`a~enqski, per{i sovitn<k za ekonomski pitany Ambasadi Polqskej u Beo}radze, pre{logo {tvartku, 8. av}usta na|ivel Dom zdravy u [idze. Pri~ina na|ivi to `e Polqska podarovala 3 500 evra z htorima premenwni {esceri dzveri na Dzecinskim dispanzeru Domu zdravy. Svw`a~enqski z tej nagodi viyvel `e w |e{l<vi `e Polqska pomogla Domu zdravy u [idze i `e to lwm po~atok dalq{ogo sotrudn<ctva i pomoci. Von dodal `e Polqska ro~nw opredzelxw kolo 200 milioni evra za pomoc prowktom u ino`emstve htori {e vitvorxw z pomocu Ministerstva vonka{n<h d<loh Polqskej. – Polqska i Serbiy sotrudzux na vecej sposobi, a tomu doprino{i i bl<zkosc, yk i obi~a< i kultura dvoh narodoh. Na{a der`ava potrimuw Serbix na wj dragi do Evropskej uni< i mi vam pomo`eme zoz sovitami i na{ima iskustviymi na tej dragi. Ostatn< roki v{e vecej der`avynoh Serbi< na|ivxw Polqs-

Na|iva ekonomskogo sovitn>ka Ambasadi Polqskej u Beo}radze Domu zdravy u [idze

ku, alw i Polyki Serbix. To lwm mo`e pregl<bic sotrudn<ctvo – viyvel And`ej Svw`a~enqski u [idze. Visoki gosc potim obi{ol Dom zdravy, odnosno Dzecinski dispanzer dze premenwni dzveri. Direktor Doma zdravy dr Krsto Ku-

re{ podzekoval Ambasadi Polqskej `e prepoznala potrebi Doma zdravy i omo`l<vela `e bi buli premenwni 35-ro~ni dzveri. Gosca z Ambasadi privitali i dr Vany ]nip, ~len<ca Op{tinskej radi i Zoran Gardi, odborn<k u SO [id. Vl. D>.

I\W NW KONSTITUOVANI SOVITI MZ [ID I VA[ICA

[ID NWODLUGA DOSTANW NOVI SOVIT Go~ viberanki za {icki 19 soviti mesnih zawdn<coh u {idskej op{tini otrimani i|e 21. xliy, po teraz nw konstituovani soviti u [idze i u Va{ici. Za obidva mesta podnw{eni `albi Upravnomu sudu, medzitim yk naviscene, nw budze {e ~ekac odluku suda, alw soviti budu konstituovani. Dr Krsto Kure{, htori na viberankoh u [idze dostal najvecej glasi (1 114) gvarel `e novovibrani ~leni Sovitu dostali ri{enw o vibore i `e o tidzenq Sovit budze formovani. Situaciy komplikovan{a u Va{ici, dze predstavn<ki nwzadovolqnih gra`danoh max zauvagi na re}ularnosc viberankoh u tim mesce, a po slovoh Nikoli Krtini~a, kandidata }rupi gra`danoh htori vi-

Nikola Krtini~, wden zoz sedem kandidatoh }rupi gra`danoh u Va{ici

brani do novogo Sovitu, nwprerivno od otrimovany viberankoh 21. xliy de`urax oprez prostori< u budinku MZ dze {e nahodzi viberankovi materiyl. – Mi nw lwm `e podnwsli `albi Upravnomu sudu, alw zme podnwsli i vinovni priyvi Osnovnomu yvnomu tu`itelqstvu u Srimskej Mitrovici prociv predsidately i ~lenoh Viberankovogo odboru i Viberankovej komisi< u Va{ici. Priyvu podpisali {icki sedem kandidati }rupi gra`danoh i uvidzime co zrobi pravosudstvo – gvarel nam Nikola Krtini~, htori skorej viyvel `e von u takih obstavinoh nw prilapi mesto ~lena novogo Sovitu MZ Va{ica. Vl. D>.

PO^ALO POSTAVYNW ]AZNIH INSTALACIJOH

]AZ [E RIHTA, A DREVA U@ PORIHTANI U [idze {e kladze }azni instalaci<, a roboti u` pokon~eni u ul<ci Jovan Jovanovi~ Zmaj dze i hi`a Mirona D`u`ara, htori pred tim kupel ~asc drevoh za `imu i poskladal ih na ul<ci oprez hi`i, `e bi {e su{eli. Dreva nw zavadzali robotn<kom `e bi vikopali yrok, a von o }azifikaci< gvarel: – Y nw planuwm do obisca uvodzic }az. Vidzim `e teraz lwm kopali yr~ki i pokladli civi, a kedi }az naisce i pridze, to nw zname. Ti` nw zname an< kelqo ko{ta priklx~enw i yk {e budze placac. Tu i dodatni tro{ki za rozvodzenw }aznej instalaci< po obiscu. Sluhame prej} medijoh `e }az od septembra oznova budze drag{i. Kelqo znam, u wdnej op{tini u Srimu

dreva. Po jogo rahunku, to 40 000 dinari i }u tomu {e doda i|e daskelqo tisy~i za pilwnw dreva. To znova tunq{e yk ked bi {e zogrivalo na }az. – Dumam `e bi vecej uvagi trebalo davac takvolanim alternativnim `ridlom ener}i< yk co slunkova ceplota abo vitor. V{adzi u {vece powdinci stimulovani mac taki instalaci< Vikopani yr~ok kolo poskladanih drevoh htori akumulux oprez hi`i Mirona D`ud`ara alternativnu ener}ix htoru {e obisce mu{i placic 10 000 dinaro me{a~no prez cali rok, co hasnuw u obiscoh. Dumam `e }az drag{e yk ked bi {e zogrivalo na najvecej budze hasnovac industriy, a teraz, ked ~e`ki ekonomdreva – tolkuw Miron D`ud`ar. U jogo obiscu pred daskelqoma ski ~asi, najvek{a ~asc gra`darokami instalovane takvolane noh budze hasnovac dreva i ugelq eta`ne zogrivanw i ked `ima pro- – gvari D`ud`ar. Vl. D>. sekova, potro{i 10 kubni meteri

]ERONTOLO]IJNI CENTER VERBAS BUDZE ZA\ICENI OD OGNQOH

INVESTICIY VREDNA DVA MILIONI DINARI Ministerstvo roboti i sociylnej politiki Vladi Serbi< vidvowlo dva milioni dinari za vibudov procivognqovih }aradi~oh i alarmnej sistemi u ]erontolo}ijnim centre Verbas. ]aradi~i postaveni z Ognqogasni }aradi~i na budinku }arant lwp{ej za|iti boku budinku, a z alarmnu sistemu pokriti cali povyzani zoz dvoma centralami – obwkt. Yk soob|ela direktorka wdna {e nahodzi u ambulanti dze ]C Verbas Radmila Musi~, za po- medicinski {estri de`urax, a trebi podmirjovany tej ustanovi druga na portirn<ci, tak `e mo` Ministerstvo roboti i so- {vidko rea}ovac. Ti` tak, {icko ciylnej politiki vidvowlo z tej budze avtomatski povyzane i zoz nagodi i 550 tisy~i dinari za ku- Ognqogasnu stan<cu. Z tej nagodi Musi~ dodala i to povanw dvoh velqkih rozhladnih `e Center konkuroval pri Popo{orenqoh za kuhnx Centru. Musi~ vizna~ela `e alarmna kra<nskim sekreteriytu za sosistema za doyvu ognqoh najmo- ciylnu politiku i demo}rafix dernwj{a i ma 83 senzori posta- za asfaltovanw uhoda po budinok veni u prostorijoh budinku i to i za priklx~ovanw na atmosferu {ickih hi`oh dze prebuvax ha- sku kanalizacix, za co vimagane snovatelw uslugoh, u stacionaroh, milion 700 tisy~i dinari. A. P. M. u konkoh, kupalqnqoh. Senzori

STAROVERBASKA AMBULANTA DOSTALA KLIMU YK DONACIX

ZLWP[ANI USLOVIY ZA L<^ENW Polqoprivredna fahova slu`ba Verbas darovala wdnu klimu ambulanti Doma zdravy “Velqko Vlahovi~” u Starim Verba{e. Rozhladne po{orenw postavene u ordinaci< dze {e okon~uw prepatrunki, a po{vidko {e postavi i|e wdnu klimu u ~ekalqn<, tak `e prebuvanw i robota u ambulanti ubuduce budu priwmnwj{i. Direktorka Doma zdravy dr Brayna Nikoli~ podzekovala Polqoprivrednej fahovej slu`bi na tej donaci<, a okreme direkto-

rovi Slu`bi Milanovi Bwlicovi kotri prepoznal i ri{el problem htori ambulanta mala. Vrednosc donaci< kolo 37 tisy~i dinari, a tih dnqoh ma scignuc i donaciy od “Societe dwnerali” banki od kolo 35 tisy~i dinari, od ~ogo budze kupena klima za ~ekalqnx u ambulanti. Ti` tak, dr Nikoli~ apelovala na {ickih gevtih kotri mo`u `e bi na podobni sposob pomogli Domu zdravy. A. P. M.

TURISTI^NA SI]NALIZACIY U DXRDQOVE I U ]OSPOD<NCOH

PREZENTOVANW NA[OGO SKARBU Pre{logo roku u av}ustu po~al prowkt postavyny turisti~nej si}nalizaci< u Op{tini @abelq, kotri zaprovadzela Turisti~na or}anizaciy Op{tini @abelq. U per{ej fazi prowkta u ynuaru togo roku turisti~na si}nalizaciy na serbskim i an}lijskim yziku postavena u dvoh valaloh `aGrekokatol>cka cerkva Ro`destva belqskej op{tini, u Presvytej Bogorodici u Dxrdqove @ablx, a potim i ^uro}u. U drugej fazi prowkta, ko- Monikov sala{. U ]ospod<ncoh, tri treba `e bi bul realizovali turisti~ni mesta to grekokado konca togo ti`ny u planu `e tol<cka i pravoslavna cerkva, bi {e turisti~no ozna~eli i dru- Park prirodi “W}ri~ka” i fodgi dva mesta spomnutej op{tini, balski stadion. Tota si}nalizaciy treba `e bi a to Dxrdqov i ]ospod<nci, z ~im bula na hasen turistom kotrim {e tot prowkt zakon~i. Okrem tej si}nalizaci<, po- pomognw u prenahodzenx turistavy {e i privitni tabli na uho- sti~nih ponuknucoh {ickih medi do valaloh {ickih {tiroh me- stoh u op{tini @abelq. Cali stoh op{tini @abelq. U Dxrdqo- prowkt vino{i 1 500 000 dinari, ve yk turisti~ni mesta ozna~eni finansovalo go Ministerstvo obidva cerkvi, ruska grekoka- finansijoh i privredi i Potol<cka i serbska pravoslavna, kra<nski sekretariyt za privredu. S. B. gipodrom, fodbalski stadion i


POLQOPRIVREDA

6

16. AV]UST 2013.

OP[TINA VERBAS

ABC FUD U PREDLIKVIDACI<

PRIRIHTANA PROGRAMA VIDAVANY DER@AVNEJ @EMI

KONCOM AV]USTA GLASANW O REOR]ANIZACI<, TERAZ FABRIKA DOBRE ROBI

Op{tina Verbas pririhtala Programu vidavany der`avnej `emi do zakupu i ob~ekuw {e `e bi po{vidko na tot dokument i Ministerstvo polqoprivredi dalo soglasnosc. Posle togo, o Programi vidavany der`avnej `emi do zakupu budu rozpravyc i odborn<ki Skup{tini op{tini, a yk vizna~el na~aln<k Op{tinskej upravi Miodra} [o{ki~, shadzka lokal-

`em Ministerstva polqoprivredi, ta na koncu prilapeni obrahunok tej Upravi. Skoro dva tisy~i gektari der`avnej `emi budze, po pravu per{enstva, rozporedzene na 25 statkaroh, i voni ti` tak budu mac pravo u~astvovac na licitaci<. In{ak, posle usogla{ovany zoz stanoviskom Ministerstva polqoprivredi, kus vek{e ~islo gektaroh der`avnej `emi, htora per-

nogo parlamentu mala bi buc otrimana togo me{aca. Spram Programi, na licitaci< zainteresovanim polqoprivredn<kom budu ponuknuti tri tisy~i 660 gektari der`avnih polqoh. Yk vizna~el [o{ki~, u virobku dokumentu najbar`ej {e ~ekalo pre kolizix medzi podatkami o ~islu statku pri statkaroh htori rozli~ni na op{tinskim urovnx i na urovnx Upravi za

{e bula namenwna statkarom, dostali A.D. “Karneks” i PP “Sava Kova~evi~”. Yk dodal [o{ki~, u op{tini Verbas re}istrovani kolo tisy~ 600 polqoprivredni }azdovstva, a stanovisko Op{tinskej radi `e bi medzi 700 i 800 }azdovstva, htori zainteresovani za licitacix der`avnej `emi, mogli mac pravo na golwm dva trecini vkupno rozpolagaxcih der`avnih polqoh. A. P. Markovi~

U sliki i slovoh

PRA[ATA PO 300 DINARI

Kirbaj u [idze, 19. av}ust {e pribl<`uw, a okrem Rusnacoh Preobra`enw Gospodnw abo yk dawdni gvary “{idsku slavu”, ozna~ux i vel< drugi [idynw. A {veto~ni poludzenok na tot dzenq nw mo` an< zadumac bez pra{ecini. Pra{ata teraz ko{tax 300 dinari za kilu, a taka cena aktualna u` wden me{ac. Ozda pre bezpenw`nosc, an< pra{ata nw podrag{eli pred Kirbajom. Pra{ata mo` kupic na statkovim piycu, a ~asto mo` vidzic i obvisceny na hi`oh dze {e predavax pra{ata. Yk nam wden produkovatelq gvarel, von predal pra{ata doma po 280 dinari po kili i nw mu{el {e trapic vo`ic ih na piyc. Za pra{e prosekovej ~e`ini treba vi~itac daskelqo tisy~i dinari, a }u tomu i|e treba urahovac i obovyzni prepatrunok na trihinelozu i uslugu pe~eny u pekara. Vl. D>. BA^I DXRA Z KERESTURA

GRI[KI Toti co {e rozumy do polqoprivredi gvary `e u a}rarnej politiki nadosc zrobene. A dze {e robi, tam {e i gri{i. Dawdni, za{, gvary `e bi lwp{e bulo ked bi {e u a}rare n<~ nw robelo. Bulo bi menwj gri{ki. Xliyn Pap

teraz produkti mo` vivoDrugi, vipraveni Plan reor`ic po calim {vece, a do }anizaci< ABC fud u predliremontu i dostavany sertikvidaci<, htori za kerestursku fikatoh ulo`ene kolo sto Fabriku zmarznutej `elwnyvi tisy~i evra. Fabrika po~atkom xliy do Privrednogo spolnwla usloviy za Brisudu u Zombore pridala vektanski standard BRC, co {inska vlasn<ca Violeta [uzna~i `e svox robu mo`e le<~, {tredkom xliy Sud privivo`ic do An}li< i Amelapel i sudska rozprava na htoriki i podobnih der`avoh, rej budze glasanw o jogo prilayk i ISO-standard. [icpjovanx, lwbo nw, zakazane za ko to standardi vis{i od 27. av}ust u Privrednim sudze u Hasap-standardu, htori Zombore. Yk nam gvarel predliABC ma od skorej i von kvidacijni upravn<k Fabriki bul osnova za <h dostavanw. Lxbomir Suboti~, to na osnoZa <h primenqovanw nwdavvi prigvarkoh Sudu na per{i no dostati najvis{i ocePlan reor}anizaci<, ponukanw ni od ino`emnih ocenqovek{inskej vlasn<ci poveriva~oh – z Nwmeckej, Frantelqom `e yk budze isc vracanw cuzkej, Itali<. dlustvoh, pre htori ABC fud i – Dumam `e to nw ma an< vo{la do predlikvidaci<. wdna hladzalqny u Serbi< i – Plan formalno pre{ol ukazalo {e `e to bezpresud, sudijka go ocenwla i 27. Lxbomir Suboti~ korno funkcionuw. Remonav}usta poveritelw z glasanqom – za, ~i prociv, druge nwt, povedza ~i Plan pri- tovanw okon~ene z avansu htori nam, na osnovi u lapy. Von yvni, dostupni w u Sudu i u A}enci< za aprilu podpisanogo kontraktu z n<ma, dal gre~eprivredni re}istri (dodavame - mo` go opatric i ski Per{i finansijni goldin}, zoz {edziskom u na veb-sajtu keresturskej Mesnej zawdn<ci – Pod}orici. Po kontraktu, za tot goldin} zme usluwww.ruskikerestur.org, yk i na fejsbuku), a `no prerabyli gra|ok, a teraz po~al prerobok sladkej kukurici. Mali kolo 530 gektari pod gra|kom i {icok w uslu`no prerobeni u Keresture, ta viprodukovani vecej yk dva tisy~i toni ROBOTN<KOH AN]A@UX gra|ku. Fabrika na tim robela kolo 37 robotni PO POTREBI dn< i {icko bez gri{ki porobene, tak `e partner zadovolqni z robotu i podpisani i kontrakt o prePone`e wst odredzeni be{edi `e {e na sezonrobku sladkej kukurici. Mala bi buc prerobena ski roboti nw povoluw robotn>koh kotri {trajsladka kukurica z kolo 700 gektaroh i 31. xliy pokovali, predlikvidacijni upravn>k Fabriki ~alo prerabynw. Teraz, na per{i zavod, budze preLxbomir Suboti~ na toto odvituw: – Roby i Keresturci i lxdze z drugih mestoh, robena kukurica z kolo 170 gektaroh, co kolo 700 a medzi n>ma i toti co {trajkovali. Nw {icki, toni, a gevto poscernynkova {atva, tak `e scignw alw ih wst i kelqo y znam, nwt n>yka l>stina `e toti co {trajkovali, pre toto nw priyti na sezonski roboti. Mi an}a`uwme lxdzoh ked nam treba, zavisno za yku robotu, ~i u produkci>, majstroh, ~i na pakovanx, a tu wst robotn>koh kotri iskusni sezonci i po 10 roki. Rukovoditelw roboti u pogonu toti kotri povolux iskusnih lxdzoh, ta i tih co buli u {trajku i roby bez daykih problemoh. To n>}da nw bul problem, a teraz, kelqo ih wst procentualno, nw znam. Fabrika teraz naisce dobre robi, yk u najlwp{ih ~asoh. Placu {e porydno viplacuw, yk i {icki obovyzki i tro{ki htori nastavax u tej roboti u predlikvidaci> – gvari Suboti~. Na drugim boku, buv{i predsidatelq [trajkackogo odboru u ABC fud Mihal Gajduk, za “Ruske” gvarel `e vek{ina spomedzi kolo 70 {trajka~oh, za{ lwm nw povolana na robotu, lwm men{a ~asc tih robotn>koh.

koncom septembra. Po tamalq budze osposobena i treca liniy za prerobok, za htoru max scignuc ~asci z Golandi<, ta budzeme an}a`ovac na{o calosni kapaciteti. Nw robeli zme n<komu drugomu, lwm im, pone`e mali i max potrebni sirovini za an}a`ovanw fabriki – gvari Suboti~ o tera{nwj roboti ABC fud u predlikvidaci<. Yk od nqogo doznavame, robi {e u troh zmenoh, za prerobok gra|ku buli an}a`ovani kolo 150, a za sladku kukuricu budze vecej, kolo 200 robotn<koh. Za goldin} z htorim podpisani kontrakt planux prerabyc i bilu papri}u, prave u tej pauzi medzi dvoma kukuricami, a vec viroytno naraz i papri}u i kukuricu. – Mi nw odkupxwme, lwm prerabyme. Dze voni, od kogo, i ~i buGra|ok zakon~eni, preraby {e sladku kukuricu du odkupjovac papri}u i od Keresturcoh – nw zname. A, prave u tim obovyzka Sudu doru~ic go poveritelqom, `e bi {e periodze budze odlu~ovane i o prilapjovanx Plaz n<m upoznali. Y nw glasam i nw mo`em povesc ~i nu reor}anizaci<. Ked von budze prilapeni, u okPlan dobri, ~i nw, to ostava poveritelqom, a ked tobru bi odluka postala polnova`na. Ked nw budnw budze prilapeni, spram zakonskih predpisan- ze, po zakonskih predpisanqoh {l<dzi bankrot – gvarel predlikvidacijni upravn<k keresturskej qoh, {l<dzi bankrot – gvari Lxbomir Suboti~. Nagla{uw `e u medzi~a{e cala Fabrika remon- “ABC fud” Lxbomir Suboti~. M. Zazulyk tovana, a dostati i dva zna~ni sertifikati, tak `e


16. AV]UST 2013.

VODICOV KAMP 2013 ZA HLAPCOH

U

NAMAGAC [E PREGL<BIC VIRU

Vodici 10. i 11. av}usta otrimani Vodicov kamp – duhovni ve`bi za hlapcoh. Kolo 20 hlapci z Kocura i Ruskogo Kerestura sluhali i diskutovali o temi “Vira bez d<loh mertva” htoru pririhtal keresturski paroh o. Mihajlo Malacko. Volontere Karitasu or}anizovali zmescenw i kostiranw yk i robotn< – rozgvarki po }rupoh, sportski baviska, {pivanw i varenw. U tim im pomogli i mladi animatore, Yroslav Var}a z Novogo Sadu i ]abriwl Oro{ z Kovinu. – Ka`de u svowj du{i ma dayku navyzanosc htora prepre~enw `e bizme `ili svox viru konkretno – nagla{el o. Malacko na Slu`bi Bo`ej. – Toti navyzanosci yk ~amci htori privyzani za pristan<|e `e bi nw mogli vipl<vac na otvorene morjo. To na{o vigvarki ked {e nam nw sce pojsc do cerkvi, na Duhovni veU~a{n>ki Kampu z o. Mihajlom Malackom i volonterami `bi, na{a mer`ny }u dzepowdnim osobom... bli`nqogo. Bo, yk {e spravuwme }u na{im bli`n<m, tak Paroh o. Malacko gvarel `e prihodza i bur< htori nas {e spravuwme }u Bogovi. znax virucic na otvorene, a velqo raz nam prave voni poTogoro~ni Duhovni ve`bi nw buli masovni, bo {e `amognx odorvec {e i do`ic daco gl<boke. Rozdumujme o dalo gl<b{e pregl<bic viru. na{ih navyzanoscoh i o{lwbodzme {e od n<h `e bizme moZawdn<cke stretnuce hlapcoh i dziv~atoh u Vodici {e gli duhovno rosnuc. U tim nas budze vodzic lxbov spram otrima pred po~atok {koli. M. Striber

VOLONTERSKI KAMP WVANGELSKEJ CERKVI U KOCURE

MLADI GOLANDYNW OBILWLI FASADU [KOLI [tvarta }rupa volonteroh zoz Golandi> htori togo lwta u~astvux u tradicijnim lwtn>m kampu kocurskej Wvangelskej cerkvi, obilwli fasadu kocurskej {koli yk i {kolski muri~ok od Velqkogo {oru

M

ladi zoz Golandi< htori i togo roku u~astvux na u` tradicijnim lwtn<m volonterskim kampu kocurskej Wvangelskej cerkvi, okrem robotoh zoz htorima pomagax spomnutej virskej zawdn<ci i romskej populaci<, v{e poroby daco co na hasen {ir{ej dru`tvenej zawdn<ci u htorej pri{li volontirac. U` daskelqo roki mladi zoz Golandi< ~asc svo<h robotnih aktivnoscoh u Kocure vidvoxx i za u{orenw kocurskej {koli. Pre{lih rokoh to bulo bilwnw nuka{nqosci {koli, a togo roku, volontere zoz `emi tul<panoh i <h doma{n<, volontere Wvangelskej cerkvi zoz Kocura, vlapeli {e do bilwny fasadi kocurskej {koli.

PALOMN<CTVO DOVIRIY ZA MLADIH DO TEZEA

PALOMN<CTVO DO MADYRSKEJ

KA@DI MOGOL NAJSC

NA\IVA [AJOPALFALA a povolanku bra-DACO ZA SEBE toh zoz Tezea, od Nxliy I MARIYPOV^U 26. do 7. av}usta,

P

7

DUHOVNI @IVOT

arohiy u Ruskim Keresture or}anizuw palomn<ctvo do Madyrskej, do [ajopalfala, Mi{kolcu i Mariypov~u. Na povolanku apostolskogo e}zarha z Mi{kolcu Atanaziy Orosa, palomn<ki do Madyrskej pojdu na avtobusu na sobotu, 31. av}usta, a vracax {e xtredzenq, 1. septembra, na nwdzwlx ve~ar. Karta ko{ta 25 evra. [ajopalfal, to valal ruskogo pohodzeny. U tamtej{ej cerkvi wst ikona Maceri Bo`ej htora prez vecej dn< plakala 1717. roku. Mesto i|e v{e oficijno nw pregla{ene za palomn<cke, alw lxdze dze~nw hodza do nqgo. M. G. K.

mladi z na{ogo apostolskogo e}zarhatu za grekokatol<koh Serbi<, zoz srimskogo vladi~estva i beo}radskogo vladi~estva, u~astvovali na palomn<ctvu doviriy za mladih, dze bulo i|e tri tisy~i osobi zoz calogo {veta. Pod ~as prebuvany u Tezeu, moglo {e uklx~ic do }rupi za Okrem Tezea, mladi na|iveli pregl<bjovanw viri, Avinqon, Kaorle, Barselonu i Kan robotnej }rupi, potim za horske {pivanw, a moglo i pre- Tezea, obi{lo {e i Avinqon, Kaorle, Barprovadzic sedem dn< u cihosci manasti- selonu i Kan. Odvi~atelqni za Serbix brat Ri{ar ra. [tvartok ve~ar mostarski vladika To- povolal mladih z na{ogo E}zarhatu `e bi mo Vuk{i~ slu`el Slu`bu Bo`u na gor- {e priklx~eli }u palomn<ctvu doviriy vatskim yziku, dze bul vwdno zoz mladima na `emi, htore budze otrimane u Francuzzoz svojogo vladi~estva, a i na{a }rupa kej, u Strazburu od 28. decembra 2013. roI}or \urk u~astvovala na tim Bogoslu`enx. Okrem ku po 2. ynuar 2014. roku.

Volontere z Golandi> zoz svo>ma doma{n>ma

Yk i po teraz, {icki tro{ki kolo bilwny zno{eli sami volontere – od materiylu i alatu htori sami kupeli, po svojo kostiranw i o{vi`enw ta i po }ere}i htori kupovali u centru Kocura i o{vi`ovali {e zoz n<ma. Per{obutno bulo planovane `e mladi Golandynw fasadu {koli obily pokly zoz `emi godni dolapic. Medzitim, dzekuxci kocurskomu malyrovi Ynezovi Duda{ovi htori im dal na hasnovanw budovatelqnu skelu, fasada budze obilwna u calosci. – To {tvarta }rupa mladih zoz Golandi< htori togo roku prebuvax u na{im volonterskim kampu – gvarel or}anizator volonterskogo kampu kocurskej Wvangelskej cerkvi, la<cki pastor Aleksandar Subotin. – Toti mladi zoz Roterdamu i jogo okol<ska i u` {e dobre pozname, bo n<hto od n<h nw per{iraz u Kocure. U` som nw raz gutorel `e to “zlatna” mlade` i na{o volontere htori roby zoz n<ma max co nau~ic od n<h. Za bilwnw fasadi {koli i {kolskogo muri~ka zme {e odlu~eli bo zme dumali `e to potrebne, a isto~a{nw, sceme dac svojo doprino{enw u{orenx Kocura za preslavu velqkogo xvilex Rusnacoh. Popri kocurskej {koli, isti volontere bily i Reformatorsku cerkvu u Verba{e, a Op{tina Verbas volonteroh “~ascela” zoz bezplatnim kupanqom na bazenu u Verba{e, pod ~as <h prebuvany. Po slovoh Subotina, pre{logo ti`ny scigol nayveni {leper gumanitarnej pomoci zoz Golandi< htora zmescena do ma}azinu u Kocure i otadz {e rozpodzelxw tim htorim w potrebna. S. Dorokhazi

ZOZ “ENCIKLOPEDIJNOGO PREGLYDU HRISTIYNSKEJ KULTURI” O. DR ROMANA MIZA

Z

AN]LIKANIZEM

oz menom an}likanizem volax {e vira i obrydi An}likanskej Cerkvi i Cerkvoh kotri zoz nwj pohodza. Po~atok An}likanskej Cerkvi dal i osnoval x kralq Genrik VIII (1491–1547). Von Cerkvu u An}li< vivedol zoz zawdn<ctva Katol<ckej Cerkvi, bo mu {e papa nw dozvolwl o`en<c z drugu, popri `ivej vlasnej `eni. Po pravdze, von scel “katol<ctvo bez papi”, alw to vihasnovali drugi, htori sceli velqo vecej od togo. Kralq postal poglavar Cerkvi i tak ostalo do nw{ka. Takoj na po~atku bulo nwporozumeny u An}lijskej Cerkvi. Wdni sceli unwsc do Cerkvi co vecej protestantizmu, a drugi sceli zatrimac co vecej rimokatol<ckogo obrydu i strukturi. Pobedzela yka{ik “{tredny draga” medzi nwogran<~enim biblicizmom reformovanih Cerkvoh i verhovnu vlascu rimskih papoh. Alw, an< protestanti an< katol<ki nw prilapeli totu {trednx dragu. Wdna }rupa protestantoh, takvolani “puritanci”, a` i fizi~no po~ali zn<|ovac ostatki katol<cizmu u An}lijskej Cerkvi. Pod vo`dstvom nadvladiki z Kenterberiy an}likanw virobeli svojo vlasni doktrinarni stanoviska. Voni, vwdno z protestantami, very `e Bibliy dostato~na sama po sebe za spa{enw, bo u nwj {icki potreb-

Od 16. viku britanski kralq isto~asno i poglavar An}likanskej Cerkvi. Buduci britanski kralq narodzeni 22. xliy, a to princ od Kembrid`a D`ord` Aleksandar Luis

ni pravdi i vo`dstvo. Alw voni yk i rimokatol<ki, max velqke po~itovanw }u nwbiblijnej tradici<, okreme }u tvorom svytih ocoh, i preto prilapxx odluki per{ih {tiroh soboroh. An}likanw max giwrarhijnu strukturu cerkovnej vlasci i praktikux virski `ivot primaxci svyti tajni. Voni max dva prekrasni pisani tvori. To preklad Bibli< na an}lijski yzik kraly D`emsa i Vzagalqni molitven<k . Mali i daskel<h barz vizna~nih teolo}oh, od kotrih najpoznat{i Ri~ard Guker (kolo 1554–1600). An}likanwc bul i D`on Vesli (1703–1791) snovatelq metodizmu. Von `il i umar yk an}likanwc, bo zoz svo<m metodizmom scel lwm reformovac An}likansku Cerkvu. An}likanska Cerkva pre{irena tak povesc po calim {vece, a nw lwm u An}li<. A` i u Beo}radze slu`buw an}likanski svy|en<k. Von tu nw pre gra`danoh virn<koh, alw pre ~lenoh ri`nih ambasadoh, kotri an}likanw. U najnov{im ~a{e u An}likanskej Cerkvi {e zyvxx moralni deviyci< pri svy|en<koh i pri vladikoh – gomoseksualnosc, `en<dbi dvoh hlopoh i podobne. To vivoluw u dawdnih soblazen i voni napu|ux An}likansku Cerkvu i prehodza do Katol<ckej abo Pravoslavnej Cerkvi.


KULTURA I PROSVITA

8 AMATERE DOMU KULTURI Z RUSKOGO KERESTURA GOSCOVALI U SLOVACKEJ

[PIVALO [E NA DVOH FESTIVALOH KOLO SN<NI

16. AV]UST 2013.

I NOVOORAHOV^ANW BULI U SLOVACKEJ

ZDALI [E NA OBI^AJ

Per{ogo vikendu u av}ustu {pivacki duet Doma kulturi Ruski Kerestur – Nata{a Kolwsar z Kerestura i Ana Rimar z Petrovaradinu, goscoval u Slovackej. U dvoh mestoh sn<nskej op{tini na{o {piva~ki nastupeli na tamtej{ih festivaloh. Per{e na festivalu “Run<nska va-

Vlwce festivalom n<}da konca, yk u nas, tak v{adzi, ta i u Slovackej. [a kedi bi, ked nw prez lwto, moglo na mire dru`tvovac, {pivac i tancovac. I|e ked {e tor`estvuw za vikend, an< domu nw caga. Pre{lej soboti i nwdzel< u Ubl<, u Slovackej, otrimani 23. po {ore {veto kulturi. Dva dn< {e slavelo 670-ro~n<cu mesta Ubl<, nwvelqkogo mesta na siverovostoku Slovackej, nwdalwko pri polqskej i ukra<nskej gran<ci. Na tim {vetu buli na{o Ana Rimar, Nata{a Kolwsar i Xliyn Rama~ na “Run>nskej vatri”

ma{n< z Ubl< na{im amaterom. – I mi mame podobni obi~a<... Novoorahov~anw KUD “Petro Kuzmyk” barz zadovolqni zoz {ickim co do`ili za toti dva dn<. Kra{nw ih privitala starostka Ubl<, Nade`da Sirkova, buli na dobrim kostu i nocn<ku u Sn<ni, upoznali {e z vel<ma na{ima lxdzmi zoz Slovackej i Ukra<ni. Novoorahov~anw zoz tim goscovanqom vraceli po`i~ene, bo vlon< go-

YK NA MARATONU Programa na Festivalu u Ubl> tirvala dva dn>, od rana do ve~ara. Vsobotu, gvary, programa do pol noci, alw vnwdzelx, ked {e od popoladny na bini zmenqovali doma{n> dru`tva z Bardejova, Pre{ova, Odesi, Gumenogo, Sn>ni... – osemgodzinovu programu lwdvo `e mo` bulo vitrimac. No, tam {icki, i mlade i stare, na take zvikli, ta ked festival, lxdze z Ubl>, htora ma kus vecej yk 800 `itelqoh, vek{ina zgarnuti na Festivalu do~ekux {vitanw. Milo im `e mo`u pobe{edovac yk gvary, po rusinski i po ukra>nski, ~uvac obi~a>, kulturu i tradicix...

Orahov~anw zdogadli yk zme {e ve{elwli dzenq po svadzbi

I gosci i doma{n> budu mac pamytku

tra” u nwvelqkim mesce Run<na, a xtredzenq, 4. av}usta, na dvacetih folklornih {veto~noscoh “Pod Dubrovu” u Zubnim. Popri vecej tanw~nih ansambloh i {pivackih }rupoh z mestoh kolo Sn<ni, na [veto~noscoh u Zubnim nastupel i Folklorni ansambl “Karpatynin” z Pre{ova, ta poznati {pivacki sostav “Kandra~ovci”. Popri Rusnacoh zoz Serbi<, na programoh u obidvoh mestoh {pivala i Irina Xra|uk z Ukra<ni. Kolwsarovu i Rimarovu muzi~no provadzel Xliyn Rama~ ^amo. Yk doznavame od na{ih u~a{n<koh, u obidvoh spomnutih valaloh u sn<nskej op{tini `iw nwvelqke ~islo `itelqoh (u Run<ni vecej yk 70, a Zubnim dva raz vecej), medzitim, programu u Run<ni provadzeli prej} 300, a u Zubnim vecej yk 700 patra~e z ri`nih mestoh. Na{o {piva~ki buli zamerkovani, publika serde~no priyla <h, kolo 20-minutni nastup zoz sedem {pivankami, ta i doma{n< i gosci buli barz zadovolqni. Bulo ~asu i za rozvagu, ta popri Sn<ni na{o na|iveli i nacionaloni park Polon<na i Pre{ov. Goscovanw do Run<ni i Zubnogo vitvorene na povolanku kulturnogo aktivisti zoz Sn<ni Mihala Ivanca i Soxzu Rusinoh i Ukra<ncoh Slovackej. Popri keresturskogo Doma kulturi, u or}anizovanx togo goscovany dopomognul i privredn<k z Ruskogo Kerestura Elemir Rac. M. Zazulyk

amatere z Novogo Orahova, htori vnwdzelx nastupali zoz dvacecminutovu programu. Ukazali doma{n<m yk zme {e dakedi ve{elwli dzenq po svadzbi, yk zme {pivali i tancovali, {icko u scensko-muzi~nim prikazu “Bi~ak u svatovih”. – Barz sce nam kra{nw prikazali va{o obi~a<, {pivanki i oblw~ivo – gutoreli do-

AKTIVNOSCI KPD “IVAN KOTLYREVSKI” U BIKI^U

PLANI GUBI BEZPENW@NOSC U KPD “Ivan Kotlyrevski” u Biki~u max nadosc plani i za druge polro~e, a po slovoh Deyna Bobaly, predsidately dru`tva, co z togo budze vitvorene, najvecej zavi{i od penw`u. Biki~anw planux u~astvovac na festivalu “Naj {e nw zabudze” u Dxrdqove, a rihtax {e i na “Kocursku `atvu”. – Planovali zme `e bi prez lwto do Bardejova po{la dzecinska tanw~na }rupa, medzitim, nw god-

U KPD “KARPATI” U VERBA[E

RIHTAX [E ZA NA[O MANIFESTACI< U Kulturno-prosvitnim dru`tve “Karpati” u Verba{e, tih dnqoh {e rihtax za naihodzaci manifestaci< po na{ih mestoh. Mi{ana {pivacka }rupa {e pririhtuw za nastup na Festivalu `ridlovogo {pivany “Naj {e nw zabudze”, htori ma buc 18. av}usta u Dxrdqove. Star{i folklora{e {e rihtax za nastup u Kocure, za programi u ramikoh centralnej

{veto~nosci ozna~ovany 250ro~n<ci priselwny Rusnacoh do Kocura, odnosno Festivala `ridlovej tvor~osci Rusnacoh “Kocurska `atva”. Star{i tanco{e {e ti` rihtax, alw za odhod do Ukra<ni dze max goscovac, a mlad{i folklora{e max u~astvovac na kulturnej manifestaci< “Miklo{evci 2013” u Gorvatskej. A. P. M.

sci zoz Slovackej buli u Orahove na “Dnqoh hlwba”. No, po slovoh Mihala Edelinskiy, predsidately Dru`tva, alw i amateroh htori {e vraceli z dragi, i wdni i drugi {e zdali na obi~aj, ta {e nw treba ~udovac ked sebe o rok i Orahov~anw i Ublynci oznova popo`i~ux. S. Fejsa.

Od w{en> predlu`a z robotu

ni zme {icko vifinansovac. Lwdvo zme nazberali penw` za odhod do Ruskogo Kerestura na Ru`u. Op{tina nam dala ri{enw `e nam opredzelwla 85 000 dinari, alw tot penw` i|e nw “lwgol” na na{ rahunok. Z Nacionalnogo sovitu Rusnacoh ti` scigoval odvit `e nwt penw`i – gvari Bobalq. Od w{en< sekci< dru`tva predlu`a robotu. Dra}ana ]luvny Babi~ i dalwj budze robic zoz {pivacku sekcix, a muzi~no im pomaga Boyn Babi~. Voni roby i zoz `ridlovu i zoz dzivocku {pivacku }rupu. Od w{en< {e premenwli i ~leni dzivockej {pivackej }rupi, a po slovoh predsidately, u` poznate `e {e novi dzivki max uklx~ic do roboti sekci<. Aktivana i folklorna sekciy z htoru roby Borislav Barna, horeo}raf, i Boyna Barna yk umetn<cka rukovoditelqka, a u roboti spomnutej sekci< velqo pomaga i Miryna Barnova, {icki zoz [idu. Deyn Bobalq gvari `e {e i Etno-vistva posle otverany i|e dopolnxw, ta i tam v{e wst roboti. Na{ sobe{edn<k gvari `e to lwm ~asc aktivnoscoh htori {e planuw, a amatere dze~nw porihtani i za novi kulturni pod<< htori pred n<ma. Lwm, yk spomnute, ked kasa nw budze prazna. Vl. D>.


16. AV]UST 2013.

OTRIMANA SHADZKA OR]ANIZACIJNOGO ODBORU KOCURSKIH XVILEJOH

PRIRIHTOVANY PRI KONCU Na ostatnwj shadzki Or}anizacijnogo odboru preslavi kocurskih xvilejoh konstatovane `e {e pririhtovany za preslavu odvivax tak yk planovane, i `e su pri samim koncu. [icko u` tak povesc poznate tak `e na shadzki htora pondzelok otrimana u Dome kulturi, najvecej be{edovane o tehn<~nih i or}anizacijnih detalqoh yk i o samim marketin}u troh dnqoh programi. Na shadzki prinw{ena odluka `e bi {e vidrukovalo i plakati zoz tekstom po serbski, bo or}anizatore preslavi dostali zauvagi od dzepowdnih Kocurcoh, a odlu~ene `e bi {e drukovalo i dvoyzi~ni flawri na htorih bi mala buc programa {ickih troh dnqoh preslavi. Na n<h bi pisalo na htorej lokaci< {e htora programa otrima, bo na plakatoh i povolankoh nw bulo mesta za toti poy{nwny. Odlu~ene `e bi {e po valalw pokladlo nadpisi za privit goscoh yk i okremni nadpis za Svyto~nu akademix. Po slovoh Mikoli ]uba{a, povolanki poslani i teraz {e robi na protokolu kolo zmesceny visokih goscoh na programoh i na Svyto~nej akademi<. Po ]uba{ovih slovoh Or}anizacijni odbor prilapel ponuknuce Op{tini Verbas `e bi u programi bul otrimani i defile starih avtoh, takvolanih “oldtajmeroh”. Pre obsy`ni programski zmisti, defile starih avtoh budze na sobotu, na 10 godzin na glavnej kocurskej ul<ci, z tim `e {e kolona zatrima u centru oprez pamytn<ka dze budze otrimana kratka programa. Tih dnqoh {e predklada osobi htorim budu uru~eni Plaketi “Xvilej 250”, treba ih uru~ic or}anizatorom, zoz kratkim obgruntovanqom preco {e odredzenu osobu predklada. Po slovoh profesora dr Mihajla Fejsi, virobok Mono}rafi< Kocura u zakon~uxcej fazi, teksti uglavnim napisani, a teraz {e vibera odvituxci foto}rafi<, tak `e i Mono}rafiy budze na ~as zakon~ena i vidrukovana. I|e wdna dilema zoz skorej{ej shadzki rozri{ena – vistava portretoh kocurskih vladikoh, panocoh i dziykoh htori namalqovali Silvester i Romko Maka<, budze or}anizovana u cerkovnej sali i urydovo {e otvori na sobotu 24. av}usta, posle Arhiwrwjskej litur}i<. Velqki problem tot `e na `iro-rahunok Or}anizacijnogo odboru i|e nw uplaceni {icki obecani sredstva htori potrebni za realizacix planovanih programoh. Medzitim, ri{eny o finansovanx scigli

PREDPREMIWRA PREDSTAVI “PAN LOVAR” Vsobotu, 10. av}usta, u kocurskim Dome kulturi otrimana predpremiwra teatralnej predstavi “Pan lovar” @or`a Fejdoa. I popri tim `e u }lumeckej ekipi daskelqo debitanti, vona korektno porobena. Ked re`iser Dxra Maka> dakus rozbavi dzepowdnih }lumcoh, i ked bi dinamika predstavi bula taka yku wden vodvilq vimaga, vec Kocurci za preslavu 100-ro~n>ci per{ej teatralnej predstavi po ruski budu mac predstavu po >h smaku. Urydova premiwra budze na piytok 23. av}usta na 20 godzin.

od Op{tini Verbas, podpisani i kontrakt zoz Zavodom za kulturu vojvodynskih Rusnacoh, a Nacionalni sovit ti` odlu~el pomognuc u finansovanx preslavi, tak `e {e or}anizatore nazdavax `e u ti`nx htori pred nami i toto budze ri{ene, ta godni finalizovac i ~asc preslavi htora vyzana za kost u~a{n<koh i goscoh. Okrem or}anizacijnih robotoh, po~ali i konkretni roboti na pririhtovanx prostorijoh i lokacijoh dze budze otrimana preslava. @eni i mlad{i amatere poporawli prostori< Doma kulturi, a zoz Mesnej zawdn<ci obecane `e budze u{oreni i dvor Dobredze~nogo ognqogasnogo dru`tva dze ma buc lwtny bina i dze {e max otrimac dva najvek{i programi – “Kocurska `atva” i “Svyto~na akademiy 250”. Po slovoh or}anizatoroh, po po~atok preslavi Or}anizacijni i Viver{ni odbori budu u stalnim za{edanx i eventualni problemi {e budze takoj ri{ovac `e bi Kocur porihtani do~ekal preslavu svo<h zna~nih xvilejoh. Silvester Dorokhazi

9

KULTURA I PROSVITA VO^I FESTIVALU @RIDLOVOGO [PIVANY “NAJ [E NW ZABUDZE”

DXRDQOV^ANW NA NWDZELX PRIVITAX GOSCOH Togoro~ni dxrdqovski festival “Naj {e nw zabudze”, htori prava nagoda `e bi {e na n<m ~ulo u` pokus zabuti i u narodze nw barz poznati ruski `ridlovo {pivanki, budze otrimani 18. av}usta u Dome kulturi u Dxrdqove. Okrem festivalskej ~asci, na htorej budu u~astvovac 16 {pivacki `ridlovo }rupi, {icki co togo dny pridu do Dxrdqova godni na|ivic i dva vistavi ti` u duhu festivala. Slovo o vistavi starih remesloh na htorej godno doznac yk {e za dawdnu ma{inu dakedi robelo. Po slovoh predsidately KUD “Taras [ev~enko” Mikoli Kuhara, u Dru`tve {e ka`dogo roku namagax zbogacic vistavu zoz novima produkovatelymi i produktami starih remesloh. Ynko Hromi{ zoz Dxrdqova ~asto viklada svojo virobki dreva, ta tak budze i togo roku. I nw lwm toto. Von i togo roku uka`e yk nastavax “babki” za ogradu, solynki i podobne. Svojo roboti z dreva prika`e i Mikola Salamun zoz Veterniku htori pravi dreveni ~asci za polqoprivredni ma{i-

ni, a Vlado Rac ti` zoz Dxrdqova prika`e z ruku spraveni maketi starih ma{inoh yk co tre{ka, traktori, kombajni i podobne. Z dikinx svojo produkti prika`e Vlado D`uny zoz Novogo Orahova, za kreto{i i bombusi {e ostarax Planko{ovo z Kerestura, a ~asc zoz ocovej kovalqn< na vistavu prinw{e Ykim Gardi zoz Dxrdqova. Na vistavu ma prisc i kalapar @elqko ^okanwv zoz Zrenyninu, htori pravi kalapi tak yk {e ih dakedi pravelo. Zaplanovane `e bi svojo mesto na vistavi mal i barz stari traktor.

Od Mikoli Kuhara doznavame `e vistava – Stari remesla, u` osmi raz na Festivalu `ridlovogo {pivany. Pre velqku zainteresovanosc, tot trend predlu`eni, a dzekuxci dobrim kontaktom, alw i ~lenom odboru, v{e wst tih htori max dzeku prisc, vilo`ic svojo roboti, alw i pobe{edovac z na{ima lxdzmi i poznatima. Budu vilo`eni i ru~ni roboti andqoh zoz `ridlovej {pivackej }rupi, a z n<ma per{iraz na vistavi budze i mlade`ska or}anizaciy Dru`tva. Kuhar nagla{uw `e na dzenq Festivala, od 17 do 19, 30 godzin u Ruskej {koli budze otvorena i|e wdna vistava na htorej budu vilo`eni svadzebni ru~n<ki. Yk povedzene, o~ekuw {e kolo 300 u~a{n<koh, a ked {e pozitivni trend festivaloh predlu`i i togo roku, Dom kulturi budze polni, co zna~i `e budze kolo 200 patra~oh. Na dzenq Festivala {icki zainteresovani mo`u i kupic {icko co {e budze ponukac. S. Baranq

U [IDZE OTRIMANA [TVARTA PODOBOVA KOLONIY “RUSKI DVOR 2013”

NA MUROH OSTANX KRASNI [L<DI Lwtny vladi~eska rezidenciy u [idze, od 8. po 10. av}ust, bula dom {tvartej podobovej koloni> “Ruski dvor 2013”, na htorej u~astvovali malyre zoz Novogo Sadu, Zombora, Ruskogo Kerestura, Kocura, Berkasova i [idu. Pre{logo {tvartku pred ve~arom malyre {e zi{li u rezidenci> Po privitu doma{nqogo, o. Mihajla Re`aka, paroha i dekana srimskogo, otvorena koloniy, htora bula i nagoda zdogadnuc {e na pokojnogo malyra Iriney ^izmara zoz [idu. O n<m be{edovali o. Mihajlo Re`ak i dr Dwrd< [ari~, onkolo} i malyrka zoz Zomboru. Na video bimu, na foto}rafijoh, z ~asci prikazani `ivot i tvor~osc Iriney ^izmara, a buli prisutni i jogo supruga, dzivki i {estri. Milica Marinkovi~ zoz Zombora nakratko predstavela kn<`ku “@ic tak yk i pred tim” u htorej opisani 52 `ivotni pripovedki osoboh htori {e zo~eli zoz naj~e`{ima horotami. Ve~ar zbogaceni i zoz krasnima stihami poetskomalyrskej, mal`enskej pari, Serafini i Silvestera Makajovih zoz Kocura. Malyre {e xtredzenq dali do roboti, i vlasnu inspiracix i mrix prenwsli na platno. Okrem malqovany buli u obiscu kole}in< po |eto~ki,

Andwlki Anti~evi~ z Berkasova, htora per{iraz u~astvovala na koloni<. Za dva dn< roboti nastali 30 novi malxnki. Togoro~na koloniy bula NA KOLONIJOH U^ASTVUX i u znaku daskel<h mladih tvoritelqoh, a medzi robotami per{iraz I BUV[I HOROTN<KI bulo i }rafiki. Z nagodi otverany koloni> predstavena robota Vsobotu popoladnx zakon~ena i aktivnosci Dru`tva za borbu prociv raka zoz koloniy, i otvorena vistava malZombora, ta o dru`tve be{edovala Gelena Pa{o xnkoh htora zbogacela potera{nx zoz Ruskogo Kerestura. Vona spomla `e dru`tvo umetn<cku skarbn<cu. Umetn<ki i ma vecej yk 200 aktivnosci do roka. Na shodoh togo roku po{li domu zadovolqni, {e vecej raz be{eduw o prevenci> raka i o zdra- a o <h prebuvanx u [idu, na muroh vim sposobe `ivota, or}anizuw {e i psihoso- rezidenci<, ostal krasni {l<d. ciylna regabilitaciy vil>~enih, alw i u~astvuw Kolonix, yk i poteraz, or}anizona podobovih kolonijoh, modnih revijoh i povali parohiy Preobra`eny Gospoddobne. Okreme vizna~ene sotrudn>ctvo z podobnqogo i KPD “Dxra Ki{”. nima zdru`enymi u Za}rebe i Osiwku. V. D>tko

VIPRAVKA U 31. ~islu “Ruskogo slova”, od 2. av}usta, na 9. boku pod naslovom “Podobova koloniy v{e bogat{a” napravena gri{ka – nazva Op{tinskej narodnej biblioteki “Velqko Petrovi~”.


10

16. AV]UST 2013.

LXDZE, ROKI, @IVOT

Z ANU TAMA[OVU ZOZ VERBASU

RUSKA ZAWDN<CA BOGAT[A ZA WDNU DOHTORKU

A

na Tama{ zoz Verbasu ma lwm 25 roki, i u` w dohtorka. Narodzena w u Verba{e, dze zakon~ela i osnovnu {kolu, a dok {e {kolwla, u~ela i macerinski yzik pri u~itelqki Slavici Mali. Ked {e upisala do strednwj medicinskej {koli u Novim Sadze za }inekolo}ijno-aku{erski {estri, u` tedi znala co {e wj pa~i i co bi lxbela studirac. Pod ~as studijoh najvolwla pediytrix, sudsku medicinu i }inekolo}ix htoru vibrala i za diplomsku robotu. Per{i rok ~e`ki, a vec idze yk po vodi Medicinski fakultet u Novim Sadze Ana upisala 2007. roku, a zakon~ela go za 5,5 roki. Diplomovala pred troma ti`nymi, medzi per{ima u }eneraci< i poce{ena w `e {e wj udalo toto co i|e u dzecinstve nadumala.

– I|e ked som mala 7 roki, gutorela som `e “budzem opravyc lxdzoh”, a tota lxbov }u medicini pre{irela {e i na cale mojo {kolovanw. Ked slovo o studijoh, naj~e`{i mi bul per{i rok, odnosno po~atok. Vel< latinski nazvi, anatomiy, {icko mi vipatralo stra{ne, alw posle wdnogo ~asu, znanw “roslo” i v{e bulo lwg~ej{e i lwg~ej{e. Na {estim roku zme u` {icko znali, ta i toto yk treba u~ic, ta vec i nauka i{la zlwgka – gvari Ana. Na{ej sobe{edn<ci velqo pomogol kurs htori otrimuw “Mensa”, a slovo o tim yk nau~ic, u~ic {e i pametac. Na tot kurs Ana po~ala hodzic pred tim yk upisala studi<, i pripoznava `e tam nau~ela velqo kojco co poznwj{e i sama primenqovala, okreme ked trebalo nau~ic dawdni abstraktni ponyca htori najlwp{e vizualno pametac. Ked u wdnim ti`nx dala 5 ispiti na per{im roku i o~iscela go, tedi zdobula i doviriw do sebe i do svojogo znany. Do Novogo Sadu Tama{ova po{la i|e yk petnacro~ne dziv~e, ta vel<h kotri wj poznwj{e postali kole}ove i priytelw, upoznala u strednwj {koli. Na fakultetu {e lwm predlu`eli dru`ic.

Davala rok za rokom, i gvari `e krasne buc student medicini. Znala `e co sce, ta wj n<~ nw bulo ~e`ko. Pripoznava `e u~eny bulo nadosc, ta i lwta preprovadzovala nad kn<`ku, alw {e na koncu, gvari, {icko viplacelo. Nwt ~asu za odpo~ivok Pri{ol ~as `e bi Ana nau~ene i primenwla. Mlada dohtorka tih dnqoh po~ala sta`irac u verbaskim Ob|im {pitalx, i na tot sposob zberac iskustva od star{ih kole}oh. – Lxbela bim dostac robotu, alw i utverdzic toto co som nau~ela. Teraz som na internim oddzelwnx u {pitalx, a vec predomnu polo`ic der`avni ispit, posle htorogo dostanwm licencu. Nazdavam {e `e wdnogo dny i speciylizuwm – {mi{ka {e Ana. V{e {e znala dobre zor}anizovac

Ana Tama{: Nw dosc buc lwm mudri, alw i vredni

Ana pod ~as {kolovany mala i drugi aktivnosci i gobi<, ta tak pisala za “Virus”, ~asopis na Medicinskim fakultetu, a pisala i za na{ dzecinski ~asopis “Zagradka”.

– Pi{em pisnqo~ki za dzeci, bo toto lxbim, a rihtam i wdnu zbirku, ~ij naslov budze “^om ~omka nw ma uha”. U nwj budu temi vyzani za dzecinski {vet, odnosno taki {vet yki go dzeci vidza, a na-

dumala som i yki budze koncept tej kn<`o~ki – planuw Ana. Okrem spomnutogo, Ana lxbi lapac ribi. Tedi z dru`tvom preprovadzuw dn< u prirodi, hodzi na be}elq, na riku abo ozero. Tak upoznala vel< krasni mesta v{adzi u okol<sku, bo gvari `e prave u prirodi najlwp{e mo` “napoln<c bateri<”. Vec w porihtana za novi spokusi i za robotu. Dok studirala, hodzela i do novosadskej Matki. Lxbela bavic stolni tenis, alw i dru`ic {e, ta wj milo `e upoznala vel<h Rusnacoh zoz na{ih mestoh. Po wj dumanx {icko mo` poscignuc, lwm {e treba dobre zor}anizovac, ta i drugim poru~uw `e u nauki nw dosc buc lwm mudri, alw i vredni. A najva`nwj{e robic toto co ka`de najvol<. Ked sluhace totu mladu dzivku, kotra okrem velqkej odvi~atelqnosci mala ~asu dru`ic {e, pisac pisn<, pomagac fameli< i postac dohtorka u` u dvacecpiytim roku, vec vam {icko ysne. Ta i toto `e {icko mo` lwm tedi ked {e uparto kra~a po zarisovanej dragi, a obovyzki ozbilqno zrozumi. Ana Tama{ova najlwp{i priklad. Ana Papu}a Markovi~

]U 260-RO^N<CI OBRAZOVANY RUSNACOH U VOJVODINI (21)

ORAL Z VECEJBRAZDOVIM PLUGOM Ykim Oleyr ostanw zapametani po tim `e robel na vecej polqoh. Unapredzoval obrazovnu, kulturnu i sportsku d>ylnosc, bul pisatelq, kulturno-prosvitni i sportski robotn>k, alw na per{im mesce, bul u~itelq. U roku ked preslavxwme zna~ni xvilej obrazovany, nakratko {e zdogadnwme prave na nqgo i na jogo robotu z dzecmi Po zakon~enej u~itelqskej {koli u~itelq Ykim Oleyr robel u Petrovcoh, Ruskim Keresture, Dxrdqove i na koncu u Novim Sadze. ]u jogo peda}o}ijnej roboti {lwbodno mo` dodac `e bul i narodni u~itelq, bo von svox robotu nw zadumoval lwm yk robotu z dzecmi do poladny, alw robel tak povesc, dzenq a noc. Ked po~al robic u Petrovcoh, takoj z dzecmi oformel daskelqo sekci<: tanw~nu,

dramsku i sportsku, a dobre poznate `e {kolyre z htorima robel poscigovali odli~ni uspihi. Toto iste predlu`el robic i u Ruskim Keresture 1941. roku, ked tam po{ol za u~itely. Ta za{ lwm, u Keresture {e nw zatrimal dlugo, lwm {tiri roki, a vec, posle Drugej {vetovej vojni odhodzi do Dxrdqova. Tam w u~itelq po 1963. rok ked z famelix prehodzi `ic do Novogo Sadu dze robel u daskel<h novosadskih {ko-

loh. Bul o`enwti zoz Wlenu, narodzenu Bilyk i mali dzivku Melanix (Vislavski). Roku 1976. w penzionovani. Ruski dzeci odvodzel do Matki U~itelq Oleyr u Novim Sadze robel i yk u~itelq u nastavi fakultativnogo u~eny ruskogo yzika. Poznate `e {e, nakadzi pri{ol do varo{u, uklx~el do roboti KUD “Maksim Gorki”. [pival u horu, robel zoz dzecmi yk horeo}raf i re`iser, i nwprerivno ih zazberoval do Matki. Jogo dakedi{n< {kolyre, nw{ka odrosnuti lxdze, pametax per{i nau~eni ruski sti|ki i {pivanki pod jogo diri}entsku pal<~ku. Znal totu robotu. Bul talantovani za muziku, alw i za teater i pre-

ZNAL I LXBEL ROBIC U KULTURI I U SPORTU U~itelq bul aktivni na vecej dru`tvenih i kulturnih konaroh v{adzi dze `il. Ked pre{ol robic do Dxrdqova, daval {icko od sebe `e bu kulturu u valalw podzvignul na vis{i urovenq. U wdnim biltenu z nagodi dze{ecro~n>ci Dru`tva “Taras [ev~enko” sto> zapisane: “Ykim Oleyr, u~itelq, bul pre{lih dze{ec rokoh najaktivnwj{i na kulturnej roboti na{ogo dru`tva. Okreme velqku po`ertvovnosc ukazal u roboti z umetn>ckima sekciymi...” Na vecej zavodi bul pohvalwni i nagradzeni. Star{i znax `e u~itelq Oleyr bul i barz dobri sportista. I|e pod ~as okupaci> u Fodbalskim klube “Rusin” u Ruskim Keresture stvorel solidnu ekipu mladih fodbaleroh. Bul trener, alw i fodbalski sudiy, bavel {ah, odbojku, a bul i }olman.

U~itelq Oleyr z ruskima {kolyrami u O[ “Jo`ef Atila” u Novim Sadze

to go i yk re`isera, alw i yk diri}enta volali i do drugih mestoh dze `ili Rusnaci – Kuli, Verbasu, Petrovcoh... Robel z dzecmi i pisal za n>h Oleyrova literaturna tvor~osc za dzeci, a naj~astej{e pisn<, obyvjovani u predvojnovih i povojnovih Zagradkoh. Vidrukovani i tri jogo kn<`ki za dzeci: “Vivirka ~eka `imu”, i dva slikovn<ci – “Veseli ~asi” i “Mali {vet”. A `e mu dzeci i dzecinski {vet buli bl<zki, vidno i po tim `e jogo poeziy zastupena u daskel<h antolo}ijoh za dzeci. – Oleyrovi {e udalo ukazac `e za dzeci stvarnosc ka`dodnqovosci i odrosnutih i dzecoh wdna nwprerivna skazka – pisal dr Xliyn Tama{ nagla{uxci `e Oleyrova tvor~osc za dzeci spada do takvolanej “u~itelqskej poezi<”. Bul wden z tih htori postaveli fundamenti u ruskej dzecinskej poezi<. Vel< pisali o u~itelqovi, a [tefan Gudak u wdnej stat< o u~itelqovim an}a`ovanx na vecej polqoh zapisal: “Von {e dobrodze~nw upragnul do vecejbrazdovogo pluga...” Nw mogli bizme {icko pospominac, alw poznate i `e u~itelq dva deceni< zapisoval po na{ih mestoh na{ narodni skarb. Per{e to buli pisn<, teksti i melodi<, a vec pripovedki, vra~an<ni, obi~a<, {mihi i prislovki. Prave preto `e {e staral od zabuca odnyc toto co va`ne za na{ narod, i nw{ka w ~asto citirovani. Dakedi buc u~itelq bulo velqke. Ka`dogo hto {e za u~itely viu~el {e po~itovalo. Bo toto co u~itelq preno{el na dzeci nw tirvalo lwm po dostavanw oceni, alw velqo dlu`ej, ~asto i prez cali `ivot. U~itelq Ykim Oleyr bul prave taki. Umar 2. xliy 1998. roku u Novim Sadze. Na rok, 2014. roku zadul bi sto {vi~ki na torti. (Predlu`i {e) S. Fejsa


16. AV]UST 2013.

11

RUSKE U [VECE

UKRA<NA POSLE DVANASTOGO [VETOVOGO KON]RESU RRL Z PREDSIDATELQOM [VETOVEJ RADI DXROM PAPU]OM

LWM URYDOVO KONTAKTI I PORADI Z DER@AVNIMA VLASCAMI DAVAX REZULTATI

Bok u{orel Mihajlo Zazulyk

ROK VIII

sini max. Da max co ukazac, ta bi Od 12. po 14. xlij u U`gorodze i ukazali, ponukane `e bi buli doSvalyvi u Ukra<ni drugi raz otrimama{n< Kon}resu u dawdnej `emi u ni [vetovi kon}res Rusnacoh/RusiEvropi, alw an< to nw prilapeli. Mi, noh/Lemkoh ([K RRL). Na Podkargo~ viroytno hudobnwj{i, u` u kapatx, u U`gorodze, 1995. roku otri`dej `emi u Evropi or}anizovali mani piyti Kon}res, medzitim, nw kon}resni za{edany, no voni max potrimali go tedi{n<h urydovo dercalkom in{aku lo}iku rozdumovany `avni vlascoh, a` bul i {vid{e zaod nas u Evropi, a to `e powdinwc, a kon~eni yk bulo planovane, `e bi {e nw or}anizaciy, mo`e porobic najvenw pravelo problemi doma{n<m. Tecej. Ked voni nw predvodza, vec or}araz bulo calkom in{ak: dvanasti nizaciy nw treba `e bi postoyla. No, [K, na htorim u~astvovali 79 deleKon}res na stanovisku `e nam take }ati i gosci z 9 or}anizacijohor}anizovanw i shodzenw barz potreb~len<coh (ZAD i Kanada max ne i pred nami velqo zadatki htori u zawdn<cku dele}acix), velqo pred jodoglydnim ~a{e treba vitvoric. Dego otrimovanqom bul urydovo nayvefinitivno ostavax {l<di i rezultani {ickim najzna~nwj{im der`avti roboti kon}resnih aktivnoscoh, nim or}anom Ukra<ni i wj Zakarpatmogli bi buc lwp{i, alw i slab{i, skej oblasci i per{iraz w otrimani lwbo n<yki, no fakt `e za toti 24 roa` i z <h finansijnu potrimovku i ki postoyny [K u {ickih `emoh dze privitnima be{edami predstavitelPredsidatelq [vetovej radi `iwme - Rusnaci pripoznati. qoh Ukra<ni i spomnutej oblasci. /Rusnacoh/Rusinoh/Lemkoh Dxra Papu}a – A kritiki zoz Slovackej? Poznate `e na Podkarpatx wst i druRS – To ti` u vyzi i z predgi rusinski or}anizaci<, htori nw ~len<ci togo Kon}resu i max in{aki opredzelwny u dohod- stavn<kom ZAD i Kanadi u [R, kotri zoz Slovackej, i predzenx do vitvorjovany pravoh rusinskogo nacionalnogo kladali novi sposob roboti Kon}resu, yk co to okrugli stol, identitetu u Ukra<ni, ta nasampredz o tim, yk i co bulo yke podobne odnwdavna wst u Slovackej. Za pohvalu taka fornajzna~nwj{e na togoro~nim zbuvanx, be{edovali zme zoz, ma roboti, yk tematski debati o problemoh, alw to nw mo`e na Kon}resu znova vibranim predsidatelqom [vetovej ra- buc sposob roboti Kon}resu - nw mo`e buc debatni klub i di, yk viver{nogo cela Kon}resu, Dxrom Papu}om z Rusko- okrugli stol, alw urydovo re}istrovana or}anizaciy. U Slovackej i nadalwj Rusinska obroda najmocnwj{a or}anizago Kerestura. – Naj takoj povem `e ri`ni drugi or}anizaci< i stru< nw ciy, normalne `e wst i drugi i na ri`ni sposobi upl<vux na porihtani na taki sposob roboti yk [K RRL, `e {e do pri- prowkti i finansovanw, alw dumam `e to nuka{ny stvar ropoznavany Rusinoh i vitvorjovany <h pravoh dohodzi u po- boti i or}anizovany Rusinoh u wdnej der`avi. – Popri tim `e w otrimani u Ukra<ni u normalnih radi z der`avnima or}anami, ta wdna ~asc rusinskogo rodu RS uslovijoh, co vizna~uwce yk najzna~nwj{e z togo dumany `e dok nw max svox der`avu – nw max n<~. Za n<h toto co na{ Kon}res vitvorel i co planuw porobic malo, ta i ostatnqogo, dvanastogo [K RRL? – Nasampredz to Pregla{enw Kon}resu, htore {e odno{i na tim Kon}resu u U`gorodze bulo daskelqo, alw naisce lwm men{i provokaci< `e preco zme do sali nw pu|eli {ickih na pririhtovanw popisu `itelqstva u Ukra<ni, na yr iducoco `adax be{edovac, co bi {e pretvorelo do va{ara. Kon- go roku, u htorim vimagame `e bi {e Rusini yk taki mogli }res ma u` 24 roki, ma svoj sposob or}anizovany prej} ~len- viy{nqovac, odnosno <h pripoznavanw yk okremnej men{inskih or}anizacijoh htori davax svo<h dele}atoh, or}anizo- skej zawdn<ci i za toto mame potrimovku. Druge, to `e Konvani zme na wden calkom normalni, demokratski sposob, a }res viglasal svoj novi Statut, z htorim utverdzene `e i voni taki dogvarki i princip roboti nw prilapxx i nw po- nadalwj ~len Kon}resu z wdnej `emi mo`e buc wdna, lwbo vecej or}anizaci<, alw ked su vecej, vec mu{a napravic svox ~itux. – [K RRL i jogo [R {e namaga prava Rusinoh i u asociycix, vwdno nastupac u [K. Idzeme na toto `e bi RS Ukra<ni vitvoric u sotrudn<ctve i dogvarki z der- Kon}res i nadalwj tvoreli or}anizaci<, bo wst namagany, nasampredz z Ameriki, `e bi go tvoreli i vizna~ni powdinci, `avnima or}anami... – Absolutno. Mi mu{ime z n<ma kontaktovac, go~ zme vel- alw voni mo`u buc ~leni or}anizacijoh. Robota na u{orjoqo raz mo`ebuc i nwzadovolqni z odvitami na vimogi, alw to vanx i prilagodzovanx Statuta budze stawmna, nasampredz wdini sposob komunikovany u dohodzenx do vitvorjovany `e bi bul co bl<z{i EU, pre odredzene finansovanw z wj pravoh Rusinoh u Ukra<ni. Alw, toti kontakti i dogvarka prowktoh. – Nadalwj, znova do parlamentu Polqskej i do Sovitu davax rezultati, bez oglydu hto yk to po~ituw, lwbo nw, bo u Ukra<ni rusinski yzik pre{logo roku urydovo pripoznati, Evropi budze poslata vimoga za ocenu Akci< “Visla” yk Ukra<na na na{o vimogi podpisala Evropsku gramotu o re- nwzakon<tej, `e bi {e tim Lemkom kotri nasilno viselwni }ionalnih lwbo men{inskih yzikoh i teraz x ma obovyzku i odnyti im mawtok to na dayki sposob nadopolnwlo. Mame spolnqovac. Spram na{ih spoznanqoh, najviroytnwj{e do problem u Madyrskej, u N<redqgazi, dze zavarta Katedra za konca togo, lwbo po~atkom iducogo roka, budze zakon~eni i ruski yzik na Visokej {koli za u~itelqoh, ta Kon}res od postupok pripoznavany Rusinoh yk nacionalej me{ini u parlamentu Madyrskej i Ministerstva {kolstva vimaga `e Ukra<ni. Mame potverdzenw `e tot postupok teraz tirva i bi {e totu katedru obnovelo. I nadalwj Kon}res insistuw na dzepowdnih svo<h skorej{ih zaklx~enqoh, yk co to otvebudze dokon~eni. – Yk moglo pre~itac na dzepowdnih rusinskih veb- ranw porydnih studijoh rusinskej folkloristiki i otriRS sajtoh i medijoh, na Kon}resu, a i|e vecej posle nqo- movanw {tvartogo Kon}resu rusinistiki. – A yk najzna~nwj{e z roboti komisijoh Kon}resu? go, dzepowdni dele}ati vira`ovali odredzene nwzadoRS – N<}da zme na Kon}resu direktno, u plenume, nw bevolqstvo z tera{nx or}anizacix i robotu [K i [vetovej radi. Nasampredz to buli dele}ati z Ameriki, alw i dze- {edovali o problemoh htori {e u porydnih aktivnoscoh powdni predstavitelw rusinskih or}anizacijoh u Slovac- ~lenskih or}anizacijoh zyvxx z ne}irovanqom RRL yk okremnogo nacionalnogo identitetu i <h pregla{ovanqom kej. Preco? – Osnovni problem tomu zyvenx to `e nw robime tak yk za etnos ukra<nskogo narodu, a to i nadalwj v{e prisutne u nam {e probovalo i probuw diktirac z Torontu, co mi nw {ickih se}mentoh i pravi zavadzany. Toto co rusinske, htoprilapjovali i pre{le i tera{nw zvolanw [vetovej radi {ka pregla{uw za ukra<nske i to prehodzi ramiki normaln<}da nw prilapi da~ix “{apku”. Mi mame svox dragu, svoj nogo spravovany, o ~im najvecej otvoreno be{edovane na postupok i za sobu velqoro~ne iskustvo u dohodzenx do vi- komisijoh Kon}resu u {ickih oblascoh. Interesantne `e tvorjovany pravoh Rusinoh u `emoh u htorih `iwme u Evro- tot 12. Kon}res, yk n<}da po teraz, pricagnul barz velqku mepi. Okremni priklad tomu to prave Serbiy, na htoru {e po dijnu uvagu, dobronamirnu, lwbo nw, ta okreme na Podkartim pitanx {icki spatrax. Spravovanw predstavn<koh z patx, a teraz i u Slovackej, wst velqo ri`ni {lwbodni oceAmeriki take `e ked <h nw sluhame, vec to nw dobre, medzi- ni, dzepowdni naspak, wst i to~no vinw{eni stvari. tim, be{edux o {ickim drugim, lwm nw o pravoh Rusinoh i O~iglydne `e velqka ~asc lxdzoh nw mogla veric `e u <h vitvorjovanx prave u `emoh dze `ix: u Ameriki max Ukra<ni na taki urydovi sposob budze or}anizovani i otripravo na {tiri sposobi viy{nqovany o svowj pripadnosci mani [K RRL, z dzepowdnih or}anizacijoh, htori u svowj Rusinom, a nw zname ~i ih hasnux, a u Kanadi to nw mo`u an< nazvi an< nw max odredn<cu “Rusin”, wst i taki oceni `e to na wden sposob. Ked slovo o obrazovanx, od pred{kolskogo “politi~ne rusinstvo”, co treba ga{ic a` i zoz slu`bu bezta na vis{e - nw max an< wdnu urydovu re}istrovanu rusin- pe~nosci Ukra<ni i nw mo`em veric `e za 24 roki nw znax sku {kolu an< u ZAD, an< u Kanadi, nw max re}istrovani `e na{ Kon}res posto<. Na rusinskih sajtoh i drugih medikulturno-umetn<cki dru`tva, an< festivali. Nadalwj - nai- joh obyvene Pregla{enw Kon}resu i z nqogo {icko ysne – sce n<}da, a najviroytnwj{e to tak budze i nadalwj - nw `a- gvarel na koncu predsidatelq [vetovej radi Rusnacoh/Rudali i nw scu buc doma{n< shodu Kon}resu na svowj terito- sinoh/Lemkoh Dxra Papu}a. M. Zazulyk ri< i nw scu nas tam povolac `e bizme vidzeli co to tam Ru-

^islo 8-9 (98-99)

XLIJ–AV]UST 2013

GORVATSKA

O DVA TI@N< “MIKLO[EVCI 2013” U Miklo{evcoh 31. av}usta i 1. septembra budze otrimana 28. Kulturna manifestaciy “Miklo{evci 2013”, htoru or}anizuw doma{nw KUD “Ykim ]ovly”, a pod pokrovitelqstvom Sovitu za nacionalni men{ini Republiki Gorvatskej. Sopokrovitelw Manifestaci< `upan Vukovarsko-srimskej `upani<, Op{tina Tompovci i Soxz Rusinoh i Ukra<ncoh Gorvatskej. “Miklo{evci 2013” na sobotu po~nx z otveranqom vistavi podobovih robotoh Vladimira Prov~iy z Riwki (na 19,30 g.), a na 20 g. budze otrimani Ve~ar{i koncert, na htorim u~astvux KUD “Ykim ]ovly” z Miklo{evcoh i <h gosci - KPD “Karpati” z Verbasu, z Vojvodini. U ramikoh nwdzelqovej programi budze otrimana slu`ba Bo`a, a na 11 g. budze otvorena i vistava Etnozbirki u Miklo{evcoh. U isti ~as {e o~ekuw i prihod bici}listoh z Vojvodini, u ramikoh <h tradicijnej mar{ruti “Po dragoh na{ih predkoh”. Na nwdzelx, 1. septembra popoladnx (od 15 g.) po~ina smotra folkloru “Pozdrav rovn<ni”, na htorej u~astvux ruski i drugi ansambli z Bo}danovcoh, Vinkovcoh, Vukovaru, Petrovcoh, Rajovogo Sela, Riwki, Osiwku, Za}rebu, ^akovcoh i doma{n< Miklo{ev~anw, alw i gosci z Vojvodini - Dom kulturi Ruski Kerestur i KPD “Dxra Ki{” zoz [idu. Togoro~na Kulurna manifestaciy budze zakon~ena z programu “Muzi~ni ve~ar ruskej pisn<” na 20 godzin. M. Z.

***

ROBOTNA AKCIY PRED MANIFESTACIYMI

U~a{n>ki na robotnej akci> u Miklo{evcoh

U Miklo{evcoh 10. av}usta otrimana masovnwj{a robotna akciy ~lenoh vecej valalskih zdru`enqoh, z htoru u{oreni valal pred naihodzaci pod<< – Kulturnu manifestacix “Miklo{evci 2013”, htora budze 31. av}usta i 1. septembra i Kirbajom na Malu Matku Bo`u. Na akci< prisustvovali i predstavn<ki Op{tini Tompovci – na~aln<k Tomislav Paneni~, dona~aln<ki Zdravko Zvonari~ i Miroslav L<kar i predsidatelq Mesnogo odboru Miklo{evci Dxra Biki. ^leni Sportskogo zdru`eny ribaroh “Lwnyk” i Stolnoteniskogo klubu buli zadlu`eni za bilwnw Dru`tvenogo domu, mlade` farbela dzecinski baviska u dvore buv{ej ovodi, kol<mba~ki, spu|ovalki, gombalki i lavki, dok ~len<ci Zdru`eny `enoh poporawli prostor u Etno}rafskej zbirki i kolo nwj. Roboti finansijno potrimala Op{tina Tompovci i }rupa gra`danoh z viberankovej l<stini tera{nqogo, novovibranogo sostavu, htora dostala sredstva od der`avi za or}anizacix i vihod na lokalni viberanki. Spram slovoh dona~aln<ka Zvonari~a, u doglydnim ~a{e {e planuw postavic klimu u miklo{evskej zdravstvenej ambulanti. Po okon~enx robotoh za {ickih u~a{n<koh porihtani zawdn<cki poludzenok. K. L>kar


12

16. AV]UST 2013.

LXDZE, ROKI, @IVOT Z NAGODI 250-RO^N<CI OD PRISELWNY RUSNACOH DO KOCURA

PRIZNA^ENI POD>> ZOZ HRON>KOH Okrem “Narodnej hron>ki” Joana Moskaly, htora obyvena u Ruskim kalendare za 1923. rok, o istori> Kocura i Kocurcoh obyveni i|e dva hron>ki – “Sej Psaltir Salonski Andriy”, htoru Mikola M. Cap obyvel u Ruskim kalendare za 1996. rok i “Ruski l>topis Kocura z 1917. roku”, nwpoznatogo avtora, htori Dxra Gardi obyvel u Ruskim kalendare za 2000. rok U Slovackej, i u najmen{im valalw, wst osoba htora urydovo vodzi hron<ku togo mesta. Naj~astej{e to starosta valalu htori, okrem drugih obovyzkoh, do okremnej kn<`ki zapisuw {icko zna~ne co {e zbulo u tim mesce. Nw zname kedi zaprovadzena tota praksa, alw ked som bul u Kurovu, ruskim valalu na siverovostoku Slovackej, mal som nagodu opatrac hron<ki zoz drugej polovki 19. viku, a starostka togo valalu mi gvarela `e max i star{i hron<ki. Na`alq, na na{ih prostoroh to nw zaprovadzene, alw u na{im narodze v{e bulo takih powdincoh htori zapisovali zna~ni pod<< zoz `ivota svojogo valalu, tak `e

dzekuxci tim osobom, za{ lwm postoy {l<di o `ivoce na{ih lxdzoh u pre{lih dva i pol vikoh. Na{o istori~are obrobeli toti hron<ki i obyveli ih u na{ej periodiki. Zoz za teraz troh poznatih hron<koh o Kocure, u tim tekstu obyvime najinteresantnwj{i zapisi zoz dvoh, htori ilustrux ka`dodnqovosc, radosni, alw i smutni pod<< htori provadzeli Rusnacoh Kocura. – 1813. roku polo`eni ikonostas do cerkvi (postavel go Arseniw Teodorovi~), a cerkva bilwna od 1820. po 1823. rok (bilwl malyr Alojzij Kastany) – 1822. roku na polqoh bulo velqo mi{i, a 1829. roku bula velqka `ima dva ti`n< pred Pu|anqom. – 1831. roku bula kolera, a 1839. roku na Blagovi|enw ked bula i Velqka sobota, padal {n<g. – 1848. roku bula velqka vojna, a zmirelo {e 1849. roku. – 1853. roku, 8. xliy, na poladnw padal velqki kamenwc, a 1857. {e `ito {alo na Kra~un (7. ynuara)

Kocurci do~ekux bana Dunajskej banovini oprez Op{tini tricetih rokoh pre{logo viku

– 1859. roku bula vojna zoz Francuzom, a gvizda vihodzela po zahodu slunka (viroytnw kometa) – 1860. roku {n<g padal 24. aprila ked va{ar u Temerinw. – 1861. roku pravela {e {kola (tam dze nw{ka Starecki dom), a 1862. roku pravela {e Valalska hi`a (u centru Kocura, zvalwna 1987. roku) – 1863. roku bul barz podli rok. Ovsa nw bulo-zoz fertaly bul 1 mirov (fertalq-8 golti; 1 mirov-36 kilogrami) – 1864. rok bul dobri rok-bulo {icko-`ita, ovsa i kukurici – 1865. roku bulo barz velqo ger~ki, a [andor {or zavylo 10. na 11. februar. Lxdze zoz pojda kri~eli naj ih ratux. [n<g stal 5 ti`n<. – 1866. roku, 11. may, po]u tre{ki trebalo velqke dru`tvo marzlo `ito i kukurica.

Tak {e tarlo i hladzelo konopu

Kocurski odbera~ki

Slunko {e zacmelo 22. februara. Vojna zoz Parizom. – 1869. roku zgoreli {tiri hi`i na [andore. Cali rok padal di`d`, padal i 1870. roku, a voda na portoh stala a` po 1871. rok – 1870. roku do cerkvi pokladzeni stolki, a 1871. roku za paroha postaveni Pavlo Vuki~. – 1872. roku bula e|e vek{a voda. Postaveni kri` Andri (marmorovi kri` pred cerkvu), postaveni novi udzvery i dzveri do cerkvi. Istogo roku {e po~al kopac be}elq (Mali ba~ki kanal od Staparu prez Tor`u po Varadin) i u Verba{e bul car (Franc Josif per{i) – 1873. roku pol roka bula voda. @ito pobilo 9. may. Bula kolera i umarli 111 Rusnaci.Umartih na ko~u vo`eli na temetov, ta ih tam naraz hovali. Umar buv{i paroh Georgij [ov{. Umarla Cilika Vuki~, pan<matka paroha Pavla Vuki~a. (Predlu`i {e) Pririhtal S. Dorokhazi

]U 250–RO^N<CI PREBUVANY RUSNACOH U KOCURE (12)

KOLERI ZMEN[ALI @ITELQSTVO VALALA Pi{e: Miron @iro{

T

reca kocurska kolera po~ala 29. xliy, a prestala 5. oktobra 1873. roku. Od koleri umarli 111 Rusnaci, 11 Nwmci i 24 Madyre – vwdno 146 osobi. Roku 1873. u Kocure panovali i drugi horoti, tak `e u calim valalw umarli 258 osobi, a lwm od drugih horotoh 139 osobi. Pri Rusnacoh mame velqku smertelqnosc i 1871. i 1872. roku, tak `e u Kocure za tri roki umarli 424 osobi, lwbo 179 vecej yk {e za tri roki narodzeli. I pri tej, trecej koleri pri Rusnacoh najvecej pomarli dzeci do 10 rokoh `ivota – 30 osobi, na drugim mesce dzeci, le}inw i dzivki do 20 rokoh `ivota – 21 osoba. Umeranw mladih u epidemijoh koleri na{a najvek{a utrata i tra}i~nosc. Patraci u calosci, a maxci u oglydze `e u troh koleroh pri Rusnacoh, nasampredz u Keresture i Kocure, umerali dzeci, le}inw i dzivki, yk i mladi osobi do 30 rokoh – toto velqke ~islo umartih malo barz velqki vpl<v na zastanovjovanw prirodnogo, porydnogo obnovjovany ruskogo `itelqstva i jogo ekonomski rozvoj, tak `e po{l<dki tih troh epidemijoh koleri za na{o `itelqstvo barz katastrofalni i ~e`ko ih mo` spatric. Viselqovany z valalu posle epidemi>

Ruske `itelqstvo {e u Kocure barz pomali zvek{uw od 1831 roku, od panovany per{ej koleri i priselqovany v{e vek{ogo ~isla Nwmcoh do valalu. @itelqstvo {e, u stvari, zmen{uw i wst go menwj yk 3 tisy~i polni sto roki, a` po 1948. rok, ked u valalw oznova `ix 3 062 Rusnaci. Vecej yk 3 000 (tri tisy~i) Rusnacoh wst u Kocure i|e lwm 1953. roku, od kedi {e im ~islo oba~l<vo zmen{uw. Prirodne zvek{anw ruskogo `itelqstva u Kocure nw provadzi i vek{e naselqovanw valala zoz ruskim `itelqstvom. Zna~ne ~islo Rusnacoh {e konstantno viselxw z valalu. Viselxw {e do okolnih valaloh i do Novogo Sadu i [ajka{skej i po~atkom XIX storo~a i do Srimu. Roku 1810. kocurske `itelqstvo okrem u svowj parohi< u Kocure `iw i u Starim Kiru, Despot Sent Ivanu, [ovi, Kuli, Sent Toma{u, Ba~kim Petrovcu, Obrovcu i Tovari{evu. Isto~a{nw, kocurske i keresturske `itelqstvo vwdno `ix u dvoh novih osnovanih parohijoh: Novim Sadze i [idze. Popri parohijnih mestoh voni roz{ati po vecej naselwnih mestoh – u

parohi< Novi Sad u samim gorodze i Futo}u, Kisa~u, Temerinu, Katx, Dxrdqove, Sentivanx, ]ospod<ncoh, ^uro}u, @ablx, Vilovu, Loku, Mo{orinu, Nadalx zoz Feldvarom, Bukovcu, Kamen<ci, Karlovcoh i Fru{kogorskih vin<coh, a u Srime, popri [ida i u Berkasove, Erdeviku, Kaletincoh i Vukovare. Viselqovanw z valalu, tak povesc, konstantno tirva. Najvek{e, medzitim, posle per{ej koleri (1831.) do Srimu – Starih Ynkovcoh, i Petrovcoh, yk i posle drugej koleri (1849.) do Verbasu, a posle trecej koleri (1873.) do Dxrdqova.

Uspi{nwj{e sala{ske }azdovanw i materiylne podn<manw ostatn<h dze{ecro~joh XIX viku omo`l<vxw, alw i vimaga, vek{e prosvi|ovanw zemlwd<lcoh. Roku 1866. u U`gorodu osnovane Ob|estvo sv. Vasiliy Velqkogo z cilqom `e bi vidavalo kn<`ki i ~asopisi i pomagalo grekokatol<ckej mlade`i u {kolovanx. Na{im u~itelqom i svy|en<kom bula poznata robota Ob|estva, buli jogo ~leni, sotrudzovali zoz n<m i pod jogo vpl<vom {iry prosvitu i u na{ih mestoh. Nwodluga snuw {e ~italqny i {porkasa u Keresture 1876. a u Kocure 1878. roku. Lxdze {e u~a }azdovac i prej} kn<`koh, fahovih prepodavanqoh, ~ita {e serbska i presa za Rusinoh kotra viZbivanw `emi u hotare, sala{i hodzi u Be~u, U`gorodu... Z Gorn<ci prihodi sala{ske }azdovanw za vi{kolovani svy|en<ki i u~itelw, O daskelqo roki po utargovanx feudalo`ivxx kulturni kontakti. Mihajlo Vranej sistemi 1848. roku, prihodzi do zdobubelq 1890. roku obyvxw “Ruskogo solovey”, vany vlasnosci nad `emu, wj obtok-predazbirku pisnqoh. Roku 1897. u Ba~ki prebuva vanw, wj zbivany do velqkih tabloh-parceVolodimir Gnatxk, zapisuw narodnu duhovloh (komasaci<), i po{vid{anogo sala{skonu tvor~osc: {vetovni i duhovni pisn<, Treca kolera 1873. roku go }azdovany. Na svowj `emi, na vek{ih parpripovedki, hron<ki... celoh, mawtnwj{i zemlwd<lci pravy nocn<ki-sala{i, kotri postupnw omo`l<vxx pod ~as robotoh od yri po poznu Odhod do Ameriki w{enq prebuvac na svowj `emi, lwp{e x obrabyc, trimac vecej statku i lwp{e }azdovac. Rusnaci {e po~inax barU tot ~as barz napreduw i rozviva {e privreda. Viraby {e `ej spatrac na valalskih Nwmcoh, yk co {e na n<h spatra- `elwzni orudiy, ma{ini kosa~ki, a nwodluga i tla~arki. li Keresturci u su{ednih valaloh: Fil<pove, Veprova~u, Zmen{uw {e obsyg ru~nih robotoh pri obrabynx `emi, v{e ^ervinki i Kuli. Rozvoj polqoprivredi omo`l<vxw i po- menwj wst nadn<ci, co u ~a{e zmenqovany XIX i XX storo~a spi{uw i valalske remeseln<ctvo, kotre ma svoj Ceh od pospi{uw odhod na robotu do Ameriki. I{lo {e do Ameri1827. roku. Zvek{uw {e ~islo kovalqoh, kolwsaroh, stola- ki “yk voda”, bo tam bulo roboti i ked {e {porovalo moglo roh, mulyroh, skravcoh, {loseroh... {e i zarobic, vracic do Krax i zvek{ac svoj mawtok yk u KoSala{ske }azdovanw, z drugogo boku spri~inwlo i v{e vek- cure, a i|e vecej v{adzi dze bulo `emi na predaj. {i materiylni rozliki medzi lxdmi, gromadzenw `emi do Zna~i, prirodni katastrofi, visoki pod`emni vodi i rukoh v{e men{ogo ~isla valalskih }azdoh i hudobi, kotra velqka smertelqnosc, popri ekonomskih pri~inoh, buli nw mala mo`l<vosci zmagac {e u vlasnim hotare. U valalw {e zna~ni poru{ova~e mi}racijoh pri ruskomu `itelqstvu, yk predava daskelqo golqti i odselxw do Srimu i Slavoni<, ku- u Keresture i Kocure, tak i u Dxrdqove, ta i srimskih i slapuw vecej `emi i predlu`uw }azdovac na vek{ih poverhno- vonskih valaloh. Odhodzenw do Ameriki pred Per{u {vetoscoh. Prihodzi i do sociylnih nwmiroh, {trajkoh i or}ani- vu vojnu i do Kanadi i Argentini po Per{ej vojni, motizovan{ogo obwdinqovany }azdoh z wdnogo boku, i bez`emnih i vovani z vek{im zarobkom i ekonomskim podn<manqom. Vel<, nadn<~aroh i risaroh, z drugogo boku. Okreme nwmiri vivo- pravda, i viselxx do ino`emstva, alw vek{ina {e zoz zaroblali roboti u `atvi pre zaprovadzovanw kosa~koh i zmen{o- kom vraca do svojogo krax i tu predlu`uw `ic. vanw ru~nej `atvi, risu i `ita-hlwba hudobnim na `ivot. (Predlu`i {e)


13

SPORT

16. AV]UST 2013.

U RAMIKOH PRESLAVI 250 ROKOH PRISELWNY RUSNACOH DO KOCURA OR]ANIZOVANE STRETNUCE DAKEDI[N<H KOCURSKIH RUKOMETA[KOH

DAKEDI [E U KOCURE BAVELO DOBRI @ENSKI RUKOMET Shod dakedi{n>h rukometa{koh i reviylne zmaganw zdogadli na ~asi ked Kocur bul zna~ne meno na rukometnej mapi Vojvodini Vnwdzelx u ve~ar{ih godzinoh, dakedi{n< bavy~ki kocurskogo @enskogo rukometnogo kluba “Omladinwc” or}anizovali stretnuce na htorim evokovani pamytki na ~asi ked {e u Kocure bavelo dobri `enski rukomet. Dakedi{n< rukometa{ki {e zi{li u prostorijoh valalskej ^italqn< dze bula vistava foto}rafijoh vyzanih za `enski rukometni klub, a wdna od or}anizatorkoh

shodu, bibliotekarka Vesna Pe{ut, pre~itala prisutnim kratku istorix kocurskogo `enskogo rukometu. Posle togo, na rukometnim terenu u dvore kocurskej {koli odbavene reviylne zmaganw dakedi{n<h rukometa{koh. Mlad{i veteranki {e podzelwli medzi sobu i baveli dok mali moci, a zoz hladku im potrimovku davali gevti pravi veteranki htori per{i bave-

YNKO HROMI[ – SNOVATELQ @ENSKOGO RUKOMETNOGO KLUBA @enska ekipa rukometnogo kluba “Omladinwc” zoz Kocura urydovo re}istrovana 1976. roku, i istogo roku {e po~ala zmagac. Nwurydovo, klub osnovani daskelqo roki skorej, a jogo snovatelq pokojni Ynko Hromi{, tar}ovec zoz Kocura. Go~ Hromi{ n>}da nw bavel rukomet, an> nw bul aktivni u dawdnim drugim sportu, udalo {e mu nw lwm zainteresovac kocurski dziv~ata za tot sport, alw i pre{ve~ic rodi~oh `e bi svojo dzivki pu|ali na ve~ar{i trenin}i i zmagany. Hromi{ zoz osobnim prikladom barz upl>voval na ekipu, nw slu~elo {e mu zapo`n>c na trenin}. Naprociv, ~ekal na terenu u sportskej opremi 15 minuti pred trenin}om, tak `e i bavy~ki po~ali skorej prihodzic, ta trenin}i v{e po~inali na ~as. Po{vidko taka robota po~ala davac rezultati i kocurski @enski rukometni klub bul pravi git u valalw, alw i {ir{e. Hromi{ {e fahovo usover{oval i postal pripoznati fahovec za `enski rukomet, a wden ~as kocurski dziv~ata baveli i u Vojvodynskej li}i. Na`alq, Hromi{ {e pohorel i ohabel rukomet, a zoz jogo odhodom zoz kluba, po~ala sta}naciy `enskogo rukometu. Ostatn> urydovo zmagany kocurski rukometa{ki baveli 1992. roku. Ynko Hromi{ umar 1995. roku, a rukometa{ki kedi-nwkedi baveli dayke reviylne zmaganw `e bi {e klub 2000. roku i urydovo zaga{el i, yka situaciy u valalw alw i u dru`tve, ~e`ko `e {e u Kocure znova dakedi budze bavic rukomet, a okreme `enski.

Vecej }eneraci> rukometa{koh na poznatim terenu

Na rukometnim terenu u [koli odbavene reviylne zmaganw

li u kocurskej `enskej ekipi. Rozumi {e `e rezultat nw bul va`ni, alw i popri tim, yk pravi sportistkin<, ka`da ekipa `adala pobidu. O tim hto bul lwp{i i o dakedi{n<h ~asoh ked Kocur bul zna~ne meno na rukometnej mapi Vojvodini, veteranki predlu`eli be{edovac na zawdn<ckej ve~eri u Ognqogasnim dome. S. Dorokhazi

I [AHOVSKI TURNIR U ZNAKU PRESLAVI

[AHISTI OZNA^ELI XVILEJ Na turniru, htori odbaveni z nagodi 60-ro~n>ci kocurskogo {ahovskogo kluba, bul i velemajstor Nikola Sedlak, dakedi{n> {ampion Serbi> i {ahovski reprezentativec Medzi drugima, na svyto~nosci buli i Mikola Ku~ma{ i Georgij Jocev, dva `ivi le}endi kocurskogo {ahu, htori snovatelw i dlugoro~ni bavy~e [K “Omladinwc”, alw voni, yk buv{i prosvitni robotn<ki, zaslu`ni i za toto `e kocurski {kolyre masovno prilapjovali {ah. Posle {veto~nej ~asci po~al turnir na htori {e priyveli 44 bavy~e zoz okol<ska i zoz Kocura, a najpoznat{i u~a{n<k turnira bul velemajstor Nikola Sedlak, dakedi{n< {ampion Serbi< i {ahovski reprezentativec. Na turniru {e bavelo 7 kola po [vajcarskej sistemi u po{vid{anim tempu, tak `e ka`di bavy~ mal 15 minuti po wdnej parti<. Sudiy na turniru bul wden od najlwp{ih kocurskih {ahistoh ]abor Fejsa, htori nwdavno zakon~el i za sudix, ta mu to bulo per{e sudzenw na wdnim, mo`eme {lwbodno povesc, mocnim turniru. Yk co {e i ob~ekovalo, per{e mesto osvowl velemajstor Nikola Sedlak, htori dostal pogar i robnu nagradu. Druge i trece mesto osvowli bavy~e [K “Omladinwc”, Nikola Tadi~ i Vladimir Lazor, htori dostali pripoznany i robni nagradi. Turnir i preslava xvilex odli~no or}anizovani, a okrem lxdzoh zoz {veta {ahu, prisutni bul i pomocn<k predsidately Op{tini Verbas Dra}an Stwpovi~ zoz htorim buli i dzepowdni ~leni Sovitu MZ Kocur. Po slovoh predsidately [K “Omladinwc” Ynka Beserminy, Op{tina Verbas finansuw robotu kluba, ta i Snovatelq kluba Mikola Ku~ma{ zoz tot turnir u ramikoh preslavi xvidakedi{n>m {ahistom Silvesterom Hromi{om lex. Stari}om (na pravim boku) Silvester Dorokhazi i tera{n>m {ahistom Vladimirom Lazorom

Pre{lej nwdzel<, kocurski {ahisti i {icki lxbitelw {ahu preslaveli krasni xvilej – 60 roki od snovany [K “Omladinwc”. Z tej nagodi, u Kolo{nyjovej sali postavena vistava foto}rafijoh, pripoznanqoh, pogaroh i novinskih tekstoh u htorih pisane o kocurskih {ahistoh. Predsidatelq [K “Omladinwc” Ynko Besermin< pre~ital kratki referat o istori< kocurskogo {ahu i o istori< i najvek{ih uspihoh kluba. Na koncu podzelwni ~isleni diplomi i podzekovany buv{im i nw{kaj{im {ahistom i tim co su zaslu`ni `e {ah u Kocure u` 60 roki zazna~uw krasni rezultati i `e w najuspi{nwj{i kocurski sportski kolektiv.

60 ROKI [K “OMLADINWC” [ahovski klub pod nw{kaj{im menom re}istrovani 1953. roku i od tedi, bez prervi i pod istim menom, uspi{no bavi u vojvodynskih {ahovskih li}oh. [ah {e u Kocure i skorej bavelo, a od 1946. roku ta po 1953. rok, {ahovski klub bul sekciy Fodbalskogo kluba “Katx{a”. Zazna~ene `e 1946. roku or}anizovane per{e per{enstvo Kocura i tedi pobedzel Vladimir Sabo Dajko. Kocurski {ahisti zazna~ovali vel> i velqki uspihi a na nwdzelqovej preslavi vizna~ene `e 1964. roku Bo{ko Bokan na pionirskim per{enstve Vojvodini zav`al 2. mesto yk i Ynko Ujfalu{i 1969. roku, ti` tak u pionirskej konkurenci>. Roku 1972. [K “Omladinwc” osvowl per{e mesto u Xgoslavi> u dopisnim {ahu a Ynko Ujfalu{i bul {ampion Xgoslavi> u powdinw~nej konkurenci>. Na [ahovskim festivalu u Puli, 1983. roku kocurski {ahisti osvowli trece mesto. Ostatn> {tiri roki [K “Omladinwc” bavi u Vojvodynskej li}i }rupa Ba~ka i v{e zabera gornx ~asc tabl>~ki.


14

SPORT/INFORMATOR DZEVEDZE[AT ROKI SPORTSKOGO DRU@TVA “RUSIN”

POBIDN<K NA TURNIRU FK “SLAVIY” ZOZ PINQVIC Vsobotu i vnwdzelx otrimani turnir z nagodi ozna~ovany ro~n<ci FK “Rusin ”, na kotrim u~astvovali: FK “Rusin ” z Ruskogo Kerestura, FK “Slaviy” zoz Pinqvic, FK “Krivanq” zoz Selen~i i Reprezentaciy Rusnacoh. Bavelo {e na keresturskim yra{u, a per{ogo dny u polufinalnih zmaganqoh poscignuti {l<duxci rezultati: Slaviy – reprezentaciy Rusnacoh 1:1 (0:0), posle penaloh 4:1 ]ol za Slavix dal Dqordw Babi~ u 60. minuti, a viwdna~el Tepav~evi~ zoz penala u 89. minuti. U vivodzenx penaloh lwp{a bula Slaviy kotra {e na tot sposob plasovala do finala. FK “Rusin” – FK “Krivanq” 0:2 (0:2) ]oli za Krivanq zoz Selen~i dali Deyn Mu~a< u 20. minuti i Dominik Aleksi u 26. minuti. Posle {vidko priytih dvoh }oloh Rusinovi trebalo ~asu `e bi {e vracel do baviska, a u drugim pol~asu {oroval nagodi, mal i dva gredi, alw nw mogol dac }ol. Vnwdzelx {e u zmaganx za trece mesto na Turniru trebali stretnuc Rusin i reprezentaciy Rusnacoh, alw Reprezentaciy Rusnacoh nw priputovala. U finalnim zmaganx na Turniru baveli: FK “Slaviy” – FK “Krivanq” 2:1 (1:0) ]oli za Slavix dali Pani~ u 45. minuti i Ruhman u 53. minuti, a za Krivanq }ol dal u 78. minuti Dominik Aleksi. Ekipi na Turniru baveli u sostavoh: FK “Slaviy”: Ka{ikovi~, Nimet, Si~, Milec, Kalad`iy, Danilov, Pani~, Pin~ir, @. Babi~, @i}mund, M. Babi~. Baveli i|e: ^obra, Kuhta Vlado, Ruhman, Doro{ki. FK “Krivanq”: Nadq, Pavlov, Jovanovi~, Mu~a> Dra}an, Spasi~, Lu}omerski, Aleksi, Ku~enovi~, D. Pavlov, Spasi~, Andwli~. Baveli i|e: Liptak, ]avrilovi~, Dobrik, Pavkovi~, Dalibor Mu~a>, Streharski, Kardinal. FK “Rusin”: B. Gardi, ^apko, B. Oros, ^ernok, Golik, Pavlovi~, Petkovi~, B. Oros mlad{i, Orsa}, Ku`i~, Brankovi~. Baveli i|e: Batrovi~, D. Nadq, ^izmar, Nyradi. Reprezentaciy Rusnacoh: Gardi (Rusin), @ivkovi~ (Iskra), Tepav~evi~ (Verbas), Eri (Iskra), [kori~ (Iskra), Trivunovi~ (Ba~ka), Stani~ (Verbas), Rac (Ba~ka), Dan}ubi~ (Ba~ka), D. Xgik (Rusin), Katona (Gajduk). Baveli i|e: Ivan (Iskra), ^izmar (Rusin), Nyradi (Rusin), Mihajlovski (Ba~ka).

KOCURCI OSVOWLI PER[E MESTO NA FODBALSKIM TURNIRU U ZMAWVE

NVU “Ruske slovo” Novi Sad Bulevar o{lwbodzeny 81/7 Na osnovi ~lena 24. Statuta NVU “Ruske slovo” Novi Sad, Upravni odbor 13. av}usta 2013. roku prinwsol

ODLUKU O ROZPISOVANX YVNEJ POVOLANKI za vibor odvi~atelqnogo redaktora novinoh “Ruske slovo” Odvi~atelqnogo redaktora novinoh “Ruske slovo” vibera {e na mandatni period od 4 roki.

Ekipa Reprezentaci> Rusnacoh z na{ih mestoh

U finalnim zmaganx, za per{e mesto na Turniru, malo~islena publika vidzela dobri fodbal, a lwp{a bula Slaviy. Per{u nagodu za }ol mal Krivanq, alw Spasi~ bil do stativi, a potim Slaviy po~ala preberac iniciytivu, dobre na }ol bil Kalad`iy, a u 45. minuti Babi~ odli~no narucel, ta }ol zoz glavu za Slavix dal Pani~. Slaviy zoz 2:0 po~ala vodzela u 53. minuti. Bul to dobri napad ekipi zoz Pinqvic, pocilqovana stativa, labda {e odbila do Miroslava Ruhmana kotri dal drugi }ol za Slavix. Ekipi zoz Selen~i {e pospi{elo zmen{ac rezultat u 78. minuti ked Dominik Aleksi zvladal odli~nogo }olmana Slavi< Slobodana Ka{ikovi~a. Zmagany dobre sudzeli sudijove zoz Kuli: Rabrenovi~, Vu<~ i @ari~. Na ve~eri podzelwni pogari per{im trom ekipom na Turniru. Per{e mesto zav`ala ekipa FK “Slaviy” zoz Pinqvic, druge mesto pripadlo ekipi “Krivanq” zoz Selen~i, a trece mesto pripadlo ekipi FK “Rusin”. Za najlwp{ogo bavy~a na Turniru pregla{eni Mirko Babi~ (Slaviy), }ol}eter Turnira bul Aleksi Dominik (Krivanq), a za najlwp{ogo }olmana pregla{eni Slobodan Ka{ikovi~ (Slaviy). Najlwp{i dostali prigodni nagradi, a na svyto~nosci predsidatelq FK “Krivanq” pridal gerb ekipi zoz Selen~i predsidatelqovi FK “Rusin”. Vladimir Se}edi

PO^INA PER[ENSTVO U MEDZIOP[TINSKEJ FODBALSKEJ LI]I VERBAS-SRBOBRAN-@ABELQ

“MARKET M” NAJLWP[I U PIONIRSKEJ KONKURENCI<

KOCURCI NA STARTU PROCIV MO[ORINCOH

Na nwdavno zakon~enim nocnim turniru u malim fodbalu u Zmawve, u pionirskej konkurenci< bavela i ekipa “Market M” zoz Kocura. Medzi 10 pionirskima ekipami zoz Verbasu, Ba~kogo Dobrogo Poly, Zmawva, Ravnogo Sela, Despotova, Novogo Sadu, Temerinu i Futo}u, kocurski hlapci buli najlwp{i i osvowli per{e mesto. U per{im kolu Kocurci straceli, alw posle togo zazna~ovali lwm pobidi tak `e na koncu }rupnej fazi zmagany osvowli per{e mesto. U polufinalu kocurska ekipa pobedzela parnykoh zoz Ba~kogo Dobrogo Poly zoz 4:1, a iducogo dny, u finalu, Kocurci buli lwp{i od doma{nwj ekipi zoz Zmawva. Zmaganw zakon~ene 1:1, ta penali mu{eli ri{ic pobidn<ka. Kocurski hlapci od troh penaloh dali dva }oli, a xnak zmagany bul }olman Kocurcoh Kristiyn ]re{ak htori odbranwl {icki tri penali. Okrem pogara i penw`nej nagradi, Kocurci pozberali i drugi nagradi: najlwp{i }olman na turniru bul u` spomnuti Kristiyn ]re{ak, a najlwp{i }ol}eter, ti` Kocurec, Luka Kra<novi~. Si}urno `e i titulu najlwp{ogo bavy~a na turniru zaslu`el dawden hlapec zoz kocurskej ekipi, alw vipatra `e or}anizatorovi bulo velqo dac {icki nagradi do Kocura. Za kocursku ekipu baveli Kra<novi~, Saka~, Pavlovi~, Var}a, ]re{ak, Wla~a, [kori~ i [trbac. Treba spomnuc `e na finalnim zmaganx buli prisutni i ~isleni Kocurci, kolo 100, tak `e bavy~e “Market M” mali velqku potrimovku zoz tribinoh. Ekipu kocurskih hlapcoh formoval, treniral i vodzel Viktor ]re{ak, a finansijno ekipu pomogli skloreza~ Sa{a Medw{i, yk i Iliy Stoisavlwvi~, vlasn<k podpriwmstva “Market M”. Posle finalnogo zmagany, Kocurci {e trixmfalno vraceli do Kocura dze u centru or}anizovana mala preslava, a vec, bavy~e i patra~e htori buli u Zmawve, mali or}anizovanu ve~eru u obiscu Viktora ]re{aka. Kocurski hlapci znali bavic i pobedzic, alw znali i preslavic svoj uspih. S. D.

Na nwdzelx po~ina nove per{enstvo u medziop{tinskej fodbalskej li}i Verbas-Srbobran-@abelq u htorej {e zmaga i kocurska Iskra. Yk co zme u` pisali, pri{lo do reor}anizaci<, to~nwj{e povedzeno, do fuzi< dvoh men{ih medziop{tinskih li}oh do wdnej vek{ej. Do pred ti`nqom novonastala li}a ~i{lwla 16 ekipi i na osnovi togo vicagnuti i pari za ka`de kolo. Medzitim, do zmagany {e u ostatnwj hvilqki uklx~ela i ekipa zoz Loku htora hvilqkovo ri{ela finansijni problemi tak `e li}a budze mac 17 ekipi. Preto {e oznova vicagovalo pari, a pre nwparne ~islo ekipoh, u ka`dim kolu wdna ekipa budze {lwbodna. Tak kocurska Iskra na nwdzelx u per{im kolu, na svo<m terenu do~eka Mileti~ zoz Mo{orinu, a zmaganw po~nw na 17 godzin. U drugim kolu Iskra budze goscovac u Loku, u trecim doma do~eka Vilovo, u {tvartim Kocurci budu goscovac u Savinim Selu, a u piytim Iskra budze {lwbodna. Pre{lej nwdzel< Iskra bavela ostatnw pririhtuxce zmaganw pred po~atkom per{enstva. U Kocure moci odmerali kocurski fodbalere i Tatra zoz Kisa~u htora {e zmaga u wdnej li}i vis{e yk Iskra. Zmaganw zakon~ene 3:3 i ukazane dobre i interesantne bavisko. Gosci zoz Kisa~u per{i dali }ol, alw Iskra zoz }olami Damyna ]uba{a i Serdara obracela rezultat i per{u ~asc zmagany zakon~ela zoz rezultatom 2:1. U drugej polovki baviska gosci virovnali rezultat, mladi Anton Mal<k dal treci }ol za Iskru, alw pred koncom zmagany Tatra znova viwdna~ela i zmaganw zakon~ene bez pobidn<ka, co i najpravednwj{i epilo} krasnogo zmagany. Trener Lxbomir Ruskovski dal nagodu bavic {ickim bavy~om na htorih rahuw u naihodzacim per{enstve, a kelqo pririhtovany buli dobri abo nw, kocurska publika uvidzi u` na nwdzelx na premiwri prociv Mo{orinu. S. D.

[AH U [IDZE

SIMULTANKA NA PLO\I Pre{logo ti`ny u ramikoh “Kulturnogo lwta” u [idze na plo|i oprez Kulturnoobrazovnogo centra [K “Radni~ki” or}anizoval simultanku `e bi promovoval {ah, okreme pri mladih. Aleksandar Ind<~, velemajstor zoz Starej Pazovi, bavel simultanku z vecej yk 20 {ahistami Radni~kogo, od najmlad{ih po najstar{ih.

16. AV]UST 2013.

Yk nam gvarel Radoslav Pe<~, predsidatelq [K “Radni~ki”, {idski {ahisti Ind<~a upoznali u Subotici pred daskelqoma rokami na wdnim zmaganx, a teraz go povolali do [idu `e bi promovoval {ah. – Na{a idey bula `e bi {e pred otrimovanqom glavnej programi ve~ara na

kulturnim lwtu otrimalo i wdno {ahovske zmaganw na “otvorenim” i `e bi {e tak promovovalo {ah. Nazdavam {e `e nam {e to i udalo. Ind<~ osmi na {vece u xniorskej kate}ori< i dze~nw pri{ol do [idu potrimac na{u idex – gvarel nam Radoslav Pe<~. Vl. D>.

Kandidat za odvi~atelqnogo redaktora novinoh “Ruske slovo” treba `e bi spolnwl {l<duxci usloviy: 1. Zakon~ena visoka fahova prigotovka VII/1 stupenq 2. Najmenwj 3 (tri) roki robotnogo iskustva u oblasci yvnogo informovany, na u{orjovanx abo pisanx novinarskih tekstoh, abo rihtanx novinarskih prilogoh 3. Znanw ruskogo yzika 4. Der`avynstvo Republiki Serbi< Okrem dokazoh o vipolnqovanx navedzenih uslovijoh, kandidati podno{a i priyvu, plan i programu roboti i koncepci< novinoh “Ruske slovo”, CV i dokaz `e su nw osudzovani. Treba prilo`ic ori}inalni dokumenti lwbo overeni fotokopi<. Priyvu na yvnu povolanku podno{i {e Upravnomu odboru NVU “Ruske slovo” u ~a{e od 15 dn< od dny obyvjovany tej povolanki. Nwblago~asni i nwpodpolni priyvi nw budze {e rozpatrac. Priyvi {e posila na adresu: NVU “Ruske slovo” Bulevar o{lwbodzeny 81/VII, Za yvnu povolanku za odvi~atelqnogo redaktora novinoh “Ruske slovo” 21000 Novi Sad

MALI OGLA[KI VIDAVAME po vigodnej ceni namescenu }arsonwru u centru Novogo Sadu. Po drobnwj{i informaci< na tel. 063/196-36-93. PREDAVAM hi`u, abo ~eram za polqoprivrednu `em. Na ~asci ^ardak, 5 kilometri od centru Novogo Sadu. Yvic {e na telefon 021 523-719, abo 063 509681. PREDAVAM hi`u u Ruskim Keresture, Mar{ala Tita 215, pitac {e na ~islo telefona 021 6321183. NA PREDAJ `em u Ruskim Keresture 2,6 golqti na Sejkoh. Telefon: 064/15-13-927. KUPUWM kombajn za kukuricu i polqoprivredni ma{ini. 062/19-59-217.

U [IDZE OTRIMANA DRUGA FIYKERIYDA

ZMAGANW I ZA KUP SERBI< Pre{lej soboti, 10. av}usta, na terenw FK “Wdnota” u [idze otrimana druga “Fiykeriyda” u or}anizaci< Kon<ckogo klubu “Gran<~ar 2011”, a z pomocu Op{tini [id. Z tej nagodi otrimane i druge kolo zmagany za KUP Serbi< za dvopragi i “Fiykeriyda” {tiropragi u vou [idze v{e popularnwj{a `enx pomedzi prepre~eny. Okremnu uvagu pricagla {veto~na reviy zapragoh, a vibrana i najkras{a kobula, konq, zapraga, najmlad{i i najstar{i vo`a~. U drugim kolw zmagany za KUP Serbi< per{e mesto u kate}ori< dvopragoh osvowl @elqko Mlau{i~ zoz Zrenyninu, druge Milenko Radakovi~ z er}eli “Vuli~” zoz Sur~inu, a trece Milan ]akovi~ zoz Kocura. Najkras{u kobulu mala Jovana Stepani~ zoz Ada{evcoh, kony Branislav Lazi~ zoz ]ibarcu, a Pera Pani~ zoz Bin}uli mal najkras{u zapragu. Najmlad{i vo`a~ bula Anastaziy Bitevi~ zoz Zrenyninu a najstra{i Radivow Markovi~ zoz KK “Gran<~ar 2011” zoz [idu. U or}anizaci< manifestaci< pomoglo i SKUD “Wdnota”, a u~a{n<ki pred po~atkom manifestaci< zoz zapragami pre{li prez glavni gorodski ul<ci. “Gran<~ar 2011” popularizuw kon<cki sport u tim {tredku, a o tim {vedo~i i ~islena publika, nasampredz dzeci htori barz polxbeli totu manifestacix. Vl. D>.


16. AV]UST 2013.

15

INFORMATOR

OSTATN< POZDRAV Dny 12. av}usta 2013. roku, umarla posle ~e`kej horoti {estra i teta

NATALIY GUDAK – Nata (1947–2013) z Novogo Sadu Zanav{e ostanw u na{ih {ercoh i u na{im pametanx. Brat Ynko zoz suprugu Tatynu, ]abriwla i Peter, Dariy zoz dzivo~ku ]abku, o. Aleksij i Wlena Spo~ivaj u mire Bo`im! OSTATN< POZDRAV Na{ej milej pajta{ki

NATI GUDAKOVEJ (1947–2013) z Novogo Sadu

OSTATN< POZDRAV Na{ej milej teti

NATI GUDAKOVEJ (16.01.1947 – 12.08.2013.) z Novogo Sadu Na {ickej nwsebi~nej lxbovi nav{e wj budzeme podzekovni. Darka i ]abka Spo~ivaj u mire Bo`im! SMUTNE ZDOGADOVANW Napolnwli {e {teracec `alosni dn> yk nas zanav{e zohabelo na{o mile kum~e

SMUTNE ZDOGADOVANW Dny 17. av}usta 2013. roku napolny {e {teracec `alosni dn> yk nas zohabel na{ mili sin i brat

DXRA ^IZMAR (1969–2013) z Ruskogo Kerestura Mili moj sinu, bolq i smutok za tobu naviki budze u mo>m {ercu. Nav{e za tobu `al>c budze tvoy mac Natala i {estra Zdenka zoz famelix Spo~ivaj u mire Bo`im!

DXRIKA ^IZMAROVOGO (1969–2013) z Ruskogo Kerestura Pamytku na jogo dobrotu i milu podobu naviki ~uvax nina Mary Naki~ova i ba~i Vlado ^izmarov zoz suprugu Marx i sinom Vladom Spo~ivaj u mire Bo`im!

Po{la {i od nas tam dze nwt bolx, `alx, an> zdihovany, alw dze `ivot vi~ni. Pajta{ki: Lela, Terezka i Gan~a zoz fameliymi Spo~ivaj u mire Bo`im! SMUTNE ZDOGADOVANW Dny 14. av}usta 2013. roku napolnwli {e dva `alosni roki yk nas zohabel na{ mili ocec

SMUTNE ZDOGADOVANW Dny 14. av}usta 2013. roku napolnwli {e dva dlugi i `alosni roki yk me zanav{e zohabel moj mili suprug

VLADIMIR KO^I[ Se}e{ov (1930–2011) z Ruskogo Kerestura

^as prehodzi, a lxbov i pamytka na ce ostava. Z po~itovanqom tvoj sin Vladimir i nwvesta @ivana Spo~ivaj u mire Bo`im! NA ZDOGADOVANW Togo roku 20. av}usta napolny {e 16 roki yk vecej nw z nami na{ mili suprug, ocec, {vekor i d>do

SMUTNE ZDOGADOVANW Dny 14. av}usta 2013. roku napolnwli {e dva ~e`ki i dlugi roki yk me zanav{e zohabel moj mili d>do

ELEMIR PAPLACKO (1944–1997) z Ruskogo Kerestura N>}da ce nw zabudzeme. Tvojo najmil{i Spo~ivaj u mire Bo`im!

VLADIMIR KO^I[ (1930–2011) z Ruskogo Kerestura D>du, pra`n>na u {ercu htoru {i ohabel velqka i n>~ x nw mo`e vipoln>c. Hibi{ mi v{e bar`ej, alw pamytki na ce v{e ostanx. Tvoy unuka Marina Spo~ivaj u mire Bo`im!

NA ZDOGADOVANW Na{im milim rodi~om

JOAKIM DUDA[ AMALIY DUDA[ (1920–1992) narodzena Malacko (1925–1988) z Ruskogo Kerestura Roki prehodza, a bolq za vami ostava. Vi~no budzece `ic u na{ih dumkoh i na{ih {ercoh. Pamytku na vas ~uvax sin Joakim zoz suprugu Sonx, sin Vladislav, unuki Vesna i Andrey zoz fameliymi Spo~ivajce u mire Bo`im!

YNKO KATONA (1934–2013) z Ruskogo Kerestura

SMUTNE ZDOGADOVANW Na na{ogo milogo

DXRI ^IZMAR (1969–2013) z Ruskogo Kerestura Z lxbovu i po~itovanqom pamytku na ce ~uvax kuma Amala D`ud`arova zoz dzecmi Olx Regakovu i Vladom i Dzvonom zoz fameliymi Spo~ivaj u mire Bo`im!

VLADIMIR KO^I[ (1930–2011) z Ruskogo Kerestura

OSTATN< POZDRAV Dny 6. av}usta 2013. roku zanav{e nas zohabel

Po{ol {i i ohabel me samu u poznih rokoh naj {e borim zoz ~e`kim `ivotom. Dn> bez tebe dlugi i bolyci. Hibi{ mi yk i per{ogo dny i budze{ mi hibic do} `iwm. Tvoy supruga Leona Spo~ivaj u mire Bo`im! SMUTNE ZDOGADOVANW Dny 14. av}usta 2013. roku napolnwli {e dva `alosni roki yk nas zanav{e zohabel na{ mili ocec, {vekor i d>do

Naj vam Gospodq Bog i na{o molitvi pomognx najsc dragu do vi~nosci. Hibic nam budze Va{a lxbov, va{o soviti, potrimovka i porozumenw. O`alosceni: supruga Melana, sin Mi`o zoz suprugu Verunku, sin Yni zoz suprugu Tan>ku, dzivka Femka zoz suprugom Kimom, unuki May zoz suprugom Vladkom, May zoz suprugom Sanijom, Vladko, Nata{ka, Terezka, Davidko, Andrejko i Kristinka i praunuki Any i Davidko Spo~ivajce u mire Bo`im! NA ZDOGADOVANW Dny 17. av}usta 2013. roku napolny {e {ejsc smutni me{aci yk me zanav{e zohabel moj mili suprug

NA ZDOGADOVANW Dny 17. av}usta 2013. roku napolny {e {ejsc smutni me{aci yk nas zanav{e zohabel na{ mili ocec i {vekor

MIRON KREN<CKI (1938–2013) z Ruskogo Kerestura Pamytku na jogo milu podobu i dobrotu n>}da nw zabudze jogo supruga Sena Spo~ivaj u mire Bo`im!

MIRON KREN<CKI (1938–2013) z Ruskogo Kerestura Mili ocec, ~as prehodzi alw nw zmen{uw bolq i pra`n>nu u na{ih {ercoh. Pamytku na tvox lxbov i dobrotu vi~no ~uvax tvoy dzivka Femka i `ec Ykov Spo~ivaj u mire Bo`im!

SMUTNE ZDOGADOVANW Dny 14. av}usta 2013. roku napoln> {e wden `alosni rok yk vecej nw z nami na{ mili suprug, ocec i d>do

YNKO BUDINSKI (1935–2012) z Ruskogo Kerestura

VLADIMIR KO^I[ (1930–2011) z Ruskogo Kerestura Mili ocec, odnwsol {i zoz sobu lxbov i dobrotu. ^e`ko veric `e ce vecej nw uvidzime i nw u~uwme tvoj glas. Vi~no budzeme ~uvac pamytku na tebe. Tvoy dzivka Slavka zoz suprugom Ynkom i dzecmi Katarinu, Andrejom i Piterom zoz Kanadi Spo~ivaj u mire Bo`im! SMUTNE ZDOGADOVANW Dny 14. av}usta 2013. roku napolnwli {e dva roki yk vecej nw z nami na{ mili d>do i prad>do

SMUTNE ZDOGADOVANW Dny 14. av}usta 2013. roku napolnwli {e dva roki yk vecej nw z nami na{ mili d>do i prad>do

VLADIMIR KO^I[ (1930–2011) z Ruskogo Kerestura D>du, ~as prehodzi, alw ~uvame pamytku na va{u lxbov i dobrotu. Unuk Aleksandar zoz suprugu Mirynu i dzecmi Aleksandrom, Stefanom i Valentinu Spo~ivajce u mire Bo`im!

VLADIMIR KO^I[ (1930–2011) z Ruskogo Kerestura D>du, po{li sce, alw pamytki na vas ostanx zanav{e. Va{a lxbov i dobrota {e nw zabuva. Unuk Vladimir zoz suprugu Mirynu i dzecmi Vladkom i Ana Marix Spo~ivajce u mire Bo`im!

NA ZDOGADOVANW Na{im milim

Z lxbovu i po~itovanqom u svo>h {ercoh ~uvax krasni pamytki na tebe Tvojo najmil{i Naj spo~iva u mire Bo`im! SMUTNE ZDOGADOVANW Na svo>h milih rodi~oh

MELANA (1925–2012)

VLADA (1923–2000) TAKA^

z Dxrdqova Z lxbovu i po~itovanqom pamytku na n>h ~uvax dzivka Natka i sin Dxra zoz fameliymi Spo~ivajce u mire Bo`im! NA ZDOGADOVANW Na{ej milej maceri i babi

Gorodska uprava za za|itu `ivotnogo {tredku Gorodu Novogo Sadu na osnovu ~lena 10. Zakona o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok (“Slu`beni gla{n<k Republiki Serbi<”, ~islo 135/04 i 36/09) obyvxw

OBVISCENW

o podnw{enej vimogi za odlu~ovanw o potrebi precenqovany vpl>vu zastatogo stanu na `ivotni {tredok prowkta No{itelq prowkta “Telekom Serbiy” a.d., Takovska 2, Beo}rad, podnwsol vimogu za odlu~ovanw o potrebi precenqovany vpl<vu zastatogo stanu na `ivotni {tredok prowkta baznej stan<ci mobilnej telefoni< “NSTrand`amentska (Petrovaradin) NS68, NSU68”, u ul<ci Trand`amenstka 29, u Petrovaradinu, na katasterskih parceloh ~s. 1987/3 i 1987/4, K. O. Petrovardin, Gorod Novi Sad. Podatki i dokumentacix zoz vimogi no{itely prowkta mo` vidzic u prostorijoh Gorodskej upravi za za|itu `ivotnogo {tredku Gorodu Novogo Sadu, Ul<ca Rumenacka 110, Novi Sad, robotni dn< od 10 do 15 godzin. [icki zainteresovani, u ~a{e 10 dn< od dny obyvjovany togo obvisceny, mo`u dac svojo dumanw u pisanej formi na adresu Gorodskej upravi za za|itu `ivotnogo {tredku Gorodu Novogo Sadu.

MIHAL RAC (1912–1970)

IRINA RAC narodzena Prov~i (1915–1998)

z Dxrdqova Krasni pamytki na vas u svo>h {ercoh ~uvax dzivka Melana Siv~ova zoz Dxrdqova i unuka Mar~a Kuzmova zoz famelix z Ruskogo Kerestura Spo~ivajce u mire Bo`im!

MARIY ]OVLY narodzena Papu}a (1941–1993) z Ruskogo Kerestura Pre{li u` 20 roki u smutku i bolx yk nas zohabela i preselwla {e do vi~nosci. Wj dobrotu i milu podobu n>}da nw zabudzeme i v{e x u {ercoh no{ic budzeme. O`alosceni sinove Lxbo, Slavo i Mirko, nwvesti Monika, Zdenka i Sandra, yk i unuki Deyn, Srdyn, Dolores, Martin i Any Spo~ivaj u mire Bo`im!


16

ROZVAGA

16. AV]UST 2013.

K

HAWAII PARRTY U DXRDQOVE

WDEN VE^AR

YK NA GAVAJOH

R I @ A L Q K A

GORIZONTALNO: 1. Muzi~no drugi glas, vis{i stredn< glas (mezo-sopran); 4. Nota; 5. Gorod u Francuzkej poznati po filmskim festivalu; 7. Meno rusijskomu pisatelqovi, Tolstoj (1828–1910); 9. Fajta ro{l<ni, hasnovana w za zakrice na hi`oh (Phragmites australis); 11. Meno i prezvisko vihovatelqki pred{kolskih dzecoh u Kocure i Novim Sadze (1937–2011), na sliki; 14. Litra; 15. Upi{ce SAH; 16. Iniciyli rusijskogo mistika, Raspu~in (1869–1916); 17. Nacionalni park, skr.; 19. Elektron; 20. Turisti~na zawdn<ca Obrenovcu, skr.; 21. Prevozne sredstvo; 23. British English Olympics (Britanska olimpiyda zoz an}lijskogo yzika), skr.; 25. Hlopske meno; 28. Meter; 29. Ener}iy; 30. Osobna; 32. Siverna Amerika, skr.; 33. Der`avna revizorska instituciy, skr.; 35. Tona; 36. Gora, skr.; 37. Na{l<dstvo; 38. An}lijska mera 2,54cm; 38. Tisy~; 42. Nota solmizaci<; 43. Triatlon klub, skr.; 44. Lilovej farbi; 46. Instrumental; 47. Binar; 48. Skiynw, skr.; 49. Skok, mn.; 59. Ri~ni ostrova. 1

P

re{logo {tvartku u Dxrdqove otrimana druga po {ore zabava navolana “Hawaii party”. Pone`e {e pre{logo roku ukazala yk dobra i barz na|ivena, mladi zoz KUD “Taras [ev~enko” x znova or}anizovali. Toti kotri n<}da nw buli na Gavajoh u prostorijoh dxrdqovskej “Matki” mogli po~uvstvovac 11 pravi gavajski ambiwnt – deski za surfovanw, cifrovani ko{ul<, gombalki, muri popregradzovani zoz nadom, velqo 14 kveca... Na uhodze {icki na|ivitelw dostali adekvatni darunki kotri dziv~ata praveli za totu 19 nagodu – dziv~ata gavajsku suknqo~ku abo kvet do vlasoh, a hlapci lancu|ok zoz kveca, a dawdni ko23 24 trim {e po|escelo dostali i privitni pocilunok... yk to u` i tra29 diciy na Gavajoh. (Mo`ebuc postanw i u Dxrdqove)! Na|ivitelw nw buli lwm zoz Dxr33 34 dqova, alw i zoz Kocura, Veterniku, Novogo Sadu, @ablx, Verbasu, Kuli, ta a` i zoz Kanadi. 38 Tak Martina [imi~ zoz Verbasu per{iraz na|ivela totu `urku, a vizna~ela samostojnosc mladih `e 43 bi sami zdumali i or}anizovali zabavu tak yk voni `adax. Ynko Fejdi zoz Novogo Sadu za `urku ~ul od tovari{oh zoz

Ƈ Ƈ

Popod dru~ok mo`u lwm hudi i shopni

Ƈ

4 7

Ƈ 8

2

3

5

Ƈ

6 9

10

12 15

16

Ƈ Ƈ Ƈ

20

Ƈ 30

46

13

25

26

Ƈ 21

Ƈ

Ƈ Ƈ Ƈ Ƈ

Ƈ 39

Ƈ

36

40

44 47

49

Ƈ 41

18

22

27

31 35

17

28

32

37

Ƈ

42

45

Ƈ

48

50 51

Hlapci dostali lancu|ki zoz kveca

Direktorka MARTICA TAMA[ *** Odvi~atelqni redaktor DXRA VINA<

Dxrdqova. Jomu {e barz popa~el ambiwnt, a najbar`ej ener}iy pri mladih. Martin Mudri zoz Kanadi, a rodom zoz Kocura, pri{ol na|ivic rodzinu do Dxrdqova, ~ul za `urku i odlu~el ostac zoz {estrin<cu. Gvari `e kra{nw vidzic `e {e mladi, bo tam u Kanadi mladi {e bar`ej dru`a po obiscoh. Zabavu potrimal Odbor za mlade` i sport Nacionalnogo sovitu Rusnacoh i Upravni odbor KUD “Taras [ev~enko”. S. Baranq

VERTIKALNO: 1. Akuzativ; 2. L<karska komora, skr.; 3. Tele}rafska a}enciy novej Xgoslavi<; 4. Vecejraz; 6. Pripoznanw; 7. Nazva Priru~n<ka za vihovatelqki u dzecinskej zagradki; 8. Vospita~ka; 10. Iniciyli serbskogo pisately Albahari (1948); 11. Feni~anska bukva mem; 12. Osobni zamenovn<k; 13. Serbski narodni teater; 14. Fajta pticoh, mn.; 18. Nw {vidko; 22. Iniciyli serbskej pisatelqki i re`iserki, (O}nynovi~, 1941); 24. Wden vitamin – tokoferol; 26. Me{a~ni dodatok u “Ruskim slove”; 27. Toto co pripada angelom; 31. Litra; 32. Odredzeni zamenovn<k, ozna~uw prostornu abo ~asovnu bl<zkosc; 34. Ruski narodni teater, skr.; 35. Tempo; 37. Tona; 40. Zdru`enw istori~aroh, skr.; 41. Periodi od dvanac me{aci; 45. Zamenovn<k ti u mno`ini; 49. Skaka~ u {ahu; 50. Primenovn<k. RI[ENW KRI@ALQKI ZOZ ^ISLA 32: 1. Sova; 5. PO; 6. L; 7. K; 8. D; 9. Xgas; 12. R; 13. FI; 14. ZAD; 15. Rep; 17. OR]; 19. DIN; 21. DI; 22. DE; 23. Zasukac; 25. BK; 26. ACL; 27. OK; 28. AT; 29. D; 30. Aorta; 33. LO; 34. RTV; 36. [or; 37. RSUA; 39. Bor; 40. I}lo; 42. V; 43. Akuz. veronikavujacic@ruskeslovo.com

* “RUSKE SLOVO” – glasn<k po ruski * Vihodzi ka`dogo piytku * Snovatelq Nacionalni sovit ruskej nacionalnej men{ini * Vidava NVU “Ruske slovo” u Novim Sadze * Per{e ~islo vi{lo 15. xniy 1945. roku u Ruskim Keresture * Adresa: NVU “Ruske slovo”, Bulevar o{lwbodzeny 81/7, 21000 Novi Sad * Redakciy: zamen<k odvi~atelqnogo redaktora – Mihal Simunovi~; redaktore/ki – Miron Gornyk-Kuhar, Mihajlo Zazulyk, Aleksandar Palan~anin, Olena Plan~ak-Saka~, Slavica Fejsa; novinare/ki – Mariy Afi~, Silvester Dorokhazi, Vladimir D>tko, Ana Papu}a, Ivan Sabado{ * Yzi~na redaktorka – Bla`enka Homa-Cvetkovi~ * Lektorka – Ysmina Dxran>n * Podobovi redaktor – Lxbomir Sopka * Tehn<~na redaktorka – Lxpka Cve>~; kompxterski obrobok – Veronika Vuy~i~, Mariy Gudak, Tany Salonta> * Telefoni: 021/6613-697, 021/6624-708, 021/6623-076; 021/6621-433 * Telefaks 021/528-083 * Predplata za cali rok: u `emi 1 500 dinari, a u ino`emstve 100 evra * @iro-rahunok u Banca Intesa 160-923244-82 * Devizni rahunok Raiffeisen BANK a.d. Beograd 26 5100000002458904 * Rukopisi {e nw vraca * Drukuw “Dnevnik” Goldin} Novi Sad * E-mail: ruske@EUnet.rs * Web site: www.ruskeslovo.com *YU ISSN 0350-4603 * COBISS SR-ID 15915778 * Drukovani tira` 2 300 *


Ruskeslovo 33 (3538)