Page 1

Kepler, Newton i Kopernik Biografia i odkrycia

Karolina Ryguła i Julia Stencel 2012-10-18


Izaak Newton Newton urodził się 4 stycznia 1643 roku. W dzieciostwie odznaczał się ogromną ciekawością oraz przejawiał spore zdolności manualne. Był wybitnym angielskim fizykiem, astronomem i matematykiem. Zajmował się mechaniką i optyką. Stworzył podstawy intelektualne nowoczesnej fizyki. Zawdzięczamy mu trzy podstawowe zasady dynamiki i prawo ciążenia, dzięki którym wszystkie zjawiska fizyczne na Ziemi i niebie dawały się przewidzied, uporządkowad i uzasadnid zasadą przyczynowości. W 1661 r. Został wpisany w poczet studentów Trinity College w Cambridge. Program ówczesnych studiów uniwersyteckich obejmował głównie filozofię arystotelesowską. Po dwóch latach jednak Newton stracił ochotę na studiowanie taj etyki. Z własnej inicjatywy zaczął studiowad dzieła Francisa Bacona, Kartezjusza i innych uczonych oraz robid z nich notatki. Jego pasją stała się matematyka i zjawiska niebieskie. W 1664 r. Newton został stypendystą Trinity, co, po uzyskaniu w następnym roku tytułu bakalaureata, pozwoliłoby mu na swobodne prowadzenie własnych prac. Niestety, na przeszkodzie stanęła Wielka Zaraza. Uniwersytet zamknął podwoje w 1665 r., a Newton wrócił do matki. W domu przebywał dwa lata, co tak później opisał: ,,Byłem w wieku najbardziej niż kiedykolwiek sprzyjającym twórczości, interesowałem się Matematyką i Filozofią bardziej niż kiedykolwiek później”. I rzeczywiście, opierając się na geometrii Kartezjusza, Newton stworzył rachunek różniczkowy – dział matematyki pozwalający na obliczenie szybkości zachodzących zmian dowolnych wielkości. W tym okresie odkrył również , przynajmniej częściowe, powszechne prawo ciążenia , sformułował podstawowe prawa mechaniki i badał naturę światła. Izaak Newton był wybitnym angielskim fizykiem, astronomem i matematykiem. Zajmował się mechaniką i optyką. Stworzył podstawy intelektualne nowoczesnej fizyki. Zawdzięczamy mu trzy podstawowe zasady dynamiki i prawo ciążenia, dzięki którym wszystkie zjawiska fizyczne na Ziemi i niebie dawały się przewidzied, uporządkowad i uzasadnid zasadą przyczynowości. Newton urodził się 4 stycznia 1643 roku. W dzieciostwie odznaczał się ogromną ciekawością oraz przejawiał spore zdolności manualne. W 1661 r. Został wpisany w poczet studentów Trinity College w Cambridge. Program ówczesnych studiów uniwersyteckich obejmował głównie filozofię arystotelesowską. Po dwóch latach jednak Newton stracił ochotę na studiowanie taj etyki. Z własnej inicjatywy zaczął studiowad dzieła Francisa Bacona, Kartezjusza i innych uczonych oraz robid z nich notatki. Jego pasją stała się matematyka i zjawiska niebieskie. Około roku 1670 zaprojektował teleskop zwierciadlany. Po kilkudziesięciu latach, bo w 1687 opublikował pracę Philosophiae naturalis principia mathematica (Zasady matematyczne filozofii naturalnej). W tym dziale sformułował trzy zasady dynamiki i prawo powszechnego ciążenia oraz przedstawił tam swoje najważniejsze poglądy naukowe o przestrzeni, czasie, siłach, masie i podał ogólne schematy rozwiązywania poszczególnych zagadnieo z dziedziny fizyki, matematyki i astronomii. Trzy zasady dynamiki Newtona: 1. Jeżeli na ciało nie działa żadna siła, lub działające siły równoważą się, to ciało pozostaje w spoczynku lub porusza się ruchem jednostajnym po linii prostej. 2. Przyspieszenie ciała jest wprost proporcjonalne do działającej na nie siły i odwrotnie proporcjonalne do


jego masy. Prawo to można wyrazid równaniem: siła jest równa masie pomnożonej przez przyspieszenie (F = ma) 3. Każda akcja wywołuje równą jej i przeciwnie skierowaną reakcję. Prawo powszechnego ciążenia Newtona stwierdza, że między dwoma ciałami działa siła przyciągająca, proporcjonalna do ich mas i odwrotnie proporcjonalna do kwadrat odległości między nimi. Newton nigdy się nie ożenił, ani nie miał dzieci. Zmarł 31 marca 1727 roku w Londynie i został pochowany w opactwie Westminster

Mikołaj Kopernik Urodził się 19 lutego 1473 w Toruniu, zmarł 24 maja 1543 we Fromborku. Był polskim astronomem, matematykiem, prawnikiem, ekonomistą, strategiem, lekarzem, astrologiem i autorem dzieła przedstawiającego szczegółowo i w naukowo użytecznej formie heliocentryczną wizję Wszechświata. Wprawdzie koncepcja heliocentryzmu pojawiła się już w starożytnej Grecji (jej twórcą był Arystarch z Samos), to jednak dopiero dzieło Kopernika dokonało przełomu i wywołało jedną z najważniejszych rewolucji naukowych od czasów starożytnych, nazywaną przewrotem kopernikaoskim. Mikołaj Kopernik ukooczył w 1491 roku naukę w szkole parafialnej przy kościele św. Jana w Toruniu, W tej szkole nauczył się łaciny, podstaw matematykii astronomii. Na przełomie 1491/1492 rozpoczął studia na Akademii Krakowskiej, wpisując się do metryki jako Nicolaus Nicolai de Thuronia. Studia ukooczył bez uzyskania tytułu magister artium w 1495. W tym też roku został kanonikiem warmioskim, funkcji tej jednak jeszcze wtedy nie objął wobec oporu kapituły warmioskiej. W 1496 roku rozpoczął studia prawnicze w Bolonii, wpisując się w styczniu 1497 do albumu nacji niemieckiej bolooskiego Uniwersytetu Jurystów W Bolonii został bliskim współpracownikiem astronoma Dominika Marii Novary. Pod jego wpływem, ugruntowanym lekturą świeżo wydanego dzieła Epitome in Almagestum Ptolomei Georga von Peurbacha i Regiomontanusa, rozpoczął badanie sprzeczności w teorii ruchu Księżyca, opisanej przez Klaudiusza Ptolemeusza, wynikających z założeo teorii geocentrycznej. 9 marca 1497 przeprowadził w Bolonii obserwację Aldebarana, najjaśniejszej gwiazdy w gwiazdozbiorze Byka, która to obserwacja potwierdziła tylko jego wątpliwości. W 1497 objął przez pełnomocników kanonię warmioską. W roku 1500 odbył wraz z bratem Andrzejem Kopernikiem praktykę prawniczą w kancelarii papieskiej w Rzymie. W 1501 na krótko powrócił na Warmię, po czym uzyskał zgodę kapituły warmioskiej na rozpoczęcie kolejnych studiów medycznych w Padwie, kontynuując studia prawnicze. W 1503 do sprawowanych przez siebie funkcji kościelnych przydał jeszcze scholasterię wrocławską św. Krzyża. W 1503 roku w Ferrarze został doktorem prawa kanonicznego. W Padwie skooczył studia medyczne i uzyskał prawo do wykonywania praktyki lekarskiej. Mikołaj Kopernik nie był pierwszym naukowcem formułującym teorię heliocentryczną, jednakże jego zasługa polegała na ostatecznym jej udowodnieniu i przekonywającej, wyczerpującej argumentacji. Obalił w ten sposób wcześniej obowiązującą teorię geocentryczną, której podważanie Kościół katolicki uważał za przejaw herezji. W starożytności teorię heliocentryczną sformułował już Arystach z Samos, hellenistyczny filozof i astronom żyjący w III wieku przed naszą erą. Arystach z Samos poprzez teorię heliocentryczną pragnął objaśnid zmiennośd pór roku, była też dla niego użyteczna dla rozwoju geografii i kartografii.


Jednak przez wiele stuleci bardziej popularna okazała się błędna teoria geocentryczna Ptolemeusza, żyjącego w II wieku naszej ery, która była bliższa potocznemu rozumieniu zjawisk przyrodniczych i plasowała ziemię w centrum wszechświata. Teoria heliocentryczna Mikołaja Kopernika jest w zasadzie bardzo obszernym, nowym komentarzem do obserwacji Arystacha z Samos. W swoim dziele "O obrotach ciał niebieskich" Mikołaj Kopernik dokonał szczegółowego i wyczerpującego przeglądu literatury przedmiotu od czasów starożytności. Za najbardziej trafną teorię uznał właśnie pracę Arystacha z Samos, uzupełnioną o wyniki badao własnych i nowe przykłady. Zasadniczym znaczeniem przewrotu kopernikaoskiego nie było więc dokonanie samego odkrycia heliocentryzmu, ale nowy komentarz i przeciwstawienie się teorii geocentrycznej, uznawanej niemalże za społeczno-religijny dogmat. Było to zgodne z duchem odrodzenia, które stawiało ciekawości dociekliwośd człowieka ponad dogmaty, przesądy i wiarę natury religijnej. Mikołajowi Kopernikowi nie udało się jednak w pełni zgłębid natury ruchu planet dookoła słooca. Jego założenie, że planety krążą po kolistych orbitach nie było zgodne z prawdą i w praktyce ówczesnej astronomii dawało wyniki jeszcze bardziej błędne, niż nieprawdziwa teoria ptolemejska. Mikołaj Kopernik założył zatem, że planety, oprócz kolistych orbit, poruszają się także po dodatkowych orbitach epicyklach. Dopiero Johannes Kepler, fizyk i astronom tworzący na początku XVII wieku sformułuje prawa Keplera, zakładające eliptyczny ruch planet oraz uwzględniające istnienie peryhelium i aphelium. Współczesny Johannesowi Keplerowi Galileusz był kolejnym człowiekiem nauki, który rozwinął teorię heliocentryczną. Wszystkie jej zawiłości zostały odkryte dopiero w XIX wieku. W Bazylei w 1541 roku Kopernik dokonał ostatniej w swym życiu obserwacji astronomicznej (zadmienia Słooca). Zmarł we Fromborku 24 maja 1543 roku na skutek wylewu.

Johannes Kepler Johannes Kepler (ur. 27 grudnia 1571 r. w Weil der Stadt, zm. 15 listopada 1630 r. w Ratyzbonie) – niemiecki matematyk, astronom i astrolog, jedna z czołowych postaci rewolucji naukowej w XVII wieku. Najbardziej znany jest z nazwanych jego nazwiskiem praw ruchu planet, skodyfikowanych przez późniejszych astronomów na podstawie jego prac Astronomia nova, Harmonices Mundi i Epitome astronomiae Copernicanae. Prawa te stały się jedną z podstaw teorii grawitacji Izaaka Newtona. W trakcie swojej kariery, Kepler był nauczycielem matematyki w Grazu, asystentem astronoma Tychona Brahe, matematykiem na dworze Rudolfa II Habsburga, nauczycielem matematyki w Linzu i doradcą Albrechta von Wallensteina. Poza badaniami astronomicznymi prowadził badania w zakresie optyki i ulepszył teleskop soczewkowy Galileusza. W czasach Keplera nie istniało wyraźne rozróżnienie pomiędzy astronomią i


astrologią, natomiast astronomia jako jedna ze sztuk wyzwolonych, była wyraźnie oddzielona od fizyki, zaliczanej do filozofii przyrody. Kepler w swoich pracach używał argumentów religijnych, wychodząc z założenia, że Bóg stworzył świat zgodnie z inteligentnym planem, który można poznad za pomocą rozumu. Określał swoją astronomię jako "fizykę niebieską" i jako "wycieczkę w Metafizykę Arystotelesa", przenosząc tradycyjnie pojmowaną kosmologię w obszar uniwersalnie obowiązującej matematyki. Pierwsza ważna praca astronomiczna Keplera, Mysterium Cosmographicum, była publiczną obroną systemu kopernikaoskiego. Kepler twierdził, że doznał objawienia 19 lipca 1595 roku, demonstrując uczniom okresowe koniunkcje Saturna i Jowisza. Zorientował się, że każdy wielokąt foremny wyznacza precyzyjny stosunek średnic okręgu opisanego do wpisanego, co może byd podstawą geometrii wszechświata. Po nieudanych próbach dopasowania wielokątów do danych obserwacyjnych (nawet po dodaniu dodatkowych planet), Kepler spróbował użyd wielościanów foremnych. Zauważył, że umieszczając sferę wewnątrz wielościanu i opisując na nim kolejną sferę, uzyskuje się ścisłą zależnośd pomiędzy promieniami tych sfer. Ustawiając wielościany we właściwej kolejności: ośmiościan,dwudziestościan, dwunastościan, czworościan i sześcian, uzyskuje się sześd sfer o promieniach odpowiadających (z dokładnością do ówczesnych pomiarów) promieniom orbit sześciu znanych planet: Merkurego, Wenus, Ziemi, Marsa, Jowisza i Saturna. Kepler uznał, że odkrył boski geometryczny plan Wszechświata. W tym modelu Wszechświat sam stanowił obraz Boga, ze Słoocem jako Ojcem, sferą gwiazd jako Synem i przestrzenią pomiędzy jako Duchem Świętym. W manuskrypcie Kepler zawarł długi wywód godzący heliocentryzm z biblijnymi wersami sugerującymi geocentryzm. Mając poparcie swojego mentora Michaela Maestlina, Kepler uzyskał pozwolenie od władz uniwersytetu na publikację manuskryptu, pod warunkiem usunięcia fragmentów traktujących o Biblii i dodania prostszego opisu systemu heliocentrycznego. Mysterium zostało opublikowane pod koniec 1596 roku. W 1597 roku Kepler rozesłał jego kopie do ważnych astronomów i patronów w Europie, czym zwrócił na siebie uwagę jako na zdolnego naukowca. Zawarta w pracy wylewna dedykacja do patronów i ludzi kontrolujących pozycję Keplera w Grazu, otworzyła mu drogę do kariery naukowej. Mimo modyfikacji pewnych szczegółów w swoich późniejszych pracach, Kepler nigdy nie zrezygnował z kosmologii opartej o sfery i wielościany. Jego późniejsze astronomiczne prace głównie ją uściślały, dodając dokładniejsze wyliczenia wewnętrznych i zewnętrznych promieni sfer, na podstawie ekscentryczności orbit planet. W 1621 roku Kepler opublikował rozszerzone drugie wydanie Mysterium, zawierające poprawki i rozszerzenia uzyskane w ciągu 25 lat pracy badawczej. Po opublikowaniu Mysterium i z błogosławieostwem władz uczelni, Kepler rozpoczął ambitny plan rozbudowy swojego dzieła. Planował wydanie czterech książek: jednej o stacjonarnych elementach Wszechświata (Słoocu i sferze gwiazd), drugiej o planetach i ich ruchach, trzeciej o fizycznej naturze planet i czwartej o wpływie niebios na Ziemię, uwzględniając optykę atmosfery, meteorologię i astrologię. Kepler starał się nawiązad współpracę z astronomami, którym wysłał Mysterium, wśród nich z Nicolausem Reimersem, nadwornym matematykiem Rudolfa II Habsburga i zaciekłym rywalem Tychona Brahe. Nicolaus nie odpowiedział bezpośrednio, ale użył listów Keplera do uzasadnienia swojego pierwszeostwa nad Tychonem w opracowaniu systemu geoheliocentrycznego. Tycho Brahe sam zaczął korespondencję z Keplerem, rozpoczynając ją od merytorycznej krytyki jego systemu. Wśród wielu zarzutów, wskazał między innymi niedokładnośd danych pomiarowych uzyskanych z prac Kopernika. Nie mając dostępu do dokładniejszych danych z obserwatorium


Tychona, Kepler nie mógł na te zarzuty właściwie odpowiedzied. Zamiast tego, wysunął argumenty oparte na chronologii, harmonii i numerologii łączącej matematykę, muzykę i świat fizyczny. Zakładając, że Ziemia posiada duszę (dzięki której może się poruszad), postulował związek pomiędzy astronomicznymi obiektami, meteorologią i różnymi zjawiskami na powierzchni Ziemi. Ciągły brak wystarczających danych uniemożliwiał mu jednak rozwijanie tych teorii. W grudniu 1599 roku Tycho zaprosił Keplera do odwiedzenia go w Pradze. 1 stycznia 1600 roku, zanim zaproszenie Tychona dotarło, Kepler wyruszył do Pragi w nadziei na uzyskanie patronatu Tychona i pomocy w rozwiązaniu jego problemów zarówno filozoficznych jak i finansowych. W 1623 roku, Kepler ukooczył Tablice Rudolfioskie – katalog gwiazd, nad którym pracował ponad 20 lat. Zawierał on położenie około 1500 gwiazd i był wtedy uznawany za największe jego dzieło. Z powodu konfliktu o prawo do danych obserwacyjnych Tychona Brahe, publikacja tego dzieła nastąpiła dopiero w 1627 roku. W międzyczasie kolejne napięcia religijne i wojna trzydziestoletnia zagroziły ponownie bezpieczeostwu rodziny Keplerów. W 1626 Linz znalazł się pod oblężeniem. Kepler przeniósł się do Ulm, gdzie zaczął wydawanie Tablic na własny koszt. W 1628 roku, po zwycięstwie sił cesarza Ferdynanda pod dowództwem Albrechta von Wallenstein, Kepler stał się oficjalnym doradcą Wallensteina. Chod nie był oficjalnie astrologiem, stawiał mu horoskopy i dokonywał astronomicznych obliczeo. Większośd czasu spędzał wtedy w podróży, między dworem w Pradze, rodziną w Ulm, domem w Linzu i tymczasowym domem w Żaganiu (od 1627własnośd Wallensteinów). Będąc w Ratyzbonie zachorował i zmarł 15 listopada 1630 roku.

Zalety e-book’ów - są „lekkie” – ważą tyle, co urządzenie, na którym je czytamy. W przypadku czytnika ebooków będzie do 200-300 gramów, - można zabrad kilkaset e-książek za jednym razem – urządzenia mają pamięd, która pozwala na przechowywanie wielu książek. Przydaje się to zwłaszcza podczas podróży, - częśd ebooków dostępna jest legalnie i za darmo. - jedną z najważniejszych zalet ebooków jest przeszukiwalnośd - ebooki są łatwo i szybko dostępne - podczas czytania e- booków mamy możliwośd zmiany wielkości czcionki, czy tez jej kroju - odpowiednio przechowywane są niezniszczalne: nie zaginają im się rogi, nie odrywają kartki.

Wady e-booków - są jeszcze dośd drogie, jednak coraz więcej dystrybutorów zauważa różnicę między nimi i książkami drukowanymi, obniżając cenę - mają zabezpieczenia, np. DRM lub znak wodny – ebooków z DRM nie odczytuje Kindle – trzeba zdjąd zabezpieczenie, - wiele ebooków wciąż wydawana jest w formacie PDF, z którym niektóre czytniki mają problem, - ten typ książki wciąż ma wielu przeciwników – ebooki nie pachną, kartki nie szeleszczą, nie są „fizyczne”, jak książka tradycyjna. - niszczą wzrok - po wyczerpaniu baterii nie można czytad


Newton, Kopernik, Kepler  

życie i działalność wielkich odkrywców

Advertisement