Page 34

Z WIZYTĄ U SPECJALISTY

✎ Paulina Lisiecka

UKRYTY

KŁOPOT Pierwsza w historii wzmianka na temat guzków krwawniczych, czyli hemoroidów, datowana jest na 1700 r. p.n.e. i  pojawia się w  egipskim papirusie. Choć już wtedy ludzie borykali się z  tym problemem, do dziś pozostaje on wstydliwy i  spędza sen z  powiek wielu osobom. Jak pokazują statystyki, z  żylakami odbytu boryka się co drugi Polak, a  więcej niż połowa obawia się, że je będzie mieć – jednak choroba niekoniecznie musi przybrać zaawansowaną formę.

Siedzący tryb życia, zła dieta, otyłość, zaawansowany wiek czy ciąża sprzyjają powstawaniu stanów patologicznych hemoroidów. Patologicznych, gdyż hemoroidy ma każdy, jednak nie zawsze przyjmują one chorobowy stan. Guzki krwawnicze łatwiej wyobrazić sobie jako poduszeczki wypełnione krwią, zlokalizowane w okolicy odbytu; działanie ich jest dość proste – podczas parcia opróżniają się z  krwi i  umożliwiają załatwienie się. Odgrywają niezwykle ważną rolę – chronią odbyt i  uszczelniają go, a  razem ze zwieraczami ułatwiają panowanie nad wypróżnianiem się. Stan patologiczny zaczyna się dopiero wtedy, gdy hemoroidy rozciągają się, a więc jest w nich więcej niż normalnie krwi, a także nie potrafią do końca się jej pozbyć, co prowadzi do powstania stanu zapalnego obejmującego i guzki, i tkanki odbytu. Ten stan nazywamy żylakami odbytu. Hemoroidymają wiele niepozornych przyczyn, które łatwo bagatelizujemy, dlatego tak łatwo się ich nabawić, a także przeoczyć symptomy sugerujące konieczność leczenia. W codziennym życiu zwróćmy uwagę na: Siedzący tryb życia – to największy sprzymierzeniec hemoroidów. Brak ruchu powoduje zaburzenia ciśnienia w  układzie żylnym w okolicy odbytu. Zagrożone zawody to np. pracownicy biurowi, kierowcy zawodowi, kolarze, stróże / dozorcy. Niewłaściwa dieta – czyli zbyt mało błonnika i  płynów, co prowadzi do zaparć oraz utrudnionej pracy jelit. Błonnik obecny jest głównie w  razowym pieczywie, warzywach, owocach czy grubych kaszach. Żylaki odbytu mogą dokuczać kobietom, które urodziły kilkoro dzieci. Otyłość i inne przypadłości – takie jak niewydolność krążenia, operacje okolicy odbytu / krocza, długotrwałe stosowanie środków przeczyszczających czy nawet stosunki

Z

Z

Z

34

| RODZINA ZDROWIA | marzec / maj 2016 |

analne. Hemoroidy częściej dokuczają osobom starszym i niestety tym, którzy mają do nich skłonności genetyczne. Zmiany hormonalne w ciąży – niestety, niewiele możemy zrobić z hemoroidami w  tym okresie; po porodzie jednak mogą same się zmniejszyć, a  więc leczenie nie będzie konieczne. W ciąży rosnące dziecko uciska czasami na układ żylny, co upośledza pracę jelit (utrudniony odpływ krwi).

Z

po 50. r.z. co drugi człowiek okresowo ma problem z hemoroidami

Wstydliwe objawy

ZAPOBIEGAJ

4 zasady, które pomogą nie dopuścić do choroby hemoroidalnej:

1/

RUSZAJ SIĘ – spaceruj, pływaj, biegaj, włącz choć pół godziny wysiłku w codzienny plan.

2 / DAJ SOBIE CZAS

W TOALECIE – nie przeciążaj układu żylnego, wstrzymując wypróżnienie.

3/

DBAJ O NAWODNIENIE – błonnik i woda sprawiają, że unikniesz zaparć, które mogą prowadzić do stanu zapalnego guzków krwawniczych.

4/

DBAJ O HIGIENĘ – a także noś bieliznę bawełnianą i unikaj stosunków analnych; to wszystko pozwoli ci uchronić się przed chorobami odbytu i schorzeniami przenoszonymi drogą płciową.

Skąd mam wiedzieć, że dotyczy mnie problem żylaków odbytu? To na tyle wstydliwe schorzenie, że często sami przed sobą nie chcemy się do niego przyznać, nie zauważając jego objawów. A pierwszym symptomem nie jest ból, a swędzenie w  okolicy odbytu – to ważne, by już wtedy zacząć leczenie, gdyż to krytyczny moment pozwalający na szybki powrót do formy (to etap 1 zaawansowania choroby – guzki powiększają się, ale nie wypadają na zewnątrz kanału odbytu). Ból pojawia się dopiero w  późniejszych etapach, gdy dojdzie do zakrzepicy w  guzku. Ze świądem wiąże się zwykle podrażnienie śluzówki (drapiemy się), a  także wydzielina sącząca się z  odbytu (stan zapalny). Następnym etapem jest zwykle obecność krwi i uczucie niepełnego wypróżnienia. Najbardziej oczywistym objawem są wypadające guzki, które da się wyczuć szczególnie po załatwieniu się (wtedy hemoroidy są bolesne). Najpierw samodzielnie cofają się (etap 2), potem, gdy choroba jest bardziej zaawansowana, trzeba im w tym pomóc (etap 3; w innym razie prowadzić to może do obrzęku i zakrzepicy), a na końcu tkwią na zewnątrz odbytu cały czas (etap 4). Wtedy konieczny jest zabieg operacyjny.

"Rodzina Zdrowia" nr 5