Page 1

Architectuur Analyse

Mezz Breda & 013 Tilburg Poppodia Projectgroep 11 “Quatro” Geert Pannekoek Reni Bouwhuis Feike Jouwsma

s1012697 s1011414 1 s1014936


Architectonische basisbegrippen

Analyse opdracht

2


Inhoud van de opdracht Bij het eerste semester van het tweede leerjaar “Bouwtechniek en Architectuur” behoort het vak “Architectonische Basisbegrippen”. Hierbij worden twee bestaande openbare gebouwen in Nederland geanalyseerd aan de hand van thema’s die behandeld worden in de hoorcollege’s. Onze keuze ging hierbij uit naar de twee poppodia’s Mezz en 013. De keuze van deze twee gebouwen is voor ons het grote contrast. De één is organisch en stukken kleiner dan de ander. Waar wij naar benieuwd zijn is of dit ook terug te zien is in de organisatie en routing. En ook zijn wij benieuwd naar de aansluitingen bij poppodium Mezz. Omdat we met z’n vieren zijn hebben we besloten de gebouwen te verdelen over tweetallen. Geert en Reni behandelen Mezz en Feike en Roosmarijn behandelen 013.

3


Inhoud

Mezz - Breda

Architect en Gebouw Locatie en de kavel Entree Primaire hoofdvorm Organisatie, routing en beweging Constructie, tektoniek en detaillering Gevels

013 - Tilburg

Architect en Gebouw Locatie en de kavel Entree Primaire hoofdvorm Organisatie, routing en beweging Constructie, tektoniek en detaillering Gevels

Locatie, de kavel

Vergelijking

Overeenkomsten en verschillen

p. 5 p. 6 p. 8 p. 10 p. 12 p. 22 p. 27 p. 30 p. 31 p. 33 p. 34 p. 36 p. 40 p. 44

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

p. 45 Gevels

4


Locatie:

Keizerstraat 101 Chasse - terrein Breda

Mezz -Breda

Ontwerp: Erick van Egeraat Associated Archi- tects Opdrachtgever: gemeente Breda Vloer opp.: 1.600 M² Ontwerp Realisatie: 1996 - 2002 Mezz is als poppodium de ontmoetingsplek voor Bredase popmuziekfans. Het is gebouwd aan een gebouw, dat dateert uit 1899. Dit voormalige officiersmess bevindt zich op het Chasse - terrein. Het organische aanhangsel heeft de vorm van een schelp en is hierdoor ideaal voor een ruimte waarin alles is gericht op een punt zoals in een auditorium. Het is ontworpen door Erick van Egeraat en Maartje Lammers die beiden werkzaam zijn bij het bureauv EEA Erick van Egeraat assiociated architects.

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

5


Locatie analyse Mezz Dordrecht Bebouwing Groen A16 A 27

A-wegen N- wegen

Etten-Leur N282

A16 E19

A 27

A16

A 27

N263

Tilburg

Breda, Noord-Brabant

Richting Belgie

Keiz

erst

raat

Het is duidelijk te zien dat het rechte gedeelte van het gebouw loodrecht aan de kavelgrens ligt. Maar t.o.v. van het noorden en zuiden is er een lichte draaiing.

Vie

rw

ind

en

6

Locatie, de kavel

Entree

str

aa t

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


De kavel Op deze schets is het aanwezige groen en de bebouwing aangegeven. De ruimte rond het gebouw is vrij open ingericht. Er ligt gras en er groeien bomen op de aangegeven plekken. Om de kavel zijn verschillende zichtlijnen. Aan twee zijden bevindt zich hoogbouw en aan de andere twee zijden de weg gevolgd door lagere bouw.

Keiz

erstr

aat

t a ra

t s n

e d win

r e i V

Door de organische vorm zou je kunnen zeggen dat het gebouw meerzijdig is gericht. Maar aan de gevels te zien is dit 3 zijdig i.v.m. de open gevels in het rechthoekige gedeelte. Alleen deze gevels bevatten openingen en glaspartijen. De organische schelp heeft een gesloten structuur.

Op deze plattegrond is de zonnering aangegeven. De voorgevel die naar het zuiden gericht is heeft een grote openheid en vangt daardoor veel daglicht op. Het koperen gedeelte is gesloten en doet vrijwel niks met de zon.

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

7


Entree “Waar is die entree toch?” zul je je wel eens afvragen als je op het moment komt dat Mezz gesloten is. Dat is inderdaad een raadsel. Deze verdwijnt namelijk volledig in de gevel en heeft dezelfde bekleding. Op het moment dat Mezz geopend is klappen deze deuren open en is het helemaal duidelijk waar je naar binnen moet.

Goederen, magazijn

Gesloten siuatie Entree cafe

Hoofd ingang

Geopende siuatie

8

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

De lichtblauwe pijlen geven mogelijke loop route’s aan voor mensen die met de auto komen. De bovenste is voor de mensen die van de parkeerplaats achter de rijtjes huizen komen. Door de ligging van de zebra paden loop je recht op de hoofdentree af. Deze benadering is niet helemaal frontaal maar doordat de entree een soort lichtgevende overkapping heeft, is het meer dan duidelijk waar de hoofdingang is.

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


Met de ingang naar het magazijn voor goederen gebeurd hetzelde als met de hoofd entree. In de gesloten siuatie valt deze niet op in de gevel.

De ingang naar het cafe (het oude gedeelte) maakt gebruik van de hierarchie die zich in de gevel afspeelt. De ingang staat met beide verdiepingen duidelijk naar voren ten opzichte van de gevel. Ook is door het onderbreken van de veranda een onderscheiding aanwezig.

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

9


Primaire hoofdvorm De architect heeft het begrip additie vermoedelijk als kern van zijn verhaal gebruikt. De oude ChassĂŠkazerne is geheel omgetoverd tot een poppodium, een eyecatcher wel te noemen want de twee hoofdvormen verschillen in elk opzicht van elkaar. Het oude gedeelte is een klassiek pand met fraai metselwerk boven kozijnopeningen. Het is een half open gebouw, wat niet organisch te noemen is. De rupsachtige aanbouw is echter geheel gesloten en organisch. De vorm is gebaseerd op die van de early blob buildings, niets is recht.

10

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


Figuur 1: plattegrond, de pijl indiceert het punt van waaruit de persoon kijkt.

Aan de buitenzijde van de ‘rups’ zien we een georganiseerd lijnenspel die de contouren van het gebouw zichtbaar maakt. Om een voorbeeld te noemen is de kromming aan de voorzijde verlopend uitgevoerd, zonder het lijnenspel zou dit zeer moeilijk zichtbaar zijn. Nu zien we echter een patroon, en dus ook het verloop in de hoogte van de kromming. De lijnen worden verkregen door de aansluitnaden van de koperen felsplaten. Deze zijn middels een vouw methode aangebracht. Figuur 2: het lijnenspel levert een gezichtsbedrog op, waardoor lijkt alsof er haaks op elkaar geplaatste gevelplaten gebruikt zijn.

Wanneer men zich aan de voorzijde van het gebouw bevind, zie situatietekening links bovenaan de pagina, geeft het lijnenspel een andere draai aan het gebouw. Het geeft de indruk dat de gevel is opgebouwd uit haaks op elkaar geplaatste gevelplaten. Door dit gezichtsbedrog lijkt hierdoor of het gebouw ineens twee keer de lengte heeft van de oorspronkelijke lengte.

Figuur 3: het lijnenspel wordt gecreëerd door de aansluiting van de koperen felsplaten Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

11


Organisatie v/h programma Het poppodium is gesitueerd op de hoek van de keizerstraat en de vierwindenstraat. Deze wegen lopen in elkaar over, zonder dat hier een zichtbare grens voor is aangegeven. De vrije ruimte om het gebouw maakt het mogelijk om het vanaf 4 zijden te bezichtigen. Vandaar dat we het 4 zijdige gericht noemen. Aan de oostzijde van het gebouw treffen we een grasveld, aansluitend aan een appartementencomplex. Aan de noordezijde zien we tevens een appartementencomplex, echter nu iets dichter tegen het poppodium aan gesitueerd.

Figuur 1: plattegrond van het Mezz

12

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


De doorsnede geeft een inzicht over hoe het pand gebruikt wordt. Wanneer er festiviteiten plaatsvinden wordt in het oude gedeelte (rechts op de doorsnede) enkel de begane grond gebruikt. In het nieuwe gedeelte links, wordt het balkon opengesteld om het maximale aantal bezoekers te vergroten. Hierdoor wordt de 1e verdieping ook als hoofdfunctie gebruikt. De dansvloer ligt verdiept, dit is toegepast om de sfeer en het overzicht te versterken en om het podium op de juiste hoogte te krijgen. Verder wordt het duidelijk dat er ontworpen is aan de hand van een doos-in-doos constructie. De zaal ligt gecentreerd met daaromheen een tweewandige constructie om het geluid zo goed mogelijk in de binnenste doos te houden. Op de volgende pagina wordt de plattegrond verder geanalyseerd waarbij verkeersroutes zichtbaar worden.

Figuur 1: zoneverdeling van Mezz, grote en kleine peilen staan voor respectievelijk publieke en private entree.

Wanneer we kijken naar het ruimtelijk concept, is er duidelijk te zien dat het gebouw uit zones bestaat. Zone A en B worden vooral gebruikt als bijeenkomstruimte voor feesten en optredens. De grote zwarte pijlen staan voor de locaties van de entree tijdens festiviteiten. Zone C is een ruimte waarin de toiletten geplaatst zijn, die vanuit beide zones toegankelijk is. Zone D is een privĂŠ ruimte bedoeld als oefenruimte voor bands. Alle zones zijn afsluitbaar, echter bestaat de mogelijkheid om zone A en B te koppelen aan elkaar, waardoor er een groot oppervlakte voor festiviteiten ontstaat. Figuur 2: hoofdfuncties bevinden zich voornamelijk op de begane grond, behalve in de grote zaal waar het balkon ook ruimte biedt voor het publiek.

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

13


Wanneer het pand wordt betreden door publiek, grote zwarte pijlen, komen ze terecht in een centrale verkeersruimte. Deze ruimte is centraal in het pand aanwezig, en is radiaal. Vanuit het centrale punt zijn de drie voornaamste ruimtes bereikbaar. Deze verkeersruimte kan echter worden gesplitst in twee delen, t.p.v. de stippellijn, om verschillende evenementen te kunnen scheiden. De paarse lijnen geven nu de looplijnen aan van de entree naar de hoofdzalen, en van de zaal naar de toiletruimtes.

Publieke ruimte Semi publieke ruimte (bar) Private ruimte

De private ruimtes zijn opvallend ver weg geplaatst wanneer we deze betreden vanuit de verkeerszone. Dit is met name gedaan om de private sfeer te verhogen, zodat onbevoegden niet snel in aanraking komen met deze ruimtes. Sommige ruimtes zijn echter niet te betreden vanuit de verkeerszone, denk bijvoorbeeld aan de dienstzone. Deze ruimte is afgescheiden door een witte betonnen wand (gele lijn). Het moet de gebruikers duidelijk maken dat hier de route eindigt, en dat ze de entree van de zaal zullen moeten betreden. Dit is een duidelijke afscheiding tussen een privé en publieke ruimte.

Figuur 1: publieke, semi publieke en private ruimtes

Hier is een verschil opgemaakt tussen de privé en publieke en semi publieke ruimtes. Onder publieke ruimtes verstaan we de dansruimtes, de privé ruimtes voor medewerkers en kleine bands en de semi publieke ruimtes voor het bar- en keukenpersoneel. De dienstentree ligt vlak aan de straatzijde. Dit is een grote schuifdeur die blind in het oppervlak verscholen zit, evenals de hoofdentree. Vanuit de dienstingang is het podium van zaal 1 ook bereikbaar voor artiesten. Het toilettenblok is toegankelijk voor beide zalen vanuit twee richtingen. Elke zaal kent echter wel zijn eigen toiletten, maar dat is logisch. Uiterst links is een oefenruimte voor bands gesitueerd, die afsluitbaar is in geval van festiviteiten maar wel bereikbaar is vanaf buitenaf. Verder is er een grote verkeersruimte aanwezig om het publiek tijdelijk op te vangen voor aanvang of in pauzes. De trap in het oude gedeelte is niet voor publiek bestemd, en dus afgesloten middels een deur. De trappen in het nieuwe gedeelte zijn ook afgesloten, echter liggen deze trappen in de ruimte waar ook de garderobe is geplaatst, dus zal deze ten tijde van activiteiten geopend zijn.

14

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Figuur 2: relaties van ruimtes t.o.v. verkeersruimtes

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


In het oude gedeelte van Mezz zien we een opmerkelijk grote glazen pui. Achter deze pui schuilt een café/ bar bestemd voor kleinere feesten en doordeweekse kroegavonden. Aansluitend op het café zien we een ‘verhoogd’ terras/ buitenpodium met aan twee zijdes een hekwerk. Verder zijn er twee deuren in de pui opgenomen die toegang bieden tot het

Figuur 2: plattegrond café met aansluiting terras. Visueel hebben de ruimtes een onderlinge relatie.

terras. De vloeren van zowel het café als het terras hebben dezelfde kleur, dit in combinatie met de glazen pui geeft het gevoel van een onderlinge saamhorigheid.

Figuur 1: flexibiliteit van het gebouw.

De flexibiliteit van de organisatie in poppodium Mezz is vrij gering. In het oude gedeelte vinden we veelal constructieve vaste wanden, die als opleggingen dienen voor de bovengelegen vloeren. Het veranderen van de inrichting zal hier dus grote ingrepen vergen aan het constructieve gedeelte. In het nieuwe gedeelte is een verdiepte dansvloer aanwezig met een ruime danstrap. Dit zorgt er voor dat er geen tot weinig andere opstellingen mogelijk zijn in de zaal. In het café is de bar aan de achterzijde van de keuken geplaatst. Nu is het echter wel mogelijk de keuken een separate functie te geven, net als de bar. Dit vergt echter weer vele aanpassingen. Conclusie is dat Mezz een geringe flexibiliteit kent.

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Figuur 3: perspectief van de voorgevel. Kenmerkend is het glas dat de twee ruimtes verbind.

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

15


Aanmoedigend Ontmoedigend

Figuur 1: aanmoedigende en ontmoedigende ruimtes voor ontmoetingen

De aankleding van zaal 1 is van gestrookte houten latten. Er zijn verschillende houtsoorten gebruikt en deze zijn op een willekeurige manier verwerkt. Deze textuur ziet er erg druk uit, en geeft aan dat er binnen in de tweede huid activiteiten plaatsvinden. Als je in de hal staat, aangegeven met de rode pijl op bovenstaande afbeelding, wordt er met behulp van architectonische middelen de beleving van elke ruimte uitgedrukt. De wand grenzend aan de toiletten is voorzien van een witte stuclaag, dat aangeeft dat er geen activiteiten plaatsvinden. Dit is een typische architectonisch scheiding van ruimtes die onderling De houten wand rondom de doosconstructie wordt als zeer warm en behaaglijk ervaren. Aan het eind van de hal wordt de hal ruimer, en is er voldoende plek voor ontmoetingen. Dit nodigt mensen uit om te verblijven in deze ruimte. Dit is dus een aanmoediging tot ontmoetingen met andere personen. Deze bredere ruimte grenst dan ook aan de hoofdentree van zaal 1, zodat er in de pauzes of voor aanvang van een festiviteit direct duidelijk is waar de ontmoetingsruimte is. Op afbeelding 2 hiernaast is duidelijk te zien dat er bij de toiletruimtes gebruik is gemaakt van een smalle gang. Dit moet voorkomen dat mensen daar gaan ontmoeten, en zo de privacy van toiletgebruikers verstoren. Op afbeelding 1 is een overzicht te zien van aanmoedigende en ontmoedigende ruimtes binnen het gehele pand.

16

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Figuur 2: perspectief van de hal, gezien vanuit de rode pijl op afbeelding 1.

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


De voornaamste leidingkokers bevinden zich in het toilet. De ruimtes die ontstaan zijn tussen toiletten in is hier gebruikt voor het plaatsen van de leidingen die naar boven moeten. Dit vergemakkelijkt tevens de aansluitingen van bovenliggende toiletgroepen, zodat er geen of weinig horizontale leidingen ontstaan die voor verstoppingen kunnen zorgen. In de grote zaal zien we vrij weinig leidingkokers. Dit komt omdat er gewerkt is met de doos-in-doos constructie, en er zo ruimte tussen de twee dozen in is ontstaan. Hierin kunnen eenvoudig leidingen uit het zicht worden verwerkt. In de bar vind is een koof aanwezig in de keuken. Deze is geplaatst om het leidingwerk van beide airco’s te verbergen. De koof is aan de achterzijde van de caféwand geplaatst, zodat deze niet in het zicht is.

Figuur 1(boven): overzicht van leidingkokers, koven en ventilatie. Figuur 4: doorsnede van de ventilatieopeningen in de gevel/dak.

Figuur 2: doorsnede, de het rode vlak is het ventilatiesysteem die tussen de dozen in geplaatst is.

Het ventilatiesysteem van Mezz zit ook tussen de doosconstructie in. Deze heeft een tweetal grote afzuigers in het plafond verwerkt zitten, die de aan– en afvoer regelen. De toe– en afvoer van het systeem zit verwerkt in de gevel door middel van een soort ingedeukte schubben, zie afbeelding 3. Hierop zijn zwarte rooster gemonteerd die haaks op het lijnenspel van het gebouw staan. Het zorgt ervoor dat het gebouw een gesloten uitstraling krijgt, maar toch van ventilaLocatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Figuur 3: gevel/ dakaanzicht waarbij de ventilatieroosters als het ware in de felsplaten gedrukt zijn (rode pijlen).

tiemogelijkheden wordt voorzien. De schubben zijn als het ware in de felsplaten ‘gedrukt’, waardoor ze onder een hoek van ongeveer 400 komen te staan. De doorsnede op afbeelding 4 zal dit moeten verduidelijken.

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

17


Routing en beweging

Poppodium Mezz heeft verschillende entrees voor verschillende doelgroepen. Er zijn twee verschillende ingangen die toegang bieden tot het café en het auditorium, meerdere dienstingangen waaronder de grote schuifdeur aan de westzijde bedoeld voor bands en podiumbouwers. Verder is er nog een privé entree aan de oostzijde, bestemd voor de bands die in de oefenruimte willen spelen. De hoofdentrees zijn gemarkeerd met de grote zwarte pijl, de dienstentrees met een kleine pijl. Afbeelding 1 Als we kijken naar de routing kunnen we wederom onderscheid maken. Voor het publieke gedeelte van entree naar het auditorium(zaal 1) is er één grote looplijn die zich vertakt in meerdere routes. Zo zijn er twee grote toegangen tot het auditorium en twee kleine toegangen tot het balkon die via de trap te benaderen is. Voornaamste route zal vermoedelijk de dikke rode pijl zijn. De entree van het café (zaal 2) aan de oostzijde zal beduidend minder mensen toegang moeten bieden dan die van het auditorium. Er is daarom maar één route mogelijk van entree naar café. Wordt het poppodium gebruikt voor doeleinden waarbij het gehele gebouw gebruikt wordt, dan zijn de twee gedeeltes te koppelen. De stippellijn geeft hier dan de routing weer. Afbeelding 2 Iedere zaal heeft een eigen toiletgedeelte. Beide toiletgedeeltes zitten in één blok in het gebouw, gescheiden door een scheidingswand. De routing vanuit zaal 1 kan op twee manieren geschieden, en vanaf het balkon geldt dit ook. Vanaf zaal 1 staat het toiletblok gecentreerd, waardoor beide routes ongeveer van gelijke lengte zijn. Dit verspreid de drukte. Vanuit zaal 2 is de toiletgroep door één route te bereiken. Dit zal, gezien de grote van de toiletgroep, veel drukte veroorzaken. Afbeelding 3 Aan de westzijde van zaal 1, is de dienstruimte opgesteld. Vanuit deze ruimte is het podium te bereiken vanuit de artiesteningang. Tevens zal hier een vrachtauto gestald kunnen worden waardoor podiumbouwers ongestoord aan het werk kunnen. Ook zullen beveiligingsmedewerkers snel van entree naar het podium kunnen, via de route rechtsom zaal 1. De dienstruimtes aan de oostzijde van het pand zijn ook enkel via een afgesloten deur te bereiken. Hier zitten ook de oefenruimtes voor de bands. De voornaamste bewegingen in poppodium Mezz zijn bewegingen langs ruimtes. Dit is vooral te wijten aan de doos-in-doos constructie die zich midden in nieuwe gedeelte bevindt.

18

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


Afbeelding 1 Het gebouw bestaat uit een oud en een nieuw gedeelte. Het oude gedeelte is het meest oostelijk blok, het nieuwe gedeelte is het meest zuidelijke organisch gevormde blok. Wanneer we de situering van de verkeersruimtes aan moeten geven stuiten we op het volgende probleem. Zien we het gebouw als één bouwwerk, of scheiden we het oude en het nieuwe gedeelte. Wanneer we het als één gebouw zien zal de grote verkeersruimte in het midden van het gebouw liggen, en kan het als centraal gezien worden. Echter is de entree vanuit de hoofdverkeersruimte naar het café via de koppelzon zo minimaal (deurmaat 880mm) dat we bijna niet mogen spreken van een gedeelde verkeerszone, maar van een gescheiden verkeerszone. Dit betekent dat we het gebouw opdelen in twee zones, het café en het auditorium. Voor beide verkeerszones zal het nu betekenen dat ze in een zone langs de gevel gesitueerd zijn. Verder zien we dat de hoofdverkeersruimte taps toeloopt vanaf de entree. Dit biedt het publiek in eerste instantie voldoende ruimte om te bewegen, maar hoe verder ze lopen hoe smaller de ruimte wordt. Het publiek wordt hierdoor als het ware de zaal in gestuurd, om zo niet te blijven hangen in de verkeersruimte en onnodige opstoppingen te veroorzaken. Afbeelding 2 De hoofdverkeersruimte heeft twee verschillende karakters wanneer we kijken naar de vormgeving. Er is een onderscheid gemaakt tussen de activiteiten die achter de wanden plaatsvinden. Zo zien we een drukte van horizontale belijning aan de rechterzijde, de kant van de zaal, en wit gestuukte wanden aan de rustige linker toiletzijde. De linkerzijde geeft dankzij de grote neggen de indruk van een kolossale betonnen wand. De belijning wordt gecreëerd door houten latten van verschillende houtsoorten, het geeft een gesloten indruk. Dit is ook nodig omdat deze wand deel uit maakt van de doos-in-doos constructie en dus het geluid dient te weren. Je ziet dus ook weinig openingen. Kijken we in zaal 1, dan zien we dat er voor dezelfde houten latten afwerking gekozen is. Hierdoor wordt de zaal dus betrokken in de verkeersruimte. Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Afbeelding 3 Deze afbeelding laat de mate van de geluidshoeveelheid zien. De lichtblauwe ruimte is de verkeersruimte. Om rust in de verkeersruimte te waarborgen is gekozen voor een dubbele schil. De rode pijlen staan voor de richting van het geluid afkomstig van bands en/ of optredens. De dubbele schil neemt in eerste instantie het gros van het volume op zich, en dient ook als verkeersruimte (trappen naar balkon, wordt op volgende pagina verder op ingegaan). Gevels

19


Afbeelding 1 Het gebouw kent een aantal verticale stijgpunten, allen in vorm van een trap. Deze trappen zijn aangegeven met een donkergroene kleur. De trappen in het oostelijke gedeelte van het gebouw zijn enkel privaat te gebruiken door medewerkers. Deze zijn afgesloten middels een vergrendelde deur of zone. In het westelijke gedeelte zijn er onder meer twee trappen die lijden naar het balkon van het auditorium. De routing staat met rode pijlen aangegeven. De trappen zijn vanuit de verkeersruimte te bereiken, en deze kunnen ook afgesloten worden bij activiteiten waarbij het balkon niet benodigd is. De grote trap in het auditorium is de overgang van de dansvloer op peil naar de verlaagde dansvloer. De verlaagde dansvloer is ontworpen om het podium niet verder te hoeven ophogen ten opzichte van het peil. Hierdoor hoeven geen extra liften en hellingbanen aangebracht te worden voor podiumbouwers. Buiten zijn er twee tegenover elkaar liggende fietsenentrees. Deze bieden toegang tot de fietskelder, gesitueerd onder het terras met stalen dek. De fietskelder biedt geen directe toegang tot het gebouw, zodat je via dezelfde trap naar boven moet om naar de entree te gaan.

Afbeelding 2 De doorsnede zal enige duidelijkheid moeten verschaffen over de hoogteverschillen in de plattegrond. De blauwe lijn in afbeelding 1 geeft de plaats van de doorsnede aan. De kleuren die ieder gebied in afbeelding 1 heeft, corresponderen met de kleuren in de doorsnede. De breedte van de trap naar het balkon is ongeveer 1,2 m. Dit is ook de minimale afmeting volgens het bouwbesluit.

20

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


Afbeelding 2 De doos-in-doos constructie zorgt ervoor dat het gebouw een dubbele huid krijgt. Hierdoor is er een cirkelvormige routing ontwikkeld, deze loopt echter niet geheel rond, maar wordt bekapt door scheidingswanden. De zichtlijnen die hierdoor gebroken worden, zullen op de volgende pagina beschreven worden. Afbeelding 3 De beide schillen zijn onderling niet gekoppeld. Wanneer dit wel zou gebeuren kunnen trillingen worden overgebracht naar de buitenste schil, waardoor het geluid de vrije voet zal krijgen naar buiten. Constructief kent deze methode zijn consequenties, zo zullen beide schillen geheel vrijdragend moeten zijn met behoorlijke overspanningen. Hier wordt later op teruggekomen.

Afbeelding 1 Deze afbeelding laat de binneninrichting van het auditorium zien. Wat daarbij opvalt is dat het plafond van het balkon aan de lage kant is. Dit nodigt niet uit om er lang te blijven te staan, en hierdoor zal het publiek naar de dansvloer trekken. Dit is dan ook precies wat een band graag voor ogen heeft. Hier heeft de architect dus rekening gehouden met de wensen van een band, en heeft hij een slimmigheidje in zijn ontwerp toegepast. De belijning van de houten latten is hier ook weer terug te vinden zoals al eerder aangegeven is. Dit zorgt er voor dat de zaal optisch breder/ langer lijkt.

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

21


Constructie en tektoniek Afbeelding 1 Het oostelijke gedeelte van het pand is niet geheel voorzien van een verdiepingsvloer. Zo is er enkel boven het toiletblok en de oefenruimtes een vloer aanwezig. Deze zijn op verschillende manieren ondersteund. Bij de oefenruimtes (links) zijn dragende muren aanwezig met een tussenafstand van ±4,6 m. Vermoedelijk is deze vloer van beton, vanwege het ontnemen van de geluidsresonantie. De vloer van het toiletblok wordt ondersteund door kolommen. Deze zijn in de scheidingswanden verwerkt, wel op een vast stramien. In het café kijk je tegen de onderkant van het dak aan. Dit wordt doormiddel van houten spanten gedragen, welke weer worden gedragen door de baksteen kolommen en stalen kolommen op de kop van het gebouw. Afbeelding 2 De twee doorsneden zijn ter plaatse van de aangegeven lijnen in het overzicht getekend. Eén daarvan is in het café (A-A’), de andere in de toiletgroep (B-B’).

22

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


Afbeelding 1 De buitenschil van het poppodium is opgebouwd uit een 10 tal voorgespannen honingraatbogen. Deze hebben een dimensie die naar schatting ongeveer 750mm bedraagt. Ze bevinden zich op een stramienenplan die evenwijdig aan het oostelijke gedeelte van het pand ligt. Op de volgende pagina wordt hier verder op ingegaan. Afbeelding 2 De binnenste schil is anders van opbouw. Hier lopen 69 half gebogen HEA 250 balken over 3/4 van een cirkel naar ÊÊn centraal midden, waar ze gekoppeld zijn. Over het overige gedeelte (1/4) van de cirkel lopen er 6 stuks HEA 300 balken, echter nu op het stramienplan van de buitenschil (rode lijnen). Deze worden echter van de binnenschil gescheiden door een dikke laag isolatie, vermoedt wordt dat dit een koppelelement zal zijn tussen de binnen– en buitenschil. Afbeelding 3 De grote overspanningen zijn verkregen door spatkrachtenwerking in de honingraatbogen. De bogen zullen vermoedelijk in delen in elkaar gezet zijn vanwege de grote omvang.

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

23


Afbeelding 1 Het stramienenplan verloopt evenwijdig aan het oostelijke gedeelte van het gebouw. De afstand tussen de stramienen is nagenoeg overal 2600mm. We zien echter wel een afwijking. Dit wordt veroorzaakt door de flauwe ronding, waarin de stalen profielen haaks op het oostelijke gedeelte met een gelijke tussenafstand geplaatst zijn. De ronding zorgt dan voor de verdeling van de ‘evenwijdige’ tussenafstand van het stramien. Afbeelding 2 Dankzij de binnen– en buitenschil, respectievelijk ± 250 en 750mm breed, is er ruimte gecreëerd voor het wegwerken van leidingen. Zo zijn leidingkokers en leidingschachten Bespaard gebleven. Afbeelding 3 Het westelijke gedeelte is een gesloten compartiment. Er zijn totaal geen ramen geplaatst of zichtbare deuren zodat zichtlijnen van buitenaf onmogelijk zijn. Vanuit de entree gezien is wel direct duidelijk waar zich de toegang tot de zaal bevind, door het toepassen van een glazen scheidingswand wordt dit mogelijk gemaakt. De entree aan de oostzijde is puur gericht op het café. Dit komt omdat de rode wand in de afbeelding ervoor zorgt dat de zichtlijnen naar het westelijke gedeelte gebroken worden. Hierdoor bestaat er geen visueel contact tussen de ruimtes, waardoor ze als het ware gescheiden worden. De routing verandert hierdoor, zodat men geneigd is de voor de overige twee routes links en rechts te kiezen.

24

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


Detaillering Het gebouw van Poppodium MEZZ heeft een organische vorm volledig bekleed met koper. Hierbij is gebruik gemaakt van de felstechniek. Bij het bekleden worden wisselende baanbreedtes van 40 tot 60 cm gebruikt omdat de zichtlijnen zo recht mogelijk moesten worden. Een interessante ontmoeting van deze koperen banen is die met de bakstenen gevel. Bij gebrek aan informatie heb ik een zo goed mogelijke voorspelling gedaan over hoe het er mogelijk uit zal zien.

?

Muuropbouw bakstenen gevel

Muuropbouw koperen gevel

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

25


Uitleg detail stripverhaal: - Het eerste detail sluit de organische kopergevel aan op de bakstenen gevel. Hierbij wordt gebruik gemaakt van een strip waarop de felstechniek kan worden toegepast. - Dan komt de constructie eis. Het is van belang dat er voldoende stevigheid is. Daarom wordt er een stalen kolom toegepast voor de overspanning binnen. Onder de koperen laag komt plaatmateriaal met daarachter rachels en balken.

Gevel uiterlijk

Constructie eis

- Daarna komt de isolatie eis. Aan de arcering is te zien waar isolatie geplaatst is. Vervolgens wordt er met rachels en plaatmateriaal de binnenkant afgewerkt. - Tot slot is het plaatje met de vochthuishouding. Om lekkages en andere vochtproblemen te voorkomen wordt er (met rood) een dampdichte folie aangebracht. Tussen het koper en de daaronder liggende platen zal een bitumen laag (groen) moeten komen.

26

Locatie, de kavel

Vochthuishouding

Isolatie en afwerking Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


Gevels nieuw oud

Er is een duidelijk verschil in gevels. Het organische gedeelte links is erg gesloten. Alleen een opening vooraan, te zien bij entee, geeft je in geopende toestand een kleine mogelijkheid om naar binnen te gluren. Het oudere gedeelte, rechts van de tekening, is daarintegen meer open. Vooral vooraan, waar een grote vliesgevel zit, heeft het een grote openheid. Je kunt van buiten zien wat er binnen gebeurt.

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

27


Het oude gedeelte van Mezz dat is gebouwd in 1899 heeft duidelijke kenmerken van die tijd. Zo is er natuursteen in de gevel verwerkt en is er op de traditionele manier gebouwd. De gevel kunnen we typeren als een gaten gevel waarin de gaten in een zelfde afstand zijn toegepast. In de lange gevel is er sprake van een hiĂŤrarchie waarbij de gevel naar voren komt en boven de dakrand uit steekt. Hier is dan ook sprake van een verduidelijking van een ingang. Ook is er symmetrie over een gedeelte van de gevel. Dit is te zien aan de linker kant van de groene streep. Voor de gevel loopt een smalle veranda. De veranda helpt mee aan de configuratie door een extra zone voor de gevel te plaatsen die bij de ingang niet aanwezig is. Ook hiermee onderscheidt de ingang zich weer ten opzichte van de rest van de gevel.

De voorgevel van het oude gedeelte is veranderd in een grote glazen vliesgevel. Dit omdat deze gevel is gericht op het zuiden en zo de zon de hele dag naar binnen laat schijnen. Achter deze gevel zit het cafe gedeelte. In het linker en het rechter vlak zitten deuren die toegang maken tot het verhoogde terras.

Wanneer je de mensen gezellig achter deze grote glazen gevel ziet zitten heb je zin om naar binnen te gaan. “Deze gevels laten over het algemeen veel licht door naar de daar achter liggende ruimtes. De functies die zich achter deze gevels bevinden zoals in het cafe zitten staan dan ook dichter bij de omgeving t.o.v. het dichte bouwdeel op de volgende pagina.�

28

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


GESLOTENGEVEL

Bij deze gevel gebeurd iets raars. De gevel is volledig gesloten op een paar openingen na. Deze openingen hebben iets weg van kieuwen. Ze zijn namelijk voor de ventilatie. Verder bevinden zich deuren op verschillende plekken(ook te zien bij entree) die in gesloten toestand verdwijnen. Deze organische gevel van koper vormt een grote schelp achtige volume waarin zich een functie kan afspelen afgesloten van de omgeving. Dit maakt het perfect voor evenementen zoals concerten en andere feesten waarbij geluid en licht een grote rol spelen.

“De gevel maakt je nieuwsgierig naar wat er binnen gebeurt”

“Achter deze gesloten gevel gebeuren activiteiten die afgesloten zijn van de omgeving. Waarvoor je een “kaartje” zou moeten hebben om mee te mogen genieten.” Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

29


013 -Tilburg Locatie:

Tilburg

Project:

Poppodium

Opdrachtgever: Openbare Werken Tilburg Architect:

Benthem Crouwel Architecten

Start ontwerp:

1994

Start constructie: 1997 Afronden:

1998 Benthem Crouwel Architecten is een Nederlands architectenbureau dat is opgericht door de architecten Jan Benthem en Mels Crouwel. Het werk van het team staat bekend om zijn functionele vormgeving. Benthem Crouwel mogen zichzelf beschouwen als de huisarchitect van Schiphol, waar zij verscheidene projecten realiseren of al gerealiseerd hebben. Ook zijn ze betrokken bij een aantal grote infrastructurele projecten. Naast 013 in Tilburg heeft het team van BCA in Tilburg ook het museum ‘De Pont’ gerealiseerd. Jan Benthem en Mels Crouwel ontvingen voor hun werk verschillende prijzen, waaronder in 1999 de BNA-kubus. Sinds 1 oktober 2004 is Mels Crouwel Rijksbouwmeester.

30

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Poppodium 013, een trefpunt voor pop en rock, bestaat uit een groot en een middelgroot auditorium en een kleinere ruimte voor nieuwe/specialistische muziek. Het poppodium is geschakeld met de erachter gelegen parkeergarage d.m.v. een metalen scherm. Dit zorgt er enerzijds voor dat het een visueel geheel wordt, maar het is ook een afscheiding tussen het er naast gelegen parkje en het poppodium met de parkeergarage. De doos-in-doos-constructie van 013 zorgt ervoor dat het gebouw voor de omgeving voldoende geluidsdicht is. De voorzijden van het gebouw en het dak zijn bekleed met zwart EPDM rubber, dat gevuld is met glaswol. Als extra zijn er echte cd’s aangebracht aan de voorzijden van het gebouw. Dit detail draagt zowel bij aan de bevestiging als aan de architectonische uitstraling. De cd’s vallen door het contrast met het zwarte EPDM goed op. Dit zorgt voor de unieke uitstraling die bij 013 hoort.

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


Locatie

Locatie 013

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

31


013 bevindt zich aan de rand van het centrum van Tilburg. Vanaf de zuid- en westkant is het gebouw zichtbaar, vanaf de andere zijden is het gebouw gesloten. Bezoekers naderen 013 vanuit het noorden of westen. Het gebouw ligt aan een doorlopende fietsroute aan de westzijde en een straat aan de zuidzijde. Het gebouw sluit perfect aan op een straat met kroegen aan de westkant, weergegeven met donkere arcering op bovenstaande situatie. Het gebouw staat op de rooilijnen van het perceel en verschijnt plotseling als een voorbijgang een hoek omgaat. Het gebouw is prima weggewerkt in de bestaande bebouwing, maar maakt door de vorm en kleur toch een duidelijke statement en valt op.

32

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


Entree Ingang fietskelder

personeel / artiesten

Ingang fietskelder Hoofdingang

Ingang foyer Ingang batcave

hoofdentree

laad- / losruimte muziekwinkel / oefenruimte

Ingang foyer

aanzichten 013

De hoofdingang van 013 bevindt zich aan de westzijde van het gebouw. Deze toegang ligt centraal in de gevel maar is niet duidelijk waar te nemen (zie foto). Wanneer het centrum open is, staan de deuren ook open en is het plotseling een stuk duidelijker. Het gebouw kent een zevental toegangen. Hiervan zijn er 4 voor bezoekers van het poppodium, 2 voor personeel en artiesten en 1 voor bezoekers van de muziekwinkel of oefenruimte. Tevens zijn er nog 2 toegangen tot de kelder die als fietsenstalling is ingericht. De hoofdentree is totaal onopvallend en gesloten. De laadruimte is het meest opvallend. Op de figuur van aanzicht B is duidelijk het kleurgebruik van de ingang te zien.

aanzicht A

aanzicht B Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

33


Hoofdmassa Het gebouw bestaat uit 4 rechthoekige volumes. Doormiddel van additie en substractie ontstaat de vorm zoals deze in werkelijkheid gerealiseerd is.

Bovenbouw

Onderbouw

Totaalgebouw

34

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


Zichtlijnen Gebouw 013 Omliggende bebouwing Metalen scherm

Zichtlijn op 013 Zichtlijn vanuit 013

013 is georienteerd op het zuidwesten. Vanaf deze positie is het zicht op het popgebouw optimaal. Vanaf de oostkant is enkel een groot metalen scherm te zien, dat 013 optisch verbind met de naastliggende parkeergarage. Vanuit 013 zelf is een zeer beperkte mogelijkheid om naar buiten te kijken, de gevel is grotendeels gesloten. Dit heeft met de geluidsisolatie te maken.

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

35


Routing

1

-1 eerste verdieping kelder

0

2 begane grond

36

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

bezoekers artiesten personeel

tweede verdieping

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


Routing

In het gebouw is tot op zekere hoogte sprake van functiescheiding, maar op een aantal punten vallen verschillende functies samen. Het gebouw is tweezijdig georienteerd en bevat 4 bouwlagen. Op de ticketbox na is er geen contact tussen de binnen- en buitenzijde. De kelder is geheel voor artiesten bedoeld. In de kelder is een lineaire beweging langs de ruimtes. Andere bezoekers beleven het gebouw als een beweging eindigend in een ruimte (de voorstellingszaal). Tijdens deze reis komen zij langs andere voorzieningen als een bar en een garderobe. De bovenverdiepingen aan het achtergebouw is ingericht als kantoorruimte. Dit ligt geisoleerd van de rest omdat dit functiegewijs ook niet anders gewenst is.

verticaal stijgpunt weergave verticale stijgpunten

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

37


Organisatie -1

Het gebouw heeft 4 niveaus. De hoofdfuncties bevinden zich op de begane grond en de 1e verdieping. Het ruimtelijk concept van 013 is een combinatie van gangtype en ruimte aan ruimte.

0 kelder

begane grond

3100 m2 Bedienende ruimte 2750 m2 Diendende ruimte

1

2 eerste verdieping

38

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

tweede verdieping

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


3950 m2 Publieke ruimte 1900 m2 Private ruimte

-1

kelder

0

Het gebouw oogt robuust en is erg gesloten. . De ruimten waar een toegangsdeur in zit hebben alleen een relatie met de buitenruimte. De publieke ruimtes moedigen ontmoeting aan. Dit zijn grote open ruimtes die makkelijk toegankelijk zijn. De ruimtes die geen ontmoeting aanmoedigen zijn de gangen. Deze zijn puur functioneel bedoeld. In 013 zijn er private en publieke ruimten. De private ruimtes liggen geconcentreerd bij elkaar, hierdoor is het onderscheid makkelijker te maken. Je kan niet spreken van een flexibele plattegrond. Er bevinden zich, naast de gangen en de grote zaal, veel kleine ruimtes in 013. Alle ruimtes zijn gescheiden door muren en/of deuren.

Locatie, de kavel

Entree

1

Primaire hoofdvorm

begane grond

2

eerste verdieping

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

tweede verdieping

Gevels

39


Constructie tweede verdieping

eerste verdieping tweede verdieping eerste verdieping begane grond kelder

Het gebouw bestaat uit 4 lagen. De structuur komt voort uit een combinatie van kolommen en vloeren. De verschillende kleuren op de afbeelding hiernaast stellen verschillende verdiepingsvloeren voor. Het gebouw is opgetrokken uit beton. De kolommen bevinden zich op de scheidingen van de ruimten en worden veelal verbonden door wanden. Van binnenuit is niet zichtbaar hoe de krachtenafdracht plaatsvindt. De stabiliteit van het gebouw komt voort uit de gewapend betonverbindingen.

40

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

begane grond

kelder

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


Detaillering

Het detail dat is weergegeven bevindt zich aan de zuidwesthoek van het gebouw. De dikke laag isolatie aan de buitenzijde, bevindt zich achter de dikke laag zwart EPDM-folie. Omdat in de onderzijde van het gebouw aan de westkant geen lawaaierige ruimten bevinden, kan deze onderste wand worden uitgevoerd met een stuk minder massa en isolatie. Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

41


Dit is de hoek aan de zuidkant van het gebouw. De dragende structuur van de buitenwand is hier goed zichtbaar. Een houten balk met een aantal stijlen zorgt ervoor dat de isolatie en het EPDM-folie goed kunnen worden bevestigd. Hiervoor worden bouten gebruikt. Aan de buitenkant is bovendien een architectonisch detail opgenomen, namelijk de CD die zichtbaar is en zorgt voor contrast met de donkere gesloten gevel.

42

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


Details van de bevestiging van gevelverlichting (onder) en van de ventilatiekoker (rechts). De gevelverlichting gaat prima op in het gebouw. De EPDM-plakplaten zorgen ervoor dat de aansluiting voldoende vochtdicht gerealiseerd wordt. De ventilatiekoker is bevestigd doormiddel van een aantal stalen profielen. De ruimte aan de binnenzijde is voldoende geisoleerd om een geluidslek te voorkomen.

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels

43


Gevelaanzicht B

A A boven: aanzicht op zuidzijde onder: aanzicht op oostzijde

B

Er is sprake van een gesloten gevel. Alleen de zuid- en westgevel van het gebouw zijn goed zichtbaar voor voorbijgangers. De noordgevel sluit direct aan op een parkeergarage en de oostzijde is bekleed met een groot metalen hekwerk welke doorloopt over de parkeergarage (zie afbeelding B) Als passanten het gebouw naderen vanuit zuidelijke richting, zien zij het gebouw zoals weergegeven op afbeelding A. De opbouw van de gevel komt in de detaillering verder naar voren.

44

Locatie, de kavel

Entree

Primaire hoofdvorm

Organisatie, routing en beweging

Constructie, tektoniek en detaillering

Gevels


Vergelijking Overeenkomsten Verschillen

& 45


Locatie Entree

Beide locaties liggen midden in het centrum van de stad. Een groot verschil is dat Mezz een erg open en vrije kavel heeft ten opzichte van 013. De inrichting van de buitenruimte van Mezz is erg groen terwijl 013 ingesloten staat in andere gebouwen.

Een leuk overeenkomst is dat het bij beide gebouwen even zoeken was voor ons om de ingang te vinden. Zo verdwijnt de hoofdingang bij Mezz wanneer het gesloten is en bij 013 is de ingang niet erg duidelijk op te merken ten opzichte van de rest van de gevel.

46 Een erg duidelijk overeenkomst is dat bij beide gebouwen de entree pas duidelijk is wanneer het gebouw geopend is


Primaire hoofdvorm Organisatie

Een duidelijk verschil is dat er bij Mezz een toevoeging is van een organische vorm op een bestaand bouwdeel en bij 013 is er sprake van een groot spel van additie en subtractie van hoekige vormen.

Publieke ruimte Semi publieke ruimte (bar)

Private ruimte

Zowel bij Mezz als bij 013 is er sprake van een spreiding van de private ruimte. De gebouwen lijken erg op elkaar doordat er een groot deel van de private ruimte aan de zijkant ligt. De reden hiervan is dat de private ruimte zo ook makkelijk vanaf buiten bereikbaar is.

Publieke ruimte Private ruimte

47


Stijgpunten Routing 48

In beide gevallen is er sprake van meerdere verdiepingen en zijn er geen hellingbanen aanwezig maar trappen. Ook is er in beide gebouwen een brede (sta) trap aanwezig zodat er een klein hoogte verschil ontstaat. Ideaal voor het creĂŤren voor een goed zicht voor het publiek. In beide situaties loopt de routing ongeveer op dezelfde manier. Zo zijn de bezoekers en het personeel gescheiden en worden de bezoekers verdeeld over verschillende stromingen en ingangen.

bezoekers artiesten personeel


Aan- / ontmoedigend Leidingkoven

Aanmoedigend Ontmoedigend

In beide gevallen lopen de leidingen in de buurt van de natte ruimtes. In het geval van 013 is het dan ook logisch dat op elke verdieping de natte ruimtes op dezelfde plek gesitueerd zijn. De verticale kokers liggen in beide gevallen met name in de buurt van andere stijgpunten zoals de trap of in het geval van 013 in een concert hal.

49


50

Flexibiliteit

Door de traditionele bouw, de vaste bar en het niveau verschil is er in Mezz minder flexibiliteit dan in 013. In 013 is veel flexibiliteit te ontlenen aan de kolommen constructie.

Onderlinge verbanden

Bij Mezz is er sprake van een onderlinge relatie tussen het bar/cafe gedeelte en het terras buiten. Deze relatie ontstaat door de toegankelijkheid en de grote mate van glas tussen deze ruimtes. Zonder deze open en transparante gevel zou er geen relatie mogelijk zijn tussen deze ruimtes.

Niet aanwezig van 013 “ alternatief�


Constructie Details

Bij Mezz bestaat het oude gedeelte uit een traditionele draagconstructie, het nieuwe organische gedeelte is vanwege zijn lastige vorm uit een stalen contructie gemaakt. Bij 013 is er sprake van een costructie bestaande uit kolommen. Hierdoor ontstaat een grote flexibiliteit.

In het detail van Mezz gaat het om een aansluiting van een koper gevel op een baksteen gevel. 013 heeft te maken met een ander detail vanwege de toepassing van een zachte isolatie als schil.

51


Gevels 52

In beide gevallen is er iets bijzonders met de gevel. Zo heeft Mezz een organische gedeelte helemaal bekleed met zink en heeft 013 een gevel bekleed met extra isolatie gebonden in een zwarte stof. Een overeenkomst is dat bij beide gebouwen een groot gedeelte bestaat uit een gesloten gevel. Dit heeft te maken met het feit dat er binnen veel geluid geproduceert wordt.


Bronvermelding Betreft: Mezz te Breda 013 te Tilburg

Boeken: Forms, Space and Order, 1995, Francis D. Ching - Van Nostrand Reinhold Company (2e Editie) Tijdschriften: Detail in architectuur - januari/februari 1999 Foto’s: Mezz te Breda 013 te Tilburg Internet: www.mezz.nl/jointhemusic/info/architectuur www.013.nl/over-013 www.architectenweb.nl

53


54

ABB  

abb mezz en 013