Page 1

maandblad • 60e jaargang • juni 2015

6 VAKBLAD VOOR HET MKB IN DE METAAL

THEMA: PRECISIETECHNOLOGIE

SMART PEOPLE AWARD

BEHEERSING VAN HET BUIGPROCES 001-003_MTE06CVR_Cover.indd 1

Sharon Gesthuizen, Tweede Kamerlid SP

Kansen voor het MKB-metaal 18-06-15 08:15


Meistermacher.

Jens Lehmann, Duitse doelmanlegende en sinds 2002 merkambassadeur van de familieonderneming SCHUNK, voor nauwkeurig grijpen en veilige opspanning.

Made in Germany. Claus Aichert,

Duits kampioen met Borussia Dortmund in 2002

Specialist in Gereedschaphouders

Engels kampioen met Arsenal Londen in 2004

1945 - 2015 www.de.schunk.com/tendo-e-compact

Méér dan 2.000.000 SCHUNK gereedschaphouders in gebruik. SCHUNK precisie gereedschaphouders. Het breedste technologie spektrum voor hoge precisie. Gereedschaphouder systemen voor de μ -nauwkeurige verspaning. En voor een hogere productiviteit in uw bewerkingscentrum.

300%

Tot hogere standtijden.* TENDO E Compact De universele hydraulische gereedschapshouder met 2.000 Nm draaimomenten bij Ø 32 mm. wbk, Institut für Produktionstechnik am Karlsruher Institut für Technologie (KIT).

-S. Extreem slanke Bouw.

001-003_MTE06CVR_Cover.indd 2

-Mini. Voor de Microbewerking.

Original. Veelzijdig met 29 interfaces.

-SVL. Super slank en geoptimaliseerde houder contour.

© 2015 SCHUNK GmbH & Co. KG

* Belegt durch eine Studie des

18-06-15 08:15


Heeft u grip op de kosten van ziekteverzuim? Weet u welke financiële risico’s u loopt?

Twee jaar loondoorbetalingsplicht Als werkgever heeft u de wettelijke plicht om zieke werknemers gedurende twee jaar hun loon door te betalen. De hoogte hiervan is vastgelegd in de CAO. Voor u als ondernemer kan dit een fors financieel risico opleveren. Naast de loondoorbetalingskosten kunt u te maken krijgen met aan re-integratiekosten en het moeten inhuren van een tijdelijke kracht, maar ook met zaken als productiviteits- en omzetverlies. Met een ziekteverzuimverzekering kunt u het risico van de loondoorbetaling afdekken. Voor meer informatie omtrent de mogelijkheden kunt u contact opnemen met ons Zorgteam.

Ziektewet Eigen Risico Dragerschap Sinds 1 januari 2013 is de Wet Beperking Ziekteverzuim en Arbeidsongeschiktheid Vangnetters (BeZaVa) ingevoerd, ook bekend als de Modernisering Ziektewet. Het gevolg van deze wet is dat werkgevers vanaf 1 januari 2014 betalen voor flexwerkers die ziek zijn als hun tijdelijke contract afloopt. Hiervoor kunt u eigen risicodrager worden.

‘Eigenrisicodragen’ betekent dat de werkgever een private partij zoekt om de betaling van het ziekengeld van het UWV over te laten nemen. Dit geldt voor een periode van 104 weken. In de praktijk zal de werkgever een partij vinden die dit voor hem uit handen neemt en tevens de re-integratie van zieke werknemers voor haar rekening neemt.

MEVAS Uw adviseur MEVAS voert op dit moment besprekingen met gerenommeerde verzekeraars en dienstverleners om de leden van de Metaalunie een totaaloplossing aan te kunnen bieden voor een ziekteverzuimverzekering in combinatie met het Ziektewet Eigen Risicodragerschap.

Wij verwachten u medio juli 2015 hier verder over te kunnen informeren. Niet alleen over de risico’s die u loopt en de oplossingen die wij u kunnen bieden, maar ook over alle trajecten die u moet doorlopen en alle maatregelen die u als werkgever moet nemen volgens de verschillende wettelijke regelingen.

Postbus 8001 1802 KA ALKMAAR | 088 456 5400 info@mevas.nl | www.mevas.nl 001-003_MTE06CVR_Cover.indd 3

18-06-15 08:15


inhoud Duurzame aanlegsteigers

32

Bij nieuwbouw, uitbreiding en vervanging in de jachthavensector wordt steeds vaker gekozen voor duurzame materialen. Marimat in Nes aan de Amstel is daar met de ontwikkeling van stabiele drijvende havensteigers succesvol op ingestapt.

Kansen voor het MKB-metaal

10

Het mkb heeft een speciale plek in het politieke hart van Tweede Kamerlid Sharon Gesthuizen (SP). “Belangen van kleinere bedrijven moeten scherp in de gaten worden gehouden”, vindt ze.

Koninklijke Metaalunie Koninklijke Metaalunie is de grootste Nederlandse ondernemersorganisatie voor het MKB-metaal. De ruim 13.000 aangesloten leden bieden werk aan zo’n 150.000 werknemers en realiseren een gezamenlijke omzet van ruim 22 miljard euro. Meer weten? Kijk op www.metaalunie.nl of bel 030 – 605 33 44.

4 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

004-005_MTE06INH-CLM_Inhoud_Column.indd 4

Thema: Precisietechnologie

14

Assmann Verspaningstechniek gebruikt een CNC-rondheidsmeter voor meer precisie. Ellra Fijnmetaal maakt onderdeeltjes voor horloges. Slijptechniek Enter heeft het naslijpen van vol hardmetaal frezen geautomatiseerd en Wolters Metaaltechniek heeft een robotcel gekoppeld aan een bestaand vijfassig bewerkingscentrum.

35

Test een robot

Teqnow biedt de mogelijkheid om een week lang een robot van de nieuwste generatie te testen. Zo kunnen ondernemers ervaring opdoen, experimenteren en proberen of ideeën ook gerealiseerd kunnen worden.

Verder in dit nummer Nieuws FDP bijeenkomst Award Verduyn Metaaltechniek Blik op Branches Vakkanjers

6 24 27 33 36 41

Rechtgezet Product Kompas Agenda Op de bres

43 44 48 49 50

18-06-15 08:23


Onze toekomstvisie Na een gedegen voorbereidingstraject is het Metaalunie Beleidsplan 2015 - 2020 gereed en vastgesteld door het bestuur. Metaalunie heeft op basis van een ronde langs wetenschappers, ministeries, collega-brancheorganisaties en deskundigen de trends en ontwikkelingen inzichtelijk gemaakt, die de komende jaren op het MKBmetaal afkomen. Deze trends en ontwikkelingen zijn intern, in bestuurlijke kring en in alle regio’s van Metaalunie met de leden besproken. Alle verzamelde inzichten zijn gebundeld in dit Beleidsplan 2015 - 2020. Het vormt de richtlijn voor de activiteiten van Metaalunie in de komende jaren en de jaarlijks op te stellen actieplannen.

‘Innovatie wordt een belangrijke concurrentiefactor’ Vijf jaar klinkt als ‘om de hoek’, maar de veranderingen die in de komende periode gaan plaatsvinden, zijn ingrijpend. ‘A walk in the park’ zal het zeker niet worden. De ontwikkelingen die op ons af komen, beïnvloeden niet alleen de complete maakindustrie, maar ook het sociale en maatschappelijke speelveld zijn behoorlijk in beweging. Natuurlijk kan ik niet tot in detail aangeven hoe in 2020 een willekeurige zomerdag er uit zal zien, maar toch zijn er nu al voldoende stippen te duiden aan de horizon. Duidelijk is dat individualisering en digitalisering een nog belangrijkere rol gaan spelen. ICT is de grote ‘game changer’ voor de komende jaren. De structuur van de maakindustrie wordt dynamischer en de markt internationaler. Smart industry, het gevolg van de digitalisering, gaat effect hebben op de productietechnologie. De plek van de toeleverancier in de keten verschuift, er wordt meer gevraagd mee te denken bij ontwikkelingen van afnemers. Samenwerking wordt steeds essentiëler. Innovatie gaat op diverse terreinen een belangrijke concurrentiefactor worden. Daarnaast zien we uitdagingen op het gebied van beschikbaarheid van grondstoffen en duurzaamheid. En niet in de laatste plaats de beschikbaarheid van voldoende en vakbekwaam personeel.

Fried Kaanen, voorzitter Koninklijke Metaalunie

Ook de komende jaren streeft Metaalunie er naar de omgeving rondom u, de ondernemer, zo goed mogelijk vorm te geven, zodat u optimaal kunt ondernemen. Regionaal zal de aandacht vooral uitgaan naar het versterken van de economische infrastructuur in de regio en naar onderwijs. In de lobby staan, op basis van de uitdagingen die u ondervindt, vier thema’s centraal. Dit zijn: vergroten verdienkracht ondernemingen (think small first, internationalisering e.d.), innovatie (bijvoorbeeld vertaling smart industry naar het MKB- metaal), menselijk kapitaal (vitaliteit, flexibiliteit, motivatie en leven lang leren bevorderen) en circulaire economie in de metaal (verduurzaming van de metaalketen door het hergebruik van grondstoffen te bevorderen). Al met al uitdagingen genoeg die Metaalunie, op basis van het nu geschreven gedegen Beleidsplan, graag samen met u oppakt.

METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

004-005_MTE06INH-CLM_Inhoud_Column.indd 5

5

18-06-15 08:23


Colofon Metaal & Techniek is een vakblad voor het midden- en kleinbedrijf in de metaal en tevens het officiële orgaan van Koninklijke Metaalunie. Het verschijnt 11 keer per jaar. De leden van Metaalunie ontvangen Metaal & Techniek uit hoofde van hun lidmaatschap. Uitgave

Adres Mr H.F. de Boerlaan 28 7417 DA Deventer Postbus 58, 7400 AB Deventer Tel.nr. +31 (0)570 50 43 00 Faxnr. +31 (0)570 50 43 99 Uitgever Marjan Leenders Redactie Jan Kloeze (hoofdredacteur) j.kloeze@mybusinessmedia.nl Kasper Weigand (eindredacteur) Tel.nr. +31 (0)570 50 43 74 E-mail: redactie.metaalentechniek@ mybusinessmedia.nl Redactie Metaalunie Tony van der Meer Basisontwerp Vormbreker Nieuw-Vennep Medewerkers Ronald Buitenhuis, Hans Koopmans, Alex Kunst, Loek Kusiak, Ewald Lohmann, Frank Senteur, Erik Steenkist, Leon van Velzen Advertentieverkoop Lian Gebhardt l.gebhardt@mybusinessmedia.nl Advertentietarieven op aanvraag +31 (0)10 289 40 84 Abonnementen Abonnementsprijs NL 11 nummers € 119,00. Los nummer € 14,50. Proefabonnement 3 nummers € 19,-. Buitenland € 134,(alle prijzen excl. 6% btw en € 3,95 administratiekosten). Opgave abonnementen Tel.nr. +31 (0)10 289 40 08 (tussen 09.00 en 12.00 uur) Faxnr. +31 (0)10 289 40 76 E-mail: metaalentechniek@mybusinessmedia.nl Annulering abonnement schriftelijk en uitsluitend drie maanden voor afloop van de abonnementsperiode. Het abonnementsgeld dient bij vooruitbetaling te worden voldaan. Voor de algemene voorwaarden, zie www.mybusinessmedia.nl/ algemenevoorwaarden Bank: 1421.46.439. Voor informatie over Koninklijke Metaalunie Koninklijke Metaalunie Einsteinbaan 1 Postbus 2600 3430 GA Nieuwegein Tel.nr. +31 (0)30 605 33 44 Faxnr. +31 (0)30 605 31 22 www.metaalunie.nl Opmaak Colorscan, Den Haag – Alphen aan den Rijn – Doetinchem – Deventer www.colorscan.nl Druk Drukkerij Roelofs, Enschede ©2015 MYbusinessmedia ISSN: 0026-0479 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen of enige andere manier, zonder voorafgaande toestemming van de uitgever. Hoewel dit tijdschrift zorgvuldig en naar beste weten wordt samengesteld, kan de uitgever niet instaan voor de juistheid of volledigheid van de informatie. Uitgever en auteurs aanvaarden geen enkele aansprakelijkheid voor schade, van welke aard ook, die het gevolg is van handelingen en/of beslissingen die gebaseerd zijn op de in dit tijdschrift gegeven informatie. Gebruikers van het tijdschrift wordt nadrukkelijk aangeraden de vaktechnische informatie niet geïsoleerd te gebruiken, maar altijd mede af te gaan op hun professionele kennis en ervaring, en de te gebruiken informatie te controleren.

nieuws Bedrijfsleven adviseert MBO

Leerwerkbijdrage aangepast

Metaalunie is vanaf 1 augustus betrokken in het sectorkamerbestuur van ‘Techniek en gebouwde omgeving’. De wettelijke taken in het MBO worden vanaf die datum niet meer uitgevoerd door kenniscentra, maar door één landelijke stichting: Stichting Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB). Het gaat om wettelijke taken zoals het erkennen van leerbedrijven en het ontwikkelen van opleidingen (kwalificatiedossiers). Deze stichting is verdeeld in acht sectorkamers waarin onderwijs en bedrijfsleven samenwerken. Er zijn meerdere branches betrokken in deze sectorkamer, vandaar dat het noodzakelijk is om de leden goed te voeden met informatie uit het MKB-metaal en invloed uit te oefenen vanuit het MKB-metaal. Daarom heeft Metaalunie het initiatief genomen tot de oprichting van het marktsegment metaal, waarin onderwijs en bedrijfsleven vertegenwoordigd zijn. Van hieruit zal gevraagd en ongevraagd advies gegeven worden aan het sectorkamerbestuur en wordt gewerkt vanuit integrale aanpak en visie, breder dan de wettelijke taken.

De Leerwerkbijdrage wordt met ingang van het schooljaar 2015/2016 aangepast. Dit is van belang voor metaalbedrijven die overwegen een leerling aan te nemen. De tijdelijke bijdrage, die sinds 2009 werd uitgekeerd om bedrijven tijdens de crisis te stimuleren leerwerkplekken aan te bieden, verdwijnt. Deze extra bijdrage financierde OOM vanuit de eigen financiële reserves en de subsidie voor het Sectorplan van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Er is met ingang van het nieuwe schooljaar echter geen financiële ruimte meer om de extra bijdrage in stand te houden. OOM stopt met de vergoeding van de off-the-job opleidingen. Bijna alle of-the-job locaties zijn veranderd in scholingspools. Van de off-the-job route wordt praktisch geen gebruik meer gemaakt. Andere mogelijkheden OOM attendeert bedrijven die een leerling in dienst hebben of krijgen ook nog op enkele andere mogelijkheden. Bedrijven die een leerwerkplek verzorgen, komen in aanmerking voor de Subsidieregeling Praktijkleren. De bijdrage kan oplopen tot 2.700 euro per werknemer. De regeling wordt aangeboden door de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. Voor leerlingen die een opleiding volgen via een scholingspool, is de Leerwerkbijdrage aanzienlijk hoger dan voor leerlingen die een regulier BBL-traject doorlopen. OOM heeft een speciaal cursusaanbod voor praktijkopleiders samengesteld. Tot 31 augustus 2015 vergoedt OOM de kosten daarvan tot maximaal 1.000 euro voor maximaal twee praktijkopleiders.

6 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

006-007_MTE06NWS-COL_Nieuws.indd 6

18-06-15 08:24


Export groeit gestaag Het volume van de export van goederen was in april 4,7 procent groter dan in april 2014. De stijging is iets groter dan in de twee voorgaande maanden. In april groeide vooral de export van transportmiddelen, machines en apparaten. Verder nam zowel de uitvoer van Nederlands product als de wederuitvoer toe. Dit meldt CBS. Het volume van de import was in april 1,4 procent groter dan een jaar eerder. Nederlandse bedrijven exporteerden in april 2015 vooral meer transportmiddelen, machines en apparaten. Verder groeide ook de export van rubber- en kunststofproducten aanzienlijk. In mei en juni waren de omstandigheden voor de export iets minder gunstig dan in april volgens de Exportradar van CBS. De kleine verslechtering in juni ten opzichte van mei komt doordat de ontwikkeling van de reële wisselkoersen op jaarbasis minder gunstig is dan een maand eerder. De Duitse industrie presteerde daarentegen beter dan een maand eerder. De Exportradar laat aan de hand van zes indicatoren zien of de omstandigheden voor de Nederlandse uitvoer gunstiger of minder gunstig zijn geworden.

Export goederen (volume, werkdaggecorrigeerd) %-mutatie t.o.v. jaar eerder

12

10

8

6

4

2

0

-2

-4 m j j a s o n d j f m a m j j a s o n d j f m a m j j a s o n d j f m a m j j a s o n d j f m a 2011

2012

Laatste fase aanpak bodemvervuiling Het bedrijfsleven en de overheid gaan intensief samenwerken om de aanpak van bodemvervuiling in Nederland de komende jaren definitief af te ronden. Die afspraak hebben MKB-Nederland en VNO-NCW gemaakt met staatssecretaris Wilma Mansveld van Infrastructuur en Milieu. Procedures voor sanering worden bijvoorbeeld eenvoudiger. Mansveld sloot in maart met provincies en gemeenten het Bodemconvenant 2016-2020. Hierin werd vastgelegd dat voor 2020 de meest vervuilde locaties in Nederland gesaneerd moeten zijn en dat risico’s van vervuiling onder controle moeten zijn. De intensieve samenwerking tussen bedrijfsleven en overheden moet grondeigenaren van vervuilde bodem beter ondersteunen bij de sanering. Bijvoorbeeld door de procedures rondom sanering verder te vereenvoudigen. Bedrijven worden opgeroepen om zo snel mogelijk te beginnen met de sanering van de de meest vervuilde locaties.

Metaalunie betrokken Aanpakken van bodemvervuiling is altijd een belangrijk thema voor Metaalunie geweest. “Daarom hebben wij in het verleden onze leden geholpen bij het inventariseren van hun bodem en zijn wij medeoprichter van het Bodemcentrum (www.bodemcentrum.nl) om de problemen daadwerkelijk op te lossen”, aldus Gerard Wyfker, beleidssecretaris van Koninklijke Metaalunie. “De nieuwe samenwerking tussen overheid en bedrijfsleven is een prima vervolgstap en naar verwachting het sluitstuk van een decennialange operatie.” Reservering van 536 miljoen Momenteel zijn er in Nederland nog zo’n 200 duizend locaties met ‘mogelijk minder ernstige verontreiniging’. Op zo’n locatie komt sanering pas ter sprake als het een andere bestemming krijgt, zoals woningbouw. Tot en met 2020 heeft staatssecretaris Mansveld 536 miljoen euro gereserveerd om provincies en gemeenten die kosten maken voor bodemsanering tegemoet te komen.

2013

2014

2015

Aanpak Techniekpact succesvol Twee jaar na de ondertekening van het Nationaal Techniekpact 2020 hebben bedrijfsleven, onderwijs en overheid in regio’s elkaar rond techniek gevonden. Dat is de conclusie die ministers Kamp en Bussemaker en staatssecretaris Dekker trekken tijdens de jaarconferentie van het Techniekpact. Duizenden bedrijven zijn betrokken bij het verbeteren van de beeldvorming van de technische sector bij jongeren en het opleiden van technici via publiek private samenwerkingen en sectorplannen. Binnen de publiek-private samenwerkingsverbanden heeft het bedrijfsleven ruim 100 miljoen euro geïnvesteerd. De positieve trend van meer instroom in bètatechniekopleidingen zet zich dan ook door. Dit blijkt uit de voortgangsrapportage van het Techniekpact. Meer over de Techniekpact jaarconferentie in het volgende nummer.

METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

006-007_MTE06NWS-COL_Nieuws.indd 7

7

18-06-15 08:24


product ledennieuws

50 JAAR METAAL BEWERKEN Vullings Metaalbewerking bestaat 50 jaar. Het bedrijf vierde dit op 29 en 30 mei met open dagen voor genodigden. Daarnaast lanceerde Vullings een nieuwe website met daarop een interactieve tijdlijn van het bedrijf. Het jubileumweekend werd geopend door wethouder Paul Driessen van de gemeente Horst aan de Maas. Na de opening was er op vrijdagmiddag een open dag voor klanten en leveranciers, waren voor zaterdagochtend leerlingen –hun ouders en leraren – van een tiental scholen uitgenodigd en stonden op zaterdagmiddag de deuren open voor familie, vrienden en bekenden. De bezoekers kregen de kans het uit-

DRIEDIMENSIONALE WATERSTRAAL-SNIJMACHINE

C&W Snijtechniek heeft geïnvesteerd in een nieuwe Resato ACM3060 waterstraalsnijmachine. De machine heeft een snijbereik van 6 bij 3 meter en is uitgerust met een 2½D snijkop waardoor er onder een hoek kan worden gesneden. Met deze nieuwe machine investeert C&W Snijtechniek uit Roden in state-ofthe-art technologie op het gebied van waterstraalsnijden. Zo kunnen bijvoorbeeld direct laskanten aan onderdelen worden gesneden. Verder kunnen grote-, vierkante- en sleufgaten worden voorzien van een verzonken kant. Met de juiste software-instellingen kan deze machine de schuine snijkant die bij sommige materialen ontstaat, compenseren zodat een super haakse snijkant ontstaat. Door de toepassing van lineare motoren is de nieuwe machine nog nauwkeuriger dan de huidige machines van C&W Snijtechniek.

Wilt u in aanmerking komen voor publicatie in de rubriek Ledennnieuws, mail uw bericht dan naar redactie.metaalentechniek@mybusinessmedia. De redactie heeft het recht bijdragen zonder opgaaf van redenen te weigeren of door te plaatsen naar online op de districtspagina’s van www.metaalunie.nl.

gebreide machinepark, inclusief robotisering, in bedrijf te bezichtigen. Vooral de zelfgemaakte 3D-printer en Stockcar raceauto, gemaakt als hobbyprojecten door enkele medewerkers, en de Fanuc (sportende) robots bleken zeer in trek. “Vullings heeft zich in de afgelopen 50 jaar gespecialiseerd in de productie van individuele onderdelen en halffabricaten voor hoogwaardige machines en apparaten”, vertelt directeur Jan Arts. Op dit moment worden de voorbereidingen getroffen voor de plaatsing van een tweede reeds aangekochte langbedfreesmachine.

3D-METAALPRINTEN VOOR DERDEN De Blok Groep uit Velsen-Noord investeert in een tweetal Conceptlaser 3D-metaalprinters. Het gaat om een Conceptlaser M2 CUSING en een Conceptlaser XLine 2000R. Met een bouwplatform van 800x400x500 mm heeft deze printer de grootste 3D-metaalprintcapaciteit ter wereld. De XLine wordt geleverd met een Dual Laser 2x 1000W en is tevens voorzien van een tweede Proces Module waardoor de machine volcontinu kan produceren. De Blok Groep is daarmee de eerste toeleverancier die hoogwaardige metaalproducten volgens 3D-printtechnologie voor derden gaat produceren in Nederland. De Conceptlaser M2 CUSING wordt in augustus geleverd. De XLine 2000R volgt in het eerste kwartaal van 2016.

WATERSNIJDEN OP GROOT FORMAAT

De Firma Feijen Metaaltechniek in Maarheeze investeert in een ByJet Flex 8030 van Bystronic. Deze nieuwe waterjet met een snijbed van 8 bij 3 meter stelt Feijen in staat om ook op groot formaat te snijden met water. Na een succesvolle

start op het gebied van waterstraalsnijden met een ByJet Smart 3015 ziet directeur John Feijen de mogelijkheid zijn werkzaamheden verder uit te bouwen. De nieuwe ByJet Flex komt samen met de ByJet Smart in een nieuwe hal te staan. De ByJet Flex 8030 is een zeer uitgeruste machine voorzien van twee snijkoppen die worden aangedreven door de zeer krachtige ByPump Ultra+. De pomp biedt een maximale werkdruk van 6200 bar, maar is door Bystronic gelimiteerd op 5300 bar. Met deze druk kunnen ook zeer dikke materialen met hoge kwaliteit gesneden worden, zelfs met twee snijkoppen tegelijk.

8 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

008-009_MTE06LDNWS_LedenNieuws.indd 8

18-06-15 08:25


Nieuwe generatie Durma fiberlasersnijmachines!

Durma fiberlaser: onderhoudsvrije lasersnijmachine voor de metaalverwerkende industrie Van eenvoudig ‘instapmodel’ tot een lineair aangedreven machine met een hoog vermogen en be-/ontlading. Kenmerken van de nieuwe generatie Durma fiberlasersnijmachines: Hoge snijsnelheden Uitmuntende snijkwaliteit Lage onderhoudskosten Optimale flexibiliteit Maak nu een afspraak voor een demonstratie.

Tuwi Nederland BV

008-009_MTE06LDNWS_LedenNieuws.indd 9

Technopark 2

7102 JM Winterswijk

T +31 (0)543 549 549

F +31 (0)543 549 501

www.tuwi.nl

info@tuwi.nl

18-06-15 08:25


Interview sharon gesthuizen tweede kamer sp TEKST: TONY VAN DER MEER BEELD: MARTIJN VAN DAM

10 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

010-013_MTE06INT1_Interview.indd 10

18-06-15 08:27


‘Overheid moet vaker met ondernemer in gesprek’ Het mkb heeft een speciale plek in het politieke hart van Tweede Kamerlid Sharon Gesthuizen (SP). Al jaren komt zij op voor de belangen van de kleine ondernemer en vindt daar in een aantal gevallen zelfs de VVD als bondgenoot. Ze herkent de kansen die er liggen voor het MKB-metaal, maar vindt wel dat de belangen van kleinere bedrijven scherp in de gaten moeten worden gehouden. Het huidige industriebeleid is voor een groot deel opgehangen aan smart industry. Wat vindt u van die ontwikkeling? “Ik moet bij smart industry terugdenken aan de discussie over innovatie van tien jaar geleden. Je moet er voor waken dat het geen containerbegrip wordt waarbinnen alles past maar waar je nog steeds niet precies weet wat het inhoudt. Ik snap dat je als sector zo goed mogelijk probeert aan te sluiten bij datgene wat op je afkomt, maar het moet toch vanuit je achterban komen. Je kunt het niet van achter een tekentafel verzinnen als overheid en grote bedrijven, zo werkt het gewoon niet.” Het schetst wel een mooi perspectief, daar waren we wel aan toe… “Het heeft stilgestaan de afgelopen jaren. Bedrijven waren alleen maar bezig met acquisitie en probeerden de orderportefeuille te vullen. Helaas heeft die stilstand ook voor de politiek gegolden. We hebben het alleen maar gehad over crisisbestrijding, deeltijd-ww en veel minder over de kansen die er liggen voor bedrijven. Er vonden ook minder werkbezoeken plaats, waarbij het uitgangspunt is dat politici mooie bedrijven bezoeken en dan uit de mond van de ondernemer direct horen waar bedrijven tegenaan lopen. Alles wat ik nu voorbij zie komen qua nieuwe technologieën is fantastisch en erg innovatief. ICT wordt zeer belangrijk en we hebben dus slimme mensen nodig die daar mee om kunnen gaan. Nieuwe technieken zorgen ook voor een toenemende belangstelling van leerlingen voor meer technisch georiënteerde opleidingen.” Hebben al die leerlingen door verregaande robotisering straks nog wel een baan? “Als er banen verdwijnen is dat een slechte zaak. Maar voor een groot deel verwacht ik dat het gaat om substitutie. Je kunt niet ontkennen dat veel jongeren opleidingen volgen voor de zogenaamde ‘handjes’ banen en dat is ook prima. Maar moeten we er rouwig om zijn over het moment dat het echt lopende band werk veel meer door robots wordt gedaan? Uiteindelijk kun je er ook voor zorgen dat de mensen die daar eerst achter stonden, op een andere manier aan de slag kunnen. Die robots moeten ook geprogrammeerd en onderhouden worden.” METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

010-013_MTE06INT1_Interview.indd 11

11

18-06-15 08:27


niet bang zijn voor wat de toekomst te bieden heeft Geen somberheid over een slimme toekomst dus? “Het opleidingsniveau neemt toe: we worden met zijn allen steeds slimmer. En er wordt ook veel doorgeleerd. Maar ook de technologie zelf zorgt er voor dat mensen naar een ander level worden getrokken, kijk alleen maar naar het gebruik van smartphones, Ik denk dat je nooit bang moet zijn voor wat de toekomst te bieden heeft. We zullen wel steeds meer in concurrentieslag met een land als China geraken. Het zal voor Nederland meer aankomen op het menselijk kapitaal en flexibiliteit. Want veranderingen vinden steeds sneller plaats. Mensen moeten daardoor nog meer out-of-the-box en creatiever denken.” Metaalunie vertaalt met Teqnow bepaalde ontwikkelingen die gelieerd zijn aan smart industry naar het MKB-metaal. Wat vindt u van dit initiatief? “Ik denk dat het nodig is. Smart industry is heel breed. Jullie hebben er verstandig aan gedaan om een website aan te bieden die bedrijven de mogelijkheid biedt goed in de materie te duiken.” Moet de overheid niet al bij voorbaat een vertaalslag maken naar het mkb, think small first? “De regering zal zich moeten realiseren dat wat ze van wet- en regelgeving vraagt van grote bedrijven, je niet kunt vragen van kleinere bedrijven. Neem bijvoorbeeld de subsidieregeling veiligheid kleine bedrijven. Die is nu beperkt tot een gratis scan. Maar waarom laat je niet een bedrijf met iemand gaan praten of laat je

een ICT-beveiligingsbedrijf kijken naar een website. Maar ook de regeling doorbetaling zieke werknemers is voor kleinere bedrijven een onding. Een kleiner bedrijf zal altijd iets moeten door betalen, maar twee jaar kan niet, dat red je als klein bedrijf niet.”

Dat geldt ook in zekere mate voor de Participatiewet die mensen met een arbeidshandicap aan werk moet helpen. “Het is heel goed als iedereen, ongeacht wat voor een beperking hij of zij ook heeft, kan deelnemen aan het gewone arbeidsproces. Maar er is een groep waar voor dat echt niet kan. Met het afbreken van de sociale werkvoorziening heeft de overheid een enorme last over de schutting gegooid die voor een deel terecht komt bij bedrijven. Bedrijven waar 250 man rondlopen, kunnen wel gemakkelijker iemand met een arbeidsbeperking plaatsen. Maar in een bedrijf met zeven man is iedereen onderdeel van het productieproces, het is een geoliede machine. Dan heb je geen plek voor iemand die daarin niet voor de volle 100 procent kan meedraaien.” Tijd voor think small first? “Ja en waarom niet meer dialoog? Waarom ga je gewoon niet vaker met die ondernemer om de tafel zitten en zeg je ‘wat is eigenlijk nodig, wat hebben jullie te bieden en hoe komen we tot elkaar?’. In plaats van dat van bovenaf op te leggen: dat gaat echt niet werken.”•

12 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

010-013_MTE06INT1_Interview.indd 12

18-06-15 08:27


HURCO_Metaal & Technik_100 x 255 mm_4c Euroskala

VACUÜMHEFAPPARATUUR ! Een verbetering voor de arbeidsomstandigheden !

Doorpakken De zwaargewicht kampioen 10-20.000 kg Toepasbaar in o.a.: de metaal-, hout-, kunststof-. glas-, beton- en natuursteenindustrie. Zowel voor gladde, geprofileerde en ruwe oppervlakken. - zeer sterk in vacuümheffers t.b.v. dak-en gevelplaten - eigen ontwerpafdeling. Klantgerichte adviezen.

- Levering CE conform !

Vacu Stone Lift B.V. Zuiderkoggeweg 8 1607 MV, Hem Tel.:++ 31- (0) 228-545200 Fax.:++ 31-(0) 228-545209 Email: info@vacustonelift.nl Website: www.vacustonelift.nl

HURCO WinMax® CNC besturing verhoogt uw winstgevendheid

HURCO CNC bewerkingscentra CNC draaibanken HURCO GmbH Steylerstraat 18 , 5931 BK Tegelen / Nederland Telefoon +31 (77) 326 89 12

www.hurco.nl

010-013_MTE06INT1_Interview.indd 13

18-06-15 08:27


precisietechnologie TEKST: ALEX KUNST BEELD: ASSMANN

STEEDS HOGERE EISEN FIJNMECHANISCHE PRODUCTEN

Meer precisie door CNC-rondheidsmeter

De diameter van een gedraaide of rondgeslepen as is nog aardig na te meten, maar de rondheid ervan is een ander verhaal. Bij hoge eisen aan cilindriciteit en rondheid zijn gangbare meettechnieken niet toereikend. Voor Assmann Verspaningstechniek was een CNC-rondheidsmeter de volgende stap naar nog meer precisie. Aan fijnmechanische producten worden steeds hogere eisen gesteld. De vorm- en plaatstoleranties zijn daardoor vaak niet goed meer te meten met de gemiddelde meetapparatuur. Daarom schafte metaalbedrijf Assmann Verspaningstechniek begin dit jaar een rondheidsmeter aan met een nauwkeurigheid die honderd keer hoger ligt dan bij de traditionelere 3D-meetmachine. “Daarbij tast een robijnen bol van 1 à 2 mm, die dezelfde

bewegingen maakt als een freesmachine, in drie richtingen rechtlijnig het oppervlakte af en geeft de coördinaten door van de plaatsen waar hij het materiaal raakt.” LUCHTGELAGERDE DRAAITAFEL Nobby Assmann, directeur en mede-eigenaar van Assmann Verspaningstechniek in Zevenbergen, legt geduldig uit hoe het meten van producten in zijn werk gaat. De pas aangeschafte Mitutoyo

RA-2200 CNC-rondheidsmeter laat het te meten product ronddraaien op een luchtgelagerde draaitafel. Tijdens het ronddraaien wordt het product continu afgetast door een zwenktaster die een veerkracht heeft van een paar gram. De meetgegevens worden vervolgens door software geanalyseerd en gefilterd, en daarvan wordt een meetrapport gemaakt, op papier of als pdf-bestand. Zo’n meetrapport vermeldt alle relevante meetresultaten zoals rondheid, cilindriciteit of vlakheid – compleet met een grafische voorstelling van afwijkingen die mogelijk zo klein als 20 nanometer kunnen zijn. De grafische weergave is sterk uitvergroot, zodat duidelijk wordt wat er eventueel is misgegaan. Assmann geeft een voorbeeld: “Door een drieklauw hard aan te draaien, vervorm je het product. Als je een mooi rond gat draait en het product daarna loshaalt, veert het min of meer driehoekig terug.”

‘Vijf machines voor vonkverspanen vormen het hart van het bedrijf ’ Een meetrapport levert essentiële informatie op. Assmann: “Als afwijkingen te groot zijn, kan dat problemen opleveren in het eindproduct, iets wat met het blote oog niet is te voorzien. Helaas is er bij hoge nauwkeurigheidseisen soms geen marge om de oneffenheden alsnog weg te halen. Dan heb je pech en kun je het product weggooien.”

Nobby Assmann bij de rondheidsmeter.

MEETRAPPORT Het Zevenbergse bedrijf levert zijn fijnmechanische producten aan onderzoeksinstellingen en de vliegtuigindustrie, maar ook aan “minder sexy bedrijfstakken waarin de kleinste onnauwkeurigheden in machineonderdelen een ramp betekenen.” Bij zijn producten levert Assmann desgevraagd een meetrapport mee. “Wij vinden dat je een product moet leveren dat aan alle eisen van de tekening voldoet: zowel qua passingen, ruwheden als plaats- en vormtoleranties.

14 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

014-015_MTE06ART01_Assman.indd 14

16-06-15 16:28


voor een andere klus.” Verder staan er in de werkplaats twee hoonmachines, om gaten na te bewerken. “Een klant maakt zelf een gat en met honen halen wij er nog 0,1 mm uit om zo de ruwheid te behalen die je met draaien niet bereikt”, zegt Assmann. “Dit is voor ons doen een goedkope bewerking. Voor een paar euro kun je een heel mooi gat krijgen. Dit is dan ook een van de weinige bewerkingen waarmee we honderden stuks in één keer doen.” Om de nauwkeurigheid van de bewerking gaandeweg te controleren zit op de hoonmachines een meetklok, waarbij elk streepje op de wijzer 0,001 mm aangeeft. Bij de hoonmachines staan grote ladekasten die vol zitten met gereedschappen: hoondoorns en hoonstenen – groot en klein, grof en fijn, hard en zacht. “Met honen heb je nu eenmaal veel gereedschap nodig”, zegt Assmann terwijl hij enkele lades openschuift om de inhoud te tonen. “Als je van verzamelen houdt, is honen een heel leuke bezigheid.”

De grafische voorstelling van het meetrapport is net een bloem met vijf blaadjes; een kenmerkend beeld voor centerloos rondslijpen.

Dat is immers waar de klant voor betaalt.” Het bedrijf voert ook metingen uit, van zowel industriële metaalproducten als spuitgietproducten, voor bedrijven die zelf niet over de benodigde apparatuur beschikken. “Met een door ons vervaardigd meetrapport kunnen leveranciers aan hun klanten tonen dat ze voldoen aan de gestelde nauwkeurigheidseisen. Dat geeft machinebouwers, die hun spullen nogal eens betrekken bij verschillende leveranciers, de zekerheid dat alles past als ze een machine assembleren.” De aparte meetkamer wordt met airconditioning op precies 20 graden Celsius gehouden. Want hoe stabieler de temperatuur, hoe nauwkeuriger de meetapparatuur werkt. De rondheidsmeter is zó gevoelig dat het licht in de meetkamer 24 uur per dag moet branden om

heel precies te kunnen meten. In de meetkamer staan naast de nieuwe rondheidsmeter ook nog een ruwheidsmeter, een hardheidsmeter, een 3D-meetmachine en een profielprojector waarmee je sterk uitvergroot de contouren van een product kunt bekijken. HONEN In de eveneens geconditioneerde werkplaats staan vijf machines voor vonkverspanen: zowel draad- en zinkvonken als vonkboren. Deze machines vormen volgens Assmann het hart van het verspaningsbedrijf. En vonkverspanen gaat prima samen met de andere bedrijvigheid. “Vonkverspanen is een vrij traag proces, dat je ‘s avonds en in het weekend kunt laten doorlopen”, zegt hij. “En overdag heb je je handen vrij

LEPPEN Metaalbedrijf Assmann Verspaningstechniek levert sinds 1985 industriële metaalproducten aan Nederlandse en Belgische bedrijven. Nu zijn vader Peet Assmann het op zijn 67ste rustiger aan wil doen, neemt Nobby de leiding van hem over. Groeien wil hij alleen op kwaliteit. Hij zegt van zichzelf dat hij een echte techneut is: de techniek trekt hem meer dan het managen van een groeiend bedrijf. “We hebben het lekker druk, om het zo maar eens te zeggen. We kunnen het ons veroorloven de dingen te doen waar we goed in zijn.” De nauwkeurigste bewerking die Assmann Verspaningstechniek kan leveren, is leppen: een soort slijpen met diamantvloeistof waarmee vlakheden van minder dan 0,001 mm te behalen zijn. Assmann heeft zichzelf twee jaar geleden het leppen eigen gemaakt. “Toen we de grote en kleinere lepmachine kochten, hadden we nog geen idee wat we ermee moesten. Maar toen we de techniek onder de knie hadden, hebben we een filmpje gemaakt van de werkwijze en plaatsten dat op internet. Twee weken later hadden we voor deze bewerking al een order.”• METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

014-015_MTE06ART01_Assman.indd 15

15

16-06-15 16:28


precisietechnologie TEKST: LOEK KUSIAK BEELD: GER THIJSSEN

TREND IN PRECISIETECHNOLOGIE:

Omzetgroei door nog nauwkeuriger werken

Onderdeeltjes voor luxe horloges, voor gehoorapparaten of instrumenten voor oogchirurgie? De nog jonge tweemansonderneming Ellra Fijnmetaal krijgt het voor elkaar. Op de trend in de precisietechnologie naar steeds kleiner, sneller en hoognauwkeuriger construeren, reageren Rien Elling en Boyke Ramsoediet met grensverleggend en innovatief ondernemerschap. “Hoe minutieuzer het onderdeel, des te groter voor ons de uitdaging.” En die aanpak vertaalt zich in groeiende omzetcijfers. “Hoe kleiner de onderdelen en de toleranties, hoe meer de passie voor precisie groeit, hoe scherper we ons onderscheiden”, verwoordt Rien Elling (59) bondig de missie en werkwijze van Ellra Fijnmetaal, de onderneming in preci-

sietechnologie die hij eind 2011 als VOF (vennootschaponder firma) samen met compagnon Boyke Ramsoedit (46) oprichtte. Het duo kende elkaar al van Bakker Fijnmetaal in Son, waar Ramsoedit, met twintig jaar ervaring in

verspaning en precisietechniek, aan de CNC-draaibank opviel door zijn talent om voor lastige, technische problemen originele en kostenbesparende oplossingen te vinden. “Opnieuw het wiel uitvinden, ergens induiken,” aldus Ramsoedit, “ligt me veel beter dan steeds dezelfde knoppen indrukken.” Rien Elling, met een achtergrond als HTS-werktuigbouwkundige en commerciële functies bij onder meer Philips en in de branche van kantoormeubilair, had bij Bakker Fijnmetaal een leidinggevende functie. Een job waarin hij naar hij zegt ‘besmet werd met het virus van de fijnmechanica en het ondernemerschap’. Voor het zelfstandig ondernemerschap koos Elling definitief toen Bakker Fijnmetaal van eigenaar veranderde. De combinatie met Boyke Ramsoedit – de bedrijfsnaam Ellra is een speelse combinatie van hun beider achternaam – met tezamen een schat aan ervaring op zowel het commerciële als het technische vlak blijkt tot op heden een gouden greep. R O LV E R D E L I N G Rien Elling: “Onze rollen in de bedrijfsvoering vullen elkaar naadloos aan. Boyke is verantwoordelijk voor de draaitechniek en het maken van productieschema’s en ik ben er voor het klantencontact, de orders, de facturering.

‘Grenzeloze nieuwsgierigheid naar mechanische kunststukjes’

Rien Elling: ‘Het knopje van een naald is voor ons soms nog niet klein genoeg.’

Die combinatie gaf onze bank, juist in een crisistijd dat kredietverlening uitzonderlijk was, voldoende vertrouwen toen we aanklopten voor de financiering van ons businessplan, waaronder de aanschaf van een Hardinge GS 42Performance Plus drieassige CNC draaibank.” Die staat in een modern bedrijfsverzamelgebouw aan de IBC-weg in Best waar Ellra een

16 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

016-017_MTE06ART02_Ellra.indd 16

16-06-15 16:29


Boyke Ramsoedit is verantwoordelijk voor de draaitechniek en het maken van productieschema’s.

ken van onderdelen. Kunststoffen als POM, PP, PPSU en PVC zijn voor ons bekende materialen. We leveren bijvoorbeeld ook kunststofonderdelen voor de oogchirurgie, die in combinatie met buisjes worden gebruikt bij staaroperaties en qua kunststofmateriaal aan strenge eisen moeten voldoen.”

productiehal van 65 vierkante meter met kantoor heeft gehuurd. “Op zoek naar klanten om de boel op te starten,” vertelt Elling, “kon ik putten uit een groot netwerk, opgebouwd bij vorige werkgevers. Maar we haalden evengoed klanten binnen, en nog steeds, door Ellra te presenteren op de Precisiebeurs in Veldhoven als bedrijf dat excelleert in fijnmechanica. We richten ons bewust niet op producten die andere maakbedrijven in deze regio ook al fabriceren. Daarmee kom je alleen maar in een eindeloze concurrentiestrijd terecht. Onze drive: hoe kleiner, hoe preciezer een onderdeel voor een instrument van een klant moet zijn, hoe groter de uitdaging en klanttevredenheid.” LUXEHORLOGEMERK Onder de categorie ‘klein en precies’ vallen bijvoorbeeld de onderdelen voor instrumenten en apparaten van onder meer Philips Medical Systems, ASML en optische lenzen van FEI. Bijzonder trots is Ellra op de fabricage, in opdracht van een Belgische entrepreneur, van minutieuze plaatjes en ringetjes (‘decolts’) voor het uurwerk van een luxehorlogemerk, met modellen in prijsklassen tussen de 12.000 tot 18.000 euro. Elling: “In Zwitserland, het land van de uurwerken, had onze klant levertijden van acht weken. Bij ons is dat slechts twee.” Maar ook de onderdeeltjes,

aanvankelijk gemaakt als prototype en gefabriceerd met boortjes van 0,2 millimeter, voor een gerenommeerd merk gehoorapparaat dat bijna niet in opvalt in het oor, komen bij Ellra vandaan. OOGCHIRURGIE Als Elling een ontwerptekening ziet, weet hij in een oogopslag of Ellra of het kan maken. “En anders sparren Boyke en ik er nog over, want hij is de tovenaar aan de machine. We zoeken de grenzen op van wat micro mogelijk is. Het knopje van een naald is voor ons soms nog niet klein genoeg. Echt verbazend hoe je daarin iedere keer weer een stapje kunt maken. Het fijnst is als je kunt samenwerken met ontwikkelafdelingen van opdrachtgevers. Zij laten ons een schets zien en vragen: Kunnen jullie dit misschien maken? Nooit nee zeggen. Wij gaan gewoon aan de slag. Komt er dan iets moois uit, zoals bij onderdelen voor de oogchirurgie, dan kunnen we ook meteen grote series maken. Alle onderdelen worden bovendien honderd procent visueel op kwaliteit gecontroleerd.” RVS “We werken”, legt Rien Elling uit, “onder meer met RVS, aluminium en messing. We kunnen ook de nabehandeling verzorgen, zoals het harden, anodiseren, stralen of von-

KUNSTSTUKJES Boyke Ramsoedit: “Waar ik trots op ben is een onderdeeltje voor een klant uit Engeland, met een gat van 0,3 millimeter en een tolerantie van 6 mu (micron). Mensen met de echte vakkennis weten dan hoe je een boortje moet afstellen, hoe je het precies op het hart moet richten en welk toerental en voeding je moet gebruiken. Onze draaibank, waarmee ik dit gemaakt heb, is voor dat onderdeeltje overigens niet honderd procent geschikt. Een ander zou zo’n opdracht afschuiven, maar mij is het gelukt. Hou het maar op een grenzeloze nieuwsgierigheid naar het vervaardigen van unieke mechanische kunststukjes.” INVESTERINGEN De passie voor precisie heeft Ellra geen windeieren gelegd. De omzetten laten sinds de start van de onderneming een jaarlijkse groeicurve van 25 à 30 procent zien. “De eerste vijf maanden van 2015”, rekent Elling voor, “zitten we al boven de omzet van vorig jaar. De stroom orders is bijna niet bij te houden, dus maken we geregeld dubbele werkdagen.” Steeds kleiner, sneller en hoognauwkeuriger construeren is de trend in de precisietechnologie. Dat vraagt ook om nieuwe investeringen. De aanschaf van een nieuwe machine staat in de planning. Rien Elling: “Dat wordt een volautomatische waarmee we nog grotere serieproducties kunnen draaien en extra bewerkingen kunnen doen. Sommige klanten vragen daar om. Hoeven ze ook niet meer naar het buitenland uit te wijken. En wanneer ze vervolgens zien dat wij het kunnen maken, komen ze meestal weer met een nieuw product bij ons terug.”• METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

016-017_MTE06ART02_Ellra.indd 17

17

16-06-15 16:29


precisietechnologie TEKST: RONALD BUITENHUIS BEELD: WOLTERS

PRECISIE IN BEDRIJFSVOERING

Productie omhoog door aanschaf robotcel

Wolters Metaaltechniek in Spankeren heeft afgelopen zomer een BMO-robotcel voor werkstuk- en pallethandling aangeschaft, en deze aan een bestaand vijfassig bewerkingscentrum geïnstalleerd. Voordeel is dat de bezetting omhoog kan en vaker onbemand geproduceerd kan worden. Als eigenaar Fred Wolters ergens op stuurt, is het ook precisie in bedrijfsvoering. “Ook als relatief klein bedrijf zal je je meer en meer als een grote organisatie moeten gaan gedragen.”

merk ook dat de ‘hot-heid’ van 3D in de verspaningswereld wat wegebt.” BEDRIJFSVOERING Draait het dus niet om nog preciezere materiaalbewerking, bij Wolters draait het vooral om precisie in de bedrijfsvoering. Wolters is opgericht in 1983 als bedrijf gespecialiseerd in precisieverspaning (frezen, draaien, slijpen, draadvonken) op klantspecificatie. Kleine aantallen, geen eigen producten en vooral maken wat de klant wil. Verzorgingsgebied: Nederland. De laatste jaren heeft Wolters de portfolio aanzienlijk verbreed. Wolters: “Heel verspanend Nederland heeft zijn neus gestoten toen het in de halfgeleiderbranche minder ging. Wij leverden niet direct, maar wel weer aan onderaannemers van ASML en Philips. De praktijk heeft ons geleerd dat de verleiding groot is om je op enkele grote succesvolle afnemers te richten, maar dat deze focus ook een hele risicovolle is. Toen de opdrachten vanuit de halfgeleiderbranche in Nederland terugliepen, zag je de hele metaalsector dezelfde klanten benaderen voor werk.”

‘Het gaat om slimheid en procesoptimalisatie’

Fred Wolters: ‘De verspaningswereld staat nog niet aan de vooravond van een aardverschuiving.’

Eigenaar Fred Wolters is net terug uit Korea. Hij was er op uitnodiging van een grote machinebouwer. Hij was onder de indruk van de Koreaanse kwaliteit van metaalbewerkingsmachines. “Die doen niet meer onder voor Duitsers, Japanners en/of Zwitsers.” Er werd hem nog iets duidelijk. De verspaningswereld staat nog niet aan de vooravond van een aardverschuiving. Machines voor nog kleinere toleranties zijn niet in aantocht. Wolters: “We kunnen hier tot 5 mu, en met

kunst en vliegwerk wellicht kleiner, maar ik zie het verspanen de komende jaren nog niet in nano’s rekenen.” De ontwikkeling van 3D-printers houdt Wolters nauwlettend in de gaten, maar ook hier ziet hij geen megashift. “Natuurlijk gaat er wat in 3D-prototyping gebeuren, maar 3D is gewoon nog niet nauwkeurig en snel genoeg. Zeker niet in metaal. De 3D-techniek zal natuurlijk een rol gaan spelen in het verspaningsproces, maar ik zie dit meer als aanvullend. Ik

MODELSCHEPEN Inmiddels maakt Wolters onder meer onderdelen voor raceauto’s, behuizingen voor spectrofotometers, onderdelen voor de farmaceutische en chemische industrie en krachtopnemers voor modelschepen. Fred Wolters over dat laatste: “Dat zijn druksensoren van armco of titanium in modelschepen van 10-30 meter die het gedrag bij golfslag, wind en brandstofverbruik met een nauwkeurigheid van plusminus 5 procent meten. Met deze informatie kan bij de bouw van het uiteindelijke schip veel geld worden bespaard.” Diktemeters voor de papierindustrie, wortelschroeven en testcassettes voor pacemakers…. En dat in talloze

18 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

018-019_MTE06ART03_Wolters.indd 18

16-06-15 16:29


Met de BMO-robot kan Wolters onbemand gaan werken.

materialen. Fred Wolters: “Zo af en toe komt er wel een exotisch materiaal bij, maar ook hier is de markt niet heel erg in beweging.” Wat hij wel ziet, is dat de producten die gemaakt moeten worden steeds complexer worden. “In die complexiteit ligt natuurlijk wel een kans voor 3D-printers omdat je met verspanen niet overal bij kunt komen.” Om de concurrentie het hoofd te bieden, heeft Wolters dus vooral ingezet op de interne bedrijfsvoering. De aanschaf van de BMO-robot is daar een goed voorbeeld van. Fred Wolters: “De interne kosten stijgen, de materiaalprijs stijgt en de klant wil niet nog meer betalen voor een product; eerder minder. Wil je jezelf niet uit de markt prijzen, dan moet je meer onbemand gaan werken en processen optimaliseren. Dankzij de nieuwe productiecel kunnen we nu al meer uren draaien en als we willen zouden we naar een dubbele bezetting kunnen.” Het succes van deze productiecel heeft geresulteerd in het plaatsen van een tweede vijfasser aan deze robot. Deze willen wij voornamelijk gebruiken voor kleine onderdelen in serie. Ook heeft Wolters een slag gemaakt in een automatisch beheersysteem van gereedschappen en in het verkorten van omsteltijden. “Het gaat om slimheid en procesoptimalisatie. We

hebben nog geen volledige bezetting van de robotcel, maar de organisatie is er wel klaar voor mocht die vraag komen.” GEEN GOUDEN BERGEN 2014 was een goed jaar voor Wolters. Het eerste kwartaal van dit jaar ook, maar bij Wolters merken ze dat het (kleine) seriewerk inmiddels wat achterblijft. Ja, er is wel economische groei, maar het zet nog niet echt door. Wolters: “Het kan zijn dat er kleinere aantallen worden besteld omdat bedrijven nog meer just-in-time gaan werken, het kan ook gewoon in de breedte rustiger zijn. Ik hoor van collega’s soortgelijke verhalen. Voor echt economisch vertrouwen moet er nog wel een klapper komen.” Volgens Wolters moet de gehele business wennen aan een nieuwe, andere, mondiale markt waarin logistiek een veel grotere rol gaat spelen. “Intern zullen we ook veel meer gebruik moeten gaan maken van de mogelijkheden van ons ERP-systeem. Ook als relatief klein bedrijf zal je je meer en meer als een grote organisatie moeten gaan gedragen.” Dat past in de andere betekenis die Wolters geeft aan precisie in de wereld van precisie-

verspaning. “Werkvoorbereiding is een spil geworden in onze organisatie. Als iets niet goed geregeld is in de planning en machines staan te lang stil, kost dat direct geld.” FLEXIBELER Ook een nieuwe draaibank moet ervoor zorgen dat er meer en flexibeler geproduceerd kan worden bij Wolters. “Zaterdag is hier inmiddels een productiedag die gerund wordt door studenten die prima simpele handelingen kunnen uitvoeren. Daar zijn de echte specialisten/metaalbewerkers gewoon te duur voor.” Ook hier weer die interne beheersing. Over onder andere de optimalisatie van zijn organisatie en ontwikkelingen in de markt heeft Fred Wolters regelmatig contact met collegaverspaners die zich net als Wolters hebben verenigd in Dutch Precision Technology (DPT). Deze branchegroep van de Koninklijke Metaalunie helpt de aangesloten leden onder meer om expertise te delen, de kwaliteit te verhogen, flexibel te produceren en effectief met elkaar samen te werken.•

www.wolters-metaal.nl www.dptech.nl METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

018-019_MTE06ART03_Wolters.indd 19

19

16-06-15 16:29


precisietechnologie TEKST EN BEELD: ERIK STEENKIST

CAPACITEIT DOOR ROBOTISERING VERDRIEVOUDIGD

Slijpspecialist gaat volautomatisch

Naslijpen van vol hardmetaal frezen is een bewerkelijk proces dat zich vanwege een aaneenschakeling van complexe bewerkingen en wisseling van zowel slijpschijven als spantangen, niet eenvoudig laat automatiseren. Slijptechniek Enter is er echter samen met Romias in geslaagd om het gehele proces te automatiseren.

In Enter worden nu alle soorten en merken vol hardmetaal frezen rond de klok in een volautomatisch proces nageslepen. De slijpspecialist heeft daarmee de capaciteit van 8 naar 24 uur uitgebreid zonder extra personele inzet. Slijptechniek Enter produceert nieuwe frezen op klantspecificatie en slijpt alle typen gebruikte frezen, boren, messen, band- en cirkelzagen voor derden. Daarvoor beschikt de slijpspecialist in Enter over 80 machines, waarvan 18 CNC Anca en Rollomatic slijpmachines. “De top onder de slijpmachines”, volgens mededirecteur Patrick Slot. Daarnaast levert het veertig man sterke bedrijf ook nog boren, frezen, tappen, wisselplaten en zaagbladen in vertegenwoordiging. VOORGEPROGRAMMEERD Het naslijpen van vol hardmetaal frezen is sinds de ingebruikname van de eerste Anca MX7 CNC-slijpmachine voor Slijptechniek Enter al een stuk minder arbeidsintensief geworden dan bewerking op de conventionele slijpmachines waarop de frezen voorheen werden nageslepen. In de besturing is het bewerkingsprogramma voor ieder freestype al voorgeprogrammeerd. “Type lengte en diameter van de schacht, hoef je alleen maar op te geven. Ondanks dat moet iedere frees handmatig worden opgespannen en voor ieder type frees de slijpschijven worden gewisseld. Door het handmatig opspannen en wisselen van slijpschijven en spantangen kun je in één ploegendienst niet meer dan een paar honderd frezen naslijpen. Wanneer je deze werkzaamheden zou kunnen automatiseren, kan je de capaciteit flink opvoeren, zonder extra machines en mensen neer te zetten”, licht Patrick Slot toe.

De Fanuc M710 robot wisselt de frezen, slijpschijven en spantangen.

CAPACITEIT Via Norma kwamen mededirecteuren Patrick Slot en Hans Stam daarvoor in contact met Romias, specialist op gebied van productieautomatisering voor de metaalbewerking. Martijn Jansen van Romias: “We hebben eerst het proces

20 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

020-023_MTE06ART04_Slijptechniek.indd 20

18-06-15 08:48


Slijptechniek Enter beschikt over vijftien CNC-slijpmachines voor de productie van nieuwe vol hardmetaal frezen.

in kaart gebracht, de mogelijkheden die de besturing biedt qua communicatie uitgezocht en gemeten of we voldoende ruimte hebben om met een robotarm de slijpschijven te kunnen wisselen. Een van de eisen was dat de capaciteit van het magazijn voldoende moest zijn om een weekend onbemand te kunnen overbruggen.

‘24 uur per dag, zeven dagen per week, onbemand slijpen’ We hebben een opstelling voorgesteld met een magazijn voor de opslag van de frezen en nageslepen frezen, een magazijn voor de slijpschijven en spantangen en in het midden een Fanuc M710 robot met meerdere Schunk grijpers. Die hele opstelling hebben we in een gesloten kast geplaatst, aan de achterzijde van de Anca MX7 CNC-slijpmachine, zodat de machine aan de voorzijde toegankelijk blijft. VERSCHILLENDE FREZEN Elke frees is uniek, daarom moet voor elke afzonderlijk een eigen programma worden gegenereerd. Niet alleen de eigen frezen van Slijptechniek Enter moeten worden nageslepen, maar ook de frezen van elke andere fabrikant en zelfs frezen die met de hand zijn aangepast. Romias heeft een dialoogbesturing ontwikkeld waarbij door het stellen van relevante vragen het bewerkingsprogramma automatisch gegenereerd wordt. Het doel van de besturing is om met zo min mogelijk inspanning de gehele automatiseringscel geprogrammeerd te hebben. Op

deze wijze is de afhankelijkheid van de vakman tot het minimum teruggedrongen. Het gegenereerde bewerkingsprogramma wordt vervolgens geanalyseerd waarbij de besturing ervoor zorgt dat de robot de bewerkingsmachine mechanisch instelt door deze te voorzien van de juiste spantang, slijpschijven en uiteraard frees. Omdat er vanuit ANCA geen robotinterface voorhanden was, heeft Romias in samenwerking met de fabrikant een eigen robot-machinekoppeling geprogrammeerd, waarbij de Anca machine compleet geïntegreerd wordt in de automatisering. De robot neemt de frezen in en uit en wisselt daarnaast de spantangen en slijpschijvensets. Een magazijn, dat is berekend op de overbrugging van een heel weekend, fungeert daarbij als buffer. EXTRA FLEXIBILITEIT “Onze extra wens was een hoge mate van flexibiliteit toe te voegen. Romias heeft het mogelijk gemaakt een spoedorder in te voeren. De operator kan nu bepaalde orders, klanten, freesdiameters of slijpschijfwisselingen voorrang geven. Voor de operator is het een simpele druk op de knop, waarna de besturing zijn hele machineprogramma herstructureert en ook gelijk kan aangeven wanneer de order die voorrang heeft gekregen klaar is”, vertelt Slot. TWEEDE CEL Zowel voor opdrachtgever als leverancier vormde de engineering en bouw van een dergelijke nog niet bestaand automatiseringsconcept een uitdaging, waarbij Slijptechniek Enter alle vertrouwen had in een goede afloop. Slot: “De doelstelling de conversie te maken van handma-

tig beladen gedurende de dag naar 24 uur per dag, zeven dagen in de week onbemand, is uiteindelijk gehaald. Al na twee weken konden we de cel na werktijd onbemand laten werken. Wel gingen we vaak ‘s avonds nog even kijken of alles draaide. Inmiddels krijgen we een telefonische melding als de cel stil komt te staan. Het feit dat we speciaalfrezen binnen een paar dagen kunnen produceren en naslijpen is een sterk onderscheidende factor. Daarmee groeien we jaarlijks met 5 à 7 procent. Aangezien de eerste cel die Romias heeft gebouwd, volbezet is, hebben we tijdig de bouw voor een tweede in opdracht gegeven. We verwachten dat die net als de eerste cel snel vol zal zitten.”•

Slijptechniek Enter Slijptechniek Enter is lid van de NPS (Nederlandse Precisie Slijpers), vierde vorig jaar haar veertigjarig jubileum en heeft veertig medewerkers in dienst. www.slijptechniek.nl. ROMIAS Naast ontwikkeling en realisatie van klantspecifieke automatiseringssystemen levert Romias ook standaard robotcellen voor het laagdrempelig automatiseren van de kleinere machines. Romias verzorgt het gehele traject van advies, engineering, assemblage, implementatie, gebruikerstraining en ondersteuning in de opstartfase tot aan begeleiding van het uiteindelijke productieproces, daar waar de klant dat wenst. www.romias.nl.

METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

020-023_MTE06ART04_Slijptechniek.indd 21

21

18-06-15 08:48


020-023_MTE06ART04_Slijptechniek.indd MAGISTOR_V3-1_cs.indd 1 22

05-06-15 13:3818-06-15 08:48


Mechanics For Winners b.v. GEREEDSCHAPMAKERIJ REUSEL

METAAL & TECHNIEK Verschijningsdata 2015 Editie

Thema

Verschijning

7-8

Intern transport, opslag en lifting

9

Oppervlaktetechniek

10

CNC

11

Machinebouw

24 november

12

Plaatbewerking

15 december

25 augustus 29 september 27 oktober

VALKENSWAARD Uw media-adviseur

INFO@DARCOTOOLS.NL

MFW@XS4ALL.NL

Lian Gebhardt (010) 289 40 84 l.gebhardt@mybusinessmedia.nl

M&T100x60_2014.indd 1

020-023_MTE06ART04_Slijptechniek.indd 23

13-03-2014 08:38:13

18-06-15 08:48


plaatbewerking

MACHINELEVERANCIERS EN SOFTWARE-SECTOR AAN ZET

Schouders onder DSX-standaard

De plaatbewerkers maken zich op voor het tekeningloze tijdperk. Voorwaarde is gestandaardiseerde uitwisseling van gegevens in de keten. De DSXstandaard van Federatie Metaalplaat FDP integreert de bekende DXF- en STEP-files met aanvullende technische, logistieke en andere orderspecifieke informatie. De plaatbewerkers zetten graag de schouders onder de standaard, bleek begin mei op het seminar in Nieuwegein.

Sprekers op het FDP-seminar V.l.n.r. Harry Raaijmakers (FDP), Donny Lakerveld (Cadmes), Umberto Cammardella en Marcello Gallo (Libellula), Frederik Lodeizen (FDP) en Wouter Kuijpers (Dinnissen).

Kleine series, diversiteit in klanten en opdrachten, hoge kwaliteitseisen en complexe engineering zijn geen probleem in de moderne plaatbewerking. Althans, na de dure flessenhals van de werkvoorbereiding. De oplossing is een geautomatiseerde, tekeningloze datastroom. In 2012 zetten Federatie Metaalplaat FDP en KVK/Syntens de contouren neer voor de DSX-standaard, efficiënt aanhakend bij de bekende 2D DXF- en inmiddels belangrijker 3D STEP-formaten. DSX staat voor digital sheet metal exchange. De beoogde complete en eenduidige digitale informatie voor een 3D-plaatwerkproduct is opgebouwd uit de gewone STEP file, PDF

en twee gestandaardiseerde XML-bestanden met aanvullende data. Hierin legt men onder meer toleranties, nestinformatie, materiaalspecificaties, order- en klantinformatie vast. Een DXF-generator pakt de informatie in, waarmee uniforme digitale informatieoverdracht een feit is. Mits alle ketenschakels en hun systemen de standaard erkennen. De structuur impliceert eenvoudige aanpassing aan nieuwe technische en logistieke situaties. WINST Implementatie van DSX in de plaatverwerkingsketen brengt winst, was de kern van de inlei-

ding van pionier Harrie Raaijmakers, die namens FDP de DSX-kar trekt. Verdere automatisering van offerte, calculatie en werkvoorbereiding bekort de doorlooptijd, reduceert faalkosten en verbetert de kwaliteit. Ook is voordeel te behalen in geoptimaliseerde nesting, productieplanning, voorraadreductie en zelfs verbeterde functionaliteit van CAD/CAM-programma’s. In praktijksituaties waarin plaatverwerkers het DSX-principe al hanteren of benaderen, zijn opmerkelijke resultaten bereikt. Dit is met name zichtbaar bij OEM’ers met interne plaatbewerking en bij gespecialiseerde toeleveranciers. Voor laatstgenoemde categorie is geautomatiseerde dataoverdracht zelfs een doorslaggevende factor in de toegevoegde waarde. FDP-leden zien de DSX-standaard dan ook wel zitten. Op het seminar ‘Optimalisatie Informatieoverdracht’ op 7 mei 2015 bij Koninklijke Metaalunie in Nieuwegein steunden vrijwel alle aanwezigen het initiatief, met realistische benoeming van de beren die het pad van elke standaardiseerder nu eenmaal kruisen. De klant bijvoorbeeld. Plaatbewerkers krijgen relatief veel bewerkelijk materiaal binnen en lossen dat stilzwijgend op met intensieve werkvoorbereiding. Zij sublimeren uit helder economisch belang ‘garbage in’ tot ‘quality out’, omdat de verwende klant geen oog heeft voor de potentie. De FDP-leden benadrukten dat partnerschap en vertrouwen de basis zijn voor nieuwe vormen van datacommunicatie.

‘Met integrale automatisering de ontwerptijd met dertig tot vijftig procent reduceren’ Ook bij de plaatverwerker in huis liggen knelpunten: producenten van plaatbewerkingsmachines zijn collectief aan zet om DSX-invoer te accepteren. De eerste schapen komen over de dam, LVD voorop. Deze leverancier vervult een brugfunctie, gezien de activiteiten in zowel plaat-

24 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

024-026_MTE06ART05_FDP.indd 24

18-06-15 08:50


Schematische weergave van de integrale productieautomatisering bij Dinnissen te Sevenum. De Communicatie tussen PDM en plaatbewerkingsmachines via Libellula verloopt via de DSXstandaard.

bewerkingsmachines als CAM-software. Tot voor kort aarzelden softwareontwikkelaars, maar inmiddels staan vrijwel alle toonaangevende spelers waaronder Solid Edge (Siemens), Solidworks (Dassault Systèmes/Cadmes) open voor DSX. De ISD-group heeft van meet af aan met onder meer HiCad de schouders onder de standaard gezet, terwijl de voor de SI-group met plaatwerkgerichte Libellula-programmatuur core business is om te communiceren in zeer verschillende machine- en planningsprotocollen. LEREN VAN DE MODE Ir. Wouter Kuijpers, operationeel directeur van Dinnissen Process Technology te Sevenum, belichtte optimalisatie van dataoverdracht van twee kanten: plaatbewerkingsindustrie tegenover de internationale modeketen. De bedrijfskundige en IT-specialist – “passie voor procesoptimalisatie en innovatie” – komt uit de internationale modesector. Hij stapte op verzoek van zijn familie over naar de maakindustrie. Dinnissen ontwikkelt en produceert klantspecifieke machines en productielijnen voor mondiale spelers in de voedingsmiddelensector, chemie, mengvoederindustrie en dierenvoeding. Dinnissen is een OEM’er met integrale productie volgens de engineer-to-order (ETO)-systematiek: ieder product is nieuw en uniek. Kuijpers trok de parallel tussen het DSX-model uit de plaatbewerking met de elektronische datauitwisseling (EDI) in de internationale fashionsector. Spil tussen leveranciers en detailhandel is het

zelfstandige FashionConnect, dat als ‘postkantoor’ de volledige geautomatiseerde communicatie met alle IT-systemen faciliteert. Artikeldata, voorraadbeheer, facturatie enzovoorts verlopen ten opzichte van conventionele systemen vijftig tot honderd procent sneller. Zaken als filiaalverdeling, ijzeren voorraden, factuurinvoer en -controle zijn zelfs volledig geautomatiseerd. Spreker benadrukte dat deze grote winsten worden geboekt door de gebruikers, dus – vertaald naar de plaatketen – opdrachtgevers en toeleveranciers. Gewapend met deze ervaring heeft Kuijpers de productieautomatisering aangepakt, met het uitgangspunt dat het geld niet wordt verdiend in werkvoorbereiding en evenmin in tussenopslag of herbewerking van tekeningen. Alleen al met de invoering van het PDM-systeem (SolidWorks, Cadmes), gekoppeld aan Ridder ERP als hoeksteen, is in de engineering minstens 25 procent efficiëntieverbetering gerealiseerd. COMMUNICATIE ALS CRITERIUM “Als we zouden willen – hetgeen niet het geval is - trekken we iedere file van derden probleemloos door onze productie”, betoogde Kuijpers, die feitelijk de 3D-DSX-variant voor plaatwerk hanteert met order- en materiaalinformatie in XMLformaat. Hij draait dan ook de uitdaging aan machineleveranciers om: “Eerste voorwaarde bij investeringen in kantbank of andere plaatbewerking is systeemintegratie en -communicatie. In dat traject staat Libellula centraal als CAM-pakket

dat communiceert met lasersnijder en kantbank om de plaatwerkdelen op de juiste plek en uiteraard efficiënt gepland en genest te verwerken. We krijgen de gekste dingen voor elkaar”, aldus Kuijpers. Zijn partners SI-group/Libellula en Cadmes gingen op de FDP-bijeenkomst enthousiast dieper in op hun aandeel in deze succesvolle automatisering. “Een voortrekkersfunctie, die realiseert wat Smart Industry bedoelt”, laten beide automatiseerders weten. Wouter Kuijpers verwacht met de integrale automatisering op termijn de ontwerptijd met dertig tot vijftig procent te reduceren, met name dankzij hergebruik – ondanks maatwerk – van de PDM-historie. PROJECTPLANNING De projecten van machinefabriek Dinnissen betekenen wekelijks tweeduizend maakdelen, waarvoor vanzelfsprekend een stevige projectplanning noodzakelijk is. Bestaande mogelijkheden pasten niet goed in de automatiseringsfilosofie: het ene pakket is te abstract voor een machinebouwer, het andere belast de werkvoorbereiding veel te veel. Daarom is een eigen planningsprogramma gebouwd, gekoppeld aan het ERP-systeem. Zichtbare resultaat: aanzienlijke reductie van tussenvoorraden op de werkvloer. Er is weinig voorstellingsvermogen nodig om dit te vertalen in efficiëntie en geld.•

Tekeningloze tijdperk Het tekeningloze tijdperk komt er aan. Geoptimaliseerde, lees uniforme datacommunicatie in de maakindustrie faciliteert de uitfasering van bewerkelijke tekeningen. Standaarden als DSX voor plaatwerkproducten garanderen volledige en eenduidige technische informatie en andere efficiëntiebevorderende gegevens. Nadere informatie en nuttige links vindt u op www.fdp.nl.

METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

024-026_MTE06ART05_FDP.indd 25

25

18-06-15 08:50


ISCAR's hoog productieve oplossingen voor de luchtvaart industrie

Wisselplaat frezen speciaal ontwikkeld voor hoge snelheidsfrezen van romp-onderdelen

Speciale ultra hogedruk gereedschappen voor de luchtvaart industrie

Verwisselbare boorpunten voor het bewerken van composieten en honingraat structuren

Whisker keramische wisselplaten voor het bewerken van exotische materialen

Slim Verspanen ISCAR HIGH Q LINES 024-026_MTE06ART05_FDP.indd 26

w w w. i s c a r. n l 18-06-15 08:50


award

De mens centraal

BEELD: MARTIJN VAN DAM

Op 5 juni jl. was de deadline voor bedrijven om zich aan te melden voor de Metaalunie Award 2015. De Award staat dit jaar in het teken van het vergroten van optimale inzet en betrokkenheid van medewerkers door aandacht voor competentie, vitaliteit en betrokkenheid. Want met het oog op een toekomst waarin het MKB-metaal, gebruikmakend van ICT en de nieuwste technologieën, slimmer en sneller zal moeten gaan produceren, zijn goed geschoolde vakmensen een onmisbare factor.

bedrijven wellicht enthousiast maakt om ook, of nog meer, aan de slag te gaan met dit thema. Laat u ook inspireren en meldt u nu aan voor de bijeenkomst via www.metaalunieaward.nl DE INSPIRATIE START NU Bedrijven die al enthousiast zijn over de Award-thematiek, kunnen zich nu ook aanmelden voor het programma ‘Duurzame Inzetbaarheid in het MKB-metaal’. Dit programma is bedoeld om ondernemers en leidinggevenden actief te helpen bij succesvoller ondernemen door het verbeteren van de inzetbaarheid van hun personeel op korte en lange termijn. Belangstelling? Neem contact op met Hugo Dokter via onderwijszaken@metaalunie.nl of 030 – 6053344. Er is beperkt plaats, dus schrijf snel in!•

Speerpunt menselijk kapitaal

De techniek kan niet zonder de ‘smart’ mens.

De techniek maakt een ‘smart future’ mogelijk, maar de techniek kan niet zonder de ‘smart’ mens. Dat vraagt naast vaktechnische kennis, om eigenschappen als flexibiliteit, creativiteit en de prikkel om constant op de hoogte te blijven van die nieuwe ontwikkelingen door scholing. Diezelfde vakmens (man of vrouw) moet ook in staat zijn om met plezier langer en gezonder door te kunnen werken. De bedrijven die zich voor de Award hebben aangemeld, zijn dan ook gevraagd aan te geven hoe ze aandacht geven aan in eerste instantie de duurzame inzetbaarheid van de medewerkers, maar ook hoe ze dat doen in relatie tot technologische innovatie. Voor de menselijke factor is het belangrijk dat de bedrijven er alles aan doen

om die vakmens niet alleen gemotiveerd en gezond te laten werken, maar hem ook de mogelijkheid te geven zich te blijven ontwikkelen en door te leren. Dat is een must om bij te blijven met de technologische ontwikkelingen. Winnende bedrijven zijn dan ook bedrijven met een bedrijfscultuur waarin leren gewoon is, die leeftijdsbewust personeelsbeleid voeren, oog hebben voor vitaliteit- en verzuimbeleid en goede werkomstandigheden met arbeidsrelaties op maat en participatie van medewerkers. Uiteindelijk zullen de geselecteerde bedrijven tijdens de Awardbijeenkomst op 5 november a.s. hun visie op mens & techniek aan de aanwezigen tonen. Een visie die inspirerend is en andere

Eén van de speerpunten die Metaalunie in haar beleid heeft gedefinieerd is het menselijk kapitaal. Want techniek maakt het mogelijk: de mens doet het. Dat vraagt naast vaktechnische kennis, om eigenschappen als flexibiliteit, creativiteit en de prikkel om constant op de hoogte te blijven van die nieuwe ontwikkelingen door scholing. Actiepunten zijn: Promotie en instroombevordering verder bundelen door gerichte samenwerking; onderwijsinhoudelijke vernieuwing in VMBO, MBO en HBO, met accent op niveaus 3, 4 en 5; structurele verbetering van duurzame inzetbaarheid werknemers; werken aan haalbare en uitvoerbare grenswaarden voor gebruik van stoffen op de werkvloer; een toegankelijke cao afsluiten tegen aanvaardbare kosten.

METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

027-029_MTE06ART1P_Award.indd 27

27

18-06-15 10:07


d n Ro

bellen! 073 - 521 9125 brons

aluminium brons

V rk • nwe o o •H

www.hemimex.nl

messing

koper

gietijzer

jpen

psli

cha eeds

Ger en •

lijp laks

EEL TION NVEN & CO CNC

n e p slij

KUNSTSTOF bestellen?

UM NTR .F. E C .O N HOOMOND Vtrum.nl LEX .hooncen 168

342 7 34

www

0

kunststoffen

WEST-FRIESLAND METAGIS

TM

brons & non ferro gieterij APPROVED MANUFACTURER

Centrifugaal gegoten bronzen bussen en kraagbussen

www.wfmbrons.nl VWB buurtbus belettering v1 DEF.indd 1

11-09-13 09:03

- Chemisch vernikkelen van staal, RVS, koperlegeringen en Aluminium - Anodiseren en inkleuren van Aluminium - Chromateren en Chromiteren van Aluminium - Electrolytisch polijsen, beitsen, passiveren van RVS inclusief voor- en nabehandeling - Vernikkelen-verchromen, verkoperen, vertinnen van vele metalen - Verzinken, -geel, -blank, -zwart en natogroen, (RoHS-compliant - Verzilveren en vergulden

Erkend door de Raad voor de Certificatie

Erkend door de Raad voor de Erkend door de Certificatie Raad voor de

Adv Heku Misubishi 205x60 24092014v2_Adv HekuKyocera 278x60mm 27062012 25-09-14 19:43 Pagina 1

Erkend door de Raad voor de Certificatie

Certificatie Erkend door de door RaadErkend voor dede Raad voor de Certificatie Certificatie

& Combinatie van wereldklasse! 027-029_MTE06ART1P_Award.indd 28

18-06-15 10:07


BETAALBARE 5ASSIGE BEWERKING

+ HAAS DT-1 + TRT100 VANAF

Haas DT-1 & TRT100 Werkbereik van 508 x 406 x 394 mm. Gereedschapswisseling in 0,8 seconden. Hoofdspil met een maximaal toerental van 15.000 omw/min. IJlgangen van 61 m/min. Indexering met snelheden tot 1.000°/sec.

€70.180

Verkort uw cyclustijden en boost uw productie van kleine, complexe onderdelen vandaag nog. Combineer het Haas DT-1-boortapcentrum met de nieuwe Haas TRT100-rotatietafel met 2 assen. Deze volwaardige 5-assige configuratie is al verkrijgbaar vanaf € 70.180. Dat is wat wij een compacte, snelle en zeer betaalbare 5-assige oplossing noemen. s.a. Van Waasdijk n.v. | +32 (0) 2 427 21 51 | info@Haas-Belux.com Showroom: Waardbeekdreef 3, 1850 Grimbergen (België) | www.Haas-Belux.com Haas Automation | www.HaasCNC.com |

027-029_MTE06ART1P_Award.indd 29

Trotse sponsor van het Haas F1 Team – 2016

18-06-15 10:07


CNC-PROFIELWALSEN ALS SPECIALITEIT

ondernemen TEKST: FRANK SENTEUR BEELD: VERDUYN

Weinig nawerk door beheersing buigproces

Een ovale rvs-buis of een u-profiel in een loepzuivere radius buigen is geen sinecure. Maar bij Verduyn Metaaltechniek/Probend in Waspik draaien ze er hun hand niet voor om. In tien jaar tijd groeide het bedrijf van een eenmanszaak uit tot een gespecialiseerde toeleverancier met zeven medewerkers. Directeur Eric Verduijn is er zelf bijna verbaasd over, maar zijn bedrijf doet blijkbaar iets waaraan in ons land grote behoefte is. Hoofdrollen zijn daarbij weggelegd voor een geavanceerde CNC-profielenwals en een 3D-meetsysteem, waarmee gebogen profielen ongekend nauwkeurig geproduceerd kunnen worden.

Eric Verduijn: ‘In onze markt hebben we extreem veeleisende opdrachtgevers.’

30 • mei 2015 • METAAL & TECHNIEK

030-031_MT06_ART03_Verduyn.indd 30

Tijdens zijn hts-studie in de jaren negentig stond Eric Verduijn al ingeschreven bij de Kamer van Koophandel. Na de hts was hij in de metaalsector actief als zzp’er en werkte hij onder meer met zijn vader samen die in de botenbouwsector zat. “Daar maakte ik mijn eerste relingen voor schepen”, zegt Eric Verduijn over de start. “Maar ik wilde meer en kocht in 1999 een stuk grond op het industrieterrein van Waspik. Weliswaar moest ik eerst nog even de financiering van de rest rondkrijgen, maar dat lukte. Anderhalf jaar later was de nieuwbouw klaar en dat markeerde de start van Verduyn Metaaltechniek. Roestvaststalen onderdelen voor jachten werd de specialiteit. Denk aan relingen, potdeksels, trapleuningen, frames voor zonneschermen, bolders, schuifpuien, raamlijsten, sierroosters, etc. Dit zowel in gestraalde, geschuurde als hoogglans gepolijste uitvoering. Maar inmiddels doen we ook andere dingen, waarbij buigen veelal de boventoon voert.” BUIGEN ALS SPECIALITEIT “In 2003 kregen we onze eerste opdracht om voor een groot jacht alle rvs onderdelen te produceren”, zegt Eric Verduijn over de beginperiode. “Vanaf dat moment kwamen we in een stroomversnelling terecht. We vielen blijkbaar op vanwege de kwaliteit en snelheid waarmee we leverden. In 2004 deed de eerste medewerker zijn intrede en nu werken we hier met z’n zevenen. In 2004 haalden we ook onze eerste CNCgestuurde profielenwals in huis, waarmee we een enorme stap maakten. In de markt waarin wij ons bewegen, hebben we te maken met extreem veeleisende opdrachtgevers. Als in een gepolijste rvs-reling ergens een deukje of vouwribbeltje zit, betekent dat onmiddellijk afkeur. Tijdens het walsen ontstaan echter altijd imperfecties doordat je het materiaal nu eenmaal mechanisch aan het vervormen bent. Soms zelfs met zeer grote krachten. De truc is, en daar lijken wij aardig in te slagen, om het rolvorm/ buigproces dermate te beheersen, dat je een

METAAL & TECHNIEK • mei 2015 •

18-06-15 08:55


Probend buigt voor onder meer de automobiel-, vliegtuig- en (luxe) jachtenindustrie.

minimale hoeveelheid nawerk hebt. Dan heb ik het over schuren/vormslijpen en vervolgens polijsten. Dit is allemaal handwerk en vereist absoluut vakmanschap. We proberen dit handwerk door optimalisatie van het rolvormproces tot een minimum terug te brengen, waarmee we onze prijzen uiterst concurrerend kunnen houden. Ook dit is mede de grondslag van onze snelle groei.” PROBEND “Van buigen hebben we onmiskenbaar onze specialiteit gemaakt”, vervolgt Eric Verduijn. “We hebben daar inmiddels, naast Verduyn Metaaltechniek, een aparte bv voor opgericht: Probend. Dit vanwege het feit dat we als toeleverancier van nauwkeurig buigwerk ook voor andere opdrachtgevers werken en de business op deze manier eenduidiger en transparanter maken. In Probend is veel kennis en ervaring gebundeld. Zo buigen we onder meer buizen en profielen voor de automobiel-, vliegtuig- en (luxe) jachtenindustrie, maar ook voor fabrikanten van transportbanden, geveltechniek, zonweringsystemen en bedrijven in de reclame- en standbouwbranche. Hoe we aan de knowhow op buiggebied komen? Vooral door ‘trial & error’. Toen we in 2004 de eerste CNC-rolvormmachine kochten, met hydraulische aandrijving, zijn we er na de introductiecursus van de Zwitserse machinebouwer gewoon mee aan de slag gegaan. Een cursus CNC-rolvormen bestaat niet, dus je moet het wel zelf doen. We maken de rol-

len ervoor zelf en passen deze aan als het materiaal en/of de vorm dit vereist. Aanvankelijk bogen we alleen ronde buis, maar relingen van luxe jachten zijn tegenwoordig heel vaak van ovale rvs-buis.

‘Van buigen hebben we onmiskenbaar onze specialiteit gemaakt’ Dat is andere koek, maar dat hebben we inmiddels aardig onder controle. Ook buigen we nu zelfs u-profielen en aluminium extrusieprofielen. Opdrachtgevers leggen de vraag bij ons neer en wij gaan dan aan de slag om te kijken of het lukt. Soms is dat wel het geval en soms niet, omdat het materiaal bijvoorbeeld te dun is en/of het profiel te complex. Maar vaak lukt het wel en dan zet zo’n fabrikant opeens een interessante technische en/of economische stap.” ERVAREN BUIGER “Vorig jaar waren we bij de Zwitserse fabrikant van de rolvormmachine die ons een nieuwe machine wilde laten zien”, vertelt Eric Verduijn. “Die was zwaarder dan onze machine. Even hebben we overwogen om onze oude machine in te ruilen, maar bij nader inzien was die nieuwe machine toch te groot. Je gaat ook geen brieven bezorgen met een 40 tons vrachtwagen. Dat • mei 2015 • METAAL & TECHNIEK

030-031_MT06_ART03_Verduyn.indd 31

neemt niet weg dat we wel een nieuwe rolvormmachine erbij hebben gekocht met servoaangedreven walsrollen. In vergelijking met de machine met hydraulische aandrijving is de nieuwe machine veel beter te sturen en kun je er nauwkeuriger mee werken. Daardoor kunnen we er gladdere producten mee afleveren die minder intensief nabewerkt hoeven te worden. Vorig jaar hebben we een zeer ervaren buiger aangenomen die het vak van ‘oude rotten’ heeft geleerd en bekend is met CNC-techniek, zodat vakkennis wordt gecombineerd met hightech. Dat is een hele mooie combinatie. Omdat we blijkbaar opvallen in de markt komen er steeds vaker mensen van grote ondernemingen langs om te kijken wat wij hier doen. Dat levert steeds meer werk op zodat we blijven groeien.” CAD/CAM EN 3D-METEN “Met de komst van de ervaren buiger ben ik me meer gaan concentreren op ontwerp (3D, CAD) en CAD/CAM voor het aansturen van onze buigmachines”, vervolgt Eric Verduijn. “We beschikken over een 3D-meetsysteem waarmee we op locatie de vorm en afmetingen van een casco nauwkeurig in beeld brengen. Deze gegevens zetten we in het CAD-systeem dat via een CAD/ CAM module het buigprogramma genereert. De glooiende lijnen die vaak in jachten voorkomen, worden daarbij perfect omgezet in een programma met segmenten met een vaste radius en een bepaalde lengte. Dit programma wordt draadloos via wifi naar de machinebesturing gestuurd. 3D-meten willen we ook hier in de hal gaan toepassen voor kwaliteitscontroles. Daarnaast zijn we aan het kijken of we wellicht een robotsysteem kunnen gaan inzetten voor het (vorm)schuren en polijsten van rvs-relingen. Want als je alles in 3D hebt, heb je in principe ook alle coördinaten waarmee je de robot kunt aansturen. Dat is nog niet zover, maar de ideeën zijn er wel. Kortom, we blijven innoveren.”•

www.probend.nl www.verduyn-metaaltechniek.nl METAAL & TECHNIEK • mei 2015 •

31

18-06-15 08:55


duurzaamheid TEKST: ERIK STEENKIST BEELD: MARIMAT EN ERIK STEENKIST

HAVENINRICHTER DRIJFT OP DUURZAAMHEID

Natte waterbouw kiest voor aluminium

Nederland is een populair vaarland. Van de meer dan 200.000 geregistreerde boten ligt 80 procent in jachthavens. De jachthavensector wordt echter al jaren geconfronteerd met veroudering en hoge onderhoudskosten. Bij nieuwbouw, uitbreiding en vervanging wordt daarom steeds vaker gekozen voor toepassing van duurzaamheid. Marimat in Nes aan de Amstel is daar met de ontwikkeling van stabiele drijvende havensteigers, opgebouwd uit duurzame materialen, succesvol op ingestapt. Met ruim veertig jaar ervaring in (jacht-)havenbouw startte directeur eigenaar Peter van Corstanje 10 jaar geleden, uit onvrede met de materialen die tot dan toe werden toegepast, met de ontwikkeling en bouw van drijvende aanlegsteigers. Inmiddels ontwikkelt en bouwt zijn bedrijf naast drijvende steigers, ook vingerpieren, loop- en toegangsbruggen en drijvende golfbrekers. Kortom, alle producten en materialen die je nodig hebt om een haven in te richten. “Traditionele vaste steigers zijn na 10 jaar niet verplaatsbaar omdat er dan niets meer van het hout overblijft. Bovendien vormen hardhouten aanlegsteigers een voedingsbodem voor

schimmels en aangroei van algen waardoor ze gaan rotten. Ze vormen daarom een kostbare en vooral niet-duurzame oplossing. Door duurzame materialen toe te passen, kunnen havens wel drie keer langer mee. Bovendien liggen de kosten voor havens opgebouwd uit drijvende steigers beduidend lager en kunnen deze makkelijk worden verplaatst wanneer de indeling van de haven niet langer efficiënt is”, legt van Corstanje uit. HOUTPLANTAGES Van Corstanje: “Zuiniger omspringen met de natuur en haar producten heb ik altijd in het

achterhoofd gehouden. Duurzaam ondernemen heeft de toekomst. Daarom hebben we eens kritisch gekeken naar een duurzaam alternatief voor hardhout, dat nog steeds in jachthavens veelvuldig wordt toegepast. Ik heb houtplantages in Indonesië en Brazilië bezocht, maar moest helaas concluderen dat ook tropisch hardhout met een FSC-certificaat geen garantie biedt voor duurzaam verbouwd hout. Bovendien gaat dat nog steeds ten koste van de ontbossing, met alle gevolgen van dien. We passen daarom nu uitsluitend eigen ontwikkelde composiet dekplanken en met polyester versterkte roosters voor de loopdelen toe en corrosiebestendig aluminium voor de drijvers. Daarmee bieden we met onze drijvende steigers een duurzaam product dat minstens 60 jaar mee gaat.” COMPOSIET DEKPLANKEN Bij de ontwikkeling van een alternatief voor de hardhouten dekplanken stelde van Corstanje zich ten doel een recyclebaar en betaalbaar kwaliteitsproduct te ontwikkelen dat vooral onderhoudsarm en ook nog kleurecht moest zijn.

Peter en zoon Tobias van Corstanje, beide verantwoordelijk voor de ontwikkeling en bouw.

32 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

032-034_MTE06ART06_Marimat.indd 32

18-06-15 08:57


“Die eigenschappen hebben we gevonden in een zeer sterke hout-kunststofcomposiet, een geëxtrudeerd materiaal bestaande uit hout en thermoplastische kunststoffen. Daar voegen we nog bindmiddelen, een UV-stabilisator, kleurpigment en brandvertragend sulfaat aan toe.” De composiet dekplanken die speciaal voor Marimat door een Portugese fabrikant worden geproduceerd, hebben een specifiek profiel en worden met een kleine toog aangebracht op de onderconstructie, zodat er geen water in de holle kanalen blijft staan. Door de plankbreedte met enkele centimeters te verbreden kon Marimat met één plank minder per steigerdeel volstaan. “Dat heeft een besparing opgeleverd in montage- en materiaalkosten. Inmiddels verwerken we nu zo’n 10 km per jaar.”

Marimat ontwikkelt en bouwt zeer stabiele en duurzame drijvende steigers, uitbreidbaar met vingerpieren en loopbruggen.

‘Zuiniger omspringen met de natuur en haar producten’

GROEI Dat Marimat succes heeft met haar concept van duurzame drijvende havens blijkt uit de toenemende vraag vanuit provincies, gemeentes en Rijkswaterstaat. “Onlangs hebben Rijkswaterstaat en de provincie Fryslån gekozen voor drijvende aanlegsteigers voor de Johan Frisosluis in Stavoren: de eerste drijvende sluis in Nederland.” De groeiende vraag naar drijvende havensteigers en golfbrekers heeft voor Marimat geleid tot groei van het bedrijf. Een jaar geleden is daarom de stap naar een grotere ruimte in Nes aan de Amstel gemaakt. “Daar hebben we nu de ruimte om verder te groeien. Dat betekent wel dat we weer extra inspanning moesten doen aan marketing en sales. Nu de omzet voor de helft wordt bepaald door vervanging van bestaande havens, zien we nog voldoende potentie om die groei te realiseren”, zegt Peter van Corstanje.

Aluminium daarentegen is gloride- en corrosiebestendig en vergt geen onderhoud, wat voor toepassing voor natte waterbouw een logische keuze is ten opzichte van hout en beton. De levensduur van deze betrekkelijk nieuwe materialen is twee tot drie keer langer dan beton.”

HOGERE EISEN De markt wil niet alleen onderhoudsvrije steigers, maar stelt ook hogere eisen aan verlichting en water- en stroomvoorziening. Daarvoor heeft Marimat haar drijvende steigers in het midden onder het loopvlak voorzien van goten waarin de water- en stroomleidingen kunnen

ONDERHOUDSVRIJ ALUMINIUM Marimat gebruikt voor alle constructieve delen, zowel voor de drijvende steigers, vingerpieren, loopbruggen als golfbrekers hetzelfde type aluminium in plaat en kokerprofiel. Alles bij elkaar zo’n 150 ton aluminium op jaarbasis. “Toepassing van één type aluminium heeft als voordeel dat we nooit materialen door elkaar kunnen halen en we altijd dezelfde bewerkingsspecificaties voor het knippen, zetten en lassen aan kunnen houden. Staal vraagt om een thermische verzinklaag of agressieve lak; beide kostbare behandelingen. Beton is kwetsbaar en daarmee eigenlijk een ongeschikt materiaal voor toepassing in havenbouw.

worden weggewerkt. Die goten komen uit op inklapbare consoles waar de gebruiker water en stroom kan aftappen. “De inklapbare rvsconsoles die we hebben ontwikkeld, zijn voorzien van water- en stroommeters zodat het verbruik exact kan worden gemeten en aan de eindgebruiker kan worden doorberekend. Daarnaast leveren we steeds vaker ingebouwde led-loopverlichting. Regeling, verbruik en storingen worden vanuit het havenkantoor beheerd. Ook dat levert weer een kostenbesparing en hogere veiligheid op”, licht van Corstanje toe. RISICO’S Marimat is in Nederland de enige die gecertificeerde drijvende steigers bouwt. “Grote projecten vereisen echter dat alles gecertificeerd is. Alles wat wij hebben ontworpen moet daarom door een ingenieursbureau nog een keer extra worden gecheckt en doorberekend. Die certificering kost veel tijd en werk. Een dergelijke investering moet je bij een volgend project weer zien terug te verdienen. Daarnaast blijven we voortdurend op zoek naar verbeteringen op het gebied van duurzaamheid, milieu en prijs, besluit van Corstanje.•

www.marimat.nl METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

032-034_MTE06ART06_Marimat.indd 33

33

18-06-15 08:57


Professioneel

en betaalbaar

CNC GEREEDSCHAPSWAGEN „

„

Incl. 6 Gereedschapsdragers met houders naar keuze Afm.: 1165 (1250) x 555 x 1085 mm

Powerplustools Nederland B.V. Mars 26 8448 CP Heerenveen

€ 399,-

incl. btw.

T. +31 513 646366 • F. +31 513 648732 info@powerplustools.nl

www.powerplustools.nl

Dag en nacht in touw voor uw plaatwerk n jd i op maat! Alti ijf!

POLIJSTEN

ONTBRAMEN

REINIGEN

r

bed

ONTVETTEN

DISSELHORST METAAL

Overkampsweg 26 | 8102 PH Raalte | Tel.: 0572-36 26 00 | Fax: 0572-36 22 98

WWW.TOPFINISH.EU

WWW.TOPFINISH.EU - +31 (0)297 274 061

www.disselhorstmetaal.nl

Leverancier van uw:

TIV KOPPELT JE WERELD!

• Rolvorm machines • Gecombineerde pons lijnen • Mobiel rolvormen • Coil- afwikkeling • Aanvoerapparatuur • Slit lijnen • Knip lijnen

• Hydraulische persen • Mechanische persen • Zwenkbuig- machines • Kantbanken • Scharen • Plaat- en Profielwalsen •

TIV: Hét trefpunt voor de technische maakindustrie. www.evenementenhal.nl/tiv

1|2|3

13.00 - 21.00

09

032-034_MTE06ART06_Marimat.indd 34

2 015

HARDENBERG

www.pasterkamp.nl

18-06-15 08:57


NIET PROGRAMMEREN, MAAR TRAINEN

teqnow

Robot testen in uw bedrijf: meld u aan!

Teqnow biedt de mogelijkheid om een week een robot van de nieuwste generatie te testen in uw bedrijf. Inmiddels heeft een aantal bedrijven zich spontaan gemeld en zijn afspraken gemaakt met leveranciers en robotlabs. Eerste actie voor deelname: aanmelden bij Teqnow.nl!

Teqnow biedt met dit initiatief de mogelijkheid om datgene te doen wat mkb-ondernemers graag willen: ervaring opdoen, zelf experimenteren en uitproberen of de ideeën ook gerealiseerd kunnen worden. Ondernemers die zich inmiddels al hebben aangemeld, geven aan dat ze al wel eerder aan een robot hebben gedacht, maar nog niet precies wisten wat met behulp van robots mogelijk was. Daarbij komt dat ondernemers opzien tegen de programmeervaardigheden die nodig zijn om industriële robots in te kunnen inzetten. Ook veiligheid is vaak een probleem. De meeste industriële robots zijn ‘blind’, dat wil zeggen dat ze prima uitvoeren wat ze opgedragen krijgen via hun specifieke programma, maar dat ze wel in een veiligheidskooi moeten worden geplaatst als bescherming voor mensen in hun omgeving. TRAINEN Robots van de nieuwste generatie hebben dit soort nadelen niet. Programmeren wordt vervangen door trainen: voordoen wat de robot wordt geacht te doen en de robot leert wat van hem verwacht wordt. Een veiligheidskooi is niet nodig: deze generatie robots ziet en voelt mensen en obstakels die hij tegenkomt in de uitvoering en houdt daar rekening mee: zijn beweging wordt onderbroken en weer voortgezet zodra het obstakel is verdwenen. Veiligheid voorop derhalve!

HOE WERKT HET PRECIES? Wat dat gaat kosten? De exacte prijs is nog niet bekend maar u moet denken aan een huurprijs voor een week van ca. € 500, exclusief bijkomende kosten voor vervoer, verzekering en begeleiding. Om mee te doen aan deze testmogelijkheid moet u zich aanmelden bij Teqnow. Eerst als deelnemer en daarbij moet u aangeven dat u met de test wilt meedoen. Vanuit het Teqnowteam wordt vervolgens contact met u opgenomen voor het vervolg. De robot wordt

De lichte en flexibele UR5 van Universal Robots.

op het afgesproken moment bij uw bedrijf afgeleverd en geïnstalleerd. U krijgt een korte introductie over de werking en bediening. De rest van de week kunt u met de robot aan het werk. Dat betekent natuurlijk wel dat u vooraf tijd en capaciteit moet vrijmaken om daadwerkelijk te gaan werken met de robot. Aan het einde van de week wordt de robot weer opgehaald en worden uw bevindingen opgenomen. WAT WORDT ER VAN U VERWACHT? Van de verschillende tests maakt u aantekeningen voor het opleveren van een gebruikersrapportage. Daarin staat wat u hebt gedaan, wat is gelukt, wat niet, welke wensen u hebt, welke bezwaren en welk vervolg u mogelijkerwijs ziet. U bent bereid deze ervaringen te delen met collega’s en met derden zoals robotlabs en onderwijsinstellingen. EN HOE GAAT HET DAN VERDER? Voor uw specifieke situatie wordt aan het einde van de testweek besproken wat u verder wilt of wenst t.a.v. robots in uw bedrijf. Dat kan resulteren in een vervolg in samenwerking met een robotleverancier of met een kennisinstelling, zoals een robotlaboratorium of een faculteit van een hogeschool of universiteit. Uw robotwens krijgt zo een concreet vervolg zodat u optimaal bediend wordt bij de toepassing van robots in uw bedrijf. De ervaringen van de gezamenlijke deelnemers worden, desgewenst geanonimiseerd, beschikbaar gesteld aan het robotlab zodat op basis daarvan generieke ontwikkelingen en verbeteringen aan robots en –programmatuur kunnen worden uitgevoerd door studenten, lectoren en leveranciers. Hiertoe heeft Teqnow een samenwerkingsafspraak gemaakt binnen de fieldlabs van de Smart-Industryagenda.• METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

035-035_MTE06ART1P_Teqnow.indd 35

35

16-06-15 16:30


blik op branches TEKS EN BEELD: LEON VAN VELZEN

NIEUWE BRANCHE ROND VORMPRODUCENTEN

Nederlands merk goed voor export

De afspraak voor Blik op Branches staat deze keer genoteerd in het sfeerrijke Techniekmuseum aan de Industriestraat in Hengelo. Een goede plek, vindt branchemanager Frans van der Brugh, om vooruit te kijken naar de activiteiten van de vereniging Dutch Form, die officieel op 1 januari dit jaar van start ging.

Maar eerst even terug. Charles Theodoor Stork kan met recht de grondlegger van industriestad Hengelo worden genoemd. De ondernemer startte in 1867 een machinefabriek, die zou uitgroeien tot een technisch imperium. De opleiding van de werknemers werd intern geregeld in de fabrieksschool. Dezelfde Wilhelminaschool waar nu het Techniekmuseum is gehuisvest. UITSLAG Naast het museum staat nog altijd de fabriek van Dikkers. Daar volgde de vader van Mirko Uitslag zijn opleiding voor hij in 1978 een kleine modelmakerij overnam. Bij de onderneming,

gevestigd in Oldenzaal, werken nu circa 17 mensen met de modernste gereedschappen voor de Duitse en Nederlandse markt. De beschikbaarheid van de volautomatische vijfassige freesmachine in combinatie met de ambachtelijke en vakmatige kennis staat borg voor een adequate en snelle productie van modellen en matrijzen. Uitslag was voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor Modelmakerijen (NVvM) en is per 1 januari de eerste voorzitter van Dutch Form. RAMIX Aan tafel zit ook Machiel de Winkel, sales & development manager bij Ramix uit Dedems-

vaart. Ook Ramix – voluit Ramix Injection Moulds - is een bedrijf met een rijke historie. De gereedschapsmakers startten in 1952 als Rabenhaupt in Coevorden met een toen innoverend product: vol hardmetalen beitels voor metaalbewerking. Een plaatselijke ondernemer zag brood in het koppelen van Overijsselse boerderijen aan het waterleidingnet met PVC-pijpen.

‘Nederlandse bedrijven kunnen goed improviseren’ Daar waren ook bochten en koppelstukken bij nodig en die matrijzen leverde Ramix. Het bedrijf - met ongeveer zeventig mensen in dienst, waarvan dertig in de matrijzenbouw groeide uit tot een toonaangevende speler op de wereldmarkt. De helft van de producten wordt

Moulds & Dies Industry MDI Moulds & Dies Industry (MDI) is de vereniging van gereedschapsmakers in Nederland. Bij de aangesloten bedrijven werken technische topspecialisten aan alle mogelijke vormen van precisiebewerking voor stempels en matrijzen. MDI staat voor versterking van de marktpositie van de gereedschapsmakers door actieve belangenbehartiging op bedrijfstakniveau bij overheid, zuster- en ketenorganisaties. Ontwikkelingen gaan snel. Zo ook in de gereedschaps- en stempelmakerijen. Nadat MDI onderdeel is geworden van Dutch Form zal zij zich namens alle leden sterk maken voor samenwerking met een groot aantal kennis-, scholing en onderzoeksinstellingen in binnenen buitenland. Mirko Uitslag: ‘We werken met onze bedrijven op een hoog niveau.’

36 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

036-037_MTE06BOB1_bob_Form.indd 36

18-06-15 08:58


Machiel de Winkel: ‘Binnen Dutch Form kunnen bedrijven ervaring en kennis uitwisselen.’

NIEUWE ENERGIE De krachtenbundeling van de Nederlandse Vereniging voor Modelmakerijen en Moulds & Dies Industry tot Dutch Form brengt andere voordelen met zich mee. Frans van der Brugh: “Geen twee, maar één website, niet twee keer een ledenvergadering, maar één, geen zestien bestuursvergaderingen, maar acht. De tijd, kosten en energie die we daarmee uitsparen, kunnen we investeren in het op de kaart zetten van Dutch Form.”

geëxporteerd naar Europa, veertig procent naar andere landen. De rest van de capaciteit wordt gebruikt voor toelevering van high-end onderdelen voor de olie- en gasindustrie en de rubberen kunststofindustrie. Machiel de Winkel, bestuurslid van Moulds & Dies Industry (MDI) werd bij de start van Dutch Form vicevoorzitter. GEREEDSCHAPSMAKERS De matrijzenmakers en modelmakerijen groeien steeds dichter naar elkaar toe constateerden De Winkel en Uitslag al enige tijd geleden. Frans van der Brugh: “Ruim anderhalf jaar geleden zijn we bij elkaar gaan zitten, om te kijken of we beide organisaties dichter bij elkaar konden brengen. Wat deze en andere bedrijven gemeen hebben, is dat ze vormen produceren waar andere ondernemingen producten van maken. Het proces om die gereedschappen te maken, lijkt bovendien erg op elkaar: ze werken intensief met CAM en CNC-technieken. Daar komt bij dat de markten die ze bedienen niet al te veel van elkaar verschillen. Wellicht dat de één wat actiever is in metaal en de ander in kunststof of hout, maar ook die grens vervaagt.” OPLEIDEN Machiel de Winkel: “Eén van de speerpunten van Dutch Form zal het opleiden van jongeren moeten zijn. Binnen Dutch Form kunnen de bedrijven ervaring en kennis uitwisselen. Opleiden doen we – net als vroeger eigenlijk – nu vooral bij onze leden in samenwerking met lokale techniekopleidingen. Door ons specifieke kennisniveau, nodig voor de productie van nauwkeurige producten in lage aantallen, zoeken we uitblinkers in de opleiding. Hierdoor vallen er ook wel

leerlingen af die het gewenste niveau niet kunnen halen. Daar komt bij dat er relatief veel ouderen bij ons werken. Als zij met pensioen gaan, valt er een behoorlijk gat. We hebben dat deels proberen op te vangen door technici uit het buitenland hier heen te halen, maar de taalbarrière blijkt dan toch een hoge hindernis.” KEURMERK Mirko Uitslag: “We werken met onze bedrijven op een hoog niveau. Daarnaast is het bekend dat Nederlandse bedrijven goed kunnen improviseren en maatwerk kunnen leveren. Die boodschap willen we ook over onze grenzen uitdragen. Ramix en ons eigen bedrijf zitten dicht tegen de Duitse grens aan, zodat je sneller die kant opkijkt. De naam ‘Dutch Form’ is niet voor niets gekozen. In betrekkelijk korte tijd is bijvoorbeeld het begrip ‘Dutch Design’ uitgegroeid tot een keurmerk dat staat voor creativiteit, vakmanschap en kwaliteit. Ons doel is bij potentiele klanten dezelfde associaties op te roepen als ze op een vakbeurs of elders ‘Dutch Form’ zien staan.”

AMBITIEUS Aan de website – in vier talen – wordt de laatste hand gelegd. Steekwoorden zijn samenwerking, vertegenwoordiging, stimulering en ondersteuning. Ambitieuze kennisprogramma’s over regelgeving en technische trends staan in de steigers. De contacten met zusterorganisaties worden geïntensiveerd. Voorzitter Mirko Uitslag: “De start van Dutch Form geeft nieuwe energie. We mogen trots zijn op de maakindustrie in dit land. Met Dutch Form gaan we die boodschap de komende jaren uitdragen.”•

www.uitslag.com www.ramix.nl www.dutchform.nl

Nederlandse Vereniging voor Modelmakerijen NVvM De Nederlandse Vereniging voor Modelmakerijen (NVvM) is opgericht in 1953. Bij de vereniging zijn circa 40 modelmakerijen aangesloten die zich bezighouden met de vervaardiging van allerlei soorten modellen, vormen en prototypes in hout, metaal en kunststof. Sommige bedrijven leggen zich daarnaast toe op de vervaardiging van pas- en controlemallen en matrijzen. Bij vrijwel ieder door de industrie voortgebracht product is wel een modelmaker betrokken geweest. Nadat de NVvM is opgegaan in Dutch Form zal de vereniging namens de modelmakerijen een rol blijven spelen bij het afsluiten van de cao.

Branchemanager Frans van der Brugh. METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

036-037_MTE06BOB1_bob_Form.indd 37

37

18-06-15 08:58


blik op branches BEELD: ARTHUR KRIJGSMAN, JOHANNA LONG, MIKO WIJNANDS

BRANCHE ONTMOETEN OP NGK SMEDENDAGEN

Ambachtelijke bank van puddelijzer

Al 24 jaar organiseert het Nederlands Gilde van Kunstsmeden (NGK) de Internationale Smedendagen in het Hemelvaartweekend. Dit jaar vond het evenement plaats in het ir. D.F. Woudagemaal in Lemmer, het grootste nog werkende stoomgemaal ter wereld. NGK-lid Smederij Lemsterhoek uit Lemmer, werkte mee aan de uitgebreide restauratie van het gemaal. Luxemburgse smeden werken aan een ornament, een dubbele drakenkop.

Het jaarlijkse evenement is hét moment voor smeden om elkaar te ontmoeten. Om van elkaar te leren en om samen te werken. Daarnaast is het festival een belangrijke manier om de beroepsgroep onder de aandacht te brengen bij een groot publiek. Dat doen de smeden door onder toeziend oog van vele bezoekers de mooiste projecten te maken. PUDDELIJZER Tijdens de restauratie van het ir. D.F. Woudagemaal in Lemmer ontdekte smid Johan Otten van Smederij Lemsterhoek zogenaamd puddelijzer. Dat is een oude ijzersoort die tegenwoordig niet mee wordt geproduceerd. “Puddelijzer is heel anders dan het ijzer dat we vandaag de dag gebruiken”, vertelt de smid.

‘Het is traditie om een aambeeld te ploffen’

Overzicht van gesmede ornamenten tijdens het festival.

“Het is mooi gelaagd en heeft wel iets weg van bladerdeeg. Het roest heel gelijkmatig en mooi, het lijkt dan wel bijna hout.” De productie van puddelijzer stopte al enige decennia voor de bouw van het gemaal. Toch werd het hier en daar nog gebruikt. Otten vermoedt dat de bouwers er voor kozen omdat het beter bestand is tegen zeewater. Het Woudagemaal grensde immers aan de Zuiderzee voordat, door de bouw van de Afsluitdijk in 1932, het zoete IJsselmeer ontstond. BANK Tijdens de restauratie kon niet al het puddelijzer en hout van de vloeddeuren opnieuw voor het gemaal worden gebruikt. Samen met een aantal collegasmeden heeft Otten van dit materiaal een bank ontworpen, met als bekroning een zwarte ijzeren tulp. Tijdens de Smedendagen maakten smeden uit Nederland, samen met collega’s uit België, Duitsland en Luxemburg, versieringen voor de bank. Aan het einde van

38 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

038-040_MTE06BOB2_bob_NGK.indd 38

18-06-15 09:02


de twee dagen waren allerlei ornamenten gesmeed; lisdodden, andere bloemen, vissen, slakken, vogels, draakjes en een zeilscheepje. TRADITIE Het evenement eindigde zoals het begon: met een luide knal. Het is traditie een smeedmanifestatie te openen en af te sluiten door een aambeeld te ‘ploffen’. Smid Albert Donker van Heel: “Deze kunst heb ik geleerd van een oude Engelse smid. De speciale holte onderin een aambeeld vul ik met buskruit. Precies genoeg zodat het aambeeld ongeveer een meter de lucht in springt. Een betekenis heeft deze traditie niet, maar het is altijd lachen!” Volgend jaar organiseert het NGK het evenement wederom in het Hemelvaartweekend, dan op vrijdag 6 en zaterdag 7 mei. NGK EN ONDERWIJS De leden van het Nederlandse Gilde van Kunstsmeden zijn onder andere actief op het gebied van restauratie en kunst- en siersmeedwerk. Het echte ambachtelijke handwerk. De branchevereniging probeert op verschillende manieren de beroepsgroep te ondersteunen. Op dit moment

Een gesmeed zeilschip.

zijn er ontwikkelingen op het gebied van onderwijs. Tijdens de mbo-opleiding Constructiewerker aan het ROC van Flevoland in Almere was het al langer mogelijk om in het vrije deel voor een module Smeden te kiezen, op dit moment werken NGK en ROC samen aan de ontwikkeling van een Keuzedeel Smeden en Restauratiesmeden. KEURMERK Het keurmerk voor smederijen: NGK Erkende Smederij, wordt beheerd door de stichting

Meestertitel NGK doet onderzoek naar de invoering van een meestertitel smeden in Nederland. “In het kader van de campagne Excellent Vakmanschap van het ministerie van OCW en de herwaardering van het vak, kijkt NGK wat de meerwaarde is van het invoeren van een meestertitel en aan welke eisen een smid zou moeten voldoen om de titel te kunnen behalen”, zegt branchemanager Miko Wijnands. NGK onderzoekt nadrukkelijk ook omringende landen waar meer een traditie heerst van meestertitels, zoals Frankrijk en Duitsland, landen waar de smeden al goede banden mee hebben.

Erkende Restauratiekwaliteit Monumentenzorg (ERM). Door het keurmerk is het voor opdrachtgevers gelijk duidelijk dat een betreffende smederij aan hoge eisen voldoet. De stichting ERM heeft als doel het platform op het gebied van restauratiekwaliteit te zijn voor alle ambachten in de restauratie. Daartoe worden alle erkenningsregelingen in een uniform format vastgelegd. Volgende maand wordt de NGK Erkende Smederij ook vastgelegd in het uniforme format. Zo kan een opdrachtgever met hetzelfde gemak zien of hij met een kwalitatief goede smederij, dakdekker of steenhouwer zaken doet. CURSUSSEN Het NGK wil het vakmanschap van de smeden verhogen en organiseert cursussen voor de beginnende tot de gevorderde smid in de eigen opleidingssmederij in Huizen. Er is een regulier programma met cursussen als Basisvaardigheden en Hang- en Sluitwerk smeden tot specialistische cursussen als Vuurlassen en Vergulden. Voor iedereen die er wel eens aan denkt ooit zelf te smeden, organiseert het NGK de eendaagse workshop Kennismaken met smeden, die wordt gegeven op de Bataviawerf in Lelystad. Hou de agenda op www.smeden.nl in de gaten voor alle cursussen.•

Branchemanager Miko Wijnands.

METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

038-040_MTE06BOB2_bob_NGK.indd 39

39

18-06-15 09:02


VAN TIJDROVEND NAAR EFFICIËNT

Röders RXP 801Z2 at Dymato Werkstukken in een opspanning met 2 spindels hoogst precies bewerken: Met de hoofdspindel frezen of coördinaatslijpen met HSK E50 of HSK E40 voor grotere werkstukken. Microbewerkingen of coördinaatslijpen van kleine boringen en radii met lucht gelagerde spindel tot 90.000 omw/min. Machine in 3-assige en 5-assige uitvoering leverbaar.

Vo o r e e n u i t g e b r e i d o r i ë n t e r e n d g e s p r e k k u n t u b e l l e n m e t o n z e s p e c i a l i s t e n 0 3 1 8 - 5 5 0 8 0 0

2014-0204 Adv. Metaal Magazine.indd 1 038-040_MTE06BOB2_bob_NGK.indd 40

i n f o @ d y m a t o. n l

27-11-14 16:45 18-06-15 09:02


INSCHRIJVING VAKKANJERWEDSTRIJDEN GEOPEND

vakkanjers

Gezocht: technisch talent met ambities

De VakkanjerWedstrijden zijn hét podium voor technisch talent. Vakkanjers worden door deelname een nog betere vakman, met brede competenties. Bovendien zijn ze de ideale ambassadeurs voor uw bedrijf. Heeft u jong talent in huis? De inschrijving voor de wedstrijden van 2015-2016 is geopend op www.devakkanjers.nl! Elk aanstormend talent – zowel werkend als schoolgaand – uit de metaal-, installatie-, elektro- en koudetechniek kan meedoen aan de VakkanjerWedstrijden. Ook technische meiden zijn van harte welkom om zich in te schrijven. Er staan meer dan tien verschillende wedstrijdvakken op het programma: van CAD-tekenen tot CNC-verspanen, van lassen tot plaatconstructie. PRIKKELENDE OPDRACHTEN Tijdens de VakkanjerWedstrijden gaan de deelnemers de strijd aan met jonge vakgenoten. Voor live publiek werken de Vakkanjers aan prikkelende opdrachten uit de praktijk. De beste kandidaten uit de voorronde mogen tijdens de finale laten zien wat ze in huis hebben. Voor de Nederlandse kampioenen zit er mogelijk nog een extra uitdaging aan vast: deelname aan EuroSkills 2016 in Göteborg. WAT LEVERT HET OP? Meedoen kost niks en levert veel op. Vakkanjers zelf nemen in korte tijd flinke stappen in hun ontwikkeling. Ze worden een nog betere vakman/-vrouw en werken aan competenties als samenwerken en werken onder druk. Deelname is een waardevolle toevoeging aan het cv, of je nu wint of niet.

Vakkanjers maken in korte tijd flinke stappen in hun ontwikkeling.

STREEPJE VOOR Bedrijven hebben er daarnaast een goede ambassadeur bij, mede door alle publiciteit rondom de VakkanjerWedstrijden. En bedrijven tonen door deelname dat ze vakmanschap en opleiden serieus nemen en hebben zo een

streepje voor op de (arbeids)markt. In de woorden van René van der Boon, directeur Leertouwer BV Barneveld: “Onze Vakkanjers leren waanzinnig veel in korte tijd. En ze versterken ons imago als leerbedrijf.” SPELREGELS Vakkanjers zijn minimaal 16 jaar en maximaal 23 oud en hebben minimaal BBL/BOL niveau 2 (voorkeur 3 of 4) of twee jaar praktijkervaring. Kijk voor de volledige spelregels, wedstrijdvakken en inschrijving op www.devakkanjers.nl. OVER VAKKANJERS De VakkanjerWedstrijden zijn een activiteit van TechniekTalent.nu, een samenwerkingsverband van werknemers- en werkgeversorganisaties voor acht technische bedrijfstakken. TechniekTalent.nu heeft als doel: meer instroom en behoud van jonge mensen in de techniek.•

VakkanjerWedstrijden 2015-2016: de agenda Inschrijving: Tot 15 oktober 2015 Kick-off met alle deelnemers: 7 november 2015 Voorronden: Tussen 23 november en 12 december 2015 Nationale finales: 2-5 februari 2016: VSK (koeltechniek) en 15-18 maart 2016: Techni-Show EuroSkills 2016: 1-4 december 2016, Göteborg (Zweden)

METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

041-042_MTE06VAK_vakkanjers.indd 41

41

18-06-15 09:05


Matsuura De absolute top op het gebied van precisie bewerkingscentra!

Betrouwbaar en toonaangevend

› › › › ›

MX serie

Snelle en uiterst precieze machines met grote flexibiliteit

Deze serie 5-assige bewerkings-

Verticale, horizontale en 5-assige bewerkingscentra

centra van Matsuura zijn

Geïntegreerde palletwisselssystemen of complete robotcellen

zeer geschikt voor shopfloor

Uitstekende prestaties in moeilijk verspaanbare materialen

bewerkingen. Deze machines hebben een perfecte ergonomie

Vooroplopend in innovatief design, ontwikkeling en productie

en kunnen bovendien goed geautomatiseerd worden.

Meer weten?

Bendertechniek b.v.

T +31 (0)318 550 200

Neem voor meer informatie over Matsuura contact

Plesmanstraat 32

E info@bendertechniek.nl

met ons op. Wij zijn u graag van dienst!

NL 3905 KZ Veenendaal

I www.bendertechniek.nl

Spantechniek | Normelementen | Bediendelen

HEINRICH KIPP WERK

0% 10 TIE VA NO IN

HEINRICH KIPP WERK is fabrikant van spantechniek, normelementen en bediendelen. Al bijna 100 jaar zijn wij een betrouwbare partner voor de industrie. Wij produceren in Duitsland met een groot machinepark.

KIPP NEDERLAND BV

.

.

.

.

.

Willem Dreeslaan 251 2729 NE Zoetermeer Tel. +31 79 361 12 21 Fax +31 79 361 10 85 info@kippcom.nl www.kippcom.nl

041-042_MTE06VAK_vakkanjers.indd 42

18-06-15 09:05


rechtgezet

Onvoorwaardelijke bankgarantie

TEKST: MR. MIRJAM BOS BEELD: LUUK POORTHUIS

Moet een bank uitbetaling weigeren als de verzoeker van het geld volgens zijn afspraken met degene die de bankgarantie heeft laten afgeven, (nog) geen recht erop heeft?

Metaalbedrijf Staaldraad BV gaat voor de uitbreiding van haar productiecapaciteit investeren in een speciaalmachine. Deze machine zal op basis van 3D-printing kant en klare gebruiksproducten maken. De machine gaat 100.000 euro kosten. Staaldraad betaalt 10.000 euro aan. De rest mag hij voldoen zodra de machine getest en afgele-

verd is. De fabrikant van de machine, 3D Machine BV, vraagt ter zekerheid van het resterende bedrag een bankgarantie van Staaldraad. De bank van Staaldraad verklaart in de bankgarantie dat zij op het eerste schriftelijke verzoek van 3D Machine BV hem al hetgeen 3D Machine BV verklaart te goed te hebben inzake de bouw

Metaalunie Rechtsbijstand behandelt in deze rubriek interessante juridische kwesties op een luchtige manier. De namen en plaatsen zijn verzonnen, gelijkenissen met personen of bedrijven zijn louter toevallig.

Voorwaarden opnemen Abstracte of onvoorwaardelijke bankgaranties geven de meeste zekerheid, omdat de bank moet betalen zodra aan de in de garantie vermelde voorwaarden is voldaan. Zij mag daarbij uitsluitend afgaan op de bewoordingen van de garantie. Of er iets bijzonders aan de hand is tussen degene die de bankgarantie af heeft gegeven en degene die het geld opeist, speelt geen rol. Alleen als er sprake is van bedrog of willekeur, ligt het anders. De bank mag dan weigeren uit te betalen, mits ze direct laat

en levering van de machine van Staaldraad, zal uitbetalen. Dit tot een maximum van 90.000 euro en tot uiterlijk 1 augustus 2015. Helaas zit het tegen met de bouw van de machine. Omdat 3D Machine BV geld nodig heeft om te kunnen blijven bouwen, springt Staaldraad bij. Als eind juli bij een testdraai platte hoopjes staal uit de machine schuiven in plaats van strak vormgegeven knaapjes, is Staaldraad de wanhoop nabij. Als klap op de vuurpijl krijgt het bedrijf van de bank te horen dat deze op 31 juli 90.000 euro aan 3D Machine BV heeft overgemaakt, op diens verzoek. Staaldraad is nu in alle staten. 3D Machine BV had immers nog lang geen recht op het geld. Bovendien was er afgesproken dat de rechtstreeks aan de toeleveranciers betaalde facturen in mindering zouden komen op het totaalbedrag. Als Staaldraad de bank hiermee confronteert en dreigt met een schadeclaim, legt de bank uit dat haar niets te verwijten valt. De rechter aan wie het geschil met de bank is voorgelegd, geeft de bank gelijk. Zij kon op basis van de bankgarantie niet anders doen dan uitkeren aan 3D Machine BV.•

weten en ook waarom precies er volgens haar sprake is van frauduleus handelen, en hier de bewijzen van kan aanvoeren. Als u een situatie als hierboven wil voorkomen, kunt u in een bankgarantie voorwaarden opnemen waaraan voldaan moet zijn, wil de begunstigde recht hebben op geld. Uiteraard gaat dit wel ten koste van de hoge mate van zekerheid voor de begunstigde. En hangt het van de onderlinge commerciële posities af, wat voor bankgarantie het gaat worden.

Juridische professionals tegen gunstige tarieven Metaalunie Rechtsbijstand is een zelfstandige dienst. Door de relatie met deze organisatie, weet zij als geen ander waar u als ondernemer in de metaalsector behoefte aan heeft. Zij biedt u een zorgvuldig geselecteerd netwerk van deskundige advocaten en een speciaal voor leden ontwikkelde advocatenpolis. U kunt bij Metaalunie Rechtsbijstand terecht voor: Advocaten Octrooigemachtigden Juridische bedrijfsanalyse Incasso Maatcontracten Algemene voorwaarden Meer weten? 030-605.33.44 of www.metaalunierechtsbijstand.nl.

METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

043-043_MTE06RECH_rechtgezet.indd 43

43

16-06-15 16:31


product ELEKTROMAGNETISCHE TRILGOTEN Bodijn Machinewerken introduceert twee nieuwe elektromagnetische trilgoten, de vernieuwde versie van de G2 trilgoot en een uitbreiding van de Bodijn BulkBlaster trilgotenlijn met de BulkBlaster Light. Na 35 jaar bijna ongewijzigd in het programma te zijn geweest, is de G2 trilgoot toe aan een vernieuwing en introduceert Bodijn de G2mkII, die slechts door één magneet wordt aangedreven en toch dezelfde capaciteit heeft als de G2. De G2mkII is energiezuinig en dankzij de toegepaste materialen goed inzetbaar als doseergoot in (sterk) vervuilende omstandigheden. Bodijn heeft in drie jaar tijd goed gescoord met de BulkBlaster, een krachtige en betrouwbare trilgoot, geschikt voor het meest moeilijke product. De nieuwe Bulkblaster Light gaat het gat opvullen tussen de zwaardere BulkBlaster en de compacte G2mkII. Bodijn Machinewerken, tel: 088 - 226 34 56, www.bodijn.nl

GROTE LADDERLIFT De eerste exemplaren van de nieuwe Paus CityStar 37WH ladderliften zijn geleverd. De City-Star 37 WH ladderlift is een nieuwe ladderlift op aanhanger met een unieke werkhoogte van 37 meter. Daarmee is het de grootste ladderlift in de markt tot nu toe. De eerste machines zijn voorzien van een speciaal ontwikkeld plateau voor de steigerbouw. Het hefvermogen van de City-Star 37 WH is 300 kg. Een sterke, onderhoudsarme 3 cilinder Yanmar dieselmotor zorgt voor de aandrijving. Naast de bediening op de ladderlift wordt er ook een afstandsbediening meegeleverd. De Paus City-Star lift voldoet aan de strenge veiligheidsnormen die gelden voor de chemie en petrochemie. Daardoor is deze ladderlift met zijn compacte afmetingen en de eenvoudige bediening uitermate geschikt voor gebruik bij de steigerbouwers die actief zijn in deze omgevingen. All-up, tel: 0546 - 544 724, www.all-up.nl

MAGNEETGRIJPER VOOR BAKBLIKKEN Goudsmit Magnetics uit Waalre heeft een nieuwe magneetgrijper ontwikkeld voor hoge temperaturen in onder andere de bakkerijindustrie. Met behulp van magnetisme en perslucht kunnen deze grijpers worden gebruikt voor het positioneren en plaatsen van bakblikken op de infeed conveyors, of voor het ontstapelen van deksels in een magazijn. Dit kan direct nadat zij uit een hete oven komen. De grijper blijft zelfs bij hoge omgevings- en product temperaturen van 120°C functioneren. Bovendien blijft de grijper, ook bij verlies van perslucht, altijd op zijn laatste positie staan. De grijper is leverbaar in 2 types: Ø70 mm (type TPGC070378), met magnetische losbreekkracht van 360N, Veilige hefkracht met veiligheidsfactor3 is 120N, en Ø100 mm (type TPGC100378), met magnetische losbreekkracht van 1300N, veilige hefkracht met veiligheidsfactor3 is 435N. Goudsmit Magnetics, tel: 040 - 221 32 83, www.goudsmit.eu

44 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

044-047_MTE06TECH_techpress.indd 44

18-06-15 09:07


NIEUWE BUSMOTORPOMPEN WISSELPLATENPROGRAMMA Kennametal introduceert het wisselplatenprogramma Beyond Drive, de nieuwste ontwikkeling voor een betere benutting van de snijkant en een veel hogere productie per snijkant. Beyond Drive van Kennametal is leverbaar in meerdere hardmetaalsoorten en geometrieën. Ze zijn alle voorzien van een bronskleurige TiOCN topcoating die de weerstand tegen slijtage verhoogt en een effectieve slijtage indicator is. De toevoeging van een nieuwe titanium-oxicarbonitride coating (TiOCN) verbetert niet alleen de weerstand tegen slijtage en abrasieve belasting bij lagere temperaturen, de bronskleurige coating is een effectieve slijtageindicator in vergelijking met zwart gecoate wisselplaten. Waar wisselplaten voorheen te snel werden weggegooid voor proceszekerheid door de lastige slijtage-indicatie, melden operators nu een opmerkelijk langere levensduur per snijkant, ook in agressieve omgevingen. Afhankelijk van de toepassing laten veldtests een toename zien van 30 procent meer onderdelen per snijkant. Kennametal Nederland bv, tel: 026 - 38 44 850, www.kennametal.com

KSB presenteert de lekkagevrij werkende busmotorpompen van de serie Ecochem Non-Seal. Deze pompen zijn ontwikkeld voor het transport van gevaarlijke, agressieve, ontvlambare en explosieve vloeistoffen. Bovendien worden de pompen voor het transport van giftige, zeer hete of koude en ook vluchtige en waardevolle vloeistoffen toegepast. De nieuwe pompserie is een combinatie van de, sinds jaren succesvol in de procestechniek toegepaste, procespomp MegaCPK en de modernste busmotoren van de Japanse partner Nikkiso. De pompen hebben afmetingen overeenkomstig ISO 2858 en voldoen aan eisen van DIN/EN/ISO 15783 en API 685. Een nieuw, elektrisch en energie-geoptimaliseerd motorontwerp zorgt voor een zuinig bedrijf. De geluidsarm lopende motor heeft een corrosiebestendige bus van Hastelloy (2.4610). KSB Nederland bv, tel: 020 - 4079800, www.ksb.nl

MIG/MAG LASMACHINES

Cebora heeft een nieuwe lijn lasmachines: De Synstar Pulse MIG/MAG lasmachines. Laskar presenteert drie modellen krachtige MIG inverters voorzien van pulse functie aan de lastechnische markt. De Cebora Synstar serie bestaat uit drie modellen met verschillende stroombronnen. De machines zijn krachtig door het hoge vermogen en de inschakelduur en ze zijn eenvoudig door de simpele, volledig synergische bediening. De stroombron is voorzien van 60 voorgeprogrammeerde synergische (pulse) lasprogramma’s voor o.a. staal, aluminium, RVS en Cu-Si 3. Door gebruik te maken van maar één knop, zijn de parameters perfect af te stellen. Op het OLED-scherm zijn de belangrijkste parameters in één oogopslag af te lezen. Laskar las- en snijtechniek, tel: 0183 - 618 888, www.laskar.nl

METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

044-047_MTE06TECH_techpress.indd 45

45

18-06-15 09:07


product PROTECTIVE COATING Overveld Coating presenteert de coating Line-X. De coating is luchtdicht, waterdicht, kras- en slijtvast, onderhoudsarm, scheurbestendig, vuilbestendig, chemicaliën en oliebestendig, milieuvriendelijk, geluiddempend, elastisch, schokdempend, antislippend, brandvertragend en Arbo-vriendelijk en kan eenvoudig in elke gewenste kleur op vrijwel elk gewenst oppervlak, zoals staal, aluminium, hout en glasvezel, worden aangebracht. Line-X is een tweecomponenten polyurethaan-hybridespray die verwerkt kan worden op een temperatuur van tussen de 50 en 65 graden. Na het verlaten van de spuitmonding droogt het component binnen 10 seconden op. Extra oppervlaktestructuur kan worden aangebracht door het spuitpistool verder van het te coaten object af te houden, waardoor de spraydruppels in gel-vorm op het product terecht komen. Line-X kan in een zeer breed toepassingsgebied worden ingezet. Om er een aantal te noemen: Aanhangwagens, boten en andere vaartuigen, het kogelvrij maken van auto’s, defensiematerieel en lantaarnpalen. Overveld Coating, tel: 0164 - 612 676, www.overveld.nl

MAGNETISCHE BESCHERMHOEK De magnetische beschermhoek van het IJmuidense bedrijf MagProtect gaat de hele wereld over. Door gebruik te maken van hoogwaardige, ‘custom made’ neodymium magneten vormt de even simpele als doeltreffende beschermhoek een innovatie op het gebied van veiligheid. De productie van de beschermhoek is het afgelopen jaar verdubbeld en de innovatie wordt inmiddels in meer dan 25 landen, op alle continenten, gebruikt. Vooral in de olie- en gassector, de bouwsector, de staalverwerkende industrie en de transport- en logistieksector vindt het oer-Hollandse product gretig aftrek. De hoeken en randen van ladingen zijn vaak kwetsbaar. Niet alleen tijdens het transport, maar ook bij de behandeling en de opslag. Er was nog geen standaardoplossing voor dit soort veiligheidsrisico’s. De uitvinding uit IJmuiden voorkomt niet alleen beschadigingen aan producten en materieel, maar zorgt er tevens voor dat voorbijgangers zich niet verwonden. MagProtect, tel: 0255 - 578 238, www.magprrotect.nl

GEREEDSCHAPHOUDER Een recente test van de WBK Karlsruhe laat zien dat vergeleken met andere spansystemen de Schunk high-performance hydraulische spanhouder Tendo E compact een tot 300 procent langere levensduur van het gereedschap mogelijk maakt. Bij identieke bewerkingsprestatie blijft tot tweederde van het gereedschap bespaard. Dat betekent tot 66 procent minder afval, tot 66 procent minder verbruik van grondstoffen en tot 66 procent lagere tooling kosten. De Schunk hydraulische spanhouder Tendo E compact verenigt hoge houdkracht en trillingsdempende eigenschappen met een goede rondloopnauwkeurigheid <0.003 mm. De spanbussen en met olie gevulde spankamers dempen de trillingen die optreden tijdens de verwerking en absorberen piekbelastingen. Dit beschermt niet alleen het gereedschap maar het minimaliseert ook trillingsbeschadigingen op het werkstukoppervlak en geluidsemissies tijdens de verwerking. Schunk, tel: 073 - 644 17 79, www.schunk.nl

46 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

044-047_MTE06TECH_techpress.indd 46

18-06-15 09:07


NON-CONTACT ENCODER De nieuwe MMK36 encoder van Lika Electronic, is de enige non-contact absoluut multi-turn encoder op de markt. Deze magnetische encoder blijft betrouwbaar en veilig functioneren onder de meest zware bedrijfsomstandigheden. De MMK36 encoder is ideaal voor positiemetingen bij snelheden tot wel 40.000 RPM en biedt ontwerpers een robuuste en ruimtebesparende meetoplossing, vrij van bewegende delen, contact, wrijving en slijtage. Tevel is de officiële partner voor Lika Electronic in Nederland. De MMK36 encoder gebruikt een RVS holle as met geïntegreerde magneet en een volledig gescheiden sensorkop. Dit verhoogt de robuustheid en betrouwbaarheid van de encoder. De magneet heeft een holle as van 6, 8 of 10 mm voor montage op de uitgaande as van een motor, actuator of schijf. De magneet en de sensorkop zijn volledig onafhankelijk en werken zonder contact en mechanische verbinding met elkaar. Tevel Techniek bv, tel: 026 - 303 00 60, www.tevel.nl

AUTOMATISCHE LASHELM OP ZONNE-ENERGIE Venvulas Lastechniek uit Vught introduceert een nieuwe zelfdimmende Röwac lashelm. Dankzij de ergonomische vormgeving biedt hij optimale bescherming van ogen, gezicht en hals tegen straling en opspattende vonken. Het kijkvenster biedt een optimaal zicht op de laszone en de werkomgeving en schakelt dankzij de vier fotoelektrische sensoren van ‘heldere stand’ naar ‘dimstand’ in 1/15.000 seconde. Via instelknoppen kan de mate van dimmen worden ingesteld tussen de DIN-waarden 9 en 13 en kan worden geschakeld tussen de functies lassen en slijpen. Afhankelijk van de situatie en instelling is het filter binnen 0,1 tot 1,0 seconde na het verdwijnen van de lasboog vanuit de dimstand weer helder (DIN4). De stroomvoorziening van de automatische dimfunctie wordt geregeld door een combinatie van een zonnecel en back-up batterij die daardoor een levensduur bereikt van vijfduizend uur. Venvulas, tel: 073 – 656 08 21, www.venvulas.nl

Journalistieke en redactionele projecten • reportages • interviews • persberichten • nieuwsbrieven

• huis- en relatiemagazines • jubileumuitgaven • columns & blogs • jaarverslagen

Ewald Lohmann, Wingerdstraat 63, 6641 BM Beuningen T +(31) (0) 24 675 18 93 – E info@alinea-stokvisch.nl – W www.alinea-stokvisch.nl

METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

044-047_MTE06TECH_techpress.indd 47

47

18-06-15 09:07


CAD/CAM

INDUSTRIEEL REINIGEN

kompas ALUMINIUM

Comhan Holland BV

Joh. Enschedeweg 11 1422 DR UITHOORN t +31 297 513636 f +31 297 513639 e comhan@comhan.com i www.comhan.com

AUTOMATISERING

Komdex ERP Software Meer en Duin 335 2163 HE Lisse t 0252 68 29 18 e info@komdex.nl i www.komdex.nl

• ERP, CRM, Boekhouding en Urenregistratie voor Metaalunieleden

Oerlikon Balzers Coating Benelux TEC / CAD College

Kerkenbos 1018 B 6546 BA Nijmegen t 024-3565677 e info@cadcollege.nl, i www.cadcollege.nl

Previ Service b.v.

DIENSTVERLENENDE GROOTHANDEL

• reiniging machines / parken • reiniging zonder water • verwijderen spouwmuurisolatie

Bijlmermeerstraat 20a 2131 HG Hoofddorp t 023-5621313 e office@previservice.nl i www.droogijsstralen.nl

Newtonstraat 15, 4004 KD Tiel t +31 344 655 490 / f +31 344 655 287 e info.balzers.be@oerlikon.com i www.oerlikon.com/balzers/be • Marktleider in innovatieve PVD coatings voor gereedschappen inclusief klantenadvies. • Eigen transportservice. • Voor- en nabehandelingen mogelijk.

ROBOTS

MECHANISATIE EN AUTOMATISERING Staalmarkt Nederland B.V. Postbus 2 5550 AA Valkenswaard t o40 2088 400 e info@staalmarkt.nl i staalmarkt.nl

• Uw partner in metalen en kunststoffen. • Vestigingen in: Alkmaar, Almelo, Almere, Beuningen, Breda, Culemborg, Den Bosch, Doetinchem, Hapert en Nederweert.

DRAADBEWERKING

AWL-Techniek B.V.

Nobelstraat 37, 3846 CE Harderwijk Postbus 245, 3840 AE Harderwijk t 0341-411811 f 0341-411822 e info@awl.nl i www.awl.nl • Geautomatiseerde lasinstallaties voor alle vormen van verbindingstechniek. Automatisering met en zonder robots.

Valk Welding B.V.

Postbus 60 2950 AB Alblasserdam T 31 (0)78 69 170 11 e info@valkwelding.com I www.valkwelding.com

SLIJPEN

OPPERVLAKTEBEHANDELING C&E Draad Bewerking BV Limis BV

Hengelosestraat 705, 7521 PA Enschede Postbus 545, 7500 AM Enschede t 053 - 483 65 36 i www.limis.nl

Jan van de Laarweg 30 2678 LH De Lier t 0174-512419, F 0174-515893 e info@ce-bv.com

GEREEDSCHAPPEN, VERSPANEND Technisch Bureau Den Heuker

MKG ERP software

Lintelerweg 15, 7556 PD Hengelo t 074-2423654 f 074-2914934 e info@mkg.nl i www.mkg.nl • ERP software voor MKB metaalbedrijven

Ridder ERP software

Lorentzstraat 36-38, 3846 AX Harderwijk t 0341-412984, f 0341-412980 e info@ridder.nl i www.ridder.nl / i www.erp.nl

048-049_MTE06AGD_agenda.indd 48

Postbus 17 7490 AA Delden t 074-3765050, f 074-3764646 e info@denheuker.nl i www.denheuker.nl

GIETEN Brabantse Non Ferro Gieterij BV Postbus 92, 4870 AB Etten-Leur t 076-5012950, f 076-5020975 e info@bnfgieterij.nl, i www.bnfgieterij.nl

Van Geenen BV Metaalfinishing LOA Lak B.V.

Siriusstraat 11 5015 BT Tilburg t: 013-5427627 f: 013-5427607 e: info@loa.nl i www.loa.nl i www.loa-sp.nl • Voor stralen, kataforese lakken, poedercoaten en natlakken • Wij verzorgen ook transport, assemblage en warehousing • Van enkele stuks tot grote series

PVD COATING

• Aluminium en brons: zand- en coquillegieten

Dekracoat BV

De Maas 22G, 5684 PL Best Postbus 365, 5680 AJ Best 5626 DD EINDHOVEN t + 31 (0)88 0235320 e info@dekracoat.nl i www.dekracoat.nl • PVD coating verbetert de levensduur van uw gereedschappen; • 24 uurservice; • Ook plasmanitreren icm coaten.

Industrieweg 13 7461 AA Rijssen t 0548-543793 f 0548-519565 e info@vangeenen.nl i www.vangeenen.nl

• Slijpen en polijsten • Reinigen en CLEANROOM verpakken • Meer info zie website

TECHNISCHE KERAMIEK

Ceratec Technical Ceramics BV Poppenbouwing 35 4191 NZ GELDERMALSEN t 0345 58 0101 e info@ceratec.nl i www.ceratec.nl”

• Ontwikkeling, bewerking en samenstelling van keramische componenten. • Ceramic on the right spot!

18-06-15 09:11


CURSUSSEN/WORKSHOPS

agenda

1 JULI 2015

Cursus Functionerings-/beoordelingsgesprekken

= door Metaalunie geïnitieerde activiteiten LOCATIE:

VAKBEURZEN

TIJD: KOSTEN: INFO:

1 - 3 SEPTEMBER 2015 Hardenberg www.metaalunie.nl >Actueel >Agenda

23 -24 SEPTEMBER 2015 Kunststoffen 2015

LOCATIE: INFO:

Technology for Health

LOCATIE: INFO:

Cursus Functie-indeling en belonen

LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

Veldhoven www.kunststoffenbeurs.nl

6 - 7 OKTOBER 2015 ‘s Hertogenbosch www.technologyforhealth.nl

LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

Vakbeurs Technology’15 in Helsinki

INFO:

6 - 8 OKTOBER 2015 Vakbeurs Energie 2015

LOCATIE: INFO:

IMTS 2016

LOCATIE: INFO:

Chicago, VS www.metaalunie.nl >Actueel >Agenda

Koninklijke Metaalunie, Einsteinbaan 1, Nieuwegein 9.45 uur tot 16.45 uur € 350,- (excl. btw) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

Cursus Veilig en gezond werken in Metaalbedrijven Koninklijke Metaalunie, Einsteinbaan 1, Nieuwegein 10.00 uur tot 16.45 uur € 350,- (excl. btw) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

Cursus Social media in de metaal voor beginners Koninklijke Metaalunie, Einsteinbaan 1, Nieuwegein 9.00 uur tot 17.00 uur € 375,- (excl. btw) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

Cursus Aanvang en einde arbeidsovereenkomst

LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

Koninklijke Metaalunie, Einsteinbaan 1, Nieuwegein 9.45 uur tot 16.45 uur € 350,- (excl. btw) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

13 OKTOBER 2015

Cursus De overdracht van uw bedrijf

LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

Koninklijke Metaalunie, Einsteinbaan 1, Nieuwegein 9.30 uur tot 17.00 uur € 350,- (excl. btw) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

15 OKTOBER 2015

Cursus Het overnemen van een bedrijf

LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

Koninklijke Metaalunie, Einsteinbaan 1, Nieuwegein 9.30 uur tot 17.00 uur € 350,- (excl. btw) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

22 SEPTEMBER 2015 LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

Cursus Liquiditeitsplanning Koninklijke Metaalunie, Einsteinbaan 1, Nieuwegein 9.00 uur tot 16.30 uur € 375,- (excl. btw) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

BIJEENKOMSTEN

Koninklijke Metaalunie verzorgt diverse (branche) bijeenkomsten en essentiële evenementen. De meest actuele agenda vindt u op www.metaalunie.nl.

10 JULI 2015

7 OKTOBER - 10 OKTOBER 2015

Jaarvergadering Zuid-Oost

LOCATIE:

Data en locaties van evenementen zijn aan verandering onderhevig. Neem daarom eerst contact op met de betreffende organisatie. De redactie van Metaal & Techniek neemt geen verantwoording voor gemaakte (reis)kosten.

Koninklijke Metaalunie, Einsteinbaan 1, Nieuwegein 9.45 uur tot 16.30 uur € 350,- (excl. btw) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

25 SEPTEMBER 2015

18 SEPTEMBER 2015

’s Hertogenbosch www.energievakbeurs.nl

12 - 17 SEPTEMBER 2016

TIJD: KOSTEN: INFO:

2 JULI 2015

6 - 8 OKTOBER 2015

Het grootste vakevenement van technologische industrieën in de Nordics www.metaalunie.nl >Actueel >Agenda

Cursus Werkgeversaansprakelijkheid

LOCATIE:

2 JULI 2015

TIV Hardenberg

LOCATIE: INFO:

Koninklijke Metaalunie, Einsteinbaan 1, Nieuwegein 9.30 uur tot 16.45 uur € 375,- (excl. btw) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

24 SEPTEMBER 2015

INFO:

DAF museum, Tongelresestraat 27, 5613 DA Eindhoven www.metaalunie.nl >Actueel >Agenda

Vierdaagse studiereis met bezoek aan World Expo (district Limburg, Zuid-Oost, WestBrabant, Zeeland)

INFO:

www.metaalunie.nl >Actueel >Agenda

22 SEPTEMBER 2015

Jaarvergadering Noordwest met endurance race en diverse workshops

LOCATIE: INFO:

Coronel KartRacing in Huizen www.metaalunie.nl >Actueel >Agenda

METAAL & TECHNIEK • juni 2015 •

048-049_MTE06AGD_agenda.indd 49

49

18-06-15 09:11


op de bres

Boetebeleid SZW: terug naar af?

Het MKB-metaal werkt al jaren aan het steeds verder verbeteren van het veiligheidsniveau. Dat dit zijn vruchten afwerpt, blijkt uit de uitgesproken waardering die de sector daar zo nu en dan voor krijgt. Zo geldt de voor de sector opgestelde Risico Inventarisatie en Evaluatie (RIE) als een voorbeeld voor andere sectoren.

hierdoor verminderd, maar een ongeluk is helaas nooit voor 100 procent uit te sluiten.

Verreweg de meeste werkgevers doen hun uiterste best om de arbeidsomstandigheden van hun medewerkers zo veilig mogelijk te maken. Door een goede risicoinventarisatie, het nemen van allerlei maatregelen en het geven van instructies en voorlichting aan de medewerkers. Als sector en in het bedrijf proberen we de veiligheid steeds verder te verbeteren. De kans op ongelukken wordt

Wanneer er ondanks de maatregelen toch onverhoopt een ongeluk in het bedrijf gebeurt, is dat voor alle betrokkenen vaak schokkend. Natuurlijk moet in het geval van een ernstig ongeval dit goed worden onderzocht door de Inspectie SZW, zodat er eventueel lessen voor de toekomst uit kunnen worden getrokken. Maar door goedwillende werkgevers wordt het als zeer onrechtvaardig ervaren dat zij disproportioneel hoge arboboetes ontvangen, indien er zich toch een ongeluk heeft voorgedaan. Alsof zij niet hun uiterste best hebben gedaan een ongeluk te voorkomen. Dit wringt bijvoorbeeld als een medewerker op een onbewaakt moment de veiligheidsinstructies/-maatregelen negeert.

aan de Raad van State verstuurd, waarin bepleit wordt dat de Raad van State in nieuwe uitspraken weer terug gaat naar af: als het aan SZW ligt krijgt een werkgever gewoon altijd een zeer hoge boete bij een ongeval, alle genomen veiligheidsmaatregelen ten spijt. Metaalunie vindt deze houding ten opzichte van goedwillende werkgevers onaanvaardbaar en heeft dat via lobby- en communicatiekanalen kenbaar gemaakt. De recente uitspraak van de Raad van State doet recht aan de

inspanningen om ongelukken te voorkomen door werkgevers. Daarbij blijven wij natuurlijk met z’n allen streven naar zo’n groot mogelijke veiligheid en minimaal mogelijke kans op ongelukken. Maar als de goeden uiteindelijk net zo hard worden beboet als de kwaden zijn we weer terug bij af. Dat wil toch niemand? •

Bert Jaarsma, directeur Organisatie Koninklijke Metaalunie, mede namens Jos van de Werken, Beleidssecretaris Arbo

De Raad van State gaf onlangs deze werkgevers gelijk. In haar uitspraak van 6 mei jl. matigde de Raad van State een opgelegde boete met 75 procent omdat bij de boeteoplegging door de Inspectie geen rekening was gehouden met alle veiligheidsmaatregelen van de werkgever. De minister van SZW heeft echter op 22 mei jl. een brief

50 • juni 2015 • METAAL & TECHNIEK

050-052_MTE06TOT_Opdebres.indd 50

18-06-15 09:12


WIJ ONTWIKKELEN GEREEDSCHAP TOT IN PERFECTIE. DAARNA VERBETEREN WE HET. Al meer dan 40 jaar staat ons premium-merk GARANT voor een onovertroffen prijs-/kwaliteitverhouding. U kunt vertrouwen op continue innovatie en de hoogste kwaliteit. Op basis van de belofte dat wij onze gereedschappen telkens een beetje beter maken â&#x20AC;&#x201C; maken wij u nog iets succesvoller. www.hoffmann-group.com

050-052_MTE06TOT_Opdebres.indd 51

18-06-15 09:12


Demag.nl/zwenkkranen Reiken verder Kraansystemen

V-ligger kranen

Hangbaansystemen

Kettingtakels

Aandrijftechniek

Besturingen

Service

Zwenkkranen

ACTIE!

Wandkraan € 1.750,Kolomkraan € 2.300,• • • • •

-250 kg -3 meter arm el! -inclusief demag kettingtak

Voor bedrijfslasten van 80Kg tot 10ton Leverbaar met kolom of wandmontage Arm- en kolomlengtes op maat leverbaar Geschikt voor zowel binnen als buitengebruik Uitgebreid assortiment opties, aandrijvingen, zwenkbegrenzing, enz.

+ 31 70 40 20 100 www.demag.nl - info@demag.nl

050-052_MTE06TOT_Opdebres.indd 52

van den Berg Transporttechniek

+ 32 321 33 030 www.demag.be - info@demag.be

18-06-15 09:12

Metaal & Techniek juni 2015  

Metaal & Techniek is het vakblak voor het midden- en kleinbedrijf in de metaal en tevens het officiële orgaan van Koninklijke Metaalunie. He...

Metaal & Techniek juni 2015  

Metaal & Techniek is het vakblak voor het midden- en kleinbedrijf in de metaal en tevens het officiële orgaan van Koninklijke Metaalunie. He...

Advertisement