Page 1

interview Het tekort aan vakmensen is een maatschappelijk probleem, zegt voorzitter MBO Raad Adnan Tekin.

economische barometer Het vertrouwen keert terug, maar de orderpositie buitenland trekt minder snel aan dan de binnenlandse.

blik op branches In de landbouwen veeteeltsector spelen automatiseren en mechaniseren een belangrijke rol.

april 2021 jrg 66, nr 4

Inspireren met duurzaamheid Bijna zelfvoorzienend met 7.612 zonnepanelen op het dak

MT_Cover.indd 1

14-04-21 09:05


Vertrouwen is de basis van Vertrouwen istransactie de basis van elke zakelijke elke zakelijke Vertrouwen istransactie de basis van elke zakelijke transactie betaald t ie n n re u ct fa n ij z t Hans baalt daat zijn factuhreeenftniehtij bneutviaaald Hagnsaabnaawltordden. Gelukkig heeft hij nugvi. a an EworVAdeSn. eGeijnenlukrefakkdctigieutrevenrznieeekkteeriribenntga. ald gaM baEaltVAdSat ezen kredietverz hij nu via Hans M heeft gaan worden. Gelukkig rzekering. ve MEVAS een krediet

BEDRIJF BEDRIJF IET FA ILL ET I FA ILL

IET BEDRIJF FA ILL

nieuw product nieuw product nieuw product

nieuw product nieuw product

w nieuduct pro

     

krediet verzekering nieuw product

nieuw prodwuc t nieu product nieuw produc t

nieuw product

nieuw uct w prodnieu product

w nieuduct pro

nieuw product



nie produw uct nie produw uct

nieuw produc t

 

w nieuduct pro

nieuw product

nie produw uct

Het blijft gelukkig onveranderd druk bij Hans. Ondanks de Coronacrisis zijn er veel aanvragen en worden mooie projecten geproduceerd en daar is Hans enorm blij mee. Maar dit brengt ook zorgen met zich mee. Onlangs is er een opdrachtgever failliet gegaan door de Coronacrisis en worden facturen niet betaald. Hans heeft een gesprek gehad met de specialist van MEVAS en uit dat gesprek is een advies gekomen voor het afsluiten van een kredietverzekering. MEVAS biedt een keuze uit alle grote kredietverzekeraars

in Nederland. De kredietverzekering kan worden afgesloten voor de gehele omzet, voor enkele afnemers of voor één specifieke afnemer. Het beschermt Hans tegen non-betaling, faillissementen en met de balansbescherming voorkomt Hans kapitaalverlies. Bovendien worden betalingen versneld, kan de omzet worden verhoogd en mogelijk op personeelskosten bespaard. Daarnaast heeft Hans inzicht in de financiële positie van zijn klanten. Wilt u net als Hans uw risico’s beperken? Neem dan contact op met uw adviseur van MEVAS. Dan kunt u daarna verder gaan met waar u goed in bent: ondernemen.

Volg Hans op www.mevas.nl/Hans Volg Hans op www.mevas.nl/Hans Volg Hans op www.mevas.nl/Hans

Mevas proef.indd 1 MT_Advertenties.indd 2

01-04-21 09:07 18:39 14-04-21


VOORWOORD

HELDERE SPELREG EL S ons onderhandelt, hebben we vertrouwen in een goede afloop. Weten wie welke rol speelt en wanneer, schept helderheid over en betrokkenheid bij het proces. Daar hoort ook inspraak bij, bedoeld om bij te dragen aan het mandaat dat onderhandelaars meekrijgen. Vervolgens vertrouwen we erop dat een onderhandelingsproces zorgvuldig plaatsvindt zonder een transcriptie van de gesprekken te hoeven lezen. En op een gegeven moment gaan de deuren dicht, maar weten we wie er namens ons over welke onderwerpen onderhandelt. B E E L D S A N D E R VA N D E R T O R R E N

Voorafgaande is exact de reden dat Metaalunie in de aanloop naar de cao-onderhandelingen

De Haagse politiek slaagt er keer op keer niet

pijnlijk duidelijk dat er verwarring was over

voor het Metaalbewerkingsbedrijf (cao Metaal

in vertrouwelijke informatie achter gesloten

hoe het formatieproces dient te verlopen en

en Techniek) die in september a.s. starten,

deuren te houden. Begrotingsstukken lekken

wie op welk moment daarin een rol heeft. Als

kiest voor transparantie en vertrouwen. De

elk jaar traditioneel ver voor Prinsjesdag uit

niet helder is wie wat doet op welk moment,

komende periode informeren wij u over het

en als het OMT vrijdag bijeenkomt, weten

ontstaat er een schimmig spel waarvan de

cao-onderhandelingsproces, het wie, wanneer

we die middag al, voordat het kabinet een

spelregels onduidelijk

en waarom. Verder heeft

besluit bekend heeft gemaakt, welke nieuwe

zijn. Dat wekt geen ver-

u ook zelf inbreng in de

coronamaatregelen worden getroffen. We

trouwen in het complete

zijn eraan gewend, we houden er een beetje

proces.

rekening mee dat het gebeurt. Maar de wijze

‹‹ Weten wie welke rol speelt en wanneer, schept helderheid over en betrokkenheid bij het proces ››

cao-onderwerpen. Als na de zomervakantie de onderhandelingen daad-

waarop informatie letterlijk op straat kwam te

Natuurlijk begrijpt

liggen in de eerste verkennende fase van een

iedereen dat tijdens een

kabinetsformatie, was nieuw. We kregen een

onderhandelingsproces

kijkje in iets dat normaal achter gesloten deu-

niet alles volkomen trans-

digheid van het proces.

ren plaatsvindt. Met alle gevolgen van dien.

parant kan plaatsvinden.

De spelregels zijn helder

werkelijk beginnen, kan iedereen vertrouwen hebben in de zorgvul-

Het blijft immers een spel van geven en nemen,

en met het mandaat dat door uw inbreng tot

De hele discussie na het verkennersdebacle

concessies doen, terugkoppelen, herijken van

stand is gekomen, hebben we alle vertrouwen

draaide, naast de betekenis van de letterlijke

standpunten, de poot stijf houden of juist de

in een goede afloop.

aantekeningen en de rol van Rutte, vooral ook

hand reiken. Dan helpt het niet als de hele

op de rol die een verkenner hoort te hebben.

Tweede Kamer meekijkt. Omdat we weten dat

F R I E D K A A N E N VO O R Z I T T E R

Tijdens het debat in de Tweede Kamer werd

degene die achter die gesloten deuren namens

KO N I N K L I J K E M E TA A LU N I E

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Voorwoord.indd 3

| 3

14-04-21 09:10


INHOUD

Koninklijke Metaalunie is de grootste Nederlandse ondernemersorganisatie voor het MKB-metaal. De ruim 14.000 leden bieden werk aan zo'n 170.000 werknemers en realiseren een gezamenlijke omzet van ruim 30 miljard euro. Meer weten? Kijk op www.metaalunie.nl of bel 030 – 605 33 44

INTERVIEW

‘We moeten in de samenleving echt breder nadenken over tekorten in beroepen in de techniek, de bouw en de zorg.’ Dat is de kernboodschap van de voorzitter van MBO Raad Adnan Tekin in het interview met Metaal+Techniek.

4 |

14

9

20

28

50

ACHTE R HE T NIE UWS Gaat het wetsvoorstel over de maximale betalingstermijn van het grootbedrijf aan het mkb van 30 dagen dit keer echt werken?

SA ME N STE RK Met het Engelse JJ Smith vond H&M Houtbewerkingssystemen de ideale partner voor de export van zijn producten.

E C ONOMIS CHE BAROME TE R Een jaar na het uitbreken van het coronavirus is bij veel ondernemers in het MKB-metaal het vertrouwen redelijk hersteld.

UIT HE T ARCHIE F Van kolenboer naar verenfabriek, de geschiedenis van Technische Verenfabriek VIOD uit Breukelen.

Metaal+Techniek is het vakblad voor het midden- en kleinbedrijf in de metaal en tevens het of ficiële orgaan van Koninklijke Metaalunie. Het verschijnt 11 keer per jaar. De leden van Metaalunie ontvangen Metaal+Techniek uit hoofde van hun lidmaatschap.

Adres Postbus 58, 7400 AB Deventer t. 0570 50 43 00 Uitgever MYbusinessmedia Redactie Jan Kloeze (hoofdredacteur), j.kloeze@mybusinessmedia.nl Kasper Weigand (eindredacteur) t. 0570 50 43 74 E-mail redactie.metaalentechniek@ mybusinessmedia.nl

Redactie Metaalunie Tony van der Meer Medewerkers Ronald Buitenhuis, Alex Kunst, Frank Senteur, Erik Steenkist, John Ekkelboom, Giuseppe Toppers

Roy Wösting 06 225 483 04 r.wosting@mybusinessmedia.nl Advertentietarieven op aanvraag

Advertentieverkoop Bert Brassée 06 833 313 82 b.brassee@mybusinessmedia.nl

Abonnementsprijs NL 11 nummers € 141,45. Los nummer € 15,-. Proefabonnement 3 nummers € 19,-. Buitenland € 157,70. (alle prijzen excl. 9% btw en € 3,95 administratiekosten).

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Inhoud.indd 4

14-04-21 09:11


36

BLIK OP BR ANCHE S Automatisering en mechanisering spelen een belangrijke rol in de landbouw- en veeteeltsector en juist hierin is Trioliet uit Oldenzaal een succesvolle wereldspeler.

42 HE T PROJEC T

Via een stortbunker en transportbanden worden bulkgoederen gestort op een zeefdek van drie meter breed en bijna zes meter lang.

46 22 RE P OR TAG E De ‘smart’ nieuwbouw in 2019 van Veluw Metal Care, leverde de plaatbewerker een besparing op van 52 procent op elektriciteit en 96 procent op gasverbruik.

HOE D OE JIJ DAT? Door ‘vlammetjesstaren’ de brander zo efficiënt mogelijk maken.

32 ONDE RWIJS & BE DRIJF Het aantal studenten en leerlingen dat kiest voor techniek neemt af, terwijl de tekorten aan technisch personeel groeien. ‘De belangen zijn groot’, zegt Cor van Vilsteren, directeur MCM bv uit Marknesse en voorzitter van de Metaaluniecommissie Onderwijszaken.

verder in dit nummer

41 Routekaart cao – De

inkoopprijzen aanloopt?

56/57 Metaaltopper – Sem Ende is

06/07 Over onze leden

totstandkoming van de nieuwe cao

52 Kompas – Handig overzicht met

metaaltopper van de maand april.

10/11 In balans – Wat doet Guido

voor het eerst helder uiteen gezet.

miniadvertenties.

58 Op de bres – Blijf investeren in het

Klaasen om in balans te blijven?

49 Rechtgezet – Mag u als leverancier

54/55 Productnieuws – Selectie van

exportpotentieel van het mkb.

13 Column – Karen van Riel geeft

een afgesproken prijs herzien

slimme en mooie producten op de

marketingtips.

als u onverwacht tegen hogere

markt.

Opgave abonnementen t. 0570 504 325 (tussen 9 en 17 uur) metaalentechniek@mybusinessmedia.nl Annulering schrif telijk en drie maanden voor afloop van de abonnementsperiode. Abonnementsgeld bij vooruitbetaling. Algemene voorwaarden: www.mybusinessmedia.nl/ algemenevoorwaarden

Bank 1421.46.439. Basisvormgeving Yardmen, Amsterdam Opmaak Bureau OMA, www.bureauoma.nl Druk Drukkerij Roelofs, Enschede ©2021 MYbusinessmedia ISSN: 0026-0479 Alle rechten voorbehouden. Hoewel dit tijdschrif t zorgvuldig en naar beste weten wordt samengesteld, kan de uitgever niet

instaan voor de juistheid of volledigheid van de informatie. Uitgever en auteurs aanvaarden geen enkele aansprakelijkheid voor schade, van welke aard ook, die het gevolg is van handelingen en/of beslissingen die gebaseerd zijn op de in dit tijdschrif t gegeven informatie.

Gebruikers van het tijdschrif t wordt nadrukkelijk aangeraden de vaktechnische informatie niet geïsoleerd te gebruiken, maar altijd mede af te gaan op hun professionele kennis en ervaring, en de te gebruiken informatie te controleren. De redactie ontvangt op redactie@ metaalunie.nl graag uw suggesties en voorstellen, maar kan plaatsing niet garanderen.

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Inhoud.indd 5

| 5

14-04-21 09:11


OVER ONZE LEDEN

☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN

VER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER

NIEUWE DIRECTIE VOOR JUBILEREND CONSTRUCTIEBEDRIJF

Per 31 maart 2021 vormen Richard Tiessens, Pieter de Wolf en Martijn de Lange de nieuwe directie van het Middelburgse constructiebedrijf Minderhoud & Schipper. Ze nemen na 25 jaar de leiding over van de huidige directie; Jackie Minderhoud en Ronald Schipper. ‘Het bedrijf is sterk en degelijk; Onze klanten kunnen vertrouwen op kwaliteit en levertijd. Dit is het juiste moment om de leiding over te dragen’, geeft Ronald aan. Minderhoud & Schipper doet de engineering, productie en montage van staal-,

superjachten, waarin intensief wordt samen-

bedrijf kunnen uitnodigen. Het is goed om te

rvs- en aluminium constructies voor de industrie,

gewerkt met de klant. Minderhoud & Schipper

laten zien wat we hier voor elkaar krijgen. Dat

utiliteitsbouw, speciale opdrachten uit diverse

bestaat dit jaar 25 jaar. Activiteiten hiervoor

maakt indruk.’ Zie ook de vernieuwde website:

branches en maritieme sector. Dat laatste

zullen later in 2021 plaatsvinden. ‘We vinden

ms-constructiebedrijf.nl.

betreft voornamelijk werkzaamheden op en aan

het belangrijk dat we onze relaties hier op ons

MET PENSIOEN

A AE UIT HELMOND 45 JA AR

Nieuwstraten Metaalbewerking b.v. in De Lier

AAE uit Helmond bestaat 45 jaar. Op 1 april 2021

nam op 26 februari afscheid van chef werkplaats

vieren we met z'n allen 45 jaar innovatie, 45

André van der Knaap vanwege zijn pensioenge-

jaar 'gas erop!' en 45 jaar samen technologi-

rechtigde leeftijd. Door zijn trouwe dienst (meer

sche grenzen verleggen op z'n AAE’s uiteraard,

dan 50 jaar), inzet, vakmanschap en toewijding

laat het bedrijf via LinkedIn weten. ‘We staan

is bij zijn afscheid een welverdiend vererend ge-

vandaag extra stil bij 45 bijzondere jaren, maar

tuigschrift en pensioneringspenning- en speldje

kijken daarbij ook zeker naar de toekomst, dus:

toor, fotovoltaïsche, analytische en life science

uitgereikt.

op naar de volgende 45 jaar. Wij zijn er klaar voor.

sectoren. Op deze manier draagt het bij aan

Gas erop!

producten of oplossingen die onze samenleving slimmer, innovatiever, mooier, duurzamer,

6 |

Sinds de oprichting in 1976 is AAE uitgegroeid

veiliger of gewoon aangenamer maken. De

tot een geavanceerde hightech machinebouwer

sleutel van ons succes ligt in de combinatie van

met een internationale reputatie. Met meer dan

technische kennis en puur en gepassioneerd

350 getalenteerde medewerkers ontwerpen en

vakmanschap. Onze vakmensen durven de

produceert het producten verdeeld over twee

grenzen van de techniek te verleggen, zodat we

business lines: Productie Automatisering en

oplossingen vinden die naadloos aansluiten op

Geavanceerde Systemen.

de behoeften van onze klanten. Wij combineren

Het familiebedrijf bedient een divers scala aan

onze passie voor techniek met puur vakman-

markten, waaronder de medische, automotive,

schap, want samen ontwikkelen betekent samen

semicon, food & beverage, speelgoed, kan-

denken, durven en doen.

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Over-onze-leden.indd 6

14-04-21 09:12


ER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER O

LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LED

T M F B E S TA AT 75 J A A R

Op 14 mei viert TMF haar 75-jarig bestaan! Een mijlpaal om trots op te zijn. Dat wat in 1946 begon als Tilburgse Machinefabriek, leverancier van metaalproducten aan de textielindustrie in Tilburg, is in 75 jaar uitgegroeid tot een modern, goed geoutilleerd productiebedrijf met de internationale markt als werkveld. Op industrieterrein Vossenberg vervaardigt TMF Mechanical parts & assemblies hightech componenten en samenstellingen voor een breed scala aan industrietakken. Met haar vakbekwame, enthousiaste medewerkers zoekt TMF naar kwalitatieve

hoog in het vaandel staan. TMF biedt haar klan-

met gebruik van robotisering. TMF is flexibel,

oplossingen om de klanten te ontzorgen. One-

ten ruime mogelijkheden voor vervaardiging van

beweegt met de markt mee en is sinds een

stop-shopping waarbij heldere communicatie,

prototypes, enkelstuks en seriematige produc-

aantal jaren een ISO-9001 gecertificeerde

een korte doorlooptijd en leverbetrouwbaarheid

ten in alle verspanende machinale bewerkingen

onderneming.

L A C O T E C H N I E K 75 J A A R

ven lopen en zo ook in de startfase. Het bedrijf

‘Toen mijn opa destijds in het schuurtje achter

In 2021 viert Laco Techniek haar 75-jarig jubileum.

startte met het vervaardigen van koppen voor

zijn huis begon, kon hij niet vermoeden dat

In begin 1946 is de huidige Laco Gereedschappen

opticiens, die werden toegepast voor het slijpen

75 jaar later daaruit een groep bedrijven is

opgericht door H.J. Lafeber met compagnon

van glazen. Al snel werden de opdrachten meer

ontstaan die techniek, in de breedste zin van het

Sjors Larsen (neef). Specialisatie is in de 75 jaar

en meer verstrekt door grotere organisaties die

woord, op een specialistische manier vertegen-

altijd als een rode draad door de organisatie blij-

het vakmanschap bij Laco zeer waardeerden.

woordigen’, zegt huidige mede-eigenaar Henk Lafeber. ‘Als derde generatie van een familiebedrijf dat 75 jaar bestaat ben ik zeer trots dat ik de laatste 30 jaar deze organisatie heb mogen leiden samen met mijn teams. Ik bedank een ieder die heeft bijgedragen aan de groei en continuïteit van de Laco Groep de afgelopen 75 jaar. Op naar de 100 jaar!’

OOK UW NIEUWS IN DEZE RUBRIEK? STUUR ALLE INFO MET UW FOTO'S VIA E-MAIL NA AR REDACTIE@META ALUNIE.NL. [PL A ATSING ONDER VOORBEHOUD, AFHANKELIJK VAN BESCHIKBARE RUIMTE)

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Over-onze-leden.indd 7

| 7

14-04-21 09:12


Meer verbindingen en nieuwe kansen FedEx Express en TNT zijn vergevorderd met hun integratie. De integratie tussen ‘s werelds grootste luchtvrachtvervoerder met een ongeëvenaard Europees wegennetwerk biedt u veel voordelen: zoals toegang tot nieuwe markten, betere service en sterkere ondersteuning. Ontdek de mogelijkheden met een aantrekkelijk Metaalunie ledenvoordeel.

√ Metaalunie ledenvoordeel, met 30- tot 60% korting op de verzenddiensten van TNT

√ Ruime keuze uit verzendservices voor uw pakketten en pallets √ Verbinding met Europese- en internationale markten √ Uitstekende klantenservice en ondersteuning

TNT.com/metaalunie FedEx_adv.210x280mm_MetaalTechniek_DRUK.indd 1 MT_Advertenties.indd 8

01-04-2021 13:40 14-04-21 09:07


ACHTER HET NIEUWS

WE TSVOORSTEL MA XIMALE BE TALINGSTERMIJN GROOTBEDRIJF A AN MKB VAN 30 DAGEN

BINNEN 30 DAGEN BETAALD Nieuwe poging In het verleden heeft de overheid al geprobeerd de betalingstermijnen van grootbedrijf aan mkb te verkorten, maar tevergeefs. Meijer: ‘Staatssecretaris Mona Keijzer van EZK doet, en dat valt te loven, met het wetsvoorstel een nieuwe poging om het betalingsgedrag van grootbedrijven aan banden te leggen. Door ervaringen uit het verleden, zullen we niet gelijk

M

de vlag uitsteken. Zal dit namelijk in de praktijk er ook echt toe leiden dat het grootbedrijf zich

kb’ers moeten voortaan binnen

gestuurd, zo meldde De Telegraaf. Het gaat

houdt aan deze maximale betalingstermijn van

dertig dagen hun rekeningen be-

specifiek om de rekeningen van kleine en

30 dagen aan het mkb… of zal hun marktmacht

taald krijgen door het grootbedrijf.

middelgrote ondernemers die leveren aan

deze termijn toch weer oprekken?’

Dat staat in een wetsvoorstel van staatsse-

grootbedrijven. Het duurde de afgelopen

cretaris van Economische Zaken en Klimaat

jaren steeds langer voor zij betaalden, de

Dwingend recht

(EZK) Mona Keijzer. Al voor de coronacrisis

gemiddelde betaaltermijn liep op van 39 naar

Hopelijk, zegt Meijer, ziet de Tweede Kamer in

waren de late betalingen een steeds groter

41 dagen.

haar wetgevende rol erop toe dat theorie en

probleem, en sindsdien is het alleen maar

praktijk hier hetzelfde zijn: ‘Het grootbedrijf Vreemd

moet zich via “dwingend recht” houden aan

Een deel van het liquiditeiten-/financierings-

de maximale termijn van 30 dagen. Daarmee

probleem van het mkb zou verholpen zijn, als

krijgt het mkb gelijk meer financiële lucht.

aan een wetsvoorstel om die betalingstermijn

klanten eerder zouden betalen vindt Derk

Belangrijk om na de coronacrisis als mkb die

van zestig naar dertig dagen te krijgen en

Jan Meijer, beleidssecretaris Deregulering

belangrijke maatschappelijke rol van motor

heeft dat voorstel naar de Tweede Kamer

Koninklijke Metaalunie. ‘Het is dan ook uiter-

van de Nederlandse economie te herpakken.’

erger geworden. Staatssecretaris Keijzer werkt al ruim een jaar

mate vreemd dat juist het grootbedrijf dat de mond vaak vol heeft over maatschappelijk verantwoord ondernemen, de betalingster-

‹‹ Of zal hun marktmacht deze termijn toch weer oprekken ››

mijn, via inkoopvoorwaarden, vaak tot het maximale oprekken van 60 dagen en zelfs meer’, vindt hij. ‘Als je als mkb-bedrijf de opdracht accepteert, accepteer je in de praktijk bijna altijd de inkoopvoorwaarden van de gro-

In de rubriek ‘Achter het Nieuws’ reageert Koninklijke Metaalunie elke maand op nieuws dat direct of indirect van belang is voor de leden. We laten zien hoe de actualiteit aansluit op het beleid van Metaalunie.

te klant en daarmee lange betalingstermijnen.’

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Achter-het-nieuws.indd 9

| 9

14-04-21 09:13


10 |

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_InBalans.indd 10

14-04-21 09:47


IN BALANS T E K S T JA N K LO E Z E BEELD RONALD HISSINK

‘VAN THERMIEKBEL NAAR THERMIEKBEL’ Begonnen als gereedschapsmakerij is Klaassen Parts in Gendringen doorgegroeid naar een gespecialiseerde CNC-verspaner. ‘Wij pakken de lastige klussen aan die anderen laten liggen’, zegt eigenaar Guido Klaassen. Het bedrijf onderscheidt zich door maatwerk in kleine series en doet ook productie van klantspecifieke enkelstuks, steeds vaker in combinatie met re-engineering van het ontwerp.

Ultieme vrijheid en totale rust. Dat ervaart deltavlieger Guido Klaassen als hij letterlijk als een vogel in de lucht vliegt, gemiddeld tussen de 1000 en 2000 meter hoog. Net onder de schaapjeswolken probeert hij van thermiekbel (opstijgende lucht) naar thermiekbel te vliegen en zo hoogte te houden. Dat vraagt om een voortdurende concentratie. Na een aantal uren in de lucht heeft hij zijn hoofd helemaal leeg gemaakt en kan hij er als ondernemer op de grond weer tegenaan. Op de foto staat hij bij zijn carbon deltavleugel, zonder motor eraan. Om op te stijgen moet hij van een hoogte starten, wat hij soms doet in de Eiffel of de Alpen. In Nederland wordt hij door een lier of een ultralight-vliegtuigje aangetrokken. ‘Ook eens proberen’, vraagt Guido? Kijk op www.leernudeltavliegen.nl!

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_InBalans.indd 11

| 11

14-04-21 09:47


SNELHEIDININKWALITEIT KWALITEIT SNELHEID SNELHEID SNELHEIDININKWALITEIT KWALITEIT Platen en langgoed in staal, rvs en aluminium

Platen en langgoed in staal, rvs en aluminium Platen en langgoed in staal, rvs en aluminium Vóór 20.00 uur besteld, volgende dag in huis! Platen Platenen enlanggoed langgoedininstaal, staal,rvs rvsen enaluminium aluminium Vóór 20.00 uur besteld, volgende dag in huis! Vóór 20.00 uur besteld, volgende dag in huis! Vóór Vóór20.00 20.00uur uurbesteld, besteld,volgende volgendedag dagininhuis! huis!

Direct uw prijs Al uw afspraken die u met Galvano maakt, zijn gekoppeld aan uw persoonlijke inlogcode. Wanneer u deze aanvraagt via de website ontvangt u deze via de mail. Melding wanneer uw offerte/order is gemaakt Direct uw prijs Direct Direct uw uw prijs prijs Ook als u telefonisch of per mail besteld, krijgt u een melding Direct uw prijs Ongeacht bestelwijze. AlAlde uw afspraken die Galvano maakt, zijn gekoppeld aan uw persoonlijke via app wanneer uwdie offerte of order is gemaakt. Al uw uw afspraken afspraken die uumet umet met Galvano Galvano maakt, maakt, zijn zijn gekoppeld gekoppeld aan aan uw uw persoonlijke persoonlijke

Al uw afspraken die u met Galvano maakt, zijn gekoppeld aan uw persoonlijke inlogcode. Wanneer aanvraagt via de website ontvangt u via de mail. inlogcode. inlogcode. Wanneer Wanneer uuudeze udeze aanvraagt via dede website website ontvangt ontvangt u deze u deze viavia de de mail. mail. Offerte omzetten in order met 1deze drukaanvraagt op de knop via inlogcode. Wanneer deze aanvraagt via de website ontvangt u deze deze via de mail.

Via de app kunt u gemakkelijk uw offerte omzetten in order met 1 druk op de knop. Melding Melding wanneer wanneer uw uw offerte/order offerte/order is is gemaakt gemaakt Ook als u deze op een andere manier heeft aangevraagd (telefonisch of per mail). Melding wanneer uw offerte/order gemaakt

Melding wanneer uw offerte/order is gemaakt Ongeacht Ongeacht bestelwijze. bestelwijze. Ook als als u telefonisch u telefonisch ofof per per mail mail besteld, besteld, krijgt krijgt u een u een melding melding Ongeacht Ook Pushmelding met tijdstip vanOok leveren Ongeacht bestelwijze. bestelwijze. Ook als als uu telefonisch telefonisch of of per per mail mail besteld, besteld, krijgt krijgt u u een een melding melding Uvia ontvangt viawanneer uw telefoonuw een melding met het tijdstip van leveren. via de de app app wanneer uw offerte offerte of of order order is is gemaakt. gemaakt. via via de de app app wanneer wanneer uw uw offerte offerte of of order order is is gemaakt. gemaakt. Offerte Offerte omzetten inin order met 1 druk opop dede knop omzetten order met 1 druk knop

Offerte omzetten in order 11 druk op de knop Offerte omzetten order met met druk op de knopinin Via Via app kunt uin gemakkelijk uw offerte omzetten order met 1 druk knop. dede app kunt u gemakkelijk uw offerte omzetten order met 1 druk opop dede knop. Via de app kunt u gemakkelijk uw offerte omzetten in order met 11 druk op de knop. Via de app kunt u gemakkelijk uw offerte omzetten in order met druk op de knop. Ook als u deze een andere manier heeft aangevraagd (telefonisch per mail). Ook als u deze opop een andere manier heeft aangevraagd (telefonisch ofof per mail). Ook Ook als als uu deze deze op op een een andere andere manier manier heeft heeft aangevraagd aangevraagd (telefonisch (telefonisch of of per per mail). mail). Pushmelding met tijdstip van leveren Pushmelding met tijdstip van leveren

Pushmelding met tijdstip van leveren ontvangt uw telefoon een melding met het tijdstip van leveren. UU ontvangt viavia uw telefoon een melding met het tijdstip van leveren. Pushmelding met tijdstip van leveren UU ontvangt via uw telefoon een melding met het tijdstip van ontvangt via uw telefoon een melding met het tijdstip van leveren. leveren.

Galvano proef.indd 1 12 MT_Advertenties.indd

02-04-21 09:07 11:37 14-04-21


COLUMN

HOE KOM IK BINNEN?

D

eze vraag was 10 jaar geleden de

techniek. We helpen hen om eenvoudig aan ta-

K A R E N VA N R I E L ,

hamvraag van mijn carrière. Ik was

fel te komen bij het soort klanten waarmee ze

O P R I C H T E R VA N O U T D O E N AU T E U R VA N

hun omzet kunnen verdubbelen. Onze ervaring

HE T BOEK ‘ELKE WEEK GOEDE LE ADS’

aangenomen als verkoper (zonder

ervaring) en dat ging redelijk als ik tegenover een

is: iedereen kan het. Alle deelnemers aan ons

klant zat. Maar ik zat bijna nooit tegenover een

programma slagen er binnen drie maanden in

klant. Het maken van afspraken maken was mijn

om aan tafel te komen bij de meest onbereik-

achilleshiel.

bare klanten. Zelfs als ze denken dat ze alles al geprobeerd hebben.

Niet dat ik het niet probeerde. Ik belde, ik mailde, ik liep alle netwerken af. Alles om bin-

Als het iedereen lukt, kan jij het ook. Je moet

nen te komen bij de eindeloze lijst potentiële

alleen weten hoe. Daar gaan mijn columns de

klanten. In die tijd had ik één wapen: enthousi-

komende maanden over. Ik ga de motorkap

asme. Maar hoe harder ik mijn best deed, hoe

opengooien om jou precies te laten zien wat

minder goed dat voor me werkte.

anno 2021 werkt om binnen te komen bij nieuwe klanten. Met volop voorbeelden uit de

Iedereen die ik aansprak tijdens het netwerken

praktijk. In mijn volgende column laat ik je zien

deed beleefd, maar er kwam niks concreets uit.

waarom 80 procent van de gangbare marke-

Telefonische acquisitie stelde ik iedere week

tingadviezen niet werkt als je in de metaal zit.

weer uit tot vrijdag – om mezelf op vrijdag te vertellen dat dat geen goede dag was om

En ik houd het niet bij deze column. Ik ga je

mensen te bellen. Het voelde steeds meer

ook live laten zien hoe jij meer kunt verkopen.

alsof ik een act opvoerde. Op kantoor was ik

Tijdens de gratis online masterclasses die

overdreven opgetogen als een Cliniclown. Maar

Outdo samen met Koninklijke Metaalunie

mijn agenda was leeg.

organiseert. Tijdens de masterclass op 18 mei laat ik je zien hoe je een salesplan maakt waar

Nu kan ik me bijna niet meer voorstellen dat

je écht wat aan hebt. Voor de masterclass van

het zo ging. Afgelopen jaren voerde ik gesprek-

1 uur kan je je gratis aanmelden via de website

ken met 663 directeuren van technische bedrij-

van Metaalunie. Je vindt ze onder het kopje

ven in Nederland, België en Duitsland. Wat is

‘Agenda’. Graag tot dan!

er dan veranderd? Ik gebruik nu drie technieken. Als je ze eenmaal onder de knie hebt, is binnenkomen nooit meer een probleem voor je. En het mooist is: ze werken niet alleen voor mij. Wij werken exclusief voor ondernemers in de

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Column.indd 13

| 13

14-04-21 09:15


TEKORT VAKMENSEN IS MA ATSCHAPPELIJK PROBLEEM T E K S T TO N Y VA N D E R M E E R B E E L D S H O DY C A R E M A N

VOOR ZIT TER MBO R A AD ADNAN TEK IN

14 |

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Interview.indd 14

14-04-21 09:16


INTERVIEW

E

en fysieke omhelzing zit er niet in, maar

Extra tijd

dat mbo-scholen en mkb-maakbedrij-

Tekin vindt dat kinderen meer tijd moeten krij-

ven elkaar figuurlijk omarmen en niet

gen om een keuze te maken tussen een theore-

zonder elkaar kunnen, valt zelfs in corona-

tische of meer praktijkgerichte opleiding. ‘Geef

tijden niet te ontkennen. ‘Jullie achterban

ze een aantal jaren extra om welbewust hun

betekent veel voor ons’, opent Adnan Tekin,

talenten te ontdekken en te ontwikkelen om

sinds juli 2020 voorzitter van MBO Raad, het

dan bewust een keuze te kunnen maken. Ik heb

gesprek. Zijn kernboodschap? ‘We moeten

veel vertrouwen in het huidige techniekonder-

in de samenleving echt breder nadenken

wijs, met de doorlopende leerlijnen vanuit het

over tekorten in beroepen in de techniek, de

vmbo. Dit is wel iets van de lange adem. Ik roep

bouw en de zorg. Dit vraagstuk moet breder

het primair en voortgezet onderwijs op om ook

aangevlogen worden.’

met de mbo’s in de regio’s aan de slag te gaan. Gebruik elkaars expertise en infrastructuur om

Een groot deel van nieuwe medewerkers bij mkb-metaalbedrijven stroomt via het mbo binnen. Dat is niet genoeg om de grote vraag naar technische vakmensen in te vullen. Maar volgens Tekin kan dat ook niet van het mbo gevraagd worden. Volgens hem moet de oplossing voor dit probleem maatschappelijk gevonden worden. ‘Dat kun je niet alleen door

‹‹ Er worden te weinig kinderen geboren om te voldoen aan de vraag van de arbeidsmarkt ››

scholen, lokale of regionale overheden laten oplossen. Je zult echt maatschappelijk de discussie met elkaar aan moeten gaan. Het gaat om positieve beeldvorming. Aan het begin

kinderen op jonge leeftijd in aanraking te laten

van deze coronacrisis kwam het zorgpersoneel

komen met beroepen die wellicht ook interes-

heel goed in de spotlights te staan. Ik had toen

sant voor hen zijn. Maar wel altijd samen met

de hoop dat die aandacht veel potentiële werk-

het bedrijfsleven.’

nemers naar de opleidingen zou trekken. Maar helaas. Je ziet diezelfde reflex in de techniek

Bijspringen

en in de bouw.’ Volgens Tekin heeft Nederland

De MBO Raad-voorzitter verscheen vorig jaar

met meer te maken dan alleen maar minder

tijdens het dieptepunt van de eerste corona-

technisch geschoolde mbo’ers. ‘Er is simpel-

golf in de media met een dringende oproep om

weg krimp van de hele beroepsbevolking. Er

mbo-scholen open te houden en bedrijven de

worden te weinig kinderen geboren om über-

kans te geven om stage- en leerwerkplekken

haupt voor welke onderwijsrichting dan ook

te kunnen blijven aanbieden. Ondanks die

te voldoen aan de vraag van de arbeidsmarkt.

moeilijke maanden in de coronacrisis staan

Dus we moeten andere oplossingen vinden en

de scholen er volgens hem redelijk goed voor.

zoeken om daar mee om te gaan. Leven lang

‘Iedereen heeft last van corona, dus ook onze

ontwikkelen en zij-instroom zijn belangrijk om

scholen’, vertelt hij. En dan, met enige trots:

de tekorten te verlichten, maar de complete

‘Een heleboel docenten in de zorgopleidingen

oplossing is het niet.’

die nog steeds een big-registratie hebben,

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Interview.indd 15

| 15

14-04-21 09:16


INTERVIEW

16 |

VERVOLG VAN PAG 15

staken de handen uit de mouwen en hebben

vanwege de coronacrisis hoog en als je kijkt

corona. En dat proberen we in SBB-verband,

bijgesprongen in de zorg. Dat zag je ook met

naar het sociale welzijn van onze studenten,

maar ook weer heel regionaal op te pakken.’

studenten in verschillende opleidingen, zoals

maken we ons daar zorgen over. We hebben

Volgens Tekin is die regionale aanpak succesvol:

de zorg en de beveiliging. Die helpen met het

die noodkreet geuit omdat 30 procent fysiek en

‘Samen met gemeentes en provincies, scholen

opzetten van de teststraten en het vaccineren.

70 procent online onderwijs een scheve verhou-

en bedrijfsleven wordt beter gekeken naar wat

En laatst hebben ze tijdens de verkiezingen in

ding is voor het mbo. Je moet echt vaardighe-

nodig is om het tekort terug te dringen.’

allerlei functies meegeholpen in de stembu-

den kunnen oefenen en dus veel studenten

reaus. Dat is prachtig om te zien: het mbo doet

op school laten komen of bij werkgevers via

Financiële afspraken

ertoe!’

stageplekken of leerbanen ervaring laten op-

Nu de vorming van een nieuw kabinet steeds

doen.’ Wat betreft dat laatste is er sprake van

dichterbij komt, is dit het goede moment

Noodkreet

een flink tekort. ‘Dat is wel teruggebracht van

om aan te geven welke maatschappelijke

Toch maakt Tekin zich ook zorgen: ‘De werk-

20.000 naar ruim 16.000, maar je ziet dat som-

vraagstukken er liggen en welke rol het mbo

druk voor alle medewerkers in de scholen is

mige sectoren het gewoon niet goed doen door

daarin kan spelen. Tekin: ‘Er worden veel

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Interview.indd 16

14-04-21 09:17


‹‹ Tekort aan stages of leerbanen was 20.000, is nu nog altijd 16.000 stuks ››

maatschappelijke vragen neergelegd bij het

en gemeenten goede afspraken maken voor

ting waarin het zich zou moeten ontwikkelen.

mbo en dat is goed. Wij zijn dé opleider in de

een meer structurele rol. Daarvoor hebben

Ondanks dat het bedrijfsleven en mbo innig

regio die heel goed weet wat daar de vraag

wij met onze scholen een uitstekende infra-

verbonden zijn, is Tekin geen voorstander van

en het aanbod is. We hebben goed contact

structuur die je als overheid en bedrijfsleven

een tripartiete overeenkomst. ‘We gaan geen

met overheden, maar ook met het regionale

duurzaam zou moeten willen inzetten.’

tripartiete bestuursakkoorden sluiten, dat

bedrijfsleven. Maar als je meer van ons gaat

zou wel heel ingewikkeld worden. We hebben

vragen, moeten daar goede afspraken over

Luisteren

meerdere partners die mee zouden willen

gemaakt worden. Dus geef ons de ruimte,

Het bestuursakkoord tussen het ministerie

praten. Maar wat wij wel doen, en dat zijn we

ook financieel, om daar meters in te kunnen

van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en de

ook verplicht, is aan de voorkant bij een aantal

maken. Voor bijvoorbeeld de aanpak van

MBO Raad loopt volgend jaar af. Hierin wordt

partners thema’s en onderwerpen ophalen. In

jeugdwerkloosheid hebben wij middelen

een gemeenschappelijke visie beschreven

feite moet de minister ook luisteren naar haar

gekregen om her- en bijscholing te faciliteren.

op de positie die het beroepsonderwijs in de

achterban, de Tweede Kamer. Zij laat zich ook

Dat is tijdelijk. Laten we met de rijksoverheid

Nederlandse samenleving inneemt en de rich-

adviseren, dat zullen wij ook moeten doen.’

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Interview.indd 17

| 17

14-04-21 09:17


BRANDED CONTENT

Het grote belang van industriële vloeistoffen

DE GEOLIEDE MACHINES VAN 2-S

CNC-machines melden het keurig als de smeermiddelen moeten worden aangevuld. Maar ze meten niet de mate van vervuiling in de vloeistoffen. En welke metaalbewerker kent de chemische eigenschappen van zijn industriële vloeistoffen? Terwijl de kwaliteit van de vloeistof recht evenredig van invloed is op de kwaliteit van zijn eindproduct! Tijd om de schijnwerper te richten op de producten en diensten van 2-S. ‘Verspaners weten alles van metaal, gereed-

grade 1 productieomgevingen levert 2-S daarom

schappen en CNC. Maar van chemie hebben ze

naast Emulcut 160 óók het schoonmaakmiddel

meestal geen kaas gegeten’, zegt Paul Meijerink.

Feroclean N404.

Hij is verkoopdirecteur bij 2-S, dat staat voor Service & Specialties. Jaarlijks levert het ISO

Vervuiling

9001 gecertificeerde bedrijf in de Benelux ruim

CNC-verspanende machines melden het netjes

zes miljoen liter industriële vloeistof fen, van

als de hoeveelheid smeermiddel bijgevuld moet

emulsies tot corrosiebeschermingsmiddelen en

worden, maar ze meten niet de mate waarin de

van hydrauliekolie tot reinigingsvloeistof fen.

vloeistof na verloop van tijd vervuild raakt. En dat

Zij worden ingezet voor alle denkbare metaal-

gebeurt altijd. ‘Het is de enige factor in het proces

bewerkingen en voor elk type metaal. Deze

waar een metaalbewerker geen invloed op heeft’,

vloeistof fen zorgen er onder meer voor dat het

zegt Meijerink. Vandaar de andere S in de naam

product tijdens de bewerking niet te heet wordt

van het bedrijf: Service.

en schoon blijf t.

2-S beschikt over een eigen, supermodern laboratorium (lees ook het kader) met gespecialiseerde

18 |

Waarborgen

medewerkers die op locatie bij de klant of op basis

Het belang van vloeistoffen bij de metaalbe-

van monsters in Helmond de mate van vervui-

werking wordt vaak onderschat. Velen zien het

ling meten en uiteraard voorstellen doen voor

als een commodity, een vanzelfsprekendheid.

verbetering. ‘Wij noemen dat ons Fluid Service

‘Maar dat is het niet. Zonder de juiste chemische

Management’, vertelt Meijerink. Behalve het

vloeistofsamenstelling bij de bewerking kan een

chipmachines bouwt en aan toeleverende metaal-

uitvoeren van periodieke monsteranalyses van

toeleverancier moeilijk de door de afnemer ver-

bedrijven de allerhoogste kwaliteitseisen stelt:

CNC-machines kan 2-S binnen het Fluid Service

eiste kwaliteit waarborgen’, benadrukt Meijerink.

reinheidsklasse grade 1 in vaktermen. Dit bete-

Management bijvoorbeeld ook de voorraad voor

De vloeistoffen van 2-S voldoen uiteraard aan de

kent dat het bewerkte metaal extreem schoon

de klant beheren, smeerschema’s opstellen of het

specificaties die machineleveranciers daarvoor

moet zijn en nul minuscule beschadigingen mag

personeel trainen. ‘Wij zorgen in alle opzichten

opstellen en overtreffen die in de meeste gevallen

hebben. Metaalbewerkers die aan die eisen willen

voor een geoliede machine’, zegt hij.

zelfs ruimschoots.

voldoen, kunnen niet om 2-S heen, want het Helmonds bedrijf is exclusief vertegenwoordiger

Labrador Harrie

Reinheidsklasse

van smeermiddel Emulcut dat bestaat uit een

In totaal werken er twaalf mensen bij 2-S, die

2-S werkt veel met verspanende metaalbedrijven

hele reeks van kwaliteitsniveaus, met nummer

met zijn twaalven óók een geoliede machine

die leveren aan ASML, het bekende Brabantse

160 als het product dat grade 1 kwaliteit mogelijk

vormen. Dat zegt bedrijfsleider Lieke van der

bedrijf dat samen met lenzenleverancier Zeiss

maakt. Smeren is één. Reinigen is twee. In

Vorst. ‘Transparant, coöperatief, intuïtief en

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_BrandedContent2pag.indd 18

14-04-21 09:18


ondernemend’, vervolgt ze als ze wordt gevraagd

kunnen ontplooien, is volgens haar vergelijkbaar

de bedrijfscultuur te schetsen. De juiste aandacht

met wat vloeistoffen voor machines doen. ‘Het

voor mensen, zodat zij zich binnen hun werk

lijkt vanzelfsprekend, maar is dat niet.’ Ze kiest bijna dezelfde woorden als Paul, wanneer hij het

Laboratorium Het ISO 9001 gecertificeerd laboratorium van 2-S is uitgerust met de modernste apparatuur, waaronder een Fourier-Transform infraroodspectroscopie (FTIR), een Gas chromatographymass spectrometry (GC/MS), een inductief gekoppelde plasma (ICP), een high-performance Thin-Layer Chromatography (HPTLC), een high-performance Liquid Chromatography (HPLC) en een ultrasone reinigingsinstallatie.

vaak onderschatte belang van vloeistoffen voor de kwaliteit van het metaalbewerkingsproces benadrukt. ‘De mensen vormen het bedrijf. Niet andersom’, zegt ze. Daarom is het belangrijk om

2-S B.V. Breedijk 5D

regelmatig te checken of iemand nog goed in

5705 CJ Helmond

zijn vel zit, want een automatische melding van

+31 (0)492 590 443

“vervuiling” komt er niet, net zomin dus als bij

info@2-s.eu

machines. Het personeel van 2-S is gemiddeld

www.2-s.eu

een jaar of dertig, exclusief Harrie de labrador. Directeur/eigenaar Henry van Haeff trekt het leeftijdsgemiddelde wat omhoog. ‘Wij zijn een echt familiebedrijf, ook al staat pas de eerste generatie aan het roer’, lacht Lieke.

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_BrandedContent2pag.indd 19

| 19

14-04-21 09:18


SAMEN TEKST ALE X KUNST B E E L D DA N TO F OTO G R A F I E

Marcel van der Molen, directeur van H&M Houtbewerkingssystemen.

‘EEN ECHTE WIN-WINSITUATIE’ E XPORT EN ONDERSTEUNING DOOR INTERNATIONALE SAMENWERKING

M

king terecht. Van der Molen: ‘Mijn vader begon

was actief in de houtskeletbouw en wij bouw-

zijn producten. Inmiddels is de hele wereld

35 jaar geleden een bedrijf in rioolgemalen,

den voor hem een computergestuurde zaag.

afzetgebied voor de producent uit Sneek.

waar ik vijf jaar later bijkwam. Een klant vroeg

Daar kwam snel meer vraag naar. We stonden

‘Het is echt een win-winsituatie.’

om een machine voor houtbewerking, wat ik

met die machine op een beurs en een Engelse

et het Engelse JJ Smith vond H&M

‘Min of meer bij toeval’ kwam Marcel van der

wel een uitdaging vond. Sinds die tijd maken

Houtbewerkingssystemen de

Molen, directeur van H&M, in de houtbewer-

we speciaalmachines. Een van onze klanten

ideale partner voor de export van

20 |

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Samen.indd 20

14-04-21 09:20


dealer wilde een variant. Hij vroeg: “Kun je hem

Martin Smith

binnen drie maanden maken, want ik heb hem

‘De som van de twee bedrijven is meer dan de delen apart. In de

eigenlijk al verkocht?” Dat is gelukt.’

UK en Nederland bestaat een verschillende benadering van

De Engelse beursbezoeker was Martin Smith,

productiviteitsverbetering in een constructieproces. Door

directeur van JJ Smith, leverancier van houtbe-

beide visies te verenigen zijn we in staat om producten te

werkingsmachines te Liverpool. Van der Molen:

ontwikkelen die over de hele wereld aanslaan. Brexit blijkt

‘We verkochten al snel veel afkortzagen aan JJ

inderdaad zoals Marcel zegt, vooral een papierwinkel op

Smith, bestemd voor de houtskeletbouw. Er

te leveren, maar heef t geen effect op onze samenwerking.

waren andere partijen die apparatuur leverden

Covid-19 is een ander verhaal. Gelukkig heef t de regering hier

voor dat segment, maar die machines waren te

aan de maakindustrie alle ruimte gegeven om door te werken. Mede

complex voor de beroepsgroep. We onder-

daarom hebben we zelfs ons personeelsbestand kunnen uitbreiden.’

zochten het aanbod en vanaf dat moment produceerden we machines voor prefab houtskeletbouw en standaardmachines voor houtbewerking.’

hier in Sneek bedacht en gemaakt. Alle mate-

Groei dankzij corona en stikstof

rialen en onderdelen komen van leveranciers

De coronacrisis leverde aanvankelijk pro-

die binnen een straal van 30 kilometer rond ons

blemen op voor de export, vertelt Van der

Joint venture

bedrijf zijn gevestigd. Onze machines staan in

Molen. Orders werden uitgesteld. De situatie

Tijdens de economische crisis van 2008 stelde

Australië, Marokko, China, de VS, Noorwegen

verbeterde echter al snel. ‘Mensen gingen niet

Martin Smith voor om de exportactiviteiten

– eigenlijk over de hele wereld. Dankzij de

op vakantie en staken hun geld in de tuin, in

voor H&M op zich te nemen. Het werd het

samenwerking hebben we zelf geen exportma-

een verbouwing van het huis of in een nieuwe

begin van een samenwerking die tot op de dag

nager nodig. We leveren computergestuurde

keuken. De kleine houthandels draaiden

van vandaag zijn vruchten afwerpt, vertelt

machines en daarom bieden we ook ondersteu-

ineens 30 procent of meer extra omzet. De

‹‹ We bereiken de hele wereld met relatief weinig inspanningen ››

ning op de software aan. Dat gebeurt in het

vraag in de huizenbouw bleef ook alleen maar

Engels, vanuit Liverpool. We bereiken de hele

stijgen. Door uitgestelde orders was er minder

wereld met relatief weinig inspanningen. Ik pas

omzet uit het buitenland, maar de omzet in

niet zo goed in een vliegtuig en Martin vindt het

Nederland nam juist sterk toe. Nu zitten we

juist prachtig om naar Australië af te reizen. Het

zelfs tot mei volgend jaar helemaal vol.’

is echt een win-winsituatie.’

De stikstofcrisis in de bouw levert voor H&M eerder voordelen dan nadelen op, vindt Van

Brexit

der Molen. ‘Houtskeletbouw is een duurzame

Van der Molen. ‘JJ Smith had contact met een

De Brexit is voor het samenwerkingsver-

oplossing. Je bouwt in de fabriek waardoor er

Franse dealer en ze beheersen die taal ook goed.

band nauwelijks een obstakel. Volgens

minder transport nodig is naar de bouwplaats,

Sarkozy, toentertijd president van Frankrijk,

Van der Molen betekent de export naar

en dus is er minder stikstofuitstoot. Een van

was een groot promotor van hout in de bouw.

Groot-Brittannië vooral veel extra papierwerk.

mijn klanten zet een huis met drie vrachtauto’s

Dat hielp ons door de economische crisis heen.

‘Met een verzending, groot of klein, was je vroe-

op zijn plek. Hout slaat bovendien CO2 op en is

Daarna gingen we steeds meer gezamenlijk

ger vijf minuten bezig, nu is het een half uur

herbruikbaar.’

doen.’ Voor de joint venture werd als naam het

werk. Onderdelen versturen we dus niet meer

internationaler klinkende Modular Building

iedere dag, maar één keer per week. We heb-

Automation (MBA) gekozen. Vanuit Nederland

ben snel geschakeld en ook een MBA-vestiging

worden de Benelux, Duitsland en Scandinavië

voor de EU opgericht. Daardoor kunnen we nu

Ook een interessante samenwerking

voorzien. De verkoop voor de overige landen

rechtstreeks aan Ierland leveren zonder eerst

aangegaan? Laat het ons weten via

gaat via Liverpool. Van der Molen: ‘Alles wordt

ook in Engeland in en uit te voeren.’

redactie@metaalunie.nl

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Samen.indd 21

| 21

14-04-21 09:20


Kwaliteitscontrole door een medewerker van VMC.

I N S PI R E R E N M E T D U U R Z A A M H E I D

‘IEDEREEN K AN DIT’ 22 |

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Reportage.indd 22

14-04-21 09:21


TEKST RONALD BUITENHUIS BEELD RONALD HISSINK

REPORTAGE

D

e ‘smart’ nieuwbouw in 2019 van Veluw Metal Creations (VMC) uit Nieuwkuijk, leverde de plaatbewerker een besparing op van 52 procent op elektriciteit en 96 procent(!) op gasverbruik. Zonnepanelen, adiabatische koeling, luchtcirculatie van warme en

koude lucht, warmte van lasersnijders gebruiken voor verwarming. Een keur aan duurzame innovaties. ‘En toch is dat allemaal geen rocket-science’, vertelt eigenaar Arie van Veluw. ‘Het is vooral gezond boerenverstand.’

De metafoor van boerenverstand gebruikt

planner die letterlijk en figuurlijk overzicht

Arie van Veluw niet zomaar. Hij woont zelf in

hee�t over het gehele productieproces.

de oudste boerderij van Nederland. ‘Boeren

Duurzaamheid is niet alleen milieu,

hadden de koeien vroeger op het oosten staan,

duurzaamheid is ook een prettig werkklimaat.

de kelder zat op het noorden en de luiken van

Van Veluw: ‘Alles is hier gebouwd rondom

de boerderij zaten aan de buitenkant. In onze

de vakman. Voor hen willen we optimale

nieuwbouw hebben we zonwering ook aan de

werkomstandigheden.’ In een van de hallen is

buitenkant. Warmte die er niet in komt, hoef

iemand op zes meter hoog aan het “stofzuigen”.

je ook niet te koelen. En koele lucht wordt

Van Veluw: ‘Doen we twee keer per jaar. Zo

in de nacht van de noordzijde, net als bij de

houd je alles schoon. Hebben we wel speciaal

oude boerderijen, aangezogen. Als je dan ’s

een elektrische hoogwerker voor aangescha�t.’

morgens in het bedrijf komt, is het heerlijk koel. Door ons slimme klimaatsysteem was

Adiabatische koeling

het hier afgelopen zomer binnen 25 graden

Die optimale werkomstandigheden worden

terwijl het buiten met 35 graden snikheet was.

gecreëerd door een keur aan slimme duurzame

En dat kostte ons niks extra. Airco’s hebben

technieken. Op het dak liggen liefst 7.612

we niet. Het gros van onze inspanningen in

zonnepanelen. Dat levert VMC ten opzichte

duurzaamheid is echt gewoon ontstaan uit

van de oude situatie 1,3 miljoen kg CO2

logisch nadenken.’

besparing per jaar op. Van Veluw: ‘Goed voor 60.000 bomen. Dat is toch een behoorlijk

Duurzaam werkklimaat

bos.’ Ze hebben na de nieuwbouw nagenoeg

Wie door het ruim 27.000 m2 grote pand

geen gasverbruik voor verwarming meer

van Veluw Metal Creations (VMC) loopt,

nodig door gebruik te maken van restwarmte

ervaart een oase van rust en ruimte. Ondanks

van onder meer de lasersnijders. Er is een

vijf lasersnijders en een keur aan andere

lasdamp-afzuigsysteem voor het hergebruik

machines en bewerkingen, overschrijdt het

van warmte en het filteren van de lucht. Door

geluid nergens de 80 dB. Lichtkoepels van vijf

het gehele pand loopt een giga-pijpensysteem

meter doorsnee zorgen voor veel daglicht dat

voor luchtcirculatie. Acht keer per uur wordt

ondersteund wordt met LED-lampen. Elke

de lucht compleet ververst. Van Veluw: ‘Onze

metaalbewerker hee�t een eigen “cel” met

gasrekening bedraagt een schamele 47 euro

eigen gereedschap. Het pand is logistiek zo

per week. En in de zomer is die nul. In een

ingericht dat alles in een rechte logische �low

traditioneel toch fors energieverbruikende

verloopt. Geen onnodige logistiek. In het hart

industrie als de metaal, zijn we bijna helemaal

van het pand zit - een verdieping hoger - de

zelfvoorzienend qua energie. Was het het hele

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Reportage.indd 23

| 23

14-04-21 09:21


REPORTAGE VERVOLG VAN BLZ 19

Elke metaalbewerker hee�t een eigen “cel” met eigen gereedschap.

‹‹ Alles is hier gebouwd rondom de vakman ››

jaar zomer in Nederland, dan zouden we zelfs

Van Veluw: ‘Meer dan een pomp heb je niet

energie bij kantbanken (remenergie), de lasers

veel meer terug kunnen leveren aan het net

nodig. Maar door verdamping zorgt het

in de daluren onbemand laten werken om zo

dan dat we gebruiken.’

systeem er wel voor dat de lucht tot tien graden

op goedkopere stroom te kunnen draaien,

Nog zo’n inventieve oplossing. Van Veluw

koeler wordt. We kunnen hier bijna altijd een

warmtewisselaren voor verwarming in de

is overgegaan op adiabatische koeling. De

temperatuur creëren van rond de 20 graden

kantoren, geen gebruik van koudemiddelen

buitenlucht wordt aangezogen via roosters

waardoor je binnen nooit een trui aan hoe�t.’

en geen gassen, nachtkoelen, optimale

en filters waar water langs sijpelt en zo voor

24 |

isolatie en altijd de deuren dicht. Van Veluw:

koeling zorgt. Aan de muur van de bedrijfshal

Slim nadenken

‘Vrachtwagens die hier komen laden en lossen,

is de koeler een ogenschijnlijk simpel paneel.

Energiezuinige fiberlasers, terugwinnen van

rijden naar binnen en de deur gaat direct dicht.

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Reportage.indd 24

14-04-21 09:21


Zo houd je een gesloten klimaatsysteem.’

‘Iedereen kan dat’, zegt Van Veluw die met

aanbrengen. We doen hier niet aan rocket-

Intern transport is volledig elektrisch. Er wordt

dit verhaal vooral collega’s in de metaal wil

science. We lopen ook niet voor de muziek uit.

aardwarmte gebruikt en door slimme ICT is er

inspireren. Hij wil laten zien dat duurzaam

We zijn zo groen als de huidige stand van de

bijna geen materiaalverlies bij de lasersnijders.

bouwen niet alleen het milieu en toekomstige

techniek is en toch zijn we een van de groenste

Van Veluw: ‘Eigenlijk hebben we hier alleen nog

generaties helpt, maar ook geld oplevert.

metaalbedrijven van Nederland.’

maar huishoudelijk afval.’

‘We hebben het zelf echt op een paar A4’tjes gezet. Voor ons was nieuwbouw het meest

Noodzaak

Slim bouwen

efficiënt, maar ook in oudbouw kun je veel van

Voorzitter Koninklijke Metaalunie Fried

Het is allemaal de resultante van slim bouwen.

de voorzieningen die wij hebben aangelegd,

Kaanen is op bezoek bij VMC. Hij bevestigt

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Reportage.indd 25

| 25

14-04-21 09:21


Fried Kaanen krijgt van Leon Vermeulen (bedrijfsleider VMC) uitleg en toelichting over de adiabatische koeling.

het belang van een duurzame toekomst van

je duurzaam, heb je echt een

de metaalsector. ‘Ondernemers luisteren

concurrentievoordeel.’

beter naar elkaar dan naar professoren. Het

Van Veluw wijst bovendien

vertellen van voorbeelden zoals hier bij het

op een interessante

indrukwekkende VMC inspireert andere

bijvangst: ‘Het verhaal

ondernemers om ook in duurzaamheid te

zingt hier in de regio

investeren. Zeker als je ziet dat dat geld

rond dat we investeren

oplevert in plaats van geld kost. En daar komt

in duurzaamheid.

bij, om de klimaatdoelen van Parijs te kunnen

Dat trekt mensen

halen, is er voor de metaalsector maar één

aan. We beschouwen

conclusie: we moeten verduurzamen.’

duurzaamheid meer als

Lopend door het bedrijf vertelt Van Veluw dat

een lust dan als een last.’

duurzaam produceren inderdaad geen vraag meer is maar noodzaak. ‘In aanbestedingen (zeker bij de overheid) zie je steeds meer eisen voor duurzaamheid komen. Produceer

26 |

Er liggen in totaal 7.612 zonnepanelen op het dak van VMC.

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Reportage.indd 26

14-04-21 09:21


21 juni 25 juni 2021 www.middenindemaak.nl

De virtuele beurs voor de (maak)industrie WORDT U OOK STANDHOUDER? Unieke manier om uw product te presenteren U heeft direct contact met uw doelg groep door liivechat/videochat Een ongeliimiteerd aantal bezoekers, zonder fysieke barrières De beurs is 5 dagen (onliine) te bezoeken U krijgt een eigen 3D stand met virtuele e 360o ervarin ing De beurs is effectief en bespaart u tijd Het geven van een seminar of ple enaire sessie behoort tot de mogeliijkheden Méér dan alleen een stand! Als standhouder krijgt u ook een volledig multimediaal communicatiepakket. Ontdek alle mogelijkheden en prijzen op www.middenindemaak.nl

MBM-midden_in_de_maak-266x282.indd 1

MBM-midden_in_de_maak-201x271.indd 1

MT_Advertenties.indd 27

12-04-21 14:46

12-04-21 14:48

14-04-21 09:07


Q1 2021 G E B A S E E R D O P D E E C O N O M I S C H E B A R O M E T E R , K WA R TA A LO N D E R ZO E K O N D E R L E D E N VA N KO N I N K L I J K E M E TA A LU N I E N A A R D E EC O N O M I S C H E S TA N D VA N H E T M K B - M E TA A L

Aanpakken! Na de gigantische terugval in het tweede kwartaal

len ons in Europa meer bewust moeten worden van

van 2020, is herstel in het najaar van 2020 voor

de kwetsbaarheid die dit heeft opgeleverd, en zullen

onze sector ingetreden. Met de aantekening dat

door betere organisatie van onze productieprocessen

er wel degelijk bedrijven zijn die het nog steeds

en meer productieautomatisering in staat moeten

zwaar te voorduren hebben. En, alhoewel de uitslag

zijn om sneller op veranderende marktomstandighe-

van deze barometer niet inktzwart is, zijn er wel

den te kunnen inspelen en dat alles tegen concurre-

degelijk zorgpunten te noemen voor onze sector.

rende prijzen. Dat wordt zeker een uitdaging, maar

Terwijl veel ondernemingen de omvang van de

het kan ons ook veel opleveren: een hoogwaardige

orderportefeuille als ‘gunstig’ beoordelen, neemt

industrie die toekomstbestendig is, een betere zorg

de winstgevendheid van veel bedrijven af. Niet alle

voor het milieu, duurzaam produceren en minder

bedrijven zijn in staat om de gestegen (materiaal)

halffabricaten vervoeren over grote afstanden.

kosten door te berekenen aan hun klanten. Met name de bedrijven die toeleveren aan de bouw zien

We verkeren nog steeds in een hectische periode die

zich geconfronteerd met een afnemende winst-

vraagt om consequent handelen van ondernemers

gevendheid. Vermoedelijk wordt dit veroorzaakt

en van de politiek. En aan dat laatste ontbreekt

doordat de bedrijven veelal werken op basis van

het in Nederland op dit moment. Een pandemie

aanneemovereenkomsten en daardoor de gestegen

die lastig in te dammen is, een zich voortslepend

materiaalprijzen niet kunnen doorberekenen aan

(onduidelijk) vaccinatiebeleid, geen stikstofbeleid,

hun klanten.

politieke turbulentie en dat alles in periode met een demissionaire regering. Wordt het niet eens tijd

Als de pandemie, maar ook de recente stremming

dat de politiek de problemen aanpakt, of wordt het

van het Suezkanaal één ding heeft geleerd, dan is

misschien tijd voor een zakenkabinet dat los van

het wel de kwetsbaarheid van lange toeleverketens.

politieke spelletjes de koe bij de horens vat en de

We zijn te afhankelijk geworden van productie in

problemen daadwerkelijk gaat oplossen. Daar zijn

Bert Jaarsma, directeur Organisatie

landen aan de andere zijde van de aardbol. We zul-

we allemaal bij gebaat!

Koninklijke Metaalunie

M E E R M E N S E N I N VA S T E

VERDERE GROEI

DIENST

BINNENLANDSE O R D E R P O S I T I E V E RWAC H T

28 |

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Barometer.indd 28

14-04-21 09:23


Q1 2021 T E K S T R O B VA N D E R W E R F F B E E L D KO N I N K L I J K E M E TA A LU N I E

ORDERPOSITIE BUITENL AND NOG WEINIG VERBE TERD

DRUK OP WINS TGE VENDHEID AL S G E VOLG VAN HOGERE INKOOPPRIJZEN Een jaar na het uitbreken van het coronavirus

kwartaal sprake van herstel. In het eerste

van de respondenten geeft aan tevreden te zijn

herstelt het vertrouwen bij ondernemers in

kwartaal van dit jaar heeft dit herstel zich

over de binnenlandse orderpositie, terwijl 17%

het MKB-metaal in stapjes. Bij veel bedrijven

doorgezet. Bij 37% van de respondenten is de

aangeeft hierover ontevreden te zijn.

neemt de orderpositie binnenland toe en den-

orderpositie binnenland verbeterd ten opzichte

ken bedrijven ook regelmatig weer aan extra

van het vorige kwartaal, terwijl deze bij 20%

Verdere groei

personeel. De orderpositie buitenland trekt

van de bedrijven verslechterde. Wat opvalt

Waren de verwachtingen in het vierde kwar-

minder snel aan dan de binnenlandse. Ook de

is het grote aantal verspanende bedrijven

taal van 2020 voor het eerste kwartaal van 2021

winstgevendheid bij veel bedrijven is in het

waarvan de orderpositie verbeterd is (meer

nog afwachtend, voor het tweede kwartaal

eerste kwartaal als gevolg van snel stijgende

dan de helft). Daar staat tegenover dat onder

wordt een verdere groei van de binnenlandse

inkoopprijzen afgenomen ten opzichte van

de las- en constructiebedrijven er juist veel be-

orderpositie verwacht. 38% van de bedrijven

het laatste kwartaal van 2020.

drijven zijn waarbij de orderpositie binnenland

verwacht een groei van de orderpositie terwijl

in het eerste kwartaal is afgenomen (28%). De

15% een afname verwacht. Ondanks de boven-

In tegenstelling tot de vorige kwartalen

waardering van de binnenlandse orderpositie

gemiddelde ontwikkeling in het eerste kwar-

herstellen de verspanende, maar vooral de me-

is in het eerste kwartaal weer wat positiever

taal voor de metaalwarenbedrijven, is deze

taalwarenbedrijven, zich in het eerste kwartaal

dan in het vierde kwartaal van 2020. Bijna 40%

sector het minst positief over de ontwikkeling Ontwikkeling orderpositie Ontwikkeling orderpositie t.o.v. vorige kwartaal

van 2021. De las- en constructiebedrijven en de bedrijven die toeleveren aan de bouw presteren daarentegen dit kwartaal wat minder dan gemiddeld in het MKB-metaal. Dit zijn de belangrijkste uitkomsten uit de Koninklijke Metaalunie Economische Barometer van het MKB-metaal over het eerste kwartaal van 2021.

Ontwikkeling orderpositie t.o.v. vorige kwartaal t.o.v. vorige kwartaal 30%

30%

20%

30%

20% 20%

10% 0%

10% 10%

-10%

0%

0% -10% -20%

-30%

-30%

-40%

-10%

Binnenland mrt-21

dec-20

sep-20

jun-20

mrt-20

dec-19

sept-19

jun-19 mrt-21

dec-20 mrt-19

jun-20

mrt-20

dec-19

Buitenland

mrt-21

dec-20

sep-20

jun-20

mrt-20

dec-19

sept-19

jun-19

mrt-19

dec-18

kwartaal van 2020, was er vanaf het vierde

sept-19

-50%

jun-19

landse orderpositie in het tweede en derde

dec-18

-40%

mrt-19

Na de dramatische terugval van de binnen-

Buitenland

sep-20 dec-18

-50%

-30%

Buitenland

Binnenland

-50%

-40% -20%

Orderpositie binnenland

Binnenland

-20%

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Barometer.indd 29

| 29

14-04-21 09:23


Q1 2021 Mutatie verkoopprijs en bedrijfsresultaat

van de orderpositie in het tweede kwartaal. Voor de las- en constructiebedrijven geldt het tegenovergestelde, na een moeizaam eerste kwartaal zijn de verwachtingen voor het tweede kwartaal beduidend positiever, de helft van de las- en constructiebedrijven verwacht een groei van de binnenlandse orderpositie in het tweede kwartaal. De gemiddelde orderporte-

Verkoopprijs verhoogd

24%

Verkoopprijs gelijk

28%

Verkoopprijs verlaagd

feuille in weken is in het eerste kwartaal verder

39%

37%

24%

48%

63%

31%

0%

6% 100%

gestegen ten opzichte van de voorliggende

Slechter bedrijfsresultaat

kwartalen en bedraagt nu gemiddeld bijna

Zelfde bedrijfsresultaat

9,6 weken, dit was een kwartaal geleden 8,9

Beter bedrijfsresultaat

weken. gemiddeld 40% van de totale omzet. De

Verkoopprijzen

Orderpositie buitenland

meeste exporterende bedrijven zijn actief in de

Net als in andere jaren hebben ook in het

Terwijl de orderpositie buitenland in het eerste

machinebouw, de metaalwarenfabricage en de

eerste kwartaal van 2021 veel bedrijven

kwartaal maar weinig verbeterd is ten opzichte

verspaning.

hun verkoopprijzen verhoogd. Dit jaar komt

van het vierde kwartaal, worden de waardering van de huidige orderpositie buitenland

Metaalwaren

kwartaal sterk gestegen zijn. Wat de invloed

en de verwachtingen beduidend positiever

Bij een op de vier exporterende bedrijven is

van onder andere de hogere materiaalprijzen

beoordeeld dan een kwartaal geleden. Van de

de orderportefeuille buitenland in het eerste

op het bedrijfsresultaat is, blijkt uit bijgaande

respondenten geeft 51% aan te exporteren, 11%

kwartaal afgenomen tegenover een toename

grafiek. De bedrijven die hun verkoopprijs

exporteert tot 10% van hun omzet, 40% meer

bij een op de drie respondenten. Onder de

wisten te verhogen hebben vaker een beter

dan 10% en 49% van de bedrijven exporteert

verspanende bedrijven zijn er meer bedrijven

bedrijfsresultaat dan de bedrijven die hun

niet. Van de bedrijven die meer dan 10% van

waarbij de orderpositie is afgenomen dan er

prijzen gelijk gehouden hebben of hebben

hun omzet exporteert, is het exportaandeel

bedrijven zijn waar deze is toegenomen. De

moeten verlagen. In het eerste kwartaal heef t

metaalwarenbedrijven hebben een veel beter

36% van de respondenten de verkoopprijzen

kwartaal achter de rug, daar geeft meer dan de

verhoogd, bij 55% is deze gelijk gebleven en

helft van de respondenten aan een beter eerste

bij 8% is de verkoopprijs verlaagd. Vooral

kwartaal te hebben gehad. Voor zowel de

onder de aan de bouw toeleverende bedrijven

waardering van de buitenlandse orderpositie

zijn veel bedrijven (23%) die hun prijzen in

als de verwachtingen voor het tweede kwartaal

het eerste kwartaal hebben verlaagd. Van

van 2021 geldt dat deze veel positiever worden

de bedrijven die hun verkoopprijzen hebben

beoordeeld. De meeste positieve verwachtin-

verhoogd, geef t de helf t aan dat dit een struc-

gen over de orderpositie buitenland voor het

turele prijsverhoging is geweest. Een kwart

tweede kwartaal komen van de verspanende

past een tijdelijke materiaaltoeslag toe om de

bedrijven.

gestegen staalprijzen te compenseren en een

Stand van het MKB-metaal 40% 35% 30% 25% 20% 15% 10% 5% 0%

jun-20

-15% -20% mrt-20

-25%

mrt-21

sept-20

-10%

dec-20

dec-19

sept-19

mrt-19

jun-19

sept-18

dec-18

jun-18

mrt-18

-5%

30 |

daar nog bij dat de staalprijzen in het eerste

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Barometer.indd 30

32 |

14-04-21 09:23


Q1 2021 Saldo toe- en afname vast personeel

uitstaan, ligt, net als in het vierde kwartaal

veel bedrijven met een slechter bedrijfsresul-

van 2020, op ruim 40%. Gemiddeld hebben

taat. Mogelijke oorzaak hiervoor is dat in deze

20%

de bedrijven met vacatures 1,8 vacatures

sectoren relatief veel materiaal wordt verbruikt

15%

openstaan. Afgezet tegen alle medewerkers

waarvan de prijzen niet altijd zijn afgedekt.

10%

hebben de respondenten gemiddeld voor

Ook de waardering van het bedrijfsresultaat is

5%

3,3% van het personeelsbestand aan vacatu-

in het eerste kwartaal afgenomen ten opzichte

0%

res openstaan. Onder de toeleveranciers aan

van het vierde kwartaal. 41% procent van de

-5%

de bouw en de metaalwarenbedrijven heef t

bedrijven is tevreden terwijl 17% aangeeft

-10%

meer dan de helf t van de ondernemers vaca-

ontevreden te zijn over het bedrijfsresultaat

-15%

tures openstaan. De sectoren machinebouw

(dit was 44% versus 12%).

mrt-21

dec-20

sept-20

jun-20

mrt-20

dec-19

sept-19

jun-19

mrt-19

en onderhoud en service verwachten niet dat ze alle openstaande vacatures het komende

Winst

hal�aar kunnen invullen.

Het verwachte bedrijfsresultaat voor het

kwart hanteert een combinatie van beide. Van

tweede kwartaal van 2021 is beter dan in het

de bedrijven die hun verkoopprijzen verhoogd

Bedrijfsresultaat

afgelopen kwartaal. Het vorige kwartaal gaf

hebben, geef t 75% aan dat dit voldoende

Zoals hiervoor onder de ontwikkeling van de

per saldo 6% aan een slechter bedrijfsresultaat

is om de verhoogde materiaalprijzen te

verkoopprijzen al is genoemd, is de ontwikke-

te verwachten, nu geeft per saldo 26% aan

compenseren. Bij 25% was de prijsverhoging

ling van het bedrijfsresultaat afgenomen ten

een beter bedrijfsresultaat te verwachten.

hiervoor niet toereikend.

opzichte van het vorige kwartaal. De belang-

Het meest optimistisch hierbij zijn de las- en

rijkste oorzaak hiervoor zijn de stijgende staal-

constructiebedrijven. De ontwikkeling van

Personeel

prijzen. 28% van de respondenten geeft aan in

de winst is als gevolg van de hogere materi-

Bij de respondenten van deze Economische

het eerste kwartaal een beter bedrijfsresultaat

aalprijzen wat afgenomen ten opzichte van

Barometer werken gemiddeld 22,7 mensen,

te hebben behaald terwijl 30% een slechter

het vorige kwartaal. Nu maakt 58% van de

19,8 medewerkers met een vast contract en

kwartaal achter de rug heeft. Vooral onder

bedrijven winst, 25% draait break-even en 17%

2,9 met een �lexibel contract. Het aandeel

de aan de bouw toeleverende bedrijven en de

maakt verlies. Onder de metaalwarenbedrijven

respondenten met meer mensen in vaste

algemene las- en constructiebedrijven zijn

en oppervlaktebehandelaars zijn de meeste

dienst is in het eerste kwartaal voor het eerst in vijf kwartalen weer toegenomen. 16% van de respondenten heef t meer vaste medewerkers in dienst terwijl bij 8% er minder mensen werken met een vast contract. Voor ingeleend personeel geldt eenzelfde groeicijfer. Net als

bedrijven die winst maken. Saldo van bedrijven met een beter en slechter bedrijfsresultaat t.o.v. het vorige kwartaal

Na het eerste kwartaal van 2020 gaf per saldo 60% van de bedrijven aan dat zij het volgende

20%

hal�aar minder zal investeren in machines

10%

in de twee voorliggende kwartalen hebben

0%

er bij 3% van de respondenten gedwongen

-10%

had. Na het eerste kwartaal van 2021 is dit

ontslagen plaatsgevonden. Gemiddeld

-20%

‘verbeterd’ tot per saldo 10%. Dit is overigens

werden bij deze bedrijven 1,5 f te ontslagen.

-30%

minder slecht dan het langjarige gemiddelde

Het aandeel bedrijven dat vacatures heef t

-40%

antwoord op deze vraag: dat is 14%.

dan dat ze het afgelopen hal�aar gedaan

mrt-21

dec-20

sept-20

jun-20

mrt-20

dec-19

MT_Barometer.indd 31

sept-19

M E TA A L + T EC H N I E K | S E P T E M B E R 2 0 2 0

jun-19

mrt-19

32 |

Investeringen machinepark onder druk

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

| 31

14-04-21 09:23


ONDERWIJS & BEDRIJF

Het aantal studenten en leerlingen dat kiest voor techniek neemt af, terwijl de tekorten aan technisch personeel groeien. Er is meer nodig dan goede intenties vanuit de overheid. Maatschappelijke uitdagingen vergen concrete stappen. ‘De belangen zijn groot’, zegt Cor van Vilsteren, directeur MCM bv uit Marknesse en voorzitter van de Metaaluniecommissie Onderwijszaken. ‘Zonder goede vakmensen, die maken en innoveren, zijn zaken als klimaatdoelstellingen en energietransitie onhaalbaar.’

T E K S T TO N Y VA N D E R M E E R B E E L D S A N D E R VA N D E R TO R R E N

INITIATIEF LIGT BIJ BEDRIJVEN STERK TECHNIEKONDERWIJS ZE T TECHNIEK OP DE K A ART

Cor van Vilsteren, directeur MCM bv uit Marknesse en voorzitter van de Metaaluniecommissie Onderwijszaken.

32 |

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_OnderwijsEnBedrijf.indd 32

14-04-21 09:26


Het opleiden van die vakmensen moet macrodoelmatig en dat betekent dat er opgeleid

Sterk Techniekonderwijs

moet worden voor de arbeidsmarkt. Samen

Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW), Stichting Platforms

met de overheid moet een stevig investe-

vmbo (SPV) en Platform Talent voor Technologie (PTvT) zetten zich de komende jaren

ringsprogramma opgetuigd worden voor

samen in voor Sterk Techniekonderwijs. Zij werken hierbij nauw samen met VNO-

technisch onderwijs, waarbij partijen niet meer

NCW, de Federatie Techniek, MKB-Nederland, Technische branches, Platform TL, MBO-

vrijblijvend kunnen acteren. De regeling Sterk

raad en de VO-raad.

techniekonderwijs 2020-2023 (zie ook kader)

Vanaf september 2018 wordt er gemiddeld 100 miljoen euro per jaar extra geïnvesteerd

moet leiden tot een breed en kwalitatief hoog-

in techniekonderwijs op het vmbo. In 2018 en 2019 is er geld beschikbaar voor vmbo-

staand technisch onderwijsaanbod. Bovendien

scholen waarmee ze kunnen investeren in bijvoorbeeld machines, materialen en

gaan alle vmbo-techniekscholen vanaf 2020

mensen. Van 2020 – 2023 worden de middelen ingezet voor de uitvoering van regionale

samenwerken met partners in de regio.

plannen van vmbo-scholen, mbo-instellingen, het bedrijfsleven en regionale overheid. De doelstelling is werken aan een duurzaam, dekkend en kwalitatief sterk technisch

Toeleverancier

onderwijs.

Van Vilsteren is met zijn bedrijf MCM in de Noordoostpolder betrokken bij Sterk ­Techniekonderwijs. MCM is toeleverancier van halffabricaten voor de machinebouw en land-

pen naar het onderwijs, maar het is volgens de

eigen opleidingsinfrastructuur ontwikkeld,

bouwwerktuigenindustrie. Maar er worden ook

eigenaar heel belangrijk dat bedrijven samen

met veel erkende leerbedrijven en collectieve

onderdelen voor verpakkingsmachines, voed-

met het onderwijs de volgende stap zetten. ‘Als

bedrijfsvakscholen. Daarnaast heeft het ook

selindustrie en schepen geproduceerd. MCM

je goede contacten hebt met het onderwijs, is

een structurele samenwerking met mbo- en

heeft als individueel bedrijf al 15 jaar lijntjes lo-

het tekort aan medewerkers redelijk beperkt.

hbo-instellingen. Het opleidingsfonds OOM

Je wordt veel sneller herkend en erkend door

vervult namens sociale partners een spilfunctie

leerlingen en leraren van verschillende scholen.

in het geheel. De bbl is voor onze sector een be-

Dus ons tekort is hier heel beperkt. Maar het te-

langrijke, effectieve leer-werk-instroomroute.’

Facts

kort in de hele sector is wel groot. Uiteindelijk

- Door daling van het leerlingenaantal

gaat het erom dat we een continue toestroom

Capaciteit

wordt het lastig om een kwalitatief

krijgen vanuit het onderwijs. Niet alleen

Een belangrijk punt voor verbetering van het

hoogstaand en dekkend onderwijs­

door contacten met het primaire onderwijs,

technisch onderwijs is dat de capaciteit van

programma te blijven aanbieden.

voorgezet onderwijs en ROC’s. Wij werken ook

techniekopleidingen uitgebreid en de kwaliteit

- Het bijbenen van snelle technologische

samen met hbo-instellingen. Uiteindelijk is het

verbeterd moet worden. Van Vilsteren: ‘Ook

ontwikkelingen vraagt veel van docenten

heel belangrijk, ook als je nu zelf voldoende

moeten er prestatieafspraken over aantallen

en van de school. Scholen moeten in

instroom hebt, dat je dat over vijf jaar ook wil

studenten komen en de bekostiging voor scho-

staat zijn hun onderwijs voortdurend

hebben. Het is een continu proces.’

len met techniekopleidingen moet omhoog en

te vernieuwen. Samenwerking met het bedrijfsleven is hierbij van groot belang.

gelijk zijn voor bbl en bol.’ Hij pleit ook voor een Vakmanschap

betere ondersteuning van en hogere salarissen

Veel toegevoegde waarde in het MKB-metaal

voor docenten in technische opleidingen. ‘Maar

modern, innovatief en inspirerend te zijn.

wordt door vakmanschap bepaald. Voor een

het is ook belangrijk om technische studies

De technologie dient aan te sluiten bij de

gezonde arbeidsmarkt is een goede instroom

aantrekkelijker te maken voor studenten, bij-

ontwikkelingen in de samenleving en de

daarom hard nodig. Daar wordt binnen de

voorbeeld door het collegegeld van technische

belevingswereld van de leerlingen.

metaalsector zelf al hard aan gewerkt vertelt

studies te verlagen en een basisbeurs in te

Van Vilsteren: ‘De sector heeft een effectieve

stellen voor technische studenten’, vindt hij.

- Het imago van techniek op scholen dient

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_OnderwijsEnBedrijf.indd 33

| 33

14-04-21 09:26


SCHERP GEPRIJSDE 5-ASSER NU BEREIKBAAR ZONDER CONCESSIES AAN KWALITEIT EN STABILITEIT

W

U IE

N

KF3500/5A ✓COMPACT

✓VERHOOGT UW PRODUCTIVITEIT

✓SNEL

VERKOOP@DYMATO.NL

|

+31 318 550 800

|

✓AUTOMATISERING

WWW.DYMATO.NL

5

e 197

Sinc

WIJ MISSEN JULLIE! En we kunnen niet wachten om jullie weer te mogen ontvangen op onze stands. Niet alleen de professionals, maar ook onze ambassadeurs zien wij altijd graag tijdens deze beurzen. Plymovent is er voor iedereen; van jong tot oud, van enthousiasteling tot professional!

Plymovent proef.indd 1 MT_Advertenties.indd 34

02-04-21 09:30 14-04-21 09:07


ONDERWIJS & BEDRIJF

VERVOLG VAN BLZ 33

Een van die bbl’ers is Bas Brokking.

Ook wenst hij dat er meer aandacht komt voor

Lassen

lasapparatuur) wilde hij via een bbl-traject ‘echt’

techniek in alle studies. ‘Maar vooral ook dat

Op dit moment lopen er bij MCM zes bbl’ers

gaan lassen. ‘En bij iedereen in de buurt staat

die aandacht er is vanuit alle kanten van de

rond. ‘Dat doen wij niet op de ‘normale manier’

MCM goed aangeschreven’, vertelt hij. ‘Een goed

samenleving en zeker van de overheid.’

van vier dagen werken in de praktijk en een dag

leerbedrijf, waar je veel kan leren en dat veel ver-

school. Ze gaan in dit geval twee dagen naar

schillende werkzaamheden biedt. Ik mocht gelijk

Initiatief

school en zijn drie dagen bij ons bezig. Met het

beginnen. Eerst mocht ik zelf een uur lassen en

Hoezeer de eigen sector en overheid ook

hanteren van die formule zijn ze sneller klaar

daarna werd ik gelijk aan het werk gezet, samen

faciliteert en ondersteunt, uiteindelijk ligt het initiatief bij bedrijven. Creatief zijn helpt dan veel. Van Vilsteren: ‘We hebben toevallig een aantal weken geleden aan een basisschool in Luttelgeest, een klein dorpje hier verderop, een cortenstaal gesneden boom gemaakt. Ook kreeg deze basisschool de mogelijkheid

met een andere bbl’er.’ Voor Bas werkt de leer/

‹‹ Uiteindelijk gaat het erom dat we een continue toestroom krijgen vanuit het onderwijs ››

om bij ons een half dagje met techniek bezig

werkcombinatie goed: ‘Het is beter dan alleen leren. Ik leer meer van doen dan uit een boek leren.’ Lassen is zijn passie: ‘Het is een echt vak en niet iets dat iedereen zou kunnen, dat maakt het zo leuk.’ Hij is trots op zijn werk, maakt mooie dingen en vindt het een kick te zien wat er met de producten waaraan hij heeft gewerkt gebeurt

te zijn. Dan gaan we solderen en worden de

voor de volgende stap’, aldus Van Vilsteren. Een

en waar het komt te staan. Het mooiste dat hij

scholieren rondgeleid door de fabriek om ze

van die bbl’ers is Bas Brokking (zie foto). Alhoe-

gemaakt heeft vindt hij een waterkering van 300

te laten zien wat ze later zouden kunnen gaan

wel hij bij zijn vorige werkgever ook al betrok-

meter, met acht bakken, die in Schotland staat.

doen.’

ken was bij lastechniek (een dealerbedrijf van

‘Dat was een staaltje speciaal laswerk.’

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_OnderwijsEnBedrijf.indd 35

| 35

14-04-21 09:26


BLIK OP BRANCHES

TEKST FR ANK SENTEUR BEELD RONALD HISSINK

WERELDSPELER IN EEN NICHEM ARK T

VOEDERSYSTEMEN VOOR VEEHOUDERIJ 36 |

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_BlikOpBranches.indd 36

14-04-21 09:29


VERENIGING FEDECOM

De landbouw- en veeteeltsector staan steeds meer onder druk, dus is het voor agrariërs cruciaal om ecologisch verantwoord, duurzaam en efficiënt te werken. Automatisering en mechanisering spelen daarbij een belangrijke rol en juist hierin is Trioliet uit Oldenzaal een succesvolle wereldspeler. Met een breed productenprogramma, waaronder kuilsnijders, automatische voersystemen en getrokken en zelfrijdende voermengwagens richten het bedrijf zich als Fedecom-lid op de zogeheten ‘precisie-landbouw’. naast ingekuild gras ook andere voedingsproducten voeren teneinde de melkproductie te optimaliseren. Daar zijn wij op ingesprongen met de ontwikkeling van voermengsystemen, resulterend in een volledig gamma mengende machines, zowel getrokken door een tractor, zelfrijdend als volledig gerobotiseerd.’ Hoger voerrendement ‘Voer is de grootste kostenpost in de veehouderij’, vertelt Anema. ‘Dus als je kosten wil besparen en het rendement van je onderneming wil verhogen moet je daar beginnen. Er zijn door veel agrarische bedrijven, mede dankzij de inzet van onze machines, al goede stappen in die richting gemaakt, maar bij veel bedrijven valt er beslist nog meer winst te realiseren. Ten

Sales director Frits Anema.

eerste door het elimineren van verlies. Door zowel bij het laden als het mengen en distribuHet bedrijf werd in 1950 opgericht door drie

trekker gehangen kon worden, betrad Trioliet

eren preciezer te werken, kun je hier de eerste

broers van Liet, vandaar de naam Trioliet en

deze nichemarkt en kreeg o.a. patent op deze

voordelen behalen. Een andere belangrijke

wisselde in de afgelopen zeventig jaar een paar

uitvinding die ook onder licentie geproduceerd

factor is het veranderen van het voer-distribu-

keer van eigenaar. Begin deze eeuw kocht de

wordt door andere fabrikanten.

tiepatroon. Als er bijvoorbeeld ’s ochtends een

familie van Liet alle aandelen terug en sinds

berg voer wordt neergelegd op de voergang, dan

2007 is Trioliet weer een echt familiebedrijf.

Productinnovatie

gaat dit gedurende de dag en vooral bij warm

De commerciële leiding is in handen van sales

Trioliet beschikt over een uitgebreide R&D-af-

weer, in kwaliteit achteruit. De voedingswaarde

director Frits Anema, terwijl exportmanager

deling met veertig mensen, waarin men stevig

neemt af, maar ook kun je uiteindelijk vaak

Harry Kleverkamp de verantwoording heeft

blijft investeren. Kleverkamp zegt daarover:

een deel weggooien. Niet optimaal dus en dat

voor de markten Duitsland, Oostenrijk en de

‘Het snijden van ingekuild gras lijkt een sim-

kan anders. Ten eerste kun je het voerproces

Benelux. Na de start heeft Trioliet een systeem

pele handeling, maar er komt veel bij kijken.

optimaliseren door een betere mix te maken.

ontwikkeld om ingekuild voer mechanisch

Als je niet snijdt maar bijvoorbeeld freest,

De koeien vinden dat lekkerder en bovendien is

te snijden. Tot dan toe moesten boeren met

blijft er een ruw oppervlak achter waardoor er

gewaarborgd dat ze het optimale (voorgeschre-

een steekschop ingekuild gras met de hand

zuurstof bij kan komen en broei ontstaat. Door

ven) rantsoen opnemen. Ook kun je in plaats

uitsteken om dat vervolgens aan hun vee te

onze snijtechniek houd je een glad en strak

van één, meerdere voermomenten over de dag

voeren. Zwaar werk en een dankbare prooi

oppervlak zodat er minimale luchtintrede is en

verspreiden zodat de koeien meer voeding krij-

voor de ontwikkelaars van Trioliet. Met een

eventuele verliezen beperkt blijven. Op een ge-

gen, je minder verlies hebt en de melkproductie

hydraulisch bediend snijsysteem dat achter de

geven moment gingen boeren hun melkkoeien

toeneemt. Nu hoor ik u al zeggen: “Dat is veel

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_BlikOpBranches.indd 37

| 37

14-04-21 09:29


BLIK OP BRANCHES

VERVOLG VAN BLZ 37

Trioliet produceert getrokken en zelfrijdende voermengwagens.

meer werk, daar heb je meer mensen voor nodig

Mondiaal succesvol

“customer journey”,’ vertelt Anema tot slot.

en dat maakt het duurder.” Maar daar hebben

Het gaat goed met Trioliet. Het bedrijf telt zo’n

‘Dat uit zich onder meer in een Marketing

we nu juist de automatische voersystemen

350 medewerkers, verdeeld over de productie-

Automation Configurator en een custo-

voor ontwikkeld. Het voer dat uit verschillende

vestiging in Polen (90 mensen) en Oldenzaal,

mer-portal. Door corona focussen we ook meer

grondsto�fen bestaat, wordt in de voerkeuken

waar vooral assemblage plaatsvindt en ook de

op e-learning voor technische trainingen en

eerst nauwkeurig afgewogen en in een robot

afdelingen R&D, sales en service zijn gevestigd.

service- en sales-ondersteuning. Als bedrijf

gebracht, waarna het goed wordt gemengd en

Daarnaast zijn er verkoop- en servicevesti-

worden we daarnaast steeds duurzamer. Alle

gedoseerd. De Triomatic voerrobots hebben

gingen in Frankrijk, Duitsland, UK, Benelux,

verlichting is bijvoorbeeld vervangen voor

we al sinds 2006 in het programma en deze zijn

Oostenrijk, Italië, Amerika, Canada en China.

LED en onze daken liggen vol met zonnepane-

inmiddels volledig geëlektrificeerd, wat een

‘Belangrijke omzetdrijvers zijn nog steeds de

len waardoor we een grote stap zetten in de

veel schoner en eigentijdser alternatief is in

Solomix voermengwagens’, aldus Kleverkamp.

voorziening van onze eigen energie. Tevens

vergelijking met de gebruikelijke uitvoeringen

‘En omdat steeds meer bedrijven met andere

investeren we in het energiezuiniger maken

met dieselmotor. Elektrificatie is sowieso iets

vormen van energie werken, bouwen we onder

van onze poedercoatoven en straalcabine en is

waar we intensief op insteken, want dat maakt

andere ook stationaire mengers die als in-

verduurzaming ook bij onze machines aan de

onze systemen milieuvriendelijker en breder

brengsystemen voor biogasvergisters worden

orde. We werken ze bijvoorbeeld goed af met

inzetbaar. Daar scoren we goed mee. Zo hebben

toegepast.’

meerdere coatinglagen zodat ze niet roesten

we onlangs bijvoorbeeld bij een bedrijf met

38 |

en mede dankzij de solide componenten een

1.100 koeien in Italië, een volautomatische voer-

Digitalisering

lange levensduur hebben, resulterend in lage

keuken met robots in bedrijf gesteld.’

‘Wij zetten in op het digitaliseren van de

total cost of ownership (TCO).’

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_BlikOpBranches.indd 38

14-04-21 09:29


In Oldenzaal vindt vooral assemblage plaats.

Gerard Heerink.

VIJF MILJOEN EURO Met 950 leden is branchevereniging Fedecom een factor van belang in het Nederlandse krachtenveld van politiek, economie, maatschappij en bedrijf. De verenigingsleden opereren op het gebied van landbouwtechniek, groentechniek, veehouderijtechniek, tuinbouwtechniek en industrie/intern transport. Het zijn zowel maak-, importeur- als dealerbedrijven, waarbij het hierboven beschreven Trioliet uit Oldenzaal uiteraard tot de maakbedrijven behoort. Gerard Heerink is directeur van Fedecom. Hij benoemt vijf speerpunten van de vereniging. Allereerst de beïnvloeding van regelgeving in het belang van de leden. Zo heeft men rond de jaarwisseling bijvoorbeeld een dreigende kostenpost van vijf miljoen euro bij het invoeren van een nieuwe voertuigregistratie kunnen afwenden. Een tweede speerpunt bevindt zich op het terrein van opleiding en training, van belang omdat het steeds moeilijker wordt om voldoende gekwalificeerd personeel te vinden. De leden van Fedecom werken intensief samen met scholen

in het Timplatform en de vereniging zorgt voor modern lesmateriaal dat door docenten en experts uit de bedrijven is opgesteld. Ten derde verzorgt Fedecom een gemeenschappelijke marketing en promotie, waartoe óók het organiseren van vakbeurzen behoort (recent AgroTechniekHolland digitaal). Ook voert de vereniging een eigen keurmerk (VA-Keur), waarvoor jaarlijks vele veiligheidskeuringen worden uitgevoerd. ‘Dit aantal groeit elk jaar met acht tot tien procent,’ zegt Heerink. En tenslotte wijst hij op de informatievoorziening over brancheontwikkelingen die de vereniging, ook internationaal, verzamelt en rapporteert.

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_BlikOpBranches.indd 39

| 39

14-04-21 09:29


Productontwerp

Gereedschap makerij

2D/3D CNC Draadvormen

Richten en afkorten van staven

Puntlassen

Mig/Tig Lassen

Schroefdraad rollen /snijden

CNC freesbewerkingen

CNC draaibewerkingen

Vervormen d.m.v. stempels

HOOGVEN 14 ERP | TELEFOON +31 0 413211998 | WWW.DRAADVORMEN.NL

d n o R

bellen!

TECHNISCHE 073 - 521 9125 www.hemimex.nl brons

KUNSTSTOFFEN aluminium brons messing koper PA 6 PA 6.6 PA 12 PVC PVDF PP PE/UHMPE

gietijzer

M TRU F. N E .O. NC HOOMOND Vtrum.nl LEX .hooncen 168

ijpe aksl

Vl rk • nwe o o •H

342 7 34

www

0

kunststoffen

POM PTFE PETP PC PEEK PF-W

8 redenen om te adverteren in METAAL + TECHNIEK 1. Het vergroten van de bekendheid van uw bestaande producten en

MT_Advertenties.indd 40

metaalbranche via nieuwsbrief

WEST-FRIESLANDen METAGIS het vakblad

brons & van nonuwferro 2. Het presenteren

TM

gieterij 7. Metaal + Techniek is een betrouwbaar en sterk merk APPROVED

innovaties

MANUFACTURER

3. Metaal + Techniek heeft een kwalitatief hoog bereik: de totale

met een gemiddeld bereik van 37.617 lezers en is een

Centrifugaal gegoten bronzen bussen en kraagbussen autoriteit bij het midden- en oplage gaat naar de leden van Koninklijke Metaalunie

www.hemimex.nl T. (073) - 521 91 25 E. info@hemimex.nl

6. Werven van professionals uit de

merken

kleinbedrijf in de metaalindustrie

www.wfmbrons.nl diensten om u te laten scoren

4. Het versterken van uw imago

VWB buurtbus belettering v1 DEF.indd 1

jpen

psli

ha edsc

ere n•G

EEL TION NVEN & CO CNC

n e p slij

bestellen? UIT KUNSTSTOF VOORRAAD LEVERBAAR

8. Metaal + Techniek biedt u ook

5. Meer deelnemers werven voor uw evenement en aankondigen

met Google en

van uw deelname aan beurzen

diverse cursussen

11-09-13 09:03

en opleidingen

Uw media-adviseur: Roy Wösting r.wosting@mybusinessmedia.nl | Tel: 06 22 548 304 - Chemisch vernikkelen van staal, RVS, koperlegeringen en Aluminium - Anodiseren en inkleuren van Aluminium - Chromateren en Chromiteren van Aluminium - Electrolytisch polijsen, beitsen, passiveren van RVS inclusief voor- en nabehandeling

14-04-21 09:09


In september van dit jaar beginnen de cao-onderhandelingen voor het Metaalbewerkingsbedrijf (cao Metaal en Techniek). Op verschillende manieren worden Metaalunieleden betrokken bij en op de hoogte gehouden van het onderhandelingstraject. Zo organiseert Metaalunie (interactieve) inspraakrondes over caoonderwerpen en verschijnen er weer cao-nieuwsbrieven. Voorafgaand aan de inspraakrondes, is een speciale cao-enquête uitgezet onder leden. Met deze enquête zijn de cao-wensen onderzocht die bij de leden leven. Daarnaast was er ruimte om onderwerpen te benoemen die leden graag besproken hebben. Metaalunie heeft deze enquête ook gebruikt om input op te halen voor de inspraakrondes.

ROUTEK A ART CAOONDERHANDELINGEN Routekaart Om alle leden goed op de hoogte te houden van het proces en resultaten van de cao-onder-

Ledenenquête

Resultaten vormen input voor inspraakrondes.

• • •

Inspraakrondes Online consultatie Districtsbesturen leveren input in Commissie Sociale Zaken (CSZ)

Inventariseren wat leden belangrijke onderwerpen vinden tijdens de cao-onderhandelingen.

CSZ stelt adviesmandaat op

Op basis van inspraakrondes en andere input wordt mandaat (onderhandelingsruimte) besproken binnen de CSZ een adviesmandaat opgesteld.

Raad van Bestuur stelt mandaat vast

Op grond van het advies van de CSZ besluit de Raad van Bestuur wat het Metaaluniemandaat wordt.

Vaststellen mandaat FWT

De mandaten van de verschillende brancheorganisaties worden in de Federatie Werkgeversorganisaties Techniek (FWT) gecombineerd tot een gezamenlijk mandaat voor de onderhandelaars.

Start onderhandelingen met vakbonden en terugkoppeling CSZ

Voorstellen toegelicht door werkgevers en vakbonden en elkaars vragen beantwoord. Daarna bespreken werkgevers en vakbonden hun standpunten. Gedurende de onderhandelingen vindt er terugkoppeling plaats naar de CSZ.

Voorleggen principeakkoord CSZ en Raad van Bestuur

CSZ adviseert Raad van Bestuur over het principeakkoord, Raad van Bestuur geeft akkoord.

Verbindend verklaren cao

Minister van SZW verklaart cao ‘algemeen verbindend’.

Toelichting resultaat en verloop cao-onderhandelingen

In de verschillende bestuursorganen en naar leden via verschillende media worden het onderhandelingsproces en het resultaat toegelicht en besproken.

handelingen, is er voor het eerst een zogeheten cao-routekaart gemaakt. Deze routekaart brengt duidelijk in beeld hoe het cao-proces eruit ziet. Op de routekaart zijn in een oogopslag alle stappen in chronologische volgorde te zien die gezet worden om te komen tot een nieuwe cao, welke partijen op welk moment daarbij een rol in hebben en wat die rol precies inhoudt. Met de routekaart is de totstandkoming van de nieuwe cao voor het eerst helder uiteengezet.

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Artikel01.indd 41

| 41

14-04-21 09:30


E L K E M A A N D E E N P R O J E C T VA N E E N VA N O N Z E L E D E N I N B E E L D

HET PROJECT Ook een bijzonder project gerealiseerd? Stuur een berichtje naar redace@ metaalunie.nl.

42 |

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Het-project.indd 42

14-04-21 09:32


In baggerschepen wordt zand of grindrijk materiaal aangevoerd. Via een stortbunker en transportbanden worden deze bulkgoederen gestort op een zeefdek van drie meter breed en bijna zes meter lang. Het gezeefde materiaal gaat in kleinere binnenvaarders naar de bouwgroothandel of naar betoncentrales op de Nederlandse en Vlaamse markt.

Voor een serieuze revisie van het zeefdek moest nu het complete frame gedemonteerd worden. In overleg met de opdrachtgever maakte Van Eijzeren uit Borssele precies op maat een hijsbalk boven het zeefdek.

Zeefmaen, die gemaakt zijn van polyurethaan, kunnen gemakkelijk verwisseld worden. Afhankelijk van de gewenste korreldoorsnede wordt de juiste zeef gekozen.

PvE is een Zeeuws familiebedrijf, ooit begonnen als smederij, geworteld in landbouwmechanisae en uitgegroeid met een sterke construce/ machinebouw-tak die meerdere mulnaonals als klant hee. Zo kon het frame van het zeefdek eruit worden gehaald. Een typisch PvE-project, aldus Peter van Eijzeren. Waarom? Lees verder op de volgende pagina’s.

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Het-project.indd 43

| 43

14-04-21 09:32


HET PROJECT

VERVOLG VAN PAG 43 T E K S T JA N K LO E Z E

VEELZIJDIG IN PRAKTISCHE CREATIVITEIT P

vE uit Borssele aan de Westerschelde is gespecialiseerd in landbouwmechanisatie,

een kleine smederij, opa Van Eijzeren breidde

constructiewerk en machinebouw. Overgrootvader begon meer dan 100 jaar geleden in

voorzichtig uit en had uiteindelijk een man of

een smederij. Anno 2021 staat met Peter van Eijzeren de vierde generatie aan het roer

vier in dienst. De groei kwam erin toen de vader

van het bedrijf dat recent onder zijn leiding opnieuw is aangepast aan de veranderende tijd.

van Peter koos voor landbouwmechanisatie in een tijd waarin de agrarische sector in Zeeland gekenmerkt werd door schaalvergroting en een

44 |

‘Een typisch PvE-project begint bij een klant die

daarmee gepaard gaande e�ficiencyslag. Een

aan ons advies vraagt vanwege onze praktische

jaar of dertig geleden nam bovendien de indus-

creativiteit. Wij schrijven geen lange engi-

trialisatie rondom Borssele sterk toe. Enkele

neerrapporten, maar we kijken samen met de

grote industriële bedrijven, zoals een alumuni-

betrokken deskundigen van de klant naar de

umsmelter, vestigden zich in deze regio aan de

beste oplossing voor het vraagstuk dat voorligt,

Westerschelde op de route tussen Antwerpen

houden dan al rekening met een toekomstige

en de Noordzee, net als enorme overslagstati-

beprijzing en als we op een gegeven een cal-

ons (vandaar ook het project op de voorgaande

culatie mogen maken, komen daar geen grote

pagina’s). Vader Van Eijzeren zette naast de

verrassingen uit. Meestal gaat zo’n project dan

landbouwmechanisatie een bedrijfstak op

voor ons door’, vertelt Peter van Eijzeren. Zo is

voor constructiewerk. Het bedrijf groeide naar

het ook gegaan bij het demonteren van het

een kleine 50 man personeel, waar dat aantal

zeefdek (zie de foto op de vorige pagina) en

momenteel op ongeveer 70 man is uitgekomen.

het plaatsen van een custom made hijsbalk

Toch is het in veel opzichten een ander bedrijf

in de bestaande constructie bij de klant.

geworden.

Landbouwmechanisatie

Gevoel

Vier jaar geleden nam Peter van Eijzeren

‘Mijn vader stuurde vooral op gevoel’, zegt

het bedrijf van zijn vader over, waarmee

Peter. Hij keek naar de cashflow, de orders, het

de vierde generatie aan het roer kwam

onderhanden werk en wist wel ongeveer of het

te staan. Overgrootvader begon met

goed zat. Maar wat de resultaten waren van

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Het-project.indd 44

14-04-21 09:32


Zicht op het zeefdek.

de verschillende bedrijfsonderdelen en welke

is ingrijpend, zeker voor een familiebedrijf als

vaar bestaat dat de nieuwe leiding op de winkel

KPI’s (key performance indicatoren) ertoe

dit. Maar niets doen was geen optie.’ Peter kent

gaat passen en blijft doen wat vader daarvoor

deden, daar kon Peter na de bedrijfsovername

de risico’s bij familiebedrijven als ze overgaan

deed. Maar als ondertussen de wereld om je

niet goed achter komen. ‘De organisatie was

op de derde generatie en hoewel hij formeel

heen verandert en je bent niet ondernemend

nogal versnipperd geraakt’, zegt hij, met behal-

al de vierde is, kan hij eigenlijk de eerste twee

genoeg om dat te zien en erop in te spelen, dan

ve landbouwmechanisatie en constructiewerk

generaties voor één tellen, omdat het bedrijf

kan een bedrijf langzaam afkalven.’ En dat wil

óók onder meer een installatiebedrijf binnen

in die begintijd nauwelijks is gegroeid. ‘Het ge-

hij in ieder geval voorkomen.

de gelederen. Het heeft even geduurd en het was een enorme zoektocht, maar uiteindelijk moest Peter een aantal belangrijke, maar

Atoomschuilkelder

moeilijke beslissingen nemen. In 2019 verkocht

Achter de smederij/constructiewerkplaats, naast de waslijn van oma Van Eijzeren

hij het installatiebedrijf en in 2020 splitste hij

heef t een half jaar lang deze stalen sigaar gelegen. Het is een atoomschuilkelder.

het overgebleven bedrijf op in twee zelfstan-

We schrijven de jaren tachtig, het hoogtepunt van de Koude Oorlog. Nederland

dige bv’s: één voor landbouwmechanisatie

bereidde zich voor op de atoombom en het

en één voor constructiewerk/machinebouw.

atoomagentschap verstrekte aan de firma

‘Omdat ik persoonlijk niet geschikt ben om het

Van Eijzeren de opdracht een schuilkelder te

landbouwmechanisatiebedrijf te leiden, zitten

bouwen. Opa nam de klus aan. Het walsen van

daar nu twee directeuren op. Zij rapporteren

het staal besteedde hij uit, maar hij had zelf

aan mij en aan mijn vader, die niet meer opera-

lassers en constructiebankwerkers in dienst,

tioneel maar nog wel inhoudelijk bij het bedrijf

dus de assemblage gebeurde in Borssele. Toen

is betrokken’, vertelt hij.

het ding klaar was, werd de sigaarvormige constructie buiten gelegd, om plaats te maken

Familiebedrijf

voor volgende klussen. Op een gegeven

Zijn ingrepen hebben begrijpelijkerwijze

moment is het ding opgehaald. ‘Het zou zo

veel impact op het bedrijf, want het raakte

maar kunnen dat hij nog ergens in de grond

mensen in hun dagelijkse werk. ‘De keuze om

zit’, zegt kleinzoon Peter van Eijzeren.

bedrijfsonderdelen af te stoten of op te splitsen

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Het-project.indd 45

| 45

14-04-21 09:32


HOE DOE JIJ DAT EIGENLIJK?

EEUWIG OP JACHT NAAR RENDEMENT EN EMISSIEREDUCTIE

B R A N D E R B R E N G T N O X- U I T S T O O T O N D E R 30 M G / M 3

T E K S T L I A M VA N KO E R T

B E E L D DA N TO F OTO G R A F I E

O

nlangs installeerde branderexpert

mg/m3 ook zaken als stikstofdispositie bepalen

ook om voor het gehele vlambeeld die paarse

Suscomb een nieuw branderontwerp

of ergens wel of niet gestookt mag worden.

kleur te verkrijgen, wat betekent dat binnen de

in een ketel bij een grote voedsel-

De praktijk wijst inmiddels uit dat een NOx-

vlam de temperatuur overal gelijk is.’

producent. Met de upgrade komt het bedrijf

uitstoot onder de 30 mg/m3 voor Suscomb zelfs

ruimschoots onder de in 2017 aangescherpte

in ongunstige situaties zondermeer haalbaar is.

grenswaarde van 70 milligram NOx per kubie-

46 |

Lokaal rookgas In theorie is de manier om tot een volledig paars vlambeeld te komen een-

ke meter rookgassen. Aan de basis van deze

Paarse warmte Stikstofmonoxide en stik-

voudig. Een verbranding is een redoxreactie. Bij

opmerkelijke prestatie liggen het precies op de

stofdioxode – gezamenlijk NOx genoemd,

een lagere zuurstofconcentratie in de verbran-

juiste plek terugvoeren van rookgassen en vele

ontstaan tijdens een verbrandingsreactie door

dingskamer is er minder zuurstof om mee te

jaren “vlammetjesstaren”.

het binden van zuurstofatomen aan stikstof-

reageren en daalt de temperatuur. In de praktijk

atomen uit de lucht. Hoe hoger de tempe-

wordt daarom al jaren door alle fabrikanten

Vlambeeld ‘Ik tuur al bijna veertig jaar in bran-

ratuur van de verbranding, des te meer NOx

het rookgas terug in het proces gevoerd. De

dervlammen en het zal je verbazen hoeveel

ontstaat. Die wetmatigheid klinkt vervelend

moeilijkheid zit hem er in hóe je dit terugvoert,

je uit het vlambeeld kunt afleiden’, zegt Wim

voor vakmensen in de warmtetechniek, maar

zodat je altijd en overal een stabiele paarse

Pastoor die in 2015 met Frans Knijnenburg en

volgens Pastoor gaat het goed zolang je onder

vlam overhoudt. Pastoor: ‘De meeste bran-

Marc van der Cruijsen Suscomb oprichtte om

de 1400 graden Celsius blijft. De bijbehorende

derleveranciers voegen ‘in bulk’ rookgas aan

de industrie van emissiearme warmtetechno-

vlamkleur bij die temperatuur is paars en daar

de verbrandingslucht toe. Wij zijn er met een

logie te voorzien. Aangezien emissies een hot

zit wat Pastoor de ‘sweetspot’ noemt. ‘Hier

nieuw branderontwerp echter in geslaagd om

topic zijn, hebben de heren de wind flink in de

hebben we een maximaal rendement, een

dit lokaal te doen. Dus precies de juiste hoeveel-

rug. De regels worden continue aangescherpt,

minimale vorming van NOx en geen residu van

heid rookgas, exact op de plek waar je dit nodig

waarbij naast de in 2017 gestelde grens van 70

koolstof dat de brander vervuilt. De truc is dan

hebt.’ Hoewel het geheim van de smid voorlopig

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_HoeDoeJeDat.indd 46

14-04-21 09:33


Wim Pastoor van Suscomb.

nog wel een geheim zal blijven, wil Pastoor best

in de branderkop. Dat luistert heel nauw. Elke

waarbij de vuurhaardruimte bij het pilotproject

een tipje van het rookgordijn oplichten. ‘Op

uitstroomhoek, -radius of -diameter telt.’

zeer klein was en de omgevingstemperatuur

de eerste plaats moet je snappen dat een ho-

hoog – verwacht Pastoor nog heel wat retrofits

mogene paarse vlam van nature geen stabiele

Vakmanschap ‘Onze kracht zit hem in het

op basis van aardgas te doen. En alsof dat nog

toestand is. Wie lang genoeg tuurt, kan in een

combineren van moderne technologie met

niet genoeg is, wordt er achter de schermen

vlam verschillende lagen en stadia ontdekken.

vakmanschap. Die synergie staat aan de basis

ook hard gewerkt aan een Low NOx waterstof-

Je hebt de primaire vlam op het moment van

van alles wat we doen.’ Het recent geboekte

brander in samenwerking met Mateq Process.

ontsteking. Vervolgens gaan de secundaire en

succes betekent overigens niet dat Suscomb

Pastoor: ‘Waterstof is op veel punten een

tertiaire vlammen meedoen. Op al deze punten

klaar is met nieuwe dingen doen. Na de eerste

duurzaam alternatief voor aardgas. Maar op het

en overgangen wil je de temperatuur in het

recentelijke installatie is er nog een hoop NOx

gebied van NOx – een onderbelicht punt – scoort

gareel houden. Je bent dus eigenlijk continu

terug te dringen in tal van andere applicaties die

waterstof slecht. Dat komt omdat de verbran-

vlammetjes aan het pesten. De juiste hoeveel-

elk hun eigen uitdagingen kennen. Maar doordat

dingstemperatuur van waterstof veel hoger ligt.

heid rookgas op de juiste plek wordt bepaald

de ontwikkelde methode zich inmiddels heeft

Gelukkig hebben we ook daar inmiddels wat op

door de configuratie van de rookgastoevoer

bewezen in een voor NOx-ongunstige omgeving,

gevonden.’ Wat? Dat wil Pastoor nog niet zeggen.

Ook vertellen hoe jij iets bijzonders doet? Laat het ons weten via redactie@metaalunie.nl M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_HoeDoeJeDat.indd 47

| 47

14-04-21 09:33


Powerplustools Nederland B.V. Powerplustools Nederland Noorderringweg 6 B.V. Noorderringweg 9363 TC Nederland Marum 6 B.V. Powerplustools 9363 TC Marum 6 Noorderringweg 9363 TC Marum

T.+31 (0)594 231040 F.+31 (0)594 231045 231040 F.+31 (0)594 231045 T.+31 (0)594 info@powerplustools.nl info@powerplustools.nl 231040 F.+31 (0)594 231045 T.+31 (0)594 info@powerplustools.nl

Powerplustools.indd 1 Powerplustools.indd 1

02-01-20 16:13 02-01-20 16:13

Powerplustools.indd 1 Powerplus.indd 1

INNOVATIEVE OPLOSSINGEN VOOR DE

02-01-20 16:13 02-03-21 16:53

BANDZAAGMACHINES

CIRKELZAAGMACHINES

PROFIELBEWERKING

BEWERKINGSCENTRA

MAGAZIJNSYSTEMEN

GEBRUIKTE MACHINES

CIRKELZAGEN

BANDZAGEN

METAAL EN ALUMINIUMBEWERKING Promatt B.V. Rietmolenweg 20 7482 NX Haaksbergen Tel: (00 31) 53-573 05 10 info@promatt.nl

WWW.PROMATT.COM Volg ons op

8 redenen om te adverteren in METAAL + TECHNIEK 1. Het vergroten van de bekendheid van uw bestaande producten en merken 2. Het presenteren van uw innovaties 3. Metaal + Techniek heeft een

6. Werven van professionals uit de metaalbranche via nieuwsbrief en het vakblad 7. Metaal + Techniek is een betrouwbaar en sterk merk met een gemiddeld bereik van

kwalitatief hoog bereik: de totale

37.617 lezers en is een autoriteit bij het

oplage gaat naar de leden van

midden- en kleinbedrijf in de metaalindustrie

Koninklijke Metaalunie

8. Metaal + Techniek biedt u ook diensten om

4. Het versterken van uw imago

u te laten scoren met Google en diverse

5. Meer deelnemers werven voor

cursussen en opleidingen

uw evenement en aankondigen van uw deelname aan beurzen

Uw media-adviseur: Roy Wösting r.wosting@mybusinessmedia.nl | Tel: 06 22 548 304

M&T205x125_2021.indd 1

MT_Advertenties.indd 48

11-03-21 12:46

14-04-21 09:09


RECHTGEZET B E E L D S A N D E R VA N D E R TO R R E N

ELKE TIJD KENT ZIJN PRIJS Mag u als leverancier/ verkoper een afgesproken prijs herzien als u onverwacht tegen hogere inkoopprijzen aanloopt?

Metaalbedrijf Sorteer bv krijgt de opdracht de

beurt is en er machines en staal moeten worden

werkvloer van Vegabite, producent van vlees-

ingekocht, blijken de prijzen tot grote schrik van

vervangers, te vullen met een complete straat

Sorteer bv enorm te zijn gestegen.

van vulmachines, buffertafels en sorteermachines. Hiervoor accepteert Vegabite een offerte

Sorteer bv meldt bij Vegabite dat er sprake is van

van Sorteer bv. Hierin staat per onderdeel de

meerkosten die hij zal moeten betalen. Vegabi-

prijs tot twee cijfers achter de komma. Omdat

te accepteert dit niet. Er is toch een vaste prijs

Vegabite pas is opgericht en de huur van haar

afgesproken? Tegenvallende kosten komen voor

locatie nog niet rond heeft, hoeft Sorteer bv pas

risico van Sorteer bv, vindt Vegabite. Het metaal-

over een paar maanden te leveren. Omdat zij

bedrijf vraagt om advies bij een jurist. Die ziet

net ook een andere grote order ontving, geeft zij

in de contractstukken waarin de afspraken over

die voorrang. Vegabite kan immers nog wel even

en weer zijn vastgelegd, dat Vegabite per e-mail

wachten. Zodra het Vegabite project aan de

om een offerte van Sorteer bv had gevraagd. In

M R . M I R JA M B O S

deze e-mail verklaarde zij haar inkoopvoorwaar-

BEDRIJFSJURIDISCH ADVISEUR

den van toepassing. In de offerte van Sorteer

K O N I N K L I J K E M E TA A L U N I E

R I S I CO Voor lopende koopcontracten

bv zijn vervolgens de Metaalunievoorwaarden

geldt dat een sjging van de kostprijs voor

van toepassing verklaard en ook meegestuurd

gebeurd en de kans groot is dat de rechter een

u als leverancier voor uw rekening en risico

als bijlage. De jurist laat Sorteer bv weten een

beroep op de Metaalunievoorwaarden niet zal

komt. Hee u met uw klant afgesproken

beroep te kunnen doen op artikel 7 van de Me-

honoreren, doet Sorteer bv er verstandig aan het

(bijvoorbeeld via uw leveringsvoorwaarden,

taalunievoorwaarden. Hierin staat dat Sorteer

nadeel zelf te dragen en deze kwestie niet voor

zoals arkel 7 Metaalunievoorwaarden)

bv eventuele prijsverhogingen mag doorbere-

de rechter uit te spelen. Zo houdt ze bovendien

dat u wijzigingen in de kostprijsbepalende

kenen.

de relatie goed met haar klant.

factoren, waaronder de staalprijs, aan hem mag doorberekenen, dan ligt het anders.

De jurist voorziet echter dat Vegabite in reactie

Hiervoor is wel nodig dat de Metaalunie-

hierop gaat stellen dat Sorteer bv vergeten is

voorwaarden gelden op uw koopovereen-

Vegabite’s inkoopvoorwaarden uitdrukkelijk van

Metaalunie Rechtsbijstand behandelt in deze

komst met de klant. Soms lukt dat niet en

de hand te wijzen. Hierdoor is een zogeheten

rubriek interessante kweses. Namen en plaatsen

zijn er wellicht zelfs inkoopvoorwaarden

'battle of forms' ontstaan tussen de algemene

zijn verzonnen, gelijkenissen met personen

van toepassing, waarin staat dat alle prijzen

voorwaarden over en weer. Sorteer bv’s kans van

en bedrijven louter toevallig. Metaalunie

vast zijn. Omdat expliciete afspraken

slagen met een beroep op artikel 7 Metaalunie-

Rechtsbijstand biedt een geselecteerd netwerk van

regelmag voorrang hebben op ‘de kleine

voorwaarden is klein, met andere woorden. Het

deskundige advocaten en een speciaal voor leden

leertjes’, kunt u dit ondervangen door in

was achteraf bezien beter als Sorteer bv in haar

ontwikkelde Mevas-rechtsbijstandverzekering.

uw offerte/opdrachtbevesging op te ne-

offerte een voorbehoud ten aanzien van stijgen-

U kunt bij Metaalunie Rechtsbijstand terecht

men dat u een slag om de arm houdt voor

de (staal) prijzen had opgenomen en Vegabite

voor advocaten, octrooigemachgden, juridische

wat betre de prijs. Op www.metaalunie.

dit voor akkoord had getekend. Nu dit niet is

bedrijfsanalyse, incasso, maatcontracten, algemene

nl tre u voorbeeldteksten aan die u kunt

voorwaarden. Meer weten? 030- 605 33 44 of

gebruiken om te anciperen op eventuele

www.metaalunierechtsbijstand.nl

prijsverhogingen aan uw inkoopkant. M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Rechtgezet.indd 49

| 49

14-04-21 09:34


UIT HET ARCHIEF

‹‹ Tom Kerkhof: ‘Vooruitgang is nog steeds ons doel’ ››

EEN KLEINE STAP VOOR ‘OPA DHONDT’ VAN KOLENBOER NA AR VERENFABRIEK

50 |

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_UitHetArchief.indd 50

14-04-21 09:35


T E K S T TO N Y VA N D E R M E E R

K

oninklijke Metaalunie wortelt in een lange, meer dan honderdjarige geschiedenis van werkgevers die

zich verenigden in voorlopers van de huidige organisatie. Deze rubriek verbindt heden en verleden van de inmiddels koninklijke vereniging met elkaar. Uiteraard is die verbinding er vooral dankzij de Metaalunieleden. Zonder de smid op de hoek van de straat uit 1903 zou er immers geen verleden zijn en zonder de machinebouwers, verspaners, lassers, noem maar op, geen hier en nu. Deze maand staan we stil bij de geschiedenis van Technische

Verenfabriek VIOD uit Breukelen. In een tijd dat kolen nog de voornaamste brandstof was voor veel bedrijven en huishoudens, rond 1940, sloot kolenboer ‘opa Dhondt’ een aardige deal die leidde tot de oprichting van VIOD.

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_UitHetArchief.indd 51

| 51

14-04-21 09:35


KOMPAS

MINI-ADVERTENTIES

OPPERVL AK TEBEHANDELING

R O N D/ V L A K S L I J P E N JPEN

ALUMINIUM

LOA Lak B.V.

Comhan Holland BV

Joh. Enschedeweg 11 1422 DR UITHOORN t +31 297 513636 f +31 297 513639 e comhan@comhan.com i www.comhan.com

TEC / CAD College Kerkenbos 1018 B 6546 BA Nijmegen t 024-3565677 e info@cadcollege.nl, i www.cadcollege.nl DR A ADBEWERKING

AU T O M AT I S E R I N G

Siriusstraat 11 5015 BT Tilburg t 013-5427627 f 013-5427607 e info@loa.nl i www.loa.nl i www.loa-sp.nl » Voor stralen, kataforese lakken, poedercoaten en natlakken » Wij verzorgen ook transport, assemblage en warehousing » Van enkele stuks tot grote series

De Wit Slijptechniek

Autoweg 14 3911 TK Rhenen t 06 50 29 59 33 e info@dewitslijptechniek.nl i www.dewitslijptechniek.nl » Rondslijpen max ø395 / L=1000 mm » Vlakslijpen max 700 x 300 mm » Slijpen van staal, rvs en hardmetaal » Draadvonken Fanuc SLIJPEN

C&E Draad Bewerking BV

Hillebrand

Eenvoudig en nauwkeurig offertes maken en meer, bekijk er een video van op: i www.hillebrandsoftware.com i www.staalcoatings.nl i www.optimize-it.info i www.lasprijsberekenen.nl

Komdex Software Ontwikkeling BV

Jan van de Laarweg 30 2678 LH De Lier t 0174-512419, F 0174-515893 e info@ce-bv.com GIETEN

Brabantse Non Ferro Gieterij BV

Postbus 92, 4870 AB Etten-Leur t 076-5012950, f 076-5020975 e info@bnfgieterij.nl, i www.bnfgieterij.nl » Aluminium en brons: zand- en coquillegieten

4D CAM BVBA

Beekveldstraat 67/ Bus 1 B-9300 Aalst t 0032-53804503 e info@4dcam.be i www.4dcam.be

Bemet International B.V.

Fokkerstraat 31, 3905 KV Veenendaal Pb 1040, 3900 BA Veenendaal t 0318 – 495858 f 0318 – 551611 e info@bemet.nl i www.bemet.nl

52 |

DE GREEF coatings bv

Merwedeweg 13 3621 LP Breukelen t 0346-261135 e info@degreefcoatings.nl P V D C O AT I N G

INDUSTRIEEL REINIGEN

Industrieweg 13 7461 AA Rijssen t 0548-543793 f 0548-519565 e info@vangeenen.nl i www.vangeenen.nl » Slijpen en polijsten » Reinigen en CLEANROOM verpakken » Meer info zie website TECHNISCHE KER AMIEK

Oerlikon Balzers Coating Benelux

Arnoudstraat 13 2182 DZ Hillegom t 0252 68 29 18 e info@komdex.nl C A D/ C A M

Van Geenen BV Metaalfinishing

Previ Service b.v.

Bijlmermeerstraat 20a 2131 HG Hoofddorp t 023-5621313 e office@previservice.nl i www.droogijsstralen.nl » Reiniging machines / parken » Reiniging zonder water » Verwijderen spouwmuurisolatie

Newtonstraat 15, 4004 KD Tiel t +31 344 655 490 / f +31 344 655 287 e info.balzers.be@oerlikon.com i www.oerlikon.com/balzers/be » Marktleider in innovatieve PVDcoatings voor gereedschappen inclusief klantenadvies » Eigen transportservice » Voor- en nabehandelingen mogelijk

L ASERSNIJDEN

Ceratec Technical Ceramics BV

Poppenbouwing 35 4191 NZ GELDERMALSEN t 0345 58 0101 e info@ceratec.nl i www.ceratec.nl” » Ontwikkeling, bewerking en samenstelling van keramische componenten. » Ceramic on the right spot! TR ANSPORT - LOGISTIEK

Valk Welding B.V.

Verberk Group

Tommel 1 5111 EK Baarle-Nassau t 013 507 95 35 e info@verberk.com i www.verberk.com » Ook kleine oplages mogelijk » Naar eigen ontwerp of wij doen het tekenwerk/engineering voor u

Staalindustrieweg 15, Postbus 60 2950 AB Alblasserdam t 078-6917011 e info@valkwelding.com i www.valkwelding.com

FedEx Express en TNT

» Ruime keuze uit verzendservices voor uw pakketten en pallets. » Snelle en betrouwbare leveringen naar meer dan 220 landen en gebieden. » Uitstekende klantenservice en ondersteuning » Metaalunie ledenvoordeel i tnt.com/metaalunie

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

04MT_HetKompas.indd 52

14-04-21 09:37


UIT HET ARCHIEF

VERVOLG VAN BLZ 51

‘Opa Dhondt’ was dus kolenboer in Breukelen.

drijf zevenduizend verschillende soorten veren

Er is op internet niet veel over hem terug te

voor de after-market in de automotive. VIOD is

vinden behalve dan dat hij getrouwd was met

heden ten dage gespecialiseerd in de dikkere

een Duits dienstmeisje. Dat zit zo. Na de Eerste

draaddiameters en er werken vijfendertig men-

Wereldoorlog kwamen er vanwege de armoede

sen. Het type wikkelmachine waarmee opa nog

in Duitsland veel Duitse dienstmeisjes die

met de hand veren draaide, is allang vervangen

werkten op buitenplaatsen rond Breukelen. Ze

door geavanceerde, computergestuurde, vol-

waren erg gewild, want ze waren goedkoper

automatische en semiautomatische verenwik-

dan de Nederlandse meisjes, stelden minder

kelmachines, slijpautomaten, kogelstraalinstal-

eisen en werkten harder. Er waren in Breukelen

laties, hardings- en ontlatingsovens alsmede

minstens zeventien Duitse meisjes, waarvan

een eigen epoxyspuiterij. Inmiddels maakt

er een stuk of tien hier zijn getrouwd, onder

het bedrijf onder meer drukveren, trekveren,

andere met melkboer J. de Langen en… met

torsieveren, draadveren en motorcross-veren.

kolenboer J.A. Dhondt.

Zo’n 60 procent zijn autoveren en verder maakt VIOD onder andere veren voor containers,

Wikkelmachine

landbouwmachines en boormachines.

Een kolenboer had in die tijd natuurlijk een enorme diversiteit aan klanten. Een van de

Dagelijkse leiding

klanten van Dhondt was fietszadelbedrijf

In 2020 is VIOD Verenfabriek onderdeel gewor-

Knoop. Met Knoop ging het niet zo goed en op

den van de Alcomex Groep. VIOD blijft binnen

een gegeven moment kon de kolenrekening

de Alcomex Groep een zelfstandige onderne-

niet meer betaald worden. Met een waar

ming met instandhouding van organisatie,

gevoel voor ondernemen, stelde opa Dhondt

locatie en naam. In juni van dit jaar gaat Tom

voor om de ‘wikkelmachine’ die werd gebruikt

Kerkhof de dagelijkse leiding van het bedrijf

om veren voor onder de fietszadels te maken,

overnemen van huidig directeur Ben van

als betaling over te nemen. In zijn kolenschuur

Nieuwkerk. Van ‘opa Dhondt’ tot Tom Kerkhof,

bracht de kolenboer uren door met peinzen

van kolenboer tot verenspecialist: Vooruitgang

over wat hij nu eigenlijk aan moest met die

Is Ons Doel is ver gekomen!

‘wikkelmachine’. Uiteindelijk bedacht hij dat hij een nieuwe, betere fietsveer zou gaan maken waar de zadelmarkt wel interesse in zou kunnen hebben. Het was inmiddels na de Tweede Wereldoorlog en omdat steeds meer huishoudens werden aangesloten op het gas was dat door de teruglopende kolenmarkt helemaal geen slecht idee. Op 13 december, een koude woensdag, 1950 richtte opa Dhondt VIOD veren op: ’Vooruitgang is ons doel’. En vooruit ging het! Zevenduizend soorten Veren voor fietszadels maakt VIOD vandaag de dag niet meer. Inmiddels produceert het be-

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_UitHetArchief.indd 53

| 53

14-04-21 09:35


BREAKING NEWS Tien topproducten van de afgelopen tijd

F L O W I N D I C AT O R Duranmatic

R E PA R AT I E S TAT I O N Het repa-

C O B O T S ABB breidt zijn portfolio van

introduceert de nieuwe F103 Flow / To-

cobots uit met twee nieuwe cobotfami-

talizer met logfunctie van Fluidwell, een

lies: GoFa en SWIFTI. De nieuwe cobots

­Nederlandse fabrikant van indicatoren

ratiestation TPS-900 van Toolcraft is

hebben een hogere payload en hogere

voor flow-, druk- en temperatuurmeting.

geschikt voor industriële toepassingen

snelheden. Door met deze toename in

De veelzijdige F103 is een flowindicator

en voor professionele reparatieservices.

kracht en snelheid in te spelen op vragen

en totalizer voor vloeistoffen en is het

Hij is geschikt voor solderen, desolderen,

vanuit de markt, verwacht ABB een nog

eerste model uit de Fluidwell F-serie

hete lucht en positioneren van compo-

stevigere voet aan de grond krijgen in

indicatoren die de mogelijkheid biedt

nenten: alle functies in één station. Het

snelgroeiende segmenten zoals elektro-

voor flow-registratie (datalogging). Het

station heeft een vermogen van 900 W

nica, gezondheidszorg, consumenten-

display toont tijdens gebruik gelijktijdig

netvoeding voor continu gebruik bij de

goederen, logistiek en voeding en drank.

de actuele flowsnelheid en een totaal,

productie, zonder concessies. Het veelzij-

GoFa en SWIFTI hebben een intuïtief

evenals het geaccumuleerde totaal, het

dige reparatiestation TPS-900, bestaat uit

ontwerp zodat klanten geen beroep hoe-

dagelijkse totaal en dag-totalen van 15

een microsoldeerbout, heteluchtblazer,

ven te doen op robotprogrammeurs. Dit

voorgaande dagen.

desoldeerbout, soldeerpincet en een

opent de deur naar sectoren met een laag www.duranmatic.nl

vacuümpipet voor het positioneren van

automatiseringsniveau, waarbij klanten

componenten. Het is daarmee optimaal

hun cobot al binnen enkele minuten na

aan te passen aan de behoeften van

installatie kunnen bedienen. Dit direct uit

M A S T E R M O D U L E Communicatie

laboratorium en industrie. Het is mogelijk

de doos, zonder enige gespecialiseerde

tussen de PLC en het sensor-/actuatorni-

drie hulpmiddelen tegelijk te gebruiken.

training. Bij de ontwikkeling van ABB’s

veau is essentieel in geautomatiseerde

Bij uiterst nauwkeurige reparaties kan de

cobotaanbod stond het helpen van zowel

processen en industrie 4.0-toepassingen.

gebruiker eenvoudig omschakelen tussen

bestaande als nieuwe robotgebruikers

SMC biedt een passende

solderen en desolderen. Het is mogelijk

met het inspelen op vier megatrends

oplossing voor het aan-

om reparatiestation TPS-900 aan te

centraal. De individualisering van

sluiten van componen-

sluiten op een pc en daar de bedrijfspa-

consumenten, een groeiend tekort aan

ten, zoals ventielen, op

rameters in te stellen. De parameters van

arbeidskrachten, digitalisering en een

een bestaand produc-

ieder kanaal waarvan de temperatuur af-

toenemende mate van onzekerheid gaan

tienetwerk: de integratie van een IO-Link

zonderlijk is in te stellen (o.a. soldeerbout

gepaard met grote veranderingen in de

mastermodule. Deze module is beschik-

en heteluchtblazer), zijn gemakkelijk met

bedrijfsvoering en pleiten in tal van nieu-

baar voor het bekende EX600 veldbussys-

de software via USB- of RS-232-interface

we sectoren voor meer automatisering.

teem en zorgt dat de netwerkverbinding

naar het station te sturen.

snel, eenvoudig en kostenefficiënt is. www.abb.com

www.conrad.nl 54 |

www.smc.eu

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_10TopProducten.indd 54

14-04-21 09:38


M O M E N T S L E U T E L S Bij onderhouds-

STRAALKETEL

en reparatiewerkzaamheden moet vaak

Ondanks z’n geringe

Z I T S C H R O B -/ Z U I G M A C H I N E

worden gecontroleerd of de boutverbin-

afmetingen is de

Kärchers portfolio van schrob-/zuigma-

dingen na hermontage het juiste aanhaal-

MiniPro-Basic een

chines is uitgebreid met de B 110 R. Deze

moment hebben. Voor dergelijke taken

volwassen straalmachine met veel hoog-

nieuwe zitschrob-/zuigmachine kenmerkt

aan niet-veiligheidskritische onderdelen

waardige Gritco voordelen. De machine

zich door twee volledig vernieuwde

presenteert Atlas Copco Tools de nieuwe

wordt veel ingezet voor ‘basic’ straalwerk

componenten die erg bepalend zijn voor

en compacte PRO-momentsleutels van

zoals verf en roest verwijderen. Door de

het uiteindelijke reinigingsresultaat: de

de ACTW-serie. Atlas Copco Tools levert

nauwkeurige straaldruk- en doseermoge-

borstelkop en de zuigbalk. Vervaardigd

instapmodellen voor kwalitatief hoog-

lijkheden kan de MiniPro-Basic zeker ook

uit robuuste materialen garanderen ze

waardigere boutverbindingen met de

voor gevoelige objecten worden gebruikt.

een stille, energiezuinige werking. Naast

PRO momentsleutels uit de ACTW-serie.

De compacte en economische ketel is

de vernieuwde borstelkop en zuigbalk le-

De nieuwe reeks omvat in totaal vijf mo-

bedoeld als gelijkwaardig professioneel

vert het nieuw ontwikkelde zijschrobdek

dellen voor een breed koppelbereik van 5

alternatief voor minder intensief (dan een

extra efficiëntiewinst op. Voortaan kun-

tot 1000 Newtonmeter (Nm) en alle vijf

volledige dagtaak) gebruik met perfecte

nen grote oppervlakken in magazijnen,

bieden ze een hoge koppelherhaalbaar-

straalresultaten.

productiehallen, winkelcentra, parkeer-

heid van ±4% volgens EN ISO 6789:2017. www.gritco.com

garages en luchthavens dus hygiënisch én kostenbesparend worden gereinigd.

www.atlascopco.com

www.kaercher.com C A R B O N C O N S T R U C T I E Refitech heeft zijn assortiment slimme vierkante S N I J B E S T E N D I G E M O N TA G E -

carbonfiber constructieoplossingen ver-

H A N D S C H O E N Handschoenen

der uitgebreid. Het RefiFLEX-programma

uit de DURACoil serie van Showa zijn

omvat nu ook de nieuwe 40x40 mm ‘High

snijbestendig en dragen als een standaard

Precision’ koker met een standaardlengte

S PA N N E R S De bekende Makro-4Grip

montagehandschoen met comfortabele

van 1600 mm, evenals de bijbehorende

spanners zijn uit te breiden met bekken

zit. Dura staat voor duurzaam en Coil is

RefiFLEX 40S koppelstukken. Verder

om ronde producten te spannen. Met de

de speciale wikkeltechniek waarbij vezels

kan Refitech nu het UD carbon construc-

Lang Präge-Technologie is de vijfzijdige

rond elkaar worden gewikkeld om het

tiesysteem van haar Italiaanse partner

bewerking van ronde producten nog

comfort én de duurzaamheid te verhogen.

CarboSix leveren

sneller en efficiënter uit te voeren. De

De veiligste handschoen is de handschoen

aan klanten in

universele spanbekken zijn voorzien van

die comfortabel draagt en dus gedragen

de Benelux. De

flexibel positioneerbare inserts voor de

wordt. Doordat de snijbestendige vezels

CarboSix pultru-

indrukking en bijpassende spanbekken

van de DURACoil als het ware ‘ingepakt’

sie-profielen hebben geïntegreerde

zijn verkrijgbaar voor alle maten Lang

zijn, irriteren deze de huid niet. DURACoil

montagesleuven, zodat ze door middel

centrische klemmen. De spanbekken zijn

handschoenen kunnen probleemloos

van verschillende bevestigingsmaterialen

separaat verkrijgbaar voor spanners met

langdurig worden gedragen. Dat is dus de

tot frames kunnen worden geschroefd, in

een basisbreedte van 77 en 125 mm. Er

comfort van een standaard handschoen

plaats van verlijmd. Het bedrijf ziet een

zijn vier klempunten bij een klemhoogte

én de veiligheid van een snijbestendige

groeiende markt voor lichtgewicht con-

van slechts 6,5mm met een vasthoud-

handschoen.

structies. Steeds meer werktuigbouw-

kracht van 20KN en een aanhaalmoment

kundigen maken gebruik van Refitechs

van 70/100Nm. Het spanbereik is varië-

carbonvezel buizen, kokers en profielen.

rend in doorsnede van 36 tot 300mm.

www.refitech.nl

www.leering.nl

www.wiltec.nl

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_10TopProducten.indd 55

| 55

14-04-21 09:38


E L K E M A A N D E E N P O R T R E T V A N E E N M E TA A LT O P P E R

ME TA ALTOPPER

56 |

Sem Ende is metaaltopper van de maand april.

zit. Op zaterdagochtenden leerde Sem als

school voor techniek te kiezen. Daarna volgde

Ondanks zijn jeugdige leeftijd zit hij al een jaar

klein jochie samen met een paar vrienden

ROC Amsterdam Sloterdijk, waar hij bbl-niveau

of drie in de metaal, daarvoor warm gemaakt

van Arjo te lassen, in de fabriek. Gewoon voor

2 doet en vanaf volgend jaar doorgaat met

door Arjo Oudshoorn, een buurman die in de

de aardigheid wat dingetjes maken. Met die

niveau 3. Sinds kort is hij terug bij Stieva Metaal

directie van Stieva Metaal Groep uit Aalsmeer

ervaring op zak besloot Sem op de middelbare

Groep, waar hij vier dagen per week op zijn

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Metaaltopper.indd 56

14-04-21 09:39


SEM ENDE 18 JA AR

T E K S T JA N K LO E Z E B E E L D DA N TO F OTO G R A F I E

scooter naar toe rijdt: een minuut of twintig is

spiegelgladde, precies passende, vloeiende

hij onderweg. De vijfde dag zit hij op school.

lassen in roestvast stalen trechtertjes voor de

Zijn specialisatie is RVS lassen. Mooi werk,

farmaceutische industrie met mooie radiussen

Ook een metaaltopper in uw bedrijf? Laat het

zegt hij. Heel precies werk ook. Daar houdt

in de hoekjes.

ons weten op redactie@metaalunie.nl!

hij van. Tot nu toe is hij het meest trots op de

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_Metaaltopper.indd 57

| 57

14-04-21 09:40


OP DE BRES

BLIJF INVESTEREN IN EXPORTPOTENTIEEL MKB Verzwakken van exportondersteuning is gelijk

binnen handbereik. Want als corona ons iets

aan het vertragen van economisch herstel. Een

geleerd heeft, is dat een goed werkende supply

gezonde economie en export gaan hand in hand.

chain cruciaal is voor de industrie waar keten-

Immers, een derde van de omzet van bedrijven

afhankelijkheid groot is.

en een derde van de banen in Nederland zijn afhankelijk van de export.

Startend De kleine mkb-ondernemer van vandaag is de

Voor veel mkb-ondernemers zal de toekom-

Europese of zelfs mondiaal opererende speler

stige groei uit export moeten komen en zij

van morgen. Dus moet de regeling voor star-

kunnen daarbij hulp goed gebruiken. Richt die

tende exporteurs niet worden wegbezuinigd en moet er vol ingezet worden op digitalisering van de handelsbevordering.

‹‹ De kleine mkb-ondernemer van vandaag is de Europese of zelfs mondiaal opererende speler van morgen ››

Handelsverdragen Voer daarbij een pro-Europees beleid want ook dat helpt het mkb te groeien buiten Nederland. Een beleid dat streng toezicht houdt op het gelijke speelveld binnen de EU, maar ook van dat tussen de EU en de rest van de wereld. Vrije handelsverdragen met andere handelspartners zullen tot stand moeten komen, want die bezorgen onze economie meer kansen dan

hulp zo in dat Europa voor de mkb’er straks

bedreigingen. Dat heeft het verleden ons wel

geen geheimen meer kent. En zorg ervoor dat

geleerd.

Europa door het mkb als echte thuismarkt wordt beschouwd, want daar ligt voor veel bedrijven nog een hele hoop potentie.

PAUL VERLINDEN BELEIDSSECRETARIS INTERNATIONAAL

Supply chain

ONDERNEMEN KONINKLIJKE METAALUNIE

Dat zou nog wel eens geholpen kunnen worden

verlinden@metaalunie.nl

door de wens vanuit het Europese bedrijfsleven steeds meer te kijken naar toelevering

58 |

M E TA A L + T EC H N I E K | A P R I L 2 0 21

MT_OpDeBres.indd 58

14-04-21 09:41


DE NIEUWE HYUNDAI 25B-7A “ De scherp geprijsde no-nonsense truck”

ACTIEPRIJS

€ 21.950

LEASE DE HYUNDAI 25B-7A NU VANAF

excl. BTW

€ 269 / PER MAAND*

• 2500kg hefvermogen @ 500mm

• 3-delige mast inclusief free-lift

* Op basis van een financial lease 84 maanden met een restbedrag van € 3.000,00

• • • • • • •

* Hefhoogte van 4800mm

* Doorrijhoogte van 2175mm

Machine voorzien van een geïntegreerde side-shift

LED werklampen voor & achter

48V / 620Ah tractiebatterij

Oplader met een laadtijd van 12 uur

AC-techniek aandrijfmotor

Ruim & ergonomisch design met alle functies binnen handbereik

Maximale prestaties i.c.m. een minimaal energieverbruik

ZHE Trading B.V. - Importeur Hyundai Material Handling NL Tel: 0168- 467467 Fax: 0168-467056 Mobiel: 06-81154333 Adres: Potenblokseweg 4 4794RM Heijningen (Gem. Moerdijk) Nederland

Informeer naar een dealer bij u in de buurt !

WWW.NIEUWEHEFTRUCKKOPEN.NL *Machine ook leverbaar in 3.000kg en 3.500kg versie informeer naar de prijzen*

ZHE Trading Proef.indd 591 MT_Advertenties.indd

01-04-21 09:09 17:00 14-04-21


Totaalconcept voor high-tech cleanliness Emulcut & Feroclean

Grade 1 & 2 productievloeistoffen

Een leverancier voor al uw productievloeistoffen Emulcut 160, koelemulsie | Feroclean N404, reinigen

Verspanen zonder Verspanen zonder vlekken en verkleuring vlekken - Geschikten voorverkleuring alle materialen - Perfecte Geschikt RGA-waarden voor alle materialen - Huidvriendelijk Perfecte RGA-waarden - Kwaliteitsgarantie Huidvriendelijk - Schuim vrij met demi-water Kwaliteitsgarantie - Schuim vrij met demi-water

Grade 2 zonder Grade 2 zonder gemodificeerde alcohol gemodificeerde alcohol - Eindreiniging zonder

dampontvetting - Eindreiniging zonder - Geschikt voor alle materialen dampontvetting - Ultrasoon, spray dompel Geschikt voor alleenmaterialen - Voorkomt Ultrasoon, vlekvorming spray en dompel - Voorkomt vlekvorming

2-S Service & Specialties

info@2-s.eu | +31 492 590 443 | www.2-s.eu

2 MT_Advertenties.indd 60

29/03/2021 16:20 14-04-21 09:44

Profile for Koninklijke Metaalunie

Metaal + Techniek, april 2021  

Metaal + Techniek is het vakblak voor het MKB-metaal en tevens het officiële orgaan van Koninklijke Metaalunie. Het verschijnt 11 keer per j...

Metaal + Techniek, april 2021  

Metaal + Techniek is het vakblak voor het MKB-metaal en tevens het officiële orgaan van Koninklijke Metaalunie. Het verschijnt 11 keer per j...

Advertisement

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded