Page 1

maandblad • 63e jaargang • mei 2018

5 VAKBLAD VOOR HET MKB-METAAL

TON HEERTS, MBO RAAD: SAMEN NETWERK VORMEN

SLIMMER PRODUCEREN MEER STIMULEREN

Thema:

Verspanen WERKGEVERSDIALOGEN OVER ARBEIDSMARKT


&4401.&2,&/90"-3"5-02/5.*40.0&/ 0.#*%&8)&##&/7*+3*/%3,02400, &&/34"#*&-.&2,(&60/%&/*/&-*0/%*4'".*-*&#&%2*+'01(&2*$)4*/ )05%49*$) 6002"-#&9*(.&4)&4120%5$&2&/&/6&2#&4&2&/6"/4&$)/0-0(*&;/0.42&/4'2&9&/

   

 ?;;8>

-/45:5:3

>?5:9 ><1/5-85

'5601:>01'1/4:5>4;B 4-001:B5611:11:31B180531 -/?51A-:185;:8;<1:1: 01E141..1:B1A-:B131 >@//1>A1=81:30?;?15:0 6@:5)=--31=:--=.56;:E1 A1=?131:B;;=0531=>

    ! 

 /?51318053?9    3 3 

  5:5&@<1=95:5 F1813091?);2# F'.A:;:21==;L> F;31>?-:0?560 F)-G 99

    1=:.;;=H 

99 ) .;;=9;0@8-5=H   99 1?0171=:.;;=5>41?9;318567 3=;?13-?1:?1.;=1:91?11:8--3 9-/45:1A1=9;31:%1>?9-?1=5--87-: 41=31.=@57?B;=01:

 





 &@<1= @8?5=588+&&1=51> F ,11=:-@B71@=53051<13-?1:.;=1:      F -31>:560=@70;;=><1/5-81I%+?45::5:3JA;=9 F )1=.1?1=01><--:.1411=>5:30;;=><1/5-81 ³-Ã&#x20AC;XWH´ ><5=--8 F +/;-?5:3A;;=8-:31=1>?-:0?560 F )1=1:53.--=91? $>D>?119

   0=--0>:5601::05A1=>1 ><;10>;;=?1:81A1=.--=&"(! &**'*!#'&#'  &' '%#,%"(!#  (''&# )

 

     "/"'("4%*".&4&2>..

    &%  &%  F)-:-23-?05-91?1=H99F-:31>?-:0?560 F%-:31>?-=?A-:-2;<><-:05-91?1=H 99 F';?CF;31>?-.585?15?F(5?>?171:01 ;<<1=A8-7?17B-85?15?

 &';;081K4534><110 ><5:081>L?1/;9.5:1=1:91?01) 2=1E1: A-:"%!&>1=511B1=75:3A-:;- :;:21==;91?-81:>?--8314-=0>?--81: ?5?-:5@98131=5:31:

1/;-?1 7B-85?15?1:A;;=41?.1B1=71: A-:>?--8 # #  #1?9;3185679-71: ?;?I.>;8@@?J>?-.518A1=><-:1:

 @5?@5?>8-:081A1=? ><1/5-85>?5>/4131=110>/4-<<1: A;;=8-:30=--59-/45:1>

! 

!      :        

     











  ! 

!  


Het intermediair d1 over uw schouder meekijkt



MEVAS Preventiewinkel

Nieuw bij MEVAS: in onze winkel vindt u producten, diensten en trainingen die u helpen om schade in uw bedrijf te voorkomen of1" beperken. Bent u via ons verzekerd? Dan profiteert u van flinke (ortingen! Meer info:      

088 456 54 41 |   


inhoud ‘Opleiden voor overmorgen’

10

“De mbo’s leiden op voor de beroepen van morgen. Maar wat ze eigenlijk doen is jongeren klaarstomen om ook overmorgen mee te kunnen doen.” Ton Heerts, voorzitter van de MBO Raad, gaat in op de uitdagingen waar het MKB-metaal en het mbo samen voor staan.

Verbinding met start-up

29

Met Maakplein.nl lanceert Koninklijke Metaalunie een nieuwe dienst om startups te verbinden met de 14.000 Metaalunieleden. ZKH Prins Constantijn van Oranje gaf tijdens Hannover Messe het startschot: “Ik hoop dat we hier volgend jaar weer staan met vele, mooie matches.”

Koninklijke Metaalunie Koninklijke Metaalunie is de grootste Nederlandse ondernemersorganisatie voor het MKB-metaal. De ruim 14.000 aangesloten leden bieden werk aan zo’n 150.000 werknemers en realiseren een gezamenlijke omzet van ruim 22 miljard euro. Meer weten? Kijk op www.metaalunie.nl of bel 030 – 605 33 44.

4 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK

Thema: Verspanen

14

In het thema verspanen dit nummer: een order van Scania zorgt voor topdrukte bij Rothi, Ducornex groeit met Zwitserse precisie toe naar meer automatisering, de grootformaten in verspaning bij Van de Pol & Pleysier en de intelligente productieprocessen bij Coremans.

De digitale mkb-fabriek

30

Binnen Smart Industry is er soms minder aandacht voor kleinere, toeleverende bedrijven. Vaak ligt de focus bij digitaliseren vooral op robotisering en 3D-printen. De Teqnow-publicatie ‘De digitale mkb-fabriek’ legt uit hoe je doelgericht en stapsgewijs kan digitaliseren.

Verder in dit nummer Nieuws Ledennieuws Onderwijs & bedrijf Hannover Messe Rechtgezet

6 9 37 38 41

Week van Veilig en Gezond Werken Blik op Branches Product Agenda Op de bres

43 44 48 53 54


Lang leve leren! Al enige tijd is het jaarverslag van Metaalunie niet wat je normaal verwacht van een jaarverslag, namelijk een uitgebreide terugblik op het vorige jaar. Integendeel: het is een visiedocument dat een voor de sector actueel thema bij de kop pakt en uitdiept. Natuurlijk wordt er ook wel teruggekeken naar het vorige jaar, zoals in het ‘economische eindrapport’ van 2017, de Economische Barometer. Maar er wordt vooral gekeken naar de toekomst, die is immers nog maakbaar. De afgelopen jaren heeft dat geleid tot interessante publicaties die nog steeds actueel zijn. Uiteraard komen belangrijke beleidsthema’s van Metaalunie voorbij als arbeidsmarkt, innovatie, eenvoudigere regelgeving, circulariteit en vakmensen/onderwijs. Dat laatste is het thema van het meeste recente jaarverslag. Onderwijs en het boeien, binden en vinden van werknemers staan hierin centraal. Dit thema is erg belangrijk voor het MKB-metaal, omdat aan de ene kant de instroom van vakmensen te laag is en aan de andere kant de huidige

‘Overal in Nederland moet een goede technische opleiding bereikbaar zijn’ Fried Kaanen, voorzitter Koninklijke Metaalunie

generatie vakmensen langer moet doorwerken. De huidige generatie moet zich ook voortdurend bijscholen om bij te kunnen blijven met alle (technologische) ontwikkelingen binnen de maakindustrie. Metaalunie heeft er dan ook bij de ministeries van OCW en EZK, dat het brede mkb wil versterken en organiseren, op aangedrongen dat goed techniekonderwijs op de agenda komt te staan. Om als maakindustrie verder te kunnen groeien zijn voldoende en goed opgeleide technische medewerkers nodig. Naast het enthousiasmeren van leerlingen voor techniek is vooral een goede technische opleidingsinfrastructuur noodzakelijk. Overal in Nederland moet een goede technische opleiding bereikbaar zijn. Bijzonder verontrustend is dan ook het nieuws waar RTL afgelopen maand mee kwam. RTL Nieuws onderzocht hoe wordt omgegaan met de forse krimp van leerlingen waar technische vmbo-scholen mee te maken krijgen. Uit dat onderzoek blijkt dat een derde van deze scholen

een techniekafdeling sluit of overweegt te gaan sluiten. Dit geeft alleen maar aan dat we nog harder moeten werken om het technische vak nog meer positieve aandacht te geven. Een jaarverslag rond dit thema helpt daar natuurlijk bij. Maar uiteraard zitten wij en onze leden niet stil om het tekort aan vakmensen op te pakken. Wij zijn in gesprek met organisaties als de MBO Raad en SBB, maar ook met scholen, ministerie van OCW en de politiek. Metaalunieleden organiseren allerlei activiteiten voor basisscholen en er worden veel stageplekken aangeboden. Daarnaast leiden lidbedrijven zelf mensen op, al dan niet in technische bedrijfstakscholen en vaak zijn het zij-instromers. Ook het verbeteren van het imago staat hoog op ieders agenda. Zo komen we langzaam vooruit. Maar dat kan alleen als alle relevante partijen constructief met elkaar in gesprek blijven. Want uiteindelijk moeten bedrijven, scholen, politiek en overheid de krachten bundelen om techniek nog beter op de kaart te zetten en de toekomst van vakmanschap te borgen.

METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

5


Colofon Metaal & Techniek is een vakblad voor het midden- en kleinbedrijf in de metaal en tevens het officiële orgaan van Koninklijke Metaalunie. Het verschijnt 11 keer per jaar. De leden van Metaalunie ontvangen Metaal & Techniek uit hoofde van hun lidmaatschap. Uitgave

Adres Mr H.F. de Boerlaan 28 7417 DA Deventer Postbus 58, 7400 AB Deventer Tel.nr. +31 (0)570 50 43 00 Faxnr. +31 (0)570 50 43 99 Uitgever Marjan Leenders Redactie Roel van Vemde (hoofdredacteur) r.vemde@mybusinessmedia.nl Kasper Weigand (eindredacteur) Tel.nr. +31 (0)570 50 43 74 E-mail: redactie.metaalentechniek@ mybusinessmedia.nl Redactie Metaalunie Tony van der Meer Basisontwerp Vormbreker Nieuw-Vennep Medewerkers Ronald Buitenhuis, Alex Kunst, Loek Kusiak, Frank Senteur, Erik Steenkist, Leon van Velzen, Martin de Vries, John Ekkelboom Advertentieverkoop Arjan Stoeten a.stoeten@mybusinessmedia.nl Advertentietarieven op aanvraag +31 (0)6 53 18 28 76 Abonnementen Abonnementsprijs NL 11 nummers € 128. Los nummer € 15,00. Proefabonnement 3 nummers € 19,-. Buitenland € 144,(alle prijzen excl. 6% btw en € 3,95 administratiekosten). Opgave abonnementen Tel.nr. +31 (0)570 504 325 (tussen 09.00 en 12.00 uur) Faxnr. +31 (0)570 504 393 E-mail: metaalentechniek@mybusinessmedia.nl Annulering abonnement schriftelijk en uitsluitend drie maanden voor afloop van de abonnementsperiode. Het abonnementsgeld dient bij vooruitbetaling te worden voldaan. Voor de algemene voorwaarden, zie www.mybusinessmedia.nl/ algemenevoorwaarden Bank: 1421.46.439. Voor informatie over Koninklijke Metaalunie Koninklijke Metaalunie Einsteinbaan 1 Postbus 2600 3430 GA Nieuwegein Tel.nr. +31 (0)30 605 33 44 Faxnr. +31 (0)30 605 31 22 www.metaalunie.nl Opmaak Colorscan bv, www.colorscan.nl Druk Drukkerij Roelofs, Enschede ©2017 MYbusinessmedia ISSN: 0026-0479 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen of enige andere manier, zonder voorafgaande toestemming van de uitgever. Hoewel dit tijdschrift zorgvuldig en naar beste weten wordt samengesteld, kan de uitgever niet instaan voor de juistheid of volledigheid van de informatie. Uitgever en auteurs aanvaarden geen enkele aansprakelijkheid voor schade, van welke aard ook, die het gevolg is van handelingen en/of beslissingen die gebaseerd zijn op de in dit tijdschrift gegeven informatie. Gebruikers van het tijdschrift wordt nadrukkelijk aangeraden de vaktechnische informatie niet geïsoleerd te gebruiken, maar altijd mede af te gaan op hun professionele kennis en ervaring, en de te gebruiken informatie te controleren.

nieuws Groei productie vlakt af Ook in april is de productieomvang in de industrie fors gegroeid. De groei daalde echter wel naar het laagste niveau in negen maanden. Eenzelfde tendens was te zien bij de andere onderdelen van de inkoopmanagersindex NEVI PMI, die daalde van 61.5 in maart naar 60.7 in april. Nog steeds heel hoog, maar ook het laagste niveau in zes maanden. De groei van het aantal nieuwe orders was aanzienlijk, maar kleiner dan de vorige maand en de kleinste in een jaar. De exportorders namen in de kleinste mate toe in anderhalf jaar. De toename van de werkgelegenheid was opnieuw minder groot dan in januari en februari, maar bleef groter dan alle maanden voorafgaand aan december 2017. De hoeveelheid onvoltooid of nog niet uitgevoerd werk steeg in de grootste mate in negen maanden en de verlenging van de levertijden was de op een na grootste ooit. De inkoopprijsinflatie was het laagst in zeven maanden, maar bleef een van de hoogste van de afgelopen zeven jaar. De PMI voor de Eurozone kwam uit op 56.0.

Woning verdrijft maak uit de stad Door de nadruk te leggen op bestrijding van het woningtekort, komt in steeds meer steden de maakindustrie in de knel. Terwijl die juist een belangrijke motor is voor regionale banengroei. Kennis- en netwerkorganisatie Platform31 start daarom met gemeenten een onderzoek hoe bedrijven beter kunnen worden gefaciliteerd. Uit het onderzoek Nederland compleet van vastgoedexpert Cushman & Wakefield bleek dat vorig jaar een recordhoeveelheid van 4,5 miljoen vierkante meter bedrijfsruimte in gebruik is genomen. Verdere groei lijkt nu stuk te lopen op beschikbare locaties. De leegstand aan bedrijfsruimte daalde vorig jaar met bijna een vijfde tot 2,8 procent. Op het platteland zijn volgens de onderzoekers nog genoeg bedrijfslocaties beschikbaar, maar in de steden ontstaan tekorten. Platform31 constateert dat vooral de ‘nieuwe maakindustrie’ het in de steden daardoor moeilijk heeft: schone, geen vervuiling veroorzakende bedrijven en bedrijfjes die zich liever in een woongebied willen vestigen dan op een bedrijventerrein. Veel steden richten zich nu eenzijdig op woningbouw, daardoor is er op potentiële woonlocaties weinig ruimte voor de nieuwe maakindustrie. Ook door het hanteren van verouderde milieulabels door gemeenten worden ‘schone’ bedrijven volgens haar nogal eens ten onrechte tot een bedrijventerrein veroordeeld. Diverse gemeenten zich de afgelopen tijd tot Platform31 gericht met de vraag hoe ze de nieuwe maakindustrie beter kunnen faciliteren. De organisatie is daarom een onderzoek begonnen naar welke beleidsmaatregelen en vormen van samenwerking de ontwikkeling van de maakindustrie binnen stedelijk gebied kunnen versterken. Ook kan het creëren van nieuwe productieplaatsen in de stad bijdragen aan een levendiger straatbeeld. Metaalunie kan niet anders dan constateren dat Platform 31 hier terecht aandacht voor vraagt. “Ook dit past volledig in onze lobby met betrekking tot oprukkende woningbouw”, aldus Derk Jan Meijer, beleidssecretaris bouwen en ruimtelijke ontwikkeling. Lees ook Op de bres op pagina 54 over dit onderwerp.

Er is weinig ruimte voor de nieuwe maakindustrie omdat veel steden inzetten op woningbouw.

6 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK


Digitalisering versnellen ‘De belangrijkste doelstelling van de Smart Industry Implementatie Agenda 2018-2021 is het versnellen van de digitalisering binnen Nederlandse bedrijven, zodat Nederland in 2021 het beste en meest flexibele digitaal verbonden productienetwerk in Europa heeft ontwikkeld’. Dit zei Fried Kaanen, voorzitter Koninklijke Metaalunie, in een voordracht voorafgaand aan een netwerklunch van Koninklijke Metaalunie met de VDMA (Verband Deutscher Maschinen- und Anlagenbau) Nordrhein-Westfalen op de Hannover Messe. Volgens Kaanen wordt Smart Industry gedreven door de ontwikkeling van nieuwe ICT- en productietechnologie en heeft een verstrekkende impact op de industrie. “Het veiligstellen van een positie in de voorhoede van industriële digitalisering is cruciaal voor banen, toekomstige economische groei en de duurzaamheid van de industrie”, aldus de Metaalunievoorzitter. Met circa 3.200 leden is de VDMA de grootste

netwerkorganisatie en een belangrijke woordvoerder van de machinebouw in Duitsland en Europa. Koninklijke Metaalunie en VDMA Nordrhein-Westfalen werken sinds de Hannover Messe van 2016 nauw met elkaar samen zowel op het gebied van handelsbevordering als op het gebied van kennisdeling rondom innovatie liggen er kansen, die nog beter kunnen worden benut.

Kamervragen rapport ‘Slimmer produceren moet je stimuleren’ CDA Tweede Kamerlid Mustafa Amhaouch heeft naar aanleiding van het door Berenschot in opdracht van Koninklijke Metaalunie, opgestelde rapport ‘Slimmer produceren moet je stimuleren’ vragen gesteld aan staatssecretaris Mona Keijzer van EZK. Amhaouch vroeg de staatssecretaris, die het rapport tijdens de Hannover Messe in ontvangst heeft genomen, onder meer of zij het eens is met Metaalunie dat de maakindustrie zo snel digitaliseert en robotiseert dat veel toeleveranciers in het mkb het tempo niet meer op eigen kracht kunnen bijbenen. Ook wil Amhaouch van Keijzer weten of zij, net als Metaalunie, vindt dat Nederland alle stimuli richt op productinnovatie terwijl de echte achilleshiel procesinnovatie is. Ook vroeg hij de staatssecretaris de criteria voor innovatiesubsidie te verruimen om het mkb in de race te houden omdat er anders te veel gaten in de productieketen vallen en Nederland achterop raakt op landen zoals Duitsland en België. Vanwege het mei-reces heeft de staatssecretaris nog geen antwoord kunnen geven op de vragen. In een interview in Metaal & Techniek van februari 2018 met Amhaouch gaf het Tweede Kamerlid ook al aan dat hij de aanscherpingen op het gebied van procesinnovatie die sinds 1 januari 2016 van kracht zijn in de WBSO kritisch wil evalueren. Lees op pagina 33 meer over het rapport ‘Slimmer produceren moet je stimuleren’.

CDA Tweede Kamerlid Mustafa Amhaouch heeft naar aanleiding het rapport ‘Slimmer produceren moet je stimuleren’ kamervragen gesteld. (Foto: Martijn van Dam)

30% staalexport naar Duitsland In 2017 exporteerde ons land voor 2,7 miljard euro staal naar Duitsland. Daarmee is Duitsland met afstand de grootste afnemer van door Nederland uitgevoerd staal. Ongeveer 30 procent van onze staalexport gaat hier naartoe. Dat meldt het CBS naar aanleiding van vragen van het ministerie van Buitenlandse Zaken. Na Duitsland zijn België (12 procent), Frankrijk (9 procent), Verenigd Koninkrijk (8 procent) en de Verenigde Staten (6 procent) de belangrijkste staalafnemers. Met de uitvoer van staal naar de VS was in 2017 een bedrag van 570 miljoen euro gemoeid. Niet alle staal dat door Nederland wordt uitgevoerd is hier ook gemaakt. Een fors deel werd eerder ingevoerd om na een eventuele korte bewerking weer over de landsgrenzen te verdwijnen. Aan deze zogeheten wederuitvoer verdient de Nederlandse economie aanmerkelijk minder dan aan de export van Nederlandse makelij. In totaal exporteerde Nederland in 2017 voor 9 miljard euro aan staal, waarvan het grootste deel eigen fabricaat en een kleiner deel wederuitvoer. Onder eigen fabricaat vallen ook ingevoerde goederen die in Nederland een significante bewerking hebben ondergaan. Bij de export naar nabijgelegen bestemmingen betreft een kwart tot de helft wederuitvoer. In het geval van Duitsland is het bijna de helft. Bij de export naar de VS is echter het overgrote deel van de export van eigen makelij. Daardoor is de VS na Duitsland en België de belangrijkste bestemming van Nederlands staal (exclusief wederuitvoer).

METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

7


nieuws Hoge werkgelegenheid door robot

Arbeidsmarkt in Balans zorgt niet voor verbetering Koninklijke Metaalunie is van mening dat het wetsvoorstel Wet Arbeidsmarkt in Balans (WAB) niet helpt om de werking van de arbeidsmarkt te verbeteren. Metaalunie zegt dit in reactie op het conceptwetsvoorstel via een internetconsultatie.

Met 309 units per 10.000 werknemers is de robotdichtheid in de Duitse maakindustrie de op twee na hoogste wereldwijd. Robots worden vooral ingezet om werknemers aan te vullen. De hoge robotdichtheid heeft niet alleen weinig impact op de werkgelegenheid in Duitsland, het is er zelfs door toegenomen.

Volgens het kabinet is de balans tussen vaste en flexibele contracten verstoord en moet de WAB hier verbetering in brengen. Met het wetsvoorstel maakt het kabinet daarom het aangaan van tijdelijke en flexibele contracten duurder. Volgens Metaalunie is het wetsvoorstel is gebaseerd op achterhaalde beelden over de arbeidsmarkt, waarbij een goede analyse van de toekomst van de arbeidsmarkt ontbreekt. De komende jaren wordt gezien de economische groei een toenemende krapte op de arbeidsmarkt voorzien. Beschikbaarheid van goed gekwalificeerd personeel is noodzakelijk om de economische groei verder te ondersteunen. Werkgevers staan hierbij voor een wezenlijke uitdaging, waarbij de concurrentiepositie van de BV Nederland in het geding is.

Dit blijkt uit onderzoek van het Centre for European Economic Research (ZEW) in opdracht van het Duitse ministerie voor Onderwijs en Onderzoek. De modernisatie van productie verschuift gevaarlijk, ongezond en monotoon werk naar machines. In het overgrote merendeel van de gevallen worden uitsluitend bepaalde activiteiten van een functie geautomatiseerd en niet het volledige spectrum van het werk van een werknemer. ZEW wijst erop dat de werkgelegenheid in Duitsland door het toenemend gebruik van robots zelfs met 1 procent is gestegen. Nederland staat met 93 industriële robots per 10.000 werknemers in de industrie wereldwijd op de 15e plaats. Zuid-Korea staat, met 437 robots, op de eerste plek.

Het kabinet wil de sectorpremies WW afschaffen en daarvoor een WW-premie in de plaats stellen voor alle sectoren, maar de WW-premie voor arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd zullen daarbij minimaal 5 procentpun-

ten duurder worden. Dit is onaanvaardbaar. Metaalunie was blij met het voorstel dat ontslag mogelijk wordt in geval van een combinatie van omstandigheden. Het voordeel van het voorstel wordt teniet gedaan doordat een transitie komt die anderhalf keer zo hoog is als de gebruikelijke transitievergoeding. Daarnaast heeft Metaalunie er grote moeite mee dat de transitievergoeding vanaf dag één wordt opgebouwd. Naar onze mening komt hierdoor vanaf dag één een extra rem op het aannemen van personeel. Metaalunie meent dat het wetsvoorstel geen oplossing biedt voor deze problemen op de arbeidsmarkt. Integendeel, de kosten verbonden aan arbeid worden vergroot. Met de invoering van deze wet zullen nieuwe knelpunten ontstaan waar in onze ogen vooral kleine en middelgrote werkgevers en hun werknemers de dupe van worden en waarvoor weer reparatie noodzakelijk zal zijn aldus Metaalunie.

Beschikbaarheid van goed gekwalificeerd personeel is noodzakelijk om de economische groei verder te ondersteunen.

8 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK


product ledennieuws PONTUS LANCEERT NIEUWE ONLINE DIENST Pontus HeatTreatment introduceerde onlangs de nieuwe dienst harderij.nl. Tijdens ESEF in Utrecht vond de officiële lancering plaats, in bijzijn van Metaalunie-voorzitter Fried Kaanen. Klanten kunnen nu online hun warmtebehandeling aanvragen en de levertijd bepalen. Harderij.nl is volgens Pontus uniek in Nederland en een primeur op het gebied van Smart Industry. Met de online dienst geeft het bedrijf gebruikers de mogelijkheid naast levertijd ook inzicht te krijgen in de planning. Na de lancering werd er op de stand geproost op de feestelijke gebeurtenis en konden bezoekers zelf met harderij.nl aan de slag.

WELVAARTS WEEGSYSTEMEN VIERT 40-JARIG JUBILEUM

VIJFDE GENERATIE BIJ WIDENHORN Voor de standbemanning op afgelopen TechniShow riep Widenhorn, actief in productieoptimalisatie bij plaatverwerkende bedrijven, hulp in van familie. Neef Dinant van directeur Anco Euser had even geen baantje of opleiding en wilde graag helpen met het demonstreren van de lasersystemen. De interesse voor de mogelijkheden van plaatbewerking blijkt groot, want hij is inmiddels in dienst en vormt daarmee de vijfde generatie in het familiebedrijf.

Wilt u in aanmerking komen voor publicatie in de rubriek Ledennnieuws, mail uw bericht dan naar redactie.metaalentechniek@mybusinessmedia. De redactie heeft het recht bijdragen zonder opgaaf van redenen te weigeren of door te plaatsen naar online op de districtspagina’s van www.metaalunie.nl.

Welvaarts Weegsystemen uit ’s-Hertogenbosch bestaat dit jaar 40 jaar. De specialist in weegsystemen voor mobiele toepassingen viert dit jubileum op 21 juni met de zogeheten Welvaarts Demo Dag. Het bedrijf opent dan de deuren van 13.00 tot 20.00 uur. Tijdens deze dag krijgen bezoekers niet alleen een kijkje achter de schermen in de werkplaats en bij de informatica-afdeling, ook

zijn er meer dan twintig auto’s te zien die allemaal voorzien zijn van een weegsysteem. Welvaarts doet alle facetten in eigen beheer, van ontwikkeling, productie en ijking tot onderhoud, nazorg en service. Welvaarts Weegsystemen werd in 1978 opgericht als familiebedrijf en is sindsdien flink gegroeid. Het bedrijf richt zich in de Benelux en Duitsland speciaal op de markt voor geijkt mobiel wegen.

HOEKSTRA SUWÂLD HEET NU HST ENERGY Hoekstra Suwâld heeft haar handelsnaam recent gewijzigd naar HST Energy. Bij de overgang hoort ook een nieuwe website en een compleet nieuwe huisstijl. De afkorting HST is afgeleid van Hoekstra Suwâld Techniek, de statutaire naam. Met deze vernieuwde huisstijl wil het bedrijf een nieuw gezicht creëren voor alle activiteiten en wil het in binnen- en buitenland meer bekendheid creëren. Sinds 1 januari 2018 zijn de activiteiten van Friesland Installatie en Solar bv, Hoekstra Suwald Installatie en Solar bv en Hoekstra Suwâld Techniek bv samengevoegd tot één organisatie, namelijk Hoekstra Suwâld Techniek bv (met als handelsnaam HST Energy). Ook de vestiging in

Noord-Ierland (The Wind Factory UK Ltd.) gebruikt sinds maart de naam HST Energy. Het uitgangspunt is één sterk bedrijf te maken met de verschillende activiteiten: wind, installatie, solar en bio. www.hstenergy.com

METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

9


Interview ton heerts voorzitter mbo raad TEKST: TONY VAN DER MEER BEELD: SANDER VAN DER TORREN

10 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK


Scholen worden bedrijven en bedrijven worden scholen Technisch geschoolde mbo’ers vinden in het MKB-metaal zonder moeite een volwaardige goedbetaalde baan. Maar al liggen de banen voor het oprapen, dat geldt niet voor de vakmensen die ze moeten vervullen. “En dat tekort gaat het mbo in zijn eentje ook niet oplossen”, voorspelt Ton Heerts, voorzitter van de MBO Raad, de brancheorganisatie van scholen in het middelbaar beroepsonderwijs en de volwasseneneducatie. “De uitstroom vanuit het mbo gaat de komende jaren zelfs met een vijfde krimpen en in sommige steden met meer. Dat is een enorme uitdaging. Maar één ding is zeker: niemand lost dit in kwantitatieve zin op. Ook het mbo niet.”

Voor het MKB-metaal is het mbo een belangrijke partner. Het MKB-metaal zelf staat er goed op, geldt dat ook voor het mbo? “Het mbo staat er ook goed voor. En het zal altijd mee-ademen met de ontwikkelingen in het bedrijfsleven. Dat betekent dat scholen steeds meer bedrijven worden en bedrijven steeds meer scholen. In het kader van de permanente leercultuur zal een leven lang ontwikkelen dus ook steeds meer een joint operation zijn. Zonder dat je aan elkaars verantwoordelijkheden komt als het gaat om het publiek bekostigde vormende onderwijs. Het mbo wordt ook steeds beter en het aanpassingsvermogen groeit. We beseffen steeds beter, zowel aan de kant van het bedrijfsleven als die van het onderwijs, dat het allang niet meer is van ‘eigen toko eerst’. Mbo en bedrijfsleven vormen een netwerk dat meebeweegt met maatschappelijke ontwikkelingen, evolueert en innoveert. Dat houdt niet meer op. Ik durf te voorspellen dat er in 2025 geen mbo-school meer is waar het regionale bedrijfsleven geen stevige invloed heeft.” Hoe moeilijk is het om gelijktijdig de mbo’er op te leiden die we vandaag nodig hebben en de mbo’er op te leiden die in verder weg gelegen toekomst zijn brood moet verdienen? “Het is en/en. Natuurlijk leiden mbo’s op voor de beroepen van morgen. Maar wat ze eigenlijk doen is jongeren klaarstomen om ook overmorgen mee te kunnen doen. In brede zin. Maar de bedrijven kunnen niet van ons verwachten dat we een soort halve robot afleveren. Uiteindelijk gaat het om de mens. Ik vind wel dat als je die opgeleide vakman, die lasser uit Groningen, iets van hetzelfde wil laten doen in Maastricht, het toch handig is dat we daar op nationaal of internationaal niveau afspraken over maken.” METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

11


jongeren klaarstomen om ook overmorgen mee te kunnen doen Het MKB-metaal kampt met een tekort aan personeel. In hoeverre kan het mbo bijdragen aan een oplossing? “We zitten in een soort ontkenningsfase. We kunnen eeuwig doorpraten over het tekort aan personeel, maar het is wel de realiteit van nu en van morgen. En dat personeel vis je ook niet uit één andere vijver. Het volume mbo’ers dat gemiddeld nu op de arbeidsmarkt komt, is 60.000. Een deel stroomt door naar het hbo. Als je alle tekorten in de metaal, zorg, logistiek, transport, politie, defensie, justitie, onderwijs zelf, wilt gaan oplossen met mbo-studenten, kom je dus bedrogen uit. Ze zijn er niet! Dat kan het mbo niet oplossen. Nu niet en straks niet. Dat is een enorme uitdaging.” Hoe gaan we het wel oplossen? “Het is geen en/of-oplossing maar we moeten op alle opties inzetten. Deeltijders stimuleren naar meer uren werken. We moeten van de 1 miljoen uitkeringsgerechtigheden in ons land minimaal een derde binnen vijf jaar zien terug te halen naar de arbeidsmarkt. En we moeten kijken naar nieuwkomers.” Er is ook een tekort aan vakdocenten. Bent u voorstander van het voor de klas zetten van ervaren vakmensen? “Absoluut. En de hobbels die dat tegenhouden moeten worden gladgestreken, nu metéén. (lachend) We moeten dit regelen. Ik snap dat je aan het eind van de maand niet minder wilt verdienen en dat pensioenopbouw geregeld moet worden. Misschien moet het een detacheringsconstructie worden. En de bevoegd-

12 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK

heid moet geregeld worden. Maar luister…, er zijn dertigers die nooit docent worden en er zijn zestigers die dat al dertig jaar hadden moeten zijn… Er werken veel mensen in techniek die jongeren prima kunnen begeleiden.”

Hoe verloopt de samenwerking tussen bedrijven en onderwijsinstellingen? “Binnen de SBB bijvoorbeeld loopt dat uitstekend. En dan heb je natuurlijk de verschillende branches die goed zaken afstemmen met de verschillende opleidingen. Op het niveau van de industrie denk ik dat veel bedrijven het mbo heel erg goed kennen omdat ze er bovenop zitten. Sommige bedrijven die er verder vanaf staan hebben soms kritiek, maar weten eigenlijk niet wat het mbo nu precies is, terwijl ze zoveel meer bereiken als ze samenwerken met een school.” Hoe werkt dat in het Techniekpact? “Dat werkt super en daar gaan we ook steeds verder mee. Het Techniekpact vertaalt zich naar een leven lang ontwikkelen en dat vertaalt zich weer naar fieldlabs en smart industry waarin scholen, kennisinstellingen, bedrijven en overheid in hetzelfde netwerk kennis ontwikkelen. Dat bedoel ik dus met een stevig netwerk.”•


  # +,,. , $)-.1-$ !

 -'$ ./, $-  0 ((  

+$%"( +( -  ,) ',-  ,-.+$)" $) $).,-+$

///#.+*)'


NIEUW PAND STIMULEERT SAMENWERKING

verspanen TEKST: ALEX KUNST BEELD: GER THIJSSEN

Groeikansen voor verspaning

Machinefabriek Rothi was uit zijn jasje gegroeid en betrok daarom vorig jaar samen met de zusterbedrijven van The Machinery Group een nieuw onderkomen. De daardoor verbeterde samenwerking levert ook voor het verspaningswerk nieuwe groeikansen op. Vanaf de A28 valt het splinternieuwe pand, waar Rothi Machining tegenwoordig is gevestigd, duidelijk op. Het enorme gebouw, met artistiek gekantelde voorgevel, staat pal aan de snelweg en heeft de uitstraling van een hightech-metaalbedrijf. Volgens bedrijfsleider Gert Burink levert het positieve reacties op. “Het pand is dan ook niet te missen. In de toekomst komt er een

afslag vanaf de A28 die hier direct naartoe leidt.” Rothi Machining deelt het pand met zusterbedrijven Consmema en KTB, die gezamenlijk behoren tot The Machinery Group. Rothi ontstond midden jaren negentig in Heerde en werd in 2012 overgenomen door Johan Kooij, destijds al eigenaar van constructiebedrijf Consmema en KTB, specialist in engineering. Oktober vorig

jaar verhuisden de bedrijven naar Hattemerbroek, waar ze in één nieuw pand werden samengebracht. Burink: “Het is nu overzichtelijker, bij Consmema hebben ze nu meer ruimte voor de grote projecten. Wij hebben ook meer bewegingsruimte en een gecoate vloer, waardoor de ruimte schoner blijft. De productiehal is hoog, en er valt nu ook veel meer daglicht binnen.”

‘Rothi freest materialen tot 2,5 meter. Voor draaien is het maximale formaat 2 meter’ In het gebouw bieden de gezamenlijke bedrijven ‘het hele pakket aan’, aldus Burink. “De constructies bij Consmema zijn zwaar en groot. In de hal hangen kranen voor gewichten tot 50 ton. Bij Rothi zijn we beperkter in het formaat. In de toekomst willen we dat uitbreiden met grotere machines, waardoor we meer werk aankunnen. Dat kan met een extra hal naast het pand, of door machines van Consmema te verhuizen naar een andere plek. Misschien kunnen we onze zagerij combineren met die van Consmema. Daarmee ontstaat ook ruimte.” Rothi freest materialen tot 2,5 meter. Voor draaien is het maximale formaat 2 meter. Burink: “We verwerken hier kleine tot middelgrote producten. Voor de markt waarin we nu werken is dat prima, maar ik weet dat er vraag is naar grotere producten. Klanten willen graag hun gehele opdracht bij één partij onderbrengen. Daarom besteden we in overleg met de klant sommige bewerkingen uit. Maar zelf kunnen we ook laswerk en wat nabewerking doen.”

Bedrijfsleider Gert Burink: ‘We verwerken hier kleine tot middelgrote producten.’

14 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK

GROTE OPDRACHTGEVER Van de dertien medewerkers van Rothi zijn er negen actief in de werkplaats. “De samenwerking met de zusterbedrijven is door de verhuizing veel eenvoudiger geworden. Een van onze


Je moet het juiste gevoel hebben bij de machine, het materiaal en het gereedschap.

medewerkers is ook in dienst bij de andere bedrijven. Elk bedrijf heeft zijn eigen klanten, maar opdrachten kunnen ook bij een zusterbedrijf terechtkomen. De lijnen zijn nu heel kort geworden. Je komt elkaar overal tegen, en er is geen enkele drempel om met elkaar te overleggen.” Rothi levert hoofdzakelijk aan bedrijven in de regio. Veel onderdelen gaan naar de banden- en tabaksindustrie. Recent kreeg Rothi er een grote opdrachtgever bij. Voor vrachtwagenproducent Scania wordt nu veel montage- en assemblagewerk gedaan. Burink: “Het was de eerste maanden van het jaar daardoor extra druk. Gelukkig bieden de medewerkers zelf aan om af en toe over te werken. We hebben een goed team, met veel vakkennis. We doen het werk voor Scania op de open, extra verdieping in onze productieruimte. Dat is daarvoor uitstekend geschikt. We maken voor Scania hulpgereedschappen, onder meer een kantelf-

rame voor de montage van de bumpers. We leveren het kant-en-klaar af. ” HANDIG COMBINEREN “Service wordt steeds belangrijker”, vertelt Burink. Hij krijgt steeds vaker te maken met spoedklussen, en levertijden worden in het algemeen steeds korter. “Doordat we ook steeds vaker enkelstuks leveren wordt vakmanschap steeds belangrijker.” Net als bij de meeste metaalbedrijven is het lastig om geschikt personeel te vinden. Het team van Rothi leidt daarom zelf nieuwe medewerkers op, in samenwerking met enkele scholen. “Voor de basis is het belangrijk dat je leert conventioneel te draaien en frezen. Als je dat onder de knie hebt, kun je zo overstappen op CNC. Je moet het juiste gevoel hebben bij de machine, het materiaal en het gereedschap. Mensen die op die manier starten, worden uiteindelijk de beste vaklui.” Dankzij de vakkennis van de medewerkers worden er in de productie beslissingen genomen

om efficiënter te werken. “De volgorde waarin opdrachten gedaan worden, bepalen de medewerkers voor een deel zelf. Soms kunnen ze gelijksoortige opdrachten combineren, zonder dat de planning in gevaar komt. Zo besparen we op de kosten.” Momenteel wordt er niet in ploegendienst gewerkt. “Niet iedereen heeft goede ervaringen met ploegendiensten en we willen de mensen niet wegjagen. Dat maakt robotisering interessant. Op die manier kunnen we ook na sluitingstijd produceren. Dat geldt niet voor alle producten die we hier maken, maar er zijn genoeg opdrachten die geschikt zijn voor automatisering.” De investering in een vijfassige machine is op dit moment niet aantrekkelijk, ook al bespaart zo’n machine tijd bij het opspannen. Burink: “Het prijsverschil met een vijfassige machine is enorm. Daar jaag je het uurtarief mee omhoog. We kijken nu naar een nieuwe vierassige machine. Daar kunnen we in principe alles mee METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

15


Rothi krijgt steeds vaker te maken met spoedklussen en levertijden worden in het algemeen korter.

wat nodig is. We willen een aantrekkelijke prijs-kwaliteitverhouding behouden.” MEER MACHINES Op de kosten wordt regelmatig bespaard door goed overleg met de klant. Burink: “Soms wil een klant een vergaande gladheid die helemaal niet nodig is voor het te maken product. In feite wordt dan gevraagd om waarden die zo laag zijn dat het oppervlak van het product nageslepen zou moeten worden. Maar we kunnen tegenwoordig erg glad draaien en frezen, dus naslijpen is vaak niet eens nodig. In overleg met de klant wordt de opdracht dan iets aangepast, waardoor we dezelfde kwaliteit kunnen leveren tegen minder kosten.”

16 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK

Over de ambities voor de toekomst kan Burink kort zijn: groei. “We willen meer machines, zodat we meer en gevarieerdere opdrachten aankunnen.”

‘We kunnen tegenwoordig erg glad draaien en frezen, naslijpen is vaak niet nodig’ Rothi streeft ernaar om één medewerker meerdere machines te laten bedienen. Burink: “De bewerkingstijden zijn meestal vrij lang, dus het is goed mogelijk om intussen een andere

machine aan het werk te zetten. Het gaat er vooral om straks de ruimte zo efficiënt mogelijk in te delen.” Een rondleiding door de productieruimte leert dat er over de indeling al goed is nagedacht. De conventionele machines staan bij elkaar, tegenover een hoek met CNC-machines. Burink: “Ik geloof niet dat de conventionele machines ooit zullen verdwijnen. Voor sommige opdrachten – vooral enkelstuks die vanaf tekening worden gemaakt – zijn de machines nog steeds de snelste en beste oplossing. Uiteraard ben je daarbij volledig afhankelijk van het vakmanschap van de man die de machine bedient. Uiteindelijk is dat de belangrijkste factor in het bedrijf.”•


A U T O M AT I O N

 

 

   "! . #*$)#'(!!( .#(!!#('()&#'','(" ."%!##

# .$!)'#*$)(*&%!('# . &#-(&$%+& *!$& .#!$"' !##&#)+( #

 . #*!'-$#$&'(&##$$- ! .& (*$!!'"#"("#' .7Â&#x17E;9JHFHUWLͤFHHUGYROJHQV(XURSHVHQRUPHQ

"  #++# '&'!*&&#& "$!!#(&+(*&&(()''##  !$&"'(!*&#*#&$$( )###+) #$"%!(%%!($%!$''##"(&% %&'!#'','("##($$&#

  $       


VERSPANEND WERK MET ‘ZWITSERSE PRECISIE’

verspanen TEKST EN BEELD: RONALD BUITENHUIS

Groeien zonder extra personeel

Gevraagd naar hoe het familiebedrijf Ducornex er over tien jaar voor staat, zegt eigenaar Pierre van Hoorn: “We produceren dan hetzelfde of meer, maar met minder mensen en minder machines.” Met meer robots en over 3D-printers twijfelt hij: “We gaan die ontwikkeling nauwlettend maar terughoudend volgen. De investeringen zijn hoog en je moet wel rendement maken.” Vooralsnog kiest het familiebedrijf met ‘Zwitserse precisie’ voor sneller en efficienter produceren als strategie. Mooi verhaal van anticyclisch ondernemen: in de crisisjaren (2008/2009) kreeg ook verspanend bedrijf Ducornex uit Etten-Leur een flinke tik. Zowel afnemers uit binnen- als buitenland vielen weg. Maar in plaats van saneren, besloten Pierre en zijn zoons Perry en Rob juist tot investeren en expansie. Pierre van Hoorn: “We deden voor klanten al wel wat langdraaiwerk, maar

dat besteedden we uit. Toen de crisis kwam, hebben we gezegd: we kopen langdraaimachines en gaan het gewoon zelf doen.” Deze flinke investering betaalt zich nu uit. Inmiddels is het park langdraaimachines gegroeid tot zes stuks. Langdraaimachines, ook wel Swiss-turning genoemd, kunnen vooral slanke en lange producten maken. Denk aan kleine schroefjes en

Directeur Pierre van Hoorn (midden) met zoons Rob (rechts) en Perry.

18 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK

boutjes. Van Hoorn: “Het komt oorspronkelijk uit de Zwitserse horlogemakerij, waar klein en fijn schroefmateriaal wordt gebruikt. Er zijn best wel partijen op de Nederlandse markt die langdraaien, maar heel bekend is het niet. Op scholen wordt het niet onderwezen, we hebben hier zelf mensen opgeleid.” Om de machines vol te krijgen heeft de familie het internet afgezocht naar leads. “We hebben naast onze eigen relaties bedrijven gebeld waarvan we dachten dat die klant konden worden.” De markt voor langdraaien is divers, zegt van Hoorn: “Elk bedrijf heeft met design en eigen ontwikkeling wel andere afmetingen nodig. Het is zelden dat daarvoor standaard onderdelen gebruikt worden.” INVESTEREN De investeringen in het machinepark voor langdraaimachines zijn slechts een voorbeeld van de investeringsdrang van Ducornex. Lopend door de fabriekshal laat Van Hoorn onder meer de nieuwe AMA CSK 300 V wasmachine en de Miyano BNE 51 zien. Maar pronkstuk is toch de Gildemeister DMG Mori CTX Beta 1250 TC 4 a. Een geavanceerde machine met een volwaardige freesspindel, een 120 stuks HSK 63 gereedschapmagazijn, onderrevolver met Y-as, subspindel en robotbelading. Van Hoorn: “Werken met deze machine is een leuke uitdaging voor ons, aangezien de mogelijkheden bijna onbegrensd zijn.” De machine levert compleet gereed product, dat alleen nog gewassen hoeft te worden. Ook dat wassen gebeurt bij Ducornex zelf. Van Hoorn: “Met dit soort machines kan je snel inspelen op de behoeften van de klant. Draaien, frezen, ontbramen: het kan allemaal op één machine.” De investering is hoog maar, zegt Van Hoorn: “Je moet wel om mee te kunnen met de concurrentie.” Financiering ervan is geen probleem. De bank en private investeerders helpen Ducornex gewillig. Van Hoorn: “Het scheelt dan dat we een track record hebben van meer dan veertig jaar.”


Een selectie producten die Ducornex onder meer met langdraaien vervaardigt.

TOEKOMST Gevraagd naar hoe Ducornex er over tien jaar voor staat, maakt de ondernemer eerst een stap terug in de historie van het bedrijf. “Vorig jaar hebben we hier het 40-jarig bestaan gevierd. Toen ik het bedrijf van mijn vader overnam, wilde ik dingen anders doen. Zo hebben we destijds de omslag gemaakt van automatenmachines naar cnc-gestuurd. Orders worden nu direct vanuit kantoor naar machinepark gestuurd. Mijn zoons zullen het ook weer anders willen. Nog meer inzetten op automatisering en 24/7. Er staan nu zo’n 25 machines, ik denk dat dat er over tien jaar tien minder zijn. Meer machines ook zoals de Gildemeister. Efficiënte, snelle productie moeten we gaan organiseren met meer automatisering en minder mensen.” Dat laatste is geen doel op zich, maar een automatisch gevolg van schaarste van gekwalificeerd personeel. Over de ontwikkeling van 3D-machines zegt Van Hoorn: “We volgen die ontwikkeling met belangstelling, maar zijn ook terughoudend. We investeren hier al heel veel en een 3D-printer moet zichzelf wel terugverdienen. In

onze sector zie ik 3D nog niet zo heel snel gemeengoed worden. Hooguit voor prototyping.” Wat hij wel ziet gebeuren is dat series steeds kleiner worden. “Ik denk dat dat te maken heeft met dat bedrijven minder voorraad willen. Direct gevolg daarvan is ook dat we klanten zien terugkomen, omdat lagelonenlanden niet handig meer zijn voor snelle levering van kleinere series. Bedrijven willen ook ontzorgd worden. Dus geen nabewerkingen elders.” Zorgpunt voor de toekomst is echter personeel. Van Hoorn: “Daar is slecht aan te komen. We hebben hier drie 60-plussers die we wel moeten gaan vervangen. Dat proberen we zoveel mogelijk te doen door mensen zelf op te leiden.” Momenteel werken er zestien mensen bij Ducornex. BREDE MARKT Ducornex is actief in een breed marktsegment en ook over de landsgrenzen heen. Zo kun je onderdelen tegenkomen in schokdempers, autogasinstallaties, meet en regeltechniek, glas en tuinbouw en machinebouw. Van koppelingen

voor vernevelinstallaties tot onderdelen voor assen in landbouwvoertuigen. Geen hele grote series, constateert Van Hoorn: “We zijn er vooral voor series van repeterende producten. Voor tachtig procent is het metaal, maar we doen ook aan verspanen van kunststof.” Afzetmarkt zijn vooral omringende landen, van België tot Zweden. Dat het goed gaat met Ducornex blijkt niet alleen uit de investeringen in het machinepark, het hele bedrijf is namelijk recentelijk opgeknapt. Er is nieuwe kantoorruimte en er zijn betere werkplekken voor personeel gekomen. Vanuit kantoor heb je nu een mooi overzicht over de fabriek. Omdat klanten steeds vaker vragen om producten als (deel) assemblages aan te leveren, heeft Ducornex ook een speciale ruimte in gebruik genomen waar afzonderlijke onderdelen gemonteerd en in elkaar gezet worden. Ook is er sinds kort een nieuwe meetkamer. Van Hoorn: “Uiteindelijk is je bedrijf toch een visitekaartje. Als klanten hier komen, wil je dat het er fatsoenlijk uitziet.” Met investeringen, en met Zwitserse precisie, is Ducornex klaar voor de toekomst.• METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

19


GROTE FORMATEN GEEN PROBLEEM BIJ MACHINEFABRIEK

verspanen TEKST: MARTIN DE VRIES BEELD: PERSBUREAU NOORDOOST

‘Alleskunner’ zit niet in te strak jasje

Met de aanschaf van Soraluce FP14000 freesmachine is machinefabriek Van de Pol & Pleysier in Genemuiden sinds twee jaar in staat om nog groter verspaningswerk uit te voeren. Het familiebedrijf maakt haar status als ‘alleskunner’ hierdoor nog meer waar. Directeur Harmen van de Pol: “Korte lijnen, hoge kwaliteit en snelle levering. Het vertrouwen van de klant willen we niet beschamen.” De grote floortype freesmachine heeft een plek gekregen in de nieuwe hal. Ook is er voorzien in kraancapaciteit tot een gewicht van veertig ton. De freesmachine heeft een langsverstelling van 14 meter met geïntegreerde draaitafel van 2 bij 2 meter. Hoogteverstelling tot 4 meter is mogelijk. De bediener gaat met de kolom omhoog, zodat hij goed op het werkstuk kan kijken. “Supergaaf”, vindt directeur Harmen van de Pol, “Deze freesmachine is ter ondersteuning en uit-

breiding van de capaciteit. Uit de markt komt steeds meer vraag naar groter en zwaarder verspaningswerk. Daar hebben wij nu een antwoord op.” Oplossingsgericht denken is het sterke punt bij de machinefabriek in Genemuiden. “We willen niet te strak in het jasje zitten. Bij een vraag van een klant proberen we in de planning zo flexibel mogelijk te zijn en eventueel er van af te wijken”, vertelt directeur Klaas Pleysier. “Het is

De nieuwste freesmachine heeft een langsverstelling van 14 meter.

20 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK

simpel. Als een onderdeel van een machine kapot is, dan wil je de klant zo snel mogelijk van dienst kunnen zijn. Die is daar voor zijn eigen productie immers van afhankelijk. Dan kun je niet zeggen dat de machines de komende zes weken vol zitten. Dan moeten we maar van de planning afwijken. Door onze relaties wordt deze opstelling zeer gewaardeerd. Zouden wij hier andere keuzes in maken, dan vrees ik dat een stuk van de omzet wegvalt.” ALLES IN HUIS Een blik op de drie hallen laat zien dat verspaning de hoofdmoot is bij Van de Pol & Pleysier. Op de productievloer van 3500 vierkante meter staan diverse freesmachines en draaibanken. Ook lassen (mig/mag en tig), persen, boren, spiebaan steken en zelfs schaven behoren tot de


Directeuren Harmen van de Pol (links) en Klaas Pleysier in de productiehal.

mogelijkheden. “Voor sommige producten is schaven nog steeds een goede optie”, legt Van de Pol uit. Met de twintig vaste medewerkers en het brede aanbod aan machines wordt een turnkey oplossing aan opdrachtgevers aangeboden. Want ontwerpen, maken, service en onderhoud van machines worden allemaal binnen het bedrijf gedaan. De oorsprong van de machinefabriek ligt in 1957 toen het bedrijf als smederij werd opgericht. De onderneming groeide en ontwikkelde mee met de tapijtindustrie, die Genemuiden bekend maakte. Met name door de overgang van biezen- naar kokosmatten kwam de industrie in en rondom het Noord-Overijsselse stadje flink op gang. “Voor het draai- en freeswerk werd ons bedrijf ingeschakeld”, graaft Pleysier in de historie. In de jaren zeventig deden de kunststof garens hun intrede in de tapijtindustrie. “De machines werden groter en daarmee de orders ook. We gingen ons steeds meer toeleggen op metaalbewerking. Om toch een goede bezetting op de draai- en freesmachi-

nes te krijgen werd de toelevering uitgebreid naar branches als de betonindustrie, voedingsmiddelen, carrosseriebouw, visserij, scheepsbouw en offshore.” De tapijtindustrie in Genemuiden behoort overigens nog steeds tot de vaste klantenkring van machinefabriek Van de Pol & Pleysier. Zo ontwikkelde het bedrijf recentelijk in eigen beheer een ultrasone snijmachine voor diverse tapijtsoorten.

‘Nuttig om met een frisse en open blik naar je dagelijkse werkzaamheden te kijken’

De metaalbewerker draait zijn hand inmiddels niet meer om voor verspaningswerk van 14 meter lang of andere bijzonder klussen. “Recentelijk hebben we een grote tandheugel van een

brugdeel gerepareerd. Daar komt ook een stukje gunfactor bij kijken. Dit betrof een klus in de naaste omgeving. Op advies van andere bedrijven werd deze klant op ons spoor gezet”, vertelt Van de Pol trots. Ook vanuit de visserij, met aandrijfassen, schroefassen en liertrommels van grote afmetingen, wordt er een beroep gedaan op het familiebedrijf uit Genemuiden. TOEKOMST Het toekomstperspectief van Van de Pol & Pleysier hangt grotendeels af van de vraag van klanten. De onderneming sluit haar ogen niet voor ontwikkelingen als 3D-printen en verdere integratie van cad/cam in het metaalbewerkingsproces. Een strategie voor de lange termijn is echter nog niet tot in de puntjes uitgetekend. “Deze onderneming is begonnen in een tijd met handbediende machines. Toen de eerste cnc-machines op de markt kwamen, stelde de vorige generatie zichzelf de vraag wat ze daar nou mee moesten. Twee jaar later konden ze er niet meer zonder. METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

21


Verspaning is de hoofdmoot in de drie hallen van Van de Pol & Pleysier.

Het cnc-frezen en -draaien ontwikkelt zich nog steeds.” Pleysier denkt daarom dat het onverstandig is om bij voorbaat dingen te roepen, die ook op korte termijn al totaal anders kunnen liggen. Flexibiliteit is voor hem het sleutelwoord. “Voor de hele maakindustrie geldt dat je niet alles zwart-wit kunt zien. Neem onze Soraluce FP14000. Daar geldt een langsverstelling van 14 meter voor, maar dat betekent niet dat we 20 meter niet kunnen bewerken.” Van de Pol & Pleysier wil daarom graag voorin het proces aan tafel zitten bij opdrachtgevers. “Om mee te denken en gezamenlijk te zoeken naar oplossingen.” Het constant leveren van kwaliteit en hanteren van korte levertijden zijn volgens Van de Pol eigenschappen waarmee je de toekomst in de maakindustrie veilig kunt stellen. Goed gekwalificeerd personeel speelt daarbij een cruciale rol. “We

22 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK

hebben nu een groep werknemers met veel ervaring waar we zeer tevreden over zijn. Door een open structuur en een informele werksfeer hopen we hen een goede werkplek te bieden en bovendien te zorgen voor afwisseling.”

‘Als een onderdeel kapot is, dan kunnen we niet zeggen dat we zes weken vol zitten’ Het vinden van nieuw personeel is ook voor Van de Pol & Pleysier, net als veel andere bedrijven in de maakindustrie, een zorg. Van de Pol: “Vooral in deze omgeving, waar veel bedrijven in dezelfde vijver vissen. Aan goede leerlingen

wordt veel getrokken. Je moet de mensen echt iets bieden. Wij zijn een leerbedrijf en hebben goede contacten met de scholen. Voor de stagiair kunnen wij afwisselend werk bieden, passend bij de studierichting.. Daar hechten we als bedrijf veel waarde aan. Hopelijk geven we ze een goede herinnering mee, zodat ze hier wellicht terug willen komen.” WISSELPLATEN De ervaring binnen de muren wordt met opleidingen en cursussen up to date gehouden. Recentelijk volgde het personeel nog een cursus economisch draaien en frezen. Met name over het juist inzetten van de wisselplaten voor optimale snijsnelheden en resultaat. Van de Pol: “Nuttig om met een frisse en open blik naar je dagelijkse werkzaamheden te kijken.”•


TECHNIEK DIE ZICH UITBETAALT HEDELIUS

Intelligente oplossingen voor efficiĂŤnte bewerkingen. Krachtig en precies. Deze Duitse firma heeft de afgelopen jaren een ijzersterke reputatie opgebouwd als uitermate betrouwbaar fabrikant van 3- en 5-assige bewerkingscentra en zwenkkopmachines.

CMZ

CMZ is een toonaangevende fabrikant van CNC draaibanken; de modernste machinetechnologie met gebruik van uitsluitend topcomponenten; veelal in eigen huis vervaardigd. CMZ levert draaibanken met de hoogste niveaus van kwaliteit, precisie en betrouwbaarheid en kan wedijveren met de meest gerenommeerde merken. Vele tevreden klanten van Promas bevestigen het: CMZ is betaalbare topkwaliteit!

HARTFORD

Hartford is een onderneming van wereldklasse. Zij beschikt over een zeer modern en kwalitatief hoogwaardig programma met een verregaand specialisme in bewerkingscentra en portaalfreesmachines. Het is de grootste fabrikant van bewerkingscentra in Taiwan met een jaarlijkse productie van meer dan 2000 machines.

UW PROFESSIONELE PARTNER VOOR CNC MACHINES

WWW.PROMASCNC.NL


TOEKOMST DOOR GOED OPGELEIDE VAKMENSEN

verspanen TEKST EN BEELD: LEON VAN VELZEN

Intelligentie toevoegen aan productieprocessen

Coremans in het Zeeuwse Rilland is specialist in het maken van ISBM-tooling en thermoform tools. Ook werkt het bedrijf onder andere voor de lucht- en ruimtevaart. Sam Louwerse geeft met groot enthousiasme leiding aan Coremans. “Door intelligentie toe te voegen aan onze productieprocessen en te werken met goed opgeleide vakmensen ligt er een prachtige toekomst voor verspanende bedrijven.” Op zaterdagen poetste en schrobde Sam Louwerse draai- en freesmachines. Hij verdiende niet alleen een zakcentje bij, maar wist zeker: ik wil matrijzenbouwer worden. Na zijn opleiding in Goes begon hij in 1990 met het waarmaken van zijn droom bij het fijnmechanische bedrijf Coremans in Rilland, hetzelfde bedrijf dat hij zo netjes schoonhield. In datzelfde jaar versterkte de eerste CNC-draaibank het machinepark van Coremans.

Louwerse is nu bedrijfsleider bij de onderneming. Bij zijn start in 1990 werkten er negentien mensen. Oprichter en toenmalig eigenaar Frans Coremans dacht dat Louwerse de laatste was, want twintig personeelsleden zouden ruim voldoende moeten zijn om de klanten te bedienen. Tegenwoordig staan er 47 vakmensen op de loonlijst. De bedrijfsgeschiedenis van Frans Coremans verloopt langs klassieke lijnen. Begonnen met een draaibankje in de garage om

uiteindelijk neer te strijken op een bedrijfsterrein in het Zeeuwse Rilland. “De zaak groeide, maar kon niet uitbreiden omdat het huis van Frans in de weg stond op het terrein. Hij liet de firma Mammoet komen die zijn huis oppakte en een paar honderd meter verder weer neerzette. “Typisch een Frans Coremans-oplossing”, zegt Louwerse. GEREEDSCHAPSMAKERS Het voormalige familiebedrijf maakt sinds 2008 deel uit van de Dexter Group te Doetinchem, een groep van vooraanstaande gereedschapsmakers. Coremans is binnen de groep gespecialiseerd in ISBM-matrijzenbouw, ofwel injection stretch blow moulding, thermoform tools, spuitgiet matrijzenbouw en toelevering van vaak complexe machinedelen. Louwerse: “Met onze specialisatie in de ISBM-matrijzenbouw kunnen we het gehele traject verzorgen van product- en preformdesign tot en met de productie en het installeren van de tooling,”

‘Hij liet zijn huis oppakken en een paar honderd meter verder weer neerzetten’

Sam Louwerse: ‘We zijn volop bezig het beheer van ons complete magazijn aan een partner uit te besteden.’

24 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK

Om die tools te kunnen maken beschikt het bedrijf over een geavanceerd machinepark, alsmede drie ISBM machines die in een testomgeving flessen en andere vormen uit plastic granulaat kunnen maken. “Doordat we onze tools op deze machines kunnen indraaien zijn we in staat om onze gereedschappen te perfectioneren. De daaruit volgende parameters gaan mee naar de klant. Alle productieparameters slaan we op in onze databases. Een deel van het werk kunnen we daarmee standaardiseren, waardoor we relatief snel tools kunnen leveren aan de klanten.”


Coremans is binnen de groep gespecialiseerd in ISBMmatrijzenbouw.

Daarnaast behoort spuitgietmatrijzenbouw tot de mogelijkheden, zowel nieuwbouw als revisie en aanpassingen van matrijzen. Ons moderne en CAM-aangestuurde machinepark in combinatie met een veelvoud aan verspanende bewerkingen biedt, ook voor complexe machinedelen, een all-in-one-toolshop met hoge efficiëntie en een korte doorlooptijd”, zegt Louwerse. HAVISTEN Meerder keren per maand rijdt hij naar Doetinchem om met het managementteam van Dexter na te denken over markten, mensen, machines en technieken. “Ook in Zeeland is er een schreeuwend tekort aan vooral jonge vakmensen die in onze industrie willen werken. Samen met het Calvijncollege hebben we het initiatief genomen voor een technische vak-havo aldaar. Steeds meer bedrijven omarmen dit concept. Er zijn havisten die absoluut geïnteresseerd zijn in techniek, maar daar eenvoudigweg niet mee in aanraking komen. Daar proberen we op deze manier iets aan te doen.” Coremans heeft regelmatig leerlingen van de opleiding over de vloer. Louwerse: “Je hoopt daarmee kandidaten op te leiden tot goede vakmensen, voor Coremans, maar ook daarbuiten. Branchebreed hebben we in Nederland een probleem. Dat tekort aan vakmensen zullen we met zijn allen moeten oplossen. Oké, dan gaat er eens iemand bij een ander bedrijf aan de

slag. Geen man overboord, zolang ze maar voor techniek kiezen. Daar komt bij dat binnen het vak de lat steeds hoger komt te liggen. We staan voor de uitdaging om zoveel mogelijk intelligentie in onze werkprocessen te stoppen en deze aan elkaar te verbinden. Bij het instellen van een vijfassige machine moet je heel goed weten wat je aan het doen bent. Het automatiseren van je productieproces is absoluut noodzakelijk. We streven hier naar maximale spindeltijd. Als een job draait, wordt de volgende voorbereid, zodat de machines ook ’s nachts onbemand kunnen produceren. Dat is ons antwoord op de concurrentie uit het Verre Oosten, maar is alleen maar mogelijk met goedopgeleide operators.”

‘De tijd dat je alles zelf wilde doen is echt voorbij’ Louwerse houdt regelmatig zijn hele productie tegen het licht. “De tijd dat je alles zelf wilde doen is echt voorbij”, zegt Louwerse “We zijn volop bezig het beheer van ons complete magazijn aan een partner uit te besteden. Met VMI vendor managed inventory - beheert onze leverancier de voorraadniveaus in ons magazijn op basis van een wekelijkse, fysieke inventarisatie en afspraken over minimale en maximale voor-

raadniveaus. Werkt uitstekend, je grijpt nooit meer mis. Bovendien is het prettig dat je geen tientallen facturen per maand moet betalen, maar slechts één.” DIGITALISERING De metaalindustrie ontwikkelt zich snel. Louwerse wacht niet af wat het bedrijf overkomt, maar probeert actief met de markt mee te bewegen. Automatisering is volop aan de gang, net zoals de robotisering. Ook op het gebied van digitalisering zal Coremans verdere stappen gaan zetten. “Ik zei het al: we zullen intelligentie aan onze werkprocessen moeten toevoegen en aan elkaar koppelen. Cruciaal blijft dat er voldoende goed- en hooggeschoolde vakmensen binnen je bedrijf willen werken. Daar spelen we op in door waar mogelijk ze maximale vrijheid te geven. Je moet zoveel mogelijk rekening houden met de wensen van je medewerkers. Mede dankzij onze capabele medewerkers die ook nog eens begrijpen dat ze het samen moeten klaren, hebben we absoluut vertrouwen in de toekomst. Tot slot, wat is er mooier dan op het eind van de dag naar huis gaan en weten dat je een topproduct hebt vervaardigd? Wanneer je op tijd aan de goed knoppen draait, ligt er niet alleen voor Coremans, maar voor de hele verspanende industrie een mooie toekomst in het verschiet. Maar eerlijk gezegd was ik daarvan al overtuigd toen ik hier alleen nog maar de machines mocht poetsen.”• METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

25


ONTDEK DE DIGITALE FABRIEK

Zo werkt de nr. 1 cloud software voor productiebedrijven Altijd actueel inzicht in je voorraden en planning Werk met één centrale gegevensbron Beschik op tijd over de juiste materialen Verstuur orders digitaal naar de werkvloer Probeer Exact Online voor Productie 30 dagen gratis. Kijk op www.exactonline.nl/productie


AD VERT O R I AL

5 PRODUCTIETIPS DIE NIEUWE MARKTEN AANBOREN MAKKELIJKER MAKEN De maakindustrie groeide in 2017 met 14 procent. Het vertrouwen onder productiebedrijven is hoog en nieuwe markten betreden staat bij 57% op het prioriteitenlijstje. Dit blijkt uit de MKB Barometer 2018, een onderzoek van PB7 in opdracht van Exact onder 1779 ondernemers. Met deze productietips kom je er wel.

de productieomgeving, zonder menselijke tussenkomst. Daardoor kun je flexibel produceren. Dit is nog vrij futuristisch, maar handig om er alvast kennis van te nemen. 4 . D ig it a lis e e r inf o rma ti e strome n

1. Ga l ocati e-ona f h an kel i j k p roduceren

De toekomst voor productiebedrijven ligt in de cloud. Je gegevens zijn veel veiliger in de cloud dan op eigen servers. Nu privacy en dataveiligheid cruciaal zijn, is het in eigen beheer nemen van servers en software niet meer rendabel. Ga maar na, een koekjesbakker is goed in het bakken van koekjes en minder in het beheren en beveiligen van een IT-omgeving. Door gebruik van cloud software regel je zelf wie toegang krijgt tot bepaalde documenten. En vertrekt een medewerker of klant, dan kan je die persoon direct de toegang blokkeren tot de data, zonder dat je diepe IT-kennis hoeft te hebben. Het duurt niet lang meer voordat je vanaf je computer of tablet machines via de cloud kan aansturen of bepaalde onderdelen bestellen waar ze nodig zijn. Je hebt altijd en overal inzicht in de planning van de fabriek of de voorraad van je producten of onderdelen.

2. In t e g re e r j e s y s t e m e n

Door je systemen te integreren zorg je voor een naadloze informatie-uitwisseling. Dit is een voorwaarde wil je succesvol nieuwe markten aanboren. Bijvoorbeeld; je ontwerpt een machine in je CAD-pakket. Traditioneel maak je tekeningen ook in 2D, je print ze en legt deze ter goedkeuring voor aan je klant en de betrokken toeleverancier(s). Is je ontwerp goedgekeurd, dan wil je niet alle data overkloppen voor de productie. Door je CAD en je productie te integreren, neem je alles met 1 druk over, Scheelt tijd en fouten. Ook kan je in je CAD-systeem gebruik maken van je artikelinformatie, met leveranciersgegevens die uit je bedrijfssysteem komen. 3. L a a t s o f t w a re j e m a c hin e s aan s t ure n

Vrij nieuw is het koppelen van software aan productiemachines. Een productie-opdracht gaat van de bedrijfssoftware rechtstreeks naar

Snelle winst zit in het digitaliseren van informatiestromen. Dat productie-orders niet op papier van kantoor naar de werkvloer gaan, maar dat werkinstructies op schermen te zien zijn. Daardoor voorkom je onduidelijkheid, raakt er niets kwijt en zijn wijzigingen op het laatste moment direct zichtbaar. Daar is nu al een tool voor: Smart Shop Floor. 5 . B ie d p ro d u c t e n a a n i n a b o nne m e nt s vo rm

Er zijn bedrijven die interesse hebben in jouw producten, maar aanhikken tegen de aanschafprijs. Om dit soort bedrijven (in nieuwe markten) toch voor je te winnen, is het interessant om jouw producten aan te bieden via een abonnementenmodel. Daarbij betalen ze een vast bedrag per maand voor het gebruik en onderhoud van de producten die jij maakt. Voordeel voor de klant is een vast bedrag per maand, terwijl jij als producent profiteert van een stabiele inkomstenstroom. Lees meer over het voordeel van een abonnementenmodel in de blogs op www.exactonline.nl. Gebruik je online productiesoftware, dan heb je een goede basis om nieuwe markten aan te boren. Je hebt immers overal en altijd toegang tot je productieprocessen. Meer weten, kijk eens op www.exactonline.nl/ productie

B ED R I J F S G EG EVEN S Exact Tel. 085 - 051 9476 www.exactonline.nl/productie


ON-DEMAND IN NOG GÉÉN MAAND Deze machine bouwden we on-demand voor onze klant, van A tot Z in slechts 22 dagen. Het geheim van de smid zit hem in het toepassen van productietechnieken op zó’n slimme manier, dat het onze klanten op alle fronten winst oplevert. Wij kunnen de totale productie ontzorgen, startend vanuit een 3D CAD model tot en met de assemblage. Grappige game changer is dat machines die wij maken uiteindelijk aan klanten in Oost-Europa en Azië geleverd worden. Geweldig toch? Made in Holland – met trots!

Ook weten hoe uw bedrijf on-demand en on-time machines kan laten maken waar uw klanten blij van worden? Bram Inpijn vertelt u graag alles over ons beproefde SMILE-concept. U bereikt hem op 0183 56 66 66.

Van Dijk-Inpijn BV Vlietskade 6007 4241 WP Arkel

0183 56 66 66 info@vandijkinpijn.nl www.vandijkinpijn.nl


KOSTELOOS, JURIDISCH GEBORGD EN LAAGDREMPELIG

metaalunie

Maakplein.nl verbindt start-up en maakbedrijf

ZKH Prins Constantijn van Oranje heeft tijdens de Hannover Messe het startschot gegeven voor Maakplein.nl, een nieuwe dienstverlening van Koninklijke Metaalunie. Maakplein.nl is een platform dat start-ups en in principe 14.000 mkb-maakbedrijven oftewel alle Metaalunieleden met elkaar verbindt. “Ik heb met Metaalunie tijdens de vorige beurs gefilosofeerd over een dergelijk concept en vind dat er daadkracht getoond is door dit platform een jaar later te lanceren”, sprak prins Constantijn. “Ik hoop dat we hier volgend jaar weer staan met vele, mooie matches.” “De start-ups van vandaag zijn de OEM’ers van morgen”, zei Metaalunievoorzitter Fried Kaanen tijdens de lancering. ”En die bieden marktkansen en werk aan de maakbedrijven. Bedrijven zoals de Metaalunieleden. Gezamenlijk vormen zij het netwerk dat in staat is een start-up te helpen de stap te zetten van eerste prototypes naar

seriematig vervaardigde producten. Mkb-metaalondernemers zijn, als geen ander in staat om juist die praktische kennis van het slim maken van onderdelen en producten in te brengen. Ze denken mee met hun klanten over het ontwerp en de realisatie daarvan. En juist die ondernemersvaardigheden ontbreken vaak bij

Prins Constantijn (links) en Metaalunievoorzitter Fried Kaanen onthullen Maakplein.nl.

start-ups. Maakplein.nl is een unieke kans om kosteloos, juridisch geborgd en laagdrempelig in contact te komen met bijzondere start-ups.” Volgens initiatiefnemer Peter van der Mars, beleidssecretaris Metaalunie, voorziet de website in een logische behoefte. “Start-ups zijn namelijk ondernemers met een fantastisch idee voor een nieuw product of dienst, maar hebben vaak minder goed voor ogen hoe ze hun ideeën om kunnen zetten naar een tastbaar en rendabel product. Een mkb-metaalbedrijf kan dat wel: produceert efficiënt en kent de markt, en weet hoe die te benaderen. Doelstelling van het platform is op elke ‘maakvraag’ van een start-up een antwoord te geven door een Metaalunielid.” HOE WERKT HET? In één woord: simpel! Start-ups en maakbedrijven kunnen zich registreren en een profiel geven van het bedrijf. Door dat te doen worden de IE-rechten die uit het contact voortvloeien wederzijds geborgd. Vervolgens kunnen startups op vier manieren verbinding maken met uw bedrijf. Te weten: • De start-up maakt een selectie uit de bedrijven en benadert hen via het platform met hun concrete vragen. • De start-up publiceert een concrete vraag op het platform en vraagt bedrijven te reageren. • De start-up selecteert een bedrijf uit de geregistreerde bedrijven en benadert hem al dan niet via het platform of rechtstreeks. • Komt er geen reactie vanuit de op maakplein.nl geregistreerde bedrijven, dan wordt er binnen het netwerk van Metaalunieleden die zich niet hebben geregistreerd bedrijven gezocht die alsnog een antwoord kunnen geven. Met een registratie op maakplein.nl staat u dus ‘poleposition’ om als eerste contact te leggen met een start-up. U kunt zich nu registeren via www.maakplein.nl.• METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

29


DE DIGITALE MKB-FABRIEK:

Kansen voor verspanende bedrijven

teqnow

Vanuit Smart Industry worden de mogelijkheden van digitalisering voor het ontwikkelen van nieuwe producten en diensten vaak goed in beeld gebracht. Veel van de kansen die worden getoond, hebben betrekking op bedrijven die een eigen product voeren of op grotere toeleverende bedrijven. Veel minder aandacht is er voor, met name kleinere, toeleverende bedrijven. Voor toeleverende productiebedrijven wordt de focus bij digitaliseren vooral gericht op robotisering en 3D-printen. Dit schiet soms zover door dat het toepassen van een bepaalde techniek doel op zich wordt, zonder dat gekeken wordt of deze techniek zinvol is voor het bedrijf. In de Teqnow publicatie ‘De digitale mkb-fabriek’ wordt aangegeven hoe een bedrijf doelgericht en stapsgewijs kan digitaliseren, zodat de digitale mogelijkheden om de winstgevendheid te vergroten maximaal worden benut.

Binnen producerende bedrijven zijn er echter veel meer mogelijkheden om de processen, op een zinvolle manier te digitaliseren. In figuur 1 wordt een aantal voorbeelden van technologieën genoemd, waarmee producerende bedrijven onder andere de winstgevendheid kunnen vergroten. Dat wil niet zeggen dat ieder bedrijf

de hier genoemde mogelijkheden op moet pakken. De ondernemer moet zelf kiezen welke mogelijkheden voor zijn bedrijf interessant en zinvol zijn. Alle mogelijkheden die dat (op dit moment nog) niet zijn kan men het beste (voorlopig) negeren. Wanneer en op welke manier een bepaalde techniek het ‘smart worden’ van

Product configurator

3D-printen

Facturatie Digitale tekeningen Planning

Robotiseren

Inkoop en voorraadbeheer

Tijdregistratie Calculatie E-mail

Tijd

Enkele voorbeelden van mogelijkheden om zinvol te digitaliseren.

30 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK

Smart industry

Reverse engineering (inscannen)

een bedrijf mogelijk maakt, hangt af van het soort bedrijf. Sommige technieken zijn erg laagdrempelig om in te voeren. Hierbij gaat het bijvoorbeeld om technieken als digitaal registreren van productietijden en deze gegevens in de nacalculatie verwerken. Uiteraard heeft in feite ieder bedrijf al bepaalde stappen gezet. E-mail is bijvoorbeeld breed toegepast in de gehele industrie. BENCHMARK VERSPANEN Sommige mkb-metaalbedrijven zijn al ver met het zinvol digitaliseren van bedrijfsprocessen terwijl andere bedrijven de mogelijkheden nog nauwelijks benutten. Van de verspanende toeleveranciers is het grootste gedeelte van de bedrijven nog erg terughoudend met het toepassen van de moderne mogelijkheden. Zo geeft de

Teqnow Teqnow is hét platform van Koninklijke Metaalunie dat de aandacht voor en toepassing van toptechnologie in het industriële mkb vergroot en stimuleert. Belangrijke thema’s hierbij zijn: robotisering, additive manufacturing, digitalisering, lasertechnologie, sensoring en materialen. Teqnow draagt kennis over door middel van allerlei activiteiten en diensten, bijvoorbeeld door het organiseren van bijeenkomsten, het publiceren van artikelen op de website en het uitgeven van boekjes over een specifiek onderwerp. Zijn er vragen over digitaliseren en wilt u daarin verder geholpen worden, neem dan contact op met info@teqnow.nl. De Teqnow publicatie De digitale mkb-fabriek is gratis beschikbaar voor Teqnow deelnemers. Metaalunieleden kunnen zich gratis aanmelden als deelnemer van Teqnow. Kijk op www.teqnow. nl of stuur een mail naar info@teqnow.nl.


3D-tekening genereert automatisch CNC- programma

Product meten op machine

CNC-verspanen

Geautomatiseerd laden/lossen

Off-line programmeren

Smart industry

Standtijd optimalisatie

Conventioneel verspanen

doende beseft wordt wat een bepaalde techniek inhoud en hoe je dat effectief kunt organiseren en gedeeltelijk omdat veel ondernemers vooroordelen hebben waarom bepaalde technieken bij hun niet werken. Bij verspanende bedrijven denkt men vaak goed op de hoogte te zijn van de moderne verspaningsmogelijkheden. Digitalisering maakt het echter ook mogelijk om producten op andere manieren te verspanen door andere verspaningsstrategieën toe te passen. Hierdoor wordt de effectiviteit van het verspaningsproces verbeterd. Verder is het mogelijk om gereedschapskosten te reduceren door de standtijd van het gereedschappen optimaal te benutten.

Om verspanende bedrijven kennis te laten maken met de mogelijkheden van digitalisering voor hun bedrijf organiseert Teqnow de bijeenkomst ‘De digitale mkb-fabriek: kansen voor verspanende bedrijven’. Tijdens deze interactieve bijeenkomst wordt er eerst voor gezorgd dat deelnemers inzicht krijgen in het functioneren van de eigen organisatie. Vervolgens wordt nadrukkelijk ingegaan op de kansen die er zijn om bepaalde technieken op een zinvolle manier in te zetten. Hierbij wordt het gehele voortbrengingsproces tegen het licht gehouden, van klant tot aan uitlevering van de verspaande producten. Veel van de mogelijkheden bieden alleen kansen als daar ook de interne organisatie op wordt aangepast. De bijeenkomst wordt nog gehouden in district Gelre op donderdag 14 juni 2018 in Arnhem en voor de districten Zeeland en West Brabant op 10 oktober en 22 november. In de overige districten wordt nog gekeken of dit onderwerp dit jaar opgepakt gaat worden. Aanmelden kan via de agenda op www.teqnow.nl of via de agenda op www.metaalunie.nl.

Kortom, elk bedrijf heeft mogelijkheden om middels digitalisering zijn processen verder te verbeteren. Hoeveel kansen er voor een specifiek bedrijf nog in het verschiet liggen, hangt af van de stappen die het tot nu toe al heeft gezet. Bij de grote groep van verspanende bedrijven kan gerichte inzet van digitale mogelijkheden

in combinatie met het goed organiseren van de werkzaamheden vaak wel 30 tot 50 procent effectiviteit brengen. Daarom is het zinvol voor elk bedrijf om een eigen digitaliseringsplan op te stellen en daar vervolgens mee aan de slag te gaan. •

Tijd

Enkele voorbeelden van mogelijkheden specifiek voor verspanende bedrijven.

benchmark verspanen 2017 aan dat 43 procent van de onderzochte bedrijven hun CNC-machines niet (25%) of minder dan 10 uur per week (18%) onbemand lieten produceren. Hiermee laten deze bedrijven enorme kansen liggen die door hun concurrenten wel worden opgepakt. Industriebreed is er op dit moment een groot gebrek aan technisch personeel. Verspanende bedrijven ervaren vaak met name een groot gebrek aan CNC-verspaners. Slimme digitale technieken kunnen mogelijk het gebrek aan technisch personeel opvangen. In figuur 2 worden een aantal technieken genoemd waar verspanende bedrijven (naast de in figuur 1 genoemde technieken) gebruik van zouden kunnen maken (ook deze figuur is puur indicatief bedoeld). NIEUWE TECHNIEKEN DOORVOEREN Ondanks de grote mogelijkheden van dergelijke technieken, zijn de meeste ondernemers erg terughoudend om nieuwe technieken door te voeren. Gedeeltelijk komt dat omdat onvol-

Bijeenkomst ‘De digitale mkb-fabriek’

METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

31




   


ONDERZOEK BELANG VAN PROCESINNOVATIE VOOR MKB

metaalunie

Slimmer produceren moet je stimuleren

De overheid moet met stimuleringsbeleid komen waarmee de mkb-maakindustrie ondersteund wordt bij complexe en risicovolle (productie)procesinnovaties. Hierdoor kunnen Nederlandse mkb-ondernemers beter inspelen op de digitale toekomst, zijn Nederlandse high tech- en toeleverketens op hun taak berekend en blijft de Nederlandse maakindustrie concurrentiekrachtig. Dit zijn de voornaamste conclusies uit het rapport ‘Slimmer produceren moet je stimuleren’ dat Berenschot in opdracht van Koninklijke Metaalunie heeft opgesteld. Metaalunie vroeg Berenschot om het belang van procesinnovatie voor Nederlandse (mkb) bedrijven in de maakindustrie te onderzoeken en aan te geven hoe risicovolle investeringen in ‘Smart Manufacturing‘ het beste te faciliteren zijn. Het rapport is tijdens de Hannover Messe door Onno Ponfoort, senior managing consultant bij Berenschot overhandigd aan staatssecretaris Mona Keijzer van EZK en Metaalunievoorzitter Fried Kaanen. Volgens Kaanen sluiten de huidige stimuleringsmaatregelen niet aan op de behoefte aan ondersteuning bij complexe en risicovolle procesinnovaties. “Met name het gebrek aan makkelijk toe te passen individuele ondersteu-

ning is voor de MKB-bedrijven een gemis en heeft een enorme impact op de Nederlandse economie”, stelt hij. “Want als mkb-bedrijven niet mee kunnen met de toenemende vraag naar meer flexibiliteit, snellere levertijden en digitalisering, zullen partijen in de keten op zoek gaan naar buitenlandse partners en toeleveranciers die wel mee kunnen. Ondernemers die niet proactief investeren in het state-of-theart maken van hun productieprocessen kunnen al op korte termijn niet meer meedoen in voortbrengingsketens waarvan zij deel uitmaken. Met alle gevolgen van dien voor de Nederlandse economie”, aldus de Metaalunievoorzitter.

Smart industry, industrie 4.0, en het ‘internet of things’, digitalisering heeft een radicale invloed op de productiemiddelen en -processen, op de werkmethodieken en op de benodigde kennis en kunde van medewerkers zegt Onno Ponfoort, adviseur Berenschot. ”De grote uitdaging voor de maakindustrie is het slim combineren van bestaande (digitale) productieprocessen. Uit ons onderzoek onder Metaalunieleden blijkt dat, vooral voor het mkb, het volgen en implementeren van deze ontwikkeling lastig is. Het is complex; het is risicovol en het vergt zeer grote investeringen”, aldus Ponfoort. Het belang van stimulering van procesdigitalisering speelt op drie niveaus: Willen we de hightech maakindustrie in Nederland behouden, dan moet de toeleverketen op zijn taak berekend zijn. Om dat nu en in de nabije toekomst te borgen moeten meer bedrijven snel ‘up to digital standard’ zijn. Stimulering van procesinnovatie moet naadloos aansluiten bij andere initiatieven. Smart Industry is een krachtig programma met een concrete implementatieagenda, er is echter meer nodig om de Nederlandse maakindustrie op een hoger plan te brengen. Metaalunie pleit dan ook voor een stimuleringsbeleid met een integrale aanpak en drie concrete onderdelen, specifiek gericht op smart manufacturing. De voorgestelde aanpak sluit goed aan bij de implementatieagenda Smart Industry en bestaat uit: •

• •

Vlnr: Onno Ponfoort, Mona Keijzer en Fried Kaanen tijdens de overhandiging van het rapport.

Smart Manufacturing Assessment. Dit levert de ondernemer inzicht in zijn eigen positie en zicht op de voor hem relevante procesinnovaties op. Stimuleringsmaatregelen. Deze beperken het risico voor de ondernemer. Smart Manufacturing Kenniscentrum. Dit biedt ondernemers proactief toegang tot kennis, netwerken en best practices.•

Meer informatie: Peter van der Mars, beleidssecretaris Metaalunie, mars@metaalunie.nl METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

33


WERKGEVERSDIALOGEN 2018:

metaalunie BEELD: NFP

Wat beweegt u en hoe beweegt u anderen?

Koninklijke Metaalunie organiseert samen met werkgeversvereniging AWVN de komende maand een aantal bijeenkomsten waarbij het draait om het thema werkgeverschap. Tijdens deze zogeheten ‘werkgeversdialogen’ gaat Metaalunie met haar leden in gesprek om samen vast te stellen wat de belangrijkste werkgeversthema’s voor de komende jaren zijn. “Tijdens deze dialogen gaan we samen kijken naar alle ontwikkelingen op de arbeidsmarkt die het werkgeverschap raken of gaan raken”, zegt Jos Kleiboer, directeur Beleid Metaalunie. “Werkgevers hebben te maken met verschillende wensen van verschillende generaties, maar ook met thema’s als opleiden, pensioen en allerlei arbeidsvoorwaarden. Het hoort allemaal bij het invullen van het werkgeverschap en het binden en boeien en aan het werk houden van de werknemer in de MKB-maakindustrie.”

Jos Kleiboer (links) en Erik Groot van AWVN.

34 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK

Metaalunie wil in de werkgeversdialogen graag horen hoe haar leden het werkgeverschap invullen. Kleiboer: “We willen in gesprek met onze lidbedrijven om te kijken waar de prioriteiten liggen bij al die geschetste ontwikkelingen. Waar moet Metaalunie echt mee aan de gang, wat kunnen bedrijven zelf regelen of wat moet collectief geregeld worden? We willen ook horen of echt alles aan verandering onderhevig is, of dat er zaken zijn die van alle tijden zijn. We roepen soms wel dat de hele wereld gaat veranderen, maar dat is ook weer niet het geval. Waar ligt het evenwicht? Daarover willen we graag met bedrijven in gesprek


en ze zo ook een stem geven in wat wij voor ze kunnen betekenen.” BREDE BLIK Om een bredere blik op en meer kennis van werkgeverschap te krijgen, organiseert Metaalunie de werkgeversdialogen samen met AWVN. “AWVN is een partij die in alle sectoren zijn voelsprieten heeft en weet wat er breed op de arbeidsmarkt speelt. Daar willen we graag de specifieke maakindustrie kenmerken tegenaan zetten. Want ook wij hebben te maken met ouderschapsverlof en mantelzorg op de werkvloer. Uiteindelijk moet onze achterban daar dus ook mee aan de gang”, vindt Kleiboer. Erik Groot, manager strategie van beleid en advies van AWVN, zal tijdens elke bijeenkomst die bredere blik geven. “En die begint met de turbulente ontwikkelingen in de economie”, licht hij toe. “Denk aan alle technologische ontwikkelingen en het feit dat bedrijven steeds mondialer gaan opereren. Aan de andere kant heb je bedreigingen als protectionisme en zelfs bedrijven die, ondanks een goed draaiende economie, omvallen. En dat vertaalt zich door naar een andere invulling van het werknemer- en het werkgeverschap. Want op het moment dat je die veranderingen te lijf moet gaan, moet je dat wel kunnen, met de juiste mensen. Als werkgever moet je vervolgens aantrekkelijk blijven om die goede mensen aan je te binden.”

‘Vakmensen zorgen voor de productiviteit en voor de prestaties van de bedrijven’

“De meeste bedrijven die lid zijn Metaalunie hebben natuurlijk mensen in dienst”, vult Kleiboer aan. “De vakmensen zorgen voor de productiviteit en voor de prestaties van bedrijven. Het binden van je personeel in de huidige arbeidsmarkt is een belangrijke voorwaarde om goed te ondernemen. Om die mensen aan je te binden, is een goede invulling van het werkgeverschap een heel belangrijke voorwaarde. Daarom helpt Metaalunie onze leden daarbij, want dat vinden ze zelf vaak lastig. Er zijn veel ontwikkelingen gaande waardoor er veranderingen optreden in het klassieke werkgeverschap en daar helpen wij onze leden graag bij.”

Een van de relevante ontwikkelingen voor een werkgever is de leeftijd tot waarop een werknemer moet blijven werken. Groot: “Die mensen moeten in staat blijven om nieuwe ontwikkelingen bij te benen. Dat vraagt wat van werknemers maar ook van werkgevers. Misschien moet je met sommige werknemers ter sprake brengen of ze in hun huidige functie wel de eindstreep halen. Het zou goed zijn om vroegtijdig dat gesprek te hebben en om op tijd iets te doen aan bedreigingen die samen geconstateerd worden. Maar we moeten er ook rekening mee houden dat er steeds meer chronisch zieken op de werkvloer zullen zijn en mantelzorg vaker een issue wordt. En er zullen steeds meer mensen komen die maar voor drie dagen aan een bedrijf verbonden willen zijn en de rest van de week vrijwilligerswerk doen of een eigen bedrijf beginnen. Die ontwikkelingen lijken ver weg, maar ze komen door de andersdenkende generatie snel op ons af. Daar moeten werkgevers op voorbereid zijn. Welke voorzieningen tref je, welke regelingen maak je om te kunnen blijven voldoen aan de wensen die een nieuwe generatie bij jou, de werkgever neerlegt. Al dan niet vastgelegd in arbeidsvoorwaarden.” “Het is een drietrapsraket”, vindt Kleiboer. “Hoe krijg je mensen is een uitdaging, hoe hou je mensen is de volgende uitdaging en hoe je er voor moet zorgen dat die mensen gezond de eindstreep halen is de laatste uitdaging. Dat zijn allemaal onderwerpen waar we als werkgeversorganisatie over nadenken en waar we de leden ook instrumenten voor proberen te geven om die drie uitdagingen het hoofd te bieden.” DIALOGEN Metaalunie blijft goed met haar leden in gesprek om er achter te komen aan welke instrumenten precies behoefte is. Kleiboer: “Wat zou een lid door ons geregeld willen zien, zodat hij of zij zijn of haar rol als werkgever goed kan invullen. Dat is een taak die wij hebben en daar willen we graag met onze leden over praten. Om daarop een goed zicht te krijgen organiseren we de werkgeversdialogen”, aldus Kleiboer. Groot vindt dat een mooie rol voor een brancheorganisatie. “Want laten we wel wezen: bedrijven hebben het veel te druk om diep in deze materie te duiken. Het is moeilijk aandacht te schenken aan zaken die nu niet spelen, maar er wel aan zitten te komen. Dat vind ik ook een heel belangrijke toegevoegde waarde van deze dialogen. Je trekt het wat bre-

der dan het cao-instrument maar bent toch in staat vast te stellen met zijn allen waar we beleidsmatig op moeten schakelen en hoe zich dat eventueel vertaalt in een regeling.”•

Werkgeversdialogen: zegt u het maar! Metaalunie gaat de dialoog aan in een aantal bijeenkomsten waarin u, als werkgever en Metaalunielid, aan het woord komt. Dat gaat in een ontspannen en open sfeer, ondernemers onder elkaar. Geen hei-sessie, maar een wij-sessie, een met de benen-op-tafel-bijeenkomst. Geen discussies over vastgestelde thema’s maar dialogen. Koffie en broodjes verzorgen wij, de rest komt van u. De bijeenkomsten worden afgetrapt door mr. Erik Groot, manager strategie van beleid en advies van AWVN, die kort en bondig ingaat op werkgeverschap ontwikkelingen op langere termijn: wat zijn de ontwikkelingen in werkgeversland, hoe ontwikkelt de arbeidsmarkt zich en wat zijn de relevante thema’s als je kijkt naar de sociale agenda? Allard Droste, mededirecteur van Aldowa bv en schrijver van het boek ‘Semco in de polder’ zal in een video vertellen over zijn bijzondere manier van leidinggeven of eigenlijk juist het niet-leidinggeven. Aldowa kent geen vaste werktijden, geen managers, geen functieprofielen of beoordelingsgesprekken. Hoe dat kan zal hij uit de doeken doen. Daarna is het de beurt aan u: in groepjes gaat u een gesprek aan met collega-ondernemers om samen te ontdekken welke thema’s er nu en morgen een rol spelen bij werkgeversthema’s. Toegespitst op arbeidsverhoudingen en arbeidsvoorwaarden in de branche. Hoe kijkt u, als werkgever in de metaalbranche naar het werkgeverschap in de toekomst en wat betekent dit voor uw rol als goed werkgever? En wat kan Metaalunie daarbij voor u betekenen? De bijeenkomsten 6 juni 15.00-19.00 Van der Valk Haarlem 19 juni 16.00-20.00 Van der Valk Zwolle 21 juni 16.00-20.00 Van der Valk Dordrecht 25 juni 16.00-20.00 De Nobis, Asten Aanmelden kan via de agenda op www.metaalunie.nl

METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

35


AD VERT O R I AL

EERSTE HARTFORD 5A-65E 5-ASSER VOOR LM VERSPANING LM Verspaning in Asten heeft als eerste in de Benelux het nieuwe 5-assig bewerkingscentrum Hartford 5A-65E gekocht. Een flinke stap voor het jonge bedrijf van Antoon Driessen en Dennis Reumer. Maar wel een goede investering, zeggen beide metaalondernemers. Niet alleen zijn producten sneller klaar; minder vaak hoeven om te spannen betekent ook dat ze beter de nauwkeurigheid kunnen garanderen. Een 5-assig bewerkingscentrum hadden ze in hun ondernemersplan eigenlijk pas voor het 3e jaar gepland. Antoon Driessen en Dennis Reumer hebben de machine echter nu al, na 1,5 jaar, in huis gehaald. “We merkten dat we met onze 3-assige machines tegen bepaalde grenzen aanliepen”, zegt Dennis. Hij toont een complex product dat ze regelmatig frezen. Op de 3-assige machine van Hartford kostte de serie drie dagen omdat ze acht opspanningen en zes spanmallen nodig hadden. “Nu maken we

dezelfde serie in één dag in twee opspanningen. Daardoor halen we makkelijker de nauwkeurigheid. Dat is de belangrijkste reden geweest om voor de 5-assige machine te kiezen.” Geko e ld e k o g e lo m lo o p s p ille n

Net als de eerste twee 3-assers is ook de nieuwe 5-asser een bewerkingscentrum van Hartford, geleverd door Promas. De Hartford 5A-65E heeft een bed met een bereik van 650 bij 520 mm (XY) bij 500 mm (Z), een 15.000 toeren spindel en een gereedschapmagazijn

met 60 posities. Voor een constante nauwkeurigheid koelt Hartford de kogelomloopspillen. Verder is de machine voorbereid op automatisering. Hartford heeft voor deze nieuwe machine, die vorig jaar op de EMO is gepresenteerd, een Industrie 4.0 besturing ontwikkeld, Hartrol Plus. LM Verspaning heeft echter gekozen voor de uitvoering met de Heidenhain 640 besturing. “Die zit ook op de andere machines”, zegt Antoon. Hij en Dennis hebben in hun vroegere werk veel ervaring met de Heidenhain besturing opgedaan. Programmeren doen ze bij LM Verspaning zoveel mogelijk met CADCAM. “Dat is niet alleen sneller, je werkt dan ook nauwkeuriger”, vult Dennis aan. P rij s - k w a lit e it ve rho udi ng

Dat ze ook voor hun derde machine kiezen voor de Taiwanese fabrikant, heeft alles te maken met de ervaringen die ze met de beide 3-assers van Hartford hebben opgedaan. Antoon: “De prijs-kwaliteitverhouding van Hartford is gewoon goed. De machines hebben tot nog toe nauwelijks storingen gehad. Qua nauwkeurigheid doen ze niet onder voor Duitse machines.” En als er een keer een storing is, weten ze dat ze kunnen rekenen op Promas. “Binnen een dag heeft de monteur de storing opgelost.” www.lmverspaning.nl

Antoon Driessen (links) en Dennis Reumer bij hun Hartford 5A-65E bewerkingscentrum. Dankzij het 5-assig bewerkingscentrum hoeft er minder vaak te worden omgespannen. Dat scheelt bewerkingstijd en verhoogt de nauwkeurigheid.

B ED R I J F S G EG EVEN S Promas Machines BV Tel. 077-3270889 www.promascnc.nl


11.262 MEISJES BEZOEKEN 358 BEDRIJVEN OP GIRLSDAY

onderwijs & bedrijf BEELD: JURRIAAN BROBBEL

Techniekonderwijs populairder bij meisjes

“Bij mij op school zeiden ze vroeger: techniek is voor jongens, meisjes gaan de zorg in. Dat is onzin natuurlijk, we hebben veel talent in de techniek nodig. Daarom is het belangrijk dat meisjes hiermee kennismaken vandaag.” Met deze woorden opende de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Ingrid van Engelshoven Girlsday 2018 op het BAM-kantoor in Den Haag. Girlsday is een initiatief van VHTO, Landelijk expertisebureau meisjes/vrouwen en bèta/techniek, om meisjes op jonge leeftijd kennis te laten maken met bèta, techniek en ICT. Tijdens Girlsday openen tal van bèta-, technische en ICT-bedrijven én technische of ICT-afdelingen van bedrijven hun deuren voor meisjes van 10 tot 15 jaar. De meisjes kunnen deelnemen aan inte-

ressante activiteiten die speciaal voor hen op Girlsday worden georganiseerd én maken kennis met de bèta/technische werkzaamheden in de dagelijkse beroepspraktijk. Natuurlijk leren zij

Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Ingrid van Engelshoven opende Girlsday 2018 op het BAM-kantoor in Den Haag.

ook de vrouwelijke medewerkers die in de bedrijven werken kennen. Door heel Nederland bezochten 11.262 meisjes 358 bedrijven die zich bezighouden met bèta, techniek en ICT. Zo kunnen de meisjes naast proefjes met zelfhelend beton onder meer zelf oorbellen ontwerpen en printen met een 3D-printer, een drone laten vliegen, glasvezel lassen en duurzame innovaties bedenken voor wegen. LICHTE STIJGING Meisjes op havo, vwo en mbo kiezen vaker dan tien jaar geleden voor een technische richting. Op het vmbo en het hoger onderwijs steeg het percentage meisjes dat voor een technische richting koos licht. Technische opleidingen zijn nog steeds het populairst bij jongens. Dat blijkt uit CBS-cijfers over het schooljaar 2017/’18. In het schooljaar 2006/’07 koos 2 procent van de havo-meisjes en 6 procent van de vwo-meisjes voor Natuur en Techniek, waarbij wiskunde b, natuur- en scheikunde verplicht zijn. In 2017/’18 was dit toegenomen tot respectievelijk 10 procent en 28 procent. Onder meisjes op het vmbo is Techniek de minst gekozen sector. In het schooljaar 2017/’18 koos 4 procent van de meisjes en 33 procent van de jongens in de leerjaren 3 en 4 van vmbo-b, vmbo-k en vmbo–g voor zo’n opleiding. Het percentage techniekmeisjes is tussen de schooljaren 2011/’12 en 2016/’17 toegenomen van 3 procent naar 4 procent. Hoewel meer meisjes (en jongens) in havo en vwo een technisch profiel kiezen, neemt de keuze voor techniek in het hoger onderwijs nauwelijks toe. Het aandeel vrouwen dat in het hoger onderwijs een diploma Techniek, industrie en bouwkunde haalt, nam tussen de studiejaren 2006/’07 en 2015/’16 toe van 2 procent tot 3 procent. In het laatstgenoemde collegejaar lag dit aandeel bij de jongens op 15 procent. Confectie, textieltechniek, stedenbouwkunde en biotechnologie zijn voorbeelden van studierichtingen die meer door vrouwen dan door mannen worden gekozen.• METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

37


HANNOVER MESSE VERBINDT INDUSTRIE

vakbeurs BEELD: NFP/DEUTSCHE MESSE

Digitalisering zet snel door

Hoe digitalisering in de industrie in hoog tempo doorzet bleek vorige maand tijdens de Hannover Messe. IoT, robotisering en automatisering, softwareoplossingen en de digitale fabriek vochten om voorrang in de beurshallen. De grootste industriële beurs ter wereld, met deze editie 5800 exposanten, trok eind april 210.000 bezoekers naar Hannover en werd goed bezocht vanuit Nederland. Met 5300 man brengt ons land de meeste buitenlandse bezoekers in, na nummer één China (6500). Digitalisering dichter bij productiebedrijven brengen was ook dit jaar het hoofdthema. Exposanten pakten uit met machine learning, kunstmatige intelligentie, nieuwe it-platformen en de inzet van robots of autonome systemen voor producerende bedrijven. Veelzeggend zijn de elk jaar grotere stands van leveranciers als Microsoft, Google en IBM, die met hun software het enorme potentieel zien in de maakindustrie. FLEXIBEL DIGITAAL Dat het versnellen van digitalisering prioriteit heeft, vertelde ook Metaalunievoorzitter Fried

Kaanen op de beurs in een voordracht voorafgaand aan een netwerklunch van Koninklijke Metaalunie met de VDMA Nordrhein-Westfalen: “De belangrijkste doelstelling van de Smart Industry Implementatie Agenda 2018-2021 is het versnellen van de digitalisering binnen Nederlandse bedrijven, zodat Nederland in 2021 het beste en meest flexibele digitaal verbonden productienetwerk in Europa heeft ontwikkeld.” Smart Industry wordt gedreven door de ontwikkeling van nieuwe ict- en productietechnologie en heeft een verstrekkende impact op de industrie. “Het veiligstellen van een positie in de voorhoede van industriële digitalisering is cruciaal voor banen, toekomstige economische groei en de duurzaamheid van de industrie”, aldus Kaanen. Koninklijke Metaalunie en VDMA Nordrhein-Westfalen werken sinds de Hannover Messe van 2016 nauw met elkaar samen.

SLIMMER PRODUCEREN Voor Metaalunie is de Hannover Messe een goed netwerk- en lobby-evenement, om richting de aanwezige politici en andere belanghebbenden de belangrijke thema’s voor de mkb-maakindustrie onder de aandacht te brengen. Zo werd onder meer het rapport ‘Slimmer produceren moet je stimuleren’ aangeboden aan EZK-staatssecretaris Mona Keijzer (lees meer op pagina 33). Op het Dutch Industrial Supply Pavilion (een samenwerking tussen Koninklijke Metaalunie, Brainport Industries, Mikrocentrum, Nevat, Hannover Consultancy en de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland) in hal 4 presenteerden daarnaast Nederlandse toeleveranciers, waaronder veel Metaalunieleden, zich aan het mondiale publiek. De volgende editie van Hannover Messe vindt plaats van 1 tot en met 5 april 2019, waarbij Zweden het stokje als partnerland overneemt van Mexico.•

Verdere digitalisering was het hoofdthema van Hannover Messe 2018.

Leveranciers als Microsoft, Google en IBM zien het potentieel van digitalisering in de maakindustrie en komen elk jaar met grotere stands naar Hannover.

38 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK


Drukte op het Dutch Industrial Supply Pavillion.

Agv’s in actie op de stand van SEW.

Johan van der Kraan van exposant Etchform (links) met Fried Kaanen en Bert Jaarsma, Directeur Organisatie Koninklijke Metaalunie.

Robotisering is voor productiebedrijven een belangrijk thema.

METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

39


Optimaliseer uw productie

met de totaaloplossingen van Dormac Draaimachines | Freesmachines | Procesoptimalisatie | Automatisering | 3D Metaalprinters Met een uitgebreid leveringsprogramma voor verspanende bewerkingstechnologie, vergaande proceskennis en hoogwaardige service, biedt Dormac CNC Solutions totaaloplossingen om uw productieproces vergaand te optimaliseren. Breeuwhamer 25, 1648 HG De Goorn tel. 0229 54 24 85 | info@dormac.nl | www.dormac.nl

Solutions for better machining

www.hevami.nl / Tel: 0413-376602

Straalmachines

Richtmachines

Ontbraammachines

Polijstmachines

Bandschuurmachines


rechtgezet

Er gloeiend bij zijn

TEKST: MR. MIRJAM BOS BEELD; LUUK POORTHUIS

Hoe ver kunt u gaan met het terughalen van uw onder eigendomsvoorbehoud verkochte goederen?

Braai bv produceert een groot assortiment barbecues. De verkoop gebeurt via een dealerkanaal. Eén van de dealers is een tuincentrum. Door interne verschuivingen en problemen met de financiering, blijven de vorderingen op het tuincentrum erg lang openstaan. De directeur van Braai, Sjors, houdt deze zorgwekkende situatie goed in de gaten. Als hij verneemt dat het tuincentrum inmiddels schulden heeft bij de Belastingdienst, wordt het Sjors te gortig.

Er staan vijftien houtskoolbarbecues ter waarde van € 500 per stuk van hem in de hal met terrasaccessoires van het tuincentrum, die nog niet betaald zijn. Sjors vindt dat de tijd rijp is om de barbecues, die hij onder eigendomsvoorbehoud heeft verkocht, terug te halen. Hij belt daarom met het tuincentrum om een afspraak te maken. Nog voor hij concreet heeft kunnen worden, verbreekt het tuincentrum de verbinding. De directeur van Braai besluit de avond af

Strafbare praktijken Door een eigendomsvoorbehoud te bedingen bij uw verkoop, zoals via de Metaalunievoorwaarden, kunt u uw goederen, onder bepaalde voorwaarden, terughalen indien de koper nalaat (alles) te betalen. Als uw koper hieraan niet meewerkt, dan kunt u hem wijzen op artikel 18.4 Metaalunievoorwaarden waarin staat dat hij dat wel moet. Los van dat uw eigendoms-

voorbehoud mogelijk doorkruist wordt door rechten van anderen en/of bijvoorbeeld natrekking van uw goederen, dient u bij de uitoefening ervan ervoor te waken dat u geen strafbare praktijken begaat, zoals diefstal of huisvredebreuk. De politie, bijvoorbeeld, kan geen rekening houden met (de beoordeling van) contractuele afspraken die worden geclaimd.

te wachten. Dan is het winkelend publiek in elk geval naar huis. Als Sjors een paar uur later aankomt is het nagenoeg uitgestorven in het tuincentrum. In de terrashal aangekomen, pakt hij één van zijn barbecues mee. Dit gaat zo eenvoudig dat hij besluit ook de rest naar zijn bus te slepen. Terwijl hij met de laatste barbecue in de weer is, komt wat personeel, dat blijkbaar een bijeenkomst had in de kantine, de hal inlopen. Sjors doet alsof zijn neus bloedt. Hij roept hen over zijn schouder toe dat hij een eigendomsvoorbehoud heeft. Dit wordt echter niet door het personeel gepikt. Zij hebben geen idee waar hij het over heeft. Sjors wordt na een korte achtervolging tussen de stellingen van de afdeling dierbenodigdheden door een medewerker gevloerd. Al snel is ook de politie gearriveerd. Sjors moet mee voor verhoor naar het bureau. Ook de agenten hebben geen oor voor zijn eigendomsvoorbehoud. Als Sjors uren later weer op straat staat, blijken alle vijftien barbecues weer achter slot en grendel in het tuincentrum te staan.•

Metaalunie Rechtsbijstand behandelt in deze rubriek interessante juridische kwesties op een luchtige manier. De namen en plaatsen zijn verzonnen, gelijkenissen met personen of bedrijven zijn louter toevallig. Juridische professionals tegen gunstige tarieven Metaalunie Rechtsbijstand is een zelfstandige dienst en weet als geen ander waar u als ondernemer in de metaalsector behoefte aan heeft. Zij biedt u een zorgvuldig geselecteerd netwerk van deskundige advocaten en een speciaal voor leden ontwikkelde Mevas rechtsbijstandverzekering. U kunt bij Metaalunie Rechtsbijstand terecht voor: Advocaten Octrooigemachtigden Juridische bedrijfsanalyse Incasso Maatcontracten Algemene voorwaarden Meer weten? 030 - 605 33 44 of www.metaalunierechtsbijstand.nl

METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

41


    

()(+"). &"-,  '!' .#-,-))-+.!0#((#(! ,(#$/&)#,-) *+'((- )(++.% %!$*,,) * $+"-*$$*/) *)()%%)%," ,)$,) $#)'$*$ ')(#)$#)%$- &'%((%$"*()'! &')!"%*$)'$

,*+'#&#. %),-(

        "+)%#  


VOORKOM BLOOTSTELLING AAN GEVAARLIJKE STOFFEN

arbo

Week van Veilig en Gezond Werken 2018

De Week van Veilig en Gezond Werken staat van 18 tot en met 22 juni in het teken van gevaarlijke stoffen. 5xbeter biedt alle bedrijven in de metaalbewerking en metalektro de mogelijkheid de Week van Veilig en Gezond Werken mee te vieren en een week lang extra aandacht te vragen voor veilig en gezond werken. 5xbeter - IJzersterk voor veilig werk is een samenwerking tussen vijf partijen: Koninklijke Metaalunie, FME, FNV Metaal, CNV Vakmensen en De Unie. 5xbeter zet zich in voor veilig en gezond werken in de metaalbewerking en metalektro. Van 18 tot en met 22 juni rijdt 5xbeter met de 5xbeter Truck en ijscowagens door het land. Er worden bedrijven bezocht met mooie voorbeel-

den en verhalen hoe veiliger en gezonder te werken. In ruil voor een koude lekkernij vragen de Verbetercoaches van 5xbeter aandacht voor

25 juni 2018 5xbeter Congres De Evenementenhal - Gorinchem

Gevaarlijke stoffen: weet waar je mee werkt!

week van veilig en gezond werken 18 - 22 juni 2018 De metaal maakt zich een week lang extra sterk voor veilig en gezond werk

gevaarlijke stoffen op de werkvloer. Met de 5xbeter Truck wordt donderdag 21 juni Hamer te Apeldoorn en vrijdag 22 juni Nijhuis Watertechnology te Doetinchem bezocht. Deze bedrijven bieden inspiratie en best practices op het gebied van veilig en gezond werken. Iedereen die in de metaal werkt is welkom deze dagen een bezoek te brengen aan de 5xbeter Truck. BEDRIJFSEIGEN VEILIGHEIDSWEEK 5xbeter biedt alle bedrijven in de metaalbewerking en metalektro de mogelijkheid tijdens de Week van Veilig en Gezond Werken een bedrijfseigen Veiligheidsweek te houden. De Veiligheidsweek bestaat onder meer uit een sneak preview van de allernieuwste 5xbeter film over gevaarlijke stoffen en allemaal feestelijke hulpmiddelen om een week lang extra aandacht te vragen voor veilig en gezond werken. Wilt u de Week van Veilig en Gezond Werken meevieren? Bestel kosteloos het 5xbeter Veiligheidsweek pakket en/of een flitsbezoek van de 5xbeter ijscokar door te mailen naar week@5xbeter.nl of ga naar www.5xbeter.nl/weekvanveiligengezondwerken voor meer informatie en aanmelding. 5XBETER CONGRES 2018 Het negende 5xbeter Congres sluit traditioneel de Week van Veilig en Gezond Werken af. Dit jaar staat het in het teken van gevaarlijke stoffen. Onder het motto ‘weet waar je mee werkt en voorkom blootstelling aan gevaarlijke stoffen’ wordt een dag lang aandacht besteed aan alle aspecten van veilig en gezond werken met gevaarlijke stoffen.•

Meld u aan voor dit 5xbeter Congres. U kunt het Congres integraal bijwonen, maar ook op onderdelen. Ga voor meer informatie over het programma, de inhoud van de workshops en de sprekers naar www.5xbeter.nl/weekvanveiligengezondwerken.

METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

43


blik op branches bbn TEKST EN BEELD: FRANK SENTEUR

EISEN BOUWBESLUIT AANGESCHERPEN

Brandwerende deuren beter dan de norm

“De regels ten aanzien van bouwkundige brandwerende oplossingen kunnen wat ons betreft niet streng genoeg zijn”, stelt Vincent Vergunst, algemeen directeur van Metacon in Gouda. Hun brandwerende sectionaal-, schuif- en roldeuren voldoen ruim aan de eisen in het Bouwbesluit. Deze lopen volgens zowel Vergunst als Leo Oosterveen, directeur van branchevereniging Brandveilig Bouwen Nederland (BBN), inmiddels behoorlijk achter op dat wat momenteel in de praktijk haalbaar is qua brandwerende prestaties. De eisen zouden wat hen betreft dus aangescherpt mogen worden. Metacon is een onvervalst familiebedrijf, waarvan de historie teruggaat tot 1927. Over negen jaar bereikt men dus de unieke mijlpaal van het honderdjarige bestaan. Het bedrijf startte als blikslager met de productie van melkkannen en kolenkitten. In de loop der jaren kwamen daar andere bewerkingsmogelijkheden bij en ging

men naast bekistingsonderdelen en schotels voor heipalen, ook metalen speelgoed, kinderfietsjes en sleetjes produceren. Na de oorlog werd de focus verlegd naar onder meer metalen zonweringen en werden de fabricagefaciliteiten uitgebreid met een rolvormlijn voor de productie van zowel profielen in staal als aluminium.

Daardoor kon men naast zonweringen ook onderdelen voor rolluiken en roldeuren gaan produceren. In 2003 dook men in de markt van brandwerende deuren. In 2010 werd een bedrijf in België overgenomen en in 2011 de productie van brandschuifdeuren van Euro-Deur in Nieuwkoop. Hierdoor kon het programma brandwerende rol-, schuif- en overheaddeuren verder worden uitgebreid. Werkten er 20 jaar terug nog 12 mensen op een oppervlakte van 900 vierkante meter, nu beslaat het bedrijf maar liefst 8.800 vierkante meter en werken er bijna honderd mensen. Als de nieuwbouw eind 2019 klaar zal zijn, beschikt Metacon zelfs over 12.000 vierkante meter. Qua productiefaciliteiten is het een echt metaalbedrijf. In de fabriekshallen staan onder andere vijf rolvormlijnen, een Trumpf lasersnijmachine, vier kantbanken, een platenschaar en twee boorstraten. MARKT IS BOOMING “Veel bedrijven zijn bezig om hun brandveiligheid te verbeteren en dat kan onder meer door extra compartimentering”, zegt Vergunst erover. “De eis qua brandwerendheid van een branddeur is momenteel 240 minuten. Wij halen makkelijk meer dan 300 minuten. Dat betekent dat wij de hoogste norm halen en in situaties waarvoor je vroeger twee deuren nodig had, nu oplossingen met één deur kunnen bieden.

‘We zijn erin geslaagd om het gewicht omlaag te brengen’

Rechts op de foto Vincent Vergunst (algemeen directeur), met naast hem Bas Vos (manager R&D) van Metacon voor de Trumpf lasersnijmachine waarmee onderdelen uit dunne plaat worden geproduceerd.

44 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK

We blijven continu ontwikkelen en zoeken het met name in innovatief materiaalgebruik. Daarnaast focussen we op groei door uitbreiding van onze export. Nu maakt die 30 procent van onze omzet uit, maar dat willen we opschroeven naar 50 procent. Onlangs hebben we brandwerende en rookwerende schuifdeuren geleverd voor een


Met een kraan die is voorzien van vacuümgrippers worden platen in de lasersnijmachine geladen.

Brandveiligheid

project in Luxemburg en hebben we brandwerende roldeuren geleverd voor het nationale museum van Doha. Alles dat we maken heeft CE-markering. Ook de vele specials die we bouwen. Zoals brandwerende schuifdeuren met geïntegreerde vluchtdeur. Daarnaast hebben we brandwerende roldeuren met doek die heel snel kunnen sluiten.” GEWICHT MOET OMLAAG Bas Vos, manager R&D bij Metacon legt uit waar de accenten bij de ontwikkeling van nieuwe brandwerende oplossingen liggen. “Vooral gewichtsbesparing en dat is best een uitdaging. Want brandwerendheid betekent per definitie massa. Maar veel gewicht is niet handig. Je hebt dan grotere aandrijvingen nodig en het sluiten gaat trager. Maar we zijn inventief en zijn erin geslaagd om het gewicht omlaag te brengen. Woog onze eerste brandwerende overheaddeur nog 55 kilo, de huidige weegt met 27 kilo minder dan de helft. Naast gewichtsbesparing moet ook de prijs omlaag omdat er in de bouw nog vooral op prijs wordt ingekocht. Dit laatste is frustrerend voor fabrikanten zoals wij die topkwaliteit produceren. Inkopers zouden deuren eerst goed moeten beoordelen op eigenschappen, voordat ze een kruisje achter een bestelnummer zetten. Wat zijn de eigenschappen, hoeveel minuten brandwerend is die deur, wat weegt ie, voldoet deze aan de eisen van de architect en de gebruiker, waar komt ie vandaan (EU of China?) en voldoet ie echt aan de voorschriften? Gaat het na tien jaar mis omdat de deur toch niet aan de eisen

blijkt te voldoen, dan is de aannemerscombinatie al lang opgedoekt en/of failliet.” GOED ADVISEREN “Ook gemeentes blijven vaak in gebreke bij het beoordelen van situaties op het vlak van brandveiligheid”, vult Vergunst weer aan. “Die kennis ontbreekt bij hen gewoon. Vandaar dat wij een adviseur in dienst hebben genomen die architecten, bouwcombinaties en ambtenaren goed kan adviseren over wat er in specifieke situaties nodig is om op de juiste manier aan alle eisen en normen te voldoen. Want brandwerendheid is één ding, je hebt het ook over rookwerend en ook is het, als sprake is van blusinstallaties, belangrijk om een vloeistofkering aan te brengen. Daarnaast moet je rekening houden met aanvullende eisen zoals drukbestendigheid. Wij testen op 1.000 Pascal overdruk. Ruim boven de norm. Daarnaast passen we corrosiewerende en vuilafstotende materialen toe en zijn onze nieuwste besturingskasten voorbereid voor digitale uitlezing en communicatie via het LoRa netwerk van KPN. Deuren moet je ook periodiek testen en nalopen, want als er brand uitbreekt, dan moet je zeker weten dat ze sluiten. Bedenk ook dat wanneer je aan het Bouwbesluit voldoet, de oplossing slechts een mager zesje krijgt. De eisen in het Bouwbesluit zijn minimaal en gelet op het feit dat gevolgschades toenemen, is het niet verstandig om genoegen te nemen met minimale oplossingen.”•

BBN staat voor branchevereniging voor leveranciers van brandveilige bouwmaterialen en constructies. “Branchevereniging Brandveilig Bouwen Nederland (BBN) werd 26 jaar geleden opgericht en staat voor expertise op het gebied van (passieve) brandveiligheid. Daarover is veel kennis aanwezig en die wil BBN graag delen met andere partijen. Er zijn momenteel zo’n 40 leden en dit zijn stuk voor stuk vooraanstaande leveranciers van brandveilige bouwmaterialen en constructies”, aldus de introductie door BBN-directeur Leo Oosterveen. “BBN en haar leden hebben samen met Brandweer Nederland en Bouw en Woningtoezicht Nederland het boekwerk ‘De EBC Essentiële Bouwkundige Controlepunten’ gemaakt, waarvan jaarlijks een nieuwe editie wordt uitgebracht tijdens de Studiedag Bouwkundige brandveiligheid. Dit boek blijkt zeer nuttig voor toezichthouders als brandweer, bouw- en woningtoezicht, maar ook voor verzekeraars, architecten en gebruikers, beheerders en eigenaren. Daarnaast is BBN betrokken bij de advisering rond het Bouwbesluit en geven we trainingen en workshops aan mensen van de brandweer, gebouweigenaren, ambtenaren, adviesbureaus en andere geïnteresseerden. Dit vanuit onze BBN-missie: bijdragen aan brandveiliger gebouwen.”

www.metacon.nl www.bbn.nu METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

45


blik op branches dpt TEKST EN BEELD: LEON VAN VELZEN

AL DERTIG JAAR ERVARING IN FREZEN EN DRAAIEN

Exotische instrumenten en passie voor techniek

Een insect loopt over een bol. De bol draait rond tegen de beweging van het insect in zodat deze op zijn plaats blijft en bestudeerd kan worden. Zo’n apparaat ontwikkelen vinden ze echt leuk bij FTU in Nieuwegein. Ook de luchtvaartindustrie en fabrikanten van instrumenten weten de weg naar Nieuwegein te vinden.

Als er twee ondernemers zijn die van hun hobby – passie mag ook – hun werk wisten te maken dan zijn het Rob de Veen en Ruud Miltenburg van FTU in Nieuwegein. Ze leerden elkaar kennen in de wereld van de modelbouw. Nog altijd liggen de snerpende minimotoren van 2,5 cc, naast uit massief aluminium gefreesde elektronicabehuizingen in de vitrinekasten. Na omzwervingen langs een aantal bedrijven startten ze in 1990 Fijnmechanische Techniek in

Utrecht (FTU), om bijna tien jaar later te verhuizen naar een eigen pand in Nieuwegein. De Veen en Miltenburg moesten de nodige hobbels overwinnen om het pand uiteindelijk gebouwd te krijgen. Als liefhebbers van techniek pur sang wilden zij het liefst alles zelf doen: het ontwerp, de bouwtekeningen en de uitvoering. Ondanks stroef draaiende ambtelijke molens staat er een pand van meer dan duizend

vierkante meter. “We kwamen ooit van 135 vierkante meter productieoppervlak en dachten dat we nooit ruimte tekort zouden komen. Dat moment is angstig dichtbij gekomen”, zegt De Veen. LOCOMOTION COMPENSATOR De Veen en zijn compagnon doen alles op de manier die hen het meest logisch lijkt. “In de crisis kon je voor relatief weinig geld zo goed als nieuwe en helemaal nieuwe machines aanschaffen. Anticyclisch investeren heet dat. Dat hebben we dan ook volop gedaan.” Het resultaat? De top aan machines op het gebied van verspanen, zoals onder andere een Toyoda FH-450S of de Hardinge Elite 27MS CNC-draaibank. Hun eigenzinnige kijk op techniek leidt tot exotische instrumenten. Wat te denken van de Locomotion Compensator? Komt-ie: ‘ De Locomotion Compensator is een apparaat dat de mogelijkheid heeft om een insectenbeweging te compenseren en vast te leggen. Het insect wordt geplaatst op een bol die wordt bestuurd door servomotoren. Met een camera en software om de bol te besturen probeert deze om het insect altijd in het midden te houden’. Deze LC vindt zijn weg naar de laboratoria van entomologen over de gehele wereld.

‘Bij grote ondernemingen noem je dat R&D, wij noemen het investeren in de toekomst’

Rob de Veen: ‘Wij zaten op modelbouwclubs en kregen techniek met de paplepel ingegoten.’

46 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK

Vanzelfsprekend is het niet zo dat FTU alleen exotische meetinstrumenten maakt: denk ook aan anemometers en windvanen voor het KNMI, aluminium onderdelen voor de luchtvaartindustrie of wielstellen voor modeltreintjes. Met meer dan dertig jaar ervaring is FTU een specialist op het gebied van frezen en draaien, zoals opdrachtgevers uit onder andere de luchtvaarten scheepvaartindustrie weten. Aan de hand van


De Hardinge Elite 27MS CNCdraaibank die FTU kon aanschaffen door anticyclisch te investeren.

DTP: Neusje van de verspanende zalm

klantspecificatie en tekeningen worden kwalitatief hoogwaardige producten vervaardigd uit aluminium en technische kunststoffen. De Veen: “Indien gewenst denken we met de klant mee over het ontwerp van het product. Dit heeft vaak tot gevolg dat het efficiënter bewerkt kan worden. Dit komt de levertijd en vooral de kostprijs van het product ten goede.” ALUMINIUM Rond de 95 procent van de materialen die de fabriek verlaten is van aluminium. Maar ook staal, RVS, kunststoffen en messing zijn in de horizontale en verticale bewerkingscentra terug te vinden. De aansturing daarvan kan soms wel wat beter, vinden ze bij FTU. De Veen: “We zijn sinds anderhalf jaar system-integrator van Fanuc. We kochten een robot en ontwikkelden een systeem voor het automatisch beladen en ontladen van producten. Als eerste hebben we duurtesten gedraaid op onze CTX 300 draaibank. Momenteel zijn we verder gaan schrijven aan de door ons ontwikkelde HMI-software, zodat de robot zowel op draaibanken als aan bewerkingscentra kan werken. Dit soort projecten vinden we pas echt leuk om te doen.” OUDERE VAKMENSEN Bij FTU lopen ze zeker niet blind achter hypes aan. De Veen: “Al jaren zou 3D-printen op het punt van doorbreken staan. Een mooie toevoeging voor het maken van producten die niet of nauwelijks te maken zijn door middel van verspanen en andere technieken. Ik zie voorlopig niet hoe je met die techniek kan concurreren met de klassieke verspanende technieken, zeker voor

een bedrijf als het onze waarin we goed zijn in specialiteiten en kleinere tot middelgrote series.” Waar De Veen zich wel grote zorgen over maakt is de geringe aanwas van jongeren in de techniek. “Wij zaten op modelbouwclubs en kregen techniek met de paplepel ingegoten. Die tijd is voorbij. Nog kwalijker is het verdwijnen van opleidingen. In Utrecht bijvoorbeeld die van industriële automatisering op de hogeschool. En nog ernstiger is het verdwijnen van techniekonderwijs uit het vmbo. Jonge mensen kennen het fenomeen eenvoudig niet. Hoe moet je er dan voor kiezen?” Om de strijd tegen het schaarse technisch talent te lijf te gaan bedachten De Veen en Miltenburg iets anders. “We werken graag met oudere vakmensen. Overigens zijn die evenmin gemakkelijk te vinden. Maar heb je er eentje, dan weet je dat je goed zit. Aan onze jonge soft,- en hardwarespecialisten wordt door onze concurrenten keihard getrokken. Hoe we ze binnen houden? Door ze een eigen winkel te geven waar ze zich helemaal in kunnen uitleven. Aan onze succesvolle Locomotion Compensator heeft een technicus op hbo-niveau anderhalf jaar gewerkt. Dat was een aardige investering. Kijk nu eens: we gaan ermee de wereld over. Bij grote ondernemingen noem je dat R&D. Wij noemen het investeren in de toekomst en zorgen dat het werk vooral leuk is en leuk blijft.”•

Branchemanager van Dutch Precision Technology (DPT), is Frank Steggink. “Bij DPT zijn ruim dertig bedrijven aangesloten. Daarnaast kennen we twaalf buitengewone leden. De leden vertegenwoordigen het neusje van de zalm van verspanende metaalbedrijven. Onze leden kunnen aan extreme eisen tegemoet komen en de meest uiteenlopende materialen leveren. Vanaf de start van de ontwerpfase kunnen zij met hun klanten meedenken en adviseren. Bekend is dat meer dan 90 procent van de productkosten wordt bepaald tijdens de ontwerpen specificatiefase. Samenwerken met de specialisten van DPT staat gelijk aan vernieuwen tegen zo laag mogelijke kosten. Een gezamenlijke uitdaging waar onze leden voor staan is het vinden van jong, technisch talent. Er vindt een grote uitstroom plaats van ervaren vakkrachten, waar nauwelijks jongeren voor in de plaats komen. Op termijn is dat een ernstige bedreiging voor deze even vitale als essentiële schakel in de Nederlandse maakindustrie.”

www.ftu.nl www.dptech.nl

METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

47


product PLATFORM VOOR MEETPRODUCTEN Faro kondigt de release aan van het FARO CAM2 2018 softwareplatform, specifiek ontwikkeld om gebruikers in staat te stellen om de hoogste waarde en het beste prestatieniveau te realiseren met alle FARO metrologieproducten. CAM2 2018 verbetert de ervaring van de eindgebruiker door een naadloze integratie met FARO draagbare coördinatenmeetmachineproducten, een geavanceerde gebruikersinterface die de meeste inspectie-activiteiten stroomlijnt en vereenvoudigt en nieuwe rapportagedashboards. CAM2 2018 is een hecht geïntegreerd softwareplatform voor de hele portfolio van FARO meetproducten op basis van de uitgebreide feedback van onze klanten van eerdere generaties CAM2. Zo wordt verzekerd dat onze klanten alle aspecten/functies van FARO hardware ten volle kunnen benutten, nu en in de toekomst, door updates naar de meest recente softwareversies en patches. www.faro.com

KLEINE STOOTDEMPERS ACE Stoßdämpfer GmbH brengt een verbeterde versie van de kleine stootdempers uit zijn Protection-serie op de markt. De speciaal voor zware productieomstandigheden ontwikkelde PMCN-serie is nu uitgerust met beschermkappen van thermoplastisch polyurethaan (TPU). Deze beschermkap, in de vorm van een vouwbalg, voorkomt dat agressieve substanties in de afdichting van de kleine stootdemper terecht komen. De verbeterde bescherming is te danken aan de buigzaamheid van de TPU-kunststof en de verminderde stootgevoeligheid van dit materiaal. Door het lichte, maar stevige materiaal is bovendien een extra interne retourveer niet nodig. Dit leidt tot een hogere standtijd. In tegenstelling tot de oude vouwbalg, die uit Teflon bestond, wordt de nieuwe uitvoering niet meer verlijmd, maar geklemd. Dit maakt de dempers nog minder kwetsbaar. Agressieve snij-, smeer- en schoonmaakmiddelen krijgen hierdoor geen kans om de stootdemper binnen te dringen en zich met de hydraulische olie te vermengen. www.ace-ace.com

ROBUUSTE TABLET VOOR TROUBLESHOOTING Met de toegenomen complexiteit van industriële netwerken, komt ook de vraag naar apparaten die gebruikers voorzien van een makkelijk te begrijpen overzicht van de status en gezondheid van de netwerken. De PROCENTEC Mercury is een robuuste tablet voorzien van een nieuwe softwarepakket. Dit apparaat is goed voor troubleshooting, maintenance en monitoring van Industrieel Ethernet en PROFIBUS netwerken. De PROCENTEC Mercury combineert de krachten van de ProfiTrace en de PROCENTEC Atlas. Het is gebaseerd op dezelfde software als de PROCENTEC Atlas voor Industrieel Ethernet diagnostiek en biedt daardoor dezelfde gebruiksvriendelijkheid. Wanneer de PROCENTEC Mercury wordt gecombineerd met de ProfiTrace, gebruikt het een nieuw softwarepakket voor de troubleshooting van PROFIBUS netwerken. De PROCENTEC Mercury biedt de mobiliteit om alle PROFIBUS en Industrieel Ethernet netwerken in een faciliteit te monitoren. Omdat de software van tevoren is geïnstalleerd, is het apparaat meteen klaar voor gebruik. www.procentec.com

48 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK


WISSELPLAAT VOOR HARDDRAAIEN Kennametal Inc. introduceert KBH10, een nieuwe soort van polykristallijn kubisch borinnitride (PcBN) wisselplaat dat speciaal is ontworpen voor de uitdagingen van de veeleisende markt voor harddraaien van vandaag. De nieuwe wisselplaat vult de bestaande PcBN-kwaliteiten KBH20 en KB5630 van Kennametal aan door de extreme slijtvastheid te bieden die nodig is om geharde materialen succesvol te kunnen verspanen, tot aan 65HRc toe, vooral wanneer zeer fijne oppervlakteafwerkingen nodig zijn. In één voorbeeld kon een bekende autofabrikant de standtijd van het gereedschap - van 150 stuks per snijkant tot 350 stuks - meer dan verdubbelen tijdens een interne vlakdraai bewerking van een AISI 5115 lagerhuis met een diameter van 140 mm (5,5 inch) vooraf warmte behandeld tot 62 HRC. En een producent van aandrijfassen behaalde vergelijkbare resultaten, waardoor de standtijd van 250 tot 450 stuks per snijkant toenam bij het draaien van 58 HRC UC1 (vergelijkbaar met S53) staal op zijn verticale revolverdraaibanken en hij daarbij duurzaam een oppervlakte gesteldheid van 6 Rz kon handhaven.

REINIGER OP WIELEN Iedere dag zijn er wel vuile machines en onderdelen schoon te maken, de ene keer aan die kant van het bedrijf, de volgende dag helemaal aan het andere eind van de productiehal. Dan is het handig om de met olie besmeurde, zware stukken niet het hele bedrijf door te moeten dragen, maar dat de onderdelenreinigers makkelijk ter plaatse gerold kan worden. Waar een stopcontact aanwezig is, kan je aan de slag. MEWA biedt de Bio-Circle onderdelenreiniger aan in twee maten, een mini- en een maxi-model. Het kleine model is erg wendbaar en heeft een draagkracht van 90 kg. Het grotere model heeft een draagkracht van 220 kg, is extra robuust en performant. Beide uitvoeringen zijn uitgerust met wielen. www.mewa-service.nl

www.kennametal.com

VORMTAP GEEFT DE PRODUCTIVITEIT EEN BOOST Sandvik Coromant introduceert een vormtap die is geoptimaliseerd voor bewerkingen in ISO P-staal. De CoroTap 400 is speciaal ontwikkeld om de productiviteit een boost te geven, met name in de auto-industrie. Het nieuwe gereedschap biedt hiertoe de mogelijkheid van spaanvrij te tappen evenals snellere bewerkingstijden en sterkere schroefdraden dankzij een lager koppel en een geoptimaliseerde geometrie. De auto-industrie stelt bijzonder hoge eisen aan het waarborgen van de kwaliteit en heeft om deze reden robuuste en rigoureuze processen geïmplementeerd. De CoroTap 400 is gemaakt om aan deze eisen te voldoen door superieure schroefdraadkwaliteit, verbeterde procesveiligheid en een langere standtijd te garanderen. Dit resulteert in efficiëntieverbeteringen en kostenbesparingen. Tijdens vergelijkende tests leverde de CoroTap 400 een aanmerkelijk veiligere en stabielere schroefdraad af dan concurrerende producten terwijl snijsnelheden tot 50 procent sneller werden behaald. www.sandvik.coromant.com

METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

49


product ACCULOZE BOOSTER VOOR 12-V-MOTOREN Rodcraft heeft een acculoze booster in het aanbod opgenomen, die alle soorten 12-V-motoren in enkele seconden start, ook wanneer de accu zwak is. Ongeacht of het voor personenwagens, SUV’s, bestelwagens, motorfietsen, vaartuigen of kleine industriële machines is en of het in de werkplaats of mobiel wordt ingezet. Uit gesprekken met werkplaatsen of handelaren weet men dat traditionele startapparatuur vaak eerst moet worden opgeladen wanneer ze worden gebruikt. De nieuwste boosters van het type RC250 en RC500 werken daarentegen niet met een accu, maar met zogeheten ultracondensatoren die de benodigde stroom (zelfs tot 9000 ampère) in enkele seconden opwekken. De apparaten zelf kunnen daarnaast met een lopende motor zeer snel in slechts 30 seconden worden geladen of binnen 6 uur op 220-V-netvoeding. www.rodcraft.com

WARTELMODULESYSTEEM VOOR VERBETERDE BRANDVEILIGHEID Met het GLANDMOD-systeem brengt Beele Engineering een slim en effectief alternatief voor wartelplaten. De modulen kunnen onder meer direct op generatoren, motoren en ander (draaiend) materieel worden ingezet voor de inkomende en afgaande bekabeling alsook in schakelkasten in industriële omgevingen. Voor het installeren en afwerken worden bijbehorende CET-A-SIL-afdichtingspluggen en een pakking van NOFIRNO rubber geleverd. Met de GLANDMOD-module en de CET-A-SIL-afdichtingspluggen wordt een waterdichte afdichting conform IP68-klasse gegarandeerd. Het systeem is zelfs blootgesteld aan een explosie test van 1 bar en is gas-, stof- en waterdicht tot > 0,4 bar. Daarnaast is er ook een brandwerende uitvoering leverbaar. De GLANDMOD-multikabeldoorvoermodule wordt geleverd in uitvoeringen van HMPE kunststof of aluminium en zijn explosieveilig. De rechthoekige module is leverbaar voor verschillende kabelconfiguraties. www.beele.com

SNIJBESTENDIGE HANDSCHOEN WINT INNOVATIEPRIJS Showa en Wiltec brengen een nieuwe snijbestendige handschoen op de markt die is ontwikkeld met Kevlar vezels. Deze handschoen is onlangs bekroond met de innovatieprijs van DuPont. Model 4561 scoort als één van de weinige handschoenen een snijweerstand D, daar waar de meeste handschoenen met 15 gauge liner slechts snijweerstand C bereiken. Daarnaast zorgt de Zorb-IT-technologie voor goede grip in natte, olieachtige en vettige omstandigheden. Door de schuur-, snij- en vlambestendigheid is deze handschoen ideaal voor onder andere de automotive industrie. Deze handschoen heeft een snijweerstand 5/D (EN388:2016) dankzij de Hagane Coil RVS liner omwikkeld met Kevlar. Door de snijbestendige 15 gauge Kevlar liner is de handschoen uitermate licht en zacht. De Hagane Coil RVS draad is omwikkeld met Kevlar waardoor er geen contact is met de huid en de handschoen een ongekend draagcomfort heeft. www.wiltec.nl

50 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK


M&T verschijningsdata tweede helft 2018

k a l V rk nwe

o â&#x20AC;¢ Ho

n

jpe psli

ha

edsc

ere nâ&#x20AC;¢G e p j i l

EEL TION NVEN & CO CNC

n e p slij

M TRU F. N E .O. NC HOOMOND Vtrum.nl LEX oncen 68

nds â&#x20AC;¢ Ro

.ho www

2 - 34 7 4 3

Editie Thema

Verschijning

6

Robotisering

26 juni

7/8

Machinebouw

28 augustus

9

Plaatbewerking

25 september

10

Precisietechnologie

30 oktober

11

Oppervlaktetechniek

27 november

12

Intern transport

18 december

1

0

Uw media-adviseur Arjan Stoeten | +31 (0)6 53 18 28 76

MESSING bestellen?

a.stoeten@mybusinessmedia.nl

bellen! 073 - 521 9125 aluminium brons

brons

messing

www.hemimex.nl koper

gietijzer

WEST-FRIESLAND METAGIS

kunststoffen

TM

brons & non ferro gieterij APPROVED MANUFACTURER

Centrifugaal gegoten bronzen bussen en kraagbussen

www.wfmbrons.nl

Dag en nacht in touw voor uw plaatwerk jd in op maat! Alti ijf! r

bed

DISSELHORST METAAL

Overkampsweg 26 | 8102 PH Raalte | Tel.: 0572-36 26 00 | Fax: 0572-36 22 98

www.disselhorstmetaal.nl

techneuten maken het verschil  

   !!         GRRUVWHHGVHHQVWDSMHH[WUDWHGRHQ9DQXLWGLHÈ´ORVRÈ´HSURGXFHHUW7HU+RHN  

  " 

   ! !

 

!!  $ 

 !   ! %    

! 



 ! "          

   

!!!


CAD/CAM

INDUSTRIEEL REINIGEN

ROBOTS

Previ Service b.v.

Valk Welding B.V.

Bijlmermeerstraat 20a 2131 HG Hoofddorp t 023-5621313 e office@previservice.nl i www.droogijsstralen.nl

Postbus 60 2950 AB Alblasserdam T 31 (0)78 69 170 11 e info@valkwelding.com I www.valkwelding.com

kompas Bemet International B.V. ALUMINIUM

Fokkerstraat 31, 3905 KV Veenendaal Postbus 1040, 3900 BA Veenendaal t 0318 – 495858 f 0318 – 551611 e info@bemet.nl i www.bemet.nl

Comhan Holland BV Joh. Enschedeweg 11 1422 DR UITHOORN t +31 297 513636 f +31 297 513639 e comhan@comhan.com i www.comhan.com

AUTOMATISERING

Komdex Software Ontwikkeling BV

• reiniging machines / parken • reiniging zonder water • verwijderen spouwmuurisolatie

SLIJPEN TEC / CAD College Kerkenbos 1018 B 6546 BA Nijmegen t 024-3565677 e info@cadcollege.nl, i www.cadcollege.nl

DRAADBEWERKING

Meer en Duin 335 2163 HE Lisse t 0252 68 29 18 e info@komdex.nl

C&E Draad Bewerking BV Jan van de Laarweg 30 2678 LH De Lier t 0174-512419, F 0174-515893 e info@ce-bv.com

OPPERVLAKTEBEHANDELING

LOA Lak B.V. Siriusstraat 11 5015 BT Tilburg t: 013-5427627 f: 013-5427607 e: info@loa.nl i www.loa.nl i www.loa-sp.nl • Voor stralen, kataforese lakken, poedercoaten en natlakken • Wij verzorgen ook transport, assemblage en warehousing • Van enkele stuks tot grote series

Van Geenen BV Metaalfinishing Industrieweg 13 7461 AA Rijssen t 0548-543793 f 0548-519565 e info@vangeenen.nl i www.vangeenen.nl • Slijpen en polijsten • Reinigen en CLEANROOM verpakken • Meer info zie website

TECHNISCHE KERAMIEK PVD COATING

Limis BV Hengelosestraat 705, 7521 PA Enschede Postbus 545, 7500 AM Enschede t 053 - 483 65 36 i www.limis.nl

MKG ERP software Lintelerweg 15, 7556 PD Hengelo t 074-2423654 f 074-2914934 e info@mkg.nl i www.mkg.nl • ERP software voor MKB metaalbedrijven

Ceratec Technical Ceramics BV

GEREEDSCHAPPEN, VERSPANEND Technisch Bureau Den Heuker Postbus 17 7490 AA Delden t 074-3765050, f 074-3764646 e info@denheuker.nl i www.denheuker.nl

GIETEN Brabantse Non Ferro Gieterij BV Postbus 92, 4870 AB Etten-Leur t 076-5012950, f 076-5020975 e info@bnfgieterij.nl, i www.bnfgieterij.nl • Aluminium en brons: zand- en coquillegieten

Oerlikon Balzers Coating Benelux Newtonstraat 15, 4004 KD Tiel t +31 344 655 490 / f +31 344 655 287 e info.balzers.be@oerlikon.com i www.oerlikon.com/balzers/be • Marktleider in innovatieve PVD coatings voor gereedschappen inclusief klantenadvies. • Eigen transportservice. • Voor- en nabehandelingen mogelijk.

Poppenbouwing 35 4191 NZ GELDERMALSEN t 0345 58 0101 e info@ceratec.nl i www.ceratec.nl” • Ontwikkeling, bewerking en samenstelling van keramische componenten. • Ceramic on the right spot!


agenda = door Koninklijke Metaalunie geïnitieerde activiteiten

BIJEENKOMSTEN

LOCATIE: TIJD: INFO:

CURSUSSEN/WORKSHOPS

6 JUNI 2018

4 JUNI EN 11 JUNI 2018

Werkgeversdialoog Wat beweegt u en hoe beweegt u anderen: nu en in de toekomst

Constructief onderhandelen (2-dagen)

Van der Valk in Haarlem 15.00 uur – uur 19.00 uur www.metaalunie.nl > Actueel > Agenda

LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

19 JUNI 2018 Van der Valk in Zwolle 16.00 uur - 20.00 uur www.metaalunie.nl > Actueel > Agenda

Functie-indeling en belonen LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

21 JUNI 2018 Werkgeversdialoog Wat beweegt u en hoe beweegt u anderen: nu en in de toekomst LOCATIE: TIJD: INFO:

Van der Valk in Dordrecht 16.00 uur - 20.00 uur www.metaalunie.nl > Actueel > Agenda

25 JUNI 2018 Nobis in Asten 16.00 uur - 20.00 uur www.metaalunie.nl > Actueel > Agenda

Metaalunie, Einsteinbaan 1 in Nieuwegein 9.45 uur - 16.45 uur € 350,- (excl. BTW) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

RIE Metaalbewerking in één dag LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

Metaalunie, Einsteinbaan 1 in Nieuwegein 9.00 uur - 17.00 uur € 475,- (excl. BTW) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

Social Media in de Metaal voor beginners LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

Metaalunie, Einsteinbaan 1 in Nieuwegein 9.00 uur - 17.00 uur € 375,- (excl. BTW) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

Metaalunie, Einsteinbaan 1 in Nieuwegein 9.00 uur - 17.00 uur € 375,- (excl. BTW) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

21 JUNI 2018 De overdracht van uw bedrijf LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

Metaalunie, Einsteinbaan 1 in Nieuwegein 9.30 uur - 17.00 uur € 350,- (excl. BTW) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

21 JUNI 2018

12 JUNI 2018 Succesvol zakendoen met je website

Metaalunie, Einsteinbaan 1 in Nieuwegein 9.00 uur - 16.30 uur € 375,- (excl. BTW) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

19 JUNI 2018

5 JUNI 2018

Werkgeversdialoog Wat beweegt u en hoe beweegt u anderen: nu en in de toekomst LOCATIE: TIJD: INFO:

Liquiditeitsplanning LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

4 JUNI 2018

Werkgeversdialoog Wat beweegt u en hoe beweegt u anderen: nu en in de toekomst LOCATIE: TIJD: INFO:

Metaalunie, Einsteinbaan 1 in Nieuwegein 9.00 uur - 17.00 uur € 750,- (excl. BTW) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

18 JUNI 2018

Functionerings-/beoordelingsgesprekken LOCATIE: TIJD: KOSTEN: INFO:

Metaalunie, Einsteinbaan 1 in Nieuwegein 9.30 uur - 16.45 uur € 375,- (excl. BTW) per deelnemer www.metaalunieacademie.nl of info@metaalunieacademie.nl

JAARVERGADERINGEN 29 MEI 2018 Jaarvergadering Noordwest LOCATIE: INFO:

Landgoed Duin en Kruidberg, Kruidbergerweg 60 in Santpoort-Noord www.metaalunie.nl > Actueel > Agenda

8 JUNI 2018 Jaarvergadering West-Brabant LOCATIE: TIJD: INFO:

The Lodge, Alphensebaan 14 in Gilze 16.30 uur – 22.00 uur www.metaalunie.nl > Actueel > Agenda

14 JUNI 2018 Jaarvergadering Zuid-Oost LOCATIE: INFO:

Attractiepark Toverland, Toverlaan 2 in Sevenum www.metaalunie.nl > Actueel > Agenda

LOCATIE: TIJD: INFO:

21 JUNI 2018

Koninklijke Metaalunie verzorgt diverse (branche) bijeenkomsten en essentiële evenementen. De meest actuele agenda vindt u op www.metaalunie.nl.

11 SEPTEMBER 2018 Jaarvergadering Oost LOCATIE: INFO:

Jaarvergadering Gelre LOCATIE: TIJD: INFO:

Voortman Experience Centre, Ozonstraat 6 in Rijssen www.metaalunie.nl > Actueel > Agenda

14 SEPTEMBER 2018

Metropole Druten, Meubellaan 1 in Druten 15.00 uur – 21.00 uur www.metaalunie.nl > Actueel > Agenda

LOCATIE:

27 JUNI 2018

TIJD: INFO:

Jaarvergadering Zuid-Holland Stoomtrein Katwijk Leiden, Jan Pellebargweg 1 in Valkenburg ZH 17.00 uur www.metaalunie.nl > Actueel > Agenda

Jaarvergadering Midden LOCATIE: TIJD: INFO:

Kameryck, Oortjespad 3 in Kamerik 13.00 uur – 20.30 uur www.metaalunie.nl > Actueel > Agenda

7 SEPTEMBER 2018

15 JUNI 2018 Jaarvergadering Zeeland

Beachclub Natural High, Brouwersdam 22 in Ouddorp 16.00 uur – 22.00 uur www.metaalunie.nl > Actueel > Agenda

19 SEPTEMBER 2018 Jaarvergadering Noord LOCATIE: TIJD: INFO:

De Blokhuispoort, Blokhuisplein 40 in Leeuwarden 14.30 uur – 20.00 uur www.metaalunie.nl > Actueel > Agenda

Jaarvergadering Limburg INFO:

www.metaalunie.nl > Actueel > Agenda

Data en locaties van evenementen zijn aan verandering onderhevig. Neem daarom eerst contact op met de betreffende organisatie. De redactie van Metaal & Techniek neemt geen verantwoording voor gemaakte (reis) kosten.

METAAL & TECHNIEK • mei 2018 •

53


op de bres

Stop oprukkende woningbouw op inbreidingslocaties

Er is in Nederland woningnood. In veel gemeenten wordt de woningbouwproductie opgevoerd. Goed voor de nieuwe bewoners, goed voor de bouwers en bouwtoeleveranciers en goed voor gemeenten (financieel en politiek). Beduidend minder goed is dat deze extra woningbouw vooral gerealiseerd wordt door zgn. ‘inbreidingsplannen’, verdichting van de bebouwing binnen de bebouwde kom.

Terecht trok Cees-Jan Pen, lector De Ondernemende Regio bij Fontys Hogeschool hierover recent aan de bel, omdat deze woningbouw steeds vaker ten koste gaat van stuwende bedrijven en bedrijventerreinen. Bedrijventerreinen zijn meestal verantwoordelijk voor 30 tot 40 procent van de banen (direct en indirect) in de regio, maar juist deze bedrijventerreinen in de stadsrandzones worden steeds vaker opgeofferd aan woningbouw. Bedrijven op deze bedrijventerreinen willen duidelijkheid en investeringszekerheid, terwijl ondoordachte woningbouw-/inbreidingsplannen juist zorgen voor steeds meer onduidelijkheid en investeringsonzekerheid voor deze bedrijven. Veel gemeenten hebben nog steeds onvoldoende oog voor de verdiencapaciteit van deze bedrijventerreinen. Als gemeenten zgn. Economische Effect Rapportages (EER) zouden opstellen voor deze bedrijventerreinen

54 • mei 2018 • METAAL & TECHNIEK

zou juist deze grote verdienkracht duidelijk worden. Veel van de op deze bedrijventerreinen gevestigde bedrijven, zijn zgn. stuwende bedrijven (zoals industrie), bedrijven die niet alleen verantwoordelijk zijn veel directe maar ook veel indirecte werkgelegenheid. Metaalunie pleit daarom de woningbouwplannen niet ten koste te laten gaan van de belangrijke economische structuur van gemeenten, waar bedrijventerreinen een belangrijk onderdeel van zijn. Als er toch meer woningen in

gemeenten gebouwd moeten worden, kies dan vaker voor uitbreidings- in plaats inbreidingsplannen. Laat de woningbouw niet ten koste gaan van de economisch -en voor de arbeidsmarkt- zo belangrijke bedrijventerreinen. Blijf de bedrijven op bedrijventerreinen de ruimte geven om te kunnen ondernemen en bedrijfsinvesteringen te kunnen doen voor de toekomst. Daar profiteren we met z’n allen van. •

Derk Jan Meijer Beleidssecretaris bouwen en ruimtelijke ontwikkeling


KAMPIOENEN VOOR PERFECTE SCHROEFDRAAD. DE NIEUWE UNIVERSELE GARANT MASTERTAP.

GARANT MasterTap – Universeel, proceszeker en economisch.  Perfecte spaanvorming dankzij geoptimaliseerde snijkant.  Optimale spaanafvoer dankzij speciale spaanruimtegeometrie.  Beste slijtagebecherming door hoogwaardig HSS-E-PM-snijmateriaal.  Maximale efficiëncy dankzij universele toepassingsmogelijkheden.  Lange standtijd door hypermoderne hoogrendementcoating AlTix.

www.garant-tools.com


Vanaf 1969 levert Tieltjes Precision Parts B.V. aan uiteenlopende industrieĂŤn. Gespecialiseerd in kleiner draai- en freeswerk waarbij het accent ligt op lage oppervlakteruwheden en maatnauwkeurigheden. Onze producten worden wereldwijd gebruikt in de farma, medical en food, spectroscopie, moderne machine en apparatenbouw, energievoorziening, procesindustrie, implantologie, semiconductors en aandrijftechniek. Levertijd vanaf 10 werkdagen, kwaliteitsniveau hoger dan 99,8 procent en leverbetrouwbaarheid vanaf 97 procent zijn onze kerncompetenties.

high quality precision parts manufacturing cnc draaien, prototyping en seriematig werk langdraaien | precisiedraaien maximaal Ă&#x2DC;250 mm

cnc frezen, prototyping en seriematig werk 5 assig simultaan frezen maximaal 300x300 mm

alle voorkomende materialen maar ook hastelloy, monel, titanium, inconell, orvar, sandvik, invar, nickel Meetkamer Tieltjes beschikt over een grote geconditioneerde meetkamer. In deze goed geoutilleerde ruimte worden naast eerste product- en eindcontroles ook tussentijdse controles uitgevoerd. Tieltjes is overstempel bevoegd en gecertificeerd vlg. de ISO9001 en 14001 norm.

laser boren | laser graveren | buigen | samenstellen elektrolytisch polijsten laser meten | scannend meten | 3d meten | statistieken product traceerbaarheid productreiniging tot een maximale restvervuiling van 2 milligram per m² product

De Hogenkamp 5 | 7071 EC Ulft | +31 315 - 63 13 13 | www.tieltjes.com

Metaal en techniek mei 2018  

Metaal & Techniek is het vakblad voor het MKB-metaal en tevens het officiële orgaan van Koninklijke Metaalunie. Het verschijnt 11 keer per j...

Metaal en techniek mei 2018  

Metaal & Techniek is het vakblad voor het MKB-metaal en tevens het officiële orgaan van Koninklijke Metaalunie. Het verschijnt 11 keer per j...

Advertisement