Metaal + Techniek, juli/augustus 2021

Page 1

interview Bedrijven moeten een behoorlijke stap zetten op het gebied van digitalisering, voorspelt Arnaud de Jong, directeur Industrie bij TNO.

economische barometer Voor de meeste mkb-maakbedrijven ligt de productie weer op het niveau van voor de pandemie.

blik op branches Machinebouw binnen de voedingsmiddelenindustrie voor de kleinere spelers in de markt.

juli/augustus 2021 jrg 66, nr 7/8

Marktleider in een niche Geanodiseerde gevelpanelen in alle kleuren en texturen

MT_Cover.indd 1

10-08-2021 08:57


2 jaar loondoorbetaling bij ziekte in de Metaal ers Ee‘ n van de medewerk hten van Hans heeft klac

Ontdek de verzuimverzekering met actieve verzuimbegeleiding via Mevas

verzuim verzekering Geen enkele werkgever zit te wachten op verzuim van zijn of haar medewerker. Zo ook Hans niet. Een medewerken van Hans loopt al geruime tijd rond met klachten. Gelukkig heeft hij dat vroegtijdig aangegeven en kan Hans, in overleg met de specialisten van Mevas, zien te voorkomen dat zijn medewerker langdurig uit het werk raakt. Vorig jaar heeft Hans, op advies van Mevas, een verzuimverzekering afgesloten in combinatie met actieve verzuimbegeleiding (ReaDirect®). De actieve verzuimbegeleiding begeleidt Hans en

zijn medewerker in een vroeg stadium om verzuim te voorkomen of te verkorten. Zo hoeft Hans zijn medewerker niet langer dan nodig te missen. Wilt u net als Hans ook een goede verzuimverzekering met actieve verzuimbegeleiding (ReaDirect®)? Neem dan contact op met een adviseur van Mevas. Voor leden van Koninklijke Metaalunie heeft Mevas een speciale aanbieding. Als u een verzuimverzekering afsluit vóór 1 oktober 2021 met een ingangsdatum in 2022. Een cheque t.w.v. van € 250,- voor workshop RI&E in 1 dag bij Metaalunie Academie en een gratis opleiding “Managen van ziekteverzuim” t.w.v. € 375,-. Voor meer informatie www.mevas.nl/verzuimverzekering

Volg Hans op www.mevas.nl/Hans MT_Advertenties.indd 2

09-08-2021 16:27


VOORWOORD

VAL SE START Al deze ondernemersuitdagingen, gevoegd bij die grote maatschappelijke vraagstukken, die liggen te wachten op een oplossing zoals de energietransitie en de stikstofproblematiek maken overheidsbeleid noodzakelijk. Beleid dat visie uitstraalt, richting en heldere keuzes aangeeft. Daarbij hoort ook het faciliteren en vooral niet extra belasten van bedrijven. Door corona heeft die brede toekomstvisie al op een laag pitje gestaan, maar deze langdurige kabinetsformatie zorgt ervoor dat we 2021 als een tussenjaar kunnen beschouwen. Dat zal straks ook blijken op Prinsjesdag. Politiek Den Haag staat in feite stil op een drempel tussen het coronatijdperk en de toekomst van ons land. En dat kunnen we ons niet permitteren.

B E E L D S A N D E R VA N D E R T O R R E N

Aan een kant zijn ondernemers druk bezig Terwijl ondernemers al een tijdje weer volop

verduurzamen ze productieprocessen. De ob-

met het ondernemen, aan de andere kant zijn

bezig zijn met ondernemen, is de formatie

stakels die ze daarbij moeten nemen zijn wel

er veel onzekerheden. Ondernemers willen

van een nieuw kabinet nog steeds niet rond.

aanzienlijk. Op het lijstje van zorgen voor mor-

continuïteit, zekerheid en perspectief.

Fractieleiders liepen de deur plat bij informa-

gen stonden al het tekort aan vakmensen, de

teur Hamer maar tot concreet resultaat leidde

groeiende regeldruk en het voldoen aan allerlei

het niet. Politiek Den Haag staat stil en voor

eisen op het gebied van

kabinet komt dat aan

een ondernemer betekent stilstand nog altijd

de energietransitie en

de hand van een kort en

achteruitgang. Nu is het ook weer niet zo dat

duurzaamheid. Daar is

bondig regeerakkoord

diezelfde ondernemer in een hoekje van zijn

nu nog bijgekomen een

bedrijf lijdzaam zit te wachten op nieuw ka-

prijsstijging van en een

binetsbeleid. Gelukkig maar. Anders zou heel

tekort aan materialen.

Nederland tot stilstand zijn gekomen.

De winstgevendheid komt daarmee onder

raadsverkiezingen op de

De mkb-maakbedrijven hebben de draad, als

druk te staan. En daar-

kalender moet in ieder

ze die al hebben laten liggen, voortvarend

mee de mogelijkheid

geval Den Haag bestuur-

opgepakt. Ze zijn alweer enige tijd bezig met

te investeren in innovatie. Innovatie die niet

lijk op orde zijn. Nog een valse start na corona

het doen waar ze goed in zijn: het ontwerpen,

alleen nodig is om te kunnen blijven concurre-

kunnen we ons niet veroorloven!

bedenken en vervolgens maken van kwalitatief

ren, maar ook om oplossingen te vinden voor

hoogwaardige producten. Daarbij herijken

maatschappelijke vraagstukken die op ons

F R I E D K A A N E N VO O R Z I T T E R

ze markten en optimaliseren, innoveren en

afkomen.

KO N I N K L I J K E M E TA A LU N I E

Het is dan ook te hopen dat er snel een nieuw

‹‹ Ondernemers willen continuïteit, zekerheid en perspectief ››

snel slagvaardig te werk gaat. 2022 mag niet nog een tussenjaar worden. Met ook gemeente-

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Voorwoord.indd 3

| 3

09-08-2021 16:46


INHOUD

Koninklijke Metaalunie is de grootste Nederlandse ondernemersorganisatie voor het MKB-metaal. De ruim 14.000 leden bieden werk aan zo'n 170.000 werknemers en realiseren een gezamenlijke omzet van ruim 30 miljard euro. Meer weten? Kijk op www.metaalunie.nl of bel 030 – 605 33 44

INTERVIEW

Nu de coronapandemie voorbij lijkt te zijn en de economie weer aantrekt, is het tijd voor mkbmaakbedrijven om verder naar de horizon te kijken dan alleen de dag van morgen. ‘Bedrijven moeten een behoorlijke stap zetten op het gebied van digitalisering en uiteindelijk een hoger niveau van duurzaamheid en recyclebaarheid bereiken’, voorspelt Arnaud de Jong, directeur Industrie bij TNO.

4 |

14

26

40

42

44

E C ONOMIS CHE BAROME TE R Terwijl Nederland nog steeds kampt met de gevolgen van het coronavirus, geldt voor de meeste mkb-maakbedrijven dat de productie weer op het niveau van voor de pandemie ligt.

NIE UWE C AO De nieuwe cao voor het Metaalbewerkingsbedrijf moet betaalbaar, evenwichtig en flexibel worden als het aan Jos Kleiboer, directeur Beleid Koninklijke Metaalunie ligt.

HOE D OE JIJ DAT? Soms is een onderdeel niet meer verkrijgbaar. Dankzij reverse engineering kan een klant toch een vernieuwd en verbeterd ontwerp krijgen.

UIT HE T ARCHIE F In 1748 vestigt Gerrit Bogaards zich in het voormalige logement 'De Witte Leeuw' en start er een ambachtelijke smederij. Het vormt de grondslag van Grimbergen Installaties.

Metaal+Techniek is het vakblad voor het midden- en kleinbedrijf in de metaal en tevens het of ficiële orgaan van Koninklijke Metaalunie. Het verschijnt 11 keer per jaar. De leden van Metaalunie ontvangen Metaal+Techniek uit hoofde van hun lidmaatschap.

Adres Postbus 58, 7400 AB Deventer t. 0570 50 43 00 Uitgever MYbusinessmedia Redactie Jan Kloeze (hoofdredacteur), j.kloeze@mybusinessmedia.nl Kasper Weigand (eindredacteur) t. 0570 50 43 74 E-mail redactie.metaalentechniek@ mybusinessmedia.nl

Redactie Metaalunie Tony van der Meer Medewerkers Ronald Buitenhuis, Alex Kunst, Frank Senteur, Erik Steenkist, John Ekkelboom, Giuseppe Toppers

Roy Wösting 06 225 483 04 r.wosting@mybusinessmedia.nl Advertentietarieven op aanvraag

Advertentieverkoop Bert Brassée 06 833 313 82 b.brassee@mybusinessmedia.nl

Abonnementsprijs NL 11 nummers € 141,45. Los nummer € 15,-. Proefabonnement 3 nummers € 19,-. Buitenland € 157,70. (alle prijzen excl. 9% btw en € 3,95 administratiekosten).

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Inhoud.indd 4

09-08-2021 16:45


30

ONDE RWIJS & BE DRIJF Het aantal vrouwen op de technische arbeidsmarkt neemt voorzichtig toe. Dit blijkt uit de jaarlijkse Monitor Techniekpact die is gepubliceerd tijdens de Jaarconferentie Techniekpact.

38 HE T PROJEC T

ASK won samen met BAM de aanbesteding voor de herbouw van het dak op het AFAS-voetbalstadion in Alkmaar. Het meesterstuk was de mega-truss, een 3D-vakwerkspant van 600 ton en met een overspanning van 170 meter.

32

BLIK OP BR ANCHE S Machinebouw binnen de voedingsmiddelenindustrie wordt gedomineerd door grote partijen en standaardoplossingen. D&W Process Technology in Uden, ontwerpt en bouwt installaties voor de kleinere spelers in de markt en is daarom zowel een dynamische als flexibele onderneming.

18 SA ME N Castlab in Tilburg wil een gamechanger zijn en werkt hierbij nauw samen met de NS. Castlab is een start-up die (reserve)onderdelen die slecht of niet leverbaar zijn, toch gemiddeld binnen tien dagen kan leveren.

20 RE P OR TAG E De gevelpanelen die door Alumet geanodiseerd worden, hebben het uiterlijk van bijvoorbeeld geëtst Corten staal, mat of gepolijst brons, messing of glanzend goud. Alumet is marktleider in een nichemarkt waarvan het bedrijf zelf telkens de grenzen weet te verleggen.

verder in dit nummer

marketingtips.

50 Productnieuws – Selectie van

54 Op de bres – Vergroot het

06 Over onze leden

48 Kompas – Handig overzicht met

slimme en mooie producten op de

aandeel jongeren met een

09 Achter het nieuws

mini-advertenties.

markt.

migratieachtergrond in de techniek.

10 In Balans – Wat doet Alfred Smienk

49 Rechtgezet – Waarom is het

52 Metaaltopper – Bas Lucas is

om in balans te blijven?

belangrijk een ingebrekestelling goed

metaaltopper van de maand

13 Column – Karen van Riel geeft

te formuleren?

augustus.

Opgave abonnementen t. 0570 504 325 (tussen 9 en 17 uur) metaalentechniek@mybusinessmedia.nl Annulering schrif telijk en drie maanden voor afloop van de abonnementsperiode. Abonnementsgeld bij vooruitbetaling. Algemene voorwaarden: www.mybusinessmedia.nl/ algemenevoorwaarden

Bank 1421.46.439. Basisvormgeving Yardmen, Amsterdam Opmaak Bureau OMA, www.bureauoma.nl Druk Drukkerij Roelofs, Enschede ©2021 MYbusinessmedia ISSN: 0026-0479 Alle rechten voorbehouden. Hoewel dit tijdschrif t zorgvuldig en naar beste weten wordt samengesteld, kan de uitgever niet

instaan voor de juistheid of volledigheid van de informatie. Uitgever en auteurs aanvaarden geen enkele aansprakelijkheid voor schade, van welke aard ook, die het gevolg is van handelingen en/of beslissingen die gebaseerd zijn op de in dit tijdschrif t gegeven informatie.

Gebruikers van het tijdschrif t wordt nadrukkelijk aangeraden de vaktechnische informatie niet geïsoleerd te gebruiken, maar altijd mede af te gaan op hun professionele kennis en ervaring, en de te gebruiken informatie te controleren. De redactie ontvangt op redactie@ metaalunie.nl graag uw suggesties en voorstellen, maar kan plaatsing niet garanderen.

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Inhoud.indd 5

| 5

09-08-2021 16:45


OVER ONZE LEDEN

☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN

VER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER Foto: Joris Buijs Fotografie.

KONINGIN MÁXIMA BEZOEKT VMC

Hare Majesteit Koningin Máxima, lid van het Nederlands Comité voor Ondernemerschap, heeft op uitnodiging van MKB-Nederland en Koninklijke Metaalunie 15 juni een werkbezoek gebracht aan metaalbedrijf Veluw Metal Creations (VMC) in Nieuwkuijk. Centraal in het bezoek stonden thema’s als innovatie en duurzaamheid, arbeidsmobiliteit en de gevolgen van de coronacrisis voor de metaalsector. Het bezoek startte met een rondleiding door het bedrijf, waar door eigenaar Arie van Veluw in de productiehal een aantal duurzame toepassingen

verbruikt. Op het dak van de fabriek zijn meer dan

hoe zij investeren in vernieuwing en onderne-

werd toegelicht. Het productieproces en de pro-

7500 zonnepanelen aangebracht met een piekver-

merschap. In het gesprek was er aandacht voor

ductielocatie zijn efficiënt ingericht voor de 125

mogen van bijna tweeënhalf miljoen watt.

duurzaamheidsinitiatieven, zoals het Project

medewerkers. Er wordt gewerkt met intelligente software om het vrijkomen van restmateriaal

Na de rondleiding spraken Koningin Máxima, al-

van MKB-Nederland dat ondernemers online

en afval tijdens het productieproces tot een

gemeen directeur MKB-Nederland Leendert-Jan

helpt bij de uitvoering van energiebesparende

minimum te beperken. De locatie is voorzien van

Visser, lid van het Comité Meiny Prins en

maatregelen. Ook werd er gesproken over

ledverlichting en het pand wordt op natuurlijke

voorzitter van Metaalunie Fried Kaanen, met

schaarse grondstoffen en uitdagingen bij het

wijze gekoeld, waarbij nauwelijks energie wordt

ondernemers uit de metaalsector om te horen

vinden van goede medewerkers.

5 0 -J A R I G J U B I L E U M B I J W E L G R O

Welgro bestaat eind dit jaar 60 jaar. Als familie-

Invest. Sinds januari 2021 is Joël Nijenhuis uit

bedrijf gestart, is het in augustus 2019 overge-

Groenlo algemeen directeur. ‘Welgro heeft een

nomen door investeringsmaatschappij Rhein

sterke naam in de agrarische transportwereld en

Theo ten Barge was op 28 juni 50 jaar in dienst

6 |

Duurzaam Energie Besparen (DEB), een initiatief

bij Welgro in Groenlo. Hij is ’s ochtends fees-

de bulkwagens verkochten bijna zichzelf. Met de

telijk onthaald door collega’s en familie om dit

ontwikkelingen in de huidige markt, willen we

bijzondere jubileum te vieren. Als 14-jarige is hij

onze afzetmarkt verbreden in Europa en zullen

begonnen bij de bulktrailerbouwer. Hij is hier-

we efficiënter moeten werken om concurrerend

mee de langst dienende medewerker. Maandag

te blijven. Onze focus ligt daarom de komen-

was ook zijn laatste werkdag, hij gaat genieten

de jaren op product- en procesinnovatie en

van zijn welverdiende prepensioen. ‘Ik heb altijd

organisatieontwikkeling’, zegt Joël hierover. Met

met veel plezier gewerkt bij Welgro, de sfeer

het vertrek van Theo ten Barge, gaan er nog drie

is goed en we maken echt vakwerk. Maar nu is

collega’s met pensioen. Dat is een enorme uitda-

het tijd om op mijn boerderij in Meddo te gaan

ging in de krappe arbeidsmarkt voor technisch

klussen en genieten met mijn eerste pup’, aldus

personeel, vandaar dat Welgro nog meer de sa-

Theo ten Barge.

menwerking opzoekt met de regionale scholen.

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Over-onze-leden.indd 6

09-08-2021 16:48


ER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER O

LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LEDEN ☀ OVER ONZE LED

IN MEMORIAM ARIE DE RUIJTER

Op 21 juni jl. overleed Arie de Ruijter. De Ruijter is gedurende een lange periode intensief bestuurlijk actief geweest voor Koninklijke Metaalunie. In de periode 1971-1988 maakte hij deel uit van de Raad van Bestuur en sinds 1983 ook van het Dagelijks Bestuur. Arie de Ruijter werd in 1924 geboren in

overgenomen door zijn oudste zoon. Helaas

Breukelen en ging zoals dat in die tijd

heeft het bedrijf de crisis van begin 2000

gebruikelijk was op zijn 13e werken bij

niet overleefd en is het failliet gegaan.

de Gieterij-matrijzen fabriek Reith te Breukelen, waar hij het vak in de praktijk

Opleidingen, daar lag zijn passie. Hij vond dat je als werkgever nooit

leerde. In 1943 werd hij tewerkgesteld in

mocht klagen over het

een vliegtuigfabriek in

gebrek aan vakmensen

Duitsland. Na terugkomst

als jezelf niet tenminste

volgde hij technische

je eigen vraag opleidde.

3 0 0 S T E VA - K E U R R I C H T L I J N -

opleidingen in de avond-

De Ruijter is voorzitter

C E R T I F I C A AT U I T G E R E I K T

uren en verhuisde het

geweest van de Stichting

bedrijf naar Vianen. Na

Vakopleiding Smecoma

Het 300ste VA-keur richtlijncertificaat is 15 juni

de bedrijfsbeëindiging

(later opgegaan in de SOM)

2021 uitgereikt aan het bedrijf Kools LMB Alphen

van de Firma Reith in 1956

en bestuurslid van OOM.

BV. Projectmedewerkster van VA-keur, Miriam

heeft hij de inboedel van

Hij was ook internationaal

Verleun, was samen met Esther Veentjer van

het bedrijf overgenomen

actief en vervulde lange

HHC/DRS naar Alphen afgereisd om de felicita-

tijd het voorzitterschap

ties over te brengen aan het bedrijf, uiteraard

en startte hij onder de naam NEKOFA (de eerste NEderlandse KOkillen

Arie de Ruijter

1924 - 2021

van de EMU en werd ook

vergezeld van een mooie bos bloemen en het

erelid van de EMU bij zijn

ingelijste certificaat. Een trotse eigenaar Frank

FAbriek). Hij was de eerste die het maken

afscheid. Naast de verschillende bestuurs-

Kools nam het in ontvangst. Frank Kools: ‘Dit is

van matrijzen scheidde van het productie-

functies voor het bedrijfsleven in de metaal,

een bijzonder mooie waardering voor het feit

proces gieten. Ook specialiseerde hij zich op

was hij ook maatschappelijk zeer actief voor

dat wij dagelijks bezig zijn met de veiligheid in

het vervaardigen van kapotte onderdelen

de kerk en samenleving. Vanwege deze inzet

ons bedrijf. Niet alleen voor onze klanten, waar

uit verschillende industrieën waar lange

is hij onderscheiden met het Pauselijk ‘Pro

we de veiligheidskeuringen van VA-keur op hun

wachttijden op waren. Binnen het bedrijf

Ecclesia et Pontifici’ en als ‘Officier in de orde

machines voor verrichten, maar zeker ook voor

werd er geïnvesteerd in zowel de nieuwste

van Oranje Nassau’.

onze eigen medewerkers.

technieken waaronder vonkverspaning en opleidingen. In moeilijke tijden wist hij te

Arie de Ruijter was getrouwd en had 10 kin-

overleven door innovatieve klussen aan te

deren. Volgens zijn zoon Michiel heeft hij een

OOK UW NIEUWS IN DEZE RUBRIEK? STUUR

nemen. Hij was een man die altijd de discus-

mooi en interessant leven gehad. ‘Wel gaf hij

ALLE INFO MET UW FOTO'S VIA E-MAIL NA AR

sie en de diepte opzocht, een eigen mening

ons altijd mee dat dat allemaal betrekkelijk

REDACTIE@META ALUNIE.NL. [PL A ATSING

had, maar met goede argumenten ging hij

is. Vooral dat je met beide benen op de grond

ONDER VOORBEHOUD, AFHANKELIJK VAN

overstag. Na zijn pensionering is het bedrijf

moet blijven, blijf jezelf en wees eerlijk.’

BESCHIKBARE RUIMTE)

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Over-onze-leden.indd 7

| 7

09-08-2021 16:48


Productontwerp

Gereedschap makerij

2D/3D CNC Draadvormen

Richten en afkorten van staven

Puntlassen

Mig/Tig Lassen

Schroefdraad rollen /snijden

CNC freesbewerkingen

CNC draaibewerkingen

Vervormen d.m.v. stempels

HOOGVEN 14 ERP | TELEFOON +31 0 413211998 | WWW.DRAADVORMEN.NL

Uitgebreide materiaalkennis uitgebreid assortiment

Naadloze buis   Gelaste buis   Dikwandige machinebuis   Staf- & blankstaal   Profielen   Fittingen & Flenzen   www.damstahl.nl

MT_Advertenties.indd 8

09-08-2021 16:27


ACHTER HET NIEUWS

OVERSPANNEN STA ALMARK T GE VA AR VOOR HERSTEL MA AKINDUSTRIE

SCHAARSTE NEEMT TOE prijsvorming en de handelsstromen van metaal op dit moment echter disproportioneel’, aldus Kaanen. In reactie op het besluit van de Europese Commissie om de importheffingen voor staal met drie jaar te verlengen, roept Metaalunie de politiek dan ook op importquota in relatie tot het Europese anti-dumpingbeleid verder te verruimen dan de 3 procent die de Europese Commissie nu voorstelt. Ook

B

vindt Metaalunie dat de Europese staalindustrie haar verantwoordelijkheid moet nemen ijna een op de vijf fabrieken in

heeft de hele industrie ontregeld: eerst werd

door de productie van staal versneld op te

Nederland kampt met productiepro-

er weinig geproduceerd omdat fabrieken dicht

voeren.

blemen, omdat er te weinig materia-

moesten, daarna was de verwachting dat de

len en productiemiddelen zijn. Dat blijkt uit

vraag terug zou lopen, ook het transport werd

‘Metaalunie is niet principieel tegenstander

cijfers van ING en het CBS. Voor de corona-

verminderd.

van Europees ‘anti-dumping’ beleid. Het is

crisis had 7 procent van de fabrieken last van

van belang de Europese staalmarkt concur-

een haperende productie vanwege materiaal-

Hoofdbrekens

rerend te houden ten opzichte van ‘goedkope’

schaarste. Dat is opgelopen tot 18 procent.

Materiaalprijzen in bepaalde segmenten

landen als China en India’, zegt Kaanen. ‘Maar

stijgen sterk en sommige materialen zijn

de verlenging van de importmaatregelen

Slechts een op de drie ervaart helemaal

alleen met zeer lange levertijden verkrijgbaar.

versterkt de negatieve effecten van de huidige

geen belemmeringen, zo meldt de website

Dit zorgt voor veel hoofdbrekens in de sector

overspannen staalmarkt enorm: nog hoger

‘Welingelichte kringen’. Personeel en geld

en zet het rendement onder druk. Koninklijke

oplopende prijzen en een enorm te kort aan

vormen niet echt een probleem, het gaat vooral

Metaalunie deelt de zorg van veel van haar le-

staalproducten. De huidige marktomstandig-

om een tekort aan chips, andere elektronicaon-

den hierover. Veel mkb-maakbedrijven staan

heden zetten herstel en groei van maakbedrij-

derdelen, plastics en staal. De coronapandemie

volgens Metaalunievoorzitter Fried Kaanen

ven sterk onder druk.’

onder grote spanning omdat de winstgevendheid sterk onder druk staat en levertijden

‹‹ Het is van belang de Europese staalmarkt concurrerend te houden ››

langer worden. ‘Het materiaalprobleem heeft een aantal oorzaken. Geopolitieke spanning, verstoring van de ketens door de pandemie, maar ook het Europese anti-dumpingbeleid op staalgebied. Met betrekking tot dat laatste: Europa zet haar beleid de komende drie jaar

In de rubriek ‘Achter het Nieuws’ reageert Koninklijke Metaalunie elke maand op nieuws dat direct of indirect van belang is voor de leden. We laten zien hoe de actualiteit aansluit op het beleid van Metaalunie.

door. Dit overheidsingrijpen beïnvloedt de

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Achter-het-nieuws.indd 9

| 9

09-08-2021 16:49


IN BALANS

POSITIEF V

Alfred Smienk, eigenaar van ACM Special Products in Ermelo, gaat er naast zijn werk graag op uit om te vissen op snoekbaars. ‘Helaas lukt dat niet ieder weekend, en thuis heb ik ook nog een gezin, waar in graag bij wil zijn.’ Dit weekend kwam het er dan eindelijk weer van. De Eem is de spot waar hij samen met zijn maat van half zeven ‘s morgens tot in de middag geniet van de rust en de omgeving. ‘Andere keren rijden we met de boot achterop de aanhanger naar de IJssel bij Kampen, of het IJ bij Amsterdam. De ene dag haal je er meer dan 30 naar boven, de andere dag geen één, maar het plezier is er niet minder om. Ik noem het een positieve verslaving.’

ACM Special Products is ge-

voor onder meer food-, automo-

CNC-draai- en freesmachines

te ontwerpen, te simuleren en te

specialiseerd in de productie

tive- en verpakkingsindustrie,

en CAD/CAM software, is ACM

produceren. ‘Als toeleverancier is

van enkelstuks en kleine series

vliegtuigbouw en petrochemie.

Special Products in staat complexe

geen dag hetzelfde.’

fijnmechanische onderdelen

Met de inzet van hoogwaardige

producten snel en nauwkeurig

10 |

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_InBalans.indd 10

09-08-2021 16:50


F VERSLAAFD TEKST ERIK STEENKIST

BEELD HEIDI BORGHART

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_InBalans.indd 11

| 11

09-08-2021 16:50


BRANDED CONTENT

TECHNISCHE DOCUMENTATIE: HOE ZORG JE DAT HET GEEN LAST WORDT? Gedegen technische documentatie is noodzakelijk om een machine op de markt te kunnen brengen. Naast dat het een verplichting is, spelen ook veiligheid, service en aansprakelijkheid een grote rol. Bij het opstellen van technische documentatie komt echter een hoop kijken. Het is specialistisch werk en er is geen ruimte voor fouten. Dat maakt het voor veel machinebouwers een ingewikkeld en tijdrovend proces. Het gaat goed met de machinebouw, merkt ook Kees van T²-DOC bv op: “De markt groeit enorm. Dat betekent dat veel machinebouwers druk zijn met hun werk: het ontwerpen en bouwen van machines. Het opstellen van de verplichte technische documentatie wordt dan al snel een last en daar worstelen veel machinebouwers mee. Niet altijd is de benodigde kennis en ervaring aanwezig of er is simpelweg tijdgebrek. Bovendien zijn ze in veel gevallen liever gewoon bezig met het ontwerpen en bouwen van machines.”

Het inschakelen van kennis en begeleiding bij

“Elke machinebouwer heeft andere behoeftes

het opstellen van technische documentatie zorgt

Maatwerk

als het gaat om begeleiding bij technische

voor een Technisch Dossier van hoge kwaliteit.

Toch hebben machinebouwers vaak gedurende

documentatie. Bij elke stap in het proces kunnen

Hiermee wordt het risico op onjuistheden

het ontwerptraject al heel wat informatie

wij van toegevoegde waarde zijn.” Kiest de

en onvolledigheden geminimaliseerd,

verzameld, zoals tekeningen en testrapporten,

machinebouwer ervoor de documentatie zelf

waardoor tijdens de installatie-, gebruiks- en

die benodigd zijn voor de technische

te schrijven, dan zijn er vooraf vaak vragen

onderhoudsfase de machine op een veilige en

documentatie. Het volledig uitbesteden

als ‘hoe zet ik een Technisch Dossier op?’, ‘wat

correcte wijze kan worden gebruikt. Zo wordt

van technische documentatie lijkt dan ook

zijn de verplichtingen?’, en ‘waar moet ik op

kostbare tijd bespaard, maar bovenal het

overbodig. Om de stap te kunnen zetten naar een

letten?’. Ook tijdens het schrijven kunnen

serviceniveau naar de klant vergroot.

foutloos Technisch Dossier van hoge kwaliteit

natuurlijk vragen ontstaan. Aangezien foutloze

is er echter wel ervaring, kennis en vooral tijd

documentatie de norm is, kan het interessant zijn

Meer informatie

nodig. In zulke gevallen zijn machinebouwers

de documentatie naderhand te laten controleren

Voor meer informatie, bekijk de website

gebaat bij maatwerk. Danny van T²-DOC bv,

en eventueel corrigeren. Een machinebouwer kan

www.t2-doc.nl of neem contact op door te bellen

er ook voor kiezen de technische documentatie

naar + 31 85 77 33 679 of door te mailen naar

grotendeels uit te besteden. Dit kan een deel van

contact@t2-doc.nl.

‹‹ Het opstellen van de verplichte technische documentatie wordt dan al snel een last. Niet altijd is de benodigde kennis en ervaring aanwezig of er is simpelweg tijdgebrek. ››

12 |

specialist in technische documentatie, licht toe:

de documentatie zijn (bijvoorbeeld alleen de handleidingen), de volledige documentatie, of de

T²-DOC bv

vertaling(en) ervan. T²-DOC bv gaat erg flexibel

Prinses Alexialaan 76

met de bovengenoemde werkzaamheden om.

2496 XA Den Haag

Ze kunnen machinebouwers begeleiden, het

+31 (0) 85 77 33 679

traject coördineren, de bestaande documentatie

contact@t2-doc.nl

controleren, of alle werkzaamheden op zich

www.t2-doc.nl

nemen; zowel op locatie als op afstand.

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_BrandedContent1pag.indd 12

09-08-2021 16:51


COLUMN

HET JUISTE A A S

‘I

k weet wel dat ze kunnen verkopen, maar

antwoordt: ‘Ja, ik heb morgen wel tijd voor je.’

K A R E N VA N R I E L

hoe krijg ik ze aan tafel bij die klanten?’

Dat mis je.

O P R I C H T E R VA N O U T D O E N AU T E U R VA N

Die vraag hebben honderden onderne-

HE T BOEK ‘ELKE WEEK GOEDE LE ADS’

mers me de afgelopen zes jaar gesteld. Als

Precies weten wat je moet zeggen om hun in-

jij net zo bent als de ondernemers waar wij

teresse te wekken is HET verschil tussen één af-

mee werken, weet je hoe frustrerend het is

spraak krijgen na 100 telefoontjes, of na twee.

om je verkopers aan hun bureau te zien zitten,

Want de waarheid is: als je ze vandaag niet kan

druk met van alles, terwijl ze buiten zouden

overtuigen om tijd voor je te maken, dan doen

moeten zijn, op weg naar je klanten. Als zij

ze dat morgen ook niet. En volgende maand

niet met klanten in gesprek zijn, is jouw kans

ook niet. Die afspraak komt er nooit. Ze gaan

op nieuwe orders nul.

niet vanzelf van mening veranderen over jouw product. Jij moet hun mening veranderen. Als

Als ze geen afspraken maken met prospects,

je twee keer zo veel afspraken wilt met nieuwe

zitten je verkopers hun tijd te verdoen. Ze zijn

klanten, ga dan niet op zoek naar nieuwe ma-

vast wel hard aan het werk, maar ze verkopen

nieren om leads te vinden. Maar voeg iets toe

niet. En als je nu nieuwe klanten wilt binnen-

aan de aanpak die je nu gebruikt.

halen, dan moet dat veranderen. Mag ik heel eerlijk met je zijn? Je denkt waarschijnlijk dat

Voeg aas toe. Aas zorgt ervoor dat de vissen

je grootste obstakel in de verkoop is, dat je

gaan bijten. Dat aas bestaat uit vijf zinnen,

niet genoeg leads hebt. Als je verkopers meer

die je in 20 seconden kunt zeggen. Het juiste

leads hadden, dan hadden ze meer afspraken,

aanbod, in de juiste woorden. Het juiste aas

en dan zouden ze meer verkopen. Het is tijd

zorgt ervoor dat een afspraak met jou onweer-

om die mythe te vergeten. Te weinig leads is

staanbaar klinkt, iedere keer dat een klant van

niet het probleem. Je zou vandaag nog een lijst

je hoort. Dus geen ‘kop koffie’, ‘kennismakings-

kunnen maken met 100 prospects. Gewoon

gesprek’, of ‘productdemo’. Bedenk iets dat je

je meer afspraken krijgt bij écht goede klanten

met LinkedIn of Google. Je kunt zo een bericht

in de eerste afspraak met een klant gaat doen,

en hoe je daar sneller de handtekening krijgt,

sturen, of hun nummer intoetsen. Dat kunnen

dat zo waardevol is dat ze ervoor in de rij gaan

vraag dan een strategiegesprek aan. Dan

je verkopers ook.

staan. Hier is een voorbeeld. Het aas dat wij

bekijken we in één uur waar je nu staat en wat

onze klanten aanbieden:

je nodig hebt om meer te verkopen.’

Het echte probleem is niet dat je geen pros-

‘Meer verkopen is lang niet zo moeilijk als de

Of het werkt? Toen we dit aas laatst uitgooiden

pects kunt vinden. Het probleem is dat je niet

meeste ondernemers denken. Maar dan moet

bij 151 ondernemers in de techniek, vroegen er

weet wat je tegen ze moet zeggen als ze de

je wel de échte bottleneck in je verkoop oplos-

42 een gesprek aan. Zorg dus zo snel mogelijk

telefoon opnemen. Je hebt woorden nodig.

sen, en niet blijven sleutelen aan onbelangrijke

voor jouw eigen aas, zodat die vissen gaan

Iets dat jij kunt zeggen, waarna je prospect

details. Als je wilt weten wat jij nog mist, hoe

bijten.

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Column.indd 13

| 13

09-08-2021 16:53


T E K S T TO N Y VA N D E R M E E R B E E L D S A N D E R VA N D E R TO R R E N

ALLEEN DOOR TE DIGITALISEREN GA AN WE HE T REDDEN ARNAUD DE JONG , DIREC TEUR INDUS TRIE TNO 14 |

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Interview.indd 14

09-08-2021 16:22


INTERVIEW

N

u de coronapandemie voorbij lijkt te

Kwaliteit

zijn en de economie weer aantrekt,

Nederland kan het nooit van een grote buiten-

is het tijd voor mkb-maakbedrij-

landse partij winnen door meer te produceren,

ven om verder naar de horizon te kijken dan

meent De Jong. ‘Wij zullen nooit door groot-

alleen de dag van morgen. Waar het leek alsof

schalige massaproductie de goedkoopste zijn.

afgelopen jaar de rem er een beetje op stond,

Kwaliteit heeft nu eenmaal een prijs. Bedrijven

is het nu zaak om maatschappelijke transities

moeten hun unique selling points definiëren.

te versnellen, bijvoorbeeld op het gebied van

Denk daarbij aan bijvoorbeeld servitization op

klimaat en energie, veiligheid en gezondheid.

afstand: voor serviceverlening hoef je niet meer

‘Bedrijven moeten een behoorlijke stap zetten

fysiek naar het buitenland te gaan. Als je beschikt

op het gebied van digitalisering en uiteinde-

over een goede digital twin, kun je bij wijze van

lijk een hoger niveau van duurzaamheid en

spreken thuis situaties simuleren en iemand op

recyclebaarheid bereiken’, voorspelt Arnaud

afstand daarop sturen. Dit thema is ook van be-

de Jong, directeur Industrie bij TNO.

lang voor duurzaamheid. Daarmee onderscheid

Volgens De Jong gaan klanten eisen stellen op

productiesoevereiniteit. Als wij dat omarmen

dit gebied en verwacht ook de samenleving

hebben wij een nieuwe businesscase te pakken.

iets van de maakindustrie. ‘Digitalisering is een

Als wij niet internationaal blijven aanhaken en

eerste vereiste. Daardoor ben je in staat slim

slechts op onderdelen vooruit blijven lopen,

te gaan werken. De centrale vraag is hoe je het

wordt Nederland weggeconcurreerd. Hierbij is

produceren kunt versnellen en vergemakkelij-

het niet hinderlijk als Nederland een grote afhan-

ken. Data is daarbij een extreem belangrijke

kelijkheid heeft van buitenlandse aanbieders, als

schakel. Daarnaast zul je flexibel moeten gaan

zij omgekeerd ook maar op relevante aspecten

produceren. Dat is ook een digitaliseringsuit-

afhankelijk zijn van Nederlandse bedrijven!’

je je ook. We moeten streven naar een hogere

daging. Bedrijven moeten zich afvragen hoe ze een kleine serieproductie kunnen realiseren

Statement

en kunnen leveren alsof het massaproductie

TNO heeft onlangs samen met MKB-Nederland

betreft.’

een statement gemaakt om te gaan investeren in het werken met het mkb. Hoe denkt De Jong

Duurzaam

ook de kleine mkb-maakbedrijven te bereiken?

Digitaliseren is ook nodig om duurzaam te

‘TNO is oorspronkelijk opgericht om het R&D-

kunnen produceren, vindt De Jong. Volgens

lab voor het mkb te zijn. Nog steeds moet TNO

hem heeft TNO de relevante kennis om die

een grote impact kunnen hebben op het mkb.

samen met bedrijven te gaan ontwikkelen.

Maar TNO richt zich niet op het hele mkb, maar

‘Ontwikkelingen komen vanuit de klant en je

meer op de high tech mkb-maakindustrie.

zit in een keten waar die uit voort komen. Aan

TNO wil samen met hen de technologieslag

de andere kant is er ook een businessmodel.

op een hoger plan brengen. De achterban van

Maar ik ben er wel van overtuigd dat dit een

Metaalunie hoort daar zeer zeker bij.’

mondiale opgave is. De kracht van Nederland is om in de mondiale waardeketen een rol van be-

Taal

tekenis te vervullen. Ik neem graag Duitsland

Binnen TNO is men naarstig op zoek om dat

als voorbeeld: daar zit het in de genen.’

speelveld te creëren met mensen die de taal

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Interview.indd 15

| 15

09-08-2021 16:22


INTERVIEW

VERVOLG VAN PAG 15

van het mkb spreken. De Jong: ‘Die zijn er best

belangrijkste is dat we elkaar weten te vinden

bedrijven vervolgens op kunnen aanhaken. Het

veel binnen TNO. TNO gaat een pilot starten,

en dat we vraag- en aanbod goed op elkaar

mkb is toch doelgerichter, heeft minder tijd

een innovatiemarktplaats; een platform waar

leren afstemmen. En door een week een TNO’er

dan bedrijven als VDL. Het mkb is meer een

we onze etalage openen en waar we laten

bij een (klein)bedrijf te hebben gehad, kan een

leverancier van componenten of om vindingen

zien welke technologieën interessant kunnen

bedrijf een belangrijke stap zetten.’

te gaan doen die de serieproductie verhogen.’

zijn voor het mkb. We starten projecten waar

16 |

‘Ik realiseer mij ook dat het TNO-uurtarief voor

mkb-maakbedrijven op kunnen aanhaken.

Brug

sommigen even slikken is. Maar de oorzaak

TNO gaat actief bedrijven benaderen en

Er bestaat al jaren een spanningsveld om tus-

is ook dat TNO een grote infrastructuur in

tegelijkertijd roep ik ze ook op om actief in die

sen TNO-onderzoek en toepassing ervan een

huis heeft. Wij beschikken over cleanrooms,

‘TNO-etalage’ te kijken en ons te laten weten

brug te slaan erkent De Jong. ‘Maar die brug is

infrastructuur voor specifieke ruimtevaartpro-

wat de behoeften zijn. Samen met intermedi-

wel uitermate belangrijk. De O van onderzoek

ducten, geavanceerde apparaten voor semicon,

airs en branche-organisaties zoals Metaalunie

gaat dan wel meer over het industriële deel

etc. die aan eisen moeten voldoen en nu

willen we volop aandacht geven aan het - speci-

van TNO, maar slaat wel grotendeels op het

eenmaal geld kosten. Ik zie ook een positieve

fiek voor het mkb samengestelde - aanbod. Het

onderzoek met grote bedrijven. Waar kleinere

kant: bedrijven zien de return of investment

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Interview.indd 16

09-08-2021 16:22


‹‹ Kwaliteit heeft nu eenmaal een prijs ››

van een opdracht aan TNO waarmee zij een

‘treintje van bedrijven’ TNO weten te vinden. En

dragen aan bedrijven die dat zelf niet kunnen

volgende stap hebben gezet. Op het moment

kan financiering worden gestapeld. TNO kan

bewerkstelligen. En om te weten welke be-

dat jouw bedrijf geen uitdaging heeft, moet je

dan bijvoorbeeld die bedrijven matchen en

drijven behoef te hebben aan welke specifieke

overwegen of je TNO wel echt nodig hebt.’

daarvoor financiering vrijmaken. Iets dat je als

technologie of antwoorden op vraagstukken,

individueel bedrijf niet lukt.’

is Metaalunie een welkome partner.’

Kleinere bedrijven Het doet een beetje denken aan het Topsec-

Matching

Challenge

torenbeleid van enkele jaren geleden, waarbij

Metaalunie speelt in die matching een belang-

Tot slot start De Jong zowaar iets dat lijkt op

toen ook al de vraag was of kleinere bedrijven

rijke rol vindt De Jong. ‘Metaalunie is een be-

een challenge voor mkb-maakbedrijven. ‘Ik

met meer individuele vragen kunnen aanha-

langrijk point of contact. TNO raadpleegt Me-

daag jullie achterban uit om ons te vinden. Wij

ken. Krijgen die nog wel toegang tot TNO? De

taalunie over allerlei zaken. Wij ontwikkelen

hebben mooie voorbeelden van samenwerkin-

Jong: ‘TNO moet meer kunnen betekenen rich-

technologie en komen ook aan financiering

gen met TNO. Het is zonde als de innovaties

ting de kleinere bedrijven. Die toegang krijgen

om dat voor elkaar te krijgen. Maar de echte

die daardoor ontwikkeld zijn niet toegepast

zij. Vanuit de Metaalunie-achterban kan een

kracht van TNO is om die technologie over te

worden in een mkb-maakbedrijf.’

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Interview.indd 17

| 17

09-08-2021 16:22


SAMEN

TEKST RONALD BUITENHUIS BEELD RONALD HISSINK

SPOTIF Y-MODEL IN DE META AL SEC TOR Koen Melis (links) en

START-UP MOGELIJK DOOR L AUNCHING CUSTOMER

18 |

Joris van de Sande.

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Samen.indd 18

09-08-2021 16:54


I

n de economie en zeker ook in de metaal­ sector zijn er momenteel veel game­ changers. Nieuwe materialen, snelheid

van produceren, 3D-scannen en -printen,

‹‹ Wij combineren conventionele technieken met nieuwe en digitale technieken, daarin zit de innovatie ››

minder voorraad, meer flexibiliteit en ook weer meer in eigen land produceren. Castlab in Tilburg wil zelf een gamechanger zijn en

zaken te doen, konden we beginnen. Als we zelf

daad een gamechanger op zich.’ Melis Gieterijen

werkt hierbij nauw samen met de NS.

bij Melis kunnen gieten, doen we dat, maar we

is nu nog één van de belangrijkste leveranciers

hebben ook andere partners. Als die het sneller

van Castlab, toch denkt Koen Melis verder. ‘We

en beter kunnen, doen we het daar.’ Nu kan NS

hoeven niet alles te gieten. Als composiet of

Nederland kent nog zo’n dertig gieterijen. Melis in Tilburg is er daar één van. Algemeen

bij Castlab een onderdeel waar geen tekening

printen een bruikbare oplossing is, doen we dat.

directeur Koen Melis gelooft in zijn gieterij

meer van is, 3D laten scannen en een 3D-mal

Niet zelf maar met de juiste (lokale) partners.’

omdat het geen ‘one trick pony’ is. ‘Wij verzor-

laten maken zodat snel een onderdeel gegoten

gen meerdere procedés (zand-, coquille- en

kan worden. Van de Sande: ‘We zijn als NS

Circulair

hogedrukgieten) waardoor we een breed palet

bereid om daar meer dan gebruikelijk voor te

‘Castlab en NS denken verder dan alleen gieten

kunnen aanbieden. Maar goed presteren in

betalen. Enerzijds omdat door snelle levering

van metaal. We denken ook in recycling. Stel

onze sector is geen sinecure.’ Mede daarom

onze treinen niet stil staan. Anderzijds heb ik

dat we gebruikte onderdelen van NS hier in

richtte hij Castlab op. Castlab is een start-up

op deze manier van produceren veel minder

Nederland kunnen laten omsmelten, dan doen

die (reserve)onderdelen die slecht of niet lever-

voorraad nodig. Voorraad kost rente, ruimte

we dat. Duurzaamheid en circulariteit zijn

baar zijn, toch gemiddeld binnen tien dagen

en risico. Per saldo kost mij dit minder.’ Een

belangrijk voor NS en daarmee voor Castlab

kan leveren. Melis legt uit: ‘Investeringsgoe-

win-win dus. Goedkoper voor de klant, snellere

en onze sector.’ Joris van de Sande daarover:

deren gaan soms wel dertig jaar of langer mee.

levering en business voor de start-up. Produc-

‘In 2030 kopen we circulair in. Hergebruik van

Van onderdelen zijn dan vaak geen tekeningen

tie blijft zo ook in Nederland. Van de Sande:

materiaal is de toekomst.’ Volgens Melis is het

meer of de aantallen die nodig zijn, zijn zo klein

‘We hebben misschien wel 80.000 verschil-

geen rocket science wat zij bij Castlab doen.

dat veel gieterijen ze niet willen maken. Onze

lende onderdelen. Die kun je niet allemaal op

‘Wij combineren conventionele technieken

sector denkt vooral in grote series. Met Castlab

voorraad hebben. Hoe makkelijk is het als je

met nieuwe en digitale technieken, daarin

maken we 3D-scans en 3D-geprinte zandmal-

dan snel enkelstuks kunt laten maken, waar je

zit de innovatie. Zie Castlab als een service-

len van onderdelen waardoor we toch in hele

ook nog eens niet weken op hoeft te wachten

bedrijf en dienstverlener.’ Met nieuwe CAD/

korte tijd een onderdeel kunnen gieten.’

voordat ze pakweg uit Azië komen.’

CAM-systemen zijn al veel producten digitaal vastgelegd. Voor veel oude onderdelen die

NS

Spotify-model

vóór de CAD/CAM tijd zijn gemaakt, geldt dat

Een goed voorbeeld van wat Castlab doet, is de

Waar Koen Melis naar toe wil is een soort

niet. Melis: ‘Het is gewoon goed luisteren naar

samenwerking met NS. Treinen gaan decennia

Spotify-­model voor de metaalsector. ‘We heb-

de klant. In dit geval had NS een uitdaging op

mee en oudere onderdelen zijn soms slecht of

ben nu nog maar enkele tientallen NS-onderde-

gebied van voorraad en levering. Dat willen we

niet leverbaar. Joris van de Sande is innovator

len in onze computers zitten die we 3D-gescand

met ­Castlab aanpakken. We willen de ideeën

en inkoper bij NS en liep tegen het probleem

en gemaakt hebben. We willen die database

van agile-werken in de gieterijsector gaan

aan van onderdelen die niet meer te leveren

voor klanten gaan laden komende jaren. Als er

toepassen. Wat we nu doen is de conventionele

zijn. ‘Een trein gaat langer mee dan pakweg

dan een onderdeel nodig is, is het een druk op de

technieken van gieten koppelen aan nieuwe

een brug. Veel onderdelen zijn dus van voor

knop om het product te maken. Net zoals je bij

technieken als 3D-printen en 3D-scannen.’

de tijd dat ze met de PC en software getekend

Spotify je eigen liedje kunt kiezen.’ Maar waar

werden. Wat we nu nog vaak doen, is heel veel

Spotify via een abonnement voor iedereen te ge-

www.castlabproeftuin.nl

voorraad houden, zodat we niet misgrijpen.

bruiken is, blijft deze Spotify alleen toegankelijk

www.melisgieterijen.nl

Maar als je serieus rekent, is voorraad heel

voor eigen klanten van Castlab. Melis: ‘Ja, dat is

duur.’ Het bracht Melis en NS bij elkaar. Melis

ons businessmodel. Wat je in onze sector ziet, is

Ook een interessante samenwerking

noemt NS ook wel de launching customer voor

dat gieterijen best 500 stuks willen maken, maar

aangegaan? Laat het ons weten via ­

Castlab. ‘Omdat NS het aandurfde met ons

niet een paar stuks. Castlab kan dat wel. Inder-

redactie@metaalunie.nl

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Samen.indd 19

| 19

09-08-2021 16:54


K LEU R E N PA LE T VA N N I EU WE A N O D I S E E R LIJ N V E R D E R U ITG E B R E I D

GRENZEN VERLEGGEN VAN INTERNATIONALE NICHEMARK T

20 |

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Reportage.indd 20

09-08-2021 16:55


REPORTAGE

TEKST FR ANK SENTEUR B E E L D S E N T E U R E N A LU M E T

D

e gevelpanelen die door Alumet geanodiseerd worden, hebben het uiterlijk van bijvoorbeeld

geëtst Corten staal, mat of gepolijst brons, messing of glanzend goud. Bepaalde kleurcombinaties zijn zelfs gepatenteerd en daarmee is Alumet marktleider in een nichemarkt waarvan het bedrijf zelf telkens de grenzen weet te verleggen. Vorig jaar

Het gebouw van de Faculteit Geowetenschappen van de Universiteit Utrecht is voorzien van horizontale en verticale aluminium gevelplinten in de kleur shade AluGrey.

werd in Etten-Leur een nieuw bedrijfspand betrokken dat ruimte biedt voor verdere groei, want Alumet is nu eenmaal een familiebedrijf met uiterst gezonde ambities.

Huidig directeur van Alumet is Remco Baartmans, wiens grootvader in 1967 startte met het anodiseren van aluminium. ‘Hij had zelfs een eigen product’, vertelt Baartmans over de historie. ‘Dat waren goudkleurig geanodiseerde aluminium haarkammen met een vrolijke bloemetjes-print die er met zeefdruk opgebracht werd. Van de kammenproductie werd na enkele jaren afscheid genomen waarna het bedrijf verder ging als pure anodiseerder. Dit leidde tot een deelname van Alcoa in Alumet. Toen Alcoa in de jaren negentig Reynolds overnam, die een grote anodiseerlijn in Harderwijk had, zagen we kans om de aandelen begin 2000 weer terug te kopen. Dat betekende wel dat we het werk van Alcoa kwijt waren, waardoor het volume aan anodiseerwerk van de ene op de andere dag met 75 procent daalde. Maar we hadden sowieso andere plannen met het bedrijf. We wilden veel gespecialiseerder gaan werken en daarbij vooral uit het vaarwater van “massa anodiseerders” blijven.’ Kleur en textuur Na wat we de ‘herstart’ kunnen noemen, zette Alumet ten eerste in op de ontwikkeling

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Reportage.indd 21

| 21

09-08-2021 16:55


REPORTAGE VERVOLG VAN BLZ 21

van nieuwe kleuren die met behulp van

ons te vinden. Maar ook systeemhuizen,

het anodiseerproces op aluminium

aannemers, constructiebureaus en

aangebracht kunnen worden. Ten

plaatverwerkende bedrijven behoren

tweede ging het bedrijf zich

tot onze klanten. Dit zowel in

focussen op het realiseren

eigen land als daarbuiten.

van verschillende

Begin vorig jaar hebben we

texturen, waarvoor het

ook een verkoopkantoor

allerlei mechanische

in Duitsland geopend

bewerkingen in

en stapje voor stapje

huis haalde zoals

willen we onze

(automatisch)

aanwezigheid in

stralen, borstelen

Europa steeds verder

en polijsten. En ten

uitbouwen. Daarvoor

derde richtte Alumet

zijn we ook op zoek

de aandacht specifiek

naar nieuwe partners

op de internationale

zoals internationaal

gevelbouwsector. ‘In

opererende

feite opereren we daarmee

gevelbekleders. Om

binnen een niche in een

die expansie mogelijk te

niche’, zegt Baartmans over de

maken zijn we in oktober 2020

bijzondere marktstrategie. ‘Ons

met alle medewerkers (inmiddels

kleurenassortiment op dit moment bevat,

75) verhuisd van het oude pand aan de

naast naturel aluminiumkleur, goud, brons, koper, zwart, rood, blauw, groen en allerlei tinten grijs. Die kunnen we combineren met verschillende mechanische afwerkingen,

Nieuwe Donk 7 naar het nieuwe pand aan Directeur Remco Baartmans presenteert de inmiddels twee stalenboeken met geanodiseerde plaatjes aluminium.

waardoor een geborsteld, mat of juist

de nieuwbouw overigens wel fors vertraging opgelopen. We hadden in Italië een nieuwe anodiseerlijn besteld met een drie keer grotere

(hoog)glanseffect ontstaat. Een bijzondere

door ons ontwikkelde designs kunnen klanten

productiecapaciteit dan van onze oude lijn. Die

mogelijkheid bieden we met ons zogeheten

bovendien hun eigen ontwerp op deze Panelox

nieuwe lijn moest echter uit de omgeving van

Panelox-programma. In tegenstelling tot

gevelpanelen laten aanbrengen.’

Bergamo komen, wat uitgerekend één van de

de meeste panelen worden hierbij twee

22 |

Mon Plaisir 32 in Etten-Leur. Door corona heeft

zwaarst door corona getroffen gebieden van

anodiseerlagen toegepast. Daarbij worden

Verdere expansie

Italië was. Maar goed, de lijn is er gekomen en

mat- en glanstinten gecombineerd met een

‘Wat wij kunnen, spreekt met name de

betekende dat we ons kleurenpalet konden

geëtst design, wat een indrukwekkende en

internationale architectenwereld enorm aan’,

uitbreiden naar ruim dertig kleuren. De AluGrey

unieke uitstraling geeft. Wij hebben hiervoor

vertelt Baartmans. ‘Veel architecten hebben

serie hebben we uitgebreid met vier extra tonen

zes basispatronen ontwikkeld, te weten

een soort ingebouwde onderscheidingsdrang

en er staat een nieuwe kleurserie op de planning,

Stone, Rust, Frozen, Zinc, Flower en Fiber.

en kunnen bij conventionele producenten van

AluSilver, bestaande uit drie zilvertonen. Al onze

De ontwerpen etsen wij in de panelen met

gevelpanelen hun creativiteit onvoldoende

kleurmogelijkheden staan in twee folders die

een speciale procedure, wat een mooi en

kwijt. Doordat wij niet alleen veel kleuren

geïnteresseerden bij ons kunnen aanvragen.

levendig paneel oplevert. Van veraf lichten

bieden, maar deze ook met verschillende

Staat daar een kleur in die iemand vervolgens

de glanzende delen op in de zon waardoor je

texturen en patroonontwerpen kunnen

op een groter vlak wil bekijken, dan sturen wij

als het ware een 3D-effect krijgt. Naast deze

combineren, weten steeds meer architecten

simpelweg grotere samples op.’

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Reportage.indd 22

09-08-2021 16:55


In het centrum van Londen staat de bijna twintig meter hoge toren ‘3 Broadgate’, waarvan de gevel is bedekt met matglanzende aluminium panelen in bronskleur.

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Reportage.indd 23

| 23

09-08-2021 16:55


REPORTAGE VERVOLG VAN BLZ 23

Circulaire economie

wat de strategie is voor de toekomst. ‘De

De kleuren van Alumet voldoen aan het

‹‹ Geanodiseerd aluminium is niet alleen een zeer fraaie, maar ook zeer duurzame optie ››

internationale Qualanod kwaliteitslabel voor geanodiseerd aluminium. Baartmans zit ook in de technische commissie van Qualanod, een label dat steeds vaker door opdrachtgevers gevraagd wordt. ‘Een kwaliteitsproduct

website wordt vernieuwd, we blijven onze stalenboeken actualiseren en hebben inmiddels ook een aantal filmpjes op YouTube staan. We willen beeldbepalend zijn binnen de anodiseerwereld en adverteren ook met de slogan ‘Avantgarde in Anodizing’. Met de

als geanodiseerd aluminium is duurzaam,

nieuwe anodiseerlijn kunnen we producten

corrosiebestendig, kleurecht en heeft een

tot 7.500mm (l) x 1.800mm (d) x 750mm (b)

verwachte totale levensduur van 80 jaar’,

behandelen en dat is ideaal voor gevelpanelen.

benadrukt Baartmans. ‘We geven als Qualanod

zo duidelijk mogelijk maken dat geanodiseerd

Mede door de combinatie van de mechanische

gecertificeerd bedrijf 20 jaar garantie op

aluminium niet alleen een zeer fraaie, maar

bewerkingen die we in huis hebben, kunnen

producten met een laagdikte van 20 micron en

ook zeer duurzame optie is voor de totale

we materiaalverschillen opheffen waardoor je

40 jaar garantie bij een laagdikte van 25 micron

bouwsector.’

een veel egaler gevelresultaat kunt bereiken,

(BS3987). Daarnaast vergt een gevelbeplating

dit zowel qua kleur als reflectie. We willen

van geanodiseerd aluminium zeer weinig

Doorontwikkelen

dit nóg beter in de markt zetten, want we

onderhoud en belast deze het milieu, gerekend

‘We hebben altijd al veel aandacht aan

merken dat architecten soms nog te weinig

over de totale levensduur, 50 procent minder

marketing besteed en dat zullen we blijven

bekend zijn met alle mogelijkheden die wij op

dan een gecoate gevel. Ook is geanodiseerd

doen’, antwoordt Baartmans op de vraag

anodiseergebied in huis hebben. Ook willen

aluminium uitstekend te hergebruiken en

we nóg duidelijker maken dat geanodiseerd

te recyclen. Je kunt de kleur er gemakkelijk

aluminium qua duurzaamheid en milieu-

afhalen en de panelen vervolgens opnieuw anodiseren, waardoor ze weer als nieuw zijn en tientallen jaren mee gaan. Ook kun je bestaande geanodiseerde

impact beter is dan kunststof en/of gecoate panelen. Ook al zitten we in een nichemarkt, toch denken we dat deze de komende jaren nog fors zal kunnen

aluminiumpanelen op

groeien. Dit mede omdat

maat zagen/snijden

wij telkens met nieuwe

om deze, zonder de

kleuren, texturen en

noodzaak om het

oplossingen blijven

oppervlak opnieuw

komen. Daarmee

te behandelen, in een

bieden we architecten

ander project toe te

de mogelijkheid om

passen. Bij gecoate

niet alleen fraaie en

panelen kan dat niet,

onderscheidende, maar

omdat de snijranden dan gaan corroderen. Vooral architecten, beleggers, projectontwikkelaars,

ook duurzame gebouwen te ontwerpen. Juist die combinatie is een ijzersterke troef.’

aannemers en kritische gebouweigenaren willen we dan ook

24 |

De gevel van 3 Broadgate.

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Reportage.indd 24

09-08-2021 16:55


HEICO FASTENING SYSTEMS

Dalmec tilt uw werk naar een hoger niveau Tiloplossingen op maat voor vrijwel elke tak van industrie. De Dalmec balancers kunnen producten tot 1500 kg opnemen en verplaatsen. Niet alleen om te tillen en te verplaatsen maar ook om te kantelen en te draaien tijdens de handeling. We hebben al meer dan 60.000 systemen gerealiseerd. Neem vrijblijvend contact met ons op voor meer informatie.

De beste standaard voor het borgen en voorspannen van boutverbindingen!

HEICO-LOCK® BORGINGSSYSTEMEN

sterk in tilwerk Dalmec BV | Duurzaamheidsring 20 | 4231 EX Meerkerk tel. 0345 - 63 60 50 | info@dalmec.nl | www.dalmec.nl

Dalmec.indd 1

Het kwaliteits borgingsysteem voor de meest veeleisende boutverbindingen!

11-03-21 12:28

HEICO-TEC® VOORSPANSYSTEMEN Eenvoudig, snel en betrouwbare montage voor grote boutverbindingen!

WWW.HEICOBENELUX.NL

MT_Advertenties.indd 25

.

3D CAD-database CADENAS PARTcommunity

INFO@HEICOBENELUX.NL

09-08-2021 16:28


Q2 2021 G E B A S E E R D O P D E E C O N O M I S C H E B A R O M E T E R , K WA R TA A LO N D E R ZO E K O N D E R L E D E N VA N KO N I N K L I J K E M E TA A LU N I E N A A R D E EC O N O M I S C H E S TA N D VA N H E T M K B - M E TA A L

Alles uit de kast halen Aan het einde van het tweede kwartaal zijn

Opmerkelijk

organisaties voor het standpunt dat wij al langer

de meeste beperkingen als gevolg van corona

Binnen dit algemene beeld is het opmerkelijk dat de

verkondigen. Dit geeft ons een steun in de rug bij ons lobbywerk binnen de Haagse burelen.

opgeheven. Daarmee leek het alsof we ons konden

vele las- en constructiebedrijven voor het tweede

verheugen op een zomervakantie zonder al te veel

achtereenvolgende kwartaal te maken hebben met

belemmeringen. Echter hoe anders is de situatie

slechtere bedrijfsresultaten en vooruitzichten. Mo-

Juiste niveau houden

geworden op het moment dat ik dit schrijf. Er zijn

gelijk zijn ook andere kostenstijgingen daar debet

Als gevolg van de kostenstijgingen zullen bedrijven

weer nieuwe beperkingen en onzekerheid of men

aan. Naast de materiaal- en loonkosten zijn de

dus alles uit de kast moeten halen om hun resulta-

wel naar het gewenste vakantieland kan vertrek-

energieprijzen de afgelopen periode sterk gestegen.

ten op het juiste niveau te houden of te krijgen. En

ken. Kortom: het valt allemaal niet mee.

Voor energie-intensieve mkb-maakbedrijven kan

dan is het verontrustend dat onze barometer ook

dit tot problemen leiden. Dat is schrijnend omdat

nu weer laat zien dat de investeringsbereidheid

Onze sector daarentegen heeft het in het tweede

die bedrijven relatief veel energiebelasting betalen,

eigenlijk als sinds 2018 op een te laag niveau ligt.

kwartaal, gelet op de omstandigheden, niet slecht

terwijl de grote bedrijven juist heel weinig tot bijna

Investeringen die hard nodig zijn om de producti-

gedaan. Tenminste wanneer we kijken naar de ont-

niets bijdragen. Dit is een probleem dat al enkele

viteit in de bedrijven te verhogen. Kortom, er zijn

wikkeling van de orderportefeuille.Van de meeste

jaren door Koninklijke Metaalunie wordt onder-

nog voldoende uitdagingen in onze sector om na de

bedrijven is deze toegenomen en de vooruitzichten

kend en waarvoor wij de nodige aandacht hebben

vakantie weer met frisse moed aan de slag te gaan.

lijken redelijk. De belangrijkste uitdagingen op dit

gevraagd van de politiek.

moment zijn echter de beperkte beschikbaarheid

26 |

van sommige materialen en de hoge grondstof-

Scheve verdeling

Bert Jaarsma, directeur Organisatie Koninklijke Metaalunie

fenprijzen als gevolg van de materiaaltekorten.

De laatste weken is deze scheve verdeling van de

Hiermee is het lastig om de binnenkomende orders

belasting op energie ook bij andere organisaties

op tijd te realiseren en ook nog een goed resultaat te

in beeld gekomen. Eerst was het de OESO die

boeken. De gemiddelde prijsstijging van de inkoop

signaleerde dat deze lasten in Nederland niet eerlijk

bedroeg maar liefst 30% en slechts ten dele kon dit

verdeeld waren en nu heeft ook het Planbureau

worden doorberekend in de verkoopprijzen om het

voor de Leefomgeving dezelfde conclusie getrokken.

bedrijfsresultaat op peil te houden.

Eindelijk ondersteuning door twee onafhankelijke

TWEE DERDE DEEL K AMPT

HERSTEL BINNENL ANDSE

MET SCHA ARSTE

ORDERS ZET DOOR

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Barometer.indd 26

09-08-2021 16:57


Q2 2021 T E K S T R O B VA N D E R W E R F F B E E L D KO N I N K L I J K E M E TA A LU N I E

STAGNERENDE ORDERPORTEFEUILLE L AS- EN CONSTRUC TIEBEDRIJVEN

SCHA ARS TE GRONDS TOFFEN REMT GROEI MKB-MA AKINDUS TRIE Terwijl Nederland nog steeds kampt met de

denten is de orderpositie binnenland verbeterd

te zijn. Het is niet verrassend dat vooral onder

gevolgen van het coronavirus, geldt voor de

ten opzichte van het vorige kwartaal, terwijl

de las- en constructiebedrijven er relatief veel

meeste mkb-maakbedrijven dat de productie

deze bij twee op de tien bedrijven verslechter-

respondenten zijn die aangeven ontevreden te

weer op het niveau van voor de pandemie ligt.

de. Wat hierbij opvalt is het grote aantal aan

zijn over hun huidige binnenlandse orderpo-

Nadat in het eerste kwartaal de binnenland-

de bouw toeleverende bedrijven bij wie de

sitie.

se orderpositie redelijk hersteld is, is in het

orderpositie verbeterd is (de helft). Daar staat

tweede kwartaal ook de buitenlandse order-

tegenover dat, net als in het eerste kwartaal,

Opmerkelijk

positie bij veel bedrijven weer toegenomen.

onder de vele las- en constructiebedrijven er

De verwachtingen van de binnenlandse

Uitdagingen voor de sector liggen nu vooral

juist veel bedrijven zijn waarbij de binnenland-

orderpositie voor het derde kwartaal liggen

op het gebied van beschikbaarheid en prijzen

se orderpositie in het eerste kwartaal is afgeno-

op hetzelfde niveau als in het vorige kwartaal.

van de materialen.

men, bij maar liefst 35%! In mindere mate geldt

Dit is opmerkelijk omdat het derde kwartaal

dit ook voor de onderhoudsbedrijven.

vanwege de zomervakantie normaal gesproken

Bijna twee derde deel van de ondernemers

wat rustiger is dan het tweede kwartaal. 37%

in de mkb-maakindustrie heeft in de eerste

De waardering van de binnenlandse order-

van de bedrijven verwacht een groei van de

helft van 2021 te maken met materialen die

positie is in het tweede kwartaal weer wat

orderpositie terwijl 14% een afname verwacht.

niet leverbaar zijn. Daarnaast geeft 95% aan

positiever dan in het eerste kwartaal van dit

dat de materiaalprijzen gestegen zijn. Dit zijn

jaar. Ruim 45% van de respondenten geeft aan

Terwijl de metaalwarenbedrijven bovengemid-

de belangrijkste uitkomsten uit de Koninklijke

tevreden te zijn over de binnenlandse orderpo-

deld tevreden zijn over de huidige orderpositie,

Metaalunie Economische Barometer van de

sitie, terwijl 12% aangeeft hierover ontevreden

verwachten zij - overigens net als in het vorige

mkb-maakindustrie over het tweede kwartaal

Orderpositie binnenland Het herstel van de binnenlandse orderpositie in het eerste kwartaal, zet zich door in het tweede kwartaal. Bij vier op de tien respon-

kwartaal - een verslechtering

Waardering orderpositie binnenland

van 2021.

van de orderpositie in het derde kwartaal. Onder de

60%

verspanende bedrijven die nu ook al behoorlijk tevreden zijn

40%

over de orderpositie, verwach-

20%

ten relatief veel ondernemers

0%

-20%

-40% jun-21

mrt-21

dec-20

sept-20

mrt-20

jun-20

dec-19

sept-19

jun-19

mrt-19

dec-18

sept-18

jun-18

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Barometer.indd 27

| 27

09-08-2021 16:57


Q2 2021 een verdere verbetering in het derde kwartaal.

afname van de buitenlandse orderpositie zijn

De gemiddelde orderportefeuille in weken is

vooral verspanende bedrijven.

in het tweede kwartaal gestegen met ruim een

Saldo van bedrijven dat de verkoopprijzen heeft verhoogd 60%

week ten opzichte van het eerste kwartaal en

Ondanks de verschillen in ontwikkeling van

bedraagt nu gemiddeld 10,8 weken.

de buitenlandse orderportefeuille tussen de sectoren zijn de verschillen ten aanzien van

groei van de buitenlandse orderpositie terwijl

gemiddeld 36%. De meeste exporterende

12% verwacht dat deze zal afnemen.

bedrijven zijn actief in de machinebouw, de

jun-21

exportportefeuille verwacht. 38% verwacht een

exporteert, is het exportaandeel van de omzet

mrt-21

bedrijven die meer dan 10% van hun omzet

-20% dec-20

dit jaar wordt een voorzichtige toename van de

sept-20

omzet, 40% exporteert meer dan 10%. Van de

jun-20

de rest is neutraal. Voor het derde kwartaal van

mrt-20

exporteren, 10% exporteert tot 10% van hun

0%

dec-19

tevreden en 14% geeft aan ontevreden te zijn,

sept-19

de waardering ervan minder groot. 34% is

Van de respondenten geeft de helft aan te

20%

jun-19

Orderpositie buitenland

40%

terwijl voor de metaalwarenbedrijven de gemiddeld prijsstijging van de inkoop 55% is. Nog

Prijzen en beschikbaarheid materialen

vervelender dan hoge inkoopprijzen is het niet

Verhoogde in het eerste kwartaal 36% van de

beschikbaar zijn van materialen. Bijna twee

De voorzichtig positieve verwachtingen aan

mkb-maakbedrijven de verkoopprijs, in het

derde van de respondenten geeft aan daar het

het einde van het eerste kwartaal over de ont-

tweede kwartaal is dit gestegen tot 61%. Overi-

afgelopen halfjaar tegen aan te zijn gelopen.

wikkeling van de buitenlandse orderpositie, is

gens is dit hoge aandeel al eens eerder gehaald:

40% van de respondenten geeft aan dat dat ze

uitgekomen. Terwijl de orderpositie buitenland

namelijk in het eerste kwartaal van 2008.

de hogere inkoopprijzen volledig heeft kunnen

in het eerste kwartaal maar weinig verbeterde

Het verschil tussen sectoren is hierbij groot.

compenseren door de eigen verkoopprijzen

ten opzichte van het kwartaal ervoor, is de

Onder de onderhoudsbedrijven heeft ‘maar’

te verhogen. Daarnaast geeft 5% aan dat de

ontwikkeling ervan in het tweede kwartaal

14% van de ondernemers de verkoopprijzen

inkoopprijzen gelijk gebleven zijn. Voor meer

positiever. Bij een op de drie exporterende be-

verhoogd, terwijl dit onder de metaalwaren-

dan de helft van de bedrijven geldt dat zij de

drijven is de orderportefeuille buitenland in het

bedrijven bij meer dan 80% van de bedrijven

hogere inkooprijzen niet (volledig) bij hun

tweede kwartaal toegenomen, terwijl deze bij

plaatsvond.

afnemers in rekening kunnen brengen.

bedrijven waarbij de export is toegenomen,

Uiteraard heeft deze toename van de ver-

Personeel

zijn de machinebouwers. Bedrijven met een

koopprijzen alles te maken met de spanning

Bij de respondenten van deze Economische

metaalwarenfabricage en de verspaning.

12% van de bedrijven is afgenomen. De meeste

Ontwikkeling orderpositie buitenland 40%

20%

0%

-20%

-40%

tussen de vraag en het aanbod

Barometer werken gemiddeld 20 mensen, 18,9

van grondstoffen. Bij 95% van

medewerkers met een vast contract en 1,1 met

de mkb-maakindustrie zijn de

een flexibel contract. Het aandeel responden-

inkoopprijzen het afgelopen

ten met meer mensen in vaste dienst heeft

halfjaar gestegen. De gemiddel-

zich in het tweede kwartaal net zo ontwikkeld

de stijging van de inkoopprijzen

als in het eerste kwartaal van dit jaar. 17% van

was 30%. Voor de onderhouds-

de respondenten heeft meer vaste medewer-

bedrijven is dit gemiddeld 9%,

kers in dienst, terwijl 9% aangeeft minder

-60% jun-21

mrt-21

dec-20

sept-20

jun-20

mrt-20

dec-19

sept-19

jun-19

dec-18

mrt-19

sept-18

jun-18

28 |

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Barometer.indd 28

32 |

09-08-2021 16:57


Q2 2021 Met hoeveel procent zijn de inkoopprijzen in de eerste helft van 2021 gemiddeld gestegen? MKB-metaal Metaalwarenindustrie Oppervlaktebehandeling Onderhoud en service Machine- en apparatenbouw

gelijk verdeeld onder de

kosten lopen dit kwartaal door terwijl de om-

diverse sectoren. De meeste

zet minder is. Voor het tweede kwartaal gaf per

bedrijven verwachten

saldo 26% aan een beter bedrijfsresultaat te

overigens niet dat ze alle

verwachten, nu geeft per saldo nog maar 13%

openstaande vacatures het

aan een beter bedrijfsresultaat in het derde

komende halfjaar kunnen

kwartaal te verwachten. Het meest optimis-

invullen.

tisch zijn de oppervlaktebehandelaars terwijl

Verspanende toelevering

de metaalwarenbedrijven juist negatiever zijn

Constructie, plaat- en laswerk

Bedrijfsresultaat

Toelevering aan de bouw

dan gemiddeld.

60%

50%

40%

30%

20%

10%

0%

De ontwikkeling van de winstgevendheid in de

De ontwikkeling van de winst is als gevolg van

mkb-maakindustrie houdt

de hogere materiaalprijzen nagenoeg gelijk

vaste mensen in dienst te hebben. Vooral veel

geen gelijke tred met die van de orderpositie.

aan die van het eerste kwartaal van 2021 en

metaalwarenbedrijven hadden minder mede-

Terwijl de orderpositie gestaag toeneemt,

het vierde kwartaal van 2020. Zes op de tien

werkers in vaste dienst. Bij de toeleveranciers

blijft de ontwikkeling van de winstgevendheid

bedrijven draait met winst, 25% draait break-

aan de bouw zijn daarentegen veel bedrijven

hangen op het niveau van het vierde kwartaal

even en 15% maakt verlies. Onder de las- en

waarbij er juist meer mensen op een vast

van 2020. De belangrijkste oorzaak hiervoor

constructiebedrijven zijn de meeste bedrijven

contract werken dan in het vorige kwartaal.

zijn de hogere materiaalprijzen. Een op de drie

die met verlies draaien.

Voor ingeleend personeel geldt een iets kleiner

bedrijven geeft aan een beter bedrijfsresultaat

groeicijfer. Bij 14% nam het aantal mensen op

te hebben behaald dan het kwartaal ervoor,

Investeringen in het machinepark

een flexibel contract toe terwijl dit bij 9% van

terwijl 20% een slechter kwartaal achter de rug

Na de eerste klap door de coronacrisis wordt de

de bedrijven afnam.

heeft. Net als in het eerste kwartaal bevinden

stemming om te gaan investeren in het machi-

zich onder de las- en constructiebedrijven veel

nepark in de loop van de kwartalen steeds min-

Het aandeel vacatures blijft groeien, 55% van

bedrijven met een slechter bedrijfsresultaat

der negatief. Nu geeft per saldo negatief 8%

de mkb-maakbedrijven heeft medio 2021

dan in het vorige kwartaal. Van de verspanende

aan minder te gaan investeren. Dit is overigens

tenminste een vacature uitstaan. Gemiddeld

bedrijven geven daarentegen veel onderne-

minder slecht dan het langjarige gemiddelde

hebben de bedrijven 1,7 vacatures openstaan.

mers aan juist een beter bedrijfsresultaat te

wat negatief 14% is.

Afgezet tegen alle medewerkers hebben de

hebben behaald.

Stand van het MKB-metaal

respondenten gemiddeld voor 4,7% van het personeelsbestand aan vacatures openstaan.

Ook de waardering van het bedrijfsresultaat

Het aantal openstaande vacatures is redelijk

is na een afname in het eerste kwartaal in het

Saldo winst en verlies 80%

35% 30%

tweede kwartaal iets positiever. 48% procent

25%

van de bedrijven is tevreden, terwijl 12%

20%

aangeeft ontevreden te zijn over het bedrijfs-

15%

resultaat.

60%

40%

10% 5% 0%

40%

Het verwachte bedrijfsresultaat voor het derde

20%

0% jun-21

mrt-21

sept-20

dec-20

jun-20

mrt-20

positief dan een kwartaal eerder. Dit is elk

-15%

jaar het geval. De oorzaak hiervoor is dat de

-25% jun-21

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

mrt-21

dec-20

jun-20

sept-20

mrt-20

dec-19

jun-19

sept-19

mrt-19

zomervakantie in het derde kwartaal valt, de

-20%

dec-18

MT_Barometer.indd 29

-10%

jun-18

M E TA A L + T EC H N I E K | S E P T E M B E R 2 0 2 0

kwartaal van 2021 is aanmerkelijk minder

sept-18

sept-19

dec-19

jun-19

32 |

-5%

| 29

09-08-2021 16:57


ONDERWIJS & BEDRIJF

Techniekpact voorzitter Thea Koster (links) tijdens de Jaarconferentie Techniekpact.

A ANTAL VROUWEN OP TECHNISCHE ARBEIDSMARK T NEEMT TOE JA ARLIJKSE MONITOR TECHNIEKPAC T

30 |

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_OnderwijsEnBedrijf.indd 30

09-08-2021 16:58


N

Het aantal vrouwen op de technische arbeidsmarkt neemt voorzichtig toe. Momenteel oefenen

ICT-beroep bijgekomen, een stijging van 83%.

226.000 vrouwen in Nederland een technisch beroep uit; in 2013 was dit aantal 162.000. Het

Het totale aandeel vrouwen in ICT-beroepen

totaal aandeel ligt echter nog pas op 14%. De bouwsector kent relatief de grootste stijging. Daar

bedraagt 16%.

werken nu 6000 vrouwen in een technische functie; een verdrievoudiging ten opzichte van 2013.

Het aantal personen met een technisch beroep

Dit blijkt uit de jaarlijkse Monitor Techniekpact die is gepubliceerd tijdens de Jaarconferentie

is tussen 2013 en 2020 gestegen van 395.000

Techniekpact.

naar 1.573.000. Specifiek voor de ICT-beroepen zijn deze aantallen 276.000 in 2013 en 406.000 in 2020.

‘Een positieve ontwikkeling, maar het is echter

opvallende ontwikkelingen en trends:

een kleine stap in de juiste richting’ aldus

Het aantal vrouwen met een technisch beroep

Het aandeel leerlingen dat kiest voor een

Techniekpact voorzitter Thea Koster. ‘De

steeg van 201.000 in 2018 naar 226.000 in

n-profiel (natuur) op havo en vwo neemt verder

technische sector in zijn totaliteit zal snel veel

2020. Het totaal aandeel van vrouwen in een

af. Vooral bij jongens is er sprake van een

meer vrouwelijke werknemers moeten weten

technisch beroep bedraagt momenteel 14%.

negatieve trend. Bij de meisjes is een begin van

te trekken om alle uitdagingen die er liggen

De bouwsector en de ICT-sector zijn qua

eenzelfde negatieve trend zichtbaar.

aan te kunnen. Denk alleen maar eens aan de Jongens

energietransitie en wat daarvoor nodig is. Het is nu het moment om hier het verschil te gaan maken. Zeker ook omdat de instroomcijfers in het voortgezet onderwijs, ook die van meisjes, helaas een dalende lijn kent. De turbo moet erop!'

‹‹ Het totaal aandeel van vrouwen in een technisch beroep bedraagt momenteel 14% ››

Havo: van 47% (2014/2015) naar 40% (2020/2021) Vwo: van 66% (2015/2016) naar 60% (2020/2021) Meisjes Havo: van 39% (2018/2019) naar 37%

Trends

(2020/2021)

De Monitor Techniekpact geeft een feitelijk

stijging de koplopers. De ICT-sector kent in

beeld van de ontwikkelingen in het onderwijs

absolute aantallen de grootste stijging. Tussen

en arbeidsmarkt in de techniek. De meest

2013 en 2020 zijn er 30.000 vrouwen met een

Vwo: van 60% (2017/2018) naar 58% (2020/2021) In het voortgezet onderwijs geven vrouwen steeds vaker bèta technische lesuren. Ten opzichte van 2009 is het aandeel dat door vrouwen wordt gegeven gestegen met 27% naar 37% in 2019. Coproductie De Monitor Techniekpact is een coproductie van het Techniekpact, Platform Talent voor Technologie en de Rijksoverheid en geeft inzicht in de stand van bètatechniek. Ze maakt zichtbaar wat de trends zijn en waar de uitdagingen liggen. Deze database is in een digitale omgeving opgemaakt, waardoor de beschikbare arbeidsmarkt- en onderwijscijfers altijd toegankelijk zijn via www.techniekpactmonitor.nl.

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_OnderwijsEnBedrijf.indd 31

| 31

09-08-2021 16:58


BLIK OP BRANCHES

TEKST ALE X KUNST B E E L D DA N TO F OTO G R A F I E

Sjoerd van de Donk: ‘We maken duidelijk welke machines er gebruikt kunnen of moeten worden, wat ze kosten en wat de doorlooptijd is.’

RUIMTE VO OR NIEUWE TECHNOLO GIE

MAATWERK VOOR DE MIDDELGROTE VOEDSELPRODUCENT 32 |

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_BlikOpBranches.indd 32

09-08-2021 16:59


HYGIENIC DESIGN NETWORK

Machinebouw binnen de voedingsmiddelenindustrie wordt gedomineerd door grote partijen en standaardoplossingen. D&W Process Technology in Uden ontwerpt en bouwt installaties voor de kleinere spelers in de markt en is daarom zowel een dynamische als flexibele onderneming. ‘Het ontwerp begint met een blanco vel’, vertelt head of operations Sjoerd van de Donk.

Sjoerd van de Donk heeft de dagelijkse leiding

bestaande fabrieken, met beperkte ruimte en

een circulaire oplossing voor sinaasappelschil-

bij D&W Process Technology. Hij vertelt hoe

unieke processen. Het kost de grote leveran-

len die overblijven na het maken van vers sap.

zijn vader Leon van de Donk zijn carrière begon

ciers te veel tijd en energie om maatoplossin-

D&W Process Technology richtte voor het

bij Friesland Campina en daarna aan de slag

gen te maken. D&W Process Technology levert

bedrijf de fabriek in. ‘De oprichter kwam in

ging bij een grote partij. Van de Donk: ‘Dat be-

die maatoplossing wel.’

2017 bij ons langs en vertelde over zijn idee om

drijf, een multinational, deed min of meer wat

sinaasappelschillen bij retailers op te halen en

wij nu doen, maar dan op veel grotere schaal.

Start-ups

die op te waarderen tot een nieuwe grondstof.

Toen het bedrijf verhuisde naar Denemarken,

De klanten van D&W Process Technology

Die schillen werden normaal gesproken gezien

begon mijn vader met een compagnon voor

zijn zodoende veelal start-ups die nieuwe

als afval en aan het ophalen waren kosten

zichzelf. Hij wilde de middelgrote bedrijven be-

technologieën toepassen. Van de Donk noemt

verbonden. De schillen bevatten echter allerlei

dienen, de klanten die bij de grote leveranciers

PeelPioneers in Den Bosch als typisch voor-

componenten die waardevolle grondstoffen

buiten de boot vallen. Het mkb werkt vaak in

beeld van zo’n bedrijf. De oprichters bedachten

opleveren. PeelPioneers haalt de schillen tegen

Alle componenten, kleppen, tanks, pompen, warmtewisselaars en andere apparatuur worden gepositioneerd en met leidingen verbonden.

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_BlikOpBranches.indd 33

| 33

09-08-2021 16:59


BLIK OP BRANCHES

VERVOLG VAN BLZ 33

gereduceerde prijs op en gebruikt ze voor de

Process Technology een projectprocedé,

onder één dak, dus we zijn breed betrokken bij

productie van olie die onder meer geschikt is

met daarin specifieke fases die steeds meer

de processen en hebben we een goed overzicht.

voor de productie van reinigingsproducten.

duidelijkheid en vorm aan het hele project

In het geval van PeelPioneers hadden ze alle

Inmiddels wordt er gewerkt aan een nieuw con-

geven, zonder dat er hoge kosten tegenover

informatie volledig op orde.’ Om het kwaliteits-

cept waardoor er nog veel meer waardevolle

staan. Zo kunnen klanten al vroeg in het

niveau van het project vast te leggen, gebruikt

stoffen uit de schillen gehaald kunnen worden,

traject besluiten of het interessant voor hen

Van de Donk het Hygienic Design Network

zoals natuurlijke verdikkingsmiddelen.’

is, aldus Van de Donk. ‘We maken duidelijk

(HDN). ‘Het HDN-keurmerk is voor ons een

welke machines er gebruikt kunnen of moeten

goede tool om de klant mee te nemen in het

Ontwerpfases

worden, wat ze kosten en wat de doorlooptijd

hygiëne-aspect. Wij zijn gecertificeerd, zowel

D&W Process Technology doet van meet af aan

is. We verwachten van onze klanten dat ze hun

projecten voor de voedingsmiddelenindustrie,

eigen lab-onderzoek doen. De stappen om het

vertelt Van de Donk. ‘Tot 2017 waren het vooral

eindproduct te maken, zijn dus bekend. Voor

projecten voor gevestigde bedrijven. Daarna

de opschaling maken ze aanspraak op onze

kwamen er steeds meer startups en scale-ups

kennis. Er zit immers een groot verschil tussen

die met nieuwe dingen bezig waren. Het ont-

een proces op labschaal en een proces op

werp begint dan met een blanco vel.’

industriële schaal.’

Via een intern traject ontwikkelde D&W

‘We hebben hier engineering en uitvoering

Foto boven: Om het kwaliteitsniveau van het project vast te leggen, gebruikt Van de Donk het Hygienic Design Network (HDN). Foto rechtsboven: PeelPioneers bedacht een circulaire oplossing voor sinaasappelschillen die overblijven na het maken van vers sap.

34 |

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_BlikOpBranches.indd 34

09-08-2021 16:59


Hans van der Steen is oprichter en

HDN Hans van der Steen is, samen met Leon van business manager onderscheiden op de Donk en Wouter Middel, oprichter en business van Hygienic Design kwaliteitsniveau. Het manager van Hygienic Design Network (HDN). Het Network (HDN). biedt duidelijkheid voor platform is onder meer een antwoord op de wildgroei de klant en je voorkomt aan klantspecificaties in de voedingsmiddelenindustrie er discussies mee.’ op het gebied van hygiëne. Van der Steen: ‘De Steeds meer voedingsmiddelenfabrieken hebben allemaal hun eigen werkgroepen houden specificaties, maar die zijn vaak incompleet, ze verschillen zich binnen HDN van elkaar en zijn vaak tegenstrijdig. Vanuit de branche bezig met verschillende onderwerpen. ‘We onderzoeken ontwikkelden we nieuwe specificaties, die haalbaar zijn en samen met diverse engineeringsbedrijven of we de aan actuele regelgeving voldoen. De methode biedt een methode ook voor gebouwen en productieruimtes kunnen handvat voor engineers, lassers, bouwers en alle andere inzetten. HDN wordt gezien als een centrale plek waar partijen in de keten.’ we onderwerpen oppakken en uitwerken in concrete en Het keurmerk leeft inmiddels breed in de markt, meetbare zaken.’ vertelt Van der Steen. ‘Ik was vanmorgen nog bij een ‘In opdracht van het UPCM (Uitvoeringsplatform engineeringsbedrijf dat een complete melkontvangst Circulaire Maakindustrie) startte HDN ook een ontwerpt volgens de HDN-methode – een groot project. project rond circulariteit binnen de procesindustrie. Het HDN-keurmerk is door de branche zelf ontwikkeld Hierin onderzoeken we de mogelijkheden rondom de en de voedingsmiddelenproducent kan zich ermee implementatie van het Circulair Paspoort.’

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_BlikOpBranches.indd 35

| 35

09-08-2021 16:59


BLIK OP BRANCHES

VERVOLG VAN BLZ 35

De klant is ervan verzekerd dat de installatie voldoet aan alle eisen en kaders die gesteld worden vanuit normeringen en wetgeving.

36 |

in engineering als in de werkplaats. Op het

opgebouwd en getest.

draait als bij ons in Uden. Het grote voordeel

moment dat we het project met de klant door-

Als alle ontwerpfasen zijn doorlopen en de

is dat we actief zijn vanaf het ontwerp tot

lopen, is hij ervan verzekerd dat de installatie

details zijn uitgewerkt, beginnen de mon-

en met de oplevering. Hierdoor kunnen wij

voldoet aan alle eisen en kaders die gesteld

teurs in de werkplaats met een RVS construc-

garanties geven die onze klanten nergens

worden vanuit normeringen en wetgeving.

tiewerk, waar alle componenten, kleppen,

anders vinden.’

Voor alle partijen is dat bijzonder prettig.’

tanks, pompen, warmtewisselaars en andere

Zoals bij veel bedrijven in de metaalsector

apparatuur op worden gepositioneerd. Ver-

is het vinden van geschikt personeel een

Opschalen

volgens verbinden ze alle componenten met

uitdaging. ‘Wat het hier misschien nog extra

Bij D&W Process Technology werken vijftien

elkaar met leidingen. Van de Donk: ‘Daarna

moeilijk maakt: door de dynamiek in het

medewerkers, met ongeveer een derde in de

komt de klant langs en lopen we alles door.

bedrijf zoeken we niet alleen een goede, maar

werkplaats en twee derde op kantoor. Tijdens

De installatie wordt op de vrachtwagen ge-

ook een �lexibele engineer. Iemand die acht uur

het verloop van het project wordt het aantal

laden en naar de klant vervoerd. Daar laden

per dag ongestoord naar een scherm wil kijken,

medewerkers in de werkplaats opgeschaald.

we het af en integreren we het op locatie. Tot

is niet geschikt voor dit werk. Er is hier geen dag

De fabriek wordt in de werkplaats volledig

slot zorgen we ervoor dat de installatie net zo

hetzelfde.’

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_BlikOpBranches.indd 36

09-08-2021 16:59


Oplossingen in RVS staalkabels en staalkabelnetten

Hans Jansen Staalkabels / Alphen aan den Rijn - Officieel partner van Jakob Rope Systems - www.staalkabelnetten.nl

k a l V erk

onw • Ho

Powerplustools Nederland B.V. Powerplustools Nederland Noorderringweg 6 B.V. Noorderringweg 9363 TC Nederland Marum 6 B.V. Powerplustools 9363 TC Marum 6 Noorderringweg 9363 TC Marum

Powerplustools.indd 1 Powerplustools.indd 1 Powerplustools.indd 1 Powerplus.indd 1

Ger en •

p dslij Ron

jpen

psli

cha eeds

EEL TION NVEN & CO CNC

n e p j i l s

RUM. T N .O.F NCE HOOMOND Vtrum.nl LEX hooncen 168

T.+31 (0)594 231040 F.+31 (0)594 231045 231040 F.+31 (0)594 231045 T.+31 (0)594 info@powerplustools.nl info@powerplustools.nl 231040 F.+31 (0)594 231045 T.+31 (0)594 info@powerplustools.nl

2 - 34 7 4 03

. www

02-01-20 16:13 02-01-20 16:13

8 redenen om te adverteren in METAAL + TECHNIEK 02-01-20 16:13 02-03-21 16:53

1. Het vergroten van de bekendheid van uw bestaande producten en merken 2. Het presenteren van uw innovaties 3. Metaal + Techniek heeft een

6. Werven van professionals uit de metaalbranche via nieuwsbrief en het vakblad 7. Metaal + Techniek is een betrouwbaar en sterk merk met een gemiddeld bereik van

kwalitatief hoog bereik: de totale

37.617 lezers en is een autoriteit bij het

oplage gaat naar de leden van

midden- en kleinbedrijf in de metaalindustrie

Koninklijke Metaalunie

8. Metaal + Techniek biedt u ook diensten om

4. Het versterken van uw imago

u te laten scoren met Google en diverse

5. Meer deelnemers werven voor

cursussen en opleidingen

uw evenement en aankondigen van uw deelname aan beurzen

Uw media-adviseur: Roy Wösting r.wosting@mybusinessmedia.nl | Tel: 06 22 548 304

M&T205x125_2021.indd 1

MT_Advertenties.indd 37

11-03-21 12:46

09-08-2021 16:28


E L K E M A A N D E E N P R O J E C T VA N E E N VA N O N Z E L E D E N I N B E E L D

HET PROJECT Ook een bijzonder project gerealiseerd? Stuur een berichtje naar redac e@ metaalunie.nl.

38 |

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Het-project.indd 38

10-08-2021 08:37


ASK Romein bouwde al (mee) aan het Gelredome, het ADO Den Haag stadion en de Amsterdam Arena. Mede dankzij deze ervaring won het samen met BAM de aanbesteding voor de herbouw van het dak op het AFAS-stadion in Alkmaar. Begin 2020 werd gestart met de engineering en half juli 2021 is het dak door ASK Romein wind- en waterdicht opgeleverd, een razendsnelle presta e van formaat, waar 2500 ton staal aan te pas is gekomen. Tijdens de piek van de werkzaamHet meesterstuk was heden werkten er 60 man in de mega-truss, een 3Dvier montageploegen op vakwerkspant van 600 ton de site. en met een overspanning van 170 meter, die ter plekke op de knooppunten in elkaar is gelast en in één hijsbeweging met twee mammoet hijskranen is geplaatst. ‘Veel robuuster’, zegt Kees Oudshoorn over het verschil met het ingestorte dak. Hij is bedrijfsleider bij Oos ngh in Katwijk, een onderdeel van ASK Romein en hij was vanaf het begin bij het project betrokken. ‘Een leek kan het verschil zien.’

‘Menselijk falen is uitgesloten. Honderd procent controle op alle details is noodzakelijk. Vier- tot zes-ogen-beleid, ook voor wat betre de tekeningen is de norm. Door al deze controles hebben wij een state-of-the-art staalconstruc e opgeleverd die minstens 50 jaar blij staan’, Het hele aldus Oudshoorn. project is in corona- jd uitgevoerd, wat de geleverde presta e nog uitzonderlijker maakt. De engineers hebben vrijwel alles vanuit huis moeten doen. De onderlinge samenwerking tussen de verschillende disciplines en loca es van ASK Romein was ‘een kwes e van mouwen opstropen en ervoor gaan’, zegt Oudshoorn.

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Het-project.indd 39

| 39

10-08-2021 08:37


Binnen afzienbare tijd na verschijning van dit blad, starten de onderhandelingen die moeten leiden tot een nieuwe cao voor het Metaalbewerkingsbedrijf. Het moet een betaalbare, evenwichtige en flexibele cao worden als het aan Jos Kleiboer, directeur Beleid Koninklijke Metaalunie ligt. ‘Betaalbaar mede vanwege de cao-verhogingen in de afgelopen jaren en de druk op de winstgevendheid door niet beschikbare en hoge prijzen van materialen. Evenwichtig als een aantrekkelijke sector voor iedereen. En flexibel omdat de cao niet alle details dicht moet regelen, maar ook ruimte moet laten aan werkgevers en werknemers om op de werkvloer zaken te regelen.’

NIEUWE CAO MOET BETA ALBA AR, FLEXIBEL EN EVENWICHTIG ZIJN B E E L D S A N D E R VA N D E R TO R R E N

ONDERHANDELINGEN BIJNA VAN START

Hoe relevant is het afsluiten van een cao

Wat zijn speerpunten voor de komende

gende materiaalkosten en zelfs schaarste aan

überhaupt?

cao-onderhandelingen?

materialen. Dat zet druk op de winstgevend-

‘Een van de belangrijkste doelstellingen van een

‘Allereerst is het belangrijk te beseffen dat we

heid van de bedrijven. Ondernemers krijgen

cao is gemak. Doordat collectief in de sector

nu ook al een complete cao hebben. Een hele-

ook te maken met oplopende kosten vanuit de

een aantal afspraken worden gemaakt, hoeven

boel zaken zijn al goed geregeld. Je hoeft niet

energietransitie. Daarom moeten we de totale

bedrijven dat zelf over basiszaken niet te doen.

voortdurend het wiel opnieuw uit te vinden.

kosten van nieuwe cao-afspraken bekijken, het

Daardoor kunnen ze zich bezighouden met de

Onze achterban wil ook niet dat we blijven

moet wel betaalbaar blijven.’

dingen waarin ze goed zijn: bedrijfsactiviteiten

doorgaan met allerlei dingen opnieuw te rege-

uitvoeren en ondernemen. Alle administratieve

len. Ze vinden het pakket compleet en kunnen

Aan de andere kant is er het oplopend perso-

ondersteuning is dan geregeld in een pakket

daar prima mee uit de voeten.’

neelstekort.

aan regels in de cao. Die kun je toepassen, maar

40 |

‘Het is belangrijk om goed na te denken hoe

vervolgens is er nog steeds ruimte om eventu-

Het zal in ieder geval draaien om kosten...

daar inhoud aan te geven. Maar dat wil niet

eel zelf afspraken met je personeel te maken

‘We hebben een lastige coronaperiode achter

per definitie zeggen dat je dan maar de kosten

of invulling te geven aan bepaalde afspraken.

de rug, die een behoorlijke impact heeft gehad

over de hele linie moet verhogen om alleen

Daarnaast probeer je met een cao de sector

op de sector met allerlei problemen. En net in

dit probleem aan te pakken. Ondernemers

aantrekkelijk te maken voor nieuwe instroom.

die periode hebben we te maken gehad met

kunnen uiteindelijk ook niet alles zomaar

En je hebt nog wat schaalvoordeel om in de

kostenstijgingen, voortvloeiend uit de huidige

doorrekenen in de kostprijs. De cao moet aan-

collectiviteit afspraken te maken die je als indi-

cao. Daar is nu nog een andere, zorgelijke

trekkelijk zijn voor alle generaties. We moeten

vidueel bedrijf lastiger kan maken.’

ontwikkeling bijgekomen: namelijk de stij-

de vakmensen die we hebben, behouden,

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Artikel01.indd 40

10-08-2021 08:38


Weet wat er speelt Op verschillende manieren worden Metaalunieleden betrokken bij en op de hoogte gehouden van het caoonderhandelingstraject. Zo organiseerde Metaalunie (interactieve) achterbanraadplegingen over cao-onderwerpen en verschijnen er weer cao-nieuwsbrieven. Voorafgaand aan de achterbanraadplegingen is een speciale cao-enquête uitgezet onder leden. Met deze enquête zijn de cao-wensen onderzocht die bij de leden leven. Daarnaast was er ruimte om onderwerpen te benoemen die leden graag besproken hebben. Metaalunie heef t deze enquête ook gebruikt om input op te halen voor de achterbanraadplegingen. Om alle leden goed op de hoogte te houden van het proces en resultaten van de cao- onderhandelingen, heef t Metaalunie een de speciale cao-routekaart gemaakt. Op de routekaart zijn in een oogopslag alle stappen in chronologische volgorde te zien die gezet worden om te komen tot een nieuwe cao, welke partijen op welk moment daarbij een rol hebben en wat die rol precies inhoudt. Op metaalunie.nl/Actueel/CAO-2021/CAOfactsheet is een begrippenlijst te vinden die de routekaart nog verder verduidelijkt.

Jos Kleiboer, directeur Beleid Koninklijke Metaalunie.

maar ook nieuwe vakmensen aantrekken. De

generaties aantrekkelijk zijn, want we hebben

sector behouden. Een lastig punt is dat in de

cao moet voor jong, oud, zij-instromers, noem

iedereen nodig.’

beleving van de vakbonden het heel goed gaat

maar op, aantrekkelijk zijn. Bedrijven hebben

met de bedrijven. Dat er veel te halen is en door

nu en in de toekomst vakmensen nodig, daar

Wat kunnen lastige obstakels zijn tijdens de

personeelskrapte hoge lonen betaald moeten

moeten we ook rekening mee houden. Op dit

komende onderhandelingen?

worden. Dat zijn te rooskleurige beelden, die

moment gaat er, ook vanuit de overheid, veel

‘Vooropgesteld: samen met vakbonden staan

wij niet delen. Bedrijven kunnen niet kosten

aandacht uit naar langer doorwerken en een

laten stijgen zonder ze door te berekenen in de

oplopende pensioenleef tijd. In de kantlijn

prijzen. En dat kan niet onbeperkt in de concur-

van het nieuwe pensioenstelsel is afgesproken om aanvullende afspraken te maken voor ouderen, zodat ze eerder kunnen uittreden dan de pensioenleef tijd. Dat moet allemaal wel bekostigd worden. En je kunt niet alleen voor een specifieke doelgroep in de sector

‹‹ Samen met vakbonden staan we voor de uitdaging om de mkb-maakbedrijven er weer bovenop te helpen ››

een heel pakket aan regelingen maken, dan

rerende markt waarin ze zich bewegen. Dat kan de discussie erg lastig maken. De winstgevendheid, en nog veel belangrijker, de continuïteit van de bedrijven staan op het spel. Uiteindelijk willen we een cao die voor beide partijen een win-winsituatie oplevert. We willen een cao die goed is voor de medewerkers, want wij hebben

domineert dat de andere cao-afspraken.

onze vakmensen hard nodig. Maar de cao

Dan doe je andere werknemers tekort. Cao-

we voor de uitdaging om de mkb-maakbe-

moet niet slecht uitpakken voor de werkgevers,

afspraken moeten afgewogen worden en op

drijven er weer bovenop te helpen na een

want zij zorgen wel voor de continuïteit van de

elkaar afgestemd zijn. De cao moet voor alle

moeilijke periode en de continuïteit van de

bedrijven.’

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Artikel01.indd 41

| 41

10-08-2021 08:38


HOE DOE JIJ DAT EIGENLIJK?

TOCH NIEUWE ONDERDELEN DANKZIJ REVERSE ENGINEERING TEKST ALE X KUNST

B E E L D M A A R T E N O O S T DA M

N I E T- L E V E R B A A R M A A R W E L R E P R O D U C E E R B A A R

S

oms is een onderdeel niet meer

een duurzame oplossing. Het alternatief was

Foutloos De basis voor een opdracht is een on-

verkrijgbaar, duurt de levering te lang

om steeds het hele beslag van het raam te

derdeel dat wordt ingescand. Met de ‘punten-

of is de productie te duur. Dan komt

vervangen en dat leverde veel afval op.’

wolk’ die deze scan oplevert, gaat Oostdam aan

Oostdam Engineering in Tilburg in actie. Dank-

42 |

de slag. Ter illustratie tovert hij een scan van

zij reverse engineering krijgt de klant toch een

Stilstand Reverse engineering kwam bij toeval

een waaier van een waterpomp op het beeld-

vernieuwd en verbeterd ontwerp. ‘Voor de op-

op het pad van Maarten Oostdam. Na de HTS

scherm en zoomt in op de punten en de verbin-

drachtgever ben ik vaak de laatste strohalm’,

en een carrière in het familiebedrijf van zijn

dingslijnen ertussen. Oostdam: ‘Het lastigste

zegt eigenaar Maarten Oostdam.

vader – een gespecialiseerd onderaannemer in

is om een voorwerp voor honderd procent in te

de bouw – gooide de bankencrisis roet in het

scannen. Met reverse engineering wil je zoveel

Showcase Zijn eerste opdracht, voor

eten. Bedrijfsovername was plotseling geen

mogelijk gescand hebben. Ik zeg altijd: 100

Randstad, werd meteen een showcase van

aantrekkelijke optie meer en Oostdam ging te-

procent is een 10, maar 95 procent is een 5. Als

alle sterke punten van reverse engineering.

rug naar de techniek. Een goede vriend van de

er scandata ontbreekt, dan kun je niets maken,

Een klein onderdeel dat regelmatig vervangen

HTS, Jacques Weijtmans, adviseerde hem een

omdat je niet weet hoe de lijn loopt.’

moest worden in de 1000 draai-kiepramen

carrière in reverse engineering. ‘Hij was daar

De getoonde waaier is afkomstig van een

van het 28 jaar oude kantoorgebouw van

al mee bezig en er was een goede boterham in

pomp in het Suezkanaal. In de pompen moest

het uitzendbureau was niet meer te krijgen.

te verdienen. Hij leerde mij het vak. Om je een

het versleten onderdeel worden vervangen.

De voorraad raakte op. Tekeningen van het

beeld te geven van mijn leermeester: hij wordt

De producent van de waaier bestaat allang

onderdeel waren er niet. Zonder het speciale

ingevlogen voor cliënten die meer dan een

niet meer, de oorspronkelijke tekeningen zijn

palletje kostte het 300 euro om een raam te

miljard euro omzet draaien.’ Oostdams belang-

verdwenen. Om te voorkomen dat het hele

repareren – dat kon dan bovendien alleen op

rijkste klantengroep bestaat tegenwoordig

pomphuis vervangen moest worden, werd

zaterdag. Oostdam ging aan het werk en een

vooral uit fabrieken en het gaat steevast om

Oostdam gevraagd om de tekening van het

paar maanden later lag er weer een voorraad

onderdelen die niet verkrijgbaar zijn, of alleen

ontwerp opnieuw samen te stellen. Hij zette

van 150 palletjes, waarmee de facilitaire

met een te lange levertijd. Oostdam noemt

de scandata om in CAD-data. ‘Ik zorg ervoor

dienst 10 tot 15 jaar vooruit kon. Reparatiekos-

reverse engineering de laatste strohalm voor

dat de CAD-data foutloos is – dat noemt men

ten per raam: 75 euro – een enorme besparing.

de opdrachtgever. De productie moet door en

ook wel: een “zuiver ontwerp”. Je ziet in de scan

Oostdam: ‘Een monteur zet het onderdeeltje

de kosten van stilstand zijn veel hoger dan die

putjes en afwijkingen door cavitatie of door het

in 3 minuten in het raam. Het was bovendien

van het onderdeel.

gieten. Die oneffenheden haal ik eruit. Daarna

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_HoeDoeJeDat.indd 42

10-08-2021 08:39


Het versleten en niet meer te krijgen origineel.

De puntenwolk als basis voor het nieuwe ontwerp.

vraag ik aan de klant hoe hij het wil hebben. In dit geval wilde hij meer waaiers en moesten ze dunner worden. Aan de gieter vroeg ik hoe dun hij ze kon maken en met die informatie maakte

Detail van de puntenwolk, die bij dit ontwerp uit twee miljoen punten bestaat.

ik de tekening.’ Steile leercurve Reverse engineering zit dicht tegen engineering aan, vertelt Oostdam. Wanneer de klant het wil, zorgt hij voor een beter ontwerp dan dat van het oorspronkelijke product. ‘Ik maak eerst een prototype, zodat de klant ziet of het helemaal klopt wat ik heb bedacht. Vaak zijn de onderdelen tientallen jaren oud, het materiaal bestaat niet meer, of moet je op een andere manier produceren door het serieaantal.’ De belangrijkste instrumenten voor Oostdam zijn communicatie met de opdrachtgever

Het CAD-ontwerp als basis voor een nieuwe pompwaaier.

en het CAD-systeem Geomagic designX. De software heeft weinig gebruikers in Nederland en kent een steile leercurve, aldus Oostdam. ‘Ik heb wel gezocht naar iemand die me kon helpen als ik meerdere opdrachten tegelijk kreeg. Ik vond vijf mensen die aan Geomagic designX refereerden. Vier reageerden, maar ze gaven aan dat ze er eigenlijk niet mee kunnen werken.’ Ook vertellen hoe jij iets bijzonders doet? Laat het ons weten via redactie@metaalunie.nl M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_HoeDoeJeDat.indd 43

| 43

10-08-2021 08:39


UIT HET ARCHIEF

B E E L D G R I M B E R G E N I N S TA L L AT I E S

‹‹ Paardenhoeven beslaan doen we niet meer, maar ambachtelijk zijn we nog steeds ››

44 |

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_UitHetArchief.indd 44

10-08-2021 08:49


NOG STEEDS AMBACHTELIJK VAN SMID TOT TOTA ALINS TALL ATIEBEDRIJF

K

oninklijke Metaalunie

aard is die verbinding er vooral

wortelt in een lange,

dankzij de Metaalunieleden.

meer dan honderdjarige

Zonder de smid op de hoek van

geschiedenis van werkgevers die

de straat uit 1903 zou er immers

zich verenigden in voorlopers

geen verleden zijn en zonder de

van de huidige organisatie. Deze

machinebouwers, verspaners,

rubriek verbindt heden en verle-

lassers, noem maar op, geen hier

den van de inmiddels koninklijke

en nu. Deze maand blikken we

vereniging met elkaar. Uiter-

wel heel ver terug in de historie.

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_UitHetArchief.indd 45

| 45

10-08-2021 08:49


UIT HET ARCHIEF

VERVOLG VAN BLZ 45

"Er moet daar toch een kippenhok getimmerd worden.’ Piet groeit bij Grimbergen uit tot een echte vakman. Nestor Wanneer H.J. Grimbergen overlijdt, wordt Piet Noordermeer de nestor van het bedrijf en het grote gezin Grimbergen. Rond 1938 wordt Piet Noordermeer officieel opgenomen in het bedrijf. Als directeur weet hij naam te maken in de kassenbouw en staat zelfs aan de wieg van de eerste verrolbare kas. Matthijs Grimbergen richt zich vooral op de smederij. Het beslaan van paarden, het smeden van schoffels, het leggen van banden, en het kachelsmidvak. Hij kent van elke klant de straat met bijbehorend huisnummer uit zijn hoofd. De smid is in deze periode de vriend van veel huisvrouwen, als redder in de nood bij mankementen, vooral op wasdag en in de schoonmaaktijd. Verwarming In de jaren 1940 tot 1960 wordt de concurrentie in de kassenbouw te groot. Het bedrijf gaat

Vlnr. Rob, Thijs senior en Thijs Grimbergen.

zich volledig richten op de aanleg van centrale We beginnen deze keer in het jaar waarin

zoon voortzetten. Alle bedrijven die tegen-

verwarmingsinstallaties. Dit proces wordt ver-

de Fransen Maastricht bezetten, Anna van

woordig de naam Grimbergen dragen, vinden

sneld doordat Cor Noordermeer, de zoon van

Hannover, prinses van Oranje, het leven

hier hun oorsprong. Hendrik werkte veel samen

Piet, voor het bedrijf gaat werken. In de jaren

schenkt aan erfprins Willem Batavus (de latere

met de naastgelegen wagenmakerij van De

'40 behoorde hij tot een van de twaalf Neder-

Willem V) en Gerrit Bogaards voor 350 gulden

Haan.

landers die voor CV-installateur leerde. In de

het voormalige logement 'De Witte Leeuw'

46 |

jaren zestig groeit de CV-markt explosief door

koopt en er een ambachtelijke smederij vestigt.

Zesde generatie

het aanboren van aardgas als brandstof. De

Er worden paardenhoeven beslagen en allerlei

In 1878 is de vierde generatie Grimbergen nog

groei van de onderneming komt hiermee in een

ijzerwerk gemaakt, variërend van ploegen

steeds hard aan het werk. Op 17 augustus is er

stroomversnelling. Cor Noordermeer treedt

tot schoffels. De akte van koop en verkoop is

even een rustig moment voor een familiefoto

toe tot de directie. Ook wordt een groter pand

bewaard gebleven. Het vormt de grondslag van

ter gelegenheid van de tachtigste verjaardag

gebouwd op de oude plek aan de Rijnsburgse

Grimbergen Installaties. Het jaar? 1748!

van Matthijs Grimbergen. In een nieuwe eeuw,

Vliet. Eind jaren zeventig is de groei van het be-

in 1910 om precies te zijn gaat de dan 12-jarige

drijf niet te stuiten en barst het opnieuw uit zijn

Toch duurde het tot 1775 voordat daadwerke-

Piet Noordermeer aan de slag voor zijn neef

jasje. Uitbreiding aan de Vliet is niet mogelijk,

lijk de naam Grimbergen opduikt. Als Gerrit

H.J. Grimbergen, de zesde generatie in de

dus verhuist Grimbergen-Noordermeer naar

Bogaards overlijdt, neemt schoonzoon Hendrik

smederij. Het bollenvak van zijn vader ligt

Katwijk. Het bedrijf werd vanaf die periode

de smederij over. Hij is de eerste van een lange

hem niet zo. Grimbergen had daar begrip voor.

geleid door M.H. Grimbergen en de heren C.N.

rij Grimbergens, die de smederij van vader op

’Stuur die jongen maar naar Rijnsburg’, zei hij.

en C.TH.P. Noordermeer.

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_UitHetArchief.indd 46

10-08-2021 08:49


Metamorfose

tie. En we denken ook vooruit. De systemen

In 1991 nemen de directieleden Noordermeer

die wij maken zijn als het even kan duurzaam

afscheid van het bedrijf. Ook krijgt het

en toekomstbestendig.’

bedrijfspand in ’t Heen een metamorfose en wordt een geheel nieuw bedrijfslogo gepresen-

Duurzaam

teerd. Weer een dikke tien jaar later verhuist

Duurzame energievoorziening is een be-

Grimbergen terug naar waar het ooit begon,

langrijk onderwerp voor Grimbergen. Rob:

Rijnsburg! Op bedrijventerrein Klei-Oost

‘Daar zijn we zelf ook voortdurend mee be-

wordt een nieuw pand geopend. Thijs en Rob

zig. Ons pand in Rijnsburg is bijvoorbeeld

Grimbergen nemen als achtste generatie de

voorzien van een warmtepomp, zonnepa-

leiding van het bedrijf over van hun vader. Het

nelen en ledverlichting. We kijken kritisch

bedrijf ontvang het predicaat 'Bij Koninklijke

naar onze afvalstromen en een deel van

Beschikking Hofleverancier'. In 2017 wordt de

ons wagenpark is elektrisch. Ook voor

naam Grimbergen-Noordermeer Grimbergen

onze klanten zijn we altijd op zoek naar

Installaties. De tweede generatie Noordermeer

de meest duurzame en nieuwste mate-

maakt dan al ruim 25 jaar geen deel meer uit

rialen. Grimbergen Installaties

van het bedrijf.

beweegt mee, zoals we dat altijd al gedaan hebben.’

Ambachtelijk Ooit een ambachtelijke smederij, nu een mo-

Trots

dern totaalinstallatiebedrijf mét het predicaat

Grimbergen is trots op de rijke

'Bij Koninklijke Beschikking Hofleverancier'.

historie. ‘Als achtste generatie zijn

Paardenhoeven beslaan doet Grimbergen

we altijd bezig met het nog beter

Installaties al lang niet meer, maar ambach-

doen dan wat we al deden.

telijk zijn ze nog steeds. ‘We zorgen ervoor

Maar we vergeten nooit

dat iedereen in ons bedrijf expert wordt en

wat we hebben geleerd van

blijft’, zegt Rob Grimbergen, commercieel-

onze vader, zoals hij dat

directeur van het bedrijf. ‘Daarom investeren

weer van zijn vader geleerd

we continu in opleidingen en houden we onze

heeft, en wat na al die

ISO-certificeringen up-to-date. Onze mon-

jaren in het DNA verweven

teurs zijn de ambassadeurs van ons bedrijf.

zit. We gaan door tot onze

Betrouwbaar en vakkundig, leggen zij de basis

klanten tevreden zijn.’

voor de langdurige relaties met onze klanten. En we zijn nooit te groot om klein te denken. Het maakt ons niet uit wie je bent als klant of wat je vraag is. Of het nu om particuliere

Foto links: Anno 1930 voor de

of zakelijke projecten gaat, de reparatie van

smederij aan de Vliet. Foto boven:

een ketel, aanleg van een klimaatinstallatie,

Anno 1938 Thijs Grimbergen aan het

elektrotechnische installatie of zonnepanelen;

aambeeld, rechts geflankeerd door

wij hebben de expertise in huis. Bij storingen

Koos van der Kwaak en links onder

staan onze monteurs het liefst dezelfde dag

zoontje Henk.

nog bij je op de stoep. Onze projectafdeling is gespecialiseerd in advies, ontwerp en realisa-

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_UitHetArchief.indd 47

| 47

10-08-2021 08:49


KOMPAS

MINI-ADVERTENTIES

OPPERVL AK TEBEHANDELING

R O N D/ V L A K S L I J P E N JPEN

ALUMINIUM

LOA Lak B.V.

Comhan Holland BV

Joh. Enschedeweg 11 1422 DR UITHOORN t +31 297 513636 f +31 297 513639 e comhan@comhan.com i www.comhan.com

TEC / CAD College Kerkenbos 1018 B 6546 BA Nijmegen t 024-3565677 e info@cadcollege.nl, i www.cadcollege.nl DR A ADBEWERKING

AU T O M AT I S E R I N G

Siriusstraat 11 5015 BT Tilburg t 013-5427627 f 013-5427607 e info@loa.nl i www.loa.nl i www.loa-sp.nl » Voor stralen, kataforese lakken, poedercoaten en natlakken » Wij verzorgen ook transport, assemblage en warehousing » Van enkele stuks tot grote series

De Wit Slijptechniek

Autoweg 14 3911 TK Rhenen t 06 50 29 59 33 e info@dewitslijptechniek.nl i www.dewitslijptechniek.nl » Rondslijpen max ø395 / L=1000 mm » Vlakslijpen max 700 x 300 mm » Slijpen van staal, rvs en hardmetaal » Draadvonken Fanuc SLIJPEN

C&E Draad Bewerking BV

Eenvoudig en nauwkeurig offertes maken en meer, bekijk er een video van op: i www.hillebrandsoftware.com i www.staalcoatings.nl i www.optimize-it.info i www.lasprijsberekenen.nl

Komdex Software Ontwikkeling BV

Jan van de Laarweg 30 2678 LH De Lier t 0174-512419, F 0174-515893 e info@ce-bv.com GIETEN

Brabantse Non Ferro Gieterij BV

Postbus 92, 4870 AB Etten-Leur t 076-5012950, f 076-5020975 e info@bnfgieterij.nl, i www.bnfgieterij.nl » Aluminium en brons: zand- en coquillegieten

Merwedeweg 13 3621 LP Breukelen t 0346-261135 e info@degreefcoatings.nl P V D C O AT I N G

Industrieweg 13 7461 AA Rijssen t 0548-543793 f 0548-519565 e info@vangeenen.nl i www.vangeenen.nl » Slijpen en polijsten » Reinigen en CLEANROOM verpakken » Meer info zie website TECHNISCHE KER AMIEK

Oerlikon Balzers Coating Benelux

C A D/ C A M

Previ Service b.v.

Beekveldstraat 67/ Bus 1 B-9300 Aalst t 0032-53804503 e info@4dcam.be i www.4dcam.be

DE GREEF coatings bv

INDUSTRIEEL REINIGEN

Arnoudstraat 13 2182 DZ Hillegom t 0252 68 29 18 e info@komdex.nl

4D CAM BVBA

Van Geenen BV Metaalfinishing

Bijlmermeerstraat 20a 2131 HG Hoofddorp t 023-5621313 e office@previservice.nl i www.droogijsstralen.nl » Reiniging machines / parken » Reiniging zonder water » Verwijderen spouwmuurisolatie

Newtonstraat 15, 4004 KD Tiel t +31 344 655 490 / f +31 344 655 287 e info.balzers.be@oerlikon.com i www.oerlikon.com/balzers/be » Marktleider in innovatieve PVDcoatings voor gereedschappen inclusief klantenadvies » Eigen transportservice » Voor- en nabehandelingen mogelijk

L ASERSNIJDEN

Ceratec Technical Ceramics BV

Poppenbouwing 35 4191 NZ GELDERMALSEN t 0345 58 0101 e info@ceratec.nl i www.ceratec.nl” » Ontwikkeling, bewerking en samenstelling van keramische componenten. » Ceramic on the right spot! TR ANSPORT - LOGISTIEK

Valk Welding B.V.

Bemet International B.V.

Fokkerstraat 31, 3905 KV Veenendaal Pb 1040, 3900 BA Veenendaal t 0318 – 495858 f 0318 – 551611 e info@bemet.nl i www.bemet.nl

48 |

Verberk Group

Tommel 1 5111 EK Baarle-Nassau t 013 507 95 35 e info@verberk.com i www.verberk.com » Ook kleine oplages mogelijk » Naar eigen ontwerp of wij doen het tekenwerk/engineering voor u

Staalindustrieweg 15, Postbus 60 2950 AB Alblasserdam t 078-6917011 e info@valkwelding.com i www.valkwelding.com

FedEx Express en TNT

» Ruime keuze uit verzendservices voor uw pakketten en pallets. » Snelle en betrouwbare leveringen naar meer dan 220 landen en gebieden. » Uitstekende klantenservice en ondersteuning » Metaalunie ledenvoordeel i tnt.com/metaalunie

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_HetKompas.indd 48

10-08-2021 08:51


RECHTGEZET B E E L D S A N D E R VA N D E R TO R R E N

INGEBREKESTELLING Waarom is het belangrijk een ingebrekestelling goed te formuleren?

In opdracht van de vereniging van eigenaren

van haar geëist dat zij binnen drie weken een

heeft Balustrade bv de balkonrelingen van

herstelplan bij de VVE indient ter goedkeuring.

een prachtige woontoren aan zee vervangen.

Ook moet zij alle relingen hebben vervangen,

Helaas klaagt vrij snel een aantal bewoners

of hersteld, daar waar dat kan. Balustrade rea-

over rare vlekken op de spijlen. Balustrade

geert met de mededeling dat, zoals de VVE be-

komt kijken en geeft aan dat er niet goed is

kend, haar bedrijf binnenkort twee weken sluit

schoongemaakt. Zij verhelpt de plekken. Deze

vanwege de bouwvak. Hierna zal ze herstel aan

oplossing is helaas niet blijvend. Op andere

de relingen gaan uitvoeren. Een werkplan op-

plaatsen treedt nu ook corrosie op. De VVE

stellen echter, daar ziet Balustrade zich niet toe

meldt zich weer bij Balustrade. Er volgt een

gehouden. Dit is immers nooit zo afgesproken.

discussie over onderhoud en schoonmaak.

Niet in de opdracht, en ook later niet. Zodra de

Daarom haalt Balustrade er een onafhankelijk

VVE deze reactie heeft ontvangen, neemt zij

expert bij. Die oordeelt dat de gebreken niet

contact op met een concullega van Balustrade.

M R . M I R JA M B O S

het gevolg kunnen zijn van verkeerd, of niet,

Die mag zo spoedig mogelijk de woontoren van

BEDRIJFSJURIDISCH ADVISEUR

schoonmaken.

nieuwe relingen voorzien.

K O N I N K L I J K E M E TA A L U N I E

Met dit expertiserapport in handen, geeft de

Als de bouwvak achter de rug is, krijgt

VVE vol gas; Balustrade ontvangt eind juli een

Balustrade de factuur voor het vervangen van

aangetekende sommatiebrief. Hierin wordt

de relingen onder ogen. Zij weigert deze te

Metaalunie Rechtsbijstand behandelt in deze

betalen. Via haar jurist stelt Balustrade niet

rubriek interessante kwes es. Namen en plaatsen

goed in gebreke te zijn gesteld. De VVE brengt

zijn verzonnen, gelijkenissen met personen

de kwestie voor de rechter. Die vindt dat

en bedrijven louter toevallig. Metaalunie

CO R R EC T Het opstellen van een correcte ingebrekestelling is belangrijk.

Balustrade inderdaad tot herstel of vervan-

Rechtsbijstand biedt een geselecteerd netwerk van

Er mogen geen zaken instaan die niet

ging moest overgaan, maar niet eerst nog een

deskundige advocaten en een speciaal voor leden

op basis van gemaakte afspraken of de

werkplan hoefde op te opstellen ter goedkeu-

ontwikkelde Mevas-rechtsbijstandverzekering.

wet geëist kunnen worden. Ook moet

ring van de VVE. Deze verplichting stond niet in

U kunt bij Metaalunie Rechtsbijstand terecht

de termijn die erin staat redelijk zijn. Een

haar aangenomen opdracht. Ook nadien is dit

voor advocaten, octrooigemach gden, juridische

onjuiste ingebrekestelling kan gevolgen

niet afgesproken. De VVE had dus geen recht

bedrijfsanalyse, incasso, maatcontracten, algemene

hebben voor onder andere het verhalen

op een werkplan. Haar sommatiebrief van eind

voorwaarden. Meer weten? 030- 605 33 44 of

van schade op de veroorzaker. Neemt u

juli voldeed dus niet aan de eisen van een goe-

www.metaalunierechtsbijstand.nl

bij vragen over een door u te versturen, of

de ingebrekestelling. Daarnaast was de door de

een door u ontvangen, ingebrekestelling

VVE gegeven termijn te kort. Zij wist immers

contact op met de bedrijfsjuridisch advi-

dat Balustrade tijdens de bouwvak zou sluiten.

seurs van Koninklijke Metaalunie via bj@metaalunie.nl.

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Rechtgezet.indd 49

| 49

10-08-2021 08:52


BREAKING NEWS Tien topproducten van de afgelopen jd

A C T UAT O R E N Mparts heeft haar

S C H O N E TA S T E R De StyliCleaner is

assortiment lineaire EasyE-in-lijn actu-

de oplossing voor afwijkende meetresul-

atoren uitgebreid met een revolutionair

taten veroorzaakt door vervuilde tasters

A C C U - C I R K E L Z A A G Dik materiaal

concept, de EasyE-i serie. Actuatoren

van de 3D-coördinatenmeetmachine. De

nauwkeurig zagen, flexibel op iedere lo-

die onder andere te gebruiken zijn voor

StyliCleaner reinigt de taster volauto-

catie: de 18 Volt accu-cirkelzaag KS 18 LTX

de realisatie van een hoekverstelling bij

matisch, ook tijdens het meetproces.

66 BL is een uitbreiding van het cirkelzaag-

zonnepanelen of shutters, het op hoogte

Door de combinatie van perslucht en het

programma van Metabo met wederom

verstellen van elektrische rolstoelen of

reinigingsmiddel wordt het vuil van de

een accu-machine. De zaag heeft een

voor het openen en sluiten van luiken in

taster verwijderd in slechts 30 seconden.

maximale zaagdiepte van 66 mm - en dat

de luxe jachtbouw. Het pakket bestaat

Dankzij de StyliCleaner hoeft de taster

bij een bijzonder compacte uitvoering,

uit 3 nieuwe ‘in-lijn’ modellen (EasyE

niet meer handmatig schoongemaakt te

want het formaat en gewicht van de KS

35i, 50i en 60i). De EasyE-i modellen zijn

worden: een handeling die normaal zeer

18 LTX 66 BL zijn vergelijkbaar met die

allen uitgevoerd met een geïntegreerde

tijdrovend is en die een herkalibratie van

van een cirkelzaag met een zaagdiepte

besturing. Met behulp van de besturing

alle tasterstanden vereist.

tot 55 mm. Met de pendel-beschermkap

kunnen deze actuatoren via de seriële www.stylicleaner.com

van de KS 18 LTX 66 BL gebeurt het werk

poort RS485-aansluiting op bijvoorbeeld

in een handomdraai: met één hendel kun

de ‘plug and play’ iConnect-Box door mid-

je de pendelkap aan het begin van de

del van Modbus individueel, of volledig

F R E E S P R O G R A M M A Het nieuwe

zaagsnede terugklappen. Zo wordt het

synchroon, worden aangestuurd. Vermel-

programma van Widia biedt kortere

zicht op de aftekening zichtbaar en kan

denswaardig is dat deze optioneel mee te

insteltijden en lagere voorraadkosten

de zaag moeiteloos worden geplaatst. De

leveren iConnect-Box ook standaard een

door één gereedschap te gebruiken voor

gebruiker kan de gewenste zaagdiepte

12/24 V-aansluiting heeft. Een voordeel

meerdere soorten

snel en eenvoudig instellen met een grote

van het nieuwe concept is dat de actuato-

bewerkingen bij

klemhendel. Voor exacte zaagsneden zijn

ren net zo compact zijn geworden als de

het frezen van

hoeken van 0 tot +46° mogelijk, waarbij

conventionele actuatoren met hall sensor.

staal en gietijzer.

automatische stops helpen om de instel-

Bij deze nieuwe serie actuatoren vervalt

Het M8065HD

ling van het aantal graden tussen 0 - 45°

de externe besturing, aangezien deze nu

wisselplaat freesprogramma voor zware

snel te vinden. De krachtige zaag levert

geïntegreerd is. Indien gewenst kunnen

freesbewerkingen is ontworpen met

altijd precieze resultaten. Een tweede

alle modellen uit bovengenoemde serie

acht snijkanten en extra brede spaan-

handgreep aan de bodemplaat zorgt

worden geleverd met het medische certi-

groeven. Hierdoor is hij in staat om diepe

tijdens het werk voor optimale controle.

ficaat EN 60.601.

snedediepten te bereiken met hoge ver-

www.metabo.nl

www.mparts.nl

spaningssnelheden tijdens vlakfrezen.

50 |

www.widia.com

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_10TopProducten.indd 50

10-08-2021 08:53


W E R K S O K K E N Heb je snel last van zweetvoeten in de zomer? Trek dan Cool Socks aan van Redbrick. De werksokken verkoelen je voeten en C H E M I S C H E B E S C H E R M I N G Bij

voeren vocht direct af. Ze

handbescherming tegen chemische risi-

zijn gemaakt van ademend

VA C U Ü M E J E C T O R E N Vacuüm-

co’s is kennis essentieel. SHOWA lanceert

COOLMAX dat zorgt voor

componenten zorgen voor essentiële

daarom een volledig chemische bescher-

een uitstekende vocht-

productiviteitswinst in geautomatiseerde

mingsservice: het CHEMREST platform.

verdamping. Zo blijven je

processen. De compacte versie van de

Chemische risico’s stoppen niet aan het

voeten lekker droog en fris.

ZH-serie vacuümejectoren sluit aan op

oppervlak. Het neutraliseren ervan vereist

De sokken zijn tevens voorzien van venti-

de toegenomen eisen in productie- en

de nodige aandacht, up-to-date kennis

latiekanalen die over de wreef lopen. Bij

verwerkingsprocessen. Zowel de afme-

en de juiste beschermende maatregelen.

de ontwikkeling van de werksokken heeft

tingen als het gewicht zijn gereduceerd.

SHOWA combineert ongeëvenaarde ex-

Redbrick gebruik gemaakt van beproefde

Daarnaast zijn er meer mogelijkheden

pertise in chemie en chemisch bestendige

technologieën uit de wandelsport. De

voor montage en is het aanzuigvolu-

materialen met de beste handschoenpro-

sokken hebben een perfecte pasvorm en

me vergroot, terwijl de inbouwmaten

ductieprocessen, zodat een compleet en

een vlakke, niet voelbare naad bij de te-

ongewijzigd zijn. Door een vermindering

uitgebreid beschermingsplatform tegen

nen. De elastische boord zorgt ervoor dat

van het totale volume met maximaal 39%

chemicaliën beschikbaar is. CHEMREST

ze niet afzakken.De Cool Socks zijn bij

(-14,1 cm3) en een lagere aansluithoogte

maakt het eenvoudiger om de uitdagin-

uitstek geschikt voor werkzaamheden bij

van maximaal 20% (-4,6 mm), heeft de

gen van chemisch bestendige handbe-

hoge temperaturen. Dankzij de slijtvaste

compacte behuizing aanzienlijk minder

scherming aan te gaan.

stof Cordura gaan ze extra lang mee.

www.arvas.com

www.redbrick.eu

ruimte nodig dan het vorige model. www.smc.nl BOOR- EN VERZINK SYSTEEM

B R E E K H A M E R S Wandtegels

Kennametal heeft het HiPACS-boor- en

verwijderen, betonnen wanden opruwen,

verzinksysteem voor bevestigingsgaten in

funderingen slopen of los zand aanstam-

de luchtvaart geïntroduceerd. Ontworpen

pen en zijn er geen stopcontacten in de

om gaten in één bewerking te boren en af

buurt? Makita

te schuinen, voldoet het uiterst nauwkeu-

heeft krachtige

D R O O G I J S R E I N I G E R De gloed-

rige gereedschap aan de strenge nauwkeu-

breekhamers op

nieuwe IB 10/8 L2P van Kärcher is

righeidseisen van de lucht- en ruimtevaart,

accu, waarmee

's werelds allereerste droogijsreiniger met

terwijl het een langere stand tijd levert

de klus snel is

geïntegreerde pelletproductie. Dit inno-

bij het bewerken van composiet, titanium

geklaard. Er is keuze uit de HM001G met

vatieve apparaat is per direct beschikbaar

en aluminium vliegtuig plaatdelen. Het

één 40 V Max accu van het XGT-platform,

op de Nederlandse markt en zal heel wat

modulaire HiPACS systeem is ontworpen

of de extra krachtige HM002G met maar

schoonmaakklussen makkelijker maken.

om in een standaard hydraulische opname

liefst twee 40 V Max accu’s. Ultieme

Bovendien heeft Kärcher aan alles

te worden gebruikt en bestaat uit drie

bewegingsvrijheid, daarvoor kies je als

gedacht: wie een IB 10/8 L2P aankoopt,

componenten die snel en eenvoudig zijn

vakman met een snoerloze breekhamer

krijgt meteen een industriële ruilfles met

samen te stellen.

die gebruik maakt van het XGT 40 V Max

vloeibare CO₂ van Air Liquide geleverd

accu platform. Bovendien zijn de accu’s

tegen een aantrekkelijke package deal.

www.kennametal.com

ook probleemloos te gebruiken op andere

In deze wereldwijde marktleider voor de

accu gereedschappen, zoals een boor- /

industrie vond Kärcher een betrouwbare

schroefmachine of haakse slijper.

dedicated partner.

www.makita.nl

www.kaercher.com M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_10TopProducten.indd 51

| 51

10-08-2021 08:53


E L K E M A A N D E E N P O R T R E T V A N E E N M E TA A LT O P P E R

ME TA ALTOPPER

52 |

Bas Lucas is metaaltopper van de maand

combinatie met een scherm, een bril en een

van onder andere dit product, waarvan elk on-

augustus. Je moet het even weten, maar op

3D-animatie leren tandartsen in opleiding met

derdeel door Meester Techniek zelf wordt ge-

deze foto werkt hij aan een onderdeel van

deze simulator in iemands mond te werken. Ze

maakt en/of afgesteld. Op zijn vijftiende deed

een simulator die wereldwijd bij tandartsop-

voelen tegendruk, ervaren de trilling van het

hij al vakantiewerk bij dit bedrijf. Later maakte

leidingen wordt gebruikt. Meester Techniek

boortje en horen zelfs het gillende geluid. Bas

hij hier zijn eindopdracht voor school (ROC

uit Leiden, zijn werkgever, verkoopt een stuk

is als leidinggevende op de montage-afdeling

Amsterdam – instrumentenmaker niveau 4).

of tien van deze simulatoren per maand. In

verantwoordelijk voor het correct assembleren

Toen hij in 2017 na anderhalf jaar backpacken

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Metaaltopper.indd 52

10-08-2021 08:54


BAS LUCAS 27 JA AR

T E K S T JA N K LO E Z E B E E L D DA N TO F OTO G R A F I E

in Australië terugkwam naar Nederland ging

Toevallig kwam bij Meester Techniek zijn hui-

jongeren in Leiden een leuke studio huren,

hij maar eens langs in Leiden om te kijken of ze

dige functie vrij en na een proefperiode is hij

vlakbij het werk. Ook dat is onwijs leuk!

hem weer konden gebruiken. Want techniek is

vast aangesteld. Hij vindt het onwijs leuk bij dit

nou eenmaal zijn passie. Ook in Melbourne was

superinnovatieve bedrijf, waar hij veel vrijheid

het hem met behulp van wat bluf, kennis en

krijgt en in het weekend ook voor zichzelf een

interesse gelukt om tijdelijk bij een metaalbe-

beetje mag hobbyen aan zijn motor. Twee jaar

Ook een metaaltopper in uw bedrijf? Laat het

drijf als constructiewerker terecht te komen.

geleden kon hij via een project voor werkende

ons weten via redactie@metaalunie.nl!

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_Metaaltopper.indd 53

| 53

10-08-2021 08:54


OP DE BRES

BEGIN VROEG MET GOEDE VOORLICHTING Vergroot aandeel jongeren met migratieachtergrond in techniek

Te weinig jongeren met een migratieachter-

kleiner en loopbaanoriëntatie en -begeleiding

grond kiezen voor een technische studierichting

zijn onvoldoende toegespitst op keuzeproces-

in het vmbo en mbo, terwijl er volop duurzame

sen bij jongeren met een migratieachtergrond.

banen voor jongeren bestaan. Toegespitste

Te weinig jongeren met een migratieachter-

beroeps- en studievoorlichting en het betrekken

grond kiezen voor een technische studierich-

van de ouders/familie zorgen ervoor dat deze

ting in het vmbo en mbo, terwijl er volop duur-

jongeren toch voor een technisch vak kiezen.

zame banen voor jongeren bestaan. CBS-cijfers

Breed en gevarieerd techniekonderwijs vanaf

wijzen uit dat het mbo jaarlijks maar liefst

het primair onderwijs bleek daarbij essentieel.

14.000 potentiële technici misloopt.

Ook docenten, mentoren en met name ouders spelen een sleutelrol.

Succesfactor Onderzoek naar de ervaringen van jongeren

Onderzoek van SEO Economisch Onderzoek

met een migratieachtergrond, die juist wel

over de overgang van mbo naar de arbeidsmarkt, toont aan dat in de tien mbo-

‹‹ CBS-cijfers wijzen uit dat het mbo jaarlijks maar liefst 14.000 potentiële technici misloopt ››

opleidingsrichtingen met de slechtste perspectieven het aandeel jongens met een niet-westerse migratieachtergrond 48 procent is ten opzichte van 22 procent Nederlandse jongens. Niet-westerse jongeren kiezen vaker voor beroepen met veel routinematige taken. Juist deze beroepen staan onder druk door automatisering. Het kiezen voor een opleiding

voor techniek hebben gekozen, wijst uit

met een minder goed arbeidsmarktperspec-

dat deze jongeren meer positieve ervaring

tief, leidt tot ongewenste achterstand voor

opdeden met techniek. Breed en gevarieerd

ANNE MARIE HEIJ

jongeren met een migratieachtergrond. Een

techniekonderwijs vanaf het primair onderwijs

B E L E I D S S E C R E TA R I S O N D E R W I J S

kwart van de jongeren met een niet-westerse

bleek essentieel. Dat is dus een succesfactor

K O N I N K L I J K E M E TA A L U N I E

migratieachtergrond heeft ook nog eens spijt

om kansenongelijkheid te voorkomen. Ook do-

heij@metaalunie.nl

van de gekozen opleiding.

centen, mentoren en met name ouders spelen een sleutelrol. Het is voor jongeren met een

gen ten ijs komt op de arbeidsmarkt, door een

Discriminatie

migratieachtergrond een absolute voorwaarde

relevante opleiding, heb je daar meestal je hele

SEO heeft ook onderzocht hoe keuzes juist bij

dat hun familie positief is over een technische

leven plezier van. Hiermee wordt ook voor-

die jongeren tot stand komen. Zoekgedrag en

toekomst.

komen dat maatschappelijk grote verschillen ontstaan in arbeidsparticipatie en kansenonge-

zoekkanalen zijn anders en beperkter en ook

54 |

discriminatie bij het vinden van stageplaatsen

Toegespitste beroeps- en studievoorlichting

lijkheid. Ook scheelt het veel maatschappelijke

en werk speelt een rol. Sociale netwerken zijn

speelt ook een positieve rol. Als je goed besla-

kosten om dat achteraf weer te repareren.

M E TA A L + T EC H N I E K | J U L I - AU G U S T U S 2 0 21

MT_OpDeBres.indd 54

10-08-2021 08:55


DRAAIGEREEDSCHAP STEEKGEREEDSCHAP SCHROEFDRAAD SNIJDEN EN FREZEN HARRY HERSBACH TOOLS BV st in m

tools achining

speciali

WISSELPLAAT FREESGEREEDSCHAP HSS / HM FREZEN BOREN CBN / PKD / KERAMIEK BROACHEN

I N N O VAT I E V O O R E E N M O O I E T O E K O M S T

www.hhtools.nl

MT_Advertenties.indd 55

09-08-2021 16:28


Vertrouwen is de basis van elke zakelijke transactie niet betaald n re u ct fa n ij z t a d lt Hans baa ij nu via h ft e e h ig k k lu e G . n e gaan word rzekering. ve t ie d re k n e e S A V ME

BEDRIJF FA T I LLI E

nieuw product

nieuw product nieuw product

w nieuduct pro

krediet verzekering nieuw produc t

nieuw product

nie produw uct

Het blijft gelukkig onveranderd druk bij Hans. Ondanks de Coronacrisis zijn er veel aanvragen en worden mooie projecten geproduceerd en daar is Hans enorm blij mee. Maar dit brengt ook zorgen met zich mee. Onlangs is er een opdrachtgever failliet gegaan door de Coronacrisis en worden facturen niet betaald.

Hans heeft een gesprek gehad met de specialist van MEVAS en uit dat gesprek is een advies gekomen voor het afsluiten van een kredietverzekering. MEVAS biedt een keuze uit alle grote kredietverzekeraars

in Nederland. De kredietverzekering kan worden afgesloten voor de gehele omzet, voor enkele afnemers of voor één specifieke afnemer. Het beschermt Hans tegen non-betaling, faillissementen en met de balansbescherming voorkomt Hans kapitaalverlies. Bovendien worden betalingen versneld, kan de omzet worden verhoogd en mogelijk op personeelskosten bespaard. Daarnaast heeft Hans inzicht in de financiële positie van zijn klanten. Wilt u net als Hans uw risico’s beperken? Neem dan contact op met uw adviseur van MEVAS. Dan kunt u daarna verder gaan met waar u goed in bent: ondernemen.

Volg Hans op www.mevas.nl/Hans

MT_Advertenties.indd 56

09-08-2021 16:29