Raak

Page 1

Tijdschriften Toelating - Gesloten Verpakking 3200 Aarschot 1 - BC 1145

Afgiftekantoor: 3200 Aarschot 1 - Maandblad, verschijnt niet in juli en augustus - P106332

m a a n d b l a d

j a a r g a n g 7 2 •

v a n

f e b r u a r i

k w b 2 0 1 9

Identiteit

De wooncrisis in Vlaanderen

Koffie met champignons • Een plasticvrijer leven

Foto © JohnnyGreig


Vooraf

Kwb, lachen en vriendschap zijn de beste medicijnen

S

tel je een buurt voor waar er niks te

Ik kan me dan ook vinden in de aanpak

elkaar. Liefde, lachen en vriendschap zijn

beleven valt, waar iedereen na het

(onder impuls van Julian Abel, een arts)

onmisbare medicijnen.

werk de zetel opzoekt en waar er geen

van Frome, een stadje met 26.000 inwo-

contact is tussen buren. Stel je een buurt

ners in Engeland. Door het creĂŤren van een

Natuurlijk is het belangrijk om ziektes

voor waar niemand elkaar kent, niemand

hechtere, warme gemeenschap daalden

goed te behandelen, maar je kunt zieken

voor elkaar iets betekent en niemand

de interventies op spoed er met 30% en de

pas echt goed helpen wanneer je hen

initiatief neemt om samen iets te doen.

ziekenhuisopnames met 20%. Niet alleen

ook sociaal ondersteunt. Daardoor

Hoe zou jij je voelen? Zou jij er willen

goed nieuws op zich, maar ook enorm

zakken hun stresshormoon en bloeddruk,

wonen? Zou jij je er thuis voelen? Ik niet,

kostenbesparend. Als het een pil was, zou

stijgt hun gelukshormoon en gaan ze

ik zou er ziek van worden!

men spreken van een medisch mirakel.

weer vaker spontaan naar buiten. Ziekte

Het motto dat Abel hanteert is: we moeten

maakt immers eenzaam.

met z’n allen weer leren zorgen voor

Hechte sociale relaties blijken een grote-

20

In deze Raak

37

IDENTITEIT Een gesprek met gelijkekansencentrum Unia

Op bezoek bij Welzijnszorg

14 2

Molse kwb-afdelingen maken kennis met maatwerkbedrijven


‘Sociaal contact doet de bloeddruk dalen en ons gelukshormoon stijgen’

re impact te hebben op gezondheid dan

Als kwb moeten we dan ook blijven

wat dan ook. De opdracht is dus simpel:

openstaan voor nieuwe mensen

draag in je eigen organisatie en buurt

die willen verbinden en elkaar

zorg voor iedereen die door ziekte of

ontmoeten.

rouw getroffen wordt. Kwb als bruistablet, pijnOok uit de verhalen van kwb1000, onze

verzachter in de buurt!

recente bevraging bij leden, blijkt duidelijk dat ontmoeting, sociale contact tussen

Wim Verlinde

mensen en verbondenheid de belangrijk-

algemeen voorzitter kwb

ste drijfveren zijn om bij kwb lid te zijn en te blijven.

32

En verder Geknipt . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4 Ledenvoordelen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 Mozaïek. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10 De rijbewijswerking van kwb. . . . . . . . . . . . . 12

Permafungi kweekt paddenstoelen op koffiegruis

Een verslag van de Driekoningentocht. . . . . . . 28 Kwb-nieuws. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 29

7

Joy Verstichele over de crisis op de Vlaamse huurmarkt

Uit met kwb. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 30 Durf anders: een plasticvrijer leven. . . . . . . . . 34 Puzzel . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36 5 vragen aan Marleen Temmerman. . . . . . . . . 37 3


Geknipt

Een eigenzinnige blik op de actualiteit

Werk brengt (soms) levensgeluk Uit het Nationaal Geluksonderzoek van professor Lieven Annemans (UGent), waaraan 3.770 Belgen meewerkten, blijkt dat we gemiddeld 18 procent van ons levensgeluk aan werk ontlenen. Bij zelfstandigen is dat 32 procent, en bij ambtenaren 9,4 procent. Tevreden zijn met je werk en er voldoening uit halen heeft met drie dingen te maken. Een eerste factor is autonomie: zelfstandig beslissingen kunnen nemen. Daarnaast is betrokkenheid belangrijk: betrokken zijn bij wat je doet en niet enkel werken om je brood te verdienen. Tot slot speelt ook competentie een rol: ben je opgewassen tegen je taak, dan ben je tevredener.

Bibliotheken doen het goed Nu alles op het internet staat, heeft de bibliotheek haar beste tijd vast wel gehad, zou je denken. Toch is dat niet zo. De gebruikers lenen nog altijd evenveel boeken uit en zelfs

Zijn wij tegen ‘meer Europa’? Meer en meer krijgen we te horen dat de

meer dvd’s. Ze komen bovendien

mensen tegen ‘meer Europa’ zijn, maar

vaker en blijven langer. Cd’s worden

dat geldt zeker niet voor een Europese

steeds minder uitgeleend, zeker bij

schokdemper tegen werkloosheid. Een sociaal

de jongste leeftijdsgroep van 18 tot

Europa dat de zwakkeren beschermt kan op

29 jaar, maar het uitlenen van strips

massale steun rekenen bij burgers met een

is daarentegen gestegen. Bovendien

lager inkomen en lagere opleiding. Dat blijkt

wordt de bibliotheek steeds meer

uit een onderzoek naar de bereidheid van de

een beleveniscentrum waar mensen

Europeanen om het risico van werkloosheid

elkaar ontmoeten. Naast het ontlenen,

over de grenzen heen te spreiden. Het

opzoeken en raadplegen van

onderzoek onder leiding van gewezen sp.a-

materialen vinden er steeds

politicus Frank Vandenbroucke en zijn team

meer andere activiteiten

van de Universiteit van Amsterdam gebeurde

als bierproeverijen,

bij bijna 20.000 Europeanen in dertien landen.

breisessies en cursussen nieuwe media plaats.

Slechts 13 procent van de ondervraagden was ertegen gekant om solidair te zijn met mensen die in hun land getroffen worden door werkloosheid. Het resultaat van de studie steekt schril af tegen het gangbare politieke discours.

4


Als de geschiedenis ons één ding leert, dan wel dat populisme nooit goed eindigt, of het nu links dan wel rechts georiënteerd is. Het zijn simplistische oplossingen voor complexe problemen. Heb ik het recht om daarover te spreken? Dertig jaar oorlogsverslaggeving staan gekrast in mijn ziel. Ik heb gezien hoe het begint, hoe het groeit, en wat voor een beest het wordt.” Rudi Vranckx, VRT-journalist

Zebrapaden voor dieren Al gehoord van een ecoduct? Op dit ogenblik zijn er in Vlaanderen

Kruiden kweken zonder daglicht

vijf van deze ‘natuurbruggen’, waarlangs dieren veilig van het ene stuk natuur naar het andere raken. Het is vrijwel zeker dat de wolf via zulke constructies tot bij ons is geraakt. Dat zulke bruggen nodig zijn, blijkt uit het feit dat er in België naar schatting jaarlijks tien miljoen verkeersslachtoffers vallen onder de gewervelde dieren. Dat zijn er 27.000 per dag, of één om de drie seconden. De vijf Vlaamse ecoducten in Maasmechelen, het Meerdaalwoud bij Leuven, Mol-Postel, Wuustwezel en het Zoniënwoud zijn alvast een eerste stap in de goede richting om dat grote aantal slachtoffers naar beneden te halen.

Kent u ‘verticale landbouw’ al? Daarbij worden in een gesloten fabriek groenten en

Fiscus erkent fietshulp door de werkgever

kruiden gekweekt zonder zon, beschermd tegen de grillen van het weer. Het lijkt surrealistisch en niet direct iets voor

Personeelsleden die van hun werkgever een bedrijfsfiets

amateur-tuinliefhebbers, maar bij Colruyt

en pechverhelpingsdienst ter beschikking krijgen voor hun

werd een proefopstelling gebouwd om

woon-werkverkeer moeten op die pechdienst geen belastingen

met verticale landbouw de volgende

betalen. Dat werd onlangs beslist. Als de werkgever de

generatie basilicum te kweken voor de

pechdienst aanbiedt aan werknemers die met hun eigen

Bio-Planetwinkels. Vanbuiten lijkt ze

fiets naar het werk komen, moeten zij hierop eveneens geen

op een koelruimte, maar binnen is het

belastingen betalen als de bijstand beperkt blijft tot het takelen

drukkend warm en vochtig en baden de

van de gestrande fiets.

plantjes in dieppaars licht. De basilicum groeit hierin twee keer zo snel als in een gewone kwekerij, en er is twintig keer minder landoppervlak voor nodig. Het groot voordeel is dat je in zo’n gesloten systeem alles veel beter kunt doseren en controleren. Op het vlak van energieverbruik scoort dit systeem dan weer niet zo goed, want je hebt voor zo’n installatie zeer veel verlichting en dus energie nodig.

5


Jouw ledenvoordeel: 35% korting

Ledenvoordelen

Zeg JA tegen wat er toe doet! Namelijk echt even tijd maken voor elkaar. Dat kan! Bij Center Parcs verblijf je midden in de natuur, onze cottages liggen in het hart van het bos of aan de rand van het water. Comfortabel en volledig uitgerust gaan ze helemaal op in het omringende landschap. De perfecte plek om intens te genieten van de kostbare momenten samen met je familie of vrienden. In het subtropische zwemparadijs Aqua Mundo is het genieten voor groot en klein. Ontdek de verschillende faciliteiten die de subtropische zwembaden te bieden hebben. Laat je meevoeren door de stroming in de uitdagende Wildwaterbaan of neem een kijkje onder water en ontdek het prachtige snorkelparadijs vol met tropische vissen. Center Parcs biedt unieke belevingen voor iedere leeftijd. Ga de uitdaging aan op grote hoogte in de High Adventure Experience of blijf met beide benen op de grond en test je mentale kennis in de Escape Room, winnen jullie het van de klok? Laat je kinderen uren spelen in de overdekte kinderspeeltuin BALUBA in Erperheide. Boek nu je verblijf bij Center Parcs met dit aantrekkelijke KWB aanbod en geniet van 35% korting op je midweek-, weekend- of weekverblijf. Boeken kan via www.centerparcs.be/kwb of telefonisch op het nummer 070 220 330 (â‚Ź0,30/min) met vermelding van actiecode CP5008

Kies uw favoriete krant of magazine! 20%

korting op 1 jaar

30%

korting op 2 jaar

Surf naar www.persgroep.be/kwb


Joy Verstichele legt pijnpunten huurmarkt bloot in eerste boek

Focus

“We beseffen de ernst van de Vlaamse wooncrisis niet” Op 1 januari trad het nieuwe huurdecreet in werking, waardoor onder meer de huurwaarborg wordt opgetrokken van twee naar drie maanden. Kort daarvoor verscheen van de hand van Joy Verstichele, coördinator van het Vlaams Huurdersplatform, het spraakmakende boek ‘De onzichtbare wooncrisis’. Tekst: Charlotte Van Doren Raak: Wat zijn de belangrijkste veranderingen in het huurdecreet? Joy Verstichele: “Wat in de

zijn rechten misschien minder snel zal ‘klagen’ over

Raak: Wat is het grootste probleem waar de Vlaamse huurmarkt vandaag mee te kampen heeft?

media het meest aan bod is

bijvoorbeeld een

Joy Verstichele: “Dat in het onderste

gekomen, is natuurlijk het

verwarmingspro-

segment van de private huurmarkt prijs en

optrekken van de waarborg.

bleem, uit schrik

kwaliteit totaal niet meer in relatie zijn tot

dat de verhuurder

elkaar. Er zijn zeer veel slechte woningen;

Dat zorgt ervoor dat de drempel tot de huurmarkt veel hoger wordt. Tegelijk is er nu de mogelijkheid om hiervoor een lening

dan het contract zal opzeggen voor renovaties.”

aanvragen bij het Vlaams Woningfonds,

de helft voldoet niet aan de wettelijke minimale eisen. Tegelijk zien we dat een derde van de huurders op die markt na het betalen van de huur te weinig overhoudt

maar het is nogal een eigenaardig idee

Raak: Zijn er ook wijzigingen ten goede?

om nog menswaardig te kunnen leven.

dat er vanuit gegaan wordt dat je om een

Joy Verstichele: “Ik denk inderdaad dat

Mensen betalen zich blauw aan een pand

huurwaarborg te betalen een lening nodig

er een aantal dingen zijn die we positief

van enorm slechte kwaliteit.”

hebt. Dat is dus zeker de meest in het oog

kunnen noemen: zo is er een spoedproce-

springende en zwaarwichtige maatregel,

dure om naar de vrederechter te gaan, en

Raak: Waar ligt de oplossing?

die voor veel huurders problemen zal op-

zullen huurcontracten van maximaal drie

Joy Verstichele: “Enerzijds is er veel

leveren. Daarnaast zullen verhuurders nu

jaar nu ook altijd kunnen worden opge-

meer sociale huur nodig, want veel van

ten allen tijde een contract kunnen opzeg-

zegd door de huurder. Die zaken zullen

die huurders komen in aanmerking

gen om renovaties uit te voeren na drie

wel wat verandering teweegbrengen.

voor sociale huur, maar er is te weinig

jaar, waar dat vroeger enkel tegen het ein-

Maar dit decreet biedt geen oplossin-

aanbod. Anderzijds is er zodanig weinig

de van het derde of zesde jaar was. Maar

gen voor de wooncrisis in het onderste

aanbod dat we ook op de private

de nood tot renoveren komt toch niet van

segment van de private huurmarkt – in

huurmarkt moeten durven ingrijpen. Er

vandaag op morgen? En de woonzeker-

die zin zijn er vooral veel gemiste kansen.

zijn woonkwaliteitsnormeringen, dus

heid van de huurder neemt daardoor af;

Er kon veel meer gebeuren wat betreft de

eigenlijk moeten we als een pand te huur

hij kan op elk moment de dreiging ervaren

toegang tot de huurmarkt én de verster-

wordt aangeboden dat eerst controleren.

de woning te moeten verlaten, en dat kan

king van de woonzekerheid.”

Dat is niet zo’n eigenaardige gedachte:

de consequentie hebben dat hij ondanks

een auto moet je ook laten keuren 7


voor je ermee op straat komt. Maar dan moet je er wel voor zorgen dat de panden die niet in orde zijn op de markt raken, door verhuurders aanmoedigen de nodige werken te doen en wie dat niet wil te sanctioneren. Stimuleren kan bijvoorbeeld door renovatiepremies te koppelen aan een maximale huurprijs, waardoor de betaalbaarheid toeneemt, of fiscale voordelen te geven aan wie een kwaliteitsvolle woning verhuurt aan iemand van de doelgroep die vandaag moeilijk een woonst vindt. Er zijn ideeën, maar die vergen wel een overheidsingreep én overheidsinvesteringen in die private

en eventueel gesanctioneerd worden. Die

groter is dat er begrip wordt gecreëerd

huurmarkt. Vandaag vloeit er maar 2% van

twee laatste zaken gebeuren nu niet. Je kan

dan enkel met een vlakke email. Het is dus

alle Vlaamse middelen voor wonen naar

het vergelijken met een flitspaal: gewoon al

zeker een verbetering, al betekent dat niet

de private huurmarkt, terwijl net daar alle

het feit dat je weet dat die er zijn, betekent

dat we niet verder moeten ingrijpen.”

statistieken in het rood staan. Met de 1,65

dat je je snelheid gaat aanpassen. Mensen

miljard euro die jaarlijks wordt gespendeerd

corrigeren zichzelf omdat ze wéten dat ze

Raak: In je boek haal je ook veel voor-

aan de woonbonus, waarvan uit onderzoek

gecontroleerd worden. Daarnaast moet wie

beelden aan. Welk sprong er voor jou uit?

blijkt dat die niet tegemoet komt aan zijn

niet doet wat moet gestraft worden; het is

Joy Verstichele: “Een gezin met drie

doel (het vergemakkelijken van de toegang

logisch dat als je wetgeving maakt je ze

kinderen in een woning in erbarmelijke

tot de eigendomsmarkt, nvdr) omdat banken

ook afdwingt. Eigenlijk zijn we op vlak van

staat, met spanning in het gezin,

er rekening mee houden en de woonbonus

discriminatie aan het gedogen, en al dertig

astmaproblemen bij de zoon door het

de prijzen dus omhoog stuwt, kan je een

jaar aan het sensibiliseren zonder merkbaar

vocht, geen deftige plek om huiswerk te

grote snelle inhaalbeweging maken op

effect op de cijfers, dus dat is onvoldoende.”

maken, … Daar zie je wat het belang is van een goede woning. Als kinderen in zo’n

de sociale huurmarkt en tegelijk effectief ingrijpen op de private huurmarkt. De

Raak: Moet die controle via

woonst opgroeien, heeft dat direct effect

woonbonus afschaffen is electoraal niet

praktijktesten gebeuren?

op hun kansen op vlak van onderwijs en

evident natuurlijk, maar er is geen enkele

Joy Verstichele: “De stad Gent heeft

gezondheid. Die mensen staan op een

onderzoeker of deskundige meer die de

bewezen dat praktijktesten (waarbij twee

lange wachtlijst voor een sociale woning

woonbonus zoals hij is verdedigt.”

mensen met hetzelfde profiel maar een

en hebben niet de middelen voor een eigen

andere naam zich kandidaat stellen voor

woning, dus zitten gevangen op die private

Raak: In uw boek gaat het ook over

dezelfde woning, nvdr) positieve resultaten

huurmarkt. Met hun laag inkomen kunnen

discriminatie. Wat is op dat vlak het

brengen. Er is aangetoond dat alleen al

ze ook niet uitkijken naar iets anders en

probleem?

het feit dat wordt aangekondigd dat zo’n

beter omdat er geen alternatief is, ook al

Joy Verstichele: “We hebben een goede

testen uitgevoerd worden, makelaars

proberen ze wel. Voor die mensen is er

antidiscriminatiewetgeving, maar die wordt

minder laat discrimineren. Wanneer er

vandaag niet meteen een oplossing, terwijl

niet gehandhaafd. In Antwerpen discrimi-

dan effectief controles worden uitgevoerd,

die woning net een van de grote oorzaken

neert ongeveer 60% van de eigenaars en

zakt dat cijfer nog eens.”

is van de problemen binnen het gezin. Dat soort verhalen maakt indruk.”

40% van de makelaars. Ook de diversiteits-

8

barometer van Unia toont aan dat de discri-

Raak: Verschuif je het probleem dan niet

minatie op de huurmarkt gigantisch is, maar

naar de tweede fase?

Raak: Vanwaar de ‘onzichtbaar’ in de titel

toch is er maar een beperkt aantal meldin-

Joy Verstichele: “Er is een verschil tussen

van je boek?

gen: het bewijzen is niet makkelijk, en vaak

discriminatie en selectie. Een verhuurder

Joy Verstichele: “Omdat ik denk dat we

loont het niet om klacht neer te leggen. Daar

mag kiezen aan wie hij verhuurt, maar niet

als samenleving nog niet genoeg beseffen

gaat tijd over, en de woning is dan vaak al

op basis van afkomst, geaardheid, vermo-

wat er eigenlijk aan de gang is: in Vlaan-

verhuurd. De klachtenprocedure is belang-

gen of beperking. De praktijktesten gaan

deren wonen 250.000 mensen in slechte

rijk, maar zal altijd onvoldoende zijn. Net

de woonproblemen niet oplossen, maar

omstandigheden. Iedereen kent wel een

zoals bij andere wetgeving moet er gecon-

wel iedereen meer gelijke kansen geven.

verhaal van iemand die te duur of slecht

troleerd worden, en bij vaststellingen die niet

De ervaring wijst uit dat wanneer je kan

woont maar dat zijn geen unieke verhalen;

oké zijn, moeten verhuurders aangesproken

langsgaan en jezelf voorstellen de kans

we zitten met een grootschalig maat-


‘De praktijktesten gaan de woonproblemen niet oplossen, maar ze geven iedereen meer gelijke kansen’ schappelijk probleem. Daarnaast verwijst

litieke keuze, een

het ook naar hoeveel zich afspeelt achter

kwestie van wil.”

de gevels. Bij veel slechte panden zie je aan de buitenkant gewoon een stan-

aa‘De onzichtbare

daardgevel, zonder te beseffen wat zich

wooncrisis’ kost

daarachter afspeelt.”

15 euro en is verkrijgbaar in

Raak: Wat is je hoop voor de toekomst?

boekhandels

Raak mag drie exemplaren wegschenken. Stuur vóór 15 februari een mailtje met je contactgegevens naar raak@kwb.be (vermeld ‘De onzichtbare wooncrisis’ in de onderwerpregel) en maak kans.

Joy Verstichele: “Dat we een andere manier van denken ontwikkelen en daar ook ons beleid naar richten. We moeten zor-

Wat is het Vlaams Huurdersplatform (VHP)?

gen dat iedereen betaalbaar, kwaliteitsvol

Het VHP ondersteunt de werking van de huurdersbonden en het netwerk

en woonzeker kan wonen. Ik ben hoopvol,

van sociale huurders Daarnaast verdedigt het de belangen van alle huurders,

want alle elementen liggen klaar. Er is veel

met aandacht voor de meest kwetsbare huurders, en biedt het haar leden, het

kennis over wat zou kunnen en moeten

ruimere middenveld, beleidsactoren en de publieke sector zijn expertise aan

gebeuren, nu moeten we het in de praktijk

omtrent huren in Vlaanderen.

brengen. In die zin berust het op een po-

Lieve Blancquaert getuigt

Rana Plaza: gestikt onder puin We Are Connected In 2013 stortte het gebouw Rana Plaza in Bangladesh in. 1.134 arbeiders lieten er het leven. Aan de hand van pakkende foto’s getuigen fotograaf Lieve Blancquaert en Jef Van Hecken van Wereldsolidariteit over hun ervaringen, ontmoetingen en over de huidige situatie van de kledingarbeiders. 09/05 – Geel 05/06 – Genk 06/06 – Wezembeek-Oppem 12/06 – Wetteren 13/06 – Beselare

Meer info & tickets op www.kwb.be/

‘De ingestorte fabriek is opgeruimd, maar het trauma blijft.’

lieve

9


Mozaïek

Dit is uw kwb

Eind december konden alle Peizegemse kinderen zich al voor zeventiende keer komen uitleven op de Kinderkermis van kwb Peizegem. Met niet minder dan 48 attracties, eigenhandig vervaardigd door de kwb’ers, en een kindershow aan het begin van de namiddag was de pret verzekerd!

Kwb Elzestraat (Sint-Katelijne-Waver) bestond 75 jaar, en dat werd uitbundig gevierd. Ze gingen van start met een receptie, opgeluisterd met toespraken van zowel ondervoorzitter van kwb Wim Wouters als de lokale voorzitter van Beweging.net, en de huldiging van enkele ex-bestuursleden en verdienstelijke leden. Daarna was iedereen uit Elzestraat welkom voor een optreden van de plaatselijke folkband de Elzefolks.

Eind december organiseerde kwb Machelen een tweede workshop ‘Pralines maken’. Na een uitleg door huiskok Rony gingen de vijftien deelnemers vlijtig aan het werk. Na enkele uren chocoladeplezier mochten de deelnemers hun zelfgemaakte pralines mee naar huis nemen.

Nadat de Lummense vereniging voor kansarmen Sint-Vincentius al 4.780 euro had ontvangen via Lummen for Life, overhandigde ook kwb Lummen hen nog een cheque van 520 euro. De dank was erg groot was, en met het geld zullen vele mooie dingen gedaan worden voor de kinderarmoede in de gemeente.

10


LID VAN KWB? Je betaalt slechts €22 in plaats van €28 voor een jaarabonnement op MO*

BELGISCHE DROOM MISLUKT, TERUG NAAR IRAK EXCLUSIEF: KONINGIN MATHILDE OVER DUURZAME ONTWIKKELINGSDOELEN HET EINDE VAN DE WITTE WERELD DE NIEUWE FRONTLIJN IN DE STRIJD VOOR EEN KALIFAAT LIGT IN CENTRAAL-MALI

DE BOER STERFT UIT

HOE VOEDEN WE STRAKS 10 MILJARD MENSEN?

WWW.MO.BE - MO*127 - LENTE 2018 - P309696 - 7.5 EURO - KWARTAALUITGAVE

Wil je als KWB-lid ook graag grondig geïnformeerd worden over onze snel veranderende wereld? Hecht je ook veel belang aan inzicht en duiding en wil je ook vooral weten waarom bepaalde zaken gebeuren? Dan ben je bij MO* aan het juiste adres. MO* magazine, dat is elk seizoen een uniek magazine met spraakmakende interviews, beklijvende reportages uit Noord en Zuid, diepgravende dossiers over mondiale thema’s en menselijke verhalen die u nergens anders leest. Aanbevolen lectuur om op de hoogte te blijven van onze snel veranderende en mondialiserende wereld!

CB10886

BESTEL NU EEN JAARABONNEMENT VIA WWW.MO.BE/KWB


kwb-nieuws

De rijbewijswerking van kwb

“Het vormingsmoment is van onschatbare waarde” Peggy en Gert uit Heist-op-den-Berg volgden het vormingsmoment voor begeleiders van kwb Heist Statie, en staan vermeld als begeleider op het voorlopig rijbewijs van hun zoon. Ook Jan uit Opglabbeek schreef zich in voor een vormingsmoment. Hij begeleidde zijn kinderen al naar hun rijbewijs, en nu zijn de kleinkinderen aan de beurt. De kleindochter die hij nu begeleidt, kreeg haar voorlopig rijbewijs vóór 1 oktober 2017. Jan moest het vormingsmoment dus niet volgen, maar schreef zich in uit interesse. Raak polste naar hun ervaringen. Tekst: Siegmund Hermans Raak: Sinds 1 oktober 2017 is het vormingsmoment voor begeleiders verplicht voor wie als begeleider vermeld wil worden op het voorlopig rijbewijs van zijn (klein)kind. Wat vonden jullie van het idee dat jullie als ervaren bestuurder een dergelijke vorming moest volgen? Peggy en Gert: “Wij vonden het niet nodig. We dachten: wat kan dat zijn? Wat theorie? Moet dat nu echt? We dachten dat we er niets aan gingen hebben, en vonden het een nutteloze maatregel, geldklopperij.” Jan: “De kleindochter die ik leer rijden

Hoe leer je iemand links parkeren? Op het vormingsmoment voor begeleiders krijg je de nodige tips.

zit nog in het oude systeem. Ik was dus niet verplicht het vormingsmoment te volgen, maar heb me ingeschreven omdat ik benieuwd was. En anderzijds kon ik er waarschijnlijk ook nog wat van opsteken!”

12

zeker moet op letten. Dat zijn dingen waar

Er waren heel wat vragen! Bij ons, ervaren

je als begeleider niet bij stilstaat. Hij heeft

bestuurders, zijn dat allemaal automatis-

Kwb: Hoe denken jullie er na het

ons heel wat nuttige en praktische tips

men waar we niet meer bij nadenken. Op

vormingsmoment over?

gegeven. Ik denk dat alle deelnemers het

het vormingsmoment werden we aange-

Peggy en Gert: “Wij vonden het heel

heel interessant vonden.”

moedigd om hierbij stil te staan en kregen

interessant! Het was een heel aangename

Gert: “Ik zat met vragen over bijvoorbeeld

we tips rond de correcte rijtechnieken. Ik

lesgever, die dat perfect heeft gegeven.

technische rijvaardigheid. Ik heb zelf

kreeg een sluitend en duidelijk antwoord

Die drie uur zijn voorbij gevlogen, en we

geleerd te remmen op de motor, maar is

op al mijn vragen.”

hebben er heel veel van opgestoken. Aan

dat wel de correcte techniek? En hoe kan

Jan: “Ik heb op dat vormingsmoment

de hand van praktische voorbeelden heeft

je zuinig rijden? Door snel op te trekken,

veel geleerd. Ik heb al een aantal keer

hij ons meegegeven hoe je situaties kan

of vroeger te schakelen naar een hogere

iemand leren rijden, maar steeds had ik het

uitleggen aan een beginneling en waar je

versnelling? Hoe moeten we dit aanleren?

moeilijk met hoe ik bepaalde zaken moest


‘Met praktische voorbeelden werd uitgelegd hoe je situaties kan uitleggen aan een beginneling’ uitleggen. Ik had daar geen formulering

Kwb: Hoe ervaren jullie de gekregen tips

voor. Net daar werd veel aandacht aan

wanneer je begeleidt?

gegeven.”

Peggy en Gert: “De tip om duidelijke

overheid verplichte vormingsmoment voor begeleiders

afspraken te maken betreffende de Kwb: Hebben jullie je eigen rijstijl

gebruikte terminologie blijkt een belangrijke

aangepast na het volgen van het

te zijn. Op voorhand afspreken wat

vormingsmoment?

het verschil is tussen ‘stop’ en ‘rem’

Gert: “Ja, ik rij bewuster met de auto. Ik zie

bijvoorbeeld. Zo maak je de communicatie

meer borden.”

in de wagen duidelijk. Tijdens het rijden

Peggy: “Ik anticipeer meer, nog meer, en

is er tenslotte geen ruimte om te gaan

kijk verder vooruit. Ik ben me meer bewust

discussiëren over de betekenis van

van het nut ervan en probeer dat nu mee

gebruikte woorden. Ook de tips over hoe de

te geven aan onze zoon.”

verschillende zaken uit te leggen zijn van

Jan: “Ook als ervaren bestuurder was het

onschatbare waarde gebleken. We voelen

vormingsmoment interessant. Ik heb er

ons dankzij het vormingsmoment gesterkt!”

zelf heel veel aan gehad, en heb mijn tech-

Jan: “Ik pas de tips zelf toe als bestuurder

nische rijvaardigheid kunnen bijschaven.”

en voel me daardoor sterker en zekerder

heeft als doel wie iemand leert rijden beter voor te bereiden op zijn of haar taak. Het is geen examen of toets. De deelnemers krijgen nuttige tips en tricks alsook een stappenplan dat ze kunnen gebruiken bij het begeleiden van

als begeleider.”

VAYAMUNDO OOSTENDE

Valentijn weekend

Het door de Vlaamse

hun (klein)kind. Op die manier wil de Vlaamse overheid de kwaliteit van de rijopleiding via vrije begeleiding beter maken, met als doel beter opgeleide bestuurders, veiliger verkeer, minder ongevallen en minder slachtoffers.

VAYAMUNDO HOUFFALIZE

Happy carnaval

Happy paasvakantie

08/02 - 10/02/19

01/03 - 10/03/19

05/04 - 21/04/19

verblijf in half- of volpension

verblijf in half- of volpension

verblijf in halfpension

vanaf

160

P.P./2 N./HP

vanaf

161

P.P./2 N./HP

4+1 nachten

GRATIS!

Online boeken was nog nooit zo simpel!

: 078 156 100 | contactcenter@vayamundo.eu


kwb-nieuws

Nieuw elan voor beschutte werkplaatsen

Molse kwb’s op bezoek in maatwerkbedrijven Op 1 januari 2019 trad de zogenaamde ‘regelgeving bij collectieve inschakeling’ in werking. Ook de vroegere sociale en beschutte werkplaatsen kregen daarbinnen een plaats, en werden omgedoopt tot ‘maatwerkbedrijven’. Kwb Mol Centrum en Mol Millegem gingen een dagje samen op pad om enkele sociale werkplaatsen in hun gemeente te bezoeken. Tekst: Neena Salaets

D

e dag startte met een bezoek aan het reguliere bedrijf Royal Chocolates, dat chocolade ‘chips’ maakt. We mochten een

kijkje nemen in de fabriek en proeven. Het bedrijf besteedt extra aandacht aan ergonomisch werken. Daarnaast zorgen ze ook dat hun werknemers regelmatig op een andere plaats in de productie staan: zo is er afwisseling in het werk, hebben ze zicht op het hele productieproces en kunnen ze elkaar makkelijk vervangen bij bijvoorbeeld ziekte.

Sociale horeca De lunch werd genuttigd in Bistro Apollon, dat onderdeel uitmaakt van de sociale onderneming De Biehal, actief in Limburg en de Antwerpse Kempen. De Biehal biedt mensen die om welke reden dan ook weinig of geen kansen krijgen op de gewone arbeidsmarkt een job, begeleiding en een toekomstperspectief. Bovendien kunnen mensen met een vrijetijdspas (voor mensen in een moeilijke financiële situatie, nvdr) er enkele keren per jaar aan kortingstarief eten.

Technische én sociale vaardigheden In de namiddag waren we te gast in het Fietsenatelier, onderdeel van maatwerkbedrijf De Sprong. Hier wordt de fiets gebruikt als middel om mensen te helpen werken aan het verkleinen van hun afstand met de arbeidsmarkt. In het traject wordt er zowel gewerkt aan het leren over de fiets als over zichzelf. De werknemers die er aan de slag zijn doorlopen drie fases op gebied van technische en sociale vaardigheden. Zo start het traject met lessen over hoe een fiets uit elkaar te halen en te bekijken welke onderdelen nog bruikbaar 14


‘Bij het Fietsenatelier leren werknemers zowel fietsen als zichzelf beter kennen’

zijn en welke niet meer. Parallel daaraan worden er met de

sen geëvolueerd naar een maatwerkbedrijf met industriële kenmer-

werknemers gesprekken gevoerd over welke onderdelen van hun

ken dat maar liefst vijfhonderd medewerkers tewerkstelt, waar-

leven ze willen houden en waar ze van af willen.

van het overgrote deel medewerkers met een arbeidsbeperking.

Na hun traject stromen de werknemers indien mogelijk door naar

Lidwina vzw heeft acht afdelingen die werken voor (middel)grote

de reguliere arbeidsmarkt. Anderen groeien intern door naar acti-

regionale ondernemingen. Zo doet Royal Chocolates bijvoorbeeld

viteiten zoals de fietspunten aan enkele Kempense treinstations.

beroep op hen voor verpakkingsactiviteiten. De meeste van Lidwina’s werknemers zijn echter buitenshuis aan de slag: in enclaves

Werk voor lokale ondernemingen

(waarbij een aantal mensen samen met een begeleider taken uitvoeren in een regulier arbeidscircuit, nvdr), bij bedrijven of in de groendienst.

Onze laatste stop was de beschutte werkplaats Lidwina Stichting

Na de bezoeken werd er nog gezellig nagekaart bij een drankje

VZW, die al bestaat sinds 1964. Deze sociale organisatie is intus-

en broodje.

Sociale werkplaatsen is een verzamelnaam voor bedrijven

Maatwerkbedrijven moeten, net als reguliere bedrij-

die werk bieden aan mensen die door een combinatie van

ven, rendabel zijn. Het zijn professionele bedrijven

persoonlijke en omgevingsfactoren moeilijk een plaats in het

die hoogstaande producten afleveren en voldoen aan de

reguliere arbeidscircuit kunnen vinden of houden. Ze bieden

hoogste kwaliteitsnormen. Maar waar reguliere bedrijven

een beschermde werkomgeving aan kwetsbare mensen op

werknemers zoeken voor hun werk en streven naar winst-

de arbeidsmarkt.

maximalisatie, zoeken maatwerkbedrijven werk voor hun werknemers en streven ze naar een maximale tewerkstelling van personen met een beperking.

15


Bestel nu gratis de nieuwe zomerbrochures 2019 Droom je al volop van vakantie? Laat je inspireren door deze gratis brochures over originele bestemmingen en activiteiten. Lekker dichtbij, in Wallonië of net over de grens? Bestel nu de brochures die jouw hart sneller laten slaan en vakantieplannen maken wordt nóg leuker!

1

2

3

Wonderlijk Wandelen

Wiedtal

Herz. Heimat. Hunsrück.

Het Westerwald - Kom hier om te ontspannen

Nu vakantie catalogus 2019 aanvragen!

Wandel wonder Wiedtal

Morbach im Hunsrück

Ingelheim am Rhein

Geniet van een perfecte korte vakantie: zowel aan de Wiedpromenade in de luchtkuuroorden in de vallei of in de romantische zijdedalen met hun eenzame paden – hier vindt elke wandelaar beslist zijn gading.

De vakantieregio Morbach is een paradijs voor wandelaars en fietsers. Geniet van de weidse panorama’s vanaf de ‘Saar-Hunsrück-Steig®’ en beleef unieke wandelmomenten langs de Morbacher Traumschleifen (droompaden).

Wijnfeesten (mei-september), Feest van de rode wijn (28 sept. – 6 okt. 2019). Hotels, restaurants, vakantiehuizen.

> Gratis infomateriaal: Touristik-Verband Wiedtal e.V., tel. +49-2638-4017, info@wiedtal.de, www.wiedtal.de

4

> Toeristische informatie: D-55218 Ingelheim am Rhein, tel. +49-6132-782-216, www.ingelheim-erleben.de

> Toeristische informatie: Bahnhofstraße 19, D-54497 Morbach, tel. +49 (0)6533 71-117, www.morbach.de

5

6

7

Gästejournal 2018|2019

ROTER HAHN Kröv – Moezel, gewoonweg een droom Genieten van het landelijk leven & de wijn – wandelen, fietsen, vier feest in het hartje van de Middel-Moezel. Ontdek onze belevenisaanbiedingen zoals bv. 3 dagen ‘Te gast bij de wijnboer’ vanaf 167 € per persoon. > Toeristische informatie: D-54536 Kröv, tel. 0049-6541-9486, fax 0049-6541-6799 info@kroev.de, www.kroev.de

Hoge Westerwald – RAD.WANDER.LAND – FIETS.WANDEL.LAND Ontdek de rust, wees actief en geniet van het landschap! > Toeristische dienst Hoher Westerwald, D-56479 Rennerod, tel. +49-2664-9939093, www.hoher-westerwald-info.de

Zuid-Tirol – Vakantie op de boerderij Geniet en beleef de natuur. Kies uw droomverblijf op de boerderij uit ons ruime aanbod van zo’n 400 geteste aanbiedingen! > Meer info: Roter Hahn, K.-M.Gamper-Str. 5, I-39100 Bozen, tel. +39-0471-999308, info@roterhahn.it, www.roterhahn.it

Wandelland Eifel Eifelsteig, tips voor tochten in de hele Eifel en wandelvriendelijke gastgevers. > Eifel Tourismus GmbH tel. 0049-6551-96 56-0 www.eifel.info


Surf naar www.pasar.be/zomerbrochures Vul jouw gegevens in en kruis aan welke brochures je wenst te ontvangen. De brochures worden gratis per post toegestuurd. De actie loopt tot en met 10 maart 2019.

8

9

10 Renaissance aan de Donau

Zadelvast

Kaart

Watersport, wandelen, fietsen en meer

Fietsen www.toerisme-saarland.nl

Fietskaart Saarland (Saar, Moezel)

Genieten van vakantie in het Sankt-Wendeler Land

Beieren – Neuburg an der Donau

Van de Saarbocht tot Frankrijk, Cultuurfietstocht van Trier naar Saarbrücken, Drie Rivierentocht Rijn Moezel Saar, Smulfietstocht.

Bostalsee, wandelen, fietsen, mountainbiken, kamperen, veelzijdig aanbod bezienswaardigheden.

Ontdek de kunstwerken van de beroem-de Vlaamse Meesters zoals Peter-Paul Rubens, Jan Brueghel de Oudere, Teniers de Jongere, Antoon van Dyck en vele anderen.

> Tourismus Zentrale Saarland, tel. 0049-681-927200, www.toerisme-saarland.nl

> Toeristische info: tel. 0049-6852-90110, www.sankt-wendeler-land.de

11

12

> Tourist-Info, Ottheinrichplatz A 118, D-86633 Neuburg an der Donau tel. +49 (0)84 31-55-240 en -241, tourismus@neuburg-donau.de www.neuburg-donau.de

13

14

Intersoc Ontdek de zomer-, wandel- en cultuurvakanties van Intersoc voor volwassenen.

Maaseik, een kleine stad met een groot hart voor bezoekers. #Cultuur#Natuur#Genieten#perfecte combinatie! Laat je verleiden en meeslepen door cultuur, natuur en avontuur. Deze Maasstad leent zich perfect voor een dagje of een weekendje weg. > Toerisme Maaseik Markt 45, 3680 Maaseik Tel. 089 81 92 90 toerisme.maaseik@maaseik.be www.bezoekmaaseik.be

> Meer info: www.intersoc.be klantendienst@intersoc.be tel. 070 233 119

Sint-Niklaas Kom in 2019 in Sint-Niklaas supporteren op de Special Olympics, Vlaamse Meesters in situ bewonderen, genieten op terrasjes op de grootste markt van het land, ballons bekijken en wandelen op onze trage wegen. Welkom! > Toerisme Sint-Niklaas Grote Markt 45 9100 Sint-Niklaas Tel. 03 778 35 00 toerisme@sint-niklaas.be www.ontdeksintniklaas.be

Brochure Ontdek! Ontdek! de bestemmingen van SNP Natuurreizen. SNP Natuurreizen is de grootste specialist op het gebied van actieve en avontuurlijke reizen. Wandel- en fietsreizen. > SNP Natuurreizen Molukkenstraat 7, 6524 NA Nijmegen, Nederland info@snp.nl www.snp.nl


Bestel nu gratis de nieuwe zomerbrochures 2019 15

16

17

18 Province de Liège

Le Pays Vesdre

88

skortingen bonn

de

walloniebelgietoerisme.be of .nl

De mooiste cityt(r)ips voor groepen in Wallonië en de Ardennen In deze gloednieuwe gids vindt u tal van groepsuitstappen in Doornik, Namen, Luik, Mons en Charleroi, en 17 provinciesteden, met hun uitgebreid aanbod aan musea, historische schatten en culinaire hotspots.

Echte Ardennen en Waalse Steden

www.paysdevesdre.be

2019

Echte Ardennen en Waalse Steden

Visit Namen Groepsuitstappen 2019

Maison du Tourisme du Pays de Vesdre

Met vele kortingsbonnen, ideeën en all-in verblijven is onze brochure Echte Ardennen en Waalse Steden een echt hebbeding om je vakantie, weekendje weg of daguitstap in het zuiden van België voor te bereiden.

De aan de samenvloeiing van de Samber en de Maas gelegen hoofdstad van Wallonië nodigt u uit om te komen ontdekken, flaneren, ontspannen of op avontuur te gaan. U zult ongetwijfeld verleid worden door haar gulheid, haar gastronomie en haar rijke erfgoed. > tel. +32 81 24 64 49 info@visitnamen.com www.visitnamen.com

Prachtige streek rijk erfgoed en haar cultuur, wandelingen en zijn dorpskarakter. Welkom bij Baelen, Dison, Limburg en Verviers!

> walloniebelgietoerisme.be

> walloniebelgietoerisme.be

19

2019

Balen Dison Limbourg Verviers

20

Velotour

Plezierwandelingen

Fietsen via knooppunten in de Oostkantons Gratis fietskaart tijdens de vernieuwing van de bewegwijzering in 2019.

De mooiste wandelingen in de Oostkantons Niet minder dan 25 wandelingen samengevat in een handige brochure staan op je te wachten.

> www.ostbelgien.eu tel. 080 22 76 64

> www.ostbelgien.eu tel. 080 22 76 64

> Rue Jules Cerexhe 86, 4800 Verviers tel. 087 30 79 26 www.paysdevesdre.be info@paysdevesdre.be

21

Het Park van Kanalen en Kastelen Boottochten op het historisch Canal du Centre, met zijn beroemde scheepsliften, kastelen en niet te missen musea. Ontdek de Centrumregio voor groepen! > Visit La Louvière tel. +32(0)64 261 500 www.parcdescanauxetchateaux.be maisondutourisme@lalouviere.be

22

Visit Mons Bergen (Mons), Culturele Hoofstad van Wallonië, perfecte bestemming voor groepsuitstappen die ongetwijfeld een plekje in uw hart zal veroveren. > groupes@ville.mons.be +32(0)65 40 53 46 www.visitmons.be


Surf naar www.pasar.be/zomerbrochures 23

24

25

Govaka & Pasar CULTUURREIZEN & CITYTRIPS

Govaka

& Pasar

WANDELREIZEN

2019

KAMPEERVAKANTIES IZEN & KAMPEERRONDRE

Govaka

2019

2019

& Pasar

RECREATIEVE & SP ORTIEVE FIETSREIZEN

N ZONDER ZORGEN REIZE ZORGEN VOOR JOU ONZE REISBEGELEIDERS

2019

www.govaka.be

30/11/18 15:50

S-10076.indd

CULTUURREI

ZONDER ZORGEN REIZE N ONZE REISBEGELEIDERS ZORGEN VOOR JOU

1

www.govaka.be

WANDELEN-1

0076.indd 1

N ZONDER ZORGEN REIZE ZORGEN VOOR JOU ONZE REISBEGELEIDERS

3/12/18 08:27

ZONDER ZORGEN REIZE N ONZE REISBEGELEIDERS ZORGEN VOOR JOU

www.govaka.be

30/11/18 15:50

Maison du Tourisme du Pays de Charleroi Groepen

Charleroi Toeristische gids

Niets kan tippen aan het Land van Charleroi. Deze gids verklapt u welke mogelijkheden er zijn om onze prachtige streek in groep te (her) ontdekken. > Maison du Tourisme du Pays de Charleroi www.paysdecharleroi.be – maison.tourisme@charleroi.be tel. 071/86 14 14

dd 1

ZEN,-10076.in

KAMPEERREI

Zonder zorgen reizen

www.govaka.be

FIETSEN-1007

6.indd 1

Onze reisbegeleiders zorgen voor jou. Een unieke kampeervakantie, een bijzondere cultuurreis, een zalige fietsvakantie of een fijne wandelvakantie?

Neem deze gids door en waag je aan het onverwachte! U zult versteld staan van de veelzijdigheid van de landschappen in deze streek. > Maison du Tourisme du Pays de Charleroi www.paysdecharleroi.be – maison.tourisme@charleroi.be tel. 071/86 14 14

3/12/18 08:30

> Vind de reis die bij jou past in 1 van de 4 reisbrochures van Govaka & Pasar. info@govaka.be tel. 02 246 52 46 www.govaka.be

TOONZAAL OPENINGSUREN Ma - Di - Do - Vr Za - Zo: 14u. - 18u30 GESLOTEN op woensdag en feestdagen

CHESS

PADUA

een mooi

bankstel koop je bij de makers zelf FOLDA

VALENTINE

SCYLLA

Beleg in een duurzame bank Salons met vakmanschap, passie en uit de beste materialen gemaakt

LIMA

Hoogwaardige salons in leder en stof UIT EIGEN ATELIER &

VAN STERKE MERKEN Maatwerk, herstofferen & herstellingen LINEA

FUTURA

www.derore.be

BRAINBUILDER

Stadionlaan 18/22 - 9800 Deinze - T 09 380 43 58


Thema

Identiteit Mensen verschillen van elkaar en toch zijn ze gelijk. Soms zijn die verschillen klein, soms groter. Verschillen kunnen leiden tot spanningen, verwijten, uitsluiting en discriminatie. De kunst bestaat erin om met elkaar, en met alle verschillen, te kunnen samenleven. De samenleving mag geen slagveld zijn met verliezers en winnaars. Kan dat? Kunnen we zo samenleven dat we met en ondanks alle verschillen in leeftijd, geslacht, taal, achtergrond, cultuur, afkomst en geloof elkaar kunnen blijven respecteren? Dat is een echte uitdaging. Unia bewaakt en bevordert gelijkheid. Een school kan een oefenplaats zijn om met verschillen om te gaan. En we kunnen ons ook de vraag stellen of onze identiteit, wie wij zijn, vastligt. EĂŠn ding staat vast: het gaat om een zoektocht die we niet uit de weg kunnen gaan en die ons allemaal aangaat.

20


Unia strijdt voor gelijke kansen

“We leggen het vergrootglas op vooroordelen” Een kwarteeuw geleden opende Unia de deuren. Intussen is de instelling een begrip geworden in België. Iedereen die zich gediscrimineerd voelt, kan er aankloppen. En dat de laatste jaren ook minder gekende vormen van discriminatie steeds vaker gemeld worden, blijkt uit de cijfers. Tekst: Bram Sebrechts

“W

Te oud om door te groeien

vinden naar Unia. Een goede zaak, want leeftijdsdiscriminatie

‘Mijn gesprek met de HR-dienst verliep vlekkeloos. De tegelgigant

vinden velen vaak nog te gewoon, terwijl de wet het duidelijk

zocht een coördinator voor de aankoopdienst. De ervaring die ik op-

verbiedt”, vertelt Els Keytsman van Unia. In 2017 bekeek Unia

bouwde, kan je als leidinggevende goed gebruiken, zei hij. Een weekje

149 dossiers in verband met leeftijdsdiscriminatie van naderbij.

na het sollicitatiegesprek kreeg ik een mail: wij kiezen liever voor een

Vergeleken met andere criteria zoals geloof of handicap is dat

jonger profiel met doorgroeimogelijkheden. Mijn leeftijd speelde me

niet veel. “We spreken daarom van het topje van de ijsberg.

parten.’

e merken dat ook mensen die uitgesloten worden vanwege bijvoorbeeld hun leeftijd steeds beter de weg

Velen vinden het vanzelfsprekend dat werkgevers voor jongere sollicitanten kiezen. Er is niet altijd evenveel verontwaardiging

Bij Unia krijgen ze steeds vaker zulke meldingen. “Dan contacte-

over. Het lijkt helemaal ingebakken in ons systeem.”

ren we die firma en vragen om samen met de man rond de 21


2017 dossie rs, w Unia e d aa n e rv p o a

In

n…

20 17

Thema

782 rond raciale criteria tafel te zitten”, legt Keyts-

516 dossiers over handicap

“In 2014 lanceerden we

man de procedure uit. “Bij

een online cursus over de

soortgelijke dossiers volgden

antidiscriminatiewetgeving:

dan excuses en werd er meer

eDIV. Met groot succes, want

duiding gegeven. HR-medewerkers krijgen vervolgens ook een opleiding over diver-

167 andere

319 dossiers in verband met geloof en levensbeschouwing

we tellen nu meer dan 20.000 unieke gebruikers. Door onze online vormingen, maar ook

siteit. Zo weten ze voortaan

door andere opleidingen,

wat wel en niet door de beu-

kunnen we gebruikers op een

gel kan bij een rekrutering.”

interactieve manier wegwijs

Roadtrip

84 rond seksuele geaardheid

149 dossiers over leeftijdsdiscriminatie

maken in de wetten en de juridische context”, vertelt Keytsman.

Over sommige dossiers moet de rechter oordelen. In 2016 was er bij Unia een dossier van een

Vergrootglas

grote keukenfabrikant die een sollicitatiemail van een 59-jarige man beantwoordde met ‘U bent te oud’. Die fabrikant wilde niet

“Voorkomen is beter dan genezen, luidt een van onze mantra’s”,

rond de tafel zitten, laat staan erkennen dat er een fout werd

vult Keytsman aan. “Daarom lanceren we geregeld een cam-

gemaakt. “Als er geen wil is om het met gesprekken uit te klaren,

pagne, die telkens een andere klemtoon krijgt. Nog niet zo lang

moet de rechtbank oordelen. De keukenfabrikant mocht het

geleden maakten we er één om de vooroordelen waarmee hole-

dus uitleggen in de rechtszaal en kreeg ongelijk, ook in beroep.

bi’s moeten afrekenen aan te kaarten. In België hebben we veel

Die zaak heeft veel losgemaakt en sindsdien zien we het aantal

wetten die de gelijke kansen van holebi’s verzekeren en discri-

meldingen in verband met leeftijdsdiscriminatie stijgen”, licht

minatie tegengaan, maar toch krijgen holebi’s nog vaak heel wat

Keytsman toe.

vreemde blikken op straat. Op die vooroordelen en de negatieve

Niet alleen op de arbeidsmarkt ondervinden oudere mensen

houding legde onze campagne het vergrootglas.”

problemen. “Ik herinner me een dossier van een 65-plusser die

Toch krijgt Unia het meeste aandacht met zaken die de pers

een roadtrip wou maken maar geen auto kon huren omdat hij te

halen. “Dat zijn dan meestal dossiers waarover een rechter oor-

oud was. We namen onmiddellijk contact op met het bedrijf en

deelt, met een groot maatschappelijk belang en waarin mensen-

vroegen tekst en uitleg. Hun verweer was niet toereikend en we

rechten centraal staan. Zo was er nog niet zo lang geleden een

adviseerden dan ook om de leeftijdsgrens bij de autoverhuur af

dossier van een vrouw die na haar kankerbehandeling aan haar

te schaffen.”

werkgever vroeg om via een progressieve tewerkstelling (waarbij werknemers terug deeltijds gaan werken met behoud van hun ziekte-

Wegwijs in de wetten

uitkering voor de overige dagen, nvdr). weer aan de slag te gaan. De werkgever weigerde dat. Kort daarna werd ze ontslagen.”

22

Naast het onderzoeken van discriminatiezaken heeft Unia

Volgens Unia zijn er veel ex-kankerpatiënten waarbij de baas

als onafhankelijk gelijkheidsorgaan nog een aantal andere

moeizaam reageert als ze terug willen gaan werken. “Die zaak

taken waarin het expert is. Zo legt ze tijdens opleidingen

was de eerste keer dat een rechter de blijvende gevolgen van

de antidiscriminatiewetgeving uit en doet ze onderzoek

kanker en de kankerbehandeling als een handicap zag. Want pas

naar bijvoorbeeld gelijke kansen in het onderwijs of op de

als daarvan sprake is, kan het om discriminatie vanwege een

woningmarkt. Werkgevers, overheden en andere organisaties

handicap gaan.”

die niet zeker zijn of een maatregel in strijd is met de

In 2017 kwam meer dan 20 procent van de dossiers over ar-

antidiscriminatiewetgeving kunnen Unia om advies vragen.

beidsdiscriminatie die bij Unia werden ingediend van mensen


‘De samenleving is superdivers, en blijft toch te veel draaien rond een standaardprofiel’ met een handicap. “Meestal omdat de werkplek niet aangepast wordt aan de noden van iemand met een handicap”, aldus Keytsman.

Centrale boodschap De rode draad van Unia: je schiet als samenleving tekort als je verschillen tussen mensen probeert uit te gommen. Verschillen zijn er om elkaar te kunnen aanvullen. Luister naar elkaar in plaats van te roepen. “Dat gebeurt te weinig en toch is het relevant. De samenleving is superdivers, en blijft toch te veel draaien rond een welbepaald standaardprofiel. Op de werkvloer, op de speelplaats, op straat, in de trein: als je buiten dat profiel valt, is het risico op discriminatie,

Slechts uitzonderlijk vragen we of een rechtbank tussenkomt.

pesterijen of uitsluiting groter. Heb je een donkere huidskleur,

Waarom? Heel simpel. In veel gevallen staat een vonnis tussen

wordt het moeilijker om een appartement te huren. Ben je boven

mensen. Een gesprek verbindt hen”, besluit Keytsman.

de zestig, dan is het niet uitzonderlijk dat je je eens zo hard moet bewijzen tegenover je baas. En heb je een handicap, dan is er een apart onderwijssysteem voor jou.” Om tot een oplossing te komen in de dossiers die bij hen op tafel komen, vertrekt Unia altijd van de Belgische antidiscriminatiewetgeving. “Daarna brengen we mensen samen en vinden zo een vergelijk, zodat mensen daarna terug door één deur kunnen.

De geschiedenis van Unia 1993: Het Centrum voor Gelijkheid van Kansen en voor Racismebestrijding wordt opgericht. 2003: Vanaf nu kan het Centrum ook dossiers behandelen over discriminatie vanwege leeftijd, seksuele geaardheid

Wie doet wat? Denk je gediscrimineerd te zijn vanwege je geslacht of omdat je bijvoorbeeld zwanger bent? Contacteer Het Instituut voor Gelijkheid van Vrouwen en Mannen. Met onder meer vragen over je grondrechten als vreem-

etc. 2013: De opdrachten van het CGKR worden verdeeld over het Interfederaal Gelijkekansencentrum en het Federaal Migratiecentrum. 2016: Het IGK wordt omgedoopt tot Unia.

deling kan je terecht bij Myria. Als je slachtoffer of getuige bent van discriminatie op basis van bijvoorbeeld huidskleur, geloof, handicap of leeftijd helpt Unia je verder.

23


Thema

De rol van scholen bij identiteitsvorming

Vele kleuren in de klas In veel scholen vind je vandaag kinderen met een grote variatie aan achtergronden. Het is voor die scholen dan ook een uitdaging om dat samenleven op een positieve manier vorm te geven. Goedroen Juchtmans, senior onderzoeker in de onderzoeksgroep ‘Onderwijs en Arbeidsmarkt’ van KULeuven-HIVA, luisterde naar verhalen van leerlingen om in kaart te brengen hoe dat samenleven in scholen verloopt. Hoe kunnen kinderen en jongeren met diverse levensbeschouwelijke achtergronden binnen één school een kleurrijke leergemeenschap vormen? Raak: Je deed onderzoek naar levensbeschouwelijke identiteitsvorming bij kinderen en jongeren. Waarover gaat het dan precies? Goedroen Juchtmans: “Neem een gezin: er zijn waarden, rituelen en bepaalde keuzes die gemaakt worden. Die kunnen religieus bepaald zijn. Bijvoorbeeld: ouders vinden het belangrijk dat ze een kerststal zetten, omdat ze daarmee uitdrukken dat ze katholiek zijn. Als ze naar school gaan, nemen kinderen een rugzakje mee met die waarden, rituelen en keuzes. Wat daar in zit, is op dat moment hun levensbeschouwelijke identiteit. Dat rugzakje kan stroken met de school, maar dat is niet altijd het geval. In een voorbeeld over Sinterklaas vertelt een moslimmeisje het volgende verhaal: Ik heb eens een brief geschreven aan Sinterklaas: “Lieve Sint, ik wil (…)” enzovoort. ’s Ochtends zag ik dat papa iets op dat briefje had geschreven. Hij schreef dat de sint niet bestaat, dat de sint gewoon maar een kindergrap is. Het kind krijgt hier van haar vader te horen dat de sint niet bestaat. Er is een conflict tussen wat ze op school heeft gezien en waar ze aan meedoet door een brief te schrijven, en waar men thuis voor staat. Op dat moment wordt het kind zich duidelijk bewust van de identiteit van de aan mee. Maar meestal is dat niet zo, en is levensbeschouwelijke identiteit iets 24

Foto © kali9

ouders: wij zijn niet zo, daar doen wij niet


‘Je identiteit is altijd in ontwikkeling, en daarvoor heb je andere perspectieven, andere mensen nodig’ dat de kinderen gewoon met de paplepel meekrijgen, een onbewust proces. “ Raak: Waar liggen mogelijke spanningsvelden? “Als scholen of ouders uitdrukkelijke keuzes en bepalingen naar voren schuiven die levensbeschouwelijke identiteit van anderen tot een probleem of onmogelijk maken. Zo is er bijvoorbeeld het verhaal van een katholiek opgevoed meisje in een officiële school: Moslimkinderen bijvoorbeeld vertellen

We weten dat het levensbeschouwelijk

In de klas wordt weinig over (katholieke)

hoe ze als kleuter foto’s van de kerstboom

karakter van de school niet beslissend

godsdienst gepraat, want dan zijn we samen

hebben geprint, gekleurd en opgehangen.

is om voor een bepaalde school te

met de andere kinderen, ook die van zeden-

Als ze wat ouder zijn, 10 of 11 jaar, doen ze

kiezen. De bereikbaarheid en de kwaliteit

leer. En als zij daarover moeten leren, dan

dat niet meer omdat ze dan beseffen dat ze

zijn vaak belangrijker. We zien ook dat

gaat dat niet, want zij volgen zedenleer. Voor

van thuis uit anders zijn. Pubers gaan zich

moslimouders hun kinderen naar een

Kerstmis mochten we eens iets doen voor de

afvragen: ‘Hoe ga ik vormgeven wie ik ben?’

katholieke school kunnen sturen omwille

schoolkrant. De leerkracht had mij gevraagd

Ze gaan zelf keuzes maken en gaan op zoek

van de godsdienstige achtergrond, ook al

om iets te tekenen. Ik wilde iets tekenen rond

bij leeftijdsgenoten, maar ook op het inter-

is die dan katholiek.

de geboorte van Jezus. Ik heb dat moeten

net. Hier is het belangrijk om in de school

Persoonlijk vind ik dat levens-

wegdoen, omdat er kinderen waren die ook

het gesprek te blijven aangaan. Je moet

beschouwelijke neutraliteit in een school

zedenleer volgden. Ze vond dat daarom niet

een verscheidenheid aan bronnen aanbie-

niet houdbaar en ook niet wenselijk is.

goed. Alleen een kerstboom en zo mocht.”

den om fundamentalisme tegen te gaan, je

Net als een gezin zal elke school uiting

moet verschillende perspectieven laten zien.

geven aan bepaalde waarden en ervoor

Raak: Die spanningen zijn er niet alleen

Anders bestaat het gevaar dat jongeren in

kiezen rituelen op een bepaalde wijze te

als het over godsdienst gaat?

één bepaalde interpretatie opgesloten ra-

vieren. Dat is onvermijdelijk, maar ook

ken. Je identiteit, wie je bent, is iets dat altijd

iets waar men als school bewust mee

“Het verschil tussen school en thuis kan

in ontwikkeling is en daarvoor heb je andere

kan omgaan. Ik pleit daarom voor een

ook scherp naar boven komen wanneer

perspectieven, andere mensen nodig.”

actief pluralistische school, die ruimte

leerkrachten een kind doen voelen dat zijn

schept voor echt levensbeschouwelijk

ouders ‘slechte’ ouders zijn omdat ze hem

Raak: Hoort godsdienst en

handelen en spreken op school, in al zijn

koude frieten meegeven in zijn brooddoos.

levensbeschouwing wel thuis op school?

verscheidenheid en zonder angst. Enkel

Het kind krijgt dan de boodschap: dat hoort

zo zullen kinderen later zelf actief kunnen

hier niet thuis op school, ik hoor hier niet op

Goedroen Juchtmans: “Van sommige

deelnemen aan een samenleving in

school. Er ontstaat dan een onoplosbaar

moslimkinderen die op school geen

diversiteit.”

spanningsveld tussen school en thuis. Dat

islamles krijgen horen we alleszins dat ze

willen kinderen niet. Ze willen erbij horen en

dat verlangen:

verbonden zijn met zowel thuis als school.

De uitspraken van de ondervraagde leerlingen komen uit het boek “Kleur in mijn klas.

Ik zou graag islamles op school willen hebben

Kinderen over levensbeschouwelijke iden-

Raak: Gaan kinderen naargelang de leef-

om meer te weten over onze godsdienst, want

titeit in de lagere school”, Lannoo Campus,

tijd anders om verschillen?

ik vind dat ik nog niet voldoende weet. Omdat

2014 , van Goedroen Juchtmans en Ides

ik soms veel huiswerk heb, kan ik niet naar de

Nicaise. Ze staan op respectievelijk pagina

Marokkaanse les, een soort koranschool, gaan.

48, 69 en 77.

“Je ziet dat jonge kinderen vooral imiteren.

25


Thema

De invloed van beeldvorming

“Dé collectieve Vlaamse identiteit bestaat niet” In tijden van spanning rond #MeToo, gender, homoseksualiteit, migratie, godsdienstvrijheid, vrijheid van meningsuiting, … zorgt identiteit voor stof tot discussie. We analyseren identiteit met Marnix Beyen, historicus aan de Universiteit Antwerpen, aan de hand van vijf voorbeelden van beeldvorming rond identiteit. Het België van 2018 is een federaal land met gemeenschappen en bevoegdheden voor regio’s. Bestaat daarin een nationale of Vlaamse identiteit? Tekst: Silke Castro

De Leeuw van Vlaanderen Hendrik Conscience (1838)

Symbolen als de IJzertoren en AVV-VVK (na WO I)

De Belgische staat ontwikkelt zich in

Gaandeweg wordt de Vlaamse bewe-

1830 na decennia van onderdrukking

ging volkser, politieker en katholieker.

door Europese vorsten. Het is een

De Vlaamse studentenbeweging

eentalige staat omdat het heersende

neemt de voortrekkersrol op zich. Na

deel van de bevolking Franstalig is. De

WO I ontwikkelt ze symbolen als de

eerste reactie op de verfransing komt

IJzertoren en de letters AVV-VVK (Alles

uit intellectuele hoek, van schrijvers

voor Vlaanderen-Vlaanderen voor

als Hendrik Conscience. Vlamingen

Kristus) op de graven van gesneuvelde

winnen aan vertrouwen en bouwen een

soldaten. Wat begon als een taalstrijd

eigen identiteit op. Consciences roman

wordt nu voorgesteld als de strijd

‘De leeuw van Vlaanderen’, gebaseerd

van een volk tegen een artificiële en

op de Guldensporenslag, vormt

onderdrukkende staat. Daarop volgt

hier een leidraad voor. In de feodale

een rechts-autoritaire beweging: het

veldslag tussen de Franse koning

Vlaamsch Nationaal Verbond (VNV).

en de Graaf van Vlaanderen wint het

Marnix Beyen: “Ze hijsen de Vlaamse

overwegend Brugse voetvolk van de

vlag, zingen de Vlaamse Leeuw en

ridders uit Frankrijk.

organiseren de IJzerbedevaart. Recent

Marnix Beyen: “Die collectieve

hielden we herdenkingen rond honderd

Vlaamse identiteitsvorming zal een dominante cultuur worden.

jaar einde van WO I. Daarbij spraken we in termen als ‘onze’

Vandaag verwijzen nationalistische politieke partijen nog altijd

soldaten. Mensen met een migratieachtergrond die hier in de

naar de Guldensporenslag. ‘De Leeuw van Vlaanderen’ is echter

jaren 60 en 70 zijn komen wonen, zien hun familieleden hierin

een verhaal over sociale strijd, geschreven in een Vlaams-

niet vertegenwoordigd.”

Belgische context. Een collectieve identiteit op het niveau van de natie bestaat niet. Identiteit is individueel, hoe je jezelf en

Marsen op Brussel (1961 en 1962)

je omgeving identificeert is veranderlijk. Daarom moet je een vastgelegde identiteit ter discussie durven stellen.”

Na WO II draagt de beweging het juk van de collaboratie met zich mee. Het duurt tot in de jaren 60 voordat ze weer een grote bewe-

26


‘Culturele normen opleggen werkt contraproductief’ ging wordt: de Volksunie. De communau-

ontwikkelen. Omdat men zich moet

taire strijd wakkerde aan na het school-

aanpassen aan een opgelegde identiteit

pact van 1958 (einde van de schoolstrijd),

ontstaat een radicale islamitische iden-

met onder meer de marsen op Brussel in

tificatie. Dit heeft het jihadisme gevoed.

de vroege jaren 60. Vandaag is een partij

Sociale media speelden ook een rol. We

met een Vlaams-nationalistische stro-

zijn wereldburgers, geconnecteerd met

ming de grootste en verwijst de Vlaamse

de hele wereld. Het jihadisme is trans-

politiek naar de waarden van de Verlich-

nationaal uitgegroeid omdat mensen

ting (gelijkheid, tolerantie, democratie, …).

met elkaar in verbinding staan via socia-

Marnix Beyen: “Met de Verlichting

le media. Zo ontstaat een eigen discours

wordt een set van waarden verbonden

zoals ’alle westerlingen zijn slecht’.”

die we moeten verdedigen. Na de

De Marrakech campagne (2018)

Franse Revolutie kregen we een liberale grondwet, gestoeld op vrijheid. Vandaag wordt de Verlichting gebruikt om tegenstellingen uit te vergroten.

Identiteit is niet meer weg te denken uit

Het is een voorbeeld van homogene

het politieke discours. Vlaamse waar-

identiteitsvorming (het opdelen van

den promoten en Vlaamse identiteit

individuen in groepen op basis van

onderstrepen staan hoog op de agenda.

bepaalde gelijke eigenschappen, nvdr). Het

Het Marrakechpact leidde net als het

nationalistisch betoog schuift daaruit

Egmontpact (1977) tot een impasse

één identiteit, de Vlaming, naar voren. Dit gaat over een herstel van

die de regering deed vallen. De spanning liep hoog op na een

waarden, en de terugkeer naar het oude Vlaams-nationalistische

politieke campagne met beelden van gesluierde moslima’s en

discours, naar de geïdealiseerde situatie van het grote Vlaanderen

antimigratieslogans.

uit de middeleeuwen. De bedreiging van de islamisering voor de

Marnix Beyen: “Volgens velen moet aan bepaalde culturele voor-

Vlamingen, is die terecht? De bedreiging ligt hem misschien eerder

waarden voldaan worden; daarom wordt er streng omgegaan

in het verlies van de witte, mannelijke dominantie en het herstel

met migratie. Integratie mislukt, want culturele normen opleggen

van heteroseksuele, witte en mannelijke waarden. Een discours

aan anderen uit angst voor cultuurverlies werkt contraproduc-

dat Dries Van Langenhove (spilfiguur van Schild & Vrienden en bij de

tief. Je kan taallessen organiseren, maar een culturele identiteit

Vlaamse verkiezingen van mei lijsttrekker voor Vlaams Belang, nvdr)

opdringen gaat een stap verder. Je moet oppassen met een op-

ook aanhangt als hij verwijst naar ‘traditionele waarden’.”

gelegde, dominante identiteit. Die hangt altijd samen met macht. Ondergeschikte groepen moeten zich aan een basisidentiteit

Mohammedcartoons - Jyllands-Posten (2005)

conformeren en krijgen minder kans om hun eigen identiteit te ontwikkelen. Bekijk het vanuit een Afrikaans perspectief; jaar na

Wat ons niet verbindt, verdeelt ons? Na de publicatie van

jaar een beeld zien dat aan slavernij doet denken. Kunnen we niet

cartoons van de profeet Mohammed in de Deense krant Jyllands-

overwegen om symbolen zoals een roetpiet te delen?”

Posten brak er wereldwijd protest uit. Het leek de druppel die de emmer van de multiculturele samenleving deed overlopen, en

Is de zoektocht naar identiteit belangrijk om onze tijd te

er vloeide bloed op de redactie van Charlie Hebdo. De islam en

begrijpen? “Eén ding is zeker; in een meerstemmige samenleving

moslims werden niet meer op dezelfde manier bekeken, de vrije

zullen we verschillende meningen over identiteit hebben, daarom

meningsuiting ook niet. Syriëstrijders uit heel de wereld kozen

is lokale identiteit belangrijk”, besluit Beyen. “Ontmoet elkaar

met kalasjnikovs voor de gewapende strijd tegen de westerse

wekelijks op de markt en je kijkt misschien anders naar elkaar.

samenleving. Er kwam een kalifaat in Syrië en aanslagen in Europa.

Er is ook een rol voor het verenigingsleven weggelegd. Hotdogs

Marnix Beyen: “Mensen die zich buitengesloten voelen door de

eten of samen douchen na een voetbalwedstrijd is niet voor

Vlaamse identiteit gaan zelf ook sterkere, homogene identiteiten

iedereen evident. Verenigingen mogen inclusiever gaan werken.” 27


kwb-nieuws

Driekoningentocht door Brussel

De Kanaalwijk ontdekt Op 6 januari zakten meer dan driehonderd kwb’ers uit alle windstreken af naar Brussel voor de Driekoningentocht. De wandeling die ditmaal werd uitgestippeld, in samenwerking met Tochten van Hoop, bood de deelnemers een blik op de Brusselse kanaalzone en nam ze mee langs enkele interessante initiatieven in de wijk.

D

e eerste gids stond alvast klaar in het station zelf. Raf legde

De Koolmijnenkaai leidde ons vervolgens naar Molenbeek, waar

uit hoe van de wijk rond het noordstation van bloeiende

ons in stadslabo JES – in de vroegere gebouwen van Mandarine

woonwijk in de jaren 50 tot kantoorwijk ging.

Napoléon - een driedelig programma wachtte. VOEM vzw hield er een ‘Soep op de stoep’-actie ten voordele van Welzijnszorg, Marc en Johan gaven ons wat uitleg over respectievelijk de oorsprong van het Driekoningenverhaal in de christelijke traditie en het Driekoningenthema in de kunst, en het doel van JES werd uit de doeken gedaan. De organisatie richt zich op laaggeschoolde jongeren tussen 16 en 35, en biedt hen een opleiding tot bijvoorbeeld kamermeisje of bouwvakker, of laat hen via een spel de stad beter kennen.

Vervolgens ging het via het Maximiliaanpark langs het water naar de koninklijke depots van Tour & Taxis. We mochten er aanschuiven bij Marc, die ons historische duiding en meer uitleg over de toekomst van de site en haar omgeving gaf. Zo hoorden we onder meer over het tijdelijke project Allee Du Kaai, dat in afwachting van het park dat voor de zone op de planning staat, de leegstaande loodsen vult met onder meer een fietsenatelier, skateboarding, volkskeuken, … en over Parckfarm, volkstuintjes voor buurtbewoners op een stukje grond achter Tour en Taxis, wat een echt succesverhaal is geworden.

Als laatste was er een passage langs MolenGeek, een internationaal gelauwerd en laagdrempelig initiatief dat jongeren in zijn ‘Coding School’ in een zes maanden durend traject leert programmeren, hen coacht als ze willen gaan ondernemen en daarnaast ook een co-workingruimte aanbiedt. 28


Cultuurpluim voor kwb Bonheiden-Rijmenam

kwb-nieuws

Tijdens de voorbije kerstdrink van de gemeente Bonheiden mocht een delegatie van kwb Bonheiden-Rijmenam de Cultuurpluim 2018 in ontvangst nemen voor hun activiteit klokkenwerpen op Pasen, een jarenlange traditie. Na de paasmis verzamelen elk jaar honderden kinderen op het plein voor de kerk om mee paasfiguurtjes en -eieren te grabbelen. De Cultuurpluim wordt jaarlijks uitgereikt aan een vereniging of inwoner die zich zeer verdienstelijk heeft gemaakt voor het cultuurleven in of buiten Bonheiden.

Kwb Temse steunt centrum in Zuid-Afrika Met een etentje en stortingen van hun leden zamelde kwb Temse geld in ter ondersteuning van het The Breede Centre McGregor in Zuid-Afrika, een organisatie die de lokale kinderen en volwassen opleidingen aanbiedt. Voormalig nationaal bestuurslid van KWB Paul Groenwals en zijn vriendin gingen de opbrengst van 1.825 euro persoonlijk afgeven.

2.000 euro voor het Kinderkankerfonds Tijdens de kinderstratenloop, een algemeen bekende zomeractiviteit van kwb Hallaar die elk jaar honderden kinderen trekt, werd dit jaar 2.000 euro ingezameld ten voordele van het Kinderkankerfonds. Tijdens de loop wordt elke dag een andere straat in Hallaar afgezet en tot een looppiste omgevormd. Eind december mocht een delegatie van kwb Hallaar de cheque gaan overhandigen.

Naai- en stoffenbeurs van ‘De Tetterende Tiretten’ Eind 2016 ging onder vleugels van kwb Sint-Antonius-Zoersel ‘De Tetterende Tiretten’ van start, een groep dames van diverse leeftijden die regelmatig samenkomen op naaiavonden, waar gezelligheid centraal staat en de naaisters elkaar met raad en daad bijstaan. Na een eerste succesvolle editie organiseren De Tetterende Tiretten op 9 en 10 maart 2019, van 10u tot 17u, opnieuw een naai- en stoffenbeurs met demonstraties van machines, stoffenstanden en een aanwezigheidstombola. Iedereen welkom in De Kapel CC Bethaniënhuis (Handelslei 167).

29


Kijk ook eens op ww w.kwb.be. Organisee r je met je afdeling ee n boeiende activite it? Laat het snel weten via raak@kwb.be.

01-02 Herent aaEERLIJKE BELASTINGEN. HET KAN EN HET MOET! Niemand betaalt graag belastingen, maar wat is het belang ervan? Betaalt iedereen naar ‘godsvrucht en vermogen’, en weet u hoeveel de vijf rijkste families in ons land samen bezitten? Guido Deckers van het Financieel Actie Netwerk kijkt samen met zijn publiek hoe de belastingen rechtvaardiger zouden kunnen zijn. Inkom gratis, aanvang om 20u. www.kwb.be/herent 03-02 Ranst aaSTADSBEZOEK ANTWERPEN Kwb Ranst trekt naar Antwerpen voor een wandeling vol bouw-, schilder- en beeldhouwkunst. De wandeling vertrekt om 14u op het Hendrik Conscienceplein, en eindigt enkele boeiende uren later op de Groenplaats. Deelname is gratis, wel graag inschrijven via francois@kwbranst.be of de website. www.kwbranst.be 04-02 Malderen aaREANIMATIE EN AED Het opstarten van de reanimatie voordat de hulpdiensten aankomen verhoogt de overlevingskansen van slachtoffers aanzienlijk. In het Gildenhuis (Kloosterstraat 22) leer je wat je precies moet doen wanneer iemand hartproblemen krijgt en hoe je moet werken met een Automatische Externe Defibrillator (AED). De gratis workshop start om 19u. www.kwb.be/malderen 08-02 Torhout aaKOEKENBROODKAARTING EN SPELLETJESAVOND Om 19u zwaaien de deuren van Club de B (’s Gravenwinkelstraat 5) open voor een avondje kaarten. Voor wie zich liever aan een gezelschapsspel waagt, brengt spellenclub Teen en Tander een mooie selectie mee. Gratis voor leden, 1 euro voor niet-leden.

16-02 Ganshoren

20-02 Sint-Antonius Zoersel

aaZAKLAMPENTOCHT

aaVERTELAVOND

Samen met scouts, Chiro en Davidsfonds tekent kwb Ganshoren voor de intussen al 21e editie van deze spannende activiteit voor kinderen tussen 6 en 12 jaar. Verzamelen, met zaklampen en in warme spelkledij, aan jeugdhuis Tongeluk (Bosstraat 10) om 18u45. Nadien is er kampvuur met chocomelk en glühwein. Deelname is gratis.

In de Chalet Albert FC Schilde (Raymond Delbekestraat 229 - achter taverne De Beukenhaag) vindt een vertelavond plaats over een bijzondere geschiedenis op de grens tussen Schilde, Sint-Antonius Zoersel en Brecht, geïllustreerd met foto’s, historische wegenkaarten, … De vertelling gaat van start om 20u.

www.kwbganshoren.be

http://www.kwbsintantonius.be/

16-02 Bazel

21-02 Neeroeteren

aaDICTEE OP CAFÉ

aaDE VERKEERSREGELS IN JE BUURT

Kwb Bazel, Davidsfonds, Femma en Markant organiseren samen een ludiek dictee ten voordele van Welzijnsschakels, om 20u in gemeenteschool De Eenhoorn (Gorrebeeckstraat 14a). Test je spellingskennis met een natje en een droogje bij de hand, steun zo de sociaal zwakkeren en wie weet win je een mooie prijs…

Hoe goed ken jij je eigen wijk? Kwb Neeroeteren neemt haar straten onder de loep en (her)ontdekt de plaatselijke verkeersregels. www.kwb.be/neeroeteren 21-02 Aalst aaINFOAVOND MET ALAIN REMUE

www.kwbbazel.be 16-02 -Heverlee aaQUIZ Om 19u30 kan je je kennis testen in zaal Patmos (Abdij van Park). Ploegen van drie tot vijf personen kunnen zich inschrijven vóór 3 februari; ook individuen kunnen deelnemen! Meer info vind je op de website. http://www.kwbparkheverlee.be/ 19-02 Lokeren Sint-Anna Heirbrug aaFABLAB In het FabLab van het VTI St.-Laurentius gaat kwb Lokeren Sint-Anna Heirbrug aan de slag met lasersnijders, freesmachines en 3D-printers. Start om 19u.

Alain Remue is al jaren diensthoofd én het gezicht van de Cel Vermiste Personen van de federale politie. Op deze infoavond van kwb Aalst zal hij vertellen over de opdrachten van de Cel, het verloop van een opsporingsonderzoek, de middelen die ingezet worden, … en dit alles gekleurd met anekdotes. Iedereen welkom om 20u in Het Wereldhuis (Nieuwbeekstraat 35). 23-02 Bonheiden-Rijmenam aaVOGELHUISJES MAKEN Lijkt het je fijn dat een koolmees, pimpelmees of huismus straks wat warmte en beschutting vindt in een zelfgemaakt vogelhuisje in jouw tuin? Kom er dan op 23 februari om 14u samen met je (klein) kinderen eentje knutselen in OC Krankhoeve (Grote Doelstraat 1). Inschrijven voor 15 februari via 015 51 84 51 of carl.vanhove@telenet.be. http://www.kwbbonheidenrijmenam.be 24-02 Berlaar-Heikant

www.kwb.be/heirbrug

aaKINDERCARNAVALBAL Vanaf 14u tot 17u kunnen alle kinderen zich komen uitleven in parochiezaal Familie (Sint-Rumoldusstraat 2). Alle kinderen die verkleed zijn ontvangen een cadeautje.

www.torhoutcontent.be 09-02 Booischot Pijpelheide

www.kwbhei.be

aaRETROAVOND Terug naar de jaren 70 en 80 met discobar “Reaction”, vanaf 20u in parochiecentrum Ter Heide (Schrieksesteenweg). https://kwbpijpelheide.wordpress.com/ 13-02 Koersel aaBLOEMSCHIKKEN VOOR MANNEN Een dag voor Valentijn zet kwb Koersel de mannen aan het werk met bloemen en diverse materialen, om onder deskundige begeleiding een bloemstuk te fabriceren voor hun partner. Alle romantische zielen zijn welkom vanaf 19u30 in parochiaal centrum Brigidahuis (Koersel-Dorp 9). https://sites.google.com/site/kwbkoersel2/ 30

Sporten met FALOS-SPORT+ 03-02 Eindhout: Speeltuinwandeling 03-02 Ourodenberg: Heimolenwandeling 10-02 Grootlo: Kruistocht 10-02 Waregem: 15e Waterhoek MTB 17-02: Pijpelheide (Booischot): Wafeltjeswandeling 17-02 Retie: Kortorenwandeling 24-02 Balen Centrum: Groe(n)ten uit Balenwandeling

24-02 Keerbergen: NI DE IEJSTE 03-03 Herentals: De Hellekens 03-03 Eksel: Teutenwandeling 03-03 Brugge St.-Pieters: Gezinswandeling- en fietstocht 03-03 Putte Grasheide: 35ste Volksloop 09-03 Lommel Barrier: 2e MTB toertocht 10-03 Meer: Boerenbuitentocht 10-03 Heist-Statie: 21e Werfteling

aaVoor alle praktische gegevens: www.falos.be.


ERVAAR EEN LEGO® BELEVING IN

VERLENGD T/M 31 MAART 2019

STATION SCHAARBEEK

WWW.TRAINWORLD.BE


Reportage

De circulaire economie van Permafungi

Paddenstoelen in de kelder

In het centrum van Brussel, op het ondergrondse niveau van het prachtige 19e-eeuwse Royal Depot van Tour & Taxis, huist een bijzondere onderneming. Permafungi produceert er oesterzwammen, gekweekt op een veelvoorkomend afvalproduct: koffiegruis. Tekst: Charlotte Van Doren | Foto’s: Permafungi

H

et project kent zijn oorsprong in 2013 bij twee Martins, de

Zo geschiedde, en kort na hun terugkomst uit Azië 2013 startten

ene bio-ingenieur, de andere sociaal ondernemer. “Zij zagen

ze Permafungi op, oorspronkelijk in bedrijvencentrum Atelier de

dat er veel overal in de wereld koffiegruisafval was. Het heeft

Tanneurs. “Al snel explodeerde de productie echter en moest

goede nutritionele kwaliteiten en biedt veel mogelijkheden, maar

een nieuwe plek worden gezocht. De eigenaars van Tour & Taxis

toch werd het weggegooid. Zij wouden er iets mee doen”, vertelt

stelden zelf voor om hun leegstaande kelders te gebruiken, dus

Elena Putiatina.

konden we in 2014 verhuizen.”

De twee gingen zich verdiepen in de mogelijkheden van koffiegruis en trokken naar Azië. “Daar wordt in sommige

Lampenkappen

landen, zoals Thailand, koffiegruis al eeuwenlang gebruikt om

32

paddenstoelen te kweken. Dat kunnen we ook doen in Brussel,

Permafungi staat voor een duurzame en volledig circulaire eco-

beseften Martin en Martin.”

nomie: niks gaat verloren. “Bij de horecazaken in Brussel waar


‘We halen maandelijks vijf ton koffiegruis op, goed voor een ton oesterzwammen’ we mee samenwerken halen we het koffiegruis op per bakfiets.

Lokale jobs

Ook Pain Quotidien is een partner van ons: zij zitten over heel België, maar door het koffiegruis te laten ophalen wanneer de

Naast een ecologische is Permafungi echter ook een sociale

camionettes de winkelpunten bevoorraden, zorgt ook dat niet

onderneming. “Al vanaf het begin was het doel niet enkel om

voor extra milieubelasting.”

koffiegruis te recycleren, maar ook om lokale jobs te creëren.

Maandelijks wordt zo’n vijf ton koffiegruis opgehaald en met een

Jonge, niet-opgeleide mensen uit het Brusselse die niet veel

proces in twee fases omgezet in een ton oesterzwammen (zie

kansen om te studeren kregen en dus geen diploma hebben,

kadertje). “Wat overblijft, de ‘champost’, wordt verdeeld: een deel

worden hier getraind in onze productie. Sommigen van hen zijn

ervan gebruiken we als kweekbodem voor volle grond, met de

intussen vast in dienst bij Permafungi.”

rest maken we duurzame lampenkappen.” Daarvoor wordt de

Dat opleiden gebeurt door iedereen. “We werken met een

champost gemengd met een ander soort mycelium (zaad van de

horizontale structuur, waarbij mensen regelmatig andere dingen

paddenstoel, nvdr) en in een vorm ingebracht. “Vervolgens groeit

mogen doen. Ook aan de opleidingen van nieuwe mensen werkt

het materiaal, en wanneer het object af is, wordt de groei van het

iedereen mee, in plaats van dat er één verantwoordelijke is.

materiaal gestopt door het materiaal te verhitten. Het resultaat is

Tijdens een opleiding loop je de enige dag met één iemand mee,

een stevig en licht materiaal met de eigenschappen van plastiek,

en neemt de volgende dag weer iemand anders je op sleeptouw.”

maar volledig bio-afbreekbaar. Mocht je ze ooit beu worden, kan

Hoewel winst niet het primaire doel is, wil Permafungi wel graag

je ze dus gewoon zelf composteren.”

aantonen dat dat ook in een project als het hunne mogelijk is.

De hoogwaardige compost die overblijft nadat het witloof ge-

“Duurzaamheid, een sociale inslag en winst hoeven elkaar niet

oogst is, wordt gebruikt in de moestuin van een boer uit de buurt.

uit te sluiten, dat is dat de boodschap die we willen brengen.”

Er belandt dus niets in de afvalbak. En de zwammen zelf? Die worden, opnieuw met de bakfiets, naar meer dan vijftien biowinkels én restaurants in Brussel gebracht.

aaZelf ook je koffiegruis hergebruiken, of eens een kijkje gaan nemen in de kelders? Je vindt alles over de doe-het-zelf kits en rondleidingen op permafungi.be.

Zo worden de zwammen gekweekt.

1

Koffiegruis wordt gemengd met stro en

2

Die worden twee weken in een donkere

3

Vervolgens wordt het mycelium ‘gedwongen’ zich

4

Enkele dagen later kunnen de paddenstoelen

mycelium, en vervolgens in grote plastiek zakken

gedaan. incubatieruimte gehangen, zodat het mycelium

het koffiegruis ‘opeet’. voort te planten door het in een andere kamer

bloot te stellen aan licht en vochtigheid. geoogst worden. Van dezelfde zakken kan soms

twee tot drie keer geoogst worden.

33


Durf anders: de zero waste levensstijl

Waarom jouw Tupperware onze planeet zal redden Het Europees parlement besloot in 2018 maatregelen te nemen om het gebruik van wegwerpplastic te verminderen. Voorwerpen als plastieken borden en rietjes zullen vanaf 2021 dan ook volledig geband worden. Veel van dat plastic belandt immers in onze zeeën, in de magen van vissen en uiteindelijk in onze voeding. We kunnen bewegingen als ‘zero waste (afvalvrij)’ dan ook alleen maar toejuichen. Wat houdt dit in, en wat kan je zelf doen om je ecologische voetafdruk te verminderen? Lees, leer en noteer het alvast als een van je voornemens voor het nieuwe jaar. Tekst: Melissa Tihange et bewustzijn onder consumenten

H

woordig vaker stil, en maar goed ook.

houden voor volgende generaties moeten

rond de problematiek van voedsel-

Per gezinshoofd produceren we immers

we onze verspilling en afvalproductie

verspilling groeit. We kiezen steeds meer

ongeveer 490 kilo afval per jaar, waarvan

drastisch verminderen. Het fenomeen zero

voor minder mooie stukken groenten en

het merendeel verpakkingsmateriaal is.

waste kent de laatste jaren dan ook een

fruit, koken niet meer voor een heel leger

Hoezeer we dit ook recycleren, een groot

enorme opmars in westerse landen.

en delen onze overschotten met anderen.

deel hiervan belandt niettemin in onze na-

Ook bij ons afvalgebruik staan we tegen-

tuur. Als we onze planeet leefbaar willen

Gesloten kringloop Maar wat is zero waste eigenlijk? Hoe

Bij winkels als Robuust! in Antwerpen en het Gentse Ohne kan je je eigen potjes vullen.

doe je het en vooral: kan dat? Dat je af en toe wat afval hebt is volledig normaal. Geheel overschakelen naar een zero waste levensstijl is in onze huidige maatschappij dan ook nauwelijks mogelijk, maar een bijna zero waste leven leiden wél. Het zit hem vooral in hoe je de wereld gaat bekijken: als een gesloten kringloop waarin alles met elkaar verbonden is. Traditioneel worden productieprocessen gezien als ‘cradle-to-grave’: producten worden gecreëerd en aan het eind van hun gebruiksduur weggegooid. Een zero waste mentaliteit streeft naar een ‘cradle-to-cradle’-proces, waarbij producten zodanig ontworpen worden dat ze opnieuw verwerkt of hergebruikt kunnen

34


‘Afvalvrijer leven is niet alleen beter voor de planeet, maar ook voor je gezondheid én je bankrekening’ Breng je potje mee

worden als een nieuw product zonder aan waarde te verliezen. Hierdoor kennen producten een tweede, derde of zelfs vierde

Hoewel supermarktketens als Delhaize

levensfase en belanden er veel minder

en Colruyt al steeds meer inzetten op de

bruikbare onderdelen op onze afvalberg of

vermindering van wegwerpzakken kan je

in de magen van vissen.

geen boodschappen doen zonder af en toe een voorverpakt product te kopen. Van

De 5 R’s

koekjes in plastieken verpakkingen tot kerstomaten in kartonnen doosjes – het

De zero waste beweging is niet nieuw,

merendeel is verpakt.

maar werd in 2008 door grondlegger Bea

De Antwerpse winkel Robuust! pakt het

Johnson onder de aandacht gebracht. Zij

anders aan. Als eerste verpakkingsvrije

en haar familie gingen van een luxeleven in

winkel in België willen ze het probleem

een villa naar een volledig zero waste huis-

rond afval aan de basis aanpakken door

houden waar ze slechts één liter afval per

de grote boosdoener weg te denken; bij

jaar genereren. Met haar blog en haar boek

Robuust! vind je dus geen verpakkingen.

‘Zero waste home’ inspireert Johnson een

Voedingsmiddelen zoals koffie, noten en

groeiende gemeenschap om eenvoudiger

zuivelproducten worden er in bulk, los en

te leven en onnodige verspilling tegen te

onverpakt aangeboden. Klanten brengen

gaan. Hiervoor gebruikt ze de heilige 5 R’s:

hun eigen doos of potje mee, wegen het,

refuse (weigeren), reduce (verminderen), reuse (hergebruiken), recycle (recycleren) en rot (composteren), in die volgorde. Een eerste stap bij het verminderen van je eigen afvalberg is simpelweg afval weige-

Wie een herbruikbare boodschappentas meeneemt naar de winkel, hoeft nadien geen plastic exemplaar weg te gooien.

vullen het met wat ze nodig hebben en betalen het verschil in gewicht. Ook de Gentse winkel Ohne werkt volgens dit concept. Die twintigtal Tupperwares op de bodem van je keukenkast zijn misschien dus toch nuttiger dan je dacht.

ren. Als je het weigert, hoef je het later niet weg te gooien. Kies in de plaats voor de

Johnson voor één keer naar meer. Met het

Betrap je jezelf nog steeds op het kopen

duurzame variant van een product, zoals

vijfde element, composteren, stimuleert

van de zoveelste plastieken tas in de

een metalen rietje of een linnen bood-

ze mensen om ook tuinafval en huishou-

supermarkt omdat je de jouwe opnieuw

schappentas.

delijk afval als theezakjes en eierschalen

vergeten bent? Heb je met kerst nieuw

Doe je dit al, dan kan je beginnen met het

te recycleren in een compostbak, tot er

inpakpapier gekocht in plaats van het

verminderen van je afval. Stel jezelf in de

niets meer overblijft om te verminderen.

vorige te hergebruiken? Of heb je plastic

winkel vaker de vraag of je iets wel nodig

flesje water nog niet ingeruild voor een

hebt. Ga je het daadwerkelijk gebruiken, of

Met een mooie woning en een stijlvol

herbruikbare drinkbus? Niet getreurd,

zal het alleen maar stof vergaren? Hoe min-

overkomen doorbreekt Johnson de

overschakelen naar een afvalvrij leven

der spullen je koopt, hoe minder er gemaakt

misvatting dat een afvalvrij leven enkel

gebeurt niet van de ene dag op de

zal worden én hoe minder afval je hebt.

bestemd is voor de geitenwollensokken-

andere. Om afvalvrij te leven moet je niet

Koop je toch iets, hergebruik het dan tot

gemeenschap. Iedereen kan zijn steentje

noodzakelijk minder luxueus leven. Met je

het volledig versleten is.

bijdragen. Bovendien bewijst ze in haar

consumentenkeuzes gewoon bewuster

Hergebruiken niet mogelijk? Recycleer

boek dat een zero waste levensstijl niet

benaderen kom je al een heel eind.

het tot grondstoffen die opnieuw verwerkt

enkel beter is voor onze planeet, maar ook

kunnen worden in nieuwe producten.

heel wat gezondheidsvoordelen en een

aahttps://www.berobuust.com/

Deze vier stappen gaan al heel wat ver-

besparing in tijd en geld oplevert. Afval

aahttps://ohne.be/gent/

spilling tegen, maar in haar boek streeft

heeft immers ook een kostprijs. 35


Voor jou getest

Blue Lagoon

E

erste tafereel. Zowat gelijktijdig komen verschillende stam-

overtocht naar een

men met kleine bootjes aan op een paradijselijke eilanden-

ander eiland. Ook nu

groep. Ze gaan aan land en verkennen de omgeving. Hier en

nemen ze alle ge-

daar bouwen ze een nederzetting. Natuurlijke rijkdommen die ze

vonden natuurlijke

aantreffen, nemen ze mee; die kunnen nog van pas komen.

rijkdommen mee.

Op de speltafel ziet het er zo uit: elke speler plaatst in zijn beurt

Op het spelbord ziet

een fiche op een veld van het spelbord. Een fiche op een water-

dit tafereel er net zo

veld stelt een bootje voor; op land is het een stamlid. Zo’n stam-

uit als het eerste,

lid moet steeds in verbinding staan met een eerder geplaatste

alleen moeten alle

fiche van die speler. In plaats van een stamlid kan een speler ook

gelegde fiches nu in

een van zijn vijf hutjes plaatsen en zo een nederzetting stichten.

verbinding staan met een eigen - in de eerste ronde geplaatste -

Wie een fiche plaatst op een veld waar een houten voorwerp ligt,

hut.

neemt dat voorwerp en legt het voor zich neer. Zodra alle voor-

Hetzelfde spelverloop moet daardoor tactisch heel anders aan-

werpen van het bord genomen zijn, eindigt de ronde. Nu worden

gepakt worden. Dit alles maakt ‘Blue Lagoon’ tot een zeer toe-

punten toegekend voor veroverde voorwerpen en voor posities

gankelijk en vlot spel dat velen kan aanspreken. De fijn verzorgde

op de eilanden. Daarna verdwijnen alle fiches van het bord; enkel

vormgeving zorgt voor extra spelplezier.

de hutten blijven staan. Tweede tafereel. De stammen hebben zich gevestigd op de

Johan & Agnes Witters-Peil - www.speltafel.be

eilanden. Vanuit de nederzettingen die ze er hebben gebouwd,

aa(Blue Orange | Reiner Knizia | 2-4 spelers vanaf 8 jaar)

zwermen ze uit. Hun bootjes gebruiken ze enkel nog voor een

€22,5!

Het spel ‘Blue Lagoon’ (art. 3400021) is verkrijgbaar bij De Banier Creatief aan de voordeelprijs van 22,50 euro. Deze actieprijs is geldig van 1 februari t.e.m. 31 maart 2019.

aaVoor adressen en openingsuren zie www.debanier.be

Puzzel Visitekaartje

De letters van naam en woonplaats van deze man vormen in een andere volgorde de naam van zijn beroep. Wat doet hij voor de kost?

Ken V.D. Geup • Gierle • Ken V.D. Geup uit Gierle is VERPLEEGKUNDIGE

36


vragen aan Marleen Temmerman

1

FAQ

Tekst: Peter Schoenaerts

Waarom wilde u ooit dokter worden? Het klinkt misschien naïef, maar ik wilde mensen helpen. Als tiener was ik al erg verontwaardigd over de ongelijkheid in de wereld. In onze familie was ik de eerste die naar de universiteit ging, en ik was dan nog een meisje dat - vanwege haar engagement - geneeskunde wilde studeren. Niet simpel in die tijd (lacht).

2

Wat trok u aan in de politiek? Datzelfde engagement. Toen de sp.a me vroeg om de nationale politiek in te gaan, dacht ik: dan kan ik een verschil maken op vlak van solidariteit, gezondheid en vrouwenrechten, zowel nationaal als internationaal. Ik wilde iets bijdragen aan de samenleving vanuit mijn eigen expertise. In de senaat hield ik me bezig met sociale en buitenlandse zaken. Ik heb dat echt heel graag gedaan én ik heb er veel geleerd.

3

Hoe kijkt u terug op uw tijd bij de Wereldgezondheidsorganisatie? Mijn sterkte was dat ik jarenlang zelf onderzoek had gedaan, en de nodige politieke en interculturele ervaring had. Want je weet als dokter en onderzoeker wel wat er moet gebeuren om de gezondheid van vrouwen en kinderen te verbeteren, maar het is zaak om met de hele wereld te onderhandelen en een consensus te bereiken. Neem nu een thema als kindhuwelijken of verkrachting binnen het huwelijk. Het heeft anderhalf jaar geduurd om een resolutie met een actieplan op te stellen die een leidraad moest zijn voor alle landen op vlak van geweld tegen vrouwen en kinderen.

4

In Kenia leidt u een internationaal netwerk dat de gezondheid van vrouwen in Oost-Afrika moet bevorderen. Wat zijn de grootste noden daar? Onderwijs, toegang tot contraceptie en goede gezondheidszorg. Er is een hoge moeder- en kindersterfte. Vrouwen krijgen in deze regio te veel kinderen, worden te vroeg zwanger, en hebben amper toegang tot gezondheidszorg. De bevolking verdubbelt hier per generatie, en dat komt omdat vrouwen vaak niet zelf kunnen beslissen wanneer, met wie en hoeveel kinderen ze willen. Dat is het grootste

5

Wie is Marleen Temmerman? Marleen Temmerman (Lokeren, 1953) is hoogleraar gynaecologieverloskunde aan de Universiteit Gent. Van 2007 tot 2012 zetelde ze in de senaat voor de sp.a. Daarna werd ze hoofd van het Departement voor Reproductieve Gezondheid en Onderzoek van de Wereldgezondheidsorganisatie in Genève. Sinds 2015 woont ze in Kenia, waar ze diensthoofd gynaecologie van het Aga Khan universitair ziekenhuis in Nairobi is en Aga Khans Centrum voor de Gezondheid van Vrouwen en

probleem. Maar er is wel degelijk vooruitgang, hoor.

Kinderen leidt, dat voornamelijk

Welke lessen hebt u uit uw carrière getrokken?

Oeganda.

actief is in Kenia, Tanzania en

In de eerste plaats: je moet verder kijken dan je neus lang is. En ‘wij’ is belangrijker dan ‘ik’. Tegenwoordig wordt er heel veel gepolariseerd: mensen denken in wij-zij-tegenstellingen en geven de schuld aan ‘de ander’. Ik heb gezien dat de bezorgdheden van mensen overal dezelfde zijn. Mensen worden niet geboren met haat jegens iemand anders. En verder: je moet luisteren naar waarom mensen op een bepaalde manier reageren. In Europa denken we altijd vanuit onze eigen cultuur en veroordelen we onmiddellijk. Je moet proberen te begrijpen waaróm iets bestaat of gebeurt - bijvoorbeeld vrouwenbesnijdenis – om er dan, samen met de gemeenschap die het nog uitvoert, daadwerkelijk iets aan te gaan doen. 37


Slotakkoord

Op stap in het netwerk van Beweging.net: Welzijnszorg

“Armoede is een onrecht, geen natuurfenomeen” In 2020 zal er uitgebreid gevierd worden bij Welzijnszorg, want dan viert de organisatie haar gouden jubileum. Waar Broederlijk delen begin jaren 60 ontstond als solidariteitsorganisatie, werd Welzijnszorg tien jaar later opgericht op vraag van de bisschoppen. De focus lag op uitsluiting en armoede, en die kern is er vandaag nog altijd. Hoe zich dat in de praktijk vertaalt, vroegen we aan directeur Koen Trappeniers. Tekst: Wim Wouters

“W

e maken onrecht zichtbaar, brengen de mechanismen ervan

in kaart en stellen het aan de kaak”, legt Trappeniers uit. “We verwerven fondsen om concrete armoedeprojecten mee te ondersteunen, en lanceren elk jaar een nieuwe campagne met een geïnspireerde boodschap rond uitsluiting. Later kwam ook het politieke luik erbij.” Daarnaast steunt Welzijnszorg hun partner Welzijnsschakels en zo’n honderd lokale projecten en twee grote projecten op Vlaams niveau. “Een voorbeeld daarvan is ‘Samen tegen onbetaalde schoolfacturen’. Dat is ontstaan vanuit een onderwijsnood die we voelden en met de bedoeling dat het later zelfstandig zou kunnen voortbestaan.”

Prentenboeken en filmpjes De laatste jaren is de achterban van Welzijnszorg een stuk verbreed. “Vroeger

38

Lokale sleutelfiguren

was deze kerkelijk en parochiaal, maar nu

partijen tot het takenpakket. “Dat is onze

horen daar ook burgerinitiatieven bij. Die

‘politieke lijn’. Met het lobbywerk probe-

zorgen voor een versterking in de breedte,

ren we armoede op de politieke agenda

Kernvrijwilligers geven mee oriëntatie aan

en hebben ook hun invloed gehad op onze

te houden.” Daarnaast is er ook nog een

de organisatie, en helpen om deze uit te

communicatiestrategie”, vertelt Trap-

onderwijs-lijn, die onder meer prenten-

rollen in de provincies. “Daarnaast zijn er

peniers.

boeken en filmpjes aanbiedt om in het

lokaal zo’n 1.500 sleutelfiguren actief bij

Vandaag behoren ook onderzoek, vormin-

lager en secundair onderwijs armoede

acties als bijvoorbeeld Soep op de stoep.

gen, lezingen en bezoeken aan politieke

bespreekbaar te maken.

Ze maken zo mee de beleidslijnen con-


Stichtende partners van beweging.net Geassocieerde partners van beweging.net

KWB

WELZIJNSZORG

KAJ

PAX CHRISTI

PASAR

GROEP INTRO

INTERNATIONAAL COMITÉ

ARKTOS

WERELDSOLIDARITEIT FAMILIEHULP

ACV

Er verschijnen 10 nummers per jaar. Raak verschijnt niet in juli en augustus. Drukdatum: 15 januari 2019 Redactieadres:

U. Britsierslaan 5, 1030 Brussel 02 246 52 31 - raak@kwb.be

OKRA

CM

Raak is het ledenblad van kwb

kwb vzw,

FEMMA

SAMANA

Colofon

Ontstaan: 1969 Aantal personeelsleden: 28 Aantal vrijwilligers: 150 bestuursvrijwilligers nationaal en in de regio’s Directeur: Koen Trappeniers

Verantwoordelijke uitgever: Wim Verlinde Redactiecoördinator: Charlotte Van Doren Werkten mee aan dit nummer: Steven Buelens, Silke Castro, Siegmund Hermans, Marc Michiels, Neena Salaets, Peter Schoenaerts, Koen Schoutteten, Bram Sebrechts, Melissa Tihange, Wim Verlinde, Johan Witters en Wim Wouters Kwb-lidmaatschapsbijdrage 2019: 30 euro (storten op BE57 7995 5000 3035, algemeen kwb-secretariaat) Vormgeving: Het Eiland Neus,

creet en pikken eveneens de plaatselijke noden

“Het is een van de manieren waarop kwb onze

op die ze dan doorgeven naar het nationale

thema’s uitdraagt. We zien in de organisatie

Leuven

niveau”, licht Trappeniers toe. “Zij zijn dus de

veel aandacht voor onderwerpen als: hoe kan

Drukwerk: Corelio Printing,

kern van de organisatie als vertegenwoordigers

iedereen welkom geheten worden, hoe kan

Erpe-Mere

van het nationaal beleid.”

je concreet financiële en andere drempels

Oplage: 45.000

Het netwerk is ook belangrijk om de kernbood-

wegwerken, hoe kan je uitsluitingsmecha-

Lid Medianetwerk Plus

schap mee uit te dragen: dat armoede een

nismen bespreken, enzovoort”, klinkt het bij

In het kader van de nieuwe

onrecht is en geen natuurfenomeen. “De ‘indi-

Trappeniers.

vrijwilligerswet (1 aug. 2006) stelt kwb een organisatienota ter

viduele schuld’ is niet correct. Samen kunnen we dit breed uitdragen en onrecht structureel

Feest onder protest

aanklagen.” “Een van de uitdagingen waar we voor staan,

Drempels wegwerken

is het doen zakken van de armoedecijfers – vandaag is het niet goed. Het feest voor vijftig

beschikking. Je vindt ze op www.kwb.be of kunt ze aanvragen via info@kwb.be, U. Britsierslaan 5, 1030 Brussel Met de steun van:

Welzijnszorg werkt samen met kwb voor de

jaar Welzijnszorg zal dan ook een feest onder

‘inleefweek rond armoede’, waarbij kwb’ers

protest worden: armoede kan niet in een rijk

worden uitgenodigd om een week rond te

Vlaanderen.”

komen met het budget van iemand die van een

Daarnaast wil Welzijnszorg ook werk maken

OCMW-bijdrage leeft: 60 euro voor volwas-

van een ander soort samenleving. “Een waarin

senen, 20 euro voor kinderen en jongeren.

mensen minder op zichzelf terugplooien, en

Raak niet ontvangen?

Daarnaast is er ook een startgesprek, een

niet langer onterecht bezig zijn met de indivi-

Adreswijziging?

dagboek en een nabespreking onder leiding

duele schuldvraag in plaats van het structureel

02 246 52 52

van een ervaringsdeskundige en iemand van

probleem.”

info@kwb.be

Welzijnszorg. 39


Nationale wandeldag Zwevegem - Knokke [W-Vl] Zondag 17 maart 2019 SOUTERRAINWANDELING Vertrek tussen 8u en 15u Startplaats: OC Kappaert St.-Jozefstraat, Zwevegem

AFSTANDEN 4 & 7,5 km rolstoeltoegankelijk 14 & 22 km

INFO:

huize.vanherpe@scarlet.be Marc Vanherpe: 0487 49 23 54

WWW.FALOS.BE


Millions discover their favorite reads on issuu every month.

Give your content the digital home it deserves. Get it to any device in seconds.