Issuu on Google+

ЌАЗИЯИ ЗАЙД САИД ВА ЊОДИСАЊОИ ХОРУЃ

с. 2,9

РУСТАМИ ЭМОМАЛЇ ВА МУЊСИН ДАР ТАЛОШИ ЧЕМПИОНАТИ ЉАЊОН?

с. 23

№ 28 (1019) 11.07.13 (Оѓози нашр: марти 1992)

МУРЃ НЕСТ, ТУХМ АЗ КУЉО МЕШАВАД? Бардошт аз форуми мухолифин дар Маскав

Гайдар Љамол

» » » с. 3,5

Аз 26 узви Комиссияи Оштии Миллї аксар дар ќайди њаёт њастанд ва билхоса, дар сурати дар миён будани ин масъала шахсиятњое чун Њољї Акбари Тўраљонзода, Иброњим Усмонов метавонистанд иштирок ва ибрози андеша кунанд. Аммо онњо ё љалб нашуданд ё иштироки худро нолозим донистанд. Ба њар далеле набошад, агар њадафи анљуман чунин буд ва ба ин васила мехост таваљљуњи љомиаи љањонї, билхоса Русияро ба бартараф гаштани собиќ нерўњои мухолифин дар идораи давлати Тољикистон ва дигарбора сари ќудрат баргардонидани онњо равона созад, бенатиља буд. Гузашта аз ин, эътибор ва таъсири анљуманро коста гардонид ва то њадде онро ноком сохт.

Анатолий Адамишин

Муњиддин Кабирї

Иззат Амон

Дар ин шумора:

Тољирони «Панљшанбе» аз раиси вилоят огоњї гирифтанд

с. 2

Рубли Русия чаро ќурби он паст шуд?

Падар:

сарбози парчамбардор

чаро духтаронам аз ман рўй метобанд?

с. 7

с. 4

с. 3,21

Пайѓамбари Ислом тањаммулпазир буданд

Донишкадаи молия ва иќтисод бурди он дар чист?

Бадахшон

Мањмадсаид Убайдуллоев:

с. 8

«Аќиќа» с. 13

мўйи тифли навзод

с. 12

Сурия

дар моњи њалокати се Рамазон нархи шањрванди Тољикистон мањсулоти хўрокаро дар ин кишвар арзон кунед! с. 7 с. 12


2 ТОЉИКИСТОН WWW.Pressa.tj

Шариф Њамдамов Раиси шўрои муассисон ва мушовара Иззатбек Идиев И.В Муњаррир

Њайати мушовара: Илолов Мањмадшо Президенти АУ Тољикистон Мењмон Бахтї Раиси Итињодияи нависандагон Ќаюмов Нуриддин Академик Темур Зулфиќоров Нависанда Ѓаффоров Усмонљон Таърихшинос Масъуди Миршоњї Раиси анљумани «Рўдакї» Пиров Мањмадсаид Мутахассиси синамо Маъруф Хољиев Роњбари ожонсии ёрии њуќуќи муњољирон дар Русия Муассис: Њайати кормандони њафтанома Њафтанома дар Вазорати фарњанги Љумњурии Тољикистон тањти №0054/РЗ ба ќайд гирифта шуда, дар матбааи «Мега-print» ба чоп расидааст. Дар њафтанома матолибе низ ба нашр мерасанд, ки ба мавќеи идораи он мувофиќат намекунанд. Дар шумора аксњо аз шабакаи Интернет истифода шудаанд. Матолиби хусусияти таблиѓотидошта танњо бо пардохт нашр мешаванд. Масъулияти маводњои хусусияти таблиѓотидоштаро идора ба дўш надорад. Барои дар дигар нашрияњо чоп намудани матолиб ва иќтибосњо аз «Тољикистон» иљозати хаттии идора ва нишон додани сарчашма њатмист. Њуќуќи муаллифии њамаи матолиби шумора ба идораи њафтаномаи «Тољикистон» тааллуќ дошта, тибќи ќонунгузории љории ЉТ ва байналмилалї њифз карда мешаванд. РОБИТА: Телефони идора: 238-54-51 Почтаи электронї: tojikiston-1992@mail.ru tojikiston@pressa.tj Шўъбаи эълону реклама: 238-78-78, 601-35-95 Почтаи электронї: tayron@oila.tj Дафтари хабаргузорї дар вилояти Суѓд: Суроѓа: к. К.Хуљандї 114 х. 15 6-75-23,92- 730-06-50 Шўъбаи фурўш: 93-445-26-12, 221-41-11

ЊАФТАЕ, КИ ГУЗАШТ Расулзода тољирони «Панљшанбе»-ро огоњ кард Ќоњир Расулзода, раиси вилояти Суѓд аз тољирони калонтарин бозори шањри Хуљанд, бозори «Панљшанбе», даъват ба амал овард, ки дар моњи шарифи Рамазон аз болобарии нархи мањсулот худдорї намоянд. Тавре Хадамоти матбуотии раиси вилоят иттилоъ дод, Ќоњир Расулзода бо маќсади омўзиши вазъи бозор дар арафаи моњи шарифи Рамазон ба ин бозор ташриф оварда, ба коњиш додани нархи мањсулот таваљљўњи хоса зоњир кардааст. Манбаъ мегўяд, њоло нисбат ба рўзњои муќаррарї нархи баъзе мањсулот, аз љумла гўшт то 10 ва биринљ то 15 фоиз арзон гардидааст: «Зимни сўњбат, фурўшандагони бозори «Панљшанбе» изњор доштанд, ки пастшавии нархи мањсулот аз њисоби

поёнравии њаќќи иљора, ки роњбарияти бозор дар моњи шарифи Рамазон барои иљорагирон пешбинї намудааст, сурат гирифт». Њамзамон роњбарияти бозори мазкур изњор доштаанд, ки дар арафаи моњи шарифи Рамазон ба тамоми хоњишмандон аз шањру навоњии вилоят, ки мехоњанд мањсулоти хешро пешкаши мардум намоянд, дўконњои худро барои истифодаи ройгон вогузор хоњанд кард, ки ин ибтикор аз љониби раиси вилоят бо хушї пазируфта шуд. Ќоњир Расулзода барои бењтар намудани вазъи санитарї, шароити кори фурўшандагони бозори сабзавоту полезињо, инчунин оид ба мумфаршкунии роњњои дохилии бозор ба роњбарияти калонтарин фурўшгоњи вилоят - бозори «Панљшанбе» супоришњои мушаххас додааст.

Бањси ќазияи Зайд Саид, њодисањои Хоруѓ дар Кумитаи њуќуќи башари СММ Њодисањои охири Хоруѓ, 10 000 доллар љарима бастани нашрияи «Имрўз Нюс», даъвои додгоњии раиси Иттињодияи адибон алайњи хабарнигори «Азия Плюс» Олга Тутубалина, ќазияи Зайд Саидов ва амсоли инњо сару садоњои зиёде ба бор оварда буданд ва имрўз њам мардум нисбати ин ќазияњо назари мухталиф баён мекунанд. Дар њамин замина 10 июл дар нишасти Кумитаи СММ оид ба њуќуќи башар дар шаҳри Женева баррасии гузориши дуввуми давравии давлати Тољикистон дар робита ба иљрои Паймони байналмилалии њуќуќи шањрвандиву сиёсї шурўъ шуд. Барои муаррифии гузориш њайати њукуматии Тољикистон зери роҳбарии вазири адлия Рустам Менглиев дар Женева ќарор дорад. Баҳс аз гузориши Тољикистон дар бораи ҳаводиси Хоруѓ оѓоз ёфт. Намояндаи давлати Тољикистон гуфт, гузоришҳо дар бораи кушта шудани то 100 нафар дар амалиёти моҳи июли соли 2012 дар Хоруѓ асоси воқеї надорад. Ў зикр кард, ки дар ин ҳаводис њамагї 2 нафар ѓайринизомї њалок гаштаанд. Яке аз онҳо субњи 24 июли соли 2012 «аз тири дайду» кушта шуда, дувумї, ба гуфтаи ў, рўзе баъд, аз иллати қалб бо марги худ мурдааст. Ба гуфтаи намояндаи Душанбе, дар маљмўъ дар амалиёти Хоруѓ 21 нафаре, ки алайњи нерўњои давлатї муқовимати мусаллаҳона нишон доданд, кушта шуданд. Намояндаи дигари Кумитаи ҳуќуќи башари СММ Ањмад Амин Фатњуллоњ боздошти Зайд Саидовро мавриди бањс ќарор дод ва гуфт, бо он ки ў

№ 28 (1019) 11 июли соли 2013

ҳанўз соли 2007 аз маќоми вазири саноат рафт, ўро имсол бо љинояти марбут ба даврони вазириаш ва он ҳам дар пешорўи интихоботи президентї дастгир карданд. Оќои Фатњуллоњ ҳамин тавр, масъалаи сабти номи ҳизби «Тољикистони нав»-и Зайд Саидовро пурсид, ки оё дар чї ҳол ќарор дорад? Баталов ҳамчунин аз манъи фаъолияти созмони «Ампаро» дар Хуљанд бо баҳонаи кўчаки таѓйири нишониаш ёдовар шуд. Ў ҳамчунин гуфт, банди 34-уми Қонуни созмонњои ѓайридавлатии Тољикистон ширкати намояндаи давлат дар чорабиниҳои ин созмонҳоро ҳатмї кардааст, ки ин, ба аќидаи ў, њуќуќи созмонњои ѓайридавлатиро маҳдуд мекунад. Намояндаи Гурљистон дар Кумитаи СММ Константин Вадзелашвилї аз боби бандњои тањќиру тўҳмат аз Қонуни љиноии Тољикистон истиқбол кард, вале гуфт, озодиҳои сиёсї дар Тољикистон маҳдуд боқї мондаанд. Вадзелашвилї аз ҳайати Тољикистон пиромуни ба фоидаи як нафаре, ки дар Русия барои қочоқи маводи мухаддир зиндонї шуда буд, 10 000 доллар љарима бастани нашрияи Имрўз Нюс», даъвои додгоҳии раиси Иттиҳодияи адибон алайҳи хабарнигори «Азия Плюс» Олга Тутубалина ва қазияи Зайд Саидов ташреҳ хост. Дар мавриди Зайд Саидов ў пурсид, ки чаро журналистон ба додгоҳҳое, ки парвандаҳои афроди сиёсиро муҳокима мекунанд, роҳ дода намешаванд? (Давомаш дар сањ.9)

Барзу

коргардони бењтарин дониста шуд Доварони фестивали панљуми театрї дар шањри Норини Ќирѓизистон Барзу Абдураззоќов, њунарманди маъруфи тољикро коргардони бењтарини сол дар ин кишвар эълон карданд. Ин љоиза дар њоле ба Абдураззоќов дода шуд, ки рўзи бистуми июни соли љорї намоишномаи «Ќиёмат»-и ў аз рўи асари Чингиз Айтматов нахустин бор дар Бишкек ба намоиш гузошта шуд. Њоло ў ба Театри давлатии

академии ба номи Абдумомунови Ќирѓизистон даъват шудааст, то намоишномаеро аз рўи асари Чингиз Айтматов«Пегий пес, бегущий краем моря» рўи сањна орад. Ќарор аст, ки моњи сентябри соли љорї бахшида ба 85 солагии Чингиз Айтматов, нависандаи маъруфи ќирѓиз, дар Ќирѓизистон як љашнвораи вижае баргузор шавад. Гуфта мешавад,ки ин намоишномањои Барзу Абдураззоќов мањз барои њамин фестивал тањия мегарданд.

Муљозоти Шўрои адлия ба судяњо Бобобек Файзиддинов, судяи Суди ноњияи Панљакент дар пайи ошкор шудани камбудињо дар фаъолияти корияш аз маќомаш барканор карда шуд. Дар ин бора Амирхон Исњоќов, муовини аввали раиси Шўрои адлия зимни нишасти матбуотии ин нињод, ки 8-уми июл баргузор шуд, иттилоъ дод. Номбурда камбудињои Файзиддиновро мушаххасан шарњ надод ва њаминро илова намуд, ки дар 6 моњаи соли равон дар фаъолияти ягон судя амалњои коррупсионї ба ќайд гирифта нашудааст. Бино ба иттилои манбаъ, Алимшоев Пироншоњ, раиси Суди гарнизони шањри Хо-

руѓ ва Рустам Неъматов, судяи Суди ноњияи Истаравшан низ дар ин давра аз вазифа озод карда шудаанд. Амирхон Исњоќов иброз дошт, ки Алимшоев ва Неъматов бо сабаби ба кори дигар гузаштанашон, бо арзизаи худ аз вазифа озод шудаанд. Шўрои адлияи Тољикистон нисбати 3 судяи дигарМирзохон Саидов, судяи Суди ноњияи Шўрообод, Бурњонхўља Ятимов, судяи Суди ноњияи Вахш ва Раљабалї Наимов, судяи Суди ноњияи Шањритус муљозоти интизомї татбиќ намудааст. Исњоќов ќайд намуд, ки барои ошкор сохтани камбудињо дар фаъолияти судяњо дар Шўрои адлия гурўњи махсуси корї ташкил ёфтааст.


ГУЗОРИШ

№ 28 (1019) 11 июли соли 2013

ТОЉИКИСТОН

3

Бадахшон:

3.Cарбози парчамбардор

(Аввалаш дар шуморањои гузашта)

Шоми рўзи дидор бо мўъљизаи дастони инсон моро бо мўъљизаи табиат рў бу рў сохт. Ин мўъљиза Падкуноб буд. Аз дањони дараи Падкуноб дарёчаи шўхе фурў рехта, ба Панљ дармеомехт. Хўсаи оњу, кабки њилол, даррандаю хазандањо рамзи табиати диёри домани гардун буданд. Биноњои бонафосати бо дастони мўъљизакор ќомат афрохта, аз муњаббати бунёдгузоронаш ба ин диёр шањодат медоданд. Ќалби пуртуѓён ва мўъљизазои дара , тасвирњои «Ќишлоќи тиллої»-и Мирсаид

дара ягон бор дидаї? Баъзе аз телевизор нишон медињанд ку. Шукри истиќлолияту роњбари рањкушою дилкушодамон, ки њами хел кард. - Мўњобот накунед, - гуфтам ба ў. Ў табассумкунон бо љуссаи бузургаш пањлавоносо, мисли он ки гўштин мегирифта бошад, сўям ќадам гузошт ва мењрубонона маро ба оѓўш гирифт. Њангоми гусел пурсид: - Мењмун боз меёйї. - Гардиши фалак, шояд, гуфтам. Агар як њафта ин љо истироњат мекардам, шояд хастагии чандсола рафъ мегашт. Шояд дафъаи дигар барои ман љой пайдо нашавад. - Биё, ман њамин љо. Мана Муродов мегун. Абдурањмон

биёту фарњанг аст, зиёд бањс доштем. Ў таассуф мехўрд, ки тољикон аз бељуръатию тарс хонаи худро љойгоњи душманонашон сохтанд. Гурўње ба хотири зинда мондан даст ба маддоњї заданд, гурўњи дигар кўњистони Тољикистонро ихтиёр намуданд. Нармии онњо чўби нармеро мемонд, ки аз худ кирм мебароварду дандон ба реша мезад. Ин байти машњури Мавлавї тасдиќи ин гуфта буд: Тундї куну туркї кун, На нармию тољикї! Вале ин байт њам тўли асрњои зиёд дар вуљуди мо тољикон кора накард. Тарсе, ки арабу муѓулу туркон дар вуљуди ин мардум нишонда

Се рўзи бобарор Сафари серўзаи кории Президенти мамлакат Эмомалї Рахмонро ба вилояти Хатлон бисёр бобаракат арзёбї карданд. Дар ин сафар як зумра корхонаҳои хурду бузурги саноатї, иншооти зиёди хизматрасонї бо ҳазорон љойҳои нави корї мавриди истифода қарор гирифта, сохтмони се корхонаи бузурги саноатии равѓанкашї, ресандагї ва коркарди меваю сабзавот дар ноҳияҳои Бохтар, Вахш ва Љалолиддини Румї оѓоз ёфт. 5 июл бо иштироки Президенти кишвар Эмомалї Рањмон марњилаи дуюми роњи мошингарди Ќўрѓонтеппа-Дўстї ба

масофаи 18 км расман мавриди бањрабардорї ќарор гирифт. Дар шањри Қўрѓонтеппа нахустин автодроми инноватсионї бо навтарини технологияи замони муосир, ки на танҳо дар Тољикистон, балки дар Осиёи Марказї нахустин аст, майдони тенниси калон, дар ноҳияи Бохтар аквапарки замонавї мавриди баҳрабардорї қарор дода шуданд. Дар ноҳияи Вахш мактаб-гимназияи байналмилалии хусусї, ки бо харљи зиёда аз 25 миллион сомонї бунёд ёфтааст, ба истифода супорида шуд. (Давомаш дар сањ.13)

Мурѓ нест, тухм аз куљо мешавад! Бардошт аз форуми мухолифин дар Маскав

Миршакарро пеши назар меовард. Мо ѓарќи оѓўши муњаббати табиат ва мардуми Дарвоз будем. Он шаб шояд тўли чанд соли охир, бори аввал буд, ки хоби роњат ёфтам. Субњ аз хона берун омадам. Рў ба рўям марди солору тањамтане ќарор дошт. - Малим, овози ов хобта напаррунд? - На, баръакс. Симфонияи Шекспир њам пеши навои Падкуноб об хўрад. Ман, ки њељ замоне- на шўравї ва на истиќлолият аз ин мавзеъ убур накарда будам, пурсидам: - Замони шўравї њам ин мавзеъ чунин дилчасп буд? - Э бача, шухї накн. Як гапе бзан, ки ба аќл рост меоя. Давраи Саветї ин љои истироњати ДЭУ буд. Ту занаки зебои ифлоси либосаш даридаи мўйош парешони бадбўи дилбењузуркунандаро ягон бор дидаї? Ина њамин хел бд. Ана њами хел олиња шд. Ў духтарои зебои олуфтаи очаш нобўси-

. Як кор мекунам. Мебахшї, газетат чї ном дорад? - «Тољикистон». - Њо, медонам. Даври Советї обуна будам. Дањ – понздањ сол. Афсўс њозир обуна мурдагї. Агар ягон чиз нависї фиристон. Бо ин мавзеи дилноканданї ва Падкуноб хайра маќдам гуфтам. Роњи понздањкилометраи њамвор ва ќирпўш моро сўи шањраки Ќалъаи Хумб мебурд. Оѓўши Дарвоз њарчанд мавзеи душамола аст, вале гарм. Мардумаш мењрубон ва хушсухан. Як сокини ин диёр замоне гуфта буд, ки мо аслан мардуми Дањбеди Самарќанд њасем. Шояд ин аз њаќиќат дур нест. Аз тарси куштори ѓоратгарони муѓулу турк бисёре аз рўшанфикрони Самарќанду Бухоро ва водии Фарѓона макони зисти худро тарк намуда, дар кўњистон сар паноњ бурдаанд. Сари ин мавзўъ тўли роњ бо Ориф, ки марди фозил, донишманд ва ворид ба ада-

буданд, то имрўз онњоро сари зону нигањ медорад. Ѓуломи миллате, давлате, фарњанги аљнабї буданро аз соњибистиќлолию соњибвиќору њашомати миллї доштан болотар медонанд. Њазорон панд, њазорон тамсил, њазорон мисол барои насли гузашта ва имрўзи мо аз як гўш ворид ва аз гўши дигар хориљ мегарданд. Мисли кўри беасо гаштаю баргашта ба як чоњ меафтем. Ин гирифторї то ба чанд аст, аќли солим дар њайрат мемонад. Дарвоз на оне буд, ки ман соли 1998 дида будам. Хонањои боњашамат, варзишгоњи муосир, мактабу табобатхона, хонаю истироњатгоњњои навсохт њама онро шабењи арўси куњани либоси тоза ба бар карда сохта буданд. Берун аз Ќалъаи Хумб пули бузурге таваљљўњи маро љалб кард. Он ду соњили дарёи Панљ, Афѓонистону Тољикистонро ба њам мепайваст. (Давомаш дар сањ.21)

Аз баргузор гаштани анљумани «Тољикон дар роњи сулњу вањдат» дар шањри Маскав чор рўз сипарї шуд. Як ќатор маќола, гузоришњо, суханронињо дар расонањои электронї интишор гаштанд. Вале мутаассифона, аз мутолиаи онњо наметавон дарёфт, ки њадаф аз ин нишаст иборат аз чї буд. Воќеан, њадафи дар пойтахти Русия - Маскав баргузор кардани ин анљуман чї буд? Агар эътирози аъзо ва шарикони Комиссияи мусолињаи миллї нисбат ба идораи Тољикистон аз љониби роњбарияти имрўзи он бошад, он тири хокхўрдаро мемонад. Зеро дар анљуман аъзои Комиссияи оштии миллї њузур надоштанд. Онњо њуќуќи маънавї доштанд чунин љаласа доир кунанд ва нисбати масъалањое, ки замоне ба мувофиќа расида буданд, ибрози андеша намоянд. Њарчанд, ки њар муоњида, созишнома беохир буда наметавонад, таърих ва даври муайянро фаро мегирад. Аз 26 узви Комиссияи Оштии Миллї аксар дар ќайди њаёт њастанд ва билхоса, дар сурати дар миён

будани ин масъала шахсиятњое чун Њољї Акбари Тўраљонзода, Иброњим Усмонов метавонистанд иштирок ва ибрози андеша кунанд. Аммо онњо ё љалб нашуданд ё иштироки худро нолозим донистанд. Ба њар далеле набошад, агар њадафи анљуман чунин буд ва ба ин васила мехост таваљљуњи љомиаи љањонї, билхоса Русияро ба бартараф гаштани собиќ нерўњои мухолифин дар идораи давлати Тољикистон ва дигарбора сари ќудрат баргардонидани онњо равона созад, бенатиља буд. Гузашта аз ин, эътибор ва таъсири анљуманро коста гардонид ва то њадде онро ноком сохт. Њарчанд дар ин анљуман раиси Њизби нањзати ислом Муњиддин Кабирї, ки дар чанд соли охири фаъолияти Комиссияи Оштии Миллї узви он буд ва собиќ муовини Вазири корњои хориљии Русия Анатолий Адамшин , ки бо њукми вазифа наќш дар кори сулњи тољикон дошт, иштирок варзиданд. Шояд њадаф пеш аз интихобот љалби таваљљуњи љомиаи љањонї ба мушкилоти пешазинтихоботии ЊНИТ бошад? (Давомаш дар сањ.5)


tajikistan