__MAIN_TEXT__
feature-image

Page 1

Δίκτυο ΠΡΑΞΗ

Εθνικό Σημείο Επαφής για το Πρόγραμμα Ορίζοντας 2020

Horizon 2020 Climate Action, Environment, Resource Efficiency and Raw Materials

Η ελληνική συμμετοχή

2014 – 2019


Η παρούσα αναφορά έχει συνταχθεί από το Δίκτυο ΠΡΑΞΗ, Εθνικό Σημείο Επαφής για τον Ορίζοντα 2020*. Στόχος είναι η παρουσίαση της ελληνικής συμμετοχής στις προκηρύξεις της Κοινωνικής Πρόκλησης 5 «Δράση για το κλίμα, περιβάλλον, αποδοτικότητα πόρων και πρώτες ύλες» για τη χρονική περίοδο 2014-2019, καθώς και η ανάδειξη των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών της. Η αναφορά στηρίζεται σε στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Αθήνα, Μάρτιος 2020

* https://ec.europa.eu/programmes/horizon2020/en/


Εισαγωγή Η Κοινωνική Πρόκληση 5 του Προγράμματος Ορίζοντας 2020 «Δράση για το κλίμα, περιβάλλον, αποδοτικότητα πόρων και πρώτες ύλες1 » επικεντρώνεται στην αύξηση της ανταγωνιστικότητας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, την ασφάλεια εφοδιασμού πρώτων υλών, καθώς και τη βελτίωση του επιπέδου ευημερίας. Επίσης, επιχειρεί να διασφαλίσει την περιβαλλοντική ακεραιότητα, την ανθεκτικότητα και τη βιωσιμότητα, ώστε να περιοριστεί η μέση αύξηση της θερμοκρασίας του πλανήτη σε λιγότερο από 2oC. Ειδικότερα, στο πλαίσιο της Κοινωνικής Πρόκλησης 5 χρηματοδοτούνται δράσεις έρευνας και καινοτομίας με κύριους στόχους την αποδοτικότητα των πόρων (και των υδάτων), την ανθεκτικότητα της οικονομίας και της κοινωνίας στην κλιματική αλλαγή, την προστασία και τη βιώσιμη διαχείριση των φυσικών πόρων και των οικοσυστημάτων και τη βιώσιμη κατανάλωση των πρώτων υλών, ώστε να ικανοποιούνται οι ανάγκες του αυξανόμενου πληθυσμού, εξασφαλίζοντας ταυτόχρονα τη βιωσιμότητα των φυσικών πόρων και των οικοσυστημάτων. Τα προγράμματα εργασίας στοχεύουν στην αντιμετώπιση παγκόσμιων προκλήσεων και προβλημάτων, εντάσσοντας στον σχεδιασμό τους τις ευρωπαϊκές στρατηγικές για το περιβάλλον. Οι προτεραιότητες αυτές βασίζονται στις πολιτικές δεσμεύσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης που αφορούν τη μείωση των εκπομπών του διοξειδίου του άνθρακα (Συμφωνία του Παρισιού για την Κλιματική Αλλαγή)2 και τη συμβολή στους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών (Sustainable Development Goals)3. Η ελληνική συμμετοχή εστιάζει πρωτίστως σε θεματικά πεδία που αφορούν το νερό, την κυκλική οικονομία, τις πρώτες ύλες, τις χαμηλές εκπομπές άνθρακα και την κλιματική αλλαγή. Συγκεκριμένα, την περίοδο 20142019, οι ελληνικές συμμετοχές χρηματοδοτήθηκαν με €60 εκατομμύρια περίπου (3,32% της συνολικής χρηματοδότησης). Το συγκεκριμένο ποσό αντιστοιχεί σε 201 ελληνικές συμμετοχές που προέρχονται από 101 φορείς, εκ των οποίων οι 34 είναι μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Επίσης, είναι σημαντικό να τονιστεί ότι σε ένα μεγάλο ποσοστό των έργων που τελικά χρηματοδοτήθηκαν στην εν λόγω κοινωνική πρόκληση υπάρχει ελληνική συμμετοχή (32,9% επί του συνόλου των συμβασιοποιημένων έργων). Η πλειοψηφία των ελληνικών συμμετοχών προέρχεται από ερευνητικά και πανεπιστημιακά ιδρύματα (47% αθροιστικά) με το ποσοστό των ιδιωτικών φορέων στο σύνολο των φορέων που συμμετείχαν να ανέρχεται σε 31%. H μέση χρηματοδότηση ανά ιδιωτικό φορέα την περίοδο 2014-2019 είναι αρκετά υψηλότερη του αντίστοιχου ευρωπαϊκού (ανέρχεται σε €358.698 έναντι €265.496 ανά συμμετοχή), ενώ χαμηλότερη εμφανίζεται η μέση χρηματοδότηση σε ότι αφορά τα ελληνικά ερευνητικά ιδρύματα σε σχέση με τα ευρωπαϊκά (ανέρχεται σε €353.032 έναντι €372.536 ανά συμμετοχή). Οι περιφέρειες με τη μεγαλύτερη συμμετοχή είναι η Αττική (132 συμμετοχές), ενώ ακολουθούν με σημαντικά μικρότερα ποσοστά συμμετοχής η Κεντρική Μακεδονία (23 συμμετοχές) και η Κρήτη (17 συμμετοχές). Τα θεματικά πεδία «Νερό» (Water) και “Πρώτες ύλες» (Raw materials) είναι συνολικά τα πρώτα, τόσο σε συμμετοχές όσο και σε χρηματοδότηση, με σημαντική διαφορά από τα υπόλοιπα.

1. https://ec.europa.eu/programmes/horizon2020/en/h2020-section/climate-action-environment-resource-efficiency-and-rawmaterials 2. https://unfccc.int/process-and-meetings/the-paris-agreement/the-paris-agreement 3. https://www.un.org/sustainabledevelopment/sustainable-development-goals/

Η ελληνική συμμετοχή 2014 - 2019 | 3


Βασικά στοιχεία Περίοδος αναφοράς: Ιούνιος 2014 – Οκτώβριος 2019 Αριθμός προκηρύξεων: 411 Ελληνική συμμετοχή με συμβασιοποιημένα έργα σε 30 προκηρύξεις Κατάταξη Ελλάδας στην ΕΕ στον αριθμό συμμετοχών: 8η Κατάταξη Ελλάδας στην ΕΕ στη συνολική χρηματοδότηση: 9η

Κατάταξη Ελλάδας στην ΕΕ σε σχέση με τον αριθμό συμμετοχών Spain

Germany

Italy

United Kingdom

France

Netherlands

Belgium

Greece

Sweden

Portugal

Austria

Finland

Denmark

Poland

Romania

Ireland

77

Slovenia

71

Hungary

54

Croatia

46

Czech Republic

46

678 595 565 495 465 395 364 201 199 186 182 164 144 103 86

Cyprus

33

Bulgaria

28

Slovakia

26

Estonia

23

Lithuania

14

Luxembourg

12

Malta

11

Latvia

7

1. Στην ανάλυση των στοιχείων για τη θεματική περιοχή «Δράση για το κλίμα, περιβάλλον, αποδοτικότητα πόρων και πρώτες ύλες», περιλαμβάνονται ορισμένες προκηρύξεις από άλλες θεματικές περιοχές (π.χ. Κοινωνική Πρόκληση 2 και Κοινωνική Πρόκληση 7), το αντικείμενο των οποίων είναι συναφές με την Κοινωνική Πρόκληση 5 και χρηματοδοτούνται ή συγχρηματοδοτούνται από πόρους της θεματικής.

Horizon 2020 | 4


Κατάταξη Ελλάδας στην ΕΕ σε σχέση με τη χρηματοδότηση που προσελκύθηκε Germany

Spain

United Kingdom

Italy

Netherlands

France

Belgium

Sweden

Greece

Finland

Austria

Denmark

Portugal

Poland

Ireland

17.559.719 €

Slovenia

16.200.890 €

Romania

11.511.751 €

Hungary

8.578.326 €

Cyprus

7.152.419 €

Croatia

6.033.053 €

Czech Republic

5.938.482 €

248.080.344 € 200.739.504 € 198.008.912 € 166.171.319 € 140.081.371 € 134.597.127 € 102.900.445 € 81.565.237 € 59.954.632 € 57.675.112 € 51.292.507 € 48.218.439 € 44.191.332 € 20.229.058 €

Estonia

4.622.849 €

Bulgaria

3.888.170 €

Slovakia

3.180.156 €

Luxembourg

2.621.829 €

Lithuania

2.533.785 €

Malta

1.732.088 €

Latvia

851.724 €

Η ελληνική συμμετοχή 2014 - 2019 | 5


Στους παρακάτω πίνακες παρατίθενται στοιχεία2 για τη συμμετοχή ελληνικών οργανισμών σε προτάσεις και έργα. Για σκοπούς σύγκρισης, διατίθενται συνολικά στοιχεία που αντιστοιχούν στο σύνολο των χωρών που συμμετείχαν στη θεματική, εντός και εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όπου το δείγμα σύγκρισης περιορίζεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αυτό θα αναφέρεται σαφώς. Στα στοιχεία δεν περιλαμβάνονται οι προκηρύξεις SME Instrument, Η2020-Adhoc και H2020-IBA.

Προτάσεις Ελλάδα

Σύνολο

Προτάσεις που κατατέθηκαν

401 προτάσεις με ελληνική συμμετοχή 31,01% ποσοστό επί του συνόλου

1.293 προτάσεις κατατέθηκαν από όλες τις χώρες που συμμετέχουν

Συμμετοχές σε προτάσεις που κατατέθηκαν

753 ελληνικές συμμετοχές

19.666 συνολικές συμμετοχές

Αιτούμενη χρηματοδότηση ΕΕ

€257.272.881 χρηματοδότηση αιτήθηκαν

€7.058.948.753

οι ελληνικοί φορείς 3,64% ποσοστό επί του συνόλου

συνολική αιτούμενη χρηματοδότηση

Οι ελληνικοί φορείς έχουν υψηλή συμμετοχή σε ό,τι αφορά τις συμμετοχές σε επιλέξιμες προτάσεις. Ωστόσο, η υψηλή συμμετοχή συνοδεύεται από αναλογικά μικρότερη αιτούμενη χρηματοδότηση.

Έργα Εγκεκριμένα έργα

Συμμετοχές σε έργα

Συντονισμοί έργων

Οργανισμοί σε έργα

Εγκεκριμένη χρηματοδότηση ΕΕ

Ελλάδα

Σύνολο

Αριθμός έργων, με ελληνική Ποσοστό επί του συμμετοχή συνόλου

307 έργα από όλες τις χώρες που συμμετέχουν στον Ορίζοντα 2020

101

32,9%

Αριθμός ελληνικών συμμετοχών

Ποσοστό επί του συνόλου

201

3,29%

Αριθμός έργων με Έλληνα συντονιστή

Ποσοστό επί του συνόλου

16 συντονισμοί

5,21%

Αριθμός ελληνικών οργανισμών

Ποσοστό επί του συνόλου

101

3,08%

Χρηματοδότηση για τους ελληνικούς φορείς

Ποσοστό επί του συνόλου

€60 εκατομμύρια

3,32%

6.112 συμμετοχές από όλες τις χώρες που συμμετέχουν στον Ορίζοντα 2020 307

συντονισμοί σε έργα από όλες τις χώρες που συμμετέχουν στον Ορίζοντα 2020

3.282 φορείς από όλες τις χώρες που συμμετέχουν στον Ορίζοντα 2020

€1,8 δις συνολική χρηματοδότηση που έλαβαν οι φορείς από όλες τις χώρες που συμμετέχουν στον Ορίζοντα 2020

2. Πηγές Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Νοέμβριος 2019

Horizon 2020 | 6


Σε ποσοστό που φτάνει σχεδόν το 33% των έργων που συμβασιοποιήθηκαν υπάρχει ελληνική συμμετοχή. Ωστόσο, αυτή αντιστοιχεί μόλις στο 3,29% του συνόλου των συμμετοχών από όλες τις χώρες που συμμετέχουν στον Ορίζοντα 2020. Αυτή η αντίφαση εξηγείται από το μεγάλο μέγεθος των κοινοπραξιών που συμμετέχουν σε έργα, στις οποίες κατά μέσο όρο συμμετέχουν 11 εταίροι. Επίσης, κατά μέσο όρο, οι ελληνικοί φορείς έχουν 7% περισσότερες συμμετοχές σε σύγκριση με το σύνολο των φορέων που συμμετέχουν στον Ορίζοντα 2020 στην εν λόγω θεματική. Αυτή η τάση είναι πιο έντονη στα πανεπιστημιακά ιδρύματα και λιγότερο στις επιχειρήσεις και τους ιδιωτικούς φορείς.

Ποσοστά επιτυχίας3 Ελλάδα

Σύνολο

Ποσοστό επιτυχίας προτάσεων

22,69%

23,05%

Ποσοστό επιτυχίας χρηματοδότησης4

23,3%

25,61%

αιτούμενη/εγκεκριμένη χρηματοδότηση των ελληνικών φορέων σε επιτυχείς προτάσεις

αιτούμενη/εγκεκριμένη χρηματοδότηση σε επιτυχείς προτάσεις από όλες τις χώρες που συμμετέχουν στον Ορίζοντα 2020

επιτυχείς προτάσεις που κατατέθηκαν επιτυχείς προτάσεις από όλες τις χώρες με ελληνική συμμετοχή που συμμετέχουν στον Ορίζοντα 2020

Σε ό,τι αφορά τις προτάσεις που κατατέθηκαν, τα ποσοστά επιτυχίας σε προτάσεις με ελληνική συμμετοχή είναι ελαφρώς χαμηλότερα σε σχέση με το μέσο όρο της ΕΕ. Παράλληλα, τα ποσοστά επιτυχίας χρηματοδότησης ελληνικών φορέων είναι, επίσης, χαμηλότερα συγκριτικά με τα συνολικά ποσοστά επιτυχίας στη χρηματοδότηση.

3. Τα ποσοστά επιτυχίας υπολογίζονται με βάση τις επιτυχημένες προτάσεις και όχι τα συμβασιοποιημένα έργα. Είναι πιθανό μια επιτυχημένη πρόταση να μην καταλήξει σε συμβασιοποίηση π.χ. λόγω μη επιτυχούς ολοκλήρωσης της διαδικασίας Grant Agreement Preparation. 4. Ο ορισμός “Ποσοστό επιτυχίας χρηματοδότησης” βρίσκεται στο μεθοδολογικό υπόμνημα.

Η ελληνική συμμετοχή 2014 - 2019 | 7


Συμμετοχή σε έργα Κατανομή συμμετοχών ανά έτος για Ελλάδα και EU-28 Σύγκριση Ελλάδας - EU-28

Κατανομή Ελλάδας ανά έτος 1,99%

14,93%

23,38%

30%

26,87% 25% 26,87% 23,88%

8,96%

20,68%

2015

2016

2017

2018

2019

21% 19,52%

20,68%

14,93% 10%

8,95%

5% 21%

19,52% 19,39%

1,38%

0%

2014

2014

2015

2016

2017

2018

2019

18,02%

15%

Κατανομή EU-28 ανά έτος 1,38%

23,38%

19,39%

20%

2014

18,02%

23,88%

2015

2016 EU-28

2017

2018

1,99%

2019

Ελλάδα

Στα παραπάνω γραφήματα παρουσιάζεται η συμμετοχή της Ελλάδας και των κρατών-μελών (ΕU-28) ανά έτος σε συμβασιοποιημένα έργα. Η τάση που υπάρχει στη συμμετοχή κατά την περίοδο 2014-2019 είναι γενικά παρόμοια στην Ελλάδα και στα κράτη-μέλη. Ειδικότερα, η συμμετοχή της Ελλάδας σε έργα είναι μικρότερη κατά τα έτη 2014 και 2016 με απόκλιση που φτάνει τις 6 και 10 ποσοστιαίες μονάδες αντίστοιχα, ενώ κατά τα έτη 2015, 2017 και 2018 η ελληνική συμμετοχή παρουσιάζεται υψηλότερη από τον Ευρωπαϊκό μέσο όρο (EU-28) με ποσοστά που υπερέχουν της αντίστοιχης ευρωπαϊκής συμμετοχής από 4,5 έως 6 ποσοστιαίες μονάδες. Αξίζει να παρατηρήσουμε ότι κατά την πορεία των ετών που η ελληνική συμμετοχή παρουσιάζει πολύ έντονες διακυμάνσεις, που πλησιάζουν το 18% για τα έτη 2015-2016 και το 15% για τα έτη 2016-2017, η αντίστοιχη ευρωπαϊκή διακύμανση είναι 1,6% και 0,1% αντίστοιχα. Η σημαντική μείωση που παρατηρείται τόσο στις ελληνικές, όσο και στις ευρωπαϊκές συμμετοχές το 2019, πρέπει να ερμηνευθεί προσεκτικά, καθώς ένα σημαντικό μέρος επιτυχημένων προτάσεων δεν είχε συμβασιοποιηθεί κατά το χρόνο συγγραφής της παρούσας στατιστικής ανασκόπησης.

Horizon 2020 | 8


Συμμετοχή σε έργα ανά πεδίο προτεραιότητας για Ελλάδα και EU-285 Στο παρακάτω διάγραμμα παρουσιάζονται τα ελληνικά ποσοστά συμμετοχής στα πεδία προτεραιότητας της Κοινωνικής Πρόκλησης 5, σε σχέση με την ευρωπαϊκή συμμετοχή. 70%

EU-28

60% 54,18%

57,71%

Ελλάδα

50%

40%

30%

20%

10%

10,04% 9,95%

8,4% 8,46% 8,35%

6,97%

5,31%

7,46%

5,18%

2,49% 3,98% 0% 2,58%

5,47%

0,85% 0,5% 0,76% 0%

0,19% 1%

0,17% 0%

0% Greening the Water economy Innovation: Boosting its value for Europe

Industry 2020 in the Circular Economy

Waste: A Building a Smart and Blue Growth Disaster- Competitive Fuel Sustainable Resource low-carbon, sustainable resilience: Low-carbon cells and Food to Recycle, climate cities safeguarding energy hydrogen Security Reuse and resilient and securing 2 Joint Recover Raw future society, Undertaking Materials including adapting to climate change

Energy Efficiency

Οι συμμετοχές ανά πεδίο προτεραιότητας παρουσιάζονται ως ποσοστό επί του συνόλου των ελληνικών και ευρωπαϊκών συμμετοχών αντίστοιχα.

Όπως φαίνεται, στις γενικότερες προτεραιότητες της Κοινωνικής Πρόκλησης 5, μακράν το δημοφιλέστερο πεδίο προτεραιότητας τόσο των Ευρωπαίων όσο και των Ελλήνων συμμετεχόντων είναι το πεδίο που αφορά στην «Μετάβαση στην πράσινη οικονομία» (Greening the economy). Επόμενα αλλά με πολύ μικρότερη συμμετοχή έρχονται τα θεματικά πεδία «Καινοτομία στο νερό: Ενισχύοντας την αξία του στην Ευρώπη» (Water Innovation: Boosting its value for Europe), «Βιομηχανία 2020 στο πλαίσιο της Κυκλικής Οικονομίας» (Industry 2020 in the Circular economy) και «Απόβλητα: Ένας πόρος για ανακύκλωση, επαναχρησιμοποίηση και ανάκτηση πρώτων υλών» (Waste: A Resource to Recycle, Reuse and Recover Raw Materials).

5. Τα πεδία προτεραιότητας ακολουθούν την διάρθρωση των προκηρύξεων των Προγραμμάτων Εργασίας.

Η ελληνική συμμετοχή 2014 - 2019 | 9


Ελληνική συμμετοχή σε έργα ανά θεματικό πεδίο6 Θεματικό πεδιο

Συμμετοχή ανά θεματικό πεδίο επί του συνόλου των ελληνικών συμμετοχών

Xρηματοδότηση ανά θεματικό πεδίο επί του συνόλου της ελληνικής χρηματοδότησης

Circular economy

14,43%

19,28%

Raw materials

13,43%

13,28%

Water

12,94%

9,15%

Fighting and adapting to climate change

10,45%

12,15%

Developing comprehensive and sustained global environmental observation and information systems

8,46%

6,82%

Call – Waste: A Resource to Recycle, Reuse and Recover Raw Materials

6,97%

6,35%

Towards a low-carbon Europe

6,47%

7,65%

Other

26,87%

25,32%

Το πιο δημοφιλές θεματικό πεδίο στην Ελλάδα είναι αυτό που αφορά την «Κυκλική Οικονομία» (Circular economy) και αμέσως μετά ακολουθεί το θεματικό πεδίο που αφορά στις «Πρώτες ύλες» (Raw materials). Η κατάταξη συνεχίζεται με τα θεματικά πεδία για το «Νερό» (Water) και την «Καταπολέμηση και Προσαρμογή στην Κλιματική αλλαγή» (Fighting and adapting to climate change), ενώ τα υπόλοιπα θεματικά πεδία ακολουθούν με αρκετά μικρότερα ποσοστά.

6. Η ομαδοποίηση με βάση το θεματικό πεδίο πραγματοποιείται από το Εθνικό Σημείο Επαφής της Κοινωνικής Πρόκλησης 5, με σκοπό την πιο λεπτομερή παρουσίαση της ελληνικής συμμετοχής.

Horizon 2020 | 10


Ελληνική συμμετοχή σε έργα ανά τύπο οργανισμού Τύπος οργανισμού

Συμμετοχή ανά τύπο οργανισμού επί του συνόλου των ελληνικών συμμετοχών

Χρηματοδότηση ανά τύπο οργανισμού επί του συνόλου της ελληνικής χρηματοδότησης

Επιχειρήσεις / Ιδιωτικοί Οργανισμοί (PRC)

30,85%

30,44%

ΑΕΙ/ΤΕΙ (HES)

25,37%

35,20%

Ερευνητικά Κέντρα (REC)

21,39%

25,32%

Δημόσιοι Φορείς (PUB)

12,44%

6,06%

9,95%

2,99%

Άλλο (OTH)

Συμμετοχή σε έργα ανά τύπο οργανισμού

9,95%

Συμμετοχή σε έργα ανά τύπο οργανισμού (Ελλάδα - ΕU-28)

30,85%

12,44%

35% 30,75%

30,85%

EU-28

30%

Ελλάδα

25,37% 26,47%

25% 21,39%

20,09%

20% 15%

12,1% 12,44%

10%

10,59%

9,95%

25,37%

21,39%

5% Επιχειρήσεις / Ιδιωτικοί Οργανισμοί

ΑΕΙ/ΤΕΙ

Δημόσιοι Φορείς

Άλλο

Ερευνητικά Κέντρα

0%

Επιχειρήσεις / Ιδιωτικοί Οργανισμοί

ΑΕΙ/ΤΕΙ

Ερευνητικά Κέντρα

Δημόσιοι Φορείς

Άλλο

Σε ό,τι αφορά τη συμμετοχή ανά τύπο οργανισμού, τόσο στην Ευρώπη όσο και στην Ελλάδα, οι επιχειρήσεις/ ιδιωτικοί οργανισμοί (PRC) είναι πρώτοι σε συμμετοχές, με τη συμμετοχή της Ελλάδας να υπερέχει ελάχιστα (30,85% για την Ελλάδα και 30,75% για την Ευρώπη). Τα ελληνικά πανεπιστημιακά ιδρύματα (HES) συμμετέχουν κατά 5 ποσοστιαίες μονάδες περισσότερο από τα αντίστοιχα ευρωπαϊκά, ενώ στην περίπτωση των ερευνητικών κέντρων (REC), η εικόνα αναστρέφεται με την Ελλάδα να υπολείπεται των ευρωπαϊκών συμμετοχών κατά 5 ποσοστιαίες μονάδες. Παρατηρείται ότι, στο σύνολο των συμμετοχών σε Ελλάδα και Ευρώπη, η συμμετοχή των πανεπιστημίων και των ερευνητικών ιδρυμάτων αθροιστικά φτάνει το 47%.

Η ελληνική συμμετοχή 2014 - 2019 | 11


Ελληνική συμμετοχή σε έργα ανά κατηγορία δράσης Κατηγορία δράσης

Συμμετοχή ανά κατηγορία δράσης επί του συνόλου των ελληνικών συμμετοχών

Χρηματοδότηση ανά κατηγορία δράσης επί του συνόλου της ελληνικής χρηματοδότησης

Δράσεις Έρευνας και Καινοτομίας (RIA)

41,58%

46,44%

Δράσεις Καινοτομίας (IA)

28,71%

45,11%

Δράσεις Συντονισμού και Υποστήριξης (CSA)

24,75%

6,36%

4,95%

2,1%

Δράσεις Διακρατικής Συνεργασίας (ERA-NET-Cofund)

Η πλειοψηφία των ελληνικών συμμετοχών αφορούν σε δράσεις έρευνας και καινοτομίας (RIA). Ακολουθούν οι δράσεις καινοτομίας (IA) όπου παρατηρείται πως η αναλογία συμμετοχής-χρηματοδότησης είναι ευνοϊκή για τους φορείς. Το γεγονός αυτό θα μπορούσε να οφείλεται σε συμμετοχή ελληνικών φορέων με ενισχυμένο ρόλο λόγω στοχευμένης ερευνητικής δραστηριότητας, ύπαρξης υποδομών ή/και ικανότητας για καινοτομία. Τρίτες στη σειρά έρχονται οι δράσεις συντονισμού και υποστήριξης (CSA) στις οποίες υπάρχει σημαντική διαφορά μεταξύ συμμετοχής-χρηματοδότησης καταδεικνύοντας τον περιορισμένο ρόλο των φορέων σε συνδυασμό με το χαμηλότερο προϋπολογισμό των εν λόγω δράσεων. Ωστόσο, οι δράσεις CSA αποτελούν το πρώτο βήμα για τη συμμετοχή και δικτύωση νέων συμμετεχόντων στα προγράμματα πλαίσιο. Η ελληνική συμμετοχή υπερτερεί της αντίστοιχης ευρωπαϊκής τόσο στις δράσεις CSA όσο και στις δράσεις διακρατικής συνεργασίας (ERA-NET-Cofund).

Συμμετοχή σε έργα ανά κατηγορία δράσης

Συμμετοχή σε έργα ανά κατηγορία δράσης (Ελλάδα - EU-28)

50%

4,95% 41,58%

24,75%

45% 40%

45,28%

EU-28 Ελλάδα

41,58%

35% 29,32% 28,71%

30%

24,75%

25% 20,52%

20% 15% 10%

0% RIA

4,56% 4,95%

5%

28,71% IA

CSA

ERA-NET-Cofund

0,33%

Δράσεις Έρευνας και Καινοτομίας (RIA)

Δράσεις Καινοτομίας (IA)

Δράσεις συντονισμού και υποστήριξης (CSA)

Δράσεις δια-κρατικής συνεργασίας (ERA-NET Cofund)

0%

Δράσεις Precommercial Procurement

Horizon 2020 | 12


Ελληνική συμμετοχή σε έργα ανά περιφέρεια Περιφέρειες

Ποσοστό επί του συνόλου των ελληνικών συμμετοχών

Ποσοστό επί του συνόλου της χρηματοδότησης ελληνικών οργανισμών

Αττική

65,67%

70,24%

Κεντρική Μακεδονία

11,44%

13,03%

Κρήτη

8,46%

7,56%

Νότιο Αιγαίο

4,48%

2,28%

Δυτική Ελλάδα

2,99%

2,08%

Θεσσαλία

1,99%

1,71%

Ήπειρος

1,49%

0,78%

Βόρειο Αιγαίο

1%

0,35%

Στερεά Ελλάδα

1%

1,14%

Ανατολική Μακεδονία και Θράκη

0,5%

0,2%

Ιονίων Νήσων

0,5%

0,42%

Πελοπόννησος

0,5%

0,21%

Οι περιφέρειες με την μεγαλύτερη συμμετοχή στην Κοινωνική Πρόκληση 5 είναι η Αττική (65,67%), και ακολουθούν με πολύ χαμηλότερα ποσοστά η Κεντρική Μακεδονία (11,44%) και η Κρήτη (8,46%). Πιο συγκεκριμένα, 79 έργα που συμβασιοποιήθηκαν έχουν συμμετοχές από την Αττική, συγκεντρώνοντας πάνω από 42 εκατομμύρια ευρώ ευρωπαϊκής χρηματοδότησης. Από αυτά, τα περισσότερα αφορούν δράσεις έρευνας και καινοτομίας (37,12%). Αντίστοιχα, συμμετοχές από την Κεντρική Μακεδονία είχαν 15 έργα που συμβασιοποιήθηκαν την ίδια περίοδο, συγκεντρώνοντας πάνω από 7 εκατομμύρια ευρώ. Η πλειοψηφία των έργων αφορούν δράσεις καινοτομίας (43,47%).

Ελληνική συμμετοχή ανά θεματικό πεδίο ανά περιφέρεια 18

Circular economy

4 1

4 1 1 26 1

Raw materials

18

Water

12

Fighting and adapting to climate change Developing comprehensive and sustained global environmental observation and information systems

11

Call – Waste: A Resource to Recycle, Reuse and Recover Raw Materials

9 1

6

Disaster resilience and climate change Earth observation Cultural heritage for sustainable growth Ensuring the sustainable supply of non-energy and nonagricultural raw materials Sustainable cities through nature-based solutions

2 1 1

5

5

3 1

5 1

2 1

5 1 2 1 1 1

Nature-based solutions for territorial resilience 1 Support to the implementation of the EU-Africa partnership on food and nutrition security and sustainable agriculture

3 1 1 1

11 2

Towards a low-carbon Europe

3 1

5

2

2

2

2

3 1 Αττική Κεντρική Μακεδονία Κρήτη Δυτική Ελλάδα Πελοπόννησος Δυτική Μακεδονία Ήπειρος Ανατολική Μακεδονία και Θράκη Στερεά Ελλάδα Θεσσαλία Ιόνιων νήσων

2

Specific support and implementation aspects 1 1

Νότιο Αιγαίο Βόρειο Αιγαίο

Protecting the environment, sustainably managing natural 1 1 resources, water, biodiversity and ecosystems Climate services 1 1 Cross-challenge topics 1

Η ελληνική συμμετοχή 2014 - 2019 | 13


Τα θεματικά πεδία με τις περισσότερες συμμετοχές ανά περιφέρεια είναι αυτά που αφορούν την «Κυκλική Οικονομία» (Circular economy) και αμέσως μετά ακολουθεί το θεματικό πεδίο που αφορά στις «Πρώτες ύλες» (Raw materials). Η κατάταξη συνεχίζεται με τα θεματικά πεδία για το «Νερό» (Water) και για την «Καταπολέμηση και Προσαρμογή στην Κλιματική αλλαγή» (Fighting and adapting to climate change). Αυτή η τάση παρατηρείται πιο έντονα στις περιφέρειες με τη μεγαλύτερη συμμετοχή, κυρίως στην Αττική, και την Κεντρική Μακεδονία και λιγότερο στην Κρήτη. Η συμμετοχή σε συγκεκριμένα θεματικά πεδία φαίνεται να συνδέεται και με τις προτεραιότητες που θέτει κάθε περιφέρεια στην περιφερειακή στρατηγική της (Στρατηγική Έξυπνης Εξειδίκευσης – RIS3). Τα θεματικά πεδία, που επιλέγονται από φορείς στις συγκεκριμένες περιφέρειες, προωθούνται παράλληλα από τους άξονες της εκάστοτε περιφερειακής στρατηγικής. Έτσι, στην περιφερειακή στρατηγική της Αττικής, ο τομέας του περιβάλλοντος και της κλιματικής αλλαγής, το νερό και η συνδρομή της χρήσης των τεχνολογιών περιβάλλοντος με σκοπό την καλυτέρευση της ζωής των πολιτών, αποτελούν προτεραιότητες για την περιφέρεια7. Αντίστοιχη είναι και η εικόνα σε ότι αφορά την περιφερειακή στρατηγική έξυπνης εξειδίκευσης της Κεντρικής Μακεδονίας, όπου ο τομέας του περιβάλλοντος αποτελεί βασική προτεραιότητα. Ειδικότερη βαρύτητα δίνεται στον τομέα της διαχείρισης της ενέργειας, της εξοικονόμησης πρώτων υλών και τις τεχνολογίες νερού αναφορικά με τη διαχείριση λυμάτων και την ανακύκλωση νερού, που στόχο έχουν τη βιώσιμη ανάπτυξη της περιφέρειας8.

Συντονισμοί ανά θεματικό πεδίο ανά περιφέρεια Call – Waste: A Resource to Recycle, Reuse and Recover Raw Materials Circular economy Developing comprehensive and sustained global environmental observation and information systems Disaster resilience and climate change Ensuring the sustainable supply of non-energy and nonagricultural raw materials Fighting and adapting to climate change Nature-based solutions for territorial resilience Raw materials Towards a low-carbon Europe Water

Αττική

Κεντρική Μακεδονία

Κρήτη

2 1 2 1 3 1 2 1  

        1       1

          1      

Αντίστοιχη είναι η εικόνα των συντονισμών στις περιφέρειες. Πρώτη σε συντονισμούς είναι η Αττική (13 συντονισμοί) και ακολουθεί η Κεντρική Μακεδονία (2 συντονισμοί) και τέλος η Κρήτη (1 συντονισμός). Σε ότι αφορά την Αττική, τρεις συντονιστές είναι ιδιωτικοί φορείς και 5 συντονιστές είναι ερευνητικά και πανεπιστημιακά ιδρύματα. Σε ό,τι αφορά την Κεντρική Μακεδονία, οι δύο συντονιστές προέρχονται από πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα. Στην Κρήτη, ο ένας συντονιστής προέρχεται από πανεπιστήμιο. Η τάση στους συντονισμούς ακολουθεί τη γενικότερη τάση της χώρας ως προς το είδος των φορέων που συμμετέχουν στον Ορίζοντα 2020, που είναι κυρίως τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά κέντρα.

7. RIS3 της Περιφέρειας Αττικής: https://s3-eu-west-1.amazonaws.com/myeventora/users-img/331-RIS3-Attiki-dlv2-v04-2015-04-24.pdf 8. RIS3 της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας: http://www.pepkm.gr/uploads/pdf/RIS3_PKM_20161205.pdf

Horizon 2020 | 14


Υπηρεσίες υποστήριξης Εθνικού Σημείου Επαφής Το Δίκτυο ΠΡΑΞΗ είναι Εθνικό Σημείο Επαφής (ΕΣΕ) για τον Ορίζοντα 2020 και αποτελεί επίσημο φορέα ενημέρωσης και υποστήριξης ελληνικών φορέων για τη συμμετοχή τους στο πρόγραμμα. Ορισμένο ως ΕΣΕ για τα Προγράμματα Πλαίσιο της ΕΕ από το 1998, το Δίκτυο ΠΡΑΞΗ προσφέρει τις υπηρεσίες του σε επιχειρήσεις, ερευνητικά και ακαδημαϊκά ιδρύματα, φορείς του δημοσίου και ιδιωτικού τομέα, τοπική αυτοδιοίκηση και ιδιώτες σε όλη την Ελλάδα.

Πληροφόρηση Γενικές πληροφορίες για το πρόγραμμα και τις ευκαιρίες χρηματοδότησης. Ενημέρωση για τα τρέχοντα προγράμματα εργασίας και τις αντίστοιχες προκηρύξεις. Πληροφορίες και διευκρινίσεις για τους κανόνες συμμετοχής, τα ποσοστά χρηματοδότησης, τη διαδικασία υποβολής και αξιολόγησης κ.ά. Ενημερωτικές εκδηλώσεις για το πρόγραμμα και τις αντίστοιχες θεματικές περιοχές και σεμινάρια για ειδικά θέματα.

Συμβουλευτική υποστήριξη Υποστήριξη για την εξέλιξη και χρηματοδότηση μιας ιδέας, την επιλογή κατάλληλου χρηματοδοτικού εργαλείου, προκήρυξης και θέματος. Συμβουλευτική υποστήριξη κατά την προετοιμασία πρότασης και συγκεκριμένα για το περιεχόμενο, τη δομή, την κοινοπραξία, τον προϋπολογισμό κ.ά. Διευκρινίσεις για τα νομικά και οικονομικά θέματα. Συμβουλές για τη διαχείριση διανοητικής ιδιοκτησίας κατά την προετοιμασία της πρότασης και την υλοποίηση του έργου.

Αναζήτηση εταίρων Υποστήριξη για την αναζήτηση εταίρων στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Διοργάνωση εκδηλώσεων δικτύωσης και προώθηση αιτημάτων συνεργασίας.

Εθνικά Σημεία Επαφής για την Κοινωνική Πρόκληση 5 Δράση για το κλίμα, περιβάλλον, αποδοτικότητα πόρων και πρώτες ύλες

Χριστιάνα Σιαμπέκου Δίκτυο ΠΡΑΞΗ / ΙΤΕ τηλ. 210 3607690, e-mail: siambekou@praxinetwork.gr

Βάγια Πιτέλη Δίκτυο ΠΡΑΞΗ / ΙΤΕ τηλ. 2310 552790 , e-mail: piteli@praxinetwork.gr

Μεθοδολογικό υπόμνημα Τα στοιχεία αφορούν α) προτάσεις σε προκηρύξεις με καταληκτική ημερομηνία εντός της περιόδου αναφοράς και β) έργα που έχουν υπογραφεί εντός της περιόδου αναφοράς. Παρατίθεται η επεξήγηση των όρων που απαντώνται συχνά: Προτάσεις: Το σύνολο των επιλέξιμων προτάσεων. Ελληνική συμμετοχή: Πλήθος συμμετοχών ελληνικών οργανισμών σε επιλέξιμες προτάσεις και έργα. Δεν αφορά σε μοναδικούς οργανισμούς. Αιτούμενη χρηματοδότηση (Ελλάδα): Το ποσό της κοινοτικής χρηματοδότησης που αιτείται κάθε ελληνικός οργανισμός σε επιλέξιμη πρόταση. Αιτούμενη χρηματοδότηση (Σύνολο): Το ποσό της κοινοτικής χρηματοδότησης που αιτείται κάθε επιλέξιμη πρόταση. Ποσοστό επιτυχίας προτάσεων: Ο λόγος των χρηματοδοτούμενων προτάσεων προς τις επιλέξιμες υποβληθείσες προτάσεις. Ποσοστό επιτυχίας χρηματοδότησης: Ο λόγος της αιτούμενης χρηματοδότησης επιλέξιμων προτάσεων προς την εγκεκριμένη χρηματοδότηση των προτάσεων που χρηματοδοτήθηκαν.

Η ελληνική συμμετοχή 2014 - 2019 | 15


–

Profile for praxi_network

SC5: CLIMATE  

Climate Action, Environment, Resource Efficiency and Raw Materials

SC5: CLIMATE  

Climate Action, Environment, Resource Efficiency and Raw Materials

Advertisement