Page 1

maj 2006

Nr 20

strona

maj/2006

Rok 3

Remont trwa Trwa drugi etap remontu ulicy Śmigielskiej w Kościanie. Prace na odcinku o długości 662 m, od torów do wyjazdu na drogę krajową nr 5 zostaną sfinansowane z budżetu powiatu i będą kosztowały ponad 627 tys. złotych. Remont prowadzi Przedsiębiorstwo Drogowe DROGBUD-OSTRÓW Sp. z o. o. z Ostrowa Wielkopolskiego. Harmonogram prac zakładał, że realizacja dru-

giego etapu inwestycji rozpocznie się 1 marca tego roku – informuje Andrzej Jęcz, Starosta Kościański. Z uwagi na przedłużającą się zimę i niesprzyjające warunki atmosferyczne prace rozpoczęliśmy z miesięcznym opóźnieniem. W związku z tym termin zakończenia prac nastąpi nie w połowie maja, a w połowie czerwca. Dobra organizacja prac – przyznaje starosta – sprawia, że nie było konieczne

1

ISSN 1732-3592

Projekt pomnika już gotowy

Wjazd do Kościana będzie bezpieczniejszy zamknięcie ruchu samochodowego na remontowanym odcinku drogi. Większe utrudnienia mogą nastąpić jedynie podczas układania masy asfaltowej, ale nawet wówczas będziemy się starali ewentualne utrudnienia zminimalizować. Przy okazji remontu ulicy Śmigielskiej Starostwo Powiatowe wraz z Miejskim Zakładem Wodociągów i Kanalizacji wspólnie przeprowadziło remont sieci kanalizacyjno – sanitarnej wraz z przyłączami do posesji wzdłuż drogi. Wspólne wykonanie przebudowy ulicy pozwoliło na zmniejszenie kosztów budowy. Po remoncie jezdnia będzie miała 9 metrów szerokości. Szerokie ścieżki rowerowe – 1,5m - i chodniki – od 1,5m do 3 m. Wjazd do Kościana będzie nie tylko ładniejszy, ale przede wszystkim bezpieczniejszy. bj

Wzdłuż jezdni będą chodniki i ścieżki rowerowe

Tunele pod torami Istnym utrapieniem dla kierowców stają się korki, tworzące się na przejazdach kolejowych na ulicy Młyńskiej i Gostyńskiej. W miarę wzrostu ruchu samochodowego i faktu, że linia kolejowa Poznań-Wrocław nadal pozostaje jedną z najważniejszych arterii kolejowych w kraju problem bezkolizyjnego przejazdu stał się tematem rozmów Starosty Kościańskiego i przedstawicieli Biura Projektów Komunikacyjnych z Poznania reprezentujących stronę PKP. W spotkaniu, które odbyło się tydzień temu oprócz Andrzeja Jęcza – Starosty Kościańskiego, udział wzięli m.in. burmistrz Miasta Kościana, Śmigla oraz wójt Gminy Kościan. Biuro Projektów Komunikacyjnych reprezentowali – Jerzy Krzywosz (koordynator) oraz Jerzy Szarzawski (specjalista ds. układów drogowych).

- Będzie to ogromna, ale konieczna inwestycja – powiedział po spotkaniu Starosta Kościański. – Trudno jeszcze dzisiaj mówić o szczegółach, ale z wstępnych porozumień wynika, że samorząd powiatowy zajmie się budową dróg pod tunelami, natomiast kolej będzie odpowiedzialna za budowę konstrukcji tunelu. Tunel będzie przebiegał pod torami kolejowymi. Modernizacja linii kolejowej E 59, łączącej Poznań z Wrocławiem ma być jednym z największych przedsięwzięć PKP w Polsce. Po przebudowie torów pociągi będą mogły jeździć z prędkością 160 kilometrów na godzinę. Przymiarki do inwestycji trwają już od pięciu lat, w lipcu upływa termin złożenia do Unii Europejskiej wniosku o dofinansowanie niebagatelną sumą półtora miliarda Euro. Rozpoczęcie inwestycji planowane jest na rok 2009. (ah)

Budowę pomnika Jana Pawła II koordynuje społeczny komitet, któremu przewodniczy Pani Barbara Mizerka. W skład komitetu wchodzą reprezentanci rad powiatu, gminy i miasta Kościan oraz kościańskich parafii. Budowa ma być sfinansowana z datków mieszkańców powiatu, miasta i gminy, a samorządy zobowiązały się dołożyć do nich jedynie brakującą kwotę. Podczas tegorocznych Dni Kościana będzie się odbywała kwesta na ten cel. - Mam nadzieję, że nasza inicjatywa spotka się z przychylnością i życzliwością mieszkańców – powiedziała Barbara Mizerka, przewodnicząca komitetu. Pomnik, stanąć ma na Placu Niezłomnych. Przedstawiać ma papieża bliskiego ludziom - spacerującego po placu w otoczeniu gołębi. Autorem, projektu jest Wiesław Koronowski, kierownik katedry rzeźby Akademii Sztuk Pięknych w Poznaniu. Pomnik odlany ma być z brązu i stać na płaskiej, granitowej płycie. Będzie miał wysokość nieco ponad dwóch metrów. Odsłonięcie zaplanowano na 2 kwietnia 2007 roku w drugą rocznicę śmierci papieża. ah Ewentualnych wpłat prosimy dokonywać na konto: Bank Spółdzielczy w Kościanie: 67866600040111604740000001

Komunikat dla kierowców ! Wydział Komunikacji i Dróg Starostwa Powiatowego w Kościanie przypomina o konieczności wymiany praw jazdy wydanych od 1 maja 1993 roku do 30 czerwca 1999 roku. Termin wymiany tych dokumentów upływa 30 czerwca 2006 roku. Prosimy kierowców, by nie zwlekali z wymianą do ostatniej chwili. Przypominamy również, że do wniosku o wymianę prawa jazdy należy dołączyć kserokopię posiadanego prawa jazdy, wyraźną swoją fotografię o wymiarach 3,5x 4,5 cm bez nakrycia głowy i okularów z ciemnymi szkłami, wykonaną w sposób, że głowa jest widoczna w pozycji lewego półprofilu z widocznym lewym uchem i z zachowaniem równomiernego oświetlenia. Do wniosku należy dołączyć dowód uiszczenia opłaty za wydanie prawa jazdy. Opłata za wydanie prawa jazdy wynosi 71,00 zł. Opłata skarbowa od wniosku wynosi 5,00 zł i 0,50 zł od każdego załącznika. Wydział Komunikacji i Dróg Starostwa Powiatowego w Kościanie mieści się budynku Starostwa na ul. Gostyńskiej 38. bj


strona

II2

Ważne adresy Starostwo Powiatowe w Kościanie Al. T. Kościuszki 22, 64-000 Kościan telefony: - Andrzej Jęcz - Starosta Kościański: - 512 17 85, - Michał Jurga - Wicestarosta Kościański: - 512 17 85, - Biuro Rady: - 512 17 85, - Wydział Organizacyjny, Kadry: tel./fax. 512 08 25, - Grażyna Szproch Skarbnik Powiatu - 511 09 95, - Wydział Finansów, Pełnomocnik Starosty ds. Integracji Europejskiej: - 511 09 95, - Wydział Geodezji Kartografii i Katastru: - 511 08 84,

maj 2006

Drzewa problemem Stowarzyszenie na rzecz Zapobiegania Wypadkom Drogowym „Stop Śmierci” wraz z Sekcją Ruchu Drogowego KPP w Kościanie i Starostwem Powiatowym w Kościanie zorganizowało konferencje poświęconą niebezpieczeństwom związanym z przydrożnymi drzewami. Konferencja odbyła się 18 maja w Zespole Szkół im. Marii Konopnickiej. To już drugie spotkanie poświęcone tej problematyce, poprzednie odbyło się 28 czerwca 2005 roku.

Budynek przy ul. Gostyńskiej 38 - Kazimierz Dembny - Etatowy Członek Zarządu - 512 74 36, - Wydział Komunikacji i Dróg - 512 74 36, - Wydział Architektury, Budownictwa i Ochrony Środowiska - 512 74 28, 512 74 31, - Wydział Oświaty i Spraw Społecznych - 512 70 67, 512 74 33, - Zarządzanie Kryzysowe 511 95 53, - Zarząd Dróg Powiatowych 512 74 18. Urząd Miasta i Gminy Czempiń 64-020, ul. 24 Stycznia 25 tel. (061) 282 67 03, fax (061) 282 63 02 Urząd Miejski Kościan 64-000 Kościan, Al. Kościuszki 22 tel. 512 27 00 Urząd Gminy Kościan 64-000 Kościan, ul Młyńska 15 tel. 512 10 01, 512 13 45, fax. (065) 512 03 15 Urząd Miasta i Gminy Krzywiń 64-010 Krzywiń, ul. Rynek 1 tel. 517 05 25, fax. (065) 517 06 76 Urząd Miasta i Gminy Śmigiel 64-030 Śmigiel, pl. Wojska Polskiego 6 tel. 518 00 03, 518 01 39, fax. (065) 518 98 23 Samodzielny Publiczny Zespół Opieki Zdrowotnej w Kościanie ul. Szpitalna 7, 64-000 Kościan tel. centrala. 512-08-55 Komenda Powiatowa Policji w Kościanie ul. Surzyńskiego 31, 64-000 Kościan tel. centrala 511-62-00 Poradnia Psychologiczno Pedagogiczna w Kościanie ul. Kościelna 7, 64-000 Kościan tel. 5-12-17-60 Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Kościanie ul. Bączkowskiego 5 a, 64-000 Kościan tel. 5-12-53-95, 5-12-60-72 Powiatowa Stacja Sanitarno - Epidemiologiczna w Kościanie ul. Piaskowa 42 a, 64-000 Kościan tel. 5-12-22-33 Powiatowy Inspektorat Weterynaryjny w Kościanie ul. Gostyńska 42, 64-000 Kościan tel. 5-12-07-03, fax.5-12-74-39 Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w Kościanie ul. Kościelna 5, 64-000 Kościan tel. 5127423 Powiatowy Urząd Pracy ul. Wyszyńskiego 6, 64-000 Kościan tel. 512-10-55 Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie ul. Kaźmierczaka 41, 64-000 Kościan tel. 511 01 66, 511 98 32 Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej ul. Szczepanowskiego 1, 64-000 Kościan tel. 512 06 22 Ośrodek Pomocy Społecznej Gmina Kościan ul . Młyńska 15, 64-000 Kościan tel. 512 35 43 Ośrodek Pomocy Społecznej Krzywiń ul. Rynek 1, 64-010 Krzywiń tel. 517 06 45

dr Jerzy Bieroński z Instytutu Geografii i Rozwoju Regionalnego Uniwersytetu Wrocławskiego, wygłosił referat pt. „Zieleń przydrożna – funkcje, zagrożenia oraz problemy jej kształtowania”.

ci¹g dalszy str. IV

Całkiem „sporre” pieniądze... c.d. W poprzednim numerze „Orędownika Powiatowego” prezentowaliśmy informację na temat środków pozyskanych przez nasz powiat z funduszy unijnych i europejskich. Łącznie dało to kwotę 5,5 mln złotych. Z dzisiejszego zestawienia wynika, że z tzw. źródeł pozabudżetowych wpłynęło do Powiatu Kościańskiego prawie 3 mln złotych. Dużo to, czy mało? Zawsze można czuć niedosyt i powiedzieć, że mogłoby być lepiej. Trzeba mieć jednak świadomość, że tak znaczne środki Starostwo pozyskuje dopiero od 3 lat. Dochody budżetu powiatu za 2005 rok wyniosły 36

mln złotych. Średnio co 7 złotówka została pozyskana ze środków zewnętrznych. Dokonując pewnego uproszczenia, oznacza to, że mieszkańcy powiatu nie musieli w ogóle finansować wydatków majątkowych: obiekty takie jak salę gimnastyczną przy szkole nr 5 w Kościanie (wartość ok. 3 100 tys. zł), remont drogi ze Zbęch do Łuszkowa (ok. 420 tys. zł) i przebudowę ulicy Śmigielskiej w Kościanie mamy zupełnie za darmo! Żaden z mieszkańców powiatu nie zapłacił za to ani złotówki! Odpowiedź na pytanie, czy pozyskane 8,5 mln złotych to dużo, czy mało – pozostawiamy Państwu. mw

Zestawienie środków ze źródeł pozabudżetowych: L.p. Przeznaczenie

1.

2.

3. 4. 5. 6.

Wartość pozyskanych środków

Centrum Sportu i Rehabilitacji przy Zespole Szkół Specjalnych w Kościanie

960.000

Zalesianie gruntów rolnych

200.000 200.000 85.355,14

Modernizacja drogi Zgliniec-Jurkowo Budowa chodnika w miejscowości Kurowo Budowa parkingu w miejscowości Jerka Zakup samochodu dla policji

90.476,84 150.000 5.000 10.000 75.000

Źródło (skąd?)

7.

Utworzenie oddziału przysposabiającego dla uczestników OHP Utrzymanie dziecka w rodzinach zastępczych

Ośrodek Pomocy Społecznej Śmigiel pl. Wojska Polskiego 6, 64-030 Śmigiel tel. 518 09 69

9.

Utworzenie Ośrodka Interwencji Kryzysowej i działalność

Ośrodek Pomocy Społecznej Czempiń ul. 24 stycznia 25, 64-020 Czempiń tel. (061) 282 67 67

10. 11. 12.

13.

Zakup cyfrowych rejestratorów rozmów Przebudowa drogi Łuszkowo-Zbęchy Zadania w zakresie oświaty (poza przyznaną roczną subwencją) Zakup sprzętu komputerowego dla prowadzenia spraw ochrony gruntów rolnych oraz ewidencji gruntów i budynków

Razem

Rok pozyskania

Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych Fundusz dopłat do gier liczbowych Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Gmina Krzywiń Gmina Kościan Gmina Krzywiń Gminy z terenu powiatu i Stowarzyszenie „Stop Śmierci”

75.000

8.

Orędownik Powiatowy, Pismo Powiatu Kościańskiego. Wydaje i redaguje Starostwo Powiatowe w Kościanie. Nakład 9 tys. egz. Tel. i fax (065) 512 08 25, e-mail: powiatkoscian@post.pl. Internet: www.powiatkoscian.pl

Konferencja zgromadziła licznych gości. Wzięli w niej udział prof. dr hab. Stanisław Bałazy, mgr inż. Krzysztof Ziomek z Polskiej Akademii Nauk, dr inż. Przemysław Wolski ze Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego, dr Jerzy Bieroński z Uniwersytetu Wrocławskiego, mgr inż. Grzegorz Albrecht ze Stowarzyszenia Rzeczoznawców Techniki Samochodowej oraz mgr. Joanna Kowalska – psycholog Komendy Wojewódzkiej Policji w Poznaniu. Bardzo ważnymi gośćmi byli: Andrzej Kalitowicz, przedstawiciel fundacji Krzysztofa Hołowczyca: „Kierowca Bezpieczny” oraz Edward Woźniak – inicjator ogólnopolskiego ruchu w sprawie przydrożnych drzew. Oprócz prelegentów na spotkanie przyjechali przedstawiciele gmin powiatu kościańskiego i ościennych powiatów. Skąd idea konferencji? W Polsce, w ubiegłym roku na skutek wypadków drogowych kończących się zderzeniem z drzewem, słupem bądź inną przeszkodą stałą zginęło ponad 1000 osób. Drzewa znacznie pogarszają skutki wypadków. Każdy kierowca zdaje sobie sprawę, że zderzenie z tego typu przeszkodą skończy się dla niego śmiercią, dlatego za wszelką cenę starają się uniknąć takiej kolizji, co często skutkuje potrąceniami pieszych, rowerzystów bądź najechaniem na inny pojazd. Głównym celem spotkania była wymiana opinii i doświadczeń, które w przyszłości mogłyby pomóc w rozsądnym planowaniu przebiegu nowych i modernizacji istniejących dróg. Poruszone zostały głównie kwestie bezpieczeństwa kierujących pojazdem. Niestety, obecny stan zadrzewienia przy szosach jest bardzo zły. Zdarzają się miejsca, gdzie drzewa rosną bezpośrednio przy drodze, co jest,

29.968 18.420 15.802,85 49.682,29

Gminy z terenu powiatu

30.000 66.190 20.660 200.000

Budżet Państwa

Zainteresowane powiaty

Budżet Państwa Budżet Państwa

2004 2004 2005 2004 2005 2004 2004 2004 2004 2005 2004 2005 2004 2005 2004 2005 2005 2005

485.171 224.253

Budżet Państwa

2004 2005

5.500

Fundusz Ochrony Gruntów Rolnych

2005

2.996.479,12


maj 2006

UWAGA ! Nowy program aktywizacji osób bezrobotnych e S O Ł T Y S Jeżeli jesteś: młody, aktywny, przedsiębiorczy, posiadasz wykształcenie wyższe, mieszkasz na wsi lub w małym miasteczku weź udział w programie e Sołtys. Aby zapobiec tendencji do wyjeżdżania ze wsi osób młodych, wykształconych, aktywnych i przedsiębiorczych do miast i zachęcić ich do pozostania w swoich rodzinnych miejscowościach opracowano program eSołtys. Jest on adresowany do bezrobotnej młodzieży do 25 roku życia oraz absolwentów wyższych uczelni którzy zainteresowani są podjęciem własnej działalności gospodarczej czyli samozatrudnieniem. W jego ramach osoby, które zdecydują się na udział w projekcie w pierwszej kolejności skierowane zostaną na szkolenie z zakresu podstawowych aspektów zakładania i prowadzenia własnej firmy. Następnie otrzymają wsparcie w formie bezzwrotnych środków (dotacji) na uruchomienie zlokalizowanych na terenach wiejskich Powiatu Kościańskiego biur eSołtys. W ramach uruchomionej działalności uczestnicy projektu świadczyć będą usługi na rzecz mieszkańców danej gminy lub wsi o charakterze konsultacyjno-doradczym. Zakłada się, iż powstałe na terenie powiatu biura będą ze sobą współpracować w zakresie wymiany doświadczeń i dobrych praktyk. Wskazana jest również współpraca z gminnymi centrami informacji. Wszystkie osoby zainteresowane udziałem w programie prosimy o kontakt w siedzibie Powiatowego Urzędu Pracy w Kościanie przy ul. Ks. Prymasa Wyszyńskiego 8, tel. 065-512-10-55 lub 065-512-14-40.

Sukces Powiatowego Ośrodka Karier Powiatowy Ośrodek Karier był inicjatywą z zakresu wsparcia bezrobotnej młodzieży w wieku do 25 lat na wielkopolskim rynku pracy. Przypomnijmy zatem - w roku 2005 w ramach projektu zrealizowanego przez Starostwo Powiatowe przeszkolono 60 osób zarejestrowanych w Powiatowym Urzędzie Pracy w Kościanie. Dzięki wsparciu z Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Pracy pedagog, psycholog i doradca zawodowy rozpoznali potrzeby każdego spośród uczestników wsparcia w zakresie planowania indywidualnej kariery zawodowej. Na podstawie wyników doradztwa wyłoniono 10 młodych ludzi, których przeszkolono pod kątem zakładania własnego biznesu. Ponadto 37 osób poznało zasady funkcjonowania programów graficznych AutoCAD i Corel Draw; przeszkolono 5 spawaczy metodami MAG i TIG oraz 21 kierowców wózków jezdniowych z umiejętnością obsługi komputerowego programu magazynowania. W kursie komputerowym, obsługi kas fiskalnych, zasad GHP/GMP oraz systemu HACCP udział wzięło 40 osób. Efektem szkoleń zawodowych ukończonych przez młodzież w maju 2005 r. było zaktywizowanie 33 osób, spośród których 30 znalazło zatrudnienie, a 3 osoby założyły własną działalność gospodarczą. Młodzież otrzymała pracę jako sprzedawcy, pracownicy biurowi, spawacze, monterzy czy operatorzy wózków widłowych. Efektywność projektu na poziomie 55% należy uznać za spore osiągnięcie. bp

Pracownia jest miejscem, w którym można nauczyć się umiejętności przydatnych na rynku pracy

strona

III3

V Dzień Godności Osób Niepełnosprawnych 15maja wszyscy podopieczni placówek działających na rzecz osób niepełnosprawnych bawili się na Kościańskim Rynku. Wraz z nimi w zabawie uczestniczyli Ci, którzy solidaryzują się z osobami niepełnosprawnymi. Organizatorami V Dnia Godności Osoby Niepełnosprawnej, pod hasłem „Patrzmy na siebie sercem” byli: Dom Pomocy Społecznej z Jarogniewic i Mościszek, Ośrodek Rehabilitacyjny dla Dzieci i Młodzieży, Środowiskowy Dom Samopomocy z Kościana, Warsztaty Terapii Zajęciowej, Zespół Szkół Specjalnych im. M. Konopnickiej, Medyczne Studium Zawodowe, Wojewódzki Szpital Neuropsychiatryczny, Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie oraz Stowarzyszenia „Jesteśmy Wśród Was„ , ”Człowiek dla Człowieka” z Kościana i „Światło Nadziei” ze Śmigla. Patronatem honorowym

W konkursie plastycznym nagrody otrzymała 19 uczestników w różnych kategoriach wiekowych imprezę objęli Starosta Kościański i Burmistrz Kościana. Wśród zaproszonych gości znaleźli się Poseł Wojciech Ziemniak, Starosta Andrzej Jęcz, Burmistrz Śmigla Józef Cieśla, Wójt Gminy Kościan Henryk Bartoszewski, Wiceburmistrz Kościana Sabina Bresińska, Przewodniczący Rady Powiatu Edward Strzymiński oraz osoby, które współpracują na co dzień z placówkami działającymi na rzecz osób niepełnosprawnych. Imprezę otworzyła Mirosława Szymanowska, dyrektor Zespołu Szkół im. Marii Konopnickiej w Kościanie. Po przemówieniach gości: posła na Sejm RP Wojciecha Ziemniaka, Starosty Kościańskiego Andrzeja Jęcza, Zastępcy Burmistrza Kościana Sabiny Bresińska oraz ks. prałata Czesława Bartoszewskiego na rynku rozległa się wykonywana przez Orkiestrę Dętą TON skoczna muzyka. Przy dyskretnym akompaniamencie orkiestry starosta Andrzej Jęcz i Przewodniczący Rady Powiatu Kościańskiego Edward Strzymiński wręczyli nagrody 19 zwycięzcom konkursu plastycznego pod hasłem „Mój kolega jest niepełnosprawny” zorganizowanego dla przedszkolaków, uczniów szkół podstawowych i gimnazjalnych z powiatu. Po części oficjalnej na scenę, tanecznym krokiem wkroczyli, prezentując swoje zdolności taneczne uczestnicy Warsztatów Terapii Zajęciowej. Imprezę uatrakcyjniły także występy dzieci z Zespołu Szkół Nr 1 w Kościanie oraz Zespołu Szkół Specjalnych. Wiele uśmiechu na twarzy bawiących się wspólnie osób wy-

wołał konkurs „Jaka to melodia?”, a także konkurs rozróżniania smaków. Tegoroczny, piąty Dzień Godności Osób Niepełnosprawnych miał swój hymn. Jego słowa: „Nie jesteśmy winni, że jesteśmy inni, nie kryjmy się w mroku. Nie jesteście winni, że jesteśmy inni, Nie odwracajcie wzroku. Patrzmy na siebie sercem, serce nie widzi wad Patrzmy na siebie sercem, a lepszy będzie świat” łatwo wszystkim wpadły w ucho i serce. Śpiewające go Ania Sołtysiak i Daria Górczak, szybko nauczyły wszystkich słów piosenki, tak, że po pewnym czasie nucił ją cały kościański rynek. Dużą atrakcją był występ klowna z poznańskiej Fundacji Wspierania Inicjatyw Społecznych „Za wszelką cenę”. Wolontariusze przebrani za bajkowe postacie malowali dzieciom twarze, a wśród stolików i bawiących się gości przemykały bajkowe postaci lwa i kurczaka. Dzieci chętnie się do nich tuliły i z nimi rozmawiały. Przez cały czas trwania imprezy trwał kiermasz prac wykonanych przez osoby niepełnosprawne. Członkowie Polskiego Stowarzyszenia Diabetyków Koło Kościan mierzyli poziom cukru we krwi. Chętni mogli sobie zmierzyć ciśnienie krwi zasięgnąć porady prawnej i informacji o ulgach i uprawnieniach przysługujących osobom niepełnosprawnym. Wszyscy uczestnicy zabawy mogli się częstować chlebem ze smalcem i ogórkiem, grochówką, bigosem, lodami i słodyczami. Wspaniała impreza nie odbyłaby się bez wsparcia osób dobrej woli, które zawsze chętnie pomagają osobom niepełnosprawnym. Organizatorzy imprezy bardzo dziękują: Staroście Kościańskiemu Andrzejowi Jęczowi, Burmistrzowi Śmigla Józefowi Cieśli, Burmistrzowi Kościana Jerzemu Bartkowiakowi, Komendantowi Policji Powiatowej Henrykowi Kasińskiemu, Komendantowi Straży Miejsckiej Maciejowi Szymczakowi, Dyrektorowi Kościańskiego Ośrodka Kultury Małgorzacie Kosce, Prezesowi Polskiego Stowarzyszenia Diabe-

Klown rozbawił cały rynek tyków Koło Kościan Jerzemu Przewoźniakowi, Krzysztofowi Przybylskiemu, Tadeuszowi Gryszczyńskiemu, Marianowi Kurasiakowi, Markowi Sworackiemu, Mariuszowi Karolczkowi, Jerzemu Tilowi, Markowi Zastrożnemu, Krzysztofowi Brylczakowi, Józefowi Świątkiewiczowi, Zbigniewowi i Helenie Domagałą oraz Zakładom Mięsnym Agro Handel z Mościszek. Do zobaczenia za rok! kp/bj

Konkurs ofert rozstrzygnięty Zarząd Powiatu Kościańskiego 17 maja 2006 roku rozstrzygnął drugi - w tym roku -konkurs ofert na wykonywanie przez organizacje pozarządowe zadania powiatu. Konkurs obejmował zadania z zakresu kultury i kultury fizycznej, realizowanych od maja do grudnia 2006 r. Wpłynęły 23 oferty organizacji pozarządowych. Większość, bo aż 17 dotyczy realizacji zadań związanych ze wspieraniem kultury fizycznej. Są to różnego rodzaju szkolenia, zawody sportowe, rajdy, biwaki oraz obozy. Pozostałe 6 ofert dotyczy wspierania działalności kulturalnej obejmującej wsparcie i promocję twórczości, edukację i oświatę kulturalną oraz inne działania i inicjaty-

wy kulturalne. W budżecie powiatu na cele związane z kulturą zarezerwowano środki w wysokości 15 600 zł natomiast 44 400 zł na kulturę fizyczną. Po przeprowadzeniu weryfikacji złożonych ofert, Zarząd Powiatu podjął decyzje o dofinansowaniu 22 przedsięwzięć. Na zadania związane z działalnością kulturalną przekazał kwotę 15 600 zł, natomiast na zadania z zakresu kultury fizycznej kwotę 32 640 złotych. Szczegółowe informacje znajdują się na stronie internetowej Powiatu Kościańskiego www.powiatkoscian.pl lub w Wydziale Oświaty i Spraw Społecznych Starostwa Powiatowego pod numerami telefonów: 065 512 70 67, 065 512 70 61. kd


strona

IV4

maj 2006

Józef Świątkiewicz

Drzewa ... WAŃKOWICZOWIE Z GORZYCZEK W połowie XIX wieku, Gorzyczki i Gorzyce kupił Edward Potworowski z Przysieki dla swej córki Karoliny i w 1868 r. wybudował tu pałac, zaprojektowany przez Stanisława Hebanowskiego. Karolina urodziła się w 1839 r. w Przesiece. Miała 22 lata, gdy wyszła za mąż za Artura Horwatta i po ślubie zamieszkała wraz ze swoim mężem w Narowli nad Prypecią niedaleko Czarnobyla. Narowla była jednym z czterech majątków należących do rodziny Horwattów i z kilkoma folwarkami zajmowała powierzchnie ok. 12000 ha. W 1850 r. ojciec Artura, Daniel Horwatt wybudował tam empirowy pałac, na wysokim brzegu, kilkadziesiąt metrów od rzeki, tak, że z werandy i balkonów roztaczał się niepowtarzalny widok na płynąca majestatycznie Prypeć i leżące, jak okiem sięgnąć, po drugiej stronie zalewane łąki, porosłe rzadkimi dębami i pełne mniejszych i większych jeziorek bogatych w lilie wodne, ryby i dzikie kaczki. Wokół pałacu roztaczał się dobrze utrzymany 20 ha park, przechodzący z jednej strony w ogrody owocowo warzywne, z drugiej, poprzez oranżerie i inspekty w folwark i gospodarstwo rolne. Artur Horwatt, mąż Karoliny, zmarł nagle w 1903 r., podczas wizyty u Potworowskich w Goli k. Gostynia. Karolina wróciła do swojego majątku w Gorzyczkach i podobno znakomicie gospodarowała. Z tego okresu jej życia najlepiej chyba opisał ją Karolina Horwatt około 1875 roku Krzysztof Morawski w książce „Wspomnienia z Turwi”: …Z sąsiadów prawie nikt nie bywał. Pamiętam jedynie wystawniejsze kolacyjki dla prababki mojej żony Karoliny z Potworowskich Horwattowej z Gorzyczek, starszej, niezmiernie eleganckiej, szeleszczącej jedwabiem i koronkami przy odblasku breloków, łańcuszków złotych biżuterii. Z głębi tej świetnej postaci wydobywał się i odbijał od ścian i sufitu głos tak ostry i doniosły, że gdy mówiła, słychać było rezonans szyb. Tak bliska sąsiadka Turwi, mimo że nic nie miała w sobie ze słodkiej kobiecości, była kochana przez mężczyzn; wuj Zygmunt (Chłapowski) uwijał się koło niej z uśmiechem, ale szacunkiem. Do dziś dźwięczy mi w uszach gromkie „profesorze”, jakim zwracała się do życzliwie patrzącego na nią mego ojca (prof. Kazimierza Morawskiego). Ci panowie admirowali panią Karolinę i za to, że będąc od wielu lat wdową znakomicie gospodarowała na swoich Gorzyczkach i Gorzycach, a jak mawiał znany spec od wielkiej własności ziemskich, Mieczysław Chłapowski, to był najlepszy majątek w Europie Środkowej… Artur Horwatt z pierwszego małżeństwa z Heleną z Woynicz-Sianożęckich miał syna Edwarda i z drugiego małżeństwa z Karoliną z Potworowskich trzy córki: Franciszkę zamężną za Chomińskim, Gabrielę, zamężną za Piotra Wańkowicza, których córka Maria była żoną Witolda Wańkowicza z Jerki i Helenę zamężną za Piotra Komorowicza. Byli to rodzice wulkanologa Maurycego Komorowicza pochowanego w Czempiniu. Edward Horwatt studiował agronomię na Politechnice w Rydze. Po śmierci ojca, gdy Karolina wyjechała do Gorzyczek, został właścicielem Narowli. Gospodarował tu do rewolucji w Rosji w 1918 r. i po utracie Narowli przeniósł się do Gorzyczek i prowadził tu majątek na wzór poleski. Był człowiekiem pełnym fantazji i wielkim uroku osobistym. Miał wiele różnych pomysłów, które wprowadzał w czyn, a które niestety w dobie ogólnego kryzysu, przyczyniły się do jego kryzysu finansowego. Założył wokół podwórza i pałacu sady z ładnymi alejami krzewów ozdobnych. Były też kwatery orzechów laskowych. Wybudował fabrykę marmolady i cukierków gdzie owoce były przerabiane. Ciągle coś budował w celu

upiększenia siedziby. Bramę w kierunku alei brzozowej, którą jeżdżono do Turwi, była kopią bramy wjazdowej do Narowli (częściowo rozebrana w latach siedemdziesiątych ubiegłego wieku decyzją dyrekcji PGR w Starym Głębinie). Stoi tam też do dnia dzisiejszego bardzo zniszczona mała kapliczka. Na podwórzu zachowały się architektoniczne ozdoby na kuźni i gorzelni oraz ozdobne daszki na zabudowaniach gospodarczych. W pałacu pokoje osobiste Edwarda Horwatta wymalowane były w stylu pompejańskim. Na skraju parku na stawach w małych domeczkach mieszkały dzikie kaczki, a w parku spacerowały pawie z mnóstwem bażantów i perliczki. Żona Edwarda Horwatta Jadwiga z Oskierków z powodu choroby płuc często wyjeżdżała do różnych uzdrowisk, a także rozpoczynającego karierę uzdrowiskową Zakopanego. Zmarła w Warszawie w 1919 r. Druga żoną była Eufryda i pochodziła z rodziny Niemców Bałtyckich. Wcześniej była wychowawczynią dzieci Horwattów. Edward Horwatt z pierwszego małżeństwa miał syna Daniela ur. W 1891 r. i zm. w 1917 r. i córkę Aleksandrę. Aleksandra w 1916 r. zaręczyła się z Stanisławem Wańkowiczem juniorem z Rudaków. Mówiono iż był to mariaż na wielką skalę – połączenie ogromnych fortun. Ślub odbył się w Narowli. Rudaków był własnością Heleny z Oskierków Wańkowiczowej, która jako młoda dziewczyna wyszła za mąż za kuzyna swego Stanisława Wańkowicza z Peteszy koło Wilna. Stanisław Wańkowicz bardzo dobrze gospodarował w Rudakowie (12000dzięcin) i majątek stał na bardzo wysokim poziomie. Stanisław Wańkowicz senior był oficerem marynarki rosyjskiej, posłem do Dumy rosyjskiej, prezesem Wileńskiego Towarzystwa Cyklistów. Spadkobiercą tego pokaźnego majątku był Stanisław Wańkowicz junior, który po rewolucji w Rosji wszystko utracił. Stanisław Rostworowski późniejszy generał w liście z 22 marca 1920 r. napisał „…Dziś wieczorem spotkałem się z p. Wańkowiczem, który miał rok temu, czy dwa lata temu 30 tyś dzięcin, kilka samochodów, statek na Prypeci dla wycieczek i polowań, 100 koni cugowych w stajni, a dziś jest nędzarzem i żyje z łaski znajomych, bo wojna mu zabrała i ziemie i samochody i konie…” Stanisław Wańkowicz był absolwentem wydziału mechanicznego Politechniki w Karlsruhe. W latach 1918-19 był członkiem poselstwa polskiego przy rządzie ukraińskim. Później wiceprezesem Towarzystwa Rolniczego i prezesem Związku Ziemian w Lidzie. Przyczynił się do powstania „Słowa” wileńskiego, w którym publikował artykuły gospodarcze i polemizował z założeniami reformy rolnej. Społecznie działał w ramach Rady Naczelnej Organizacji Ziemiańskich. W 1925 r. był członkiem władz Rady Opiekuńczej Kresów. W 1926 r. wstąpił w Wilnie do Organizacji Zachowawczej Pracy Państwowej i z nią w 1933 r. przystąpił do Zjednoczenia Zachowawczych Organizacji Politycznych, w których był wiceprezesem. Od 1937 r. wchodził w skład władz Stronnictwa Zachowawczego. W 1936 r. Stanisław Wańkowicza był wiceprezesem Rady Naczelnej Organizacji Ziemiańskich W latach 1928 – 1935 przez dwie kadencje był senatorem. Z zachowanych dokumentów wynika, że Stanisław Wańkowicza jako senator czynnie uczestniczył w pracach Senatu. Po utracie majątku po rewolucji, przeniósł się z rodziną do majątku żony do Gorzyczek. Tragedią rodziny była bezsensowna śmierć najstarszego 21 letniego syna Karola, który w 1938 r. nieszczęśliwie zakochany popełnił samobójstwo w ambasadzie Szwedzkiej. Tragiczny wrzesień 1939 r. zastał Wańkowiczów w Gorzyczkach. Podobnie jak inne rodziny ziemiańskie, zostali z Gorzyczek wyrzuceni i zamieszkali kontem u znajomych w Warszawie. Młodszy syn Andrzej przez zieloną granicę poszedł szukać Polskiego Wojska. Jednak najtragiczniejszym dla rodziny Wańkowiczów był dzień 24 czerwca 1943 r. w Zbydniowie koło Sandomierza. Dzień wydawało się radosny – ślub jedynej córki Teresy. Wieczorem po przyjęciu ślubnym, nadjechał oddział SS. Esesmani bez podania przyczyny, z premedytacją, zwierzęcą zaciekłością, seriami karabinów, bez cienia litości zamordowali prawie wszystkich, 21 osób; senatora Stanisław Wańkowicza, jego żonę Aleksandrę, gospodarzy i ich gości. Senator Stanisław Wańkowicz jego żona Aleksandra spoczywają tam razem w zbiorowej mogile.

ci¹g dalszy str. II

zdaniem uczestników, praktycznie niedopuszczalne. Okazuje się, że w Wielkopolsce jest to pozostałość po zaborze pruskim, kiedy to zadrzewienia przydrożne pełniły funkcje ochronne dla wojska. Błędna także okazała się opinia, jakoby wysoka roślinność stanowiła barierę dla śniegu czy deszczu, okazało się, że jest zupełnie odwrotnie: przy drzewach tworzą się zaspy utrudniające przejazd, zaś w czasie deszczu pod koronami występuje nierówna wilgotność nawierzchni. Wspomniano także o liściach opadających w sezonie jesiennym, które także stwarzają poważne niebezpieczeństwo dla kierowców. Pomijając kwestie bezpieczeństwa prowadzących pojazdy trzeba także powiedzieć o utrudnieniach związanych z modernizacją dróg, o wysokich kosztach utrzymania tego typu zieleni oraz o negatywnym wpływie korzeni drzew, które niszczę nawierzchnie drogi. Wszystkie przytoczone przez uczestników konferencji argumenty wyraźnie wskazują na dużą wagę problemu przydrożnych drzew. Alternatywą – w ich opinii – mogą być krzewy, które rosnąc w odpowiedniej odległości doskonale spełnią funkcję estetyczną, przejmą rolę zapory przed nawiewaniem śniegu oraz, w razie wypadku łagodnie zamortyzują jego siłę. Takie rozwiązania są zgodne z programem Komisji Europejskiej, dotyczącym poprawy bezpieczeństwa dróg. Idea dróg „wybaczających błędy kierowców” zakłada usunięcie wszystkich przeszkód stałych z pobocza. Zostało to uwzględnione przez twórców programu „GAMBIT 2005” nastawionego na poprawę bezpieczeństwa na drogach, jako jeden z priorytetów. Okazuje się jednak, że zarządcy dróg często nie posiadają jasnych wzorców, do których mogliby się odnieść. Obok „zwykłych” przydrożnych zadrzewień pozostaje do rozwiązania problem, drzew - zabytków przyrody – takich jak choćby aleja lipowa znajdująca się na terenie parku w Turwi. To kolejna płaszczyzna omawianego problemu. Uczestnicy konferencji wskazywali również na to, że nawet najlepsze rozmieszczenie zieleni przy drogach nie zmienia faktu, że kwestia bezpieczeństwa użytkowników dróg w dużej mierze zależy od samych kierowców. Nawet najbezpieczniejsza droga może okazać się śmiertelną pułapką dla kierowcy pozbawionego zdrowego rozsądku. Konferencja naświetliła poważny problem, jaki stanowi nieumiejętne zagospodarowanie pobocza dróg i pozwoliła na wymianę doświadczeń i poglądów między uczestnikami. Większość samorządów jest na etapie modernizacji dróg, kwestia przydrożnych drzew nie jest łatwym zagadnieniem. Dzięki temu spotkaniu samorządowcy poznali alternatywne rozwiązania problemu, być może dzięki temu w przyszłości będziemy mogli jeździć po bezpieczniejszych drogach. mr

Nowa droga w Bonikowie Zakończyły się pracy przy budowie ulicy Sołeckiej w Bonikowie. Droga w Bonikowie została wykonana ze środków pochodzących z budżetu Powiatu Kościańskiego. Koszt realizacji inwestycji wyniósł ponad 630 tys. Nowa droga ma ponad 440 m długości. W ramach inwestycji wybudowano również chodnik o długości 200 metrów i kanalizację deszczową. bj

Droga w Bonikowie ułatwi komunikację w tej miejscowości

23_op_NR20  

maj 2006 strona 1 Trwa drugi etap remontu ulicy Śmigielskiej w Ko- ścianie. Prace na odcinku o długości 662 m, od torów do wyjazdu na drogę...

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you