Page 1

beleidsplan 2017-2020

productiehuis voor Friese popcultuur een fabriek voor bijzondere producten


Inhoud

1. Inleiding 1.1 Fries productiehuis voor popcultuur

1.2 Fries, maar met de blik naar buiten

4.1 4.2 4.3 4.4

6.1 Personeel 6.2 Huisvesting 6.3 MVO

2. Artistieke uitgangspunten 3. Ondernemerschap 4. Producties

pagina 1

Coaching- en professionaliseringstraject Laboratorium voor talentvolle makers Interdisciplinaire producties Genre verbindende producties

2 4

6 7 9

9 10 11 12

5. Promotie en zichtbaarheid 6. Organisatie

13 14

7. Financiën

16

Bijlagen

17

I Portfolio

Colofon

Fotografie Vormgeving

pagina 1

14 15 15

17

Andres Fouché, Ruben van Vliet, Xanne Wijkamp, Saris & den Engelsman, Janita Talsma, Christel de Wolff, Jan Westerhof, Coen Waltmans Rolina Nell

1. Inleiding

De Popfabryk is het Fries productiehuis voor popcultuur. Sinds 2009 ondersteunt de Popfabryk met succes talentvolle Friese makers in hun artistieke en professionele ontwikkeling. Verrijking, verdieping en vernieuwing van de popcultuur zijn hierbij belangrijke uitgangspunten, evenals de interactie tussen popmuziek en andere kunstdisciplines.

De Popfabryk gebruikt een brede definitie van popcultuur die alle kunstvormen raakt. Popcultuur is discipline overschrijdend en verbindend, van muziek, poëzie, vormgeving, fotografie, film, multimedia, design, mode, theater en de opzettelijke vermenging en onderlinge confrontatie van deze kunstvormen. Steeds meer makers zoeken de samenwerking en interactie met andere disciplines vanuit hun eigen artistieke achtergrond, de klassieke discipline indelingen zijn hier steeds minder op van toepassing. Dit vraagt om andere beoordelingscriteria, speelt met de verwachting van het publiek en vindt niet vanzelfsprekend plaats op een poppodium of in een theaterzaal. De Popfabryk ondersteunt Friese makers en gaat hierbij uit van maatwerk. De Popfabryk zet hierbij haar expertise en netwerken in, trekt specifieke expertise aan en staat zo al jaren garant voor kwalitatieve producties in al haar verschijningsvormen.


De Popfabryk is een netwerkorganisatie en vormt een cruciale schakel binnen de keten van talentontwikkeling in de popcultuur die Fryslân rijk is. Ze werkt samen met en sluit aan op podia, opleidingen, festivals, organisaties, initiatieven, startups en ondernemers in het Friese en Noordelijke culturele veld. De Popfabryk onderscheidt zich hierbij door de ontwikkeling en professionalisering van de talentvolle maker als startpunt te hanteren.

In • • • • •

de beleidsperiode 2017 – 2020 gaat de Popfabryk: Talentvolle Friese makers in de popcultuur ondersteunen in hun artistieke en professionele ontwikkeling, waarbij verrij- king, verdieping en vernieuwing van de popcultuur en de interactie tussen popmuziek en andere kunstdisciplines het uitgangspunt vormen; samenwerken met podia, opleidingen, festivals, organi- saties, initiatieven, startups en ondernemers in het Friese en Noordelijke culturele veld ten behoeve van een slui- tende keten voor talentontwikkeling; samenwerking initiëren op nationaal, Europees en interna- tionaal niveau, waarbij het creëren van mogelijkheden voor talentvolle makers en het bijdragen aan een dynamisch Fries cultuurklimaat waarin die makers kunnen gedijen het uitgangspunt vormen; verdere stappen zetten om uit te groeien tot Het Noordelijk productiehuis voor popcultuur; in omvang, producties en projecten groeien met de focus op een discipline en genre overschrijdende aanpak, waarbij popcultuur de dragende discipline is.

1.1 Fries productiehuis voor popcultuur In de popsector zijn geen grotere instellingen die de talentontwikkeling voor jonge makers structureel gestalte geven. Dit is van belang om de ontwikkeling en doorstroom van talent te bevorderen. Het benadrukt des te meer het belang van de productiehuizen voor popcultuur, die hierin een cruciale rol spelen. In Nederland zijn nog vier productiehuizen werkzaam in de popsector. Popfabryk Noord-Nederland, Paradiso Melkweg Productiehuis West-Nederland, Muzieklab Brabant Zuid-Nederland en Productiehuis ON Oost-Nederland, komend uit alle vier de windstreken, waar ze, door een popfabryk & ondergronds (talentlab - chai blaq)

pagina 2


regionale inbedding een duidelijke functie in de keten vertegenwoordigen. Jonge makers vinden hun weg van school of als autodidact naar de productiehuizen, waar ze hun eigen artistieke identiteit kunnen ontwikkelen. Aandacht voor zowel het proces en de ontplooiing, als marktwerking en cultureel ondernemerschap is hierbij integraal onderdeel van de werkwijze. Het aanbod van de productiehuizen vindt gemakkelijk zijn weg naar de podia, door de verbondenheid van deze productiehuizen met de popsector en haar stakeholders. Ook internationaal laten de huizen van zich spreken. Geworteld in hun regio vertakken hun producties zich door het hele land tot ver buiten de landsgrenzen. De Popfabryk, het Friese productiehuis voor popcultuur, heeft een sterke regionale inbedding in Fryslân en daarmee haar eigen culturele realiteit, dat zijn weerslag heeft in het artistieke beleid. De landschappelijke en cultuurhistorische kwaliteiten en waarden vormen hierbij een inspiratiebron. De Friese taal, cultuur en/of landschap spelen dan ook een belangrijke rol in de producties (o.a. Skeylja, Klanklânskippen, Broken Brass Ensemble en Yakumo Orchestra). De Popfabryk heeft haar basis in Leeuwarden, een stad die zich steeds meer aan het profileren is als popstad. Ze sluit naadloos aan bij deze ambitie en vormt een belangrijke schakel in de keten van talentontwikkeling. De Popfabryk laat talentvolle makers ontwikkelen en maakt ze zichtbaar, biedt ze een podium, produceert nieuw aanbod en draagt daarmee bij aan de doorlopende innovatie en vernieuwing binnen de Friese popcultuur. Leeuwarden Culturele Hoofdstad 2018 is een markeringspunt pagina 3

in deze nieuwe beleidsperiode. De Popfabryk heeft bijgedragen aan de totstandkoming van het bidbook en is hierbij partner in de totstandkoming van Welcome to the Village en Explore the North. Ze was samenwerkingspartner in het voor 2018 geïnitieerde project Grab a chair samen met VHDG en Media Art Friesland. De Popfabryk wil zich graag extra inzetten voor Leeuwarden Culturele Hoofdstad 2018. De Popfabryk opereert binnen de keten van talentontwikkeling in de popcultuur die Fryslân rijk is. Vanuit deze gedachte wordt samenwerking en aansluiting gezocht met podia, opleidingen, festivals, organisaties, initiatieven, startups en ondernemers in het Friese en Noordelijke culturele veld. De samenwerkingsverbanden zijn divers, uiteenlopend en vaak productie en project gerelateerd. Voor de komende beleidsperiode wil ze de samenwerking met een aantal reguliere spelers in het culturele veld verder verstevigen en uitbreiden: • Ten behoeve van het coaching- en professionaliseringstra- ject van talentvolle muzikanten, zal er onder andere worden samengewerkt met: Friesland Pop (Leeuwarden/ Fryslân), Neushoorn (Leeuwarden), Asteriks (Leeuwarden), Het Bolwerk (Sneek), Iduna (Drachten), Wolf.Atlas (Leeu warden/ Noorden), Welcome to the Village (Leeuwarden/ Noorden) en UITfestival (Leeuwarden/ Fryslân). • Voor de laboratorium functie, waar talentontwikkeling van jonge makers binnen de popcultuur centraal staat, wordt verdere aansluiting gezocht bij het afstudeerjaar van de Academie voor Popcultuur en het Friesland College. Waarmee ze jonge talenten aan Fryslân bindt. • Voor interdisciplinaire producties wordt er samengewerkt met Media Art Friesland (Leeuwarden), VHDG (Leeuwar- den), Noordelijk Filmfestival (Leeuwarden/ Fryslân),


Schouwburg De Lawei (Drachten), Stadsschouwburg De Harmonie (Leeuwarden), Tryater (Leeuwarden/ Fryslân), Explore the North (Leeuwarden/ Noorden) en de wens tot een nauwere samenwerking met Oerol (Ter- schelling/ Nederland). Met de genre verbindende producties is er samenwerk ing met Friesland Pop en Keunstwurk (Leeuwarden/ Frys- lân), Wolf.Atlas (Leeuwarden/ Noorden), 3S Management (De Falom/ Europa) en met de wens tot een nauwere samenwerking met Oerol (Terschelling/ Nederland) en Into The Great Wide Open (Vlieland/ Nederland).

De Popfabryk is geworteld in Fryslân, en heeft onveranderd de ambitie uit te groeien tot het Noordelijk productiehuis voor popcultuur. Ze volgt daarom de ontwikkelingen rondom de noordelijke experimenteerregio en het cultuurprogramma We the North, en investeert in de samenwerking met onder anderen Noorderzon Festival (Groningen/ Noorden), Grand

Theater (Groningen), Vera/ Simplon (Groningen), Eurosonic/ Noorderslag (Groningen/ Europa), POPgroningen (Groningen). Ook zoekt ze de samenwerking met Station Noord 2.0. en Urban Valley. 1.2 Fries, maar met de blik naar buiten De Popfabryk richt de blik naar buiten en zoekt actief de samenwerking op regionaal, nationaal, Europees en internationaal niveau. Uitgangspunt hierbij is het creëren van mogelijkheden voor talentvolle makers en daarmee bijdragen aan een dynamisch Fries cultuurklimaat waarin die makers kunnen gedijen. In Nederland zijn vier productiehuizen werkzaam in de popsector. De Popfabryk werkt aan het verbeteren van de onderlinge samenwerking, het uitwisselen van expertise en het delen van ervaringen binnen dit netwerk. De diversiteit aan projecten en producties vraagt om een even divers netwerk aan samenwerkingspartners op nationaal niveau, daar waar deze projecten en producties de wens en ambitie hebben de Friese grenzen te overstijgen. De Popfabryk zal gestaag verder werken aan het opbouwen van relaties met relevante podia en festivals in Nederland. De Popfabryk is verankerd in een lokale en Friese context, en opereert tegelijkertijd in een globaliserende wereld. Een fenomeen dat ook wel glokalisme wordt genoemd. Makers voelen een sterke lokale identiteit, en worden tegelijkertijd beïnvloed en geïnspireerd door de wereld die zich aan hen ontvouwd. De Popfabryk stimuleert de interculturele uitwisselingen in de context van de lokale omgeving. Fryslân richt

popfabryk & welcome to the village (excite - jr green)

pagina 4


hierbij de blik naar boven en heeft het gevoel dat de grens van Noord-Europa onder hen ligt. Het noorden staat symbool voor rust, ruimte, vrijheid, ontdekkingskracht, avontuur en de poëtische leegte van het landschap. In alle diversiteit wordt een gemeenschappelijkheid gevoeld, gedeeld en onderzocht. Net als het Noordelijk Filmfestival en Explore the North, legt de Popfabryk in haar producties vaak de link met dit Noorden, waarmee een artistieke verwantschap wordt gevoeld. De Popfabryk maakt onderdeel uit van het Europese netwerk Excite: Exchange of International Talent in Europe. Dit Europese uitwisselingsprogramma bestaat sinds 2009. Excite biedt speelplekken, ervaring, kennis en netwerken voor aanstormende Friese bands en acts in Europa en voor aanstormende Europese bands en acts in Fryslân. Doel van het project is talentontwikkeling en professionalisering van Friese bands en acts binnen een Europese context. Bijdragen aan de ontwikkeling van het Friese popklimaat in zowel kwantitatief als kwalitatief opzicht binnen een Europese context.

tiviteiten uit te breiden en werkt aan een financiële basis om dit te kunnen realiseren. De Popfabryk wil de internationale mogelijkheden voor bands en acts verder ontwikkelen zowel binnen het Excite netwerk als daarbuiten. Naast Excite zoekt ze ook in haar producties de samenwerking met internationale partners, zoals dit het geval was bij onder anderen Skeylja en Klanklânskippen. Met Leeuwarden Culturele Hoofdstad 2018 in het vizier is de Popfabryk extra gemotiveerd om Europese mogelijkheden tot samenwerking aan te grijpen.

De deelnemende partners in het Excite netwerk zijn: • Go North in Schotland – www.gonorthfestival.co.uk • KulturUngdom in Zweden – www.kulturungdom.se • Music:LX in Luxenburg – www.musiclx.lu • Ora in Denemarken – www.ora.dk • Popfabryk in Nederland – www.popfabryk.nl • Poppunt in België – www.poppunt.be • RockCity in Duitsland – www.rockcity.de • SØRF in Noorwegen – www.sorf.no • TAMK in Finland – www.lostinmusic.fi Excite heeft de ambitie om in de komende de jaren haar acpagina 5

popfabryk & schouwburg de lawei (productie klanklânskippen)


2. Artistieke uitgangspunten

De Popfabryk is het Fries productiehuis voor popcultuur. Ze gebruikt een brede definitie van popcultuur die alle kunstvormen raakt. Verrijking en verdieping van de popcultuur is een belangrijk uitgangspunt, evenals de interactie tussen popmuziek en andere kunstdisciplines. Het produceren van nieuwe, aan popcultuur gerelateerde, kunstuitingen is het uitgangspunt van de Popfabryk. Al haar producties bieden een toegevoegde waarde aan het reeds bestaande (podium) aanbod in Fryslân.

een gebied met een bijzondere geschiedenis met interessante verhalen. De Friese taal, cultuur en/of landschap spelen dan ook een belangrijke rol en inspireren tot bijzondere producties en publiekservaringen. De Popfabryk kijkt bij ideeën voor producties vanuit artistiek oogpunt naar de mate waarin deze: • eigenzinnig en authentiek zijn; • een innovatieve waarde hebben; • verbonden zijn met de regio; • de grenzen van de popcultuur onderzoeken; • discipline en/of genre overschrijdend of onderzoekend zijn; • overeenkomen met het artistieke profiel en/of de ambitie van de maker(s); • aansluiten bij de uitvoeringsvaardigheden van de makers; zeggingskracht hebben en het beoogde publiek weten te beroeren, te prikkelen of te verrassen.

Nieuwe producties van de Popfabryk worden vanuit twee uitgangspunten geïnitieerd. Er wordt gewerkt aan autonome creatieve ideeën van talenten en aan eigen producties waarvoor creatieve Friese makers worden gescout. Bij alle producties wordt gelet op innovatie, presentatie en publieksbereik. Verder is er oog voor de mate waarin de producties en ondersteuningstrajecten bijdragen aan het ondernemerschap van de makers en ze helpt bij het verwerven van economische zelfstandigheid. De Popfabryk opereert binnen de culturele context van Fryslân, dat zie je terug in het artistiek beleid. Het Noorden staat symbool voor rust, ruimte, vrijheid, ontdekkingskracht, avontuur en de poëtische leegte van het landschap. Het is popfabryk & geert van der velde (productie somnium)

pagina 6


Deze begrippen zijn niet alleen onderhevig aan maatschappelijke en culturele veranderingen, maar krijgen pas betekenis binnen een van tevoren bepaalde context. De Popfabryk opereert hierbij binnen de context van de Friese en Noordelijke popcultuur. Vanuit deze context wordt de interactie en samenwerking gezocht met landelijke, Europese en internationale makers en organisaties. De Popfabryk vindt deze interactie en samenwerking belangrijk om artistieke uitwisseling en groei bij de betrokken makers te stimuleren, voor de verdieping en verbreding van kennis en vaardigheden, voor de uitbreiding van het (inter)nationale netwerk van de betrokken makers en organisaties en voor het realiseren van presentatieplekken buiten Fryslân. Voor het mede vormgeven van het artistiek beleid is een Artistieke Commissie aangesteld, die adviseert inzake de producties die de Popfabryk initieert of ondersteunt. Makers worden aangespoord om plannen in te dienen of worden gevraagd om een plan gestalte te geven. Binnen de Artistieke Commissie zijn verschillende disciplines vertegenwoordigd zodat de breedte van de popcultuur zich manifesteert. De Artistieke Commissie zal zich de komende jaren vernieuwen, maar bestaat nu nog uit: Adri Schokker | Audiovisueel | Snowvideo Ira Judkovskaja | Theater | Artistiek leider Tryater Sytze Pruiksma | Muziek | Componist en musicus

pagina 7

3. Ondernemerschap

De financiering van kunst- en cultuur staat al geruime tijd onder druk. Dit heeft gevolgen gehad voor de bandbreedte van het aanbod en de arbeidsmarktsituatie van veel werkenden in de cultuursector. Ook in de muziekindustrie worden minder risico’s genomen en wordt nauwelijks geïnvesteerd in talentontwikkeling. Bij de podia staat de exploitatie onder druk en daarmee de programmering van opkomend talent en risicovolle programmering. De Popfabryk heeft haar ambitie om toe te treden tot de Basis Infrastructuur en zich te ontwikkelen tot Noordelijk productiehuis voor popcultuur voorlopig moeten bijstellen. De mogelijkheden in de markt zijn afgenomen. Met de steun van de gemeente Leeuwarden en de Provincie Fryslân heeft de Popfabryk zich echter weten te ontwikkelen tot een weliswaar relatief klein, maar daadkrachtig en slagvaardig productiehuis voor Friese Popcultuur. Het budget wordt daarbij kosteneffectief ingezet met een zo hoog mogelijk rendement. Bij de beoordeling van ideeën voor nieuwe producties, zowel groot als klein, staat de balans tussen de aard van de productie, de daarmee samenhangende kosten en de mogelijkheden om daarvoor voldoende middelen te genereren (bij het publiek en bij andere partijen) centraal. Het nemen van risico’s om invulling te geven aan de eigen ambities is hierbij onderdeel van het ondernemerschap. De Popfabryk, mede gefinancierd


door publieke gelden, moet deze risico’s vanuit haar functie beperken en strategieën ontwikkelen voor als een dergelijk risico optreedt. Bij ideeën voor nieuwe producties wordt dan ook een kosten-batenanalyse gemaakt. Hoewel artistieke uitgangspunten van groot belang zijn, wordt een productie niet gestart voordat er vertrouwen is in de return-on-investment, dit kan zowel financieel, promotioneel als artistiek zijn. De Popfabryk kijkt met het oog op ondernemerschap naar de mate waarin de productie:

• mogelijkheden biedt tot (aanvullende) financiering door fondsen; • mogelijkheden biedt voor het betrekken van sponsors; • in staat is tot het genereren van publieksgelden; • toezeggingen kan krijgen van presentatieplekken voor afname; • bij gebleken succes doorgezet kan worden; • bij tegenvallende externe financiering toch in aangepaste vorm gerealiseerd kan worden; • bijdraagt aan het ondernemerschap van de makers en ze helpt bij het verwerven van economische zelfstandigheid; • door de makers wordt gedragen (inzet van eigen tijd, geld, middelen, netwerken etc.). Producties, bands en acts worden in de markt gezet door samen te werken met strategische partners die de expertise en netwerken hebben op specifieke terreinen. Zo wordt er samengewerkt met onder anderen 3S Music, Wolf.Atlas, Denovali Records, Burning Eagle Booking en Goomah. Het ondernemerschap is niet alleen een belangrijk onderdeel van de eigen producties, maar is tevens aandachtspunt bij de ondersteuningstrajecten van talentvolle muzikanten en makers. De Popfabryk kiest bij de uitvoering van producties bewust voor het aantrekken van startups en jonge professionals. De Popfabryk biedt ze een podium, interactie met andere professionals, ontwikkelingsmogelijkheden, netwerk, portfolio-opbouw en betaalde opdrachten. Soms ontstaan hier weer nieuwe initiatieven uit als bijvoorbeeld Wolf.Atlas Management, Bookings & Events en Bellwether; een nieuw platenlabel en agency met de ambitie om uit te groeien tot een platform voor aan popmuziek gerelateerde kunstenaars. Ook

popfabryk & 3s music (productie yakumo orchestra)

pagina 8


initieert de Popfabryk informatiebijeenkomsten rond thema’s die relevant zijn voor jonge professionals, zoals de afschaffing van de Verklaring Arbeidsrelatie (VAR). De Popfabryk draagt dan ook niet alleen bij aan de ontwikkeling van creatief talent in Fryslân maar levert ook een bijdrage in de ontwikkeling van de creatieve industrie.

4. Producties

De producties van de Popfabryk vormen de kern van de bedrijfsvoering. De organisatie is daarom zo ingericht dat het flexibel en projectmatig kan opereren, met een minimum aan overheadkosten. Het belangrijkste doel van de projecten is talentontwikkeling. Door het inhoudelijk, productioneel en financieel ondersteunen van makers levert de Popfabryk een bijdrage aan de (door)ontwikkeling van talenten en het binden van talenten aan Fryslân.

Dit beleidsplan omvat de beleidsperiode 2017 – 2020. De Popfabryk is vanuit haar visie en functie gebaat bij een flexibele en actuele opstelling en schetst daarom vier werklijnen die de komende beleidsperiode gerealiseerd worden. 4.1 Coaching- en professionaliseringstraject De Popfabryk heeft het coaching- en professionaliseringstraject Freesonica, voor talentvolle Friese muzikanten zodat ze op een professionele, zelfvoorzienende manier leren opereren binnen het Nederlandse clubcircuit. De Popfabryk constateert dat steeds meer muzikanten projectmatig werken en een band of act hierbij een deel van een groter geheel vormt. De focus in het coaching- en professionaliseringstraject wordt daarom iets meer verlegd naar de deelnemende muzikanten waardoor de band of act niet meer uitsluitend centraal gesteld pagina 9

popfabryk & de popronde (productie de snackbar - the homesick)


wordt. Jaarlijks worden hierbij de muzikanten uit minimaal twee talentvolle Friese acts intensief begeleid. Aandachtspunten hierbij zijn onder andere: het ontwikkelen van een eigen (artistieke) identiteit, het ontwikkelen van een langetermijnvisie met daarbij behorende planning, netwerken opbouwen, kennisoverdracht van professionals uit de muziekindustrie, het opzetten en voeren van een financiële administratie, financieringsmogelijkheden, publiciteit, management en bookings. De bands en acts, die hiervoor door professionals uit het popculturele veld gescout worden, hebben vaak in een eerder stadium de Kleine Prijs van Fryslân gewonnen. Het coaching- en professionaliseringstraject van de Popfabryk sluit dan ook aan op de Kleine Prijs van Fryslân, dat door Friesland Pop wordt georganiseerd. Bij de uitvoering worden externe professionals en startups ingezet. Het traject is maatwerk en sluit nauw aan bij de ontwikkelingsvraag van de deelnemende muzikanten. De professionals die betrokken zijn, kunnen dan ook per jaar wisselen. De Popfabryk maakt deel uit van Europese netwerken, waarvan het eerder genoemde Excite de belangrijkste is. Ze biedt hiermee speelplekken, ervaring, kennis en netwerken voor aanstormende Friese bands en acts in Europa en voor aanstormende Europese bands en acts in Fryslân. De Popfabryk wil de Europese mogelijkheden voor bands en acts verder ontwikkelen zowel binnen de bestaande netwerken als daarbuiten. De Friese bands en acts die participeren in de Europese netwerken van de Popfabryk komen vaak voort uit het coaching- en professionaliseringstraject. In toenemende mate worden ze binnen deze Europese netwerken vergezeld van opkomende talenten in de muziekindustrie als band mana-

gers, booking agents, geluids- en licht technici en popfotografen. De bands en acts in de Europese netwerken wordt naast een optreden op een festival, vaak nog een studiosessie, een interview en waardevolle lokale contacten geboden. Voor de opkomende talenten in de muziekindustrie zullen tevens extra programma onderdelen worden opgezet in overleg met de festivals die nu al als host betrokken zijn. Het aantal speelplekken in Fryslân, voor aanstormende Europese bands uit de netwerken, wordt de komende jaren vergroot, zodat er ook meer speelplekken en daarmee kansen in Europa kunnen worden gegeneerd voor Friese bands en acts. De Popfabryk is voorstander van het delen van de aanwezige Europese contacten in het Friese pop culturele veld en neemt initiatief om dit inzichtelijker te maken en uit te wisselen. 4.2 Laboratorium voor makers binnen de popcultuur Naast een productiehuis dat eigen producties ontwikkelt, is de Popfabryk ook een incubator die kennis, ervaring en netwerk deelt met nieuwe makers die op zoek zijn naar een lossere vorm van samenwerking. De Popfabryk geeft advies over projectmanagement, de mogelijkheden tot financiering en stelt haar netwerk beschikbaar. Regelmatig wordt hierbij ook een kleine financiële bijdrage beschikbaar gesteld als cofinanciering voor de realisatie van dergelijke projecten. Met het beschikbaar stellen van kleine budgetten wordt een steun in de rug geboden voor innovatieve ideeën. Voor de Popfabryk is dit laboratorium voor nieuwe makers tevens een belangrijke mogelijkheid om nieuwe talenten te scouten. De samenwerkingspartners zijn hierbij zo divers als de ideeën van de creatieve talenten en zorgt hierdoor vaak ook voor nieuwe, soms onverwachte, samenwerkingspartners. pagina 10


Talentvolle nieuwe makers op het gebied van de popcultuur kunnen hun ideeën en plannen voorleggen. Op basis van het plan en de vraag bepaalt de Popfabryk, binnen de mogelijkheden die ze heeft, in welke vorm er ondersteuning kan plaatsvinden. Steeds vaker wordt er in dit kader een beroep gedaan op de Popfabryk, door talenten die hun eigen ideeën willen realiseren en hier zelf de regie over willen blijven voeren. Bestaande talentontwikkelingstrajecten sluiten hier vaak onvoldoende op aan door het ontbreken van maatwerk, terwijl dit voor de Popfabryk het uitgangspunt vormt. De Popfabryk heeft de infrastructuur en kennis om deze individuele talenten in de popcultuur te helpen in het realiseren van hun ideeën. 4.3 Interdisciplinaire producties Steeds meer makers zoeken de samenwerking en interactie met andere disciplines vanuit hun eigen artistieke achtergrond. De Popfabryk wil deze creatieve talenten een platform bieden om te excelleren, door ze uit te dagen hun grenzen te verkennen en aan te sporen tot vernieuwing. Het produceren van nieuwe, aan popcultuur gerelateerde, kunstuitingen staat dan ook centraal. Popcultuur is hierbij discipline overschrijdend en omvat onder meer muziek, vormgeving, film, multimedia, design, mode, theater, fotografie en de opzettelijke vermenging en onderlinge confrontatie van deze disciplines.

worden gescout.

In de nieuwe beleidsperiode wil de Popfabryk bij nieuwe producties, nog sterker inzetten op samenwerkingen met belangrijke presenterende instellingen in Noord Nederland. Deze presenterende instellingen zullen variëren per productie, gezien de uiteenlopende verschijningsvormen van de producties. Met Explore the North; het festival voor muziek en verhalen op onvermoede plekken in Leeuwarden, is de intentie uitgesproken jaarlijks een coproductie te realiseren die zijn première beleeft op Explore the North en daarna nog een jaar lang uitgezet wordt op festivals en podia in binnen- en mogelijk buitenland. De producties laten zich moeilijk kaderen in kalenderjaren en hebben mede door de mate van afhankelijkheid van cofinanciering een wisselende starttijd. Binnen de nieuwe beleids-

Alle producties bieden een toegevoegde waarde aan het bestaande aanbod in Fryslân. Nieuwe producties van de Popfabryk worden vanuit twee uitgangspunten geïnitieerd: • een idee van een talentvolle maker dat ondersteund en ontwikkeld wordt; • een idee van de Popfabryk zelf, mogelijk in samenwerking met andere organisaties, waarvoor talentvolle makers pagina 11

popfabryk (freesonica - abdomen)


periode zal de Popfabryk minimaal acht producties initiëren en produceren (interdisciplinair en/of genre verbindend). De omvang en duur van deze producties, zijn afhankelijk van de ideeën die hieraan ten grondslag liggen. Voorbeelden van meest recent gerealiseerde interdisciplinaire producties zijn onder anderen Somnium, Hjir, Space Invaders en Klanklânskippen. 4.4 Genre verbindende producties De Popfabryk onderscheidt binnen de producties ideeën van makers die niet zozeer een interdisciplinaire invalshoek hebben, maar zich richten op het verbinden van genres waardoor iets nieuws ontstaat. De producties Yakumo Orchestra en het Broken Brass Ensemble zijn hiervan goede voorbeelden. Momenteel wordt er gewerkt aan het concept [windowlicker]. Hierbij is Leeuwarder zeefdrukcollectief Cowboy Killers gekoppeld aan beeldend kunstenaar Stefan Hoffmann. Samen ondernemen ze een zoektocht naar het spanningsveld en de dialoog tussen kunst en vormgeving met zeefdrukken als gezamenlijk medium.

Zwarte Cross (2016) en voorlopig hoogtepunt het Glastonbury Festival in Engeland (2016). Bij alle producties is er oog voor de mogelijkheden die Europese en internationale samenwerking biedt. Niet alle producties hebben echter de intentie, ambitie en/of mogelijkheden een dergelijk samenwerking vorm te geven. Klanklânskippen is een voorbeeld van een productie waarbij de internationale samenwerking regelmatig gestalte krijgt. Klanklânskippen // Japan (2015) was een samenwerking met Japanse filmmakers en Klanklânskippen // Noorwegen (2016) met Noorse muzikanten, waarbij de productie gestalte kreeg als artist-in-residence. Ook bij de nog te ontwikkelen productie [windowlicker] worden gastkunstenaars/vormgevers als artist-in-residence uitgenodigd om in Fryslân te wonen en te werken aan de productie.

Ook bij de genre verbindende producties zijn dezelfde uitgangspunten van kracht, zoals genoemd bij de interdisciplinaire producties. Ook hierbij gaat de Popfabryk verbindingen aan met belangrijke presenterende instellingen in Noord Nederland. Zo stond het Freeze Festival aan de bakermat van het Yakumo Orchestra. De Popfabryk heeft in samenwerking met 3S Music het Yakumo Orchestra vervolgens verder ondersteund en op de kaart gezet met optredens bij onder anderen Festival Mundial (2015), Noorderslag (2016), Oerol (2016), popfabryk & 3s music (productie yakumo orchestra)

pagina 12


5. Promotie en zichtbaarheid

De Popfabryk is in eerste instantie een producerende organisatie en niet zo zeer een programmerende of presenterende instelling. De producties zowel middelgroot als klein en de bands en acts die participeren, worden veelal geprogrammeerd op de bekendere podia en festivals zowel in Fryslân, Nederland als Europa. De band, act of productie staat hierbij centraal en de Popfabryk als producerende en ondersteunende organisatie raakt hierbij snel op de achtergrond. Het publieksbereik van de producties en participerende bands is groot, mede door de podia en festivals waar deze te zien en te horen zijn. Het publieksbereik ligt hierbij rond de 40.000 per jaar, terwijl het publiek veelal onbekend is met de Popfabryk.

en verstuurt met enige regelmaat persberichten. Daarnaast wordt bij alle ondersteuningstrajecten en samenwerkingen afgesproken dat de Popfabryk in alle uitingen zichtbaar is. Een deel van deze communicatie is tevens in het Fries beschikbaar. Voor de afzonderlijke producties en trajecten wordt de marketing uitgevoerd en vormgegeven door jonge professionals of startups, waarbij de betreffende band, act of productie centraal staat. Hierbij draagt de Popfabryk er zorg voor, dat professioneel promotiemateriaal als; foto’s, video’s, biografieën, items en online-content, beschikbaar is voor afnemers (podia, festivals, etc.).

De promotie en zichtbaarheid van de Popfabryk komt vooral tot uiting in de samenwerking met andere partijen. Participatie, co-creatie en eigenaarschap zijn belangrijke middelen om bekendheid en draagvlak te creëren onder (jonge) makers in de popcultuur. In overleg met Academie voor Popcultuur en het Friesland College wordt er gekeken naar de juiste vorm om de afstudeerjaren te informeren over en te betrekken bij de mogelijkheden die de Popfabryk ze te bieden heeft. De Popfabryk is vanzelfsprekend actief op Twitter, heeft een Facebook account, een actuele website, digitale nieuwsbrief pagina 13

popfabryk & geert van der velde (productie hjir - the black atlantic)


6. Organisatie

De statutaire naam van de stichting is Fries Productiehuis Popcultuur, de verkorte handelsnaam is Popfabryk. De Popfabryk is geïnitieerd vanuit Friesland Pop en ontwikkelt sinds 2009 talent op het terrein van de popcultuur. Aan het hoofd staat het stichtingsbestuur dat de volgende samenstelling heeft: Albert van der Kooij (voorzitter), Sjouke Nauta (secretaris), Abelius Reitsma (penningmeester) en Rigt Oostenbrug (algemeen bestuurslid). Het organogram van de stichting ziet er als volgt uit:

bied van het inhoudelijk en het financiële beleid. De Code Cultural Governance dient als uitgangspunt voor de verdeling van de taken en bevoegdheden tussen bestuur en zakelijk leider. Voor de administratie en boekhouding krijgt de zakelijk leider ondersteuning van de administratief medewerkster Desire Hindriks. Het totale medewerkersbestand van de stichting is 0,72 fte. De medewerkers zijn gedetacheerd vanuit Friesland Pop. De Popfabryk hoeft hierdoor geen eigen personeelsadministratie te voeren. Het personeelsbeleid maakt onderdeel uit van het beleid hierin van Friesland Pop. Gezien de relatief kleine omvang, heeft deze personeelsconstructie met Friesland Pop de voorkeur. De Popfabryk is een echte projectorganisatie. De organisatie heeft geen werkplaats of podium met eigen faciliteiten. Per

stichtingsbestuur artistieke commissie

zakelijk leider

administratie projectleider freesonica

projectleider excite / eu

projectleider producties

6.1 Personeel Het bestuur heeft de dagelijkse werkzaamheden gedelegeerd aan de zakelijk leider van de stichting. Dit is Paul Giesen, die sinds november 2014 werkzaam is bij de Popfabryk. De zakelijk leider legt verantwoording af aan het bestuur op het ge-

popfabryk (productie eins, zwei, drie, fjouwer! - standup ‘69)

pagina 14


productie wordt bekeken wat er nodig is om tot een goed eindproduct te komen. Uit het netwerk van de Popfabryk wordt de juiste expertise aangetrokken en worden er samenwerkingsverbanden aangegaan voor de uitvoering van een productie. Per productie wordt er extra expertise ingehuurd, deze kan zowel van meer praktische aard (productieleider, productieondersteuning, techniek, management etc.) als artistiek inhoudelijke zijn (choreograaf, theatermaker, regisseur, componist etc.). De Popfabryk biedt stage mogelijkheden voor studenten van de Academie voor Popcultuur, Friesland College, Stenden en/ of Friese Poort. De Popfabryk draagt hiermee bij aan de overdacht van kennis en ervaring op toekomstige entrepreneurs in de culturele sector. Daarnaast bieden stagiaires actuele kennis en inzichten vanuit het onderwijs op de praktijk en een link met het onderwijs. 6.2 Huisvesting De Popfabryk heeft een kantoorruimte in de Blokhuispoort (Blokhuisplein 40, 8911 LJ Leeuwarden) en heeft hiervoor een tijdelijk contract met BOEi. Gezien de personele bezetting, is de bezettingsgraad van de ruimte met gemiddeld twee dagen per week, minimaal. Daarom wordt er tevens kantoor en vergaderfaciliteit aangeboden voor (startende) initiatieven op het vlak van de popcultuur. Tegelijkertijd onderzoekt de Popfabryk de mogelijkheid om op termijn haar kantoorfunctie onder te brengen bij een verwante organisatie die ruimte over heeft tegen een lager tarief dan de huidige of toekomstige huur in de Blokhuispoort.

pagina 15

6.3 MVO De Popfabryk ziet de noodzaak en voordelen van maatschappelijk verantwoord ondernemen (mvo). Dit betekent dat er meer rekening wordt gehouden met de effecten, hoe gering soms ook, van de bedrijfsvoering op mens, milieu en maatschappij. De Popfabryk wil in de bedrijfsvoering de volgende uitgangspunten in acht nemen: • lokaal waar mogelijk (benodigde diensten en producten worden zoveel mogelijk betrokken bij lokale aanbieders); • duurzaamheid (producten met duurzame eigenschappen hebben de voorkeur boven wegwerp en/of milieu belas tende producten); • mens- en diervriendelijk (activiteiten en keuze van pro- ducten houden rekening met de gevolgen voor mens en dier op de langere termijn). In de praktijk zal dit leiden tot wisselende keuzes, door verschillende belangen te wegen. Zo is er gewisseld van bank, cateraar en worden kantoorartikelen groen ingekocht.

popfabryk & meindert talma (productie jannes van der wal)


7. Financiën

De financiële basis van de Popfabryk wordt gevormd door een bijdrage van de Gemeente Leeuwarden en de Provincie Fryslân, die ongeveer twee derde van de kosten dekken.

De Popfabryk heeft te maken met een toenemende vraag van makers, naast de voorgenomen eigen producties, die aankloppen voor ondersteuning. De verwachting is dat dit verder zal toenemen. Ook is er de wens de Europese activiteiten uit te breiden, waarvoor via Excite een aanvraag loopt bij Creative Europe, maar 40% cofinanciering vereist is. Het budget voor het Talent Lab zou gebaat zijn bij een verruiming, waarbij er steeds uitgaan wordt van 50% cofinanciering door de makers zelf.

in relatie tot haar activiteiten en ambities. Op basis van haar functie en doelmatigheid in relatie tot de kwantiteit en kwaliteit van de gerealiseerde producties en de onveranderde ambitie van Noordelijk productiehuis voor popcultuur, zou een bescheiden budget verruiming ten behoeve van de producties in dit stadium gewenst zijn. Hiermee kan de Popfabryk haar Europese plannen voortzetten, meer Friese makers ondersteunen en daadwerkelijk werk maken van de ambitie van Noordelijk productiehuis voor popcultuur.

De Popfabryk constateert tegelijkertijd dat het soms lastig is de aansluiting met landelijk fondsen te bewerkstelligen. Dat fondsen vaak maar één project of productie tegelijkertijd in behandeling nemen, waardoor bijvoorbeeld de productie Jannes van der Wall van Meindert Talma niet kon worden ingediend bij Fonds 21 en het Fonds Podiumkunsten. Dat instellingen die een boekjaarsubsidie van de provincie ontvangen, geen aanspraak mogen maken op subsidie binnen de regeling podiumkunsten. De begroting van de Popfabryk is bescheiden van omvang popfabryk & ondergronds (talentlab - chai blaq + yellowstraps)

pagina 16


Bijlagen

I Portfolio Alvaret Ensemble 2016 – 2017 | Het Alvaret Ensemble is een collectief gevormd rond de muzikanten Greg Haines, Romke Kleefstra, Sytze Pruiksma en dichter Jan Kleefstra. AValance 2011 – 2012 | Audiovisueel laboratorium om nieuw talent uit het Noorden een podium te geven. Want er is veel goede beeldcultuur, maar het aantal prominente presentatieplekken is beperkt.

Broken Brass Ensemble 2012 – 2014 | Friese brassband gebaseerd op de New Orleans traditie. Broken Brass Ensemble combineert invloeden van de traditionele New Orleans brass met muziekgenres als hiphop, Balkan, funk, blues en fanfare tot een eigen herkenbare en explosieve mix. De Snackbar 2014 – 2015 | Tijdelijk Te Gebruiken leegstaande (winkel) ruimte voor (pop) culturele doeleinden. In de Snackbar worden kunstenaars en muzikanten aan elkaar gekoppeld die samen twee weken aan het werk gaan. Aan het eind van de werkperiode is er een opening voor publiek waarbij het resultaat wordt getoond. pagina 17

De Dingen die Vallen 2011 | Een muzikale, fysieke en multimediale performance met hoge risico’s en een onvermijdelijke climax. Een beatboxer, een breakdancer, een elektronisch muzikant en een audiovisueel kunstenaar ontleden de gedachtes en emoties die een mens meemaakt bij een catastrofe. Eins, Zwei, Drie, Fjouwer! 2014 – 2017 | Eins, Zwei, Drie, Fjouwer! is een bijzonder Duits-Nederlands project met muzikanten, fotografen en videomakers. Er zullen jonge creatieve Friezen in participeren die meegaan naar Rotterdam, Bremen en Oldenburg. Er is een lang weekend in Leeuwarden georganiseerd met workshops, optredens, masterclasses, akoestische sessies, opnames etc. Excite 2009 – 2020 | Het Europese netwerk van de Popfabryk, dat Friese acts de grenzen over helpt. Explore the North 2011 – 2015 | Explore the North is het festival voor muziek en verhalen op bijzondere plekken in de historische binnenstad van Leeuwarden. Freesonica 2009 – 2020 | Frieslands langstlopende professionaliseringsproject voor bands en acts. Jaarlijks worden twee tot drie talentvolle Friese pop-acts begeleid, met als doel om Friese acts op een professionele, zelfvoorzienende manier te laten opereren in het muzikale veld.


Heksenhamer Sessies 2013 | Improvisatiesessies van kunstenaarscollectief Heksenhamer. Hjir 2014 – 2016 | Hjir is een videoreeks waarin drie toonaangevende Friese acts centraal staan tijdens een korte documentaire. Jannes van der Wal 2016 – 2017 | Een audiovisuele show van Meindert Talma en simultaandammen met zesvoudig wereldkampioen Harm Wiersma. Klanklânskippen 2015 – 2017 | Klanklânskippen is een multidisciplinaire broedplaats en een podium voor experiment met het Friese landschap als inspiratiebron. Improviserend worden disciplines bij elkaar en tot een nooit eerder bestaan gebracht.

Mash my bits up 2010 | Sampling, downloaden, remixen, mash uppen; illegaal en piraterij of juist een spannende culturele beweging? Tijdens Mash My Bits Up wordt getoond wat kunstenaars en muzikanten allemaal kunnen creëren met deze nieuwe technieken. Ode aan de Serenes 2013 | Een ode aan The Serenes op Welcome to The Village met Jacob de Greeuw (Johan), Jelle Paulusma (Daryll-Ann), Maurits Westerik (GEM), Anne Soldaat en William Seen’s Transport Music. Op Komst 2012 | Popfotografie in de binnenstad van Leeuwarden. Een

Lenk 2010 | Een Europese samenwerking tussen de Roemeense filmmaakster Adina Pintilie en de Friese muzikanten van Lenk; een nieuw project van componist Jos Blomsma. LJERKE 2016 | LJERKE is de artist-in-residence van Klanklânskippen; multidisciplinaire broedplaats en podium voor experiment, met het Friese landschap als inspiratiebron. Muzikanten uit Friesland werken samen met Noorse geluidskunstenaars en muzikanten. LJERKE is een samenvoeging van leeuwerik in het Fries en Noors. popfabryk & geert van der velde (productie hjir - sväva)

pagina 18


fotomanifestatie over jong Fries talent en dóór jong Fries talent. RGB Neighbors 2010 | Buren Noorwegen en Zweden presenteren zich met hedendaagse film- en videokunst. Speciaal voor deze editie van RGB Neighbors organiseert de Popfabryk een bijzonder muzikaal programma met Buro Lamp&Kap en DJ Mies Elektries. Sound = Vision 2009 | Het afsluitende feest van het Noordelijk Film Festival werd georganiseerd door de Popfabryk. Speciaal hiervoor hebben beeldkunstenaars uit het VJ collectief Nou & Herkauw samen met vormgevers en muzikanten van de Academie voor Popcultuur een eenmalige performance ontwikkeld. Somnium 2015 – 2017 | Somnium is een audiovisuele voorstelling van The Black Atlantic, artiestennaam van zanger en muzikant Geert van der Velde. Het is een ambitieuze koptelefoonvoorstelling van speciaal gecomponeerde muziek, geluidscollages, veldopnames, lichtprojecties en moderne dans die samen een zorgvuldig geënsceneerde droomwereld tot leven wekken.

van gelijkgestemde muzikanten en kunstenaars uit NoordEuropa en Noord-Amerika. De groep is door de Popfabryk en Into The Great Wide Open bij elkaar gebracht als arists-inresidence op het Into the Great Wide Open festival. Skeylja 2012 | Audiovisuele voorstellingen op Oerol op basis van muzikale improvisaties. Elf kunstenaars verbleven een week in IJsland en brengen het opgenomen materiaal mee naar Terschelling. Door middel van improvisatiesessies ontstaat een dialoog waaruit collectieve klank- en beeldlandschappen ontstaan. Talent Lab 2009 – 2020 | Met het beschikbaar stellen van kennis, ervaring, netwerken en een klein budget in de vorm van cofinanciering, wil de Popfabryk een steun in de rug zijn voor innovatieve ideeën van (jonge) talentvolle makers.

Samling Label Day 2011 | Nederlands jongste en meest spannende label verzorgt op Explore the North een label day, gepresenteerd door de Popfabryk. Seeljocht 2011 | Het artist-in-residence project voor Into The Great Wide Open. ‘Seeljocht’ (Fries voor Zeelicht) is een collectief pagina 19

popfabryk (talentlab - willie darktrousers)


Yakumo Orchestra 2015 – 2016 | Yakumo Orchestra is een uniek Fries samenwerkingsverband tussen Yakumo, vocalist Hiltje Andringa en een aantal klassiek geschoolde muzikanten. Hypnotiserende tracks gecombineerd met live percussie en blazers. Ykaro 2010 | Ykaro is een visuele muziekvoorstelling van It langstme en de Dea. Het publiek beleeft Ykaro als een ritueel, waarbij de toeschouwer fysiek wordt meegenomen op een intense en intimiderende reis.

popfabryk & 3s music (productie yakumo orchestra)

pagina 20


Postbus 2585 8901 AB Leeuwarden info@popfabryk.nl www.popfabryk.nl

Popfabryk beleidsplan 2017 - 2020  

De Popfabryk is het productiehuis voor popcultuur in Fryslân.

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you