__MAIN_TEXT__

Page 72

Interview

Feminist en politicus Hedy d’Ancona geeft naar eigen zeggen weinig om het sinterklaasfeest, maar laat zich ook niet graag het belang van een Zwarte Piet opdringen. Wat haar betreft kunnen er zelfs kabouters en elfjes naast Sinterklaas lopen. Als het maar leuk is voor de kinderen. Ze ziet parallellen tussen de feministische beweging waar zij deel van uitmaakte en de huidige zwarte beweging.

Veel plezier heeft Hedy d’Ancona nooit beleefd aan 5 december. Ze vierde het wel, maar dan vooral voor haar kinderen. Omdat het moest. ‘De leukigheid van het hele sinterklaasfeest heb ik nooit begrepen. Mijn interesse voor het zwartepietendebat werd dan ook pas gewekt op het moment dat het populistische deel van Nederland zich ging uitspreken ten faveure van Zwarte Piet. En vooral omdat men daarbij deed alsof het belangrijk nationaal erfgoed was. Toen dacht ik: wat krijgen we nou? Mijn erfgoed is dat helemaal niet. Piet aanpassen ziet ze dan ook niet als een probleem. In haar ogen gaat er niets van het feest verloren. ‘Wie neem je nou eigenlijk iets af? Kinderen niet. Die geloven vier jaar van hun kinderleven in Sinterklaas. Als je die op hun derde kennis laat maken met gekleurde pieten, wie stoort zich daar dan aan? De kinderen lijden er echt niet onder als de kleur verandert. Als zwarte mensen zich gekwetst voelen, omdat zij vereenzelvigd worden met die beetje dommige achterlijkheid van die zwartgemaakte man, dan niet in mijn naam.’ Wit over zwart Als politicus en activist hield D’Ancona zich jaren lang actief bezig met racisme en discriminatie, zowel op nationaal als Europees niveau. Toch zag ze lange tijd geen probleem in de figuur Zwarte Piet. Ook niet toen ze ermee geconfronteerd werd bij de tentoonstelling Wit over Zwart van Felix de Rooy in het Tropenmuseum, eind jaren tachtig. Zij bezocht deze als Minister van Welzijn, Volksgezondheid en Cultuur. Ze is nog altijd vol lof over de tentoonstelling. ‘Ik vond het zeer indrukwekkend. Het liet zien hoe er door witte mensen een beeld werd neergezet van zwarte mensen. Ze werden afgebeeld als dommig, oppervlakkig of dienstbaar. Dat toonde aan hoe het beeld van

zwarte mensen is misbruikt en hoe discriminerend en vernederend het is voor mensen.’ Volgens artikelen uit de Volkskrant en NRC van 2013 reageerde ze destijds zeer verbaasd op de aanwezigheid van Zwarte Piet in de expositie. Zelf kan ze zich dat niet herinneren. ‘Dat kan best zo zijn. Misschien dacht ik toen wel dat het iets heel anders was, geen reclamebeeld, maar een performance. Het zou best kunnen zijn dat ik het toen niet begreep. Toen was die discussie over Zwarte Piet ook nog niet zo aan de gang. De tentoonstelling gaf in ieder geval aan dat niet alleen Piet problematisch is. Het zou ook jammer zijn als het huidige debat tot Piet beperkt blijft.’ Emancipatie Voor D’Ancona zijn de huidige protesten onderdeel van een bredere emancipatiebeweging. Ze vindt het dan ook belangrijk en vanzelfsprekend dat mensen buiten de beweging luisteren naar de bezwaren. Deze klachten moeten gehoord worden. Zelf probeert ze haar gedrag ook aan te passen. Onlangs nog citeerde ze in een lezing bij de lancering van Het F-Boek (over feminisme) een tekst van John Lennon: Woman is the N---r of the World. ‘Toen stond er iemand op, die het niet prettig vond dat ik het n-woord gebruikte, zelfs in een citaat. Als iemand het zo vernederend vindt dat ik daar op die manier aan refereer, dan ga ik dat niet verdedigen. Dan zal ik dat een volgende keer niet meer gebruiken.’ Het maakt volgens de feminist niet uit dat niet álle zwarte mensen geraakt worden door het n-woord of Zwarte Piet. Eind jaren zestig hadden veel vrouwen uit de meest achtergestelde groepen weinig oren naar de protesten van de feministen. ‘Wij streden voor gelijke kansen voor vrouwen in het onderwijs. Maar velen van hen moesten daar niets van

72

Profile for PIET

Piet magazine  

Een handboek voor een moderne sinterklaasviering

Piet magazine  

Een handboek voor een moderne sinterklaasviering

Advertisement