Journal67April

Page 43

การใช้ยารักษาโรคที่พบบ่อยขณะตั้งครรภ์

อาการท้องผูก (constipation) อาการท้องผูกคือ 1. ต้องมีการออกแรงช่วยในการเบ่งมากกว่า 25 % ของการขับถ่าย 2. มีอจุ จาระแข็ง มากว่า 25 % 3. มีการถ่ายน้อยกว่าหรือเท่ากับ 2 ครัง้ /สัปดาห์ ส่วนใหญ่จะพบประมาณ 1 ใน 3 ของการตัง้ ครรภ์ ในไตรมาสที่ 3 สาเหตุอาจจะเนื่องมาจากการขยายตัวของมดลูกไปกดทับการเคลื่อนไหวของทางเดินอาหาร (decrease peristalsis) หรืออาจจะเป็นอาการข้างเคียงของการรับประทานธาตุเหล็กเสริมในช่วงตั้งครรภ์ หรือเป็นผลจากการเพิ่มขึ้นของฮอร์โมน progesterone ทำ�ให้กล้ามเนื้อของทางเดินอาหารคลายตัว หรือผลจาก การดูดกลับน้ำ�เพิ่มขึ้นของลำ�ไส้ หรืออาจจะเป็นเพราะการรับประทานอาหารที่มีกากอาหารน้อยก็ได้ การจัดการภาวะท้องผูกในหญิงตั้งครรภ์จะคล้ายกับท้องผูกในคนทั่วๆไป โดยเริ่มจากการปรับเปลี่ยน พฤติกรรม การรับประทานอาหาร เพิม่ การดืม่ น้�ำ ให้มากกว่า 8 แก้ว/วัน เพิม่ การรับประทาน fiber 20-35 กรัม/วัน หากปรับเปลี่ยนพฤติกรรมแล้วยังไม่ดีขึ้นจึงพิจารณาการใช้ยาดังตารางที่ 4 ยาในกลุ่ม bulk laxatives เช่น psyllium และ methylcellulose มีประสิทธิภาพและความปลอดภัยในหญิงตัง้ ครรภ์แต่ตอ้ งแนะนำ�ให้ดม่ื น้�ำ ตามมากๆ หลังจากการใช้ยากลุ่มนี้ เพื่อป้องกันการอุดตันของลำ�ไส้จากการใช้ยา ยากลุ่ม osmotic laxatives เช่น polyethylene glycol (PEG) (8-25 กรัม/วัน) and lactulose (15-30 มิลลิลตร/วัน) กระตุ้นให้ของเหลวเข้ามาในลำ�ไส้ ถึงแม้จะไม่ได้รับการ approve จาก US-FDA ในการ ใช้ในหญิงตัง้ ครรภ์แต่ PEG ถูกดูดซึมได้นอ้ ย ดังนัน้ จึงไม่นา่ จะทำ�ให้เกิดพิษขึน้ แต่อย่างไรก็ตามก็จดั อยูใ่ น pregnancy category C

ตารางที่ 4 ยาที่แก้ไขภาวะท้องผูกขณะตั้งครรภ์ ยาระบายพวกที่เป็นสารหล่อลื่น เช่น Mineral oil พบว่ารบกวนการดูดซึมของวิตามินที่ละลายในไขมัน ในเด็กจะเกิด hypoprothrombinemia เกิด hemorrhage จึงไม่แนะนำ�ให้ใช้ในหญิงตั้งครรภ์ Castor oil และ saline hyperosmotic agents ควรที่จะหลีกเลี่ยงเพราะจะทำ�ให้มดลูกบีบตัวเพิ่มมากขึ้น ยาในกลุ่มกระตุ้นการบีบตัวของลำ�ไส้ เช่น anthroquinones, senna และ cascara มีความปลอดภัย ในหญิงตั้งครรภ์ในการใช้ช่วงระยะเวลาสั้นๆ แต่ไม่แนะนำ�ให้ใช้อย่างต่อเนื่องเพราะสามารถผ่านรกได้ Docusate sodium จะช่วยลดแรงตึงผิวช่วยให้น้ำ�สามารถแทรกเข้าไปในอุจจาระได้ อย่างไรก็ตาม ยังไม่มีข้อมูลสนับสนุนในเรื่องของประสิทธิภาพ วารสารสมาคมเภสัชกรรมชุมชน

43


Millions discover their favorite reads on issuu every month.

Give your content the digital home it deserves. Get it to any device in seconds.