Issuu on Google+

Intervju

Emilija \eroska, rakovoditelka na Centarot za razvoj na Pelagoniskiot planski region

SO "FIRESHIELD# PROEKTOT DO EFIKASNA ZAEDNI^KA PREKUGRANI^NA PROTIVPO@ARNA ZA[TITA Realizacijata na proektot “Razvivawe na prekugrani~en plan za protivpo`arna za{tita “FIRESHIELD”, {to go realizira Centarot za razvoj na Pelagoniskiot region (CRPPR) i Regionalnata razvojna agencija na Florina- Anflo, e najdobra potvrda deka i vo uslovi na zategnati me|udr`avni odnosi, koga odredeni politi~ari i javni rabotnici, so svoite plameni govori, ja palat javnosta, nekoga{ nekoi organizacii od dvete zemji mo`at so zaedni~ki proekti da pridonesat za zaedni~ka za{tita od nesakanite po`ari koi mo`at da ni gi priredat prirodata i lu|eto. Proektot “Razvivawe na prekugrani~en plan za protivpo`arna za{tita “FIRESHIELD” be{e podnesen i odobren vo ramkite na prviot objaven povik od Programata za prekugrani~na sorabotka pome|u Republika Grcija i Republika Makedonija, koja{to e del od Komponenta 2Prekugrani~na sorabotka na Instrumentot za pretpristapna pomo{ na Evropskata unija. Proektot iznesuva 470.000,00 evra, od koi na makedonskite partneri vo negovata realizacija im se dodeleni 300.000,00 evra. So negovata realizacija }e se ovozmo`at optimalni efekti na intervenciite vo slu~aj na po`ar vo pograni~na teritorija, blagodarenie na postoeweto na pi{ani i zaedni~ki prifateni protokoli. Vo ramkite na proektot bea nabaveni 140 nadzemni hidranti za teritorijata na Pelagoniskiot region, 76 kompleti sofisticirana i skapa spasuva~ka oprema koja pelagoniskite po`arnikari }e ja koristat pri intervencija na teren, a instalirana e IKT oprema vo protivpo`arnite edinici vo prekugrani~niot region za poddr{ka na specijalniot softver vo planinskite podra~ja niz regionot - onie so najvisok rizik, za pojava od po`ar predizvikan od ~ove~ki faktor. Za proektot “FIRESHIELD”, negovata implementacija i brojnite aktivnosti, vo intervju za Bitolski vesnik razgovaravme so Emilija \eroska, rakovoditelka na Centarot za razvoj na Pelagoniskiot planski region.

koi direktno go zagrozuvaa ona {to zna~i prirodno bogatstvo: {umi, za{titeni zoni, spomenici na prirodata i kulturata, potoa imotite na lu|eto, pa i ~ove~kiot `ivot. ^esto pati, se poka`alo deka otsustvoto na di-

razvojot i imlementacijata na eden vakov proekt. B.V.: Koj go finansira proektot i kolkav e negoviot buxet?

Emilija \eroska

rektna sorabotka pome|u slu`bite za za{tita od prirodni katastofi vo dvete sosedni zemji pri~inilo ogromni i nepovratni zagubi za Makedonija i za Grcija. Praksata sistemite za protivpo`arna za{tita da si davaat me|usebna ad-hok neformalna pomo{ se poka`uva kako nedovolna. [tetite i posledicite od uni{tuvaweto na prirodnite i kulturnite bogatstva gi ~uvstvuvaat site, a tie osobeno negativno }e se odrazat na idnite generacii. Tokmu ottuka, proizleze i potrebata od realizacija na eden proekt kako {to e FIRESHIELD.

E.\.: FIRESHIELD be{e podnesen i odobren vo ramkite na prviot objaven povik od Programata za prekugrani~na sorabotka pome|u Republika Grcija i Republika Makedonija, koja{to e del od Komponenta 2- Prekugrani~na sorabotka na Instrumentot za pretpristapna pomo{ na Evropskata unija. Vkupniot buxet na proektot iznesuva 470.000,00 evra, od koi na makedonskite partneri vo negovata realizacija im se dodeleni 300.000,00 evra. B.V.:

B.V.: Kako se odviva{e implementacijata na proektot?

Koi se celite koi treba da se postignat so proektot? E.\.:

Bitolski vesnik: Od kade potrebata za realizacija na proektot "Razvivawe na prekugrani~en plan za protivpo`arna za{tita "FIRESHIELD# i koj e se vklu~en vo negovata implementacija? Emilija \eroska: Nepostoeweto na mehanizmi za zaedni~ka sorabotka vo prekugrani~niot region Pelagonija-Zapadna Makedonija pri protivpo`arnata za{tita be{e glavniot motiv za razvivawe na proektot FIRESHIELD. Pelagoniskiot region izobiluva so prirodno i kulturno bogatstvo koe ima zna~ewe vo po{irok geografski kontekst. Istoto se odnesuva i na regionot Zapadna Makedonija vo sosedna Grcija. Fakt e deka vo izminatiot period bevme svedoci na zgolemen broj prirodni pojavi, pred se po`ari (vo izminatite 10-tina godini se slu~ile okolu 140),

4 STRANICA

E.\.: Partnerskata konstrukcija na proektot se nametna sama po sebe. Bidej}i se raboti za specifi~na oblast na intervencija, neizbe`no be{e vo proektnata implementacija da se vklu~at edinicite na lokalnite samoupravi vo prekugrani~niot region, koi preku teritorijalnite protivpo`arni edinici, ja imaat glavnata uloga pri spravuvaweto so po`ari i namaluvaweto na rizicite od nivna pojava. [to se odnesuva do partnerite od Grcija, Centarot za razvoj na Pelagoniskiot region (CRPPR) i Regionalnata razvojna agencija na Florina- Anflo prethodno, vo tekot na 2010 i 2011 godina, imaa vospostavena odli~na sorabotka vo ramkite na svoite razvojni aktivnosti. Zemaj}i go predvid poleto na intervencija na FIRESHIELD i ingerenciite koi gr~kite partneri gi imaat, tokmu tie bea najdobroto mo`no re{enie za

Proektot e dimenzioniran da pridonese vo ostvaruvawe na celi od pove}e nivoa. Pred se, na dolg rok, toj }e se stremi da vospostavi odr`livi oblici na trajna sorabotka vo prekugrani~niot region Pelagonija i Zapadna Makedonija pri za{titata na `ivotnata sredina. Ona {to proektot }e go napravi vo tekot na negovata realizacija e razvivawe na zaedni~ki prekugrani~en protivpo`aren plan, koj }e bide prv dokument od vakov vid, a koj }e se izraboti vo tesna sorabotka so profesionalcite sekojdnevno vklu`eni vo protivpo`arnata za{tita od dvete zemji. Zaedni~kiot plan }e ovozmo`i optimalni efekti na intervenciite vo slu~aj na po`ar vo pograni~na teritorija, blagodarenie na postoeweto na pi{ani i zaedni~ki prifateni protokoli. Isto taka, proektot }e ja podobri i tehni~kata opremenost na teritorijalnite protivpo`arni edinici vo dvata regioni.

B.V.: Ovoj proekt be{e prosleden so dosta aktivnosti? E.\.: Proektot zapo~na so promotivna konferencija preku koja poddr{ka na ovoj proekt dadoa devette gradona~alnici vo Pelagoniskiot region, pretstavnicite na protivpo`arnite edinici od Pelagoniskiot region, gradona~alnikot na Op{tinata Lerin, pretstavnicite na regionot Zapadna Makedonija, kako i relevatni pretstavnici na institutciite vo prekugrani~niot region Pelagonija-Zapadna Makedonija. Realizacijata na proektot prodol`i so nabavka na 140 nadzemni hidranti za teritorijata na Pelagoniskiot region, ne{to {to vo regionot ne be{e napraveno nekolku decenii nanazad. Imeno, CRPPR preku aktivnostite na ovoj, no i na u{te eden drug proekt }e zadovoli pove}e od polovina potrebi za nadzemni hidranti vo Pelagonija. Ponatamu vo ramkite na FIRESHIELD nabaveni bea 76 kompleti sofisticirana i skapa spasuva~ka oprema koja pelagoniskite po`arnikari }e ja koristat pri intervencija na teren. Vo ramkite na procesot za razvivawe na zaedni~ki plan za za{tita od po`ar, odr`ani bea 2 rabotilnici so pretstavnicite na instituciite koi u~estvuvaat vo sistemot za upravuvawe so krizi vo Pelagoniskiot region, a so cel kontinuirano informirawe na po{irokata javnost, sprovedena be{e promotivna kampawa preku podgotovka i diseminacija na promotivni materijali. Tehni~koto opremuvawe na protivpo`arnite edinici prodol`i so nabavka na specijalni softveri za satelitsko registrirawe po`ari vo dvata regioni {to }e ovozmo`i satelitsko nadgleduvawe za protivpo`arna za{tita na teritorijata na dvata regioni za narednite 3 godini, navremena reakcija i minimizirawe na eventualnite {teti od pojavenite po`ari. So cel pravilno koristewe na ovie softverski re{enija, bea odr`ani obuki za protivpo`arnite edinici vo prekugrani~niot region. Isto taka, neodamna, bea odr`ani i otvoreni denovi so cel prezentacija na proektnite aktivnosti i celi, no i zaradi podignuvawe na svesta kaj po{irokata javnost za namaluvawe na ~ove~kite faktori koi mo`at da dovedat do pojava na po`ari. B.V.: [to preostanuva za realizacija do krajot na proektot? E.\.: Vo tekot na naredniot period, }e bidat odr`ani ~etiri rabotilnici za razvoj na zaedni~kiot plan za za{tita od po`ar, na koi }e u~estvuvaat 30 pretstavnici od prekugrani~nite regioni, }e bide nabavena i instalirana IKT oprema vo protivpo`arnite edinici vo prekugrani~niot region za poddr{ka na

specijalniot softver, a vo planinskite podra~ja niz regionot onie so najvisok rizik za pojava od po`ari predizvikani od ~ove~ki faktor, }e bidat postaveni znaci za informirawe na po{irokata populacija so preporaki za odnesuvawe vo priroda, kako i so osnovnite postapki {to treba da se prezemat dokolku se zabele`i pojava na po`ar vo planinsko podra~je. B.V.: Koj }e ima najgolem benefit od realizacijata na proektot i kakva e odr`livosta na negovite rezultati vo idnina? E.\.: Od proektot direktna korist }e imaat glavnite nositeli na sistemot na protivpo`arna za{tita vo Pelagoniskiot region, odnosno 9-te edinici na lokalna samouprava i teritorijalnite protivpo`arni edinici. Posredno, efektite na proektot pozitivno }e gi po~uvstvuvaat i javnite komunalni pretprijatija, Javnoto pretprijatie Makedonski {umi i nacionalnite parkovi. Vo krajna linija, od za{titata na `ivotnata sredina najgolemi pridobivki}e imaat okolu 230.000 `iteli na regionot. Odr`livosta na FIRESHIELD proizleguva od negovata inovativnost. Planot koj }e bide potpi{an na najvisoko regionalno politi~ko nivo }e se revidira i povtorno }e se potpi{e po tri godini, {to }e ja obezbedi negovata idnina i va`nost vo naredniot period. Faktot deka istiot }e bide potpi{an od pretsedatelite na regionalnite soveti i vo Pelagonija i vo Zapadna Makedonija, }e zna~i negova sigurna implementacija od strana na celnata grupa na proektot. Proektnite rezultati na FIRESHILED }e se predadat vo sopstvenost na celnata grupa, odnosno op{tinite vo prekugrani~niot region, za istite da gi upotrebuvaat i odr`uvaat. Zajaknatite kapaciteti na odgovornite institucii vo regionot }e zna~at dolgoro~nost i odr`livost na proektnite rezultati. Edna{ vospostavenite realacii i partnerstva me|u ekspertite (formalni i individualni) }e obezbedat odr`livost na profesionalnite odnosi preku grani~nata linija. Nadzemnite hidranti koi so proektot }e bidat nabaveni i instalirani se oprema so dolg vek na upotreba, koja }e se odr`uva od strana na javnite komunalni pretprijatija vo nadle`nost na proektnite partnerite od Republika Makedonija. Specijalnata oprema i IKT opremata }e se koristat i odr`uvaat od strana na postoe~kite protivpo`arni edinici na teritorijata na prekugrani~niot region. Aktivnostite kako {to se otvorenite denovi na protivpo`arnite edinici, lesno mo`e da stanat tradicionalni nastani koi bi se povtorile i vo idnina, so cel informirawe na naselenieto za na~inite na izbegnuvawe na pojava na po`ar. Vaska. M.Mladenovska

* BITOLSKI VESNIK * 26 JUNI 2013 *


Bitolski intervju 2