Page 1

ISSN 2081-5395

BYTOMSKA BIBLIOTEKA PEDAGOGICZNA INFORMATOR Zeszyt 33 (październik–grudzień 2015)

www.bytom.pbw.katowice.pl

TEMAT NUMERU

R OZWIJANIE ZAINTERESOWAŃ CZYTELNICZYCH D ZIECI W W IEKU P RZEDSZKOLNYM


Bytomska Biblioteka Pedagogiczna już od 1952 roku służy bytomskiemu środowisku oświatowemu, wspiera kształcenie i doskonalenie zawodowe mieszkańców Bytomia i miast sąsiednich. Biblioteka od 2004 r. jest w pełni skomputeryzowaną placówką, która oferuje swe zbiory i usługi nauczycielom i innym pracownikom oświaty, studentom, osobom prowadzącym wszelką działalność edukacyjną, wychowawczą bądź opiekuńczą, katechetom, pracownikom sądu, policji, opieki społecznej, a także osobom dokształcającym się oraz uczniom klas maturalnych. GODZINY UDOSTĘPNIANIA ZBIORÓW poniedziałek–środa

800 – 1800

wtorek

800 – 1800

środa

800 – 1500

czwartek

800 – 1500

piątek

800 – 1800

sobota (druga w miesiącu) 900 – 1400 W GODZINACH PRACY BIBLIOTEKI DOSTĘPNY JEST

KATALOG ONLINE pod adresem: www.bytom.pbw.katowice.pl

W katalogu elektronicznym Filii PBW w Bytomiu znajdują się opisy bibliograficzne wszystkich książek, czasopism, dokumentów audiowizualnych i elektronicznych zgromadzonych w bibliotece oraz opisy artykułów z prenumerowanych czasopism (od roku 2003).

Wydawca: Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka im. J. Lompy w Katowicach, Filia w Bytomiu ul. Chorzowska 22, 41-902 Bytom tel.: 32 286 23 52 e-mail: bytom@pbw.katowice.pl Zespół redakcyjny: Bożena Zwierzyńska (red. nacz.), Anita Góral, Joanna Ambroży

2


SPIS TREŚCI

Zaproszenie do biblioteki .....................................................4 ROZWIJANIE ZAINTERESOWAŃ CZYTELNICZYCH DZIECI W WIEKU PRZEDSZKOLNYM Zestawienie tematyczne w wyborze...........................................6 HEINU Z BYTOMIA. O KULMINACJI OBCHODÓW ROKU SCHULZOWSKIEGO W MUZEUM GÓRNOŚLĄSKIM ............15 M AŁGORZATA M USIEROWICZ KONKURSOWO ..............................17 Z NAJNOWSZYCH NABYTKÓW ......................................................18

Fot. B.Z.

O FERTA DYDAKTYCZNA F ILII PBW W B YTOMIU ........................21

3


źródło: pixabay.com

Zaproszenie do biblioteki A Mama otworzyła swoją najskrytszą szufladę i wyjęła z niej książkę z kolorowymi obrazkami, jedyną książkę z kolorowymi obrazkami w całej dolinie*. Tove Jansson, Opowiadania z Doliny Muminków

Pewnego roku pogrążoną w zimowym śnie rodzinę Muminków obudził zdenerwowany Paszczak. Zbliża się przecież Wigilia! Nagle pojawiło się tyle pilnych spraw: choinka, jedzenie, prezenty... Więc Muminki – jak to one – przygotowały dla tajemniczej Wigilii rzeczy najładniejsze, najcenniejsze, najbliższe sercu. Darem Mamy Muminka była książka. W kartach książek ukryta jest moc niezwykła; nieskończona jest lista zalet czytania. O tym, jak ważne jest, by ofiarować dzieciom ten dar jak najwcześniej, piszą w licznych publikacjach prezentowani w niniejszym „Informatorze” autorzy. Badacze problemu podkreślają, że czytanie dziecku to wzbogacanie jego zasobu słownictwa, ćwiczenie skupienia uwagi, stymulowanie sprawności myślenia, rozwijanie wyobraźni i fantazji, pobudzanie kreatywności. To również rozwijanie empatii i trening kompetencji społecznych, wszechstronne wsparcie w indywidualnym rozwoju. Literatura – na tym pierwszym etapie przede wszystkim baśń – wprowadza w świat wartości, uczy rozróżniania dobra i zła; pomaga również uporać się z doświadczanymi lękami. Powiada Bruno Bettelheim: „Baśnie to * T. Jansson: Choinka. W: Opowiadania z Doliny Muminków. Przeł. Irena Szuch-Wyszomirska. Warszawa: „Nasza Księgarnia”, 1975, s. 223.

4


czarodziejskie zwierciadła ukazujące różne przejawy naszego świata wewnętrznego oraz fazy rozwojowe, jakie musimy przejść, aby osiągnąć dojrzałość. Gdy zanurzymy się w znaczenia baśniowe, wydadzą nam się one najpierw spokojną tonią, w której odbija się tylko nasza twarz. Wkrótce jednak ukażą nam się w głębi wewnętrzne wiry naszego życia psychicznego. W końcu zrozumiemy, w jaki sposób osiągnąć pokój, który nagrodzi nasze trudy”*. Jednak aby czytały dzieci, potrzebni są czytający dorośli. Niestety, jak dramatyczny jest stan czytelnictwa w Polsce, świadczą chociażby kolejne sondaże i raporty Biblioteki Narodowej. Dlatego tak cenne są wszelakie inicjatywy propagujące czytanie, m.in. głośna kampania „Cała Polska czyta dzieciom”. Wśród wartych przeczytania lektur polecamy Państwu m.in. Wychowanie przez czytanie, publikację inicjatorek kampanii, Ireny Koźmińskiej i Elżbiety Olszewskiej; to książka, którą dobrze byłoby popularyzować wśród rodziców. W materiałach ujętych w zamieszczonym poniżej zestawieniu bibliograficznym znajdą Państwo również wiele sprawdzonych pomysłów na promowanie książki wśród najmłodszych czytelników: porady, propozycje zabaw, scenariusze zajęć do wykorzystania w przedszkolu, szkole i w domu. Bo książka to skarb, o czym wiedziała mądra Mama Muminka. *

*

*

W roku 2015 przypada setna rocznica śmierci Heinricha Schulza-Beuthena, kompozytora, który dołączył do swego nazwiska nazwę rodzinnego miasta. O obchodach Roku Schulzowskiego pisze na łamach „Informatora” nasz Honorowy Gość, Pani dr Joanna Lusek, Kierownik Działu Kresów i Kultur Pogranicza Muzeum Górnośląskiego w Bytomiu. I zaprasza nas do muzeum na wystawę, poświęconą artyście. Wernisaż wystawy (16 grudnia, godz. 17.00) połączony będzie z promocją publikacji o kompozytorze. Gorąco polecamy!

Bożena Zwierzyńska

* B. Bettelheim: Cudowne i pożyteczne. O znaczeniach i wartościach baśni. Przeł. Danuta Danek. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1985. T. 2, s. 253.

5


ROZWIJANIE ZAINTERESOWAŃ CZYTELNICZYCH DZIECI W WIEKU PRZEDSZKOLNYM zestawienie tematyczne w wyborze na podstawie zbiorów PBW w Katowicach, Filii w Bytomiu oprac. Joanna Ambroży (książki) i Bożena Zwierzyńska (artykuły z czasopism) I. KSIĄŻKI 1. ARCISZEWSKA, Ewa Czytające przedszkolaki : mit czy norma / Ewa Arciszewska. – Warszawa : „Żak”, cop. 2002 Sygn. 40166, 45340, 45341 2. ARKABUS, Agata Mam 6 lat i gonię świat : poradnik dla bibliotekarzy i nauczycieli bibliotekarzy pracujących z sześciolatkami / Agata Arkabus. – Warszawa : Wydaw. SBP, 2014 Sygn. 45120 3. BALUCH, Alicja Dziecko i świat przedstawiony czyli Tajemnice dziecięcej lektury / Alicja Baluch. – Wyd. 2 poszerz. – Wrocław : Wydaw. Wacław Bagiński i Synowie, 1994 Sygn. 38245/P Wyd. 1 (1987) – 31346/P, 31347/P, A-1936/P 4. BALUCH, Alicja Pogaduszki do poduszki : o literaturze dla najmłodszych / Alicja Baluch. – Kraków : Wydaw. Edukacyjne, cop. 1996 Sygn. 38240/P 5. BESTSELLERY, literatura popularna, odbiorcy : empiryczne badania współczesnego czytelnictwa / pod red. Anny Dymmel. – Lublin : Wydaw. UMCS, 2009 Sygn. 42733 6.

BIBLIOTEKA w otoczeniu społecznym : praca zbiorowa / pod red. Elżbiety Barbary Zybert. – Warszawa : Wydaw. SBP, 2000 Sygn. 39982/P Zawiera: Książka i inne formy przekazu treści w środowisku edukacyjnym 6


7.

BINIO, Justyna Miś – zabawka, bohater literacki, wzór wychowawczy : poradnik / Justyna Binio. – Warszawa: Wydaw. SBP, 2013 Sygn. 44958 Dla bibliotekarzy, nauczycieli bibliotekarzy, nauczycieli wychowania przedszkolnego, nauczycieli edukacji wczesnoszkolnej, animatorów kultury oraz rodziców. Zawiera: Zabawy inspirowane literaturą

8. INSCENIZOWANIE zabaw na podstawie literatury dziecięcej / Jadwiga Cybulska [i in.]. – Wyd. 3 popr. – Warszawa : WSiP, 1991 Sygn. 35257/P 9. JASZCZYK, Agnieszka „Czarodziejski pyłek” czyli Metafora i bajka we wspomaganiu rozwoju małego dziecka / Agnieszka Jaszczyk, Beata Kochaniak. – Kraków : „Impuls”, 2006 Sygn. 41414 Zawiera bajki o charakterze terapeutycznym z zakresu akceptacji i tolerancji drugiego człowieka oraz niwelowania lęków i obaw towarzyszących małym dzieciom, a także przykładowe scenariusze zajęć do wykorzystania w pracy z dziećmi w wieku przedszkolnym

10. KOŹMIŃSKA, Irena Wychowanie przez czytanie / Irena Koźmińska, Elżbieta Olszewska. – Warszawa : Świat Książki, 2010 Sygn. 42881, 43009, 44993

Fot. B.Z.

11. LESZCZYŃSKI, Grzegorz Literatura i książka dziecięca: słowo – obiegi – konteksty / Grzegorz Leszczyński. – Warszawa : Centrum Edukacji Bibliotekarskiej Informacyjnej i Dokumentacyjnej, 2003 Sygn. 45339/P

7


12. LEWANDOWICZ-NOSAL, Grażyna Książki dla najmłodszych : od zera do trzech : poradnik / Grażyna Lewandowicz-Nosal. Warszawa : Wydaw. SBP, 2011 Sygn. 44956 13. LITERATURA i sztuka a wychowanie / pod red. Jana Kidy. – Rzeszów :

Wydaw. WSP, 2001 Sygn. 39888 Zawiera rozdział: Wychowanie przez literaturę, a w nim m.in.: Halina Cybulska Edukacja literacka jako kontekst rozwoju dziecka; Dorota Szumna Wprowadzenie do kultury czytelniczej w rodzinie; Bożena Magoń Inicjacje literackie a kształtowanie osobowości dziecka

14. NIEDZIELA, Stanisława Zwierzyniec literacki / Stanisława Niedziela. – Warszawa : Wydaw. SBP, 2014 Sygn. 45144/P 15. PAPUZIŃSKA, Joanna Inicjacje literackie : problemy pierwszych kontaktów dziecka z książką / Joanna Papuzińska. – Wyd. 2. – Warszawa : WSiP, 1988 Sygn. 31941/P, 31942/P, 31943/P, 32108/P, 32109/P, 21673/P 16. RATYŃSKA, Hanna

Literatura dziecięca w pracy przedszkola / Hanna Ratyńska. – Wyd. 3 popr. – Warszawa : WSiP, 1991 Sygn. 35457/P, 35458/P 17. UNGEHEUER-GOŁĄB, Alicja Literackie inspiracje w rozwoju przedszkolaka / Alicja Ungeheuer-Gołąb. – Warszawa : Wydaw. SBP, 2012 Sygn. 44957/P 18. WOJCIECHOWSKI, Jacek Czytelnictwo / Jacek Wojciechowski. – Wyd. 6 popr. – Kraków : Wydaw. Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2000 Sygn. 39984/P 19. WOJCIECHOWSKI, Jacek Podstawy pracy z czytelnikiem / Jacek Wojciechowski. – Warszawa : SBP, 1991 Sygn. 35423/P 20. WOJCIECHOWSKI, Jacek Praca z użytkownikiem w bibliotece / Jacek Wojciechowski ; SBP. – Warszawa : Wydaw. SBP, 2000 Sygn. 39981/P

8


II. ARTYKUŁY Z CZASOPISM 21. ARKABUS, Agata Kształtowanie czytelnictwa u dzieci w wieku przedszkolnym / Agata Arkabus, Anna Płusa // Poradnik Bibliotekarza. – 2011, nr 10, dod. „Przedszkolak w bibliotece”, s. 2–6 22. BOGDAL, Wioletta W krainie książek / Wioletta Bogdal // Wychowanie w Przedszkolu. – 2011, nr 3, s. 52–54 23. BUDZYŃSKA, Magdalena „Książki na wynos” : o strukturze portalu iCzytam / Magdalena Budzyńska // Poradnik Bibliotekarza. – 2014, nr 1, s. 13–15 Portal propagujący i udostępniający literaturę dla dzieci (z podziałem na kategorie wiekowe 2–5, 6–9 i powyżej 9 lat)

24. BŹDZIUCH, Justyna Przedszkolak w bibliotece : impreza biblioteczna / Justyna Bździuch // Poradnik Bibliotekarza. – 2005, nr 4, s. 34–36 25. DIDUSZKO, Hanna

Kolorowa biblioteka : scenariusz lekcji bibliotecznej dla przedszkolaków (grupa 4–5 latków) / Hanna Diduszko // Poradnik Bibliotekarza. – 2009, nr 9, s. 39–40 26. DOSKOCZ, Danuta Czy warto czytać dzieciom? / Danuta Doskocz // Wychowanie w Przedszkolu. – 2005, nr 2, s. 56–58 Scenariusz zajęć konkursowych dla dzieci przedszkolnych „Razem z ulubionymi bohaterami bajek”

27. DYNIEWICZ, Magdalena Spotkania z Franklinem / Magdalena Dyniewicz // Wychowanie w Przedszkolu. – 2013, nr 5, s. 32–34 28. HUSZCZ, Mirosław „A potem żyli długo i szczęśliwie...”: jak baśnie pomagają w wychowaniu seksualnym dzieci / Mirosław Huszcz, Małgorzata Cichoń-Piasecka // Wychowanie w Przedszkolu. – 2003, nr 6, s. 323–326 29. ITOYA, Bożena Po nitce do kłębka : o kształtowaniu pasji czytelniczej / Bożena Itoya // Wychowanie w Przedszkolu. – 2014, nr 5, s. 52–55 Propozycje lektur dla dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. Przegląd rynku wydawniczego; porady dla rodziców

9


30. IZDEBSKA, Agnieszka Siła oddziaływania bajki / Agnieszka Izdebska // Edukacja i Dialog. – 2004, nr 7, s. 39–42 31. JABŁOŃSKA, Jolanta Biblioteka dla najmłodszych / Jolanta Jabłońska // Wychowanie w Przedszkolu. – 2011, nr 1, s. 36–37 32. JAKUBCZYK, Kamila „Tuwimowy zawrót głowy” : program dla dzieci w wieku przedszkolnym, przybliżający twórczość Juliana Tuwima / Kamila Jakubczyk // Poradnik Bibliotekarza. – 2015, nr 3, s. 40–42 33. JĄDER, Mariola „Opowieści z kubka” i inne ciekawe pomysły pracy z książką / Mariola Jąder // Wychowanie w Przedszkolu. – 2008, nr 4, s. 40–46 34. JEKA, Beata Biblioteka... już w przedszkolu! / Beata Jeka, Alicja Miśkiewicz // Wychowanie w Przedszkolu. – 2006, nr 5, s. 54–55 Założenia, regulamin i efekty działalności „Biblioteki Przedszkolaka” w Samorządowym Przedszkolu nr 16 w Gdyni

35. KARCZEWSKA, Elżbieta Bajkowy Dzień Dziecka : scenariusz zajęć dla dzieci czteroletnich / Elżbieta Karczewska // Wychowanie w Przedszkolu. – 2015, nr 5, s. 24 36. KASDEPKE, Grzegorz Chciałbym uzależnić dzieci od czytania / Grzegorz Kasdepke ; rozm. Wirginia Borodzicz // Wychowanie w Przedszkolu. – 2006, nr 8, s. 20–25 37. KIELAR-TURSKA, Maria Przemiana kompetencji czytelniczych dzieci pod wpływem mediów elektronicznych / Maria Kielar-Turska, Anna Kołodziejczyk // Wychowanie w Przedszkolu. – 2008, nr 4, s. 5–11 38. KLEIBER, Anna Jak wychować „pożeracza książek”? / Anna Kleiber // Poradnik Bibliotekarza. – 2011, nr 1, dod. „Świat książki dziecięcej”, s. 1–7 39. KMIEĆ, Joanna Wartości edukacyjne komiksu / Joanna Kmieć // Wychowanie w Przedszkolu. – 2010, nr 9, s. 25–28 40. KMIEĆ, Joanna Z baśnią współczesną w przedszkolu / Joanna Kmieć // Wychowanie w Przedszkolu. – 2011, nr 5, s. 20–24

10


41. KONOPKA, Agnieszka

Jak znaleźć nowych czytelników wśród najmłodszych? / Agnieszka Konopka // Poradnik Bibliotekarza. – 2006, nr 12, s. 30–31 Kolorowe książeczki w przychodni (prezentacje i czytanie w dniach szczepienia dzieci zdrowych)

42. KOSSAKOWSKA, Karolina Żeby bajka nie straszyła, a zabawa nie nudziła / Karolina Kossakowska // Wychowanie w Przedszkolu. – 2014, nr 8, s. 24–27 43. KOŹMIŃSKA, Irena Wychowanie przez czytanie / Irena Koźmińska ; rozm. Dominika Stefanowska // Wychowanie w Przedszkolu. – 2015, nr 7, s. 14–16, 18 Rozmowa z prezeską Fundacji „ABCXXI – Cała Polska czyta dzieciom” 44. LEMAŃSKA, Dorota

Uśmiech dla każdego : scenariusz lekcji bibliotecznej / Dorota Lemańska // Poradnik Bibliotekarza. – 2015, nr 1, s. 41–42 Dla pięciolatków. W oparciu o książkę Przemysława Wechterowicza Uśmiech dla żabki

45. LORENC-CHROŃ, Anna Pokochać książki / Anna Lorenc-Chroń, Urszula Małysz // Wychowanie w Przedszkolu. – 2011, nr 8, s. 57–59 Projekt „Zabawy z literaturą. Poezja i proza dziecięca inspiracją do wychowania twórczego”

46. ŁAKOMCZYK, Maria Cała rodzina czyta dzieciom / Maria Łakomczyk // Wychowanie w Przedszkolu. – 2006, nr 2, s. 44–45 47. MADEJSKA, Marzena Zabawy z książką dla dzieci do 3 roku życia / Marzena Madejska // Poradnik Bibliotekarza. – 2014, nr 11, s. 40–41 48. MANASTERSKA-WIĄCEK, Edyta

Dziecko jako odbiorca tekstu literackiego / Edyta Manasterska-Wiącek // Wychowanie w Przedszkolu. – 2009, nr 4, s. 12–18 49. MILEWSKA, Hanna Książki, które idą tam, gdzie Ty / Hanna Milewska // Wychowanie w Przedszkolu. – 2013, nr 2, s. 58–59 iCzytam – Portal Najmłodszych Czytelników Fundacji Festina Lente 50. NADOLNA, Urszula

Lektury moich przedszkolaków / Urszula Nadolna // Wychowanie w Przedszkolu. – 2007, nr 11, s. 27–29 51. NAROŻNIK, Małgorzata

Baśniowe podróże / Małgorzata Narożnik // Wychowanie w Przedszkolu. 11


– 2005, nr 6, s. 38–40 Baśnie jako pomysł na edukację europejską w przedszkolu. Zabawy inspirowane baśniami (motyw przewodni – postać Czerwonego Kapturka)

52. NAROŻNIK, Małgorzata Baśniowe podróże : Syrenki / Małgorzata Narożnik // Wychowanie w Przedszkolu. – 2006, nr 1, s. 32–34 Edukacja europejska w przedszkolu z wykorzystaniem baśni H. Ch. Andersena Mała syrenka oraz legendy O warszawskiej syrence

53. OLKUSZ, Jolanta O potrzebach czytelniczych sześciolatków / Jolanta Olkusz // Wychowanie w Przedszkolu. – 2006, nr 6, s. 12–17 54. OLKUSZ, Jolanta Tekst literacki w kreatywnym odbiorze sześciolatków / Jolanta Olkusz // Wychowanie w Przedszkolu. – 2011, nr 5, s. 5–10 55. OLKUSZ, Joanna Zabawy inspirowane literaturą / Joanna Olkusz // Wychowanie w Przedszkolu. – 2009, nr 11, s. 10–13 56. PACYNA-DAWID, Paulina Licealiści czytają przedszkolakom / Paulina Pacyna-Dawid // Biblioteka w Szkole. – 2015, nr 3, s. 18–20

Fot. B.Z.

57. PAWŁOWSKA-NIEDBAŁA, Anna Radość czytania / Anna Pawłowska-Niedbała // Wychowanie w Przedszkolu. – 2007, nr 10, s. 48–52

12


58. PEJKOWSKA, Agnieszka W Kubusiowie-Puchatkowie : scenariusz zajęć przedszkolnych / Agnieszka Pejkowska // Poradnik Bibliotekarza. – 2014, nr 7–8, s. 59–63 59. PIETRZYKOWSKA, Lilla Rola książki w życiu dziecka : spotkanie nauczyciela bibliotekarza z rodzicami oddziałów przedszkolnych / Lilla Pietrzykowska // Poradnik Bibliotekarza. – 2006, nr 12, s. 35–37 60. PISOWOCKA, Barbara Wiersze uczą mądrości / Barbara Pisowocka // Wychowanie w Przedszkolu. – 2007, nr 10, s. 38–41 61. POLASZCZYK, Joanna Zabawy literackie w bibliotece / Joanna Polaszczyk // Wychowanie w Przedszkolu. – 2013, nr 2, s. 36 62. POLCYN, Katarzyna Zaciekawić dzieci książką / Katarzyna Polcyn // Wychowanie w Przedszkolu. – 2003, nr 2, s. 94–95 63. PROKOP, Joanna Książki wśród dzieci w wieku 4 lat : podsumowanie wyników ankiety / Joanna Prokop // Poradnik Bibliotekarza. – 2015, nr 2, s. 13–16 64. ROMEJKO, Ewa „ABECADŁO” – Biblioteka dla najmłodszych czytelników / Ewa Romejko // Poradnik Bibliotekarza. – 2011, nr 11, dod. „Przedszkolak w bibliotece”, s. 9–11 65. RYNEK, Joanna Codzienne czytanie / Joanna Rynek // Wychowanie w Przedszkolu. – 2007, nr 10, s. 42–44 66. SAWICKA, Agnieszka Bal książkowych postaci / Agnieszka Sawicka // Wychowanie w Przedszkolu. – 2014, nr 2, s. 30–31 Scenariusz imprezy

67. SIEJAK, Marzena Zabawy z tekstem literackim / Marzena Siejak // Wychowanie w Przedszkolu. – 2008, nr 3, s. 38–42 68. SIENKIEWICZ-WILOWSKA, Julia Anastazja Rola literatury w rozwoju dziecka / Julia Anastazja Sienkiewicz-Wilowska // Wychowanie w Przedszkolu. – 2013, nr 5, s. 18–23 69. SZANDROCHA, Halina

Dlaczego warto czytać dzieciom / Halina Szandrocha, Janina Kamasińska, Katarzyna Jarzyna // Częstochowski Biuletyn Oświatowy. – 13


2012, nr 1, s. 46–48 Wspólne czytania dzieciom z udziałem rodziców przedszkolaków

70. SZCZECHOWSKA, Anna Moja książeczka / Anna Szczechowska // Wychowanie w Przedszkolu. – 2014, nr 4, s. 46 Projekt zbliżający dzieci do literatury (m.in. rodzinne tworzenie książeczek)

71. SZELĄG, Marlena Baśń na zimową porę / Marlena Szeląg // Wychowanie w Przedszkolu. – 2012, nr 1, s. 32–35 72. TYL, Marzena Książka (i nie tylko) odwiedza przedszkole : literatura we wrocławskim przedszkolu „Columbus” / Marzena Tyl, Dorota Kaczmarczyk // Wychowanie w Przedszkolu. – 2015, nr 10, s. 44–48 73. WALSKA, Anna Franklin i książka z biblioteki : scenariusz zajęć z elementami bajkoterapii dla dzieci w wieku 5–7 lat / Anna Walska // Poradnik Bibliotekarza. – 2015, nr 11, s. 42–43 74. WITWER, Agnieszka

Przedszkolaki w bibliotece szkolnej : scenariusz spotkania / Agnieszka Witwer // Biblioteka w Szkole. – 2013, nr 11, s. 17 Dla dzieci pięcio- i sześcioletnich 75. ZAJĄC, Michał

Wielka Brytania – „Becikowe książki” / Michał Zając // Poradnik Bibliotekarza. – 2006, nr 12, s. 29–30 O programie „Bookstart” zachęcającym rodziców do wspólnego czytania książek z jak najmłodszymi dziećmi

Pełne zestawienie dostępne na www.bytom.pbw.katowice.pl w zakładce Zestawienia bibliograficzne

14


dr Joanna Lusek

HEINU Z BYTOMIA. O KULMINACJI OBCHODÓW ROKU SCHULZOWSKIEGO W MUZEUM GÓRNOŚLĄSKIM Wernisaż wystawy Heinrich Schulz-Beuthen (1838–1915). Życie – twórczość – inspiracje/Heinrich Schulz-Beuthen. Leben – Lebenswerk – Inspirationen oraz promocja biografii kompozytora wieńczyć będą obchody 100. rocznicy śmierci artysty. Przez cały rok w Muzeum Górnośląskim w Bytomiu i Oberschlesisches Museum w Ratingen realizowane były prace naukowobadawcze, zajęcia warsztatowe, spacery po mieście, koncerty muzyki kameralnej oraz prelekcje, w ramach trwającego od zeszłego roku polskoniemieckiego projektu, przy wsparciu finansowym Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej. Projekt miał na celu przypomnienie i popularyzację twórczości kompozytora, jak również zachowanie tej wielowymiarowej postaci w pamięci kolejnych pokoleń. Włączyło się w niego szerokie grono osób prywatnych, organizacji stowarzyszeniowych oraz instytucji kulturalnych i oświatowych. Honorowy patronat nad projektem objęli ambasadorowie Austrii, Niemiec i Szwajcarii w Polsce oraz Prezydent Miasta Bytomia. Heinrich Schulz-Beuthen – artysta mentalnie i emocjonalnie związany z miastem lat dziecinnych. Urodził się w 1838 r. Bytomiu, dorastał w rodzinie o tradycjach aptekarskich. Dziadek prowadził aptekę w Bytomiu, ojciec w Mysłowicach. On sam wybrał jednak inną drogę – świat dźwięków zawładnął nim całkowicie. Skomponował ponad 130 utworów muzycznych. Jego twórczość łączy dziś kulturowo cztery państwa – Polskę, Niemcy, Austrię i Szwajcarię. Również ekspozycja wypełniona będzie muzyką. Heinrich Schulz-Beuthen porwie odbiorców w świat swojej wyobraźni i fascynacji – od lat najmłodszych po kres swego życia. Na wystawie można będzie zobaczyć jedyny zachowany w Polsce rękopis kompozytora – VI Symfonię König Lear – przechowywany w Bibliotece Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach. Nie zabraknie również fragmentów jego kompozycji: Abschieds-Klänge, Alhambra-Sonate 15


Fot. Witalis Szołtys Muzeum Górnośląskie w Bytomiu

czy Indianischer Korntanz. Na wystawie można będzie podziwiać prace malarskie i fotograficzne młodych artystów z Bytomia, Częstochowy, Gliwic i Tychów, powstałe podczas warsztatów inspirowanych muzyką artysty i wędrówkami po Bytomiu. Niezwykle ważne dopełnienie wystawy stanowi film edukacyjny Heinrich – chłopiec z Bytomia, przygotowany przez Dział Edukacji specjalnie z myślą o młodszych odbiorcach. Swoistym In memoriam będzie miejsce ekspozycji maski pośmiertnej Heinricha Schulza-Beuthena, którą wykonał bytomski artysta rzeźbiarz Henryk Fudali. Wernisaż poprzedzi promocja książki Heinrich Schulz-Beuthen. Życie – twórczość – inspiracje. Proponowana biografia stanowi naukową próbę nakreślenia portretu Heinricha Schulza-Beuthena, jako postaci funkcjonującej w określonym czasie i rzeczywistości – przez pryzmat życia rodzinnego, zawodowego i twórczego. Tekst uzupełnia bogaty materiał ikonograficzny.

Koordynator projektu i autor wystawy: dr Joanna Lusek - Kierownik Działu Kresów i Kultur Pogranicza Muzeum Górnośląskiego w Bytomiu. Promocja biografii i wernisaż: 16 grudnia (środa), godz. 17.00. Wstęp wolny. Miejsce: Sala Gorczyckiego, ul. Wojciecha Korfantego 34. Czas trwania wystawy: 16 grudnia 2015–3 kwietnia 2016. Wstęp wolny. Imprezy towarzyszące: • 28 lutego 2016 r. – Heinrich Schulz-Beuthen. Kompozytor z Bytomia. Oprowadzanie kuratorskie. • 13 marca 2016 r. – 101 słów o Schulzu-Beuthenie. W rocznicę urodzin kompozytora. Prelekcja i oprowadzanie kuratorskie.

16


Bożena Zwierzyńska

M AŁGORZATA M USIEROWICZ KONKURSOWO Zabawy literackie i konkursy czytelnicze, dotyczące twórczości Małgorzaty Musierowicz, Biblioteka Pedagogiczna w Bytomiu organizuje już od wielu lat. Odbyły się dwie edycje międzyszkolnego konkursu czytelniczego W świecie „Jeżycjady” (lata szkolne 2001/2002 i 2005/2006), w których uczestniczyło blisko 300 uczniów bytomskich szkół podstawowych i gimnazjów, opublikowano trzy krzyżówki z zakresu pojedynczych tomów cyklu (Sprężyna, McDusia i Wnuczka do orzechów) oraz trzy krzyżówki tematyczne (Gwiazdka u Borejków, Walentynki z „Jeżycjadą”, Książki w „Jeżycjadzie”); finiszuje konkurs Zakładki Ignacego Borejki.

Fot. B.Z.

Przypominamy: na odpowiedzi czekamy do końca grudnia! W styczniu 2016 r. – rozstrzygnięcie konkursu.

Już teraz życzymy miłej literackiej zabawy!

Fot. B.Z.

Tym razem zachęcamy do lektury najnowszej powieści Małgorzaty Musierowicz. Wydany świeżutko Feblik będzie przedmiotem kolejnej krzyżówki, tym razem konkursowej. Opublikujemy ją w następnym numerze „Informatora” i na naszej stronie internetowej.

17


Z NAJNOWSZYCH NABYTKÓW Zestawienie bibliograficzne w wyborze oprac. Joanna Ambroży 1. BŁESZYŃSKI, Jacek Kluczowe zagadnienia przysposobienia i funkcjonowania rodzin adopcyjnych / Jacek Jarosław Błeszyński. – Wyd. 3. – Kraków : „Impuls”, 2010 Sygn. 44619 2. GIDDENS, Anthony Przemiany intymności : seksualność, miłość i erotyzm we współczesnych społeczeństwach / Anthony Giddens. – Warszawa : Wydaw. Naukowe PWN, 2006 Sygn. 45925 3. HESZEN-NIEJODEK, Irena Psychologia zdrowia / Irena Heszen, Helena Sęk. – Warszawa : Wydaw. Naukowe PWN, 2008 Sygn. A-5437 4. HIRIGOYEN, Marie-France Molestowanie moralne : perwersyjna przemoc w życiu codziennym / Marie-France Hirigoyen. – Poznań : „W Drodze”, 2002 Sygn. 46040 5. KARWOWSKI, Maciej Konstelacje zdolności : typy inteligencji a kreatywność / Maciej Karwowski. – Kraków : „Impuls”, 2005 Sygn. 45859 6. MAZET, Muriel Zranione dziecko / Muriel Mazet. – Poznań : „W Drodze”, 2006 Sygn. 46038, 46039 7. MELOSIK, Zbyszko Kryzys męskości w kulturze współczesnej / Zbyszko Melosik. – Wyd. 2 popr. – Kraków : „Impuls”, 2006 Sygn. 45866

18


8. MINCZAKIEWICZ, Elżbieta Maria Rysowane wierszyki i zagadki w rozwijaniu aktywności dialogowo-komunikacyjnej i zabawowej u dzieci o zróżnicowanych potrzebach i możliwościach rozwoju / Elżbieta Maria Minczakiewicz. – Kraków : „Impuls”, 2005 Sygn. 41102, 45805, 45806, 45807 9. OD POCZUCIA podmiotowości do bycia ofiarą : problemy współczesności – co psychologia może o nich powiedzieć? / pod red. Emilii Martynowicz. – Kraków : „Impuls”, 2006 Sygn. 45860 10. OSTROWSKA, Małgorzata Technologie informacyjno-komunikacyjne na lekcjach : przykładowe konspekty i polecane praktyki / Małgorzata Ostrowska, Danuta Sterna. – Warszawa : Centrum Edukacji Obywatelskiej, 2015 Sygn. A-5401, A-5406 11. PEDAGOGIKA miejsca / pod red. Marii Mendel. – Wrocław : Wydaw. Naukowe Dolnośląskiej Szkoły Wyższej Edukacji TWP, 2006 Sygn. 46025 12. PRACA socjalna w organizacjach pozarządowych : z problemów działania i kształcenia / red. nauk. Barbara Kromolicka. – Toruń : Wydaw. Edukacyjne „Akapit”, 2005 Sygn. 45963, 45964 13. PRATKANIS, Anthony R. Wiek propagandy : używanie i nadużywanie perswazji na co dzień / Anthony Pratkanis, Elliot Aronson. – Wyd. 2. – Warszawa : Wydaw. Naukowe PWN, 2005 Sygn. 45939 14. PRZEDSZKOLE przyjazne dzieciom : scenariusze zajęć przedszkolnych / pod red. Anny Blek. – Toruń : Wydaw. Edukacyjne „Akapit”, 2001 Sygn. 45950, 45951, 45952 15. RELACJA dorosły–dziecko w opiece zastępczej / Judit Falk, Myriam David, Maria Vincze, Vida Malek-Yonan. – Warszawa : Dom Małych Dzieci im. ks. G. P. Baudoulina ; „Żak”, 1999 Sygn. 39030, 45908, 45909

19


16. STOLTZFUS, Tony Sztuka zadawania pytań w coachingu : jak opanować najważniejszą umiejętność coacha? / Tony Stoltzfus. – Wrocław : Aetos Media, cop. 2012 Sygn. A-5429 17. SZELIGA, Katarzyna Historia Guziołka czyli Jak tworzyć i wykorzystywać bajki i opowiadania w biblioterapii oraz rozwoju aktywności twórczej dziecka w wieku przedszkolnym : poradnik dla dzieci, rodziców i nauczycieli / Katarzyna Szeliga. – Kraków : „Impuls”, 2005 Sygn. 45666, 45667 18. W DRODZE do przywództwa edukacyjnego : wybór materiałów z projektu Przywództwo i zarządzanie w oświacie – system kształcenia i doskonalenia dyrektorów szkół/placówek / wybór i oprac. Alicja Kapcia, Małgorzata Wojnarowska. – Warszawa : Ośrodek Rozwoju Edukacji, 2015 Sygn. A-5431, A-5432 19. WALCZOWSKA-DUTKA, Maria Program nauki komunikacji dla dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi / Maria Walczowska-Dutka. – Kraków : „Impuls”, 2005 Sygn. 41379, 45838, 45839, 45840, 45841, 45742

Fot. B.Z.

20. WOLONTARIAT Wolontariat w obszarze humanistycznych wyzwań opiekuńczych / red. nauk. Barbara Kromolicka. – Toruń : Wydaw. Edukacyjne „Akapit”, 2005 Sygn. 43852, 45965, 45966, 45967

20


O FERTA DYDAKTYCZNA F ILII PBW W BYTOMIU SZKOŁA PODSTAWOWA Nauczanie początkowe: Zaprzyjaźnij się z książką – układanie regulaminu obchodzenia się z książką. Chcę wiedzieć więcej – czego możemy się dowiedzieć z książki popularnonaukowej dla dzieci. Podróż do krainy bajek – spotkanie z bohaterami ulubionych książek. Poznajemy teatrzyk Kamishibai – japońska sztuka wspomagająca proces czytania, myślenia i tworzenia bajek.

W ramach ogólnopolskiej akcji: pobudzamy zainteresowania czytelnicze, rozwijamy kreatywność i wyobraźnię, wspomagamy rozwój intelektualny dziecka, kształtujemy nawyki czytelnicze. PROPOZYCJE SPOTKAŃ DLA RODZICÓW „Dlaczego warto czytać dzieciom?” – jakie wartości i emocje przekazujemy dzieciom. „Co i jak czytać dzieciom” – propozycja literatury dla młodego czytelnika. Bajkoterapia sposobem na lęki dziecięce, czyli uzdrawiający wpływ książki na młodego czytelnika. Klasy IV–VI: Aparat informacyjny książki popularnonaukowej. Od tabliczki glinianej do książki drukowanej – dzieje książki i historia pisma. W poszukiwaniu książki, czyli jak znaleźć książkę w bibliotece. Poznaj bezpieczny Internet! Jak znaleźć igłę w stogu siana, czyli umiejętne wyszukiwanie informacji w Internecie.

21


GIMNAZJA Dzieje książki i historia pisma. „W powodzi informacji” – jak poszukiwać informacji w zbiorach bibliotecznych. „Rusz głową” – nowoczesne techniki uczenia się. Mapy myśli, czyli twórcza technika notowania. Szybko, ale i skutecznie, czyli o różnych technikach czytania. Jak „zapisać książkę”? – uczymy się sporządzać opisy bibliograficzne. Atrakcyjna forma książki, czyli ebooki i audiobooki. SZKOŁY PONADGIMNAZJALNE Bibliografia załącznikowa. Elektroniczne kwerendy – wyszukiwanie informacji w katalogach i bazach danych. Biblioteki internetowe oraz inne źródła danych w sieci. Pamięć na zawołanie – techniki zapamiętywania. Mapy myśli, czyli twórcza technika notowania. EDUKACJA REGIONALNA: Bytom i jego dzielnice. Poznaj swój Bytom – zabytki i ciekawe miejsca – warsztaty interaktywne. Bytomskie legendy i podania. Zajęcia prowadzone są przez nauczycieli bibliotekarzy PBW w Katowicach, Filii w Bytomiu. Dla uczniów przygotowujemy materiały dydaktyczne, na prośbę nauczycieli opracowujemy zestawienia bibliograficzne.

Terminy zajęć są uzgadniane indywidualnie. Prosimy o wcześniejszy kontakt: telefoniczny: 32 286 23 52 e-mailowy: bytom@pbw.katowice.pl bądź osobisty: PBW w Katowicach, Filia w Bytomiu ul. Chorzowska 22 (pawilon D)

22


www.bytom.pbw.katowice.pl

23


LOKALIZACJA:

DOJAZD: Bartosza Głowackiego – Juliana Tuwima – Cicha – Kołobrzeska

Bytom centrum – Chorzowska –

– linia nr 127, 820, 830 (przystanek „Arki Bożka”) – linia nr 6, 19 (przystanek „Park Mickiewicza”)

 Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka im. J. Lompy w Katowicach, Filia w Bytomiu 24

Profile for pbwbytom

BBP. Informator. Zeszyt 33 (2015)  

"Bytomska Biblioteka Pedagogiczna. Informator". Zeszyt 33. Temat numeru: Rozwijanie zainteresowań czytelniczych dzieci w wieku przedszkolnym

BBP. Informator. Zeszyt 33 (2015)  

"Bytomska Biblioteka Pedagogiczna. Informator". Zeszyt 33. Temat numeru: Rozwijanie zainteresowań czytelniczych dzieci w wieku przedszkolnym

Profile for pbwbytom
Advertisement