Issuu on Google+

Orgaandonatie

het is een kwestie van geven en nemen

Nummerinformatie met toeters en bellen

BMW en milieu een wolf in schaapskleren


GROLSCH DAAGT JE UIT! Leeh `ed][ WYWZ[c_Y_ [d ^XeÊ[hi Z_[ p_Y^ edZ[hiY^[_Z[d Zeeh_dj[bb_][dj_["f[hieedb_`a^[_Z[dedZ[hd[c[hi# ][[ij p_`d [h X_` =hebiY^ lebef ce][b_`a^[Z[d c[j l[[b W\m_ii[b_d]$ :Wj aWd X[j[a[d[d ZWj `[ _d [[d YedYh[j[ ijWhj\kdYj_[ aecj" mWWhX_` `[" dWWh ][bWd] `[ lehZ[h_d][d [d`[f[hieedb_`a[leeha[kh"iWc[dc[j=hebiY^akdj X[fWb[d^e[`[l[hZ[h[beefXWWdfWZ[hk_jaecjj[p_[d$

CWdW][c[dj:[l[befc[djFhe]hWccW =hebiY^X_[ZjeeaZ[ce][b_`a^[_ZecZ[[bj[d[c[d WWd [[d jm[[# jej Zh_[`Wh_] CWdW][c[dj :[l[befc[dj Fhe]hWccW$:_j_iX[Ze[bZleehWYWZ[c_Y_jej(-`WWh c[jX_`leehX[[bZijkZ_[h_Y^j_d]X[Zh_`\i[Yedec_[" X[Zh_`\iakdZ[e\h[Y^j[d$:eehc_ZZ[blWdÉjhW_d_d]ed j^[`eXÊ"fhe`[Yj[d[d\kdYj_[iX_`k_j[[dbef[dZ[ X[Zh_`\iedZ[hZ[b[dX_dd[d[dm[bb_Y^jeeaXk_j[d D[Z[hbWdZ" mehZj `[ ef][b[_Z$ ;nY[bb[dj b[_Z[hiY^Wf l_dZjX_`=hebiY^id[b^[ha[dd_d]$

Fhe\_[b ;[d =hebiY^ c[Z[m[ha[h _i jheji ef p_`d X[Zh_`\" m_b p_Y^ ZWWhleeh cWn_cWWb _dp[jj[d c[j Yh[Wj_l_j[_j [d _d_j_Wj_[l[d$ >_` e\ p_` ][[\j Z[ leeha[kh WWd l[hWdZ[# h_d][d _d fbWWji lWd ^[jX[mWdZ[b[dlWd][XWWdZ[ fWZ[d$ Ifh[[aj Z_j `[ WWd5 D[[c ZWd YedjWYj ef c[j Z[ W\Z[b_d] F[hied[[b[dEh]Wd_iWj_[ lWd =hebiY^[ 8_[hXhekm[h_` D[Z[hbWdZ 8$L$" FeijXki ++" -+&& 78 ;diY^[Z[" j[b[\eed &+) *.) )) ))$

2 | September 2007

MARKANT


Women on top

colofon Markant

Het officiële orgaan van de Marketing Associatie Rijksuniversiteit Groningen, MARUG, verschijnt vier keer per jaar. 19e jaargang nummer 3, september 2007 Oplage: 1750 stuks

Redactie

Hilgo Gabriëls Maarten van Heeren Sophie Janse Annemieke Kooper Petra Lambers Marijn Mostart Lotte Oudhuis Ibrahim Palaz Anne van Schellen Chris Scholtens Koen van der Weerd

Nu september weer is aangebroken begint voor veel mensen een nieuwe fase van hun leven. Kleuters staan aan het begin van hun schoolcarrière, twaalfjarigen gaan voor het eerst naar de middelbare school, duizenden scholieren staan met hun kersverse diploma, nog nat van de inkt, klaar om aan een nieuwe studie te beginnen, bachelorstudenten zetten een stap in de richting van hun master en pasafgestudeerden beginnen met werken. Tegelijkertijd liggen winkels vol met agenda’s, worden studieboeken massaal ingeslagen, worden roosters volop uitgeprint en zijn collegeblokken overal uitverkocht. Kortom: iedereen maakt zich op voor een nieuwe start. Waren dit vroeger nog zaken die vooral betrekking hadden op mannen, tegenwoordig doen de vrouwen ook lekker mee. Nu studeren er zelfs meer meisjes dan jongens en dit doen zij met succes. Ze ronden hun studie ook nog eens een stuk sneller af dan de mannen. Hierna zou de wereld aan hun voeten moeten liggen, maar dat is helaas niet altijd het geval. Er zijn nog altijd maar weinig vrouwen met topfuncties en vrouwelijke hoogleraren zijn ook nog steeds zwaar in de minderheid.

Hoofdredactie

Sophie Janse (06-22208160)

Eindredactie

Petra Lambers Anne van Schellen Gerrit Huisman Chris Scholtens Lotte Oudhuis

Vormgeving/layout Maarten van Heeren Mark Winkel

Acquisitie

Koen van der Weerd (06-38745379) Ibrahim Palaz (06-26772830)

Dit alles heeft natuurlijk te maken met het ‘glazen plafond’. Deze inmiddels zeer bekende term is in de jaren tachtig geïntroduceerd door een journalist van The Wall Street Journal en beschrijft hoe carrièremakende vrouwen vaak hun hoofd stoten tegen een glazen plafond. Het is doorzichtig, dus het lijkt alsof die topfunctie binnen handbereik ligt, maar niets is minder waar. Hoe komt het toch dat vrouwen zelfs in 2007 niet door dat glazen plafond heen kunnen breken?

Gastschrijvers Herman Konings Dick Schaap

Redactie-adres

Postbus 800 9700 AV GRONINGEN Telefoon: 050-363 7014 Zernike complex Interim Gebouw 123 E-mail: markant@markantmagazine.nl Internet: www.markantmagazine.nl

Abonnementen

Informatie over abonnementen op bovenstaand adres. MARUG- leden met een doorlopend lidmaatschap die hun lidmaatschap volgend collegejaar (2008/2009) niet willen continueren, dienen dit voor 1 augustus 2008 te melden. Abonnementsprijs: 8,00 euro per jaar.

Adreswijzigingen

Adreswijzigingen doorgeven via www.marug.nl.

Bestuur 2007-2008 Voorzitter: Externe Betrekkingen: Secretaris: PR-Promo: Penningmeester: Interne Betrekkingen:

Werner Spronk Robert Plender Parvine Pieters Stephan Liebregt Thijs Visser Maartje Kroese

Raad van Advies

Prof. dr. T.H.A. Bijmolt dhr. H. Dekker dhr. L. Hulsebosch Prof.dr. P.S.H. Leeflang dhr. W. Mensingh dhr. E. Kooge dhr. D. Sanders Prof.dr. P.C. Verhoef dhr. T. Willems

WWW.MARKANTMAGAZINE.NL

In de loop der jaren zijn al veel verschillende redenen aangedragen waarom vrouwen niet op die topfuncties terechtkomen. Ze zouden geen baan kunnen vinden, omdat ze niet tot het ‘old boys network’ behoren, waarbij mannen elkaar onderling mooie banen toespelen. Een andere optie is dat vrouwen simpelweg niet hard willen werken, omdat ze dan door de tijddruk geen tijd meer zouden hebben voor hun sociale contacten. Uit onderzoek is zelfs gebleken dat Nederlandse vrouwen een 36-urige werkweek meer dan voldoende vinden en dat ze, in tegenstelling tot mannen, minder vaak een internationale of leidinggevende baan ambiëren. Daarnaast speelt het toekomstige moederschap ook een belangrijke rol. Nou kan dat allemaal wel zo zijn en dat onderzoek is waarschijnlijk wel ergens op gebaseerd, maar het gekke is dat ik voor dit soort onderzoeken nooit gevraagd word. En met mij, heel veel anderen ook niet. En wanneer ik om mij heen kijk, zie ik heel veel studerende, ambitieuze vrouwen, met of zonder kinderwens, die het later hoe dan ook ver gaan schoppen. Bovendien denk ik dat het voor vrouwen goed is om zich te richten op datgene waar ze goed in zijn: multiple tasking. Want juist werkende moeders zijn onverslaanbaar en ideale arbeidskrachten, omdat ze zo laten zien dat ze prima meerdere dingen tegelijkertijd kunnen doen. Vandaar ook dat ik het elke keer weer leuk vind om te lezen over vrouwen die het wél ver geschopt hebben, zoals Karin Bokhove bij KPN, Franka van den Hende bij het bureau voor internationale samenwerking aan de RuG, Sophie Overakker bij Gillette, Simone de Leeuw bij de Stichting Transplantatie Nu! en Maartje Ebben bij Procter & Gamble. Daarnaast denk ik dat elk bedrijf een mannelijke én een vrouwelijke kant nodig heeft, dus accepteer dat van elkaar, zorg voor een goede samenwerking en haal daar je voordeel uit! Sophie Janse Hoofdredacteur Markant Magazine

Drukker

Flevodruk Westeinde 100, 3844 DR HARDERWIJK De database met MARUG-adressen zal ook gebruikt worden voor zaken als mailings en andere doeleinden, die interessant zijn voor MARUG-leden. Niets uit deze uitgave mag op welke wijze dan ook worden overgenomen zonder uitdrukkelijke toestemming van de uitgever. Aan de artikelen in dit blad kunnen geen rechten worden ontleend.

MARKANT

September 2007 | 3


Ben jij niet helemaal in de haak?

Wij zoeken geen doorsnee mensen. Ben jij net even iets anders? Dan zoeken wij jou! De Markant is op zoek naar acquisiteurs, vormgevers en redacteuren! Interesse of wil je meer weten? Kom langs op de MARUG kamer (IG 123), bel 050 36 37 014, mail naar info@marug.nl of kijk op markantmagazine.nl 4 | September 2007

MARKANT


inhoud

6 10 13 19 21 26 33 38 40 44

Adverteerders: Grolsch VODW Ormit Cherridata

MARKANT

2 30 51 52

Stay healthy, be lazy Vruchtbaar verantwoord ondernemen bij innocent drinks

Een wolf in schaapskleren BMW: een goed geoliede marketingmachine

Het is een kwestie van geven en nemen Orgaandonatie blijft van levensbelang

Met het mes op de keel Gillette Fusion zet de nieuwe standaard

Stop de klimaatverandering, begin bij jezelf In Leeuwarden geven ze alvast het goede voorbeeld

Met toeters en bellen 1888: het nummer om tussen de oren te rammen

Fit for life Fitness First: ‘s werelds grootste in de ďŹ tnesswereld

Wie van de vier Welk gratis dagblad gaat er met de lezers vandoor?

Net als Sjakie naar De chocoladefabriek Amsterdam krijgt haar eigen chocolademuseum

Vloerkleed volstaat niet RUG in de strijd om de internationale student

Rubrieken

Vierluik

16

Overwerkt

25

Recensie

37

Column

43

MARUG Nieuws

47

September 2007 | 5


Stay healthy, be lazy

Vruchtbaar verantwoord ondernemen by innocent drinks Stond je vroeger nog urenlang in de keuken om een goede smoothie te bereiden, tegenwoordig is dat gedoe met sinaasappels persen, kiwi’s schillen of aardbeien verwerken in de blender verleden tijd; innocent drinks heeft haar intrede in Nederland gedaan. Met 4500 verkochte smoothies in één dag, een omzet van 113 miljoen euro per jaar en 500 verkooppunten in de Benelux, is innocent een grote speler die de sapmarkt probeert te veroveren. Tekst: Sophie Janse & Ibrahim Palaz

H

et begon allemaal met twee prullenbakken op Jazz on the Green, een klein muziekfestival in Londen. Door de oprichters van innocent drinks werd er voor vijfhonderd pond fruit ingekocht, hiermee werden er smoothies gemaakt en deze werden op het festival verkocht. Naast de stand stonden twee prullenbakken: één met ‘YES’ en één met ‘NO’. De bijbehorende vraag was of de verkopers hun banen op moesten geven om hun leven te wijden aan het maken van smoothies. De klanten konden hierop rea-

6 | September 2007

geren door hun lege flesje in één van beide prullenbakken te deponeren. Aan het eind van het weekend lagen er drie flesjes in de ‘NO’-prullenbak en zat de ‘YES’-prullenbak propvol. De verkopers Jon, Adam en Richard hebben de dag erna hun banen opgezegd en hebben zich toegelegd op het maken van smoothies. Het resultaat: een bedrijf dat actief is in bijna heel Europa, ondernemers die door Saachi en Saachi zijn uitgeroepen tot ‘Marketeers of the Millennium’ en een eigen telefoonlijn, oftewel de gele bananafoon.

Gezondheid, genieten en gemak innocent drinks is een bedrijf met hun home-base in Londen. Hier begon men met het maken van smoothies, met als doel gezonde en lekkere producten aan de man te brengen. “We gebruiken verse vruchten en halen er niks uit en voegen er niks aan toe, vandaar de naam innocent. Het belangrijkste is dat de drankjes gezond en heel erg lekker zijn,” zegt Ynzo van Zanten, sinds twee jaar Country Manager bij innocent drinks in Amsterdam. Hij kwam tijdens

MARKANT


een lange vakantie een Engelsman van wordt vervangen. Wij planten zelfs 120 Concurrentie innocent drinks tegen en hakte de knoop procent meer bomen, dan dat wij vervuiinnocent ziet haar markt erg breed; zelf door; hij wilde Nederland ook aan de len,” aldus Van Zanten. Tevens wordt er in vinden zij dat ze concurreren met “de apsmoothies helpen. Behalve dat de drankjes de kantoren van innocent (‘Fruit Towers’) pelboom en de perenboom,” aldus Van gezond zijn, is het vooral groene stroom gebruikt. Zanten. “Wij richten ons op de ‘food lovers een makkelijke manier om “Wij planten zelfs 120 Ook dringen zij hierop with a healthy conscience’.” Het echte fruit, bij te dragen aan je eigen procent meer bomen, aan bij hun leveranciers. zoals de banaan en de appel is daarom gezondheid. Het was deze grote concurrent, vooral vanuit een dan dat wij vervuilen” Omtrent de communica- een behoefte aan gezondheid ‘resource based’ perspectief. Op het schap en gemak waar innocent daarentegen is vooral het eigen merk van tie staan de begrippen drinks op in is gesprongen. “Het draait bij Albert Heijn een grote concurrent, hoewel eerlijkheid, vriendelijkheid en innovativiteit ons om drie kernconcepten: gezondheid, dit natuurlijk maar bij één retailer verkocht centraal. Eén van de voorbeelden hiervan genieten en gemak. Daar komt ook de titel wordt. In de ‘out-of-home’ markt is Hero is de opvallende vloot van innocent-busjes. van één van onze boekjes vandaan: ‘Stay één van de grootste concurrenten. Deze zijn in een koemotief gespoten of healthy, be lazy’.” volledig bedekt met gras. Verder probeert men ook vernieuwend te zijn bij het labeHealthy, wealthy and wise len van de flesjes. Dit werd gezien als een Product, sustainability, De smoothies van innocent bestaan uit gemiste kans in het bereiken van de klant. een combinatie van hele vruchten en vers communicatie en winst Daarom besloot men om via deze weg sap en dus krijgt de consument zowel de Bij innocent leeft er één ‘core principle’ mensen te informeren over de drankjes en voedingsstoffen uit het vruchtvlees, als de waarop alle beslissingen worden gebade klanten ook te vermaken door middel voedingsstoffen uit de sap in één flesje. seerd: ‘Create a business we can be proud van het plaatsen van leuke verhaaltjes op “En dus mis je niets; niets van de vrucht of’. Dit wordt geoperationaliseerd in vier de labels, die regelmatig vervangen woren niets van de voedingsstoffen, logisch verschillende gebieden: de producten die den. “Op een zeker moment stonden er toch? Het is 100 procent puur natuur. We ze maken, hun drijfkracht voor ‘sustainabizelfs mensen in de winkel voor de schaphebben er natuurlijk geen stabilisatoren, lity’, de manier waarop er gecommuniceerd pen onze verhaaltjes te lezen,” aldus Van conserveringsmiddelen of rare E-nummers wordt en wat men doet met het geld. Zanten. in gedaan. Maar we gaan ervan uit dat je die onzin niet zou De producten die ze maken moeten overDe drijfkracht missen.” Het eenkomen met hun strategie en ze stre“Het is 100 procent puur voor ‘sustainabiverschil met een ven dan ook naar “natuurlijke drankjes, natuur, we hebben er geen rare e i g e n g e m a a k t e lity’ schemert ook die goed smaken en goed voor je zijn.” door in de manier smoothie is dat Hiervoor gebruikt men traditionele en zelfE-nummers in gedaan” waarop innocent innocent letterlijk bedachte recepten én vers fruit. Hiernaast haar geld besteedt. Een deel van de winst de hele wereld over gaat om zo het beste concurreert innocent vooral op smaak met vloeit terug naar de werknemers binnen fruit te verzamelen. “De lekkerste smootandere actoren in de markt en proberen zij de organisatie, maar bovendien gaat er, hies worden namelijk gemaakt van het dus in de eerste plaats een betere smaak ondanks dat het een winstgeoriënteerd lekkerste fruit en wij reizen de hele wereld dan concurrenten te bewerkstelligen. Verbedrijf is, een groot deel van de winst naar af om dat te vinden.” Zo maken ze gebruik der moeten er altijd ‘health benefits’ aan duurzame projecten binnen de innocent van Alphonso mango’s, Maui Gold ananasde drankjes zitten. foundation. sen en Senga Sengana aardbeien. Het fruit wordt gecontroleerd, geperst en nogmaals De drijfkracht voor ‘sustainability’ wordt vooral weerspiegeld binnen hun ‘supply chain’. Maatschappelijk verantwoord ondernemen is het sleutelwoord en dat komt overal in terug. De basis achter deze gedachte is dat men verantwoordelijkheid moet nemen voor de gevolgen die het bedrijf teweeg brengt in de wereld om ons heen. Dit gebeurt bijvoorbeeld door steeds milieuvriendelijkere verpakkingen, welke gerecycled kunnen worden, te fabriceren. Een andere belangrijke pijler op het gebied van ‘sustainability’ is dat men al het energiegebruik wil compenseren. Zo wordt in auto’s die op Biodiesel rijden gereden en daarnaast compenseert men het energiegebruik per jaar. “Alles wat wij vervuilen,

MARKANT

September 2007 | 7


geïnspecteerd. Als de smoothie af is, wordt het licht gepasteuriseerd, om te voorkomen dat er bacteriën in komen. Tenslotte wordt de smoothie in een flesje gegoten en naar bijvoorbeeld Nederland gezonden, om daar de volgende dag al in de winkel te liggen. Zo wordt de versheid gewaarborgd en blijft de smaak goed bewaard. Ynzo voegt hier aan toe: “Want we willen vooral ook heel erg lekker zijn, en dat is het belangrijkste.”

little bottles warm at Christmas’ gekregen. Een deel van de opbrengst ging naar Nationaal Fonds Ouderenhulp, een goed doel dat zorgt voor de opvang van eenzame ouderen tijdens kerst. De wollen mutsjes werden speciaal voor dat doel gebreid. “De order voor tienduizend wollen mutsjes uit China was al bijna gemaakt, maar toen bedachten we dat oude vrouwtjes het heerlijk vinden om te breien, en dus zijn we langs bejaardentehuizen gegaan,”

vertelt Ynzo. Vele oudjes vonden het een goed project en zijn heel enthousiast met de breipennen aan de slag gegaan, met als gevolg dat innocent zakken vol mutsjes in alle soorten en maten ontving. Van Zanten voegt toe: “We hadden er tienduizend nodig, maar ontvingen er veertigduizend.” Het project is geslaagd, de verkoop verdubbeld en innocent heeft er enorm veel publiciteit door gekregen.

Familie, Supergran en Fruitstock innocent doet veel aan ludieke acties om op te vallen. Zo hebben ze boekjes uitgebracht met daarin smoothierecepten en tips hoe je met weinig inspanning toch fit kunt blijven. Ook doet innocent het heel goed met hun telefoonlijn. Want wanneer je je verveelt of even opgevrolijkt wilt worden, kun je altijd

“Wij zullen onszelf nooit op onze borst gaan staan rammen, maar zoeken altijd naar manieren om te verbeteren” de bananafoon bellen en dan zal een innocentmedewerker een liedje voor je zingen, je een grap vertellen of gewoon even met je kletsen, zodat jij je weer goed voelt. En mocht dat voor een echte innocent-fan niet genoeg zijn, dan kan hij altijd nog lid worden van de familie. Leden van de familie ontvangen onder andere het familienieuws, maken kans op het winnen van smoothies en zijn elk moment welkom in Fruit Towers in Amsterdam. Kortom: innocent kent vele manieren om consumenten aan hun bedrijf te binden. innocent voegt hier nog aan toe: “Niet gevreesd, we zijn geen enge mensen die over hete kolen lopen of met geitensokken om het kampvuur liedjes gaan zingen. En we zullen je gegevens niet aan iemand anders geven. Echt niet. Serieus. Echt niet.” Dit alles blijkt te werken; op dit moment maken ruim duizend mensen deel uit van de innocent familie. Een andere ludieke actie van innocent is dat zij afgelopen winter wollen mutsjes hebben laten breien door oudere dames. Dit om ervoor te zorgen dat de flesjes het niet zo koud zouden hebben en er gezellig bij zouden staan in de schappen. Het project heeft de naam ‘Supergran: keeping

8 | September 2007

MARKANT


Een ander voorbeeld van een ludieke actie is de ‘innocent village fete’. Dit is een soort Engelse dorpsmarkt met leuke food & drinks stallen, gezellige muziek en traditionele Engelse spellen zoals Welly Wanging. Mensen werden hiervan op de hoogte gebracht door middel van de labels op de smoothies. Begin augustus kwamen er meer dan 60.000 mensen op af. Van 2002 tot 2006 organiseerde innocent Fruitstock, een muziekfestival in een park. Nadat er in 2006 150.000 man op af was gekomen, vond innocent het tijd voor iets anders.

De vier smoothies en de thickie van innocent nog even op een rijtje: Blackberries en blueberries: “Deze smoothie vertoont een opmerkelijke overeenkomst met de Grote Boze Wolf (awoeoeoeoeh). Beide beschikken over een fluweelzachte buitenkant, een ‘frisse bite’ en beide hebben meer inhoud dan je misschien zou verwachten. Moest de Grote Boze Wolf het vooral van zijn slechte adem en longinhoud hebben (ik zucht en ik steun en ik blaas je huisje om), onze bessen zijn juist gezegend met de goede dingen van Moeder Natuur.” Cranberries en raspberries: “Met het zomerfluweelachtige gevoel van de frambozen en alle goede dingen van veenbessen is dit echt een gezondheids toverdrankje. Hup, opdrinken, je moeder zou zo trots op je zijn.”

innocent foundation

Strawberries en bananas: “Aardbeien en bananen is een klassieke combinatie (Romeo en Julia, poffertjes en poedersuiker, aardbeien en bananen) en nog steeds met innocent besteedt ook aandacht aan ontafstand onze meest populaire smoothie. Van bananen krijg je superenergie en die wikkelingshulp. Het bedrijf heeft hier zelfs kleine schattige rode aardbeien, daar smelt toch iedereen voor? Bovendien staat deze een eigen innocent foundation voor opgezoet/zachtroze smoothie prima bij die lippenstift van vorige week vrijdag. Ja, zeg maar richt. Dit is een stichting die ze hebben opniets meer, we hebben je gezien.” gezet om in de ontwikkelingslanden, waar ze ook hun fruit vandaan halen, projecten Mangoes and passion fruits: “Dit is ons meest tropische vakantiegevoel in een flesje. met de plaatselijke bevolking op te zetten. Eigenlijk moet je onze passievruchten met een Spaanse ‘S’ uitspreken, en dat hebben Het motto hierbij is: ‘Bringing nature and we geprobeerd, maar we krijgen het niet onder de knie.” communities together’. Ze werken hiervoor samen met verschillende partners, zoals ‘Find your Feet’ in India, ‘Chicks’ in Yoghurt, vanilla bean and honey: “Onze thickies zijn gemaakt van magere probiotische Engeland en ‘Send a Cow’ in Lesotho. Elk yoghurt, wat nogal goed voor je is. Wij bij innocent noemen onze yoghurtdrankjes jaar wordt minimaal 10 procent van de thickies. Omdat ze een beetje dikkig zijn, leek ons dat wel een passende naam (ja, wij opbrengst aan goede doelen geschonken. hebben zo onze momenten). Elke organisatie die door de foundation benaderd wordt, wordt onderworpen aan Bron: www.innocentdrinks.nl een selectie met strikte criteria. Deze criteria verzekeren dat het geld direct naar de 2010 willen wij ’s werelds eerste volledig juiste doelen gaat; daar waar het nodig is heid in onze relatie. Tot nu toe waren onze duurzame FMCG-fabrikant zijn.” Daarnaast en waar het de grootst mogelijke impact momenten altijd zo kort: jij kocht ons, heeft innocent een duidelijke missie: “Wij zal hebben. Bovendien wil innocent met klokte ons achterover en daarna hoorden willen ‘Europe’s favourite little juice haar partners het liefst langetercompany’ worden. We willen de mijnrelaties, van tenminste drie jaar, “De order voor tienduizend wollen opbouwen. mutsjes uit China was al bijna gemaakt, favoriet van de mensen zijn, maar tegelijkertijd wel klein blijven. Alles maar toen bedachten we dat oude draait om ‘create a business we can Schommelstoel be proud of’,” aldus Van Zanten. innocent is constant bezig met invrouwtjes het heerlijk vinden om te Om te controleren of dit ook daadnovatie. “Bij innocent proberen we breien” werkelijk wordt bereikt, maken ze alles zo goed mogelijk te doen, of gebruik van de ‘schommelstoeltest’. het nu gaat om smoothies maken of Dit houdt in dat de werknemers bij zichzelf we nooit meer wat van je. Geen belletje, om discodansen op vrijdagavond. Wij zulte rade gaan of ze, als ze later oud, grijs geen bloemen, niks. Na twee jaar vinden len onszelf nooit op onze borst gaan staan en gerimpeld in hun schommelstoel zitten, we dat het tijd wordt voor een nieuwe stap: rammen, maar zoeken altijd naar manieren trots zijn op datgene wat ze hebben gewe willen graag bij je intrekken.” om te verbeteren,” aldus Van Zanten. Zo daan. “En dat werkt. Het is simpel, maar heeft innocent net de 1-liter pakken op zo leggen we wel de lat hoog,” verklaart In de toekomst zal innocent dan ook zeker de retailmarkt ingevoerd. Op deze manier Van Zanten. Of het bedrijf inderdaad de blijven innoveren. Verder bestaat er een bereiken ze niet alleen de mensen die even grote favoriet van iedereen wordt, moeten grote kans dat innocent nog verder uit gaat snel bij hun lunch een smoothie naar binwe nog afwachten, maar tot die tijd timbreiden. Zij willen het liefst op elke plek een nen gieten, maar ook de mensen die bemeren ze hard aan de weg en kunnen wij lokale innocent oprichten, aangezien zij wust boodschappen doen en zo’n literpak ondertussen genieten van alle smoothies, vinden dat elk land anders is en dat elk land in hun koelkast zetten. Van Zanten: “De thickies en grappen van innocent. dus recht heeft op een eigen, persoonlijke retailmarkt is hier zeker klaar voor.” innoaanpak. Van Zanten: “Wij willen de dingen cent voegt hier nog aan toe: “Wij vinden iets beter achterlaten dan dat je ze vindt. In dat het tijd wordt voor een beetje vastig-

MARKANT

September 2007 | 9


BMW: een goed geoliede marketingmachine

Tekst: Maarten van Heeren & Koen van der Weerd

De reclames voor pick-ups met motoren met een inhoud waar het gemiddelde zwembad jaloers op is, worden in Amerika langzamerhand van de buis gedrukt door de spotjes voor hybride automobielen. Zelfs het land waar groter altijd beter is, gooit het stuur om. Dit heeft natuurlijk alles te maken het broeikaseffect, maar vooral met het groeiende besef daarvan. Topmarketeer en bijna-president Al Gore heeft een campagne opgezet die zijn weerga niet kent. De film ‘An Inconvenient Truth’ haalde wereldwijd de bioscoopzalen en op de zevende dag van de zevende maand van 2007 keken ongeveer twee miljard mensen naar een wereldwijd concert om het besef te kweken dat de mensheid zuinig om moet springen met de beschikbare middelen. Doordat mensen duurzamer gaan denken, moeten bedrijven dat ook doen, om zo de

10 | September 2007

strijd om de gunsten van de consument te kunnen winnen. Zo ook BMW.

Verder blijft het blik op wielen De Bayerische Motor Werken gebruikt in hun thuisland al jaren de spreuk ‘Freude am fahren’, wat zoveel wil zeggen als ‘plezierig rijden’. Daarmee proberen ze uit te dragen dat BMW’s dynamische en sportieve rijdersauto’s zijn. En daar wordt het probleem dan ook meteen duidelijk, want hoe kan een mechanische atleet nu goed zijn voor het milieu?

Historie In 1908 kwam Henry Ford met het idee om een vierwielige kar van een motor te

voorzien, en deze in massaproductie voort te brengen. De T-Ford was geboren. We zijn nu een kleine eeuw verder, en in feite heeft dit door Ford bedachte concept niks aan veranderingen ingeboet. Het innoverende vermogen van nieuwe modellen blijft haast beperkt tot wat technisch vernuft, nieuwe materialen en een uiterlijk dat voldoet aan de kenmerken van hedendaags design. Verder blijft het blik op wielen. En dat maakt het interessant. Hiermee wordt namelijk een homogeniteit geschetst, die elke automobielfabrikant het liefst zo veel mogelijk wil ontwijken. Het komt dan aan op de kwaliteiten van ontwikkelaars en marketeers, zij moeten ervoor zorgen dat een nieuw te introduceren model aansluit op de behoeften van de consument. En soms, in de nu honderd

MARKANT


jaar lange cyclus, neemt die consumentenbehoefte een drastische wending. In 1973 werd ons de oliecrisis voorgeschoteld. Voor de automobielindustrie betekende dit het einde van grootverbruikende slagschepen en de opkomst van de kleinere efficiënte en goedkope auto uit Japan. Daaropvolgend kwam eind vorige eeuw de trend rondom veiligheid; zonder ABS, traction control, en vijftien airbags kon je maar beter niet het woonerf afrijden. Het werd immers toch wel zó druk op de wegen, dat een ongeluk in een klein hoekje school. Nu, in de 21e eeuw, zijn we aanbeland op een combinatie van de twee vorige motieven. Ten eerste gaan de traditionele brandstoffen een keer opraken, ten tweede zorgt die drukte op de wegen voor schadelijke stoffen in de lucht. Dus wat willen consumenten nu? Juist, een milieuvriendelijke auto. Deze consumentenbehoefte wordt overigens kracht bij gezet door de Europese regelgeving. De Europese Commissie heeft voor 2012 de norm gelegd op een maximale CO2-uitstoot van gemiddeld 120 gram per kilometer. Dit betekent dat alle Europese modellen van een merk tezamen gemiddeld niet meer dan 120 gram per kilometer mogen uitstoten.

De Paradox Een merk als BMW bevindt zich min of meer tussen wal en schip. Het is een volumeproducent, waar de modellen toch nadrukkelijk een sportieve inborst meekrijgen vanuit de fabriek. Dit heeft geleid tot enige hoofdbrekens bij de beleidsbepalers van het merk. De huidige trend van maatschappelijk verantwoord ondernemen is bovendien niet alleen van toepassing op BMW als producent zelf, maar geldt ook voor haar klanten. Een BMW wordt immers vaak zakelijk gereden. Het effect is hier veelzijdig; zo komen zuinige auto’s in aanmerking voor een korting op de BPMbelasting en vallen leasetarieven lager uit, omdat leasemaatschappijen hun leaseprijzen mede op verbruik en uitstoot baseren. Daarnaast is er een psychologisch effect van invloed op de consument. De wereld wordt tegenwoordig doordrenkt van milieubewustzijn, en een ‘groene’ BMW valt opeens weer te verantwoorden tegenover jezelf en, niet onbelangrijk, tegenover de buitenwereld die een hekel heeft aan vervuilende ‘asobakken’.

een vergaderkamer in München het idee ontstaan om op zoveel mogelijk fronten modellen efficiënter te maken, waarbij geen concessies gedaan mogen worden aan het veelgeprezen ‘Freude am fahren’.

Oftewel, geen verlies van snelheid en dynamiek, maar wel milieuvriendelijker. Dit heeft geresulteerd in de ‘Efficient Dynamics’-campagne, waar een waslijst aan kleine innovaties het uiteindelijke verbruik

BMW Efficient Dynamics in detail. Minder brandstofverbruik en uitstoot. Hiervoor is een nieuwe directe benzine inspuiting met Piezo-injectoren ontwikkeld: High Precision Injection. Met inspuitdrukken tot 200 bar ontstaat een arm benzine/lucht mengsel wat op perfecte wijze kan ontbranden. Op deze wijze levert de motor optimaal vermogen bij een gering brandstofverbruik. Bovendien wordt de NOx uitstoot nog verder gereduceerd door de toepassing van een extra NOx (oplag)katalysator. Hiernaast zijn alle dieselmotoren standaard voorzien van een bijzonder efficiënt, dicht bij de motor geplaatst partikelfilter. Brake Energy Regeneration. Hierbij wordt de dynamo zo efficiënt mogelijk ingeschakeld. Dit wil zeggen dat de stroom voor het boordnet alleen dan opgewekt wordt, wanneer de auto uitrolt of afgeremd wordt. Buiten deze fases wordt de stroom aan de (hierop berekende) accu onttrokken. Door deze zgn. Brake Energy Regeneration wordt de dynamo niet meer continue aangesproken en is er dus meer vermogen beschikbaar om in pure rijdynamiek om te zetten. Start/Stop functie. Als geen vermogen wordt gevraagd - zoals bij stilstand in de file of voor een rood verkeerslicht - is brandstofinspuiting verspilling. Daarom wordt de motor automatisch afgezet zodra de versnellingsbak bij stilstand in neutraal gezet wordt. Zodra het koppelingspedaal weer wordt ingetrapt, start de motor direct. Schakelindicatie. Alle randvoorwaarden voor optimaal rijplezier bij een zo laag mogelijk verbruik zijn op deze manier dus geschapen. Om ook de bestuurder te informeren over een optimale rijstijl, past BMW een schakelindicatie toe. Deze geeft net als in de BMW Sauber F1 op het dashboard de ideale schakelmomenten aan. Aanzienlijke gewichtsverlaging. Bij de ontwikkeling van nieuwe motoren werden zware metalen waar mogelijk vervangen door aluminium en/of magnesium. Ook in de carrosserie en in het onderstel is aluminium toegepast op plaatsen waar dat mogelijk is. Bovendien kan op deze wijze de BMW typische en optimale gewichtsverdeling van 50:50 tussen voor- en achteras uitstekend bereikt worden. Deze maatregelen zorgen naast minder brandstofverbruik ook voor een betere acceleratie, betere handling en een kortere remweg. Optimale benutting van vermogen. Door nevenaggregaten van de motor alleen te laten werken als dat nodig is, kan de output van de motor optimaal benut worden. In dit kader worden bijvoorbeeld de waterpomp en de oliepomp niet meer continue aangedreven door de motor maar worden deze - nu elektrische - pompen alleen ingeschakeld als dit nodig is. Zo werkt de waterpomp niet bij een koude motor, waardoor deze eerder op temperatuur komt en dus minder schadelijke stoffen uitstoot. Bovendien verbruikt deze pomp zelf slechts één tiende van wat een conventionele waterpomp aan energie verbruikt. Optimale stroomlijn. Door toepassing van beweegbare lamellen in de grille, kan de stroomlijn worden aangepast aan de rijsnelheid en koelbehoefte van de motor. Door de lamellen te sluiten, worden onnodige wervelingen in de motorruimte op hogere snelheid voorkomen. Vermindering van rolweerstand. Door standaard banden met een lagere rolweerstand te monteren wordt het brandstofverbruik verder gereduceerd. bron: bmw.nl

Met dit in het achterhoofd, is ergens in

MARKANT

September 2007 | 11


en de uitstoot stevig zal reduceren. De ‘Efficiënt Dynamics’-reclamecampagne is in het leven geroepen om al deze technische vooruitgang te benadrukken. Hierbij laat het doel zich niet raden; iedereen moet te weten komen dat BMW het milieu van goede dienst is, maar de tastbare rijbelevenis niet negatief beïnvloedt. Sterker nog, motoren zijn krachtiger geworden. Er wordt in de campagne voornamelijk verwezen naar het zo begeerlijke groene energielabel dat 75 procent van het modellengamma gaat ontvangen. Of dit label nu aan een vaatwasser of auto hangt, de consument wordt er sterk door geleid in haar aankopen. Het toppunt vormt echter wel de online race game van BMW. U kunt zelf een circuit ontwerpen, om hier vervolgens met een nieuwe BMW zo zuinig mogelijk overheen te kruipen.

Wassen neus Ook bij BMW is het natuurlijk al jaren bekend dat fossiele brandstoffen niet tot het einde der tijden auto’s zullen aandrijven. Daarom hebben ze sinds dit jaar ook een voertuig in het arsenaal dat naast benzine ook waterstof als brandstof gebruikt. De BMW 7 Hydrogen, gebaseerd op de dikste BMW, de 7-serie, is de meest milieuvriendelijke wagen uit Duitsland van dit moment. Waterstof kan, naast uit zonne-, wind- en waterkracht, ook gewonnen worden uit biomassa, waardoor de auto geen schadelijke stoffen uitstoot. Dit stukje ‘state of the art’ is echter nog niet voor de massa bedoeld, gezien de aanzienlijke aanschafprijs. Een groter probleem is echter de hoeveelheid waterstofpompen in Nederland; vijf minder dan bij onze oosterburen, die er over vijf beschikken. Het bedrijf uit Beieren probeert dit ongemak te verlichten door een mobiel waterstofstation mee te leveren, maar dat is slechts een pleister op de wonden.

De BMW zonder Co2 uitstoot: de 7 Hydrogen

Elke fabrikant die een nieuwe motor ontwikkelt, levert elke keer weer een mechaniek af dat zuiniger, doch krachtiger is dan de vorige. De start/stop functie, waarbij de motor af- en aanslaat voor bijvoorbeeld

men denkt aan de productie van de techniek en de vele accu’s die deze techniek vergt, dan ligt de uitstoot van de hybride aandrijving toch dicht bij de conventionele aandrijving.

Destijds raakten alleen milieuactivisten opgewonden van de start/stop functie

Lexus, het luxe merk van Toyota, heeft afgelopen lente een nieuw topmodel gepresenteerd. Opmerkelijk is dat deze auto alleen is neergezet als topmodel, voorzien van de nieuwste technische snufjes. Bij Lexus beschouwen ze het blijkbaar als vanzelfsprekend dat de nieuwste auto’s beschikken over hybride aandrijving. Vandaar dat zij niet van de daken schreeuwen hoe groen hun auto’s wel niet zijn. Toyota, en dus Lexus, is echter al jaren marktleider op het gebied van hybride aandrijving en heeft inmiddels het imago goed met het milieu bezig te zijn. Wat dit imago betreft ziet BMW waarschijnlijk groen van jaloezie.

een stoplicht, lijkt ook slechts een geval van opgeblazen, goedbedoelde intenties. Volkswagen bood deze optie al een decennium geleden aan op z’n Golfjes, maar omdat destijds alleen milieuactivisten daar opgewonden van raakten, sloeg dit niet aan. Van alle milieuvriendelijke ‘vondsten’, onder de noemer Efficiënt Dynamics, valt te zeggen dat ze een stap in de goede richting, maar niet de oplossing zijn.

Hybride aandrijving Van een milieuvriendelijke wagen voor het volk is dus geen sprake en het is maar de vraag of de asfaltverslinders, die gebruik maken van Efficiënt Dynamics, dat wel zijn.

BMW eDrive Challenge Een van de marketingtrucs uit Beieren is een online racespel waarbij het gaat om zuinigheid. Bouw een baan en kruip voort. Surf naar: BMWeDriveChallenge.nl

12 | September 2007

De hybride oplossingen van fabrikant Toyota kunnen ook niet gezien worden als volledige oplossingen. Ze beschikken wel over duidelijk efficiëntere techniek, een benzinemotor die wordt bijgestaan door een elektromotor, maar over de volledige levensduur van een auto is hij niet meer zo milieuvriendelijk te noemen. De productie van een hybride auto heeft veel meer energie nodig en is dus meer vervuilend dan die van een standaard gemotoriseerde auto. Bij dagelijks gebruik zal een hybride voertuig beduidend minder CO2 uitstoten, maar als

Ook BMW probeert mee te liften op de groene golf die momenteel over de aarde dendert. Echte milieuvriendelijk oplossingen zijn er in deze markt nog niet, maar BMW doet zijn best de bestaande technieken zoveel mogelijk te optimaliseren. Deze ideeën zijn een stap in de goede richting, ze zullen het milieu echter niet genezen. De Bayerische Motor Werken moeten het vooral hebben van hun goed geoliede marketingmachine.

MARKANT


Orgaandonatie blijft van levensbelang

A

ngst is een veel gebruikte reden waardoor mensen terughoudend zijn ten opzichte van orgaandonatie. De sensatiebeluste media woekeren deze echter maar al te graag aan. Een bekend broodje aap verhaal is de man die al op de operatietafel lag om de organen te laten verwijderen, toen hij zijn ogen opende en hij om een kop koffie vroeg. “Dat zijn dus echt kletskoekverhalen,” aldus Simone de Leeuw. “Mensen die enigszins logisch kunnen nadenken, snappen dat ook wel, maar een groot deel van de Nederlanders wordt er toch door afgeschrokken.” De Leeuw is voorzitter van de Stichting Transplantatie Nu! (STN); een overkoepelende stichting waarbij alle patiëntenverenigingen die te maken hebben met orgaantransplantatie aangesloten zijn.

MARKANT

De keuzes verduidelijken

orgaandonatie. Een voorbeeld hiervan is STN probeert door middel van voorlichting het donorregistratiesysteem dat in 1992 is deze angst zoveel mogelijk weg te nemen. ingevoerd, waarbij elke Nederlander boven De Leeuw legt uit dat dit echter nog niet zo de achttien jaar op een formulier kan aansimpel is: “Het moet eerlijk zijn, maar ook geven of hij wel of geen donor wil zijn. Het weer niet met teveel details. Want op het aantal registraties valt echter nog steeds moment dat je mensen overdondert met zeer tegen en dat is de STN een doorn in hoe die procedure in elkaar zit, tot het zelfs het oog. Op de vraag hoe dit volgens de laten zien hoe die orgaanuitname gaat, Stichting beter kan, antwoordt De Leeuw dat gaat soms weer dat het systeem wat net te ver.” Een goed “Iedereen mag vrij kiezen, minder vrijblijvend evenwicht is hierin dus zou moeten zijn. maar kies dan ook!” noodzakelijk. “Het moet natuurlijk niet een systeem Naast het geven van landelijke voorlichzijn waarin wij iedereen als orgaandonor tingen, zet de STN zich ook in voor de bestempelen en verder geen gesodemieter. belangen van patiënten. Het gaat hierbij Iedereen mag vrij kiezen, maar kies dan met name om het lobbyen in de politiek ook!” voor wetsaanpassingen met betrekking tot

September 2007 | 13


speelt religie bij hen een kleinere rol, angeeft volgens De Leeuw aan een orgaan te Wat de STN hiermee wil bereiken is dat er derzijds hebben zij veel meer realiteitszin. willen ontvangen, terwijl nog geen 20 proover ieder persoon duidelijkheid bestaat “Vaak denken zij: ‘Als ik dood ben, dan heb cent bereid is er een af te staan. En hoewel wat hij of zij na de dood wil. Dit hoeft ik er toch niets meer aan’, terwijl je met de STN de keuze van een ieder om wel of dan niet aan nabestaanden te worden volwassenen vaak allerlei moeilijke ethische geen donor te zijn respecteert, wil zij wel gevraagd, die op dat moment vaak andere discussies moet voeren.” STN zou zich echdat deze keuze bewust gemaakt wordt; dingen aan hun hoofd hebben, wat er toe ter niet expliciet op kinderen willen richten. dat over beide kanten van de keuze goed leidt dat er in 70 procent van de gevallen Het doel is vooral dat zij op het moment nagedacht wordt. wordt geweigerd. Het “Ik moet voor de dat het hen gevraagd wordt, een keuze Want iedereen die iets doel hiervan is om alle kunnen maken. Nederlanders zich te la- wederopstanding heel in weet van de werking van vraag en aanbod ten registreren, positief mijn graf liggen” snapt dat de schaarste danwel negatief, om Goede aandacht, verkeerde die hierdoor ontstaat zoveel mogelijk potendiscussie voor grote problemen zorgt. tiële donoren te hebben en de wachtlijsten Het geven van voorlichtingen is slechts één zo kort mogelijk te houden. manier om het onderwerp aan de kaak te In haar voorlichting probeert STN mensen stellen. Leden van de STN nemen vaak deel vooral na te laten denken over de vraag aan interviews en discussieprogramma’s Inspelen op het geweten of zij, wanneer dit noodzakelijk zou zijn, op radio en televisie. Daarnaast heeft zij de Mensen vinden vaak een excuus om niet organen zouden willen ontvangen. “Het verantwoordelijkheid op zich genomen om over orgaandonatie na te hoeven denken. is natuurlijk een beetje inspelen op het in bepaalde gevallen zelf ook de pers op te “Je hoort vaak van: “Ik kan dat niet vangeweten,” geeft De Leeuw toe. “Als je in zoeken. “Op het moment dat BNN plannen wege mijn geloof, want ik moet voor de zo’n situatie wel een voor een donorshow wederopstanding heel in mijn graf liggen.” orgaan zou willen krijAls er dan daarna gevraagd wordt of ze wel “Als ik dood ben heb ik maakt of er een ander gen moet je wel heel bericht over orgaandoeen orgaan zouden accepteren, antwoorraar redeneren als je er toch niets meer aan” natie naar buiten komt, den ze wel positief, want dat is dan verdan geen donor wilt dan gaat er ook van ons vanging en dan zijn ze toch weer helemaal zijn.” Overigens staan een persbericht uit. Jourcompleet.” Deze tegenstrijdigheid gaat jonge mensen vaak positiever tegenover nalisten weten overigens zo langzamerhand overigens voor een groot deel van de Neorgaandonatie dan volwassenen. Enerzijds ook wel wie ze moeten bellen. Ten tijde van derlandse bevolking op. Bijna 95 procent die donorshow stonden de lijnen in ieder geval roodgloeiend,” vertelt De Leeuw. STN was in eerste instantie wel blij met de aandacht voor orgaandonatie, maar het uiteindelijke aantal nieuwe registraties viel, ondanks wat de media daarover berichtten, toch erg tegen. Aanvankelijk werd het formulier 43.000 maal gedownload. Slechts 12.000 daarvan werden teruggestuurd, waarvan maar 7.300 daadwerkelijk nieuw waren. Dit blijkt toch een zeer klein aantal wanneer men in het achterhoofd houdt dat er van ruim zeven miljoen mensen niets bekend is. Daarnaast vraagt De Leeuw zich ten zeerste af of de op gang gebrachte discussie wel echt over het juiste onderwerp gaat. Na de show verschenen er zelfs artikelen over donatie tegen betaling. “Als je dan de reacties leest waarin mensen zeggen: “Ik wil ze best verkopen als ik er 50.000 euro voor krijg. En als ik er twee verkoop, dan heb ik een ton!” Dat je dan zelf ook de pijp uit bent, daar staan die mensen niet bij stil.” Desalniettemin is dit wel een gedachte die zowel in Nederland als in het buitenland leeft en mensen tot afschuwelijke daden aanzet. Simone de Leeuw (midden) tijdens de spelen voor getransplanteerden in Napels

14 | September 2007

MARKANT


Hoewel het in Nederland nauwelijks te achterhalen is of er sprake is van betaling voor organen, neemt dit in het buitenland soms dramatische vormen aan. Iedereen heeft wel eens verhalen gehoord over mensen die verminkt in hotelkamers ge-

Orgaandonatie vastgelegd

“Als ik er twee verkoop, dan heb ik een ton” vonden worden en één van hun organen blijken te missen (zie kader). In Nederland komen deze praktijken niet voor, maar er bestaan wel reizen naar Azië tijdens welke men, tussen de bezienswaardigheden door, ‘en passant’ een nieuwe nier ontvangt. De Leeuw reageert hierop met afschuw: “Moet je het willen dat er een Chinees voor jou doodgeschoten wordt en dat jij dan zijn organen krijgt met de gedachte dat hij slechts wegwerpmateriaal is? Willen we het hier over hebben of moeten we nou eens een keer de discussie gaan voeren hoe we in Nederland nu echt wat kunnen doen om die wachtlijsten weg te werken op een normale, ethische manier?”

Geen rondcirkelende gieren Die ethische manier houdt in dat mensen niet onder druk gezet mogen worden bij het maken van hun keuze. Ondanks het feit dat STN graag ziet dat er meer bruikbare organen beschikbaar zijn, wil zij dit zeker niet tegen elke prijs. De vergelijking met een stel rondcirkelende gieren werd nogal eens gemaakt. Zo heeft een onafhankelijke arts eens aangegeven dat hij vond dat het moment waarop organen uit werden genomen wel vervroegd kon worden. Veel mensen die vaak niet meer te redden zijn, zijn namelijk niet hersendood. Dit is de vereiste staat waarin een mens moet verkeren om organen af te kunnen staan. “Toen werd ons acuut door één of andere ethicus in de mond gelegd dat wij als STN het ermee eens zijn om dat moment naar voren te halen. Daar zijn wij helemaal niet voor.” Ook de recente stap van uitvaartverzekeraar Monuta om korting te geven wanneer iemand zich als donor geregistreerd heeft, juicht De Leeuw niet toe. Zij noemt het een “leuke marketingstunt,” maar gelooft niet in de ideële overwegingen van het bedrijf. “Dat de particuliere markt daar dan weer op in speelt, is iets wat men zich af moet vragen: dat een maatschappij dat zegt om lekker mee te swingen op de house van orgaandonoren.” In ieder geval is ook dit

MARKANT

Hollywood heeft zich verschillende malen laten inspireren door de kwesties rondom orgaandonatie. De verschrikkingen van de illegale orgaanhandel worden getoond in de film ‘Dirty Pretty Things’ (2002), waar een hotelmedewerker een mensenhart in het toilet aantreft, terwijl de rest van de bijbehorende organen missen.

Aan de andere kant gaat de film ‘Return to me’ (2000) over de mooie aspecten ervan. Een vrouw komt om het leven bij een auto-ongeluk, maar kan haar hart nog afstaan aan een door Minnie Driver gespeelde dame. Per toeval komt zij in contact met de weduwnaar (die van niets weet) van de overleden vrouw en er ontstaat, uiteraard, een romance tussen de twee.

geen effectieve oplossing om het aantal registraties te verhogen.

een afgesloten weg,” omdat zich hierin een aantal vervelende ontwikkelingen hebben voorgedaan in de vorm van virussen die het menselijk lichaam niet kon verdragen. Wie zwijgt, stemt toe Meer hoop vestigt zij op de genetische Wat STN zelf wil is een nieuw systeem, mogelijkheden, waarbij cellen worden gewaarin alle Nederlanders die nog niet gecreëerd die zelf organen kunnen repareren. registreerd staan een brief thuisgestuurd Transplantatie zou in bepaalde gevallen dan krijgen met daarin nogmaals het verzoek overbodig worden. om hun wens kenbaar te maken. Mocht Dit is echter een hier niet op gere“Dat je dan eerst iemands langetermijnoplosageerd worden, zullen zij een herin- organen eruit haalt voor hij van sing. neringsbrief krijgen het dak springt” Tot die tijd blijft met dezelfde opSTN zich inzetten roep. Hierna volgt om zoveel mogelijk patiënten te kunnen een brief waarin de ontvanger vriendelijk voorzien van organen, op een zowel mewordt bedankt voor zijn registratie onder disch als ethisch verantwoorde wijze. Hierhet motto ‘wie zwijgt, stemt toe’. Uiterbij zullen de grenzen mogelijk meerdere aard heeft hij dan altijd nog de mogelijkmalen worden opgezocht, maar ze zullen heid om dat aan te passen. “Dan hebben er nooit overheen gaan. “Want stel je voor we ze vier keer gewaarschuwd, dat lijkt me dat je allerlei discussies krijgt over mensen wel voldoende,” stelt De Leeuw. die euthanasie of zelfmoord willen plegen. Dat je dan eerst nog iemands organen eruit In het verleden gingen er ook stemmen op haalt voordat hij van het dak springt!” dat het gebruik van dierorganen de toekomst zouden hebben. Maar volgens De Leeuw is deze xenontransplantatie “even

September 2007 | 15


Herman Konings, g

zaakvoerder van Pocket Marketing/nXt, is licentiaat in de theoretische psychologie en zaakvoerder van het Antwerpse trend- en toekomstonderzoeksbureau Pocket Marketing/nXt. Als trendwatcher geeft hij onder de hoofding ‘Ik ben niet van gisteren!’ regelmatig adviesrondes en spreekbeurten aan bedrijven en hogescholen over socio-culturele verschuivingen, trend-observaties en toekomstverwachtingen. Verder is Herman Konings mede-oprichter en lid van ‘De Synergiegroep’, een synergienetwerk van Pocket Marketing, Focus Advertising, Point X, Shopsticks, Sablebonne en het mondiale reclamenetwerk Confrad. Ook is hij mede-oprichter en bezieler van ‘Opus XXI/The Future Summit’, een denktank over trends en toekomst. Daarnaast geeft hij regelmatig advies aan Jaycees, Kamers van Koophandel, Markant-Cezov, Plato, Professional Women Association, Syntens, VOKA en VKW. Tenslotte geef hij ook regelmatig gastcolleges aan diverse Hogescholen in België en Nederland en heeft hij zijdelingse betrekkingen met binnen- en buitenlandse onderzoekscellen en genootschappen rond trends en socio-culturele verschuivingen.

Deel 1

De nobele kunst van het gisten Seinwachtmeester Je hoeft geen ontwikkelingspsycholoog, cultuursocioloog, paragnost of grootvizier met een groot vizier te zijn om trends waar te nemen. Zelfs geen coolhunter, vibe girl, streetscaper, mutation spotter, lifesigns networker of blogwatcher.

Er bestaan heel wat misvattingen over trendverkenners en het zogenaamde ‘watchen’ van trends. Voor mij persoonlijk is trendontleding het bestuderen van het veranderende gedrag van mensen, in het algemeen, en ‘consu-mensen’, in het bijzonder. Als psycholoog stel ik de vraag waarom het (collectieve) gedrag van grote en minder grote groepen mensen – leeftijdscohorten, generaties, geslachten, opleidingsniveaus,

gedrag en van de hoge omslagsnelheid van veranderingen, stellen ze zich ook steeds vaker voorzichtig, voorwaardelijk en voorbeschouwend op, wat hen – paradoxaal genoeg – dichter bij de waarheid brengt dan hun esoterische collega’s, die de waarheid over de toekomst onvoorwaardelijk blijven claimen.

Trends waarnemen is de ogen wijd opensperren en regelmatig naar boven en naar Het voorspellen van trends begint met een beneden, naar links en naar rechts, aantal aannames. Zo is er het axivooruit en achteruit kijken. Meer oma van de zelfregulering, ook Trendwatchers zijn dus niet per se nog, speuren naar trends is met open gekend uit ondermeer de psychotrendquatchers, die graag en veel in het logie, de biologie, de ecologie en mond de veranderende wereld rondom ons op tast – in braille – lezen. de economie: wat schaars dreigt luchtledige leuteren Die gave hebben we allemaal, zit in te worden, krijgt waarde of vraagt ons basispakket, alleen is de handleiding om gelijk(w)aardige compensatie. Uit het inkomensklassen, culturen, autobestuurniet meegeleverd. Dit is, vermoed ik, een oog, uit het hart, maar juist daardoor en ders, vliegtuigspotters, hobbykoks, Pottervan dan af in het blikveld van de toekomstbewuste keuze van onze maker(s), en maar fans, Trekkies … – vandaag anders is dan goed ook, want trendwatching is geen gisteren, en morgen anders zal zijn dan vanverkenner! L’histoire se répète, ondanks of exacte wetenschap. Het gezonde verstand, daag. Hóe het morgen anders zal zijn dan misschien wel dankzij de technologische ervaringdeskundigheid, luisterbereidheid vooruitgang. vandaag weet niemand. In dat opzicht zijn en een stevige dosis weerstand tegen voortrendwatchers werkelijke ‘onwaarzeggers’; ingenomenheid en navelstaarderij zijn onde toekomst is per definitie ‘onwaar’, je kunt In maatschappelijke, sociaal-psychologische of mercantiele zin is een trend een waarmisbare attributen op safari naar evoluties geen waarheden vertellen over iets wat zich en tendensen. Geen exacte wetenschap nog niet heeft aangemeld.1 En het minste neembare ontwikkelingslijn, die in zowel dus, en toch zijn heel wat wetenschappen kwalitatief als kwantitatief [statistisch] opwat je van de toekomst kan zeggen, is dat van vitaal belang voor trendverkenners: ze nog niet is komen opdagen. ‘Onwaarzegzicht helder te onderscheiden is van eerdere psychologie, sociologie, socio-demografie, ontwikkelingen op het tijdscontinuüm. Een gers’ zijn de opponenten van fabelachtige biologie, economie en – jawel – geschietrend is een duurzame, maar nooit defini‘waarzeggers’. Astrologen, kaartleggers, denis en wijsbegeerte zijn onvermijdelijke paragnosten, tarotisten, numerologen betieve verandering in mentaliteit, houding of bakens, waaraan de interpretaties en toeloven veel, maar kunnen gewoonlijk geen gedrag van een identificeerbare groep menkomstverwachtingen van trendspeurders overtuigend palmares voorleggen. Doordat sen; een rage is een kortstondige uiting van moeten worden getoetst. aanstekelijke geestdrift voor een specifiek steeds meer trendonderzoekers zich bewust (markt-)verschijnsel. zijn van de complexiteit van het menselijke 1

Op de keper beschouwd zijn waarheden over het heden en het verleden ook zeer betwistbaar. De mensheid laat zich graag leiden door eigen waarheden en gesloten

referentiekaders : 20% van hetgeen we te verwerken krijgen is feitelijke materie, de resterende 80% wordt fijngemalen door onze molen van subjectieve waarneming.

16 | September 2007

MARKANT


Vierluik

stellen aan de brede doelmarkt over de te duiden, te ontleden, te communiceren toekomst is een delicate aangelegenheid, en te toetsen aan analoge waarnemingen Voor de goede begripsorde worden trends nu zelfs meer dan ooit; de snelheid van veren vooronderstellingen in binnen- en buiin een drietal studiekamers ondergebracht. andering zit op het hoogste toerental ooit, tenland, bij voorkeur bij geleerde mensen. Voor [1] in de brede samenleving diepgehoe kun je dan zonder wetenschappelijk Vergelijk het met een melanoom-oncoloog, wortelde, traag evoluerende megatrends gevalideerde navigatie-instrumenten de die veranderingen van moedervlekken – denk aan individualisering, vergrijzing, toekomstzee trotseren? De meeste mensen waarneemt en na biopsie, hydrocultuur en secularisatie en emancipatie – mag je gehebben tijd nodig om zich aan te passen convergentieanalyse een diagnose stelt om schiedkundigen, filosofen en socio-demoaan wijzigende omstandigheden. Bovenvervolgens een prognose en een aanbevegrafen ’s nachts uit hun bed trommelen. [2] dien beschikken ze over steeds minder ling van therapie aan de belanghebbende Maxitrends als de belevingseconomie, de tijd om het gestrenge voornemen zichzelf geeft. egonomie [gepersonaliseerde producten beter of anders te maken, daadwerkelijk en en diensten] en authenticiteit vormen de blijvend te kunnen uitvoeren. ideale speeltuin voor psychologen, sociologen en productontwikkeTrends waarnemen is de ogen wijd De vox populi mag nooit ingezet laars. Finger food, gedemocratiseerde luxe, plattelandstoerisme opensperren en regelmatig naar boven en worden als orakel; hoe evenen pervasive gaming zijn dan weer naar beneden, naar links en naar rechts, wichtig de steekproef in een volksraadpleging ook is samenvoorbeelden van [3] product- en vooruit en achteruit kijken gesteld, mensen lijden in de regel markttrends, gefundeness fressen aan het chronisch zelfoverschatvoor sales- en marketingstratetingssyndroom. Hoe oprecht en overtuigd gen. Sinds enkele jaren is er overigens Hiervoormaals en van onze bedoelingen ook, in de daad bij een bemoedigende ontwikkeling gaande, hiernamaals het woord voegen zijn we nooit sterk gewaarbij we ook productontwikkelaars en “Een sneller paard!,” zou Henry Ford weest. We zijn gebiologeerd door de gelmarketeers zich regelmatig en nauwgezet honderd jaar geleden te horen hebben dingsdrang van ons voorstellingsvermogen; zien buigen over maatschappelijke trends gekregen, nadat hij de goegemeente van in psychologische projectieoefeningen zijn en ontwikkelingen uit minder voor de Dearborn, in Michigan (VS) de vraag had mensen geneigd hun huidig complex van hand liggende domeinen. Andersom zien gesteld wat hij voor de boeren, burgers en gevoelens, ervaringen en oriëntaties lineair we historici en filosofen2 vandaag de dag buitenlieden kon vervaardigen. Ford heeft te projecteren naar een verderop gelegen enkel oog gehad voor de naakte bekomruime (professionele) aandacht besteden verschiet, zonder ten gronde te beseffen mernis van zijn streekgenoten – werklastaan product- en markttrends. dat een veel groter en veel dwingender verlichting en tijdwinst – om vervolgens complex – de wereld rondom ons – in een visie, zakelijk talent en technisch vernuft de Trendwatchers zijn dus niet per se rotvaart verandert en dat we niet anders industriële geschiedenis te laten bepalen. trendquatchers, die graag en veel in het kunnen dan mee veranderen. Verandering Ford had niet veel zin om (de uitrusting van) luchtledige leuteren, maar zijn in eerste is de sterkste constante in de geschiedenis. paarden te gaan opwaarderen en heeft zich aanleg ‘seinwacht(meest)ers’, die verandeMeer nog, geschiedenis – of het nu een onverzettelijk aan de zijde van de veldonafrende signalen uit de samenleving – en bij persoonlijke geschiedenis is (story) of de hankelijke, technische wetenschap en zijn uitbreiding van de markt – op een zo wewereldgeschiedenis (history) – heeft geen tegendraadse natuur geschaard. Vragen tenschappelijk mogelijke wijze trachten aan 2 Enkele bestsellers uit de internationale non-fictie literatuur illustreren deze trend : Kaas & De Evolutietheorie [Bas Haring, 2002], Filosofische Bespiegelingen Over Twaalf Huishoudelijke Apparaten [Jan Vorstenbosch, 2003], The Deviant’s Advantage – How Fringe Ideas Create Mass Markets [Ryan Mathews & Watts Wacker, 2003], Nation Of Rebels – Why Counterculture Became Consumer Culture [Joseph Heath & Andrew Potter, 2004], De Geschiedenis Van De Schoonheid [Umberto Eco, 2005] en De Architectuur Van Het Geluk [Alain de Botton, 2006].

MARKANT

September 2007 | 17


bestaansbasis zonder verandering. Veranmaar het werk begint bij voorkeur in de What happens after what comes next? De dering zal ook het enige zijn dat overblijft vroege ochtend, aan de ontbijttafel, onder seinwachter maakt zich op voor een rondje na een denkbaar totale vernietiging van het genot van een kopje dampende koffie, ‘gisten’. Gisten is een naamkundige samenhet ondermaanse. Na bij ‘consu-mensen’ met het aanschouwen van de actuele wijde vloeiing van twee typische bezigheden voor te hebben gepolst wat ze in de toekomst wereld, gedrukt of op een scherm, analoog toekomstverkenners: ‘gissen’, het intuïtieve zullen doen, kunnen marketeers, productof digitaal, los in de hand of aangesloten of op ervaringsleest geschoeide vermoeden ontwikkelaars, communicatiedeskundigen op een digitaal knooppunt. Een groot deel van wat de toekomst zal bieden, en ‘schaten andere zakelijke beslissingnemers maar van hun tijdsbudget besteden trendverken- ten’, de rationele, wetenschappelijke overbeter besluiten een andere weg te betreden ners aan reeds door anderen samengevatte zijde van het gissen. De fusie van gissen en dan die door de peilingen aangewezen. Een beschrijvingen van een wereld in perma- schatten is ‘gisten’, en dus eigent een stoftrendanalist moet in eerste aanleg een blik nente staat van verandering. Die anderen zuiger-trendwatcher zich ook nog de funcharde menswetenschappers opentrekken: zijn persjournalisten, burgerjournalisten, tietitel van ‘gister’ toe. Om verwarring te psychologen, antropologen, sociologen, columnisten, fotografen, wetenschap- voorkomen – een gister spreekt zich immers socio-demografen, economen, filosofen pers, graffiti artiesten, auteurs, regisseurs, doorgaans over morgen en niet over gister en – jawel – geschiedkundigen. Kwantitheaterprogrammatoren, architecten, uit – kan men beter de Engelse vertaling van tatief marktonderzoek is van een andere kledingontwerpers, productontwikkelaars, gisten gebruiken: guesstimating, de bundeorde en kan maar een plaats opeisen in de ICT geeks, marketing- en mediaspecialis- ling van het intuïtieve ‘guessing’ en het aan de wetenschap schatplichtige ‘estitoekomstverkenning als ze wordt What happens after what comes next? mating’. Guesstimating (of gisten) is getaxeerd op haar geschiedschrijgeen louter wetenschappelijke aanvend vermogen; het hiernamaals kan wat opsteken van het hiervoormaals, ten, enz. Hun samenvattende en duidende gelegenheid, maar het is wel gehoorzaam maar mag er niet mee verward worden! beschrijvingen en beschouwingen van de aan de wetenschap; wat uit de buik of uit wonderlijke wereld zijn vlot beschikbaar, jarenlange of intense ondervinding verMochten mobiele telefoonoperatoren, hetzij in een (zo goed als) gratis nieuwsbrief moed wordt, dient te worden afgecheckt omroepbeslissers en producenten van preof PDF-document op het Internet, hetzij in bij wetenschappers. Wetenschappers zijn biotische zuivelshots zich louter achter de een iets minder kosteloze krant, tijdschrift per definitie met de toekomst bezig en onbevangen eerste indrukken van consuof boek, hetzij in gedetailleerde en diep- kunnen dus waardevol zijn in het valideren, menten hebben geschaard, dan had oma gravende studieschriften, waar doorgaans kritisch reflecteren en nuanceren van de wellicht nu geen gsm en was Nederland grote sommen geld voor gevraagd worden. gemoedelijke vermoedens van een gisser. verstoken gebleven van kijkcijferkampioeVan de volgende drie trend- en toekomst- De ‘nobele kunst’ van het gisten zorgt voor nen als HoeZo?!, Raymann Is Laat en De gerelateerde criteria zijn er minstens twee aannemelijke toekomstverkenningen, naar Wereld Draait Door. Als je de toekomstige waaraan de persartikelen, de wetenschap- best vermogen. markt wil kennen, dan moet je eerst de pelijke items en/of de waarnemingen van samenleving begrijpen, eerder nog dan stacitizens journalists3 moeten voldoen : [1] Tenslotte nog dit: trendonderzoekers zijn tistieken uit toekomstgerichte vragen, zelfs het bericht of exposé handelt over wijzigin- vaklui! Niet zozeer omdat ze gewoonlijk beals die toekomst amper een luie steenworp gen in cognities, gevoelens, attitudes, in- slagen op het ijs komen en hun vak beheerverderop ligt. Trendverkenners zijn dus bij tenties en gedragingen van (groepen) men- sen, maar ook omdat ze bewust mensen voorkeur niet in eerste instantie marktbesen, [2] de melding of waarneming handelt en consumenten in vakken plaatsen. Deze vrager, ze moeten vooral die seinwachters over nieuwe fenomenen, ontdekkingen en ‘vakkundigheid’ is geen zwaktebod, maar zijn, die door wetenschappelijk gevormde innovaties op het vlak van wetenschappe- een noodzaak om het overzicht te kunnen mensenkennis, kritische ervaring-deskunlijk onderzoek, technologie, productie en bewaren. Natuurlijk is ieder trendvak, iedere digheid en een stevige dosis weerstand consumptie, en [3] het item is saillant of categorie, weer onder te verdelen in oudetegen overvolle (zelf-) bevragingslijsten de visionair, in de zin van opzienbarend, pro- ren en jongeren, in mannen en vrouwen, in signalen van de wijzigende wereld moeten vocerend, verontrustend, hoopstemmend, introverten en extraverten, maar dat is dan weer het kroondomein van de differentiële opvangen, decoderen en aan belangstelkortom beklijvend. psychologie. De eerste stap is het blootleglenden en belanghebbenden meedelen. Onze seinwachtmeester-trendonderzoeker gen van grote en grove betekenislijnen en is dus eerst een poos zoet met ‘stofzuigen’ het creëren van een ‘vakgebied’, waarin de Guesstimating – met het verzamelen van trendinfo uit verschillende soorten trends en profielen Wat is de taak van een seinwachter? Met het kleine en het grote universum4 – en van (consu-)mensen kunnen worden onhet digitale fototoestel en de voice recorder in de aanslag consu-mensen observeren in met het maken van afleidingen en verban- dergebracht. Vervolgens kan worden opeen drukke winkelstraat, op een treffen den, vóór zij of hij zich verderop waagt, geroepen tot kritische bezinning en verdere van car tuning fans, bij een voorstelling van op het grondgebied van de toekomst. De exploratie… straattheaterartiesten, op een brocantetoekomstverkenning is het sluitstuk van markt, in een filiaal van Zara, Apple of Aldi? het tracé dat trendwatchers aanleggen: Absoluut! Op die plekken zijn ze onmisbaar, wat volgt op wat er staat te gebeuren? Herman Konings – www.nxt.be 3

Citizen journalism is in dit opzicht niet alleen de vertaling van weblogjournalistiek, maar is bij uitbreiding de verzamelterm voor iedere al dan niet professionele veldwerker,

die trends opspoort en doorseint aan trendanalisten. Onze collega’s spreken ondermeer van LifeSigns Networkers [The Future Laboratory, UK], Streetscapers [Headlight Vision, UK/US], Coolhunters [Signs of the Time, NL] en Moodwatchers [Trendslator, NL]. 4

Een vast onderdeel van het stofzuigen is het ‘ramen lappen’, het afdweilen van Windows of het zoeken van trendinfo per computer.

18 | September 2007

MARKANT


Met het mes op de keel Gillette Fusion zet de nieuwe standaard

Wie mooi wil zijn, moet pijn lijden, wordt wel eens gezegd. Bij Gillette streeft men er echter naar om het beste scheerresultaat te bereiken met het grootste comfort. Als volgende stap in deze ontwikkeling naar comfortabel en glad scheren is afgelopen jaar de Gillette Fusion geïntroduceerd. Deze introductie moet het scheren veranderen in een aangename ervaring. Tekst: Ibrahim Palaz & Anne van Schellen

Bij Gillette is men elke dag bezig om zowel voor mannen als vrouwen te ontdekken hoe zij de scheerervaring beter kunnen maken. Deze ‘drive’ naar gladder, sneller en comfortabeler heeft ons in de afgelopen jaren onder andere de Gillette Mach3, de Gillette M3 Power en een hele range aan scheerattributen gebracht. De introductie van de nieuwe Gillette Fusion is echter niet zomaar een volgende stap in deze zoektocht naar verbetering. “Eens in de zoveel tijd lanceert Gillette een nieuw scheerplatform,” vertelt Sophie Overakker, Brand Manager bij Gillette en verantwoordelijk voor het segment mannen.

MARKANT

De introductie

opgestuurd naar jongeren die achttien werden en zijn we in Editie.nl geweest. Het unieke van de introductie van het nieuVerder is de Fusion een mooi ‘buzzable’ we assortiment is dat alle producten, beproduct en heeft elke ‘buzzer’ ook een Giltreffende de Gillette Fusion op één dag zijn lette Fusion pakket ontvangen.” geïntroduceerd. “Het Gillette Fusion platform, bestaande uit de Gillette Fusion zonder batterij, Maar wat de Gillette maakt de Gil“Mannen zijn best makkelijk” Fusion Polette Fusion wer, Fusion dermate uniek Scheergels en Fusion Aftershaves, is op dat het de grootste introductie ooit van een Harry Potter-achtige manier geïntroduProcter & Gamble is geworden? Zoals de ceerd. 5 Januari was voor ons D-Day,” aldus naam al zegt is de Gillette Fusion een comOverakker. Deze introductie ging gepaard binatie van twee innovaties. Het scheersymet verschillende promotieacties. “Zo hebsteem bevat inmiddels zes mesjes. De vijf ben we gratis Gillette Fusion-pakketten mesjes op de voorkant zijn, ten opzichte

September 2007 | 19


van Mach3 mesjes, dichter op elkaar geplaatst. Deze vijf mesjes verdelen de druk op de huid voor minder irritatie en meer comfort. Verder is er op de achterkant van het mesje een ‘trimmer’ toegevoegd waarmee ook lastige plekken, zoals de bakkebaarden, beter geschoren kunnen worden. Dit laatste heeft te maken met het feit dat één op de drie mannen hun baard, of een deel daarvan, laat staan. Tot slot is er ook de Gillette Fusion Power, die door middel van trillingen voor een nóg gladder scheerresultaat zorgt. Verder zit er nog een aantal innovaties in het scheermesje, zoals een verbeterd draaipunt van het mesje, een betere spoeltechniek en een speciaal en ergonomisch design van de handgreep.

de nieuwe commercial waarin sportsterren als Roger Federer, Tiger Woods en Thierry Henry figureren. Overakker: “Mannen zijn best makkelijk. Sport is iets wat alle mannen bindt. Deze drie mannen presteren op topniveau en zijn toppers op hun sportgebied. Ze zijn de verwezenlijking van ‘The Best a Man Can Get’. Ze vertrouwen op het beste materiaal voor topprestaties en Gillette hoort daarbij.” Het is overigens niet de eerste keer dat Gillette voor sporthelden kiest. In het verleden gingen onder andere Andre Agassi en David Beckham de huidige ‘champions’ voor.

60 Procent van de mannen die zich scheren, scheert nat. Van deze 60 procent bezit Gillette rond 80 procent van de markt. Dit hoge marktaandeel bereikt Gillette mede door de waarde van haar innovaties goed te beschermen. “De voorsprong in de markt behouden wij mede door het hoge aantal patenten dat bij iedere innovatie in het scheermesje is verwerkt. Zo zitten er op de Gillette Fusion meer dan 25 patenten.” Gesteld kan dus wel worden dat Gillette staat voor nat scheren.

Marktonderzoek

Voor het behalen van het succes van Gillette is uiteraard veel voorbereiding nodig. Er moet precies worden onderzocht wat Door middel van het gebruik van deze de consument wil. Daarnaast moeten deze iconen en de daar bijbehorende positiowensen zo goed mogelijk in het scheernering onderscheidt Gillette zich ook van The best a man can get! mesje worden opgenomen. “Als blijkt uit haar concurrenten. Gillette pakt het groots De nieuwe Gillette Fusion sluit ook aan bij consumentenonderzoeken dat mannen aan om haar product bekend te laten worde kernwaarden, die ervoor zorgen dat bijvoorbeeld een ingebouwde radio in hun den. Voor Nederland is bijvoorbeeld Erben Gillette al jarenlang het grootste merk in scheermesje verwerkt willen het ‘nat scheren’-segment is. hebben, dan wordt hierop “Gillette staat voor de beste “De introductie heeft op een Harry Pottergeacteerd en worden de kwaliteit: the best a man can achtige manier plaatsgevonden” mogelijkheden om dit uit te get. Verder willen wij innovoeren bekeken.” Naast de vativiteit, vertrouwen, manwensen wordt er ook onderzoek gedaan nelijkheid en succes uitstralen,” aldus OverWennemars gebruikt bij de introductie in naar betere ergonomische waarden. “Er akker.” Dit probeert men ook uit te stralen januari van het Fusion Megabrand. “In de wordt precies onderzocht hoe een man in de nieuwe campagne, die rondom de eerste maanden van de introductie moet het scheermesje vasthoudt. Ook zitten er introductie voor de Gillette Fusion is opgeje erg goed zichtbaar zijn. Het is dan beaan het mesje zelf veel ‘features’. Zo is er zet. Een onderdeel van deze campagne is langrijk om de consument aan je te bineen lampje dat aangaat als de batterij leeg den. De grootste groep gebruikers van de is. Een chipje regelt dat het apparaat na Fusion zullen de mannen zijn die voorheen acht minuten automatisch weer uit gaat. de Mach3 gebruikten. Uiteraard zullen Bovendien zit er ook een ‘comfort-guard’ er ook mannen uit de andere segmenten op, die zorgt dat de huid strak getrokken overstappen naar de Gillette Fusion.” De wordt voor een nóg beter scheerresultaat. kopers van de Gillette Fusion zijn dus niet Als laatste voorbeeld zit er een strip op, die alleen consumenten die Gillette reeds in vervaagt op het moment dat je het mesje hun badkamer hebben staan, maar komen moet vervangen. In deze strip zitten ook ook bij de concurrentie vandaan, zowel in natuurlijke oliën die een nóg beter scheerde ‘nat-‘ als in de ‘droogscheermarkt’. gevoel geven.” Gillette heeft niet veel concurrentie; Deze ‘ingrediënten’ en de marktbenadering Wilkinson is een A-merk concurrent waar zorgen ervoor dat Gillette met haar nieuwe Gillette wel rekening mee moet houden. Fusion een standaard heeft neergezet, die Daarnaast is er nog een aantal huismerwellicht de komende jaren weer aangevuld ken, die slechts een klein marktaandeel zal worden met enkele ‘upgrades’ van het hebben. “In de markt van de scheermesjes product. Om de voorsprong binnen de is er weinig bedreiging van de huismerken, markt te behouden, blijft Gillette continu maar in de markt van scheerpreparaten zijn innoveren, waarbij de consument de baas de huismerken sterker vertegenwoordigd.” is. De consument is dus de basis voor alle Een bijkomend obstakel is dat in de meeste volgende innovaties. Wordt er straks musupermarkten de scheermesjes achter de ziek geïntegreerd in een scheermesje, een balie worden verkocht. Daarom is het bescheersysteem met zestig mesjes gemaakt langrijk om veel ‘in-store’ te communiceren of wordt het scheren met laserstralen? Alles en de consument wel in aanraking te laten is mogelijk, de keuze is aan de man! komen met het product. Gillette richt zich daarbij uitsluitend op de ‘natscheermarkt’.

20 | September 2007

Concurrentie

MARKANT


In Leeuwarden geven ze alvast het goede voorbeeld

Een stad waar je gratis kunt parkeren met een schone auto. Een stad waar geen geluidsoverlast is en waar alleen maar elektrische boten mogen varen. Een stad die schoon is en schoon blijft. Een stad waar men straks al aardgas kan tanken, maar die uiteindelijk helemaal onafhankelijk moet worden van fossiele brandstoffen. Welke stad dit is? Leeuwarden. Een gesprek met Bouwe de Boer, energiecoördinator van deze toekomstige schone stad.

MARKANT

Bouwe de Boer werkt voor zowel de gemeente Leeuwarden als voor de provincie Friesland. Zijn opdracht is in feite om Leeuwarden c.q. Friesland te laten voldoen aan het Kyoto protocol. “Zo is het begonnen, maar ondertussen hebben we het niet zo vaak meer over Kyoto,” zegt Bouwe de Boer. Het Kyoto Protocol is natuurlijk ook al oud nieuws, het stamt uit 1992. Inmiddels willen de drie noordelijke provincies, die zich op het gebied van energie hebben verenigd onder de naam ‘Energy Valley’,

maar één ding: top of the bill worden op het gebied van energietoepassing. “En daarbij hoort automatisch dat je de CO2 productie naar beneden haalt.” Ook wordt er samen met het bedrijfsleven gekeken naar een systeem dat ervoor kan zorgen dat er ook op verdiend kan worden. Dat door de mentaliteitsverandering van de noorderlingen een nieuwe economie kan ontstaan. Dat rijden, wonen en alles wat men doet op een schone manier gebeurt. Want als iedereen ermee bezig is, dan wor-

September 2007 | 21


“Ik weet zeker dat we gewoon dom bezig zijn met het ontzettend snel opmaken van de brandstoffen”

luidsoverlast meer hebt. “Op die manier moet je je stad bijzonder maken. En die kant gaat het hard op, een aantal van die stappen zijn al genomen.” Dat Leeuwarden al goed op weg is, onderstreept de afscheidsrede van de aftredende Bur-

verder: “Ik vind dat wij over tien jaar in Leeuwarden volledig onafhankelijk moeten zijn van fossiele brandstoffen. Dat we in ons gebied zoveel biogas produceren, dat je geen aardgas meer nodig hebt. Dat we zoveel niet-fossiele brandstoffen kunnen

den er andere keuzes gemaakt en wordt er anders geïnvesteerd. “En dat is goed voor het noorden, want dan wordt het hier schoon en bijzonder en zullen bedrijven geinteresseerd zijn om hier naartoe te komen om dit project te steunen,” legt De Boer uit. Op de vraag of andere gemeenten ook zo druk zijn met het energievraagstuk, zegt De Boer: “Oh jawel, maar in het noorden lopen we er ver mee vooruit.”

Energy Valley Wat er dan zo vooruitstrevend is aan het noorden, wordt uitgelegd aan de hand van Energy Valley. Energy Valley is, zoals hiervoor al is aangehaald, een samenwerkingsverband tussen de drie noordelijke provincies, te weten Drenthe, Friesland en Groningen, maar ook de kop van NoordHolland doet mee. “We hebben met z’n vieren afgesproken dat we in onze Valley top of the bill willen worden op het gebied van energie. Dat betekent dat wij met z’n allen gaan koersen naar een nieuwe aanpak.” Dit houdt in dat er veel meer toepassingen komen op het gebied van nieuwe energieontwikkelingen, dat de kennisontwikkeling sneller moet gaan dan elders en dat er continu geïnnoveerd moet worden. “Wij willen hier het voorbeeldgebied worden van West-Europa, we willen continu voorop lopen.” Alle gemeenten uit de Valley spelen een bepaalde rol. De ene gemeente is al iets verder dan de andere. Dat is niet erg, want dat betekent dat het een soort wedstrijd wordt. “En die wedstrijd wil Leeuwarden heel goed meespelen,” zegt Bouwe de Boer. “Wij willen gewoon een schone stad. We zijn een schone stad en dat willen we zo houden en dat is een soort wedstrijd. Want als je niks doet, dan wordt het niet gemeester van Leeuwarden, Geert Dales. schoner.” Leeuwarden doet bijzondere din- Daarin schreef hij dat hij enorme kansen ziet voor Leeuwarden gen op het gebied van “Uiteindelijk is het om op het gebied van duurzaamheid. Je gaat duurzaamheid iets heel naar Leeuwarden omdat heel ingewikkeld in bijzonders te zijn. Dat daar op termijn alleen Nederland” bedrijven op den duur maar elektrische boten hier graag naartoe wilin de stad mogen varen, omdat je gratis kunt parkeren als je een len, omdat ze daar ook bij willen horen. schone auto hebt, of omdat je er geen ge- Maar de ambities van Leeuwarden gaan

22 | September 2007

tanken en helpen produceren, dat het geen probleem hoeft te zijn wanneer de fossiele brandstoffen morgen op zouden zijn.”

Klimaatvraagstuk als passie Op de vraag of er daadwerkelijk een klimaatsverandering gaande is en of we er wat aan kunnen doen, antwoordt Bouwe de Boer: “Ik weet zeker dat we gewoon dom bezig zijn met het ontzettend snel

MARKANT


opmaken van de brandstoffen die in de aardkorst zitten opgesloten. Dat we die in honderd jaar volledig aan het opmaken zijn, is een feit. Dat dat niet zonder gevolgen kan blijven, is ook een feit lijkt mij. Daar begint iedereen zo’n beetje wel van doordrongen te raken. Technische oplossingen zijn er zat, alleen is ons land ook een kampioen in het niet aanpakken van dat probleem. Het is echt schandalig hoe we dat weten uit te stellen, keer op keer. En dan vind ik het heel leuk om in een regio te zitten waar juist veel mensen vinden dat we het moeten aanpakken. De provincie wil dat, gemeentes willen dat en Energy Valley wil dat. Dus we zitten hier in een regio die zoiets heeft van: ‘ondanks het slechte beleid van de regering, gaan we dat gewoon doen. En wel nu!’”

huis, anders kopen we het niet’. Zo zit de wereld niet in elkaar.”

Groene stroom, zin of onzin? Waarschijnlijk heeft iedereen wel eens gedacht: ‘Groene stroom, bestaat dat nou ei-

duurzame stroom kan maken. Dat betekent dat als iedereen in Nederland groene stroom zou kopen, er ook daadwerkelijk alleen groene energie gemaakt zou worden. De vraag vanuit de markt is dus heel belangrijk. In Nederland worden veel sub-

“Communicatie is erg belangrijk; PR voor de energie” De regering ontkent de klimaatsverandering niet, maar stelt zich nog te passief op. In Leeuwarden zijn ze veel gemotiveerder om er daadwerkelijk wat aan te doen. Er wordt al gedurende lange tijd gewerkt aan het klimaat en dat werpt zijn vruchten af. Er komt steeds meer support van buitenaf. “Het betekent dat je ergens goed in bent geworden en bovendien de omstandigheden gunstig zijn, je de wind echt mee krijgt,” legt De Boer uit. Klimaat en de verandering die het door zal gaan maken is een interessant vakgebied. Wat het leuk maakt volgens Bouwe de Boer, is dat wat je ook doet, niemand er tegen is. “Als je bijvoorbeeld zegt: ‘Wij gaan een tankstation bouwen voor nieuwe brandstoffen’, dan worden mensen aangespoord om daar te gaan tanken, en hoewel niet iedereen dat doet, is niemand er tegen. Vervolgens is het zaak dat je het zo gaat organiseren dat er heel veel mensen mee gaan doen. Dat vind ik leuke wedstrijden. Om te zorgen dat zo veel mogelijk mensen gebruik gaan maken van de dingen die we hier organiseren.” Een voorbeeld daarvan is het bouwen van een nieuw huis. De ontwikkelaars zeggen dat niemand zit te wachten op een energiezuinig huis, dus die gaan dat niet doen. Maar de gemeente Leeuwarden zegt dan: ‘We gaan het wel doen’. Men moet zich actief opstellen om de wereld te veranderen en je moet niet gaan afwachten tot iemand zegt: ‘Wij willen alleen een energiezuinig

MARKANT

sidies gegeven, maar in Duitsland is dat al genlijk wel echt, of is het gewoon een marniet meer nodig. Daar is een verplichting ketingtruc van energiebedrijven?’ Groene aan energiebedrijven opgelegd om een bestroom bestaat wel degelijk. Op dit moment paald deel van hun energie verplicht groen is ongeveer 30 procent van alle stroom in op te wekken. Dat is in de wet vastgelegd Nederland groen. Het werkt eigenlijk heel en de extra kosten worden gewoon doorsimpel. In Nederland wordt energie groen berekend aan de klant. “Uiteindelijk is het opgewekt; door windmolens, met zonneheel ingewikkeld in Nederland; iedereen energie en met centrales waar biomassa gaat zoeken naar allerlei wegen om het wordt gestookt. Het is een feit dat wanneer zo slim mogelijk te doen door groen spul er stroom wordt gemaakt van hout, het uit het buitenland te halen. We kijken te dan gaat om duurzame stroom. Die stroom weinig naar andere landen die het al heel gaat in het net, zoals alle andere stroom goed geregeld hebben, vind ik altijd.” in het net gaat. En als de klant dan zegt: ‘Ik wil mijn stroom duurzaam hebben’, dan “En dan bedenken wij weer een eigen sykoopt diegene één klein stukje duurzame steem waar we stroom van de na twee jaar bulk die op het “Een student is arm, dus die koopt net wordt ge- liever de koelkast van zijn oma dan ontzettend spijt hebben, zet. Daar hoeft een nieuw energiezuinig model” van want het kost dan iets minder meer en het is belasting voor te ingewikkeld en het is gevoelig voor albetaald te worden, dus degene die dat lerlei invloeden die we liever niet hebben. duurzame op het net heeft gebracht, krijgt En dan moeten we over twee jaar weer wat er iets meer geld voor. Daardoor krijgt denieuws bedenken en dat is vreselijk, want gene die de stroom duurzaam maakt daar dan krijgen de mensen die bezig zijn met geld voor en is het een lonende activiteit. die systemen over twee jaar tijd de kous op Dus op het moment dat iemand voor duurde kop, want dan moet het systeem wéér zame energie kiest, krijgt iemand anders anders.” Dat zijn we hier volgens Bouwe de extra geld voor zijn project om duurzame Boer continu aan het doen. “Dan gaan we stroom te maken, waarmee hij weer meer

September 2007 | 23


investeren in groene stroom en dan zegt de regering wanneer het goed gaat: ‘Onze pot is leeg, we kappen er morgen mee’. Nou, er zijn voorbeelden in Friesland, in Groningen, in Drenthe en in heel Nederland van installaties die van de ene op de andere dag stil worden gelegd, omdat de subsidie ineens op losse schroeven staat. Dat is verschrikkelijk.” Hierdoor durven bedrijven niet meer te investeren in duurzaamheid, want men weet niet hoe het er over twee jaar uitziet. “Dat is een beetje het imago dat deze regering opgebouwd heeft. Dat hebben ze nu drie, vier keer herhaald. Ook vorig jaar weer. Er staan hier in Leeuwarden drie installaties om groene stroom op te wekken, die half zijn afgebouwd. Daar zijn tonnen ingestoken en die worden op dit moment niet meer verder gebouwd.” Aan de burger wordt niet goed uitgelegd dat wanneer hij groene stroom koopt, hij daar een ontzettend goede daad mee verricht. “Communicatie is erg belangrijk; PR voor de energie.”

Friesland versus de rest van de wereld Op de vraag of Leeuwarden, dan wel Friesland, wel effect kan hebben op de klimaatverandering, geeft Bouwe de Boer een realistisch antwoord: “De klimaatverandering is een wereldwijd probleem, want Friesland kan heel erg zijn best doen, het noorden kan heel erg zijn best doen, maar als de rest van Nederland niet meedoet, heeft het niet zo heel veel effect. Bovendien als Nederland heel erg zijn best doet, en Duitsland doet niet mee, dan heeft het ook niet zoveel effect.” Als voorbeeld noemt Bouwe de hou-

24 | September 2007

ding van wethouders van kleine gemeenten: “Die kennen mij wel, omdat ik veel met energiebeleid bezig ben en die hebben de reactie van: ‘daar doen wij niks aan, want wij zijn zo’n kleine gemeente, wat wij doen is zo’n druppel op een gloeiende plaat’. Ja, daar word je dus echt helemaal niet goed van.” Alles begint bij de gemeente. Als bijvoorbeeld een huis wordt gebouwd, is de gemeente daarbij betrokken, doordat ze vergunningen verleent en toezicht houdt. Als ze vindt dat het anders moet, heeft zij daar heel veel over te zeggen. Maar hoe is de vertaalslag te maken van Leeuwarden naar de provincie, van de provincie naar het rijk, van het rijk naar Europa en van Europa naar de rest van de wereld? “Ja kijk, dat is een samenspel.”

De student en keuzes Wat kunnen we als studenten doen om zuiniger om te gaan met energie? Bouwe heeft een aantal tips, zoals vaker de fiets pakken, of in plaats van een gloeilamp een spaarlamp of LED-lamp kopen. Volgens Bouwe de Boer is de LED-lamp, ondanks de hogere kosten, de lamp van de toekomst. “En wat doet de minister? Alles moet spaarlampen worden. Terwijl de LED-lamp, die is er allang! Hetzelfde voor de HR-ketel. In alle nieuwe huizen komt een HR-ketel, terwijl de opvolger, de HRE-ketel, die is er allang. Ongelooflijk!”

voorbeeld, die heb je tien jaar. Je kan dus, of tien jaar lang besparen, of tien jaar lang teveel uitgeven. Maar een student is arm, dus die koopt liever de koelkast van zijn oma dan een nieuw energiezuinig model. Daar heeft hij geen geld voor op dat moment, maar dat betekent wel dat hij een hogere energierekening krijgt.” Daarom worden steeds meer oplossingen in samenwerking met het bedrijfsleven bedacht om die investering gemakkelijker te maken. Dan kan men een goedkope lening krijgen voor de aanschaf van een energiezuinige koelkast. Elke maand dient dan vijf euro aflossing betaald te worden, maar de besparing op de elektriciteitsrekening is zes euro.

Friesland is anders Friesland wil het anders doen, zij willen zich als een schone provincie profileren. Daar hebben ze wel de mensen voor nodig. Over een aantal jaar is Friesland onafhankelijk van fossiele brandstoffen en daar moet iedereen aan meewerken. Bouwe vindt dat gemeentes het goede voorbeeld moeten geven, maar dat dat op dit moment te weinig gebeurt. Er staan er momenteel maar drie bekend om hun energiebeleid: Apeldoorn, Tilburg en Leeuwarden. “En dan stopt het, diep triest. Gemeenten die het ook willen gaan doen, komen naar Leeuwarden om te kijken hoe wij het doen.” Leeuwarden ziet zichzelf als voorbeeld voor anderen, zelfs voor de regering.

De consument informeren over nieuwe producten als LED-lampen of nieuwe HRE-ketels is van groot belang. Bouwe benadrukt dat de consument zelf bij elke aankoop een keuze heeft. “Bij een nieuwe koelkast bij-

MARKANT


Overwerkt Procter & Gamble

Maartje Ebben - Even kort voorstellen Ik ben Maartje Ebben, gek op shampoos en dan met name Head&Shoulders en Herbal Essences... Sinds 1 december werk ik bij Procter & Gamble als Assistant Brand Manager (ABM) op, verrassend, deze merken. Ik heb in Groningen Economie gestudeerd (marketing management) en was in 2004 voorzitter van het MARUG Marketing congres “Prijs je Rijk”; een onvergetelijk jaar in Grun!

- Werkervaring In mei 2006 was ik deelnemer aan de Masterclass van P&G. Ik ging er naartoe met het idee om gewoon een leuke ervaring op te doen. Toen ik in drie dagen tijd een merk in de markt zette, met veel interessante mensen sprak en de dynamiek van de FMCG leerde kennen, bloeide mijn passie op en dacht ik: ‘hier wil ik werken!’ Ik werk tegenwoordig als Assistant Brand Manager Shampoo in het Haircare team dat deel uit maakt van de afdeling Beauty Care (met merken als Olaz, Max Factor). Het Haircare team bestaat uit een ABM styling (Wella Forte, New Wave), ABM shampoo (Head & Shoulders, Herbal Essences), Brand Manager voor shampoo en styling, Financieel Analist, Commercieel Manager en Logistiek Manager. Daarnaast werk je nauw samen met accountmanagers en externe partijen als reclame- en mediabureaus. Als ABM shampoo ben ik verantwoordelijk voor alles wat met Head & Shoulders en Herbal Essences te maken heeft. Daarbij kun je denken aan het maken van een plan voor de lancering van een nieuw product, het praten met de consument over haren wassen, het analyseren van marktcijfers en het ontwikkelen van een Nederlandstalige reclame. Momenteel is bijvoorbeeld H&S helemaal vernieuwd en dan hou ik me bezig met vragen als: ‘Hoe gaan we de consument hiervan op de hoogte brengen?’, ‘Welke aanbiedingen op de winkelvloer?’, ‘In welke winkels gaan we de producten verkopen?’, enz.

- Wat voor vaardigheden vind ik belangrijk in mijn functie Passie!! Mensen om mij heen worden al gek, maar ik loop niet een winkel uit zonder mijn ‘baby’s’ en de rest van de shampoos bekeken te hebben...Daarnaast is het belangrijk dat je snel kunt schakelen, je weet nooit wat er op een dag zal gebeuren. ’s Ochtends denk ik vaak een planning in mijn hoofd te hebben, die aan het einde van de dag toch iets anders is verlopen...Verder analytisch vermogen; hoe gaat het met de business? Leuke plannen bedenken wordt gestimuleerd, maar de belangrijkste vraag blijft: wat gaat het opleveren?

MARKANT

- Wat vind ik überhaupt belangrijk aan een baan Belangrijk aan een baan vind ik dat er ruimte is om jezelf te ontwikkelen, door middel van trainingen, maar evengoed dagelijkse coaching. Dat is hier heel goed geregeld, je bent continu aan het leren. Daarnaast zijn doorgroeimogelijkheden ook niet onbelangrijk. We hebben bij P&G het ‘build from within’-principe, waarbij ieder op startniveau begint om van daar uit opgeleid te worden om door te stromen naar het hoger management. Leuk om te weten dat de General Manager ook ooit op mijn stoel heeft gezeten! In een baan zoek ik ook leuke collega’s waarmee je lol kunt hebben, maar die je eveneens stimuleren. Tenslotte vind ik diversiteit in mijn werk en creativiteit belangrijk. Vaak wordt bij het woord creativiteit meteen aan knippen en plakken gedacht, maar het is meer dan dat. Je moet snel en creatief oplossingen kunnen verzinnen. Natuurlijk denk je ook mee over advertenties, en dat vind ik nu juist zo leuk aan mijn baan; het ene moment zit je te ploeteren op een marktanalyse en het volgende moment ben je bezig met het verzinnen van een premium (cadeau bij de shampoo) of slogan van je nieuwe product. En dan het moment dat je het resultaat daadwerkelijk in de winkel ziet: fantastisch!

- Voors en tegens Diversiteit binnen mijn werk vind ik een grote pré, daarnaast het gevoel dat je binnen een groot bedrijf je eigen ‘bedrijfje’ hebt. Als marketeer ben je de spin in het web en wil je dat je ‘bedrijfje’ goed loopt, je voelt je erg verbonden met de producten. Nadeel is dat er heel veel op je afkomt. Je voelt je soms net een goochelaar die alle ballen probeert omhoog te houden, ja en soms valt er eentje...Op zich is dat niet erg, je leert ervan, waardoor je de volgende keer niet dezelfde fout maakt.

- Tips voor studenten Cliché, maar waar: geniet van je studentenleven en verleg je grenzen! Probeer zo veel mogelijk uit je studie en je vrije tijd te halen...Werken kan nog veertig jaar! En ga vooral iets doen wat je leuk vindt en wat bij je past: je bent er namelijk te veel uurtjes mee kwijt om je ongelukkig te voelen!

September 2007 | 25


Met toeters en bellen

1888: het nummer om tussen de oren te rammen Wat is het nummer van Chinees Specialiteiten Restaurant Ni Hao of adviesbureau Van Popta? Jarenlang boden de verschillende telecomoperators hun klanten onder het gezamenlijke nummer 118 nummerinformatie aan. Vanaf 1 april jongstleden is deze markt echter geliberaliseerd en wordt de Nederlandse consument op alle mogelijke manieren door verschillende aanbieders bestookt om juist hun nummer te bellen.

Tekst: Sophie Janse & Chris Scholtens

H

et zal niemand de afgelopen maanden zijn ontgaan. De markt voor nummerinformatiediensten is geliberaliseerd en de grote concurrenten vechten hun strijd op radio en televisie uit. Enerzijds is er 1888, de dienst van KPN, met de oude mannetjes en de schreeuwerige voice-over, anderzijds is er 1850, een nieuwe speler op de markt, met de schaars geklede dames. Beide commercials worden door veel televisiekijkers irritant gevonden en toch blijven ze op de buis te zien.

Een nieuw begin “Die mensen hebben nog gelijk ook, het is ook een schreeuwerige campagne,” zo

26 | September 2007

Voor 1 april 2007 was 118 het standaard stelt Karin Bokhove, marketing manager nummer dat men kon bellen als men numbij KPN en verantwoordelijk voor de cammerinformatie zocht. De voornaamste pagne van 1888. “Maar het rare is dat irgebruikers hiervan zijn mensen die veelal ritant wel blijft hangen.” Dat is dan ook zakelijk onderweg zijn. Het gemak van het het belangrijkste doel van de hele camniet zelf hoeven zoepagne: de boodschap ken weegt voor hen erin rammen. Want door de liberalisering “Waarom vertelt KPN niet op tegen de kosten kreeg iedere partij een gewoon wat het nieuwe ervan. In de oude situatie hadden alle nieuw eigen nummer nummer is?” telecomaanbieders en begon iedereen een eigen dienst hierhelemaal overnieuw. voor en de consument kreeg automatisch “Een ‘level playing field’ noemen ze dat de dienst van de eigen provider aan de lijn en dat zou dan voor iedereen eerlijk zijn,” wanneer het standaardnummer werd gevertelt Bokhove enigszins cynisch. beld. “Allemaal 118, lekker makkelijk voor

MARKANT


de consument en dat er allemaal verschillende aanbieders waren, ‘so be it’!” De regering gaf echter te kennen dat zij vond dat ook andere bedrijven geld mochten gaan verdienen aan nummerinformatie en dat 118 niet kon blijven bestaan, omdat dit in haar ogen een vorm van oneerlijke concurrentie was. Het gevolg was dat alle partijen, zowel de bestaande als de nieuwkomers, een nieuw viercijferig nummer kregen. “En daar waren we niet blij mee,” aldus Bokhove. “Wij hadden behoorlijk geïnvesteerd in de naamsbekendheid van 118 en het was bekend bij onze klanten. Je hebt altijd de situatie met gevestigde aanbieders en nieuwkomers en die gevestigde aanbieders hebben die positie ook gewoon verdiend en wij dus ook.” Voor de meeste concurrenten van KPN is een nummerinformatiedienst niet een core business. Het is een bijproduct dat weinig oplevert en niet de moeite waard bleek om enorme campagnes voor op te zetten. “Maar wij hadden relatief al veel calls en vonden het wél de moeite waard. Wij willen ervoor knokken,” vertelt Bokhove. Helaas was het geen optie om 118 te behouden en werd het vervangen door 1888. Het werd hen echter verboden om met het oude nummer reclame te maken voor 1888, wat tot zowel verwarring, als onbegrip leidde bij de klant. “Als mensen nog 118 belden, mochten we niet zeggen dat ze ons nieuwe nummer moesten bellen. Het heeft nogal

MARKANT

wat boze brieven opgeleverd waarin mensen regelmatig zeiden: ‘Wat is dit nu voor belachelijks, waarom vertelt KPN niet gewoon wat het nieuwe nummer is?’”

en gaan er heel ver in om gebeld te worden. Maar niemand schiet natuurlijk echt zo’n raket op een reclamebord af. Dat slaat nergens op.”

Irritant of briljant? Aan de andere kant is het ook een heel bewuste keuze geweest om 1888 niet teveel te associëren met KPN. Volgens Bokhove past de huisstijl van KPN niet bij de manier waarop 1888 aandacht wil trekken. “Die hele campagnestijl van ‘KPN sluit je aan’, het leidt allemaal af van de kernboodschap. Als je een nummer erin wilt rammen, dan werkt dat gewoon niet, dan moet je platvloerser zijn.” De oude mannetjes, die de directie van 1888 moeten representeren, en de acties die zij uitvoeren zouden anders nooit ten tonele zijn gebracht. Het belangrijkste hierbij was dat het allemaal

“Als je een boodschap erin wilt rammen, moet je platvloers zijn” flink overdreven werd, met als enige doel op te vallen. Bokhove voegt hier wel aan toe dat er zeer lang is nagedacht over een manier om duidelijk te maken dat het een grapje is. “Die mannen hebben een bedrijf

Ondanks het feit dat de nieuwe nummers van de informatiediensten in vrijwel elk reclameblok te zien en te horen waren, is de totale markt gekrompen. Een deel van de consumenten gebruikt steeds vaker het internet als dit voorhanden is. Dit komt vooral doordat mensen zich meer bewust zijn geworden van de kosten van de service. Ondanks het feit dat er mensen zijn die zich ergeren aan de reclamepotjes, denkt Bokhove niet dat daardoor minder mensen gebruik zijn gaan maken van nummerinformatiediensten. “De campagne wordt beslist ook gewaardeerd, maar er zijn nu eenmaal mensen die het irritant vinden dat de spotjes zo veel en zo vaak op tv vertoond worden. Voor deze dienst is al dat rumoer echter noodzakelijk.” Het doel van deze campagne is niet het opwekken van sympathie bij de consument, maar ervoor zorgen dat het nummer bij de mensen blijft hangen. En dat blijkt te werken: op dit moment heeft 1888 als nummerinformatiedienst een zeer grote nummerbekendheid. Ze heeft er dan ook vertrouwen in dat een groot deel van de consumenten op den duur wel weer terug zal keren.

September 2007 | 27


één van de draaiende Over de opzet van de huidige campagne commercials. Dat vindt is zij duidelijk: “Ja, ‘sex sells’, zeggen ze Bokhove dan ook het leuke altijd, maar humor kun je uitbouwen, dus van humor: “Je kunt er echt wij hebben gekozen voor humor.” Deze eindeloos mee variëren!” humor is terug te vinden in de televisiecommercials, bij radiospotjes en op abri’s langs de weg. Gelukkig zijn er ook mensen die Schreeuwen is aandacht deze humor wel kunnen waarderen; 1888 In deze campagne is ontzettend veel zat zelfs bij de kanshebgeld gestoken. Bij bers voor een Gouden vergelijkbare campagLoeki nominatie. Ook “Wie het hardste schreeuwt, nes in het buitenland zorgt KPN voor ludieke krijgt de meeste calls” ging het zelfs om tienacties om op te vallen. tallen miljoenen. OnZo hebben ze op Konindanks het feit dat het ginnedag twee vliegtuigjes met banners nummer 1888 bij veel mensen bekend is, boven Amsterdam laten vliegen. Op de ene is het voor KPN nog geen reden om rustig banner stond: ‘Pizza Mario’, maar dan half achterover te gaan zitten en te genieten van doorgescheurd en op de andere banner hun grote marktaandeel. Voorlopig blijft de stond: ‘1888’. Een duidelijke knipoog naar kans altijd nog bestaan dat er, net als in het

buitenland, een andere, nieuwe partij opstaat. Bokhove zegt hierover het volgende: “Die andere partij kan dan denken: ‘zo, nu zijn die andere twee in slaap gevallen en nu gaan wij eens even lekker rammen’. Als we onze campagnedruk hierdoor zouden moeten opvoeren om het nummer bij mensen tussen de oren te houden, dan doen we dat. Wij willen graag marktleider blijven.” Bokhove heeft nooit gedacht dat het gemakkelijk zou zijn om marktleider te blijven, ondanks alle ervaring, kennis en financiële middelen die KPN bezit. Volgens haar speelt ervaring in eerste instantie geen grote rol: “Nummerinformatie is een lowinterest product, het is heel basaal. We hebben geleerd van het buitenland: wie het hardste schreeuwt, krijgt de meeste calls, zo simpel is het.” Pas op het moment dat de aanbieder de aandacht en calls daadwerkelijk heeft, dan gaan betrouwbaarheid en ervaring een belangrijkere rol innemen. Want wanneer mensen 1888 zouden bellen en verkeerd worden doorverbonden, zullen ze niet twijfelen om de volgende keer naar de concurrent te gaan.

Geen computer aan de lijn Zoals eerder aangegeven zijn er op dit moment slechts twee grote spelers. Bokhove bevestigt dit: “Andere aanbieders dan 1850 zie ik niet als concurrenten. Zij zijn vooral gericht op specifieke doelgroepen en het continueren van hun dienstverlening voor hun eigen klantengroep.” Één van de sterkste punten van 1888 is dat zij hun database dagelijks verversen. Dit betekent

28 | September 2007

MARKANT


dat de klant vrijwel altijd het juiste nummer doorkrijgt. Een andere kwaliteit van 1888 zijn de browserpaden, waarmee zij de nummers opzoeken. Hier is in de tijd van 118 al jaren aan gewerkt en gesleuteld, met als gevolg dat hun zoekfuncties zeer geavanceerd zijn. Dit versnelt en versoepelt het zoekproces aanzienlijk. Daarnaast heeft KPN ook ervaren ‘agents’ in dienst, die al jaren bij deze nummerinformatie-

hebben ermee geëxperimenteerd, maar men wordt gek van computers. Er zijn nu ook nummers, zoals het gratis nummer 1820, die met computers werken. Nou, mensen haken huilend af. Vaak krijgen ze een verkeerd nummer, het is echt dramatisch.” Met uitzondering van 1820, betaalt men bij vrijwel elke provider 1,30 euro. Er is hierbij overigens geen sprake van een prijsafspraak. KPN is als eerste met 1888 gestart en heeft toen de prijs op 1,30 euro gezet en dit is waarschijnlijk door iedereen overgenomen. Volgens Bokhove is de prijs geen middel om op te concurreren: “Als men echt de prijsstrijd zou willen aangaan, moet je gebruik gaan maken van computers en dan verziek je je product.” Bovendien wordt de klant hier ook heel erg prijsbewust door. Dit is voor alle partijen onwenselijk, omdat het risico bestaat dat de marktomvang dan nog verder afneemt.

Meer dan nummerinformatie Naast het doorverbinden met een duidelijk genoemde persoon of bedrijf, kun je ook bellen met de vraag: “Ik zoek een loodgieter en ik woon in Utrecht zuid.” Dan verbindt 1888 je door met een loodgieter die in die buurt werkt. Bij 118 mocht dit nog niet, maar nu is daar ver-

dienst werken. Zij bezitten veel expertise, waardoor zij snel kunnen zoeken en het juiste nummer door kunnen geven. Bovendien heeft KPN in de laatste jaren grote stappen gezet om een uitstekende klantvriendelijkheid te kunnen bieden.

andering in gekomen. Dit betekent dat er een nieuwe markt met nieuwe kansen open ligt. Bedrijven zullen ook steeds meer gaan betalen voor een prominentere vermelding, net als bij de roze pagina’s in de Gouden Gids, of de eerste plaats bij Google. Daarbij is het belangrijk een zorgvuldige balans te vinden tussen datgene wat de klant en de adverteerder willen. “Degene die binnen de juiste categorie valt en het meeste betaalt, ja die wordt dan eerder vermeld. En dan kun je denken: ‘gadverdamme, reclame’, maar de grap is dat als jij al iets zoekt, en je krijgt de juiste gesponsorde vermelding, dan wordt dat niet ervaren als reclame, maar juist als nuttige informatie. En daar moeten wij voor zorgen.”

“Men wordt gek van computers, ze haken huilend af ” Als voorbeeld hiervan voert Bokhove iemand op die in de auto zit en belt met 1888 voor het nummer van het plaatselijke Hilton hotel. De dienst zal in de nabije toekomst mogelijk niet alleen het telefoonnummer doorsturen, maar ook een plattegrondje, een beschrijving van de kamers en een link om meteen te reserveren. Er is dus nog genoeg te doen om de dienst te verrijken. Aan de andere kant zijn er ook steeds meer mobiele telefoons met allerlei functies om het internet op te kunnen. Dit betekent dat mensen zelf de benodigde gegevens op kunnen zoeken, waar en wanneer ze maar willen. Bokhove geeft toe dat dit op de lange termijn inderdaad gebruikers zal kosten, maar ze is overtuigd dat er altijd een groep overblijft die voice-input wil: “Veel mensen denken ‘ik bel 1888, want dat is toch wel echt makkelijk’.” En zolang er mensen zijn die zich graag door iemand laten helpen bij het zoeken naar nummerinformatie, zal KPN er alles aan doen dat die persoon op dat moment een stemmetje in zijn achterhoofd hoort schreeuwen: 1888!

Dat laatste is ook een reden waarom je bij 1888 nooit een computer aan de lijn zult krijgen. Bokhove zegt hierover: “We

MARKANT

September 2007 | 29


advertorial

VODW Marketing De klok tikt terug tot de laatste dertig seconden van de belangrijkste wedstrijd van zijn amateur voetbalcarrière. Harry vraagt de bal, Alexander speelt hem aan, en GOAL voor team Distributie! De mannen feliciteren elkaar en gaan een biertje drinken in de bedrijfskroeg terwijl ze praten over een geweldig einde van een doorsnee werkdag. Dit voorbeeld lijkt misschien niet op de normale manier waarop er gewerkt wordt bij een bedrijf, maar bij VODW Marketing krijg jij de kans iets vergelijkbaars te ervaren.

V

orig jaar is Alexander begonnen als marketing consultant bij VODW Marketing. Met meer dan 130 marketingspecialisten is dit bedrijf internationaal toonaangevend in marketing. VODW Marketing is zowel actief in de business-tobusiness markt als in de business-to-consumer markt en heeft een grote reputatie opgebouwd in de afgelopen jaren. Op dit moment werken haar marketeers bij meer dan 50 procent van de AEX-genoteerde bedrijven. Ongeveer 40 procent van de opdrachten heeft een internationale focus.

Een inspirerende organisatiecultuur Medewerkers van VODW Marketing kunnen gekarakteriseerd worden als open en pro-actief. Alexander ervoer dit al vanaf dag één. “Ik merkte meteen op hoe open men naar elkaar is. Iedereen, van medestarters tot managing consultant, begroette

30 | September 2007

mij en was geïnteresseerd in waar ik vandaan kwam. Aan het einde van mijn eerste werkweek vroeg iedereen hoe ik mijn eerste week bij VODW Marketing ervaren had. Dit is de cultuur die hier heerst: onderling houden we alles erg informeel. Wanneer je informatie of advies nodig hebt van collega’s, is iedereen altijd bereid te helpen.

Anders en verrassend denken De mensen bij VODW Marketing hebben een passie voor marketing. Hun drive is het creëren en implementeren van nieuwe marketingconcepten. Analyses, creativiteit en pragmatisme zijn vertegenwoordigd in elk VODW team. Bijvoorbeeld, een programma genaamd ‘BrainServer’ wordt gebruikt om innovatieve oplossingen te vinden voor verschillende issues. “Wanneer je aan een marketingopdracht werkt, wil je input van mensen,

klanten en consumenten. Je wilt weten wat zij denken en voelen. Echter, niet iedereen is bereid om al zijn gedachten te delen. Dit programma verhelpt dit probleem, het verzekert volledige anonimiteit, waardoor de barrière om openlijk te spreken verlaagd wordt. Daarnaast maken we gebruik van een tool genaamd ‘FuturEyes’, waarin een trendspotter ons mee de straat op neemt, om de laatste ontwikkelingen en nieuwste aspecten van de markt te laten zien. Wij proberen dan de meest veelbelovende aspecten hiervan te koppelen aan de opdracht waaraan we werken. “De vrijdagmiddagbijeenkomsten dienen dit proces ook. Vrijdag is onze vaste dag op kantoor, tijdens deze dag werken en lunchen we allemaal samen. Vaak wordt op vrijdag een gastspreker uitgenodigd om ons upto-date te houden op het gebied van de laatste ontwikkelingen over onderwerpen

MARKANT


advertorial

die nuttig zijn voor mijn werk als marketing consultant.”

Het dagelijks werk van een marketing consultant De hoofdtaak van een marketing consultant is het ondersteunen van klanten op projectbasis bij een specifieke marketinguitdaging. Dit betekent dat de taak gelimiteerd is tot een bepaald tijdsbestek, waarbij doelstellingen zijn gesteld die behaald moeten zijn aan het einde. Gedurende deze periode werkt een team van twee tot vijf consultants, die verschillen in ‘rang’ en ervaring, samen aan de opdracht. Op deze manier kan elke consultant leren van een collega en hem of haar voorzien van ondersteuning en advies. “De opdrachten waaraan we werken hebben altijd een positieve insteek,” verklaart Alexander. “We worden niet ingehuurd door bedrijven om negatieve werkzaamheden te doen, zoals reorganisaties of het ontslaan van mensen, maar om creatief te zijn en nieuwe producten te ontwikkelen, nieuwe ideeën te bedenken om de markt te betreden of om de marktwaarde of het marktaandeel te verhogen.” “In de eerste fase van een project vindt een ontmoeting plaats met onze klant. Op deze manier kunnen we de exacte wensen van de klant vaststellen en bovendien kunnen we zo een beeld krijgen van de manier waarop het bedrijf in kwestie te werk gaat.

MARKANT

Deze meetings zijn dan ook vooral bedoeld om concrete doelen te kunnen formuleren en te bepalen welke aanpak hiervoor het meest geschikt is. Ik heb bijvoorbeeld aan een project voor een internationale verzekeringsmaatschappij gewerkt. Ons doel was om de verkoop van levensverzekeringen aan consumenten gemakkelijker te maken. Dit proces moest intern in het bedrijf vereenvoudigd worden, maar het was ook van belang om de consument een beter inzicht te geven in de verschillende mogelijkheden op het gebied van levensverzekeringen. Om het klantenproces te kunnen doorgronden, zijn we begonnen met het fictief aanvragen van zo’n levensverzekering. Op deze manier kunnen we nagaan waar we in dit proces op kunnen stuiten.”

trekken de consument bij wijze van spreken bij de organisatie van onze opdrachtgever in. Dat biedt ons de mogelijkheid om helder inzicht in de consument te verwerven en de wensen en vereisten van nieuwe of potentiële klanten van het bedrijf te specificeren. Als een organisatie producten of diensten van waarde voor zijn klanten ontwikkelt, volgt de waardeontwikkeling van de organisatie zelf min of meer automatisch.” De input die uit deze fase wordt gehaald, wordt later geanalyseerd in samenwerking met een andere afdeling van de organisatie: Marketing Intelligence. Mensen die hier werken hebben zich gespecialiseerd in het

Inspireer jezelf tijdens de VODW Marketing Strategy Challenge 2007!

Consumenten betrekken De volgende stap in het proces betreft het contact leggen met de klanten van het opdrachtgevende bedrijf om erachter te komen wat ze willen en wat ze verwachten van het product van onze klant. Alle mogelijke manieren om deze klanten te leren kennen worden gebruikt. “In mijn eerste maand bij VODW Marketing ben ik de straat op gegaan en heb ik mensen opgebeld om ze om hun mening te vragen,” vertelt Alexander. “We praten ook met experts van buitenaf, werknemers van VODW Marketing of met mensen die bij de opdrachtgevende organisatie werken. We

Bouw merken, verover markten en zet in drie dagen voor een multinational een nieuw bedrijf in de markt. Breng je passie voor marketing in praktijk en ervaar hoe het is om als marketingconsultant aan de slag te gaan. De VODW Marketing Strategy Challenge vindt plaats van 28 t/m 30 november 2007. Deze business course is bedoeld voor studenten die in de laatste fase van hun studie zitten. Kijk voor meer informatie én het inschrijfformulier op: www.werkenbijvodw.nl/challenge.

September 2007 | 31


advertorial

analyseren van consumentendata. Dit verzekert ons van volledig begrip en optimaal gebruik van de beschikbare informatie. Op basis van de bevindingen komt VODW Marketing vervolgens met innovatieve strategieën en concepten voor de klant. Met andere woorden: het uiteindelijke advies wordt ondersteund door marktonderzoek.

Waarde toevoegen “Maar dat is nog niet alles,” zegt Alexander. We vinden het belangrijk om niet alleen het probleem op te lossen, maar om ook te bewijzen dat die oplossing werkt in de praktijk. Ons credo is dan ook ‘denken en doen’; dat betekent dat we de klant ook ondersteunen bij de implementatie van onze ideeën in de organisatie. We hebben langetermijnrelaties met het grootste gedeelte van onze klanten. Dit hebben we te danken aan onze werkwijze: het resultaat voor de klant vormt altijd de hoogste pri-

oriteit. Bij elke vervolgopdracht verzekeren we de klant dan ook dat hij nog beter zal presteren in de markt. Gezien het feit dat we veel topbedrijven tot onze klantenkring kunnen rekenen, hebben we ook internationale opdrachten. Hoewel we bij dit soort opdrachten op dezelfde manier te werk gaan, heb je bij internationale opdrachten minder contact met de klant, dan bij nationale opdrachten. Maar wat is nou leuker dan zien dat je eigen innovatieve ideeën worden toegepast in een internationale omgeving, van Amsterdam tot Frankfurt en Barcelona? Daar doen we het voor!”

Geweldig bedrijf VODW Marketing bevindt zich in een prachtig, ruim gebouw in Leusden, vlakbij Amersfoort. Alexander was blij verrast over het belang dat gehecht wordt aan

sport. “Ik werd al snel uitgenodigd voor een vriendschappelijke voetbalwedstrijd. Verder kun je, als je wilt, meedoen aan een training ter voorbereiding van een halve marathon, gebruik maken van de fitnessfaciliteiten of een golfcursus doen om je GVB te halen. Bovendien geeft de natuurlijke omgeving werknemers de kans om buiten te werken of af en toe een frisse neus te halen. Het hoeft natuurlijk niet, maar over het algemeen zijn VODW’ers actief, je kunt de energie voelen.” “Die energie, in combinatie met onze creatieve en professionele werkwijze en training en coaching die ik krijg, geven me elke dag opnieuw zin om naar mijn werk te gaan,” lacht Alexander. Voor meer informatie: VODW Marketing www.werkenbijvodw.nl – (033) 432 66 25

Alexander Hamilton (1982) kwam in 2000 naar Groningen waar hij Bedrijfskunde studeerde aan de RUG. Tijdens zijn studententijd werd hij lid bij G.S.C. Vindicat Atque Polit en in 2004-2005 nam hij plaats in het MARUG-bestuur als Externe Functionaris. Begin dit jaar studeerde hij af in Business Developement en werd werkzaam als Marketing Consultant bij VODW Marketing.

32 | September 2007

MARKANT


Fitness First: ’s werelds grootste in de fitnesswereld De sportclubs van Fitness First schieten sinds een aantal jaren als paddenstoelen uit de grond. Op straat wordt je aangesproken of je niet een keer gratis wilt komen fitnessen en vrienden om je heen zijn al gezwicht voor het relatief dure abonnement. Fitness First heeft meer te bieden, is anders dan andere sportscholen. Maar hoe anders zijn ze en hoe pakken ze het aan? Wat zijn daarnaast de nieuwste trends op sportgebied? Tekst: Hilgo Gabriëls & Marijn Mostart

M

arco Peters is clubmanager bij Fitness First Groningen. Hij is verantwoordelijk voor alles wat er in de club gebeurt. Via de sportopleiding CIOS is hij trainer geworden, coördinator geweest van twee vestigingen van een sportclub, heeft hij training gegeven op het CIOS en nu is hij sinds een jaar clubmanager bij Fitness First Groningen. “Het is leuk, omdat Fitness First de grootste organisatie op fitnessgebied ter wereld is.” Fitness

MARKANT

First is begonnen als een particuliere club. In Engeland is iemand met het idee gekomen en heeft daar binnen korte tijd succes mee geboekt. In Engeland was Fitness First al snel de grootste. Het bedrijf is op de beurs terechtgekomen en is daar twee jaar geleden ook weer vanaf gehaald door een investeringsclub, die tegenwoordig eigenaar van de keten is. ”Fitness First is in handen van mensen met een hoop centen die heel goed weten hoe ze omzet kunnen

maken en kosten kunnen drukken,” legt Peters uit. Fitness First is met vijfhonderd clubs - waarvan twintig in Nederland - de grootste, maar de investeerders willen naar duizend clubs wereldwijd. “Waarna we waarschijnlijk wel weer teruggaan naar de beurs, dat zou een logische stap zijn.” Op de vraag wat de kracht is van de clubs van Fitness First, zegt Peters dat er een uitgebreid en kwalitatief goed dienstenpak-

September 2007 | 33


ket wordt aangeboden. ”Maar we blijven Concurrentie komt in Nederland vooral van HealthCity, die zijn momenteel de grootste Fitness First, wat wil zeggen dat we geen in Nederland. In Groningen vis je natuurlijk gekke dingen gaan doen met tennis en met alle sportclubs squash ofzo. Fitin dezelfde vijver. ness First heet niet In de fitnesswereld doe je voor niets zo, het “Alleen de mensen het goed als je één lid per core product, fitdie naar Fit For Free ness staat voorop.” gaan en voor 2,50 vierkante meter hebt Fitness First wil een euro in de week goede prijs/kwaliteit verhouding bieden. willen sporten, die vinden blijkbaar de prijs Een exclusieve accommodatie voor een behet belangrijkste en kiezen daardoor niet taalbare prijs “Wij zijn niet de goedkoopste voor Fitness First ” De club in Groningen

weinig voorkomt door de verschillende tijden waarop mensen gaan sporten, worden extra groepslessen aangeboden om de druk op de fitnessvloer te verlagen.”

Fitness als sport Wat kun je nou eigenlijk allemaal onder fitness verstaan? Marco Peters legt uit dat fitness tweeledig is. “Aan de ene kant hebben we fitness, aan de andere kant hebben we bewegen op muziek.” Fitness is alles wat met fitnessapparatuur te maken heeft

Eén lid per vierkante meter

ust a ë, daa j e oo de g ootste met alleen in Sydney al 35 clubs. De overstap van Australië naar Azië is erg klein. Op dit moment worden alle topmanagers uit Australië ingezet om Azië van de grond te krijgen.”

34 | September 2007

te

jge

we 24 uur per dag open

Concurrentie komt in Nederland vooral van HealthCity, die zijn momenteel de grootste in Nederland. In Groningen vis je natuurlijk met alle sportclubs in dezelfde

o ee e se aanspreekt, antwoordt Peters dat mensen heel bewust met hun doel bezig zijn. “Er kan een specifiek programma worden gemaakt als bijvoorbeeld je cholesterol te hoog is. Dat kan bij

MARKANT


voetbal niet. Voetbal is leuk en het gevolg is dat je gezonder wordt. Maar wij kunnen specifiek problemen aanpakken. Met je fitnessprogramma kun je bereiken wat je wilt, en dat ook nog eens in je eigen tijd. Bij teamsport gaat het toch voornamelijk om de fun en het spelletje.”

Zelfgenererend salessysteem De doelgroep van Fitness First is moeilijk te bepalen. Over het algemeen richt elk fitnesscentrum zich op mensen tussen de zestien en zeventig jaar, maar dat is natuurlijk erg breed. “Wij liggen wat hoger in de markt qua prijs, dus meestal ligt onze doelgroep tussen de vijfentwintig en veertig jaar, die zijn voor ons het belangrijkst.” Marco Peters legt uit dat er niks speciaals wordt gedaan om studenten te trekken, omdat ze concurrentie hebben van de ACLO en daar kan en wil Fitness First niet tegenop. “Wij zijn een club en liggen wat hoger in de markt. Ik vind het grootste voordeel hiervan dat na vier jaar alle cardio-apparatuur vernieuwd wordt. In de meeste clubs zie je dat niet gebeuren.” Er wordt dus niets speciaals gedaan om de vele studenten die Groningen telt, te trekken. Voor het werven van leden wordt marketing ingezet die centraal wordt aangeleverd, maar dat is niet het belangrijkste. Fitness First is groot geworden vanwege het zelfgenerende salessysteem. Dit houdt in dat er drie tot vijf fulltime salesmedewerkers rondlopen per vestiging. Als iemand lid wordt van Fitness First, dan wordt hij verwelkomd en krijgt hij een lijst waar hij zes vrienden of bekenden op mag schrijven, waarvan hij vindt dat ze meer aan sport zouden moeten doen of het gezellig zou vinden om samen mee te sporten. Zij mogen dan een keer gebruik komen maken van de club. “Het enige dat wij nodig hebben is naam en telefoonnummer,” zegt Peters. Vervolgens nemen de salesmedewerkers contact op met deze potentiële leden. Ze worden uitgenodigd op de club, krijgen een rondleiding en er wordt geprobeerd een passende reden te zoeken waarom ze eigenlijk aan sport zouden moeten doen. “Vervolgens schrijven

MARKANT

Wat moet je doen en wat moet je niet doen als je wat kilo’s kwijt wilt? Hier volgen zes stappen, opgesteld door René Peul, Personal Trainer bij Fitness First Groningen.

1) Geef je koolhydraten gezelschap Zolang je goed blijft sporten en het met de calorie-inname niet overdrijft, is er niets mis met koolhydraten (brood, aardappelen, pasta, etc.). Maar als je koolhydraten afzonderlijk eet, roep je de problemen op je af. Koolhydraten die je zonder een vergezellende eiwitbron (vlees, vis, gevogelte, melkproducten, etc.) eet worden namelijk snel omgezet in glucose. Dat zorgt voor een stijging van de bloedsuikerspiegel waardoor de eetlust wordt opgewekt en het vetverbrandende proces wordt vertraagd. Eet dus bij al je grote en kleine maaltijden eiwitten bij je koolhydraten.

2) Eet geen koolhydraten voor je gaat slapen Als je slaapt verbrand je minder brandstof, dus kun je door het eten van koolhydraten voor het slapen gaan een toename van je vetopslag veroorzaken. Je kunt voor het slapen gaan beter een kleine eiwitmaaltijd nemen. Eet de laatste drie uur voor je gaat slapen geen koolhydraten. Houd het op kleine porties magere eiwitten, zoals magere kwark of een caseïne proteïne shake.

3) Drink water om er geweldig uit te zien Het lichaam bestaat voor 70 procent uit water, dus is de consumptie van H2O uiterst belangrijk voor de normale lichaamsfuncties en stofwisselingsprocessen. Vaak wordt dorst voor honger aangezien zodat men meer gaat eten in plaats van water drinken. Probeer tussen de maaltijden meerdere keren per dag een halve liter water te drinken.

4) Let op welke vetten je eet Vetten zijn belangrijk voor de gezondheid, maar bevatten veel calorieën. Je zult ze dus moeten beperken. In het bijzonder de verzadigde vetten die je vindt in o.a. rundvlees en zuivel. Verzadigde vetten worden gemakkelijk als lichaamsvet opgeslagen. Het is verstandig meer enkelvoudig onverzadigde vetzuren (noten, olijfolie, avocado’s, etc.) te eten, want deze worden door het lichaam eerder voor brandstofdoeleinden aangewend en minder snel als vet opgeslagen. Houd je totale vetinname op 20 procent of minder van je dagelijkse calorie-inname.

5) Ontbijt als een koning Het ontbijt bepaalt meer dan enige andere maaltijd het tempo van je stofwisseling voor die dag. Het is de maaltijd die het minst als vet zal worden opgeslagen. Het ontbijt ondersteunt de stofwisseling en helpt je de rest van de dag je eetlust onder controle te houden.

6) Smokkel een beetje Als je jezelf aan de boven genoemde regels kunt houden, moet je iets bedenken om jezelf te belonen. De beloning bestaat er uit jezelf één keer per week toe te staan uit eten te gaan of te eten wat je wilt, mits het binnen de perken blijft. Om in vorm te blijven, is het goed je geest soms even rust te gunnen. Het is ook veel minder schadelijk dan je denkt. Één smokkeldag is over een week gezien niet voldoende om echt schade te berokkenen.

September 2007 | 35


we die mensen in en begint het verhaaltje weer opnieuw. Klanten via klanten is het allerbelangrijkste, daar bestaan we van.” Marco Peters legt uit dat ze actief en persoonlijk benaderen en niet afwachten tot mensen naar de club komen. “Wanneer een salesmedewerker in een maand vijfendertig mensen wil inschrijven, dan moet hij zeventig persoonlijke presentaties hebben gedaan, honderdvijftig afspraken in zijn agenda hebben gehad en driehonderd telefoontjes hebben gepleegd.”

Trend: de Personal Trainer Ook de fitnesswereld is aan veranderingen onderhevig. Wat we over vijf tot tien jaar kunnen verwachten aan nieuwe trends, daar is Marco Peters heel zeker in: personal training. “Over vijf tot tien jaar denk ik niet dat je nog een trainer terugziet die wordt betaald door de organisatie.” Personal trainers krijgen een eigen bedrijf binnen de

en factureren ons per uur.” Volgens Marco sportclubs. Fitness First Groningen heeft nu Peters is de kwaliteit van de trainers in twee personal trainers rondlopen die voor sportscholen niet zo goed. “Wanneer een eigen risico werken. Hier komen er binsportclub met personal trainers gaat wernenkort nog twee bij. De personal trainers ken, ga je veel meer onderscheid zien. Dan hebben een eigen onderneming en zijn wordt een trainer afgerekend op de resultagelieerd aan Fitness First, die de faciliteiten ten die met de klant behaald worden.” Op en de accommodatie biedt. In het buitendit moment krijgt land is deze trend al veel verder. “Ik “Het enige dat wij nodig hebben, een trainer die de heb gekeken in is naam en telefoonnummer” hele dag bij de receptie rondhangt Australië bij een geen kwartje meer of minder. “Als je voor Fitness First en daar lopen dertig personal je eigen business verantwoordelijk bent, trainers rond. Iedereen die je daar ziet doe je wel wat je moet doen.” trainen, traint met een personal trainer. 30 Procent van die mensen haalt het doel, dat is weinig. Van die 30 procent traint 90 24/7 als toekomst procent met een personal trainer.” In eerIn Amerika is het al normaal geworden ste instantie zijn er nog wel instructeurs in dat sportscholen 24 uur per dag open zijn. dienst die de groepslessen verzorgen. “Ik Als je daar om drie uur ‘s nachts langs een zie wel een trend ontstaan waarbij personal sportschool rijdt, zie je mensen op een trainers zichzelf scholen in bijvoorbeeld Les fiets zitten. De Fitness First in Groningen Mills. Ze verhuren zich aan ons als trainer is zeven dagen in de week open, door de week van acht tot elf. Op de vraag wanneer de Fitness First 24 uur per dag open is, antwoordt Peters: “Het liefst gister nog, maar dat is een cultuuromslag die wij niet bepalen. In Sydney zie je het ook al, dan nog niet 24 uur, maar daar zijn de clubs om zes uur open. Ik ben om half 7 in een club geweest en dan is de club stampvol. Daar is het ook normaal dat mensen twaalf uur per dag werken en dan een lunchpauze nemen van twee tot drie uur. Tot een uur of half 8 is het erg druk, dan loopt het leeg in de club en om twaalf uur lijkt het alsof er busladingen worden geleegd, de deuren gaan open, iedereen gaat aan de balie helpen en het enige wat ze doen is pasjes scannen. Rijen vol. Dan is twee uur lang de sportschool weer bomvol en daarna is hij weer leeg.” In Australië zijn mensen meer gericht op sport, gezondheid en werken. Dat leeft daar veel meer. “Hier hebben we meer als doel om vooral niet meer dan 36 uur per week te werken. Want hard werken kennen wij hier nou ook niet echt.” Sporten vinden we wel leuk, maar doen we er een beetje bij. Het hangt van de markt af wanneer de Fitness First 24 uur per dag open gaat. “Als de markt het vraagt, gaan we 24 uur per dag open,” aldus Peters. De vraag is nu vooral waarom de club niet vanaf zes uur open is. “Het is een kwestie van tijd voordat de ruimere openingstijden er komen. Mensen zitten van negen tot vijf op kantoor en dan is het lekkerder om voor het werk te sporten dan na het werk.”

36 | September 2007

MARKANT


Recensie Titel: Ondertitel: Auteur: ISBN:

Google. g Het verhaal achter het mediasucces. Hoe een zoekmachine de wereld veranderde. David A. Vise, Mark Malseed 90-225-4365-X

Zoekt en gij zult vinden Jij gebruikt het voor je essays of gewoon omdat je iets wilt weten, CIA-agenten om terroristische groeperingen op te sporen. Duitsers googelten, Finnen googlata en Japanners guguru. Gemene deler in deze internationale googlemania is Google.com (lees: googol daht cahm) dat tegenwoordig niet meer weg te denken is van het internet. Een verhaal over de ongekende populariteit van een zoekmachine. Tekst: Annemieke Kooper Auteurs David A. Vise en Mark Malseed weten het zeker: Google is fantastisch, de geschiedenis van het bedrijf geweldig en de oprichters ervan, Sergey Brin en Larry Page, zo mogelijk nóg fenomenaler. En ook de lezer van dit boek mag dit graag geloven. Wie niet sterk in zijn schoenen staat, applaudiseert luid na het lezen van ieder hoofdstuk, sjeest bij zijn eerst mogelijke bezoek aan internet regelrecht naar de zoekmachine, en schrijft meteen een sollicitatiebrief. En gelijk heeft hij. Wie wil dat niet, werken bij Google? Werken bij een miljoenenbedrijf, onder leiding van twee mannen die hun kinderjaren nooit lijken te zijn ontgroeid. Waar werknemers gratis maaltijden krijgen, waar een kapper aanwezig is, men kan tafelvoetballen, rolschaatshockeyen en beachvolleyballen. Waar werknemers één dag per week aan hun eigen ideeën mogen werken. ‘Had ik ook maar zo’n baas’, denk je dan. Doel bereikt, lijkt het, want overtuigend is het verhaal zeker. Meteen vanaf de eerste bladzijde wordt haarfijn uitgelegd hoe Brin en Page het zoekt-en-gij-zult-vinden-principe toepasten op de door hen in het leven geroepen zoekmachine. Hoe ze ervoor zorgden dat per dag miljoenen mensen gebruikmaken van Google en welke marketingtrucs eraan te pas kwamen om het bedrijf op de economische kaart te zetten. Vise en Malseed beschrijven veel details, maar gaan daarbij niet tot het uiterste. Met veel poeha scheppen beide auteurs

MARKANT

op over het ‘fantastisch-gehalte’ van de zoekmachine. Google wordt op zorgvuldige wijze opgehemeld tot het walhalla der zoekmachines. Daarbij ontbreekt echter enige (leken)uitleg over hoe Google nu echt werkt. En dat is nu nét wat je als lezer nog wilt weten. Desalniettemin vliegen de eerste hoofdstukken voorbij. De lezer wordt verrast door opmerkelijke wetenswaardigheden. Wie had gedacht dat één van de oudste Googlecomputers deels werd gebouwd van namaaklego? Of dat Google rond 1997 ontstond met het op het eerste gezicht belachelijke idee van Larry Page om het complete World Wide Web op zijn computer te downloaden? Bijna net zo belachelijk blijkt helaas de manier waarop Vise en Malseed de complete geschiedenis van Google in boekvorm trachten weer te geven. Beide auteurs hebben duidelijk geen kaas gegeten van het schrijversvak. Saai en langdradig zijn de sleutelwoorden die het verhaal treffend samenvatten. Een poging de nerderigheid van het boek te beperken met behulp van ‘leuke’ wetenswaardigheden, resulteert eerder in overdreven gezwam, dan in een daadwerkelijke vermindering van het computersyndroom. Derhalve barst deze geschiedenis van de zoekmachine van de nutteloze feiten en nog stompzinnigere anekdotes, die de kaken van de lezer af en toe doen roodkleuren van plaatsvervangende schaamte. In plaats van ruim driehonderd pagina’s hadden Vise

en Malseed het makkelijk afgekund met een derde van de huidige omvang. Wellicht was het dan nog aardig geweest om aan te beginnen. Wie van uitgebreide marketingverhalen en onzinnige informatie houdt, kan zijn hart ophalen met Het verhaal achter het mediasucces. Voor al die anderen die in Google slechts een praktisch zoekmechanisme zien, levert de daht-cahm-versie zelf een handige oplossing. Met éen druk op de knop vindt men een samenvatting van het verhaal die de lezer het lezen van een driehonderd pagina’s tellend epistel bespaart. Google zelf mag dan zijn uitgegroeid tot een wereldspeler op de internetmarkt, de vraag blijft of dit boek het überhaupt verder zal schoppen dan computerland. Vise en Malseed hadden wat één aspect betreft gelijk. Google is niet meer weg te denken uit deze maatschappij. Echter, Het verhaal achter het mediasucces is dat zeker wel. Graag zelfs.

Waardering Inhoud

:

Stijl

:

(1=slecht, 5= goed)

Actueel : Praktisch : Origineel :

September 2007 | 37


Welk gratis dagblad gaat er met de lezers vandoor? Begin dit jaar kwam er verandering in het aanbod van gratis dagbladen. De Pers werd geïntroduceerd als aanvulling op de bestaande kranten Metro en Sp!ts. Nauwelijks gewend aan het aanbod van drie kranten werd er door KPN en PCM een vierde gratis dagblad gepresenteerd; DAG. Vier kranten strijden nu om de aandacht van de lezer. Zijn er wel genoeg lezers om de stapels kranten elke dag weer door te ploeteren? Tekst: Petra Lambers & Anne van Schellen

“E

en prachtig avontuur,” zo omschrijft De Pers haar krant. Met intelligent geschreven teksten willen ze een soortgelijk publiek benaderen. Metro en Sp!ts doen het iets rustiger aan en mikken op studenten en jonge werkende mensen. DAG daarentegen heeft haar doelgroep iets minder strak gedefinieerd en wil kortweg onderdeel uitmaken van de dagelijkse routine van zoveel mogelijk Nederlanders. Hiermee geeft de meest recente speler op de markt duidelijk aan dat de oplage heilig is. Een hoge oplage houdt immers een hoger bereik in, wat garant staat voor duurdere advertenties en uiteindelijk een goed gevulde portemonnee.

Oplage van twee miljoen De Metro kun je met name vinden bij de NS en natuurlijk bij de metrostations. Maar ook bij McDonalds en postkantoren is de Metro goed vertegenwoordigd. Ruim 1,6 miljoen mensen lezen dagelijks de Metro. Internationaal gezien kent Metro 61 edities in 19 landen en is hiermee het grootste gratis dagblad ter wereld. In Nederland wordt de Metro op de voet gevolgd door Sp!ts. Zij bereikt ongeveer eenzelfde aantal lezers als

38 | September 2007

Metro. Waar 80 procent van de oplage van Metro en Sp!ts op treinstations te vinden is, ligt dat percentage voor De Pers op 30 procent. De Pers is vooral vertegenwoordigd in winkelketens, tankstations en kantoren van grote bedrijven. DAG wil zich niet alleen een ochtendkrant noemen, maar een mediumonafhankelijke nieuwsdienst. Crossmedia is De krant moet 24 uur per dag beschikbaar zijn via de mobiele telefoon en het internet. Crossmedia is het toverwoord. Volgens UvA-onderzoeker Otto Scholten is er nog ruimte voor de nieuwe gratis dagbladen: “De betaalde kranten hebben een gezamenlijke oplage van bijna vier miljoen, de gratis kranten twee miljoen, en er zijn zestien miljoen mensen.” Uiteraard moeten jonge kinderen hier buiten beschouwing worden gelaten. Desalniettemin blijft er een substantiële markt over die bediend kan worden. Pieter Bakker, mediaonderzoeker aan de Universiteit van Amsterdam (UvA) en gratis-krantenexpert, beaamt dit ook. “In Denemarken brachten concurrerende mediaconcerns overhaast gratis kranten uit om niet achter te blijven, sindsdien zijn

daar drie van de acht titels gesneuveld. Dat risico lopen de Nederlandse projecten niet. Over al die kranten is hier veel langer nagedacht.” Wel zal het publiek via andere kanalen moeten worden gevonden om te voorkomen dat er vier bakken kranten op het station staan te wachten op de lezer. Bakker zegt hierhet toverwoord over: “Een nieuw publiek moet je op nieuwe plekken zoeken. Mensen pakken de krant die er ligt, ze selecteren niet op wat erin staat. In eerste instantie concurreren de gratis kranten vooral op distributie en niet op inhoud.” Het behalen van een zo hoog mogelijke oplage lijkt een must. Een hogere oplage gaat gepaard met hogere reclameomzetten. Metro en Sp!ts hebben een gemiddeld aanbod van advertenties in de krant staan. Daarentegen heeft De Pers elke dag betrekkelijk weinig advertenties in de krant staan. Dit kan wellicht verklaard worden doordat de krant relatief nieuw is en er nog weinig informatie beschikbaar is over hoe goed de krant gelezen wordt. Ook richt de krant zich op een ietwat meer elitaire doelgroep. Adverteerders zien wellicht via dit dagblad

MARKANT


nog niet de weg om hun doelgroep te bereiken. Een krant die wel, tot vervelens toe, bol staat van reclame is DAG. Het vullen van ruimte met advertenties wordt hier tot kunst verheven.

Concurrentie op distributie

huis. En ook het tijdstip waarop de krant bezorgd wordt, speelt een rol in de kosten van de krant. Bij de dagbladen die voor zeven uur ’s ochtends bezorgd worden, zijn allerlei regels van belang over werktijden en leeftijden van de bezorgers. Deze vroege bezorgtijden zijn duurder dan bezorging die overdag gebeurt, omdat de bezorgers ouder zijn.

vanger van betaalde kranten’, antwoordt de meerderheid ontkennend. 48 Procent van de respondenten, die representatief zijn voor de Nederlandse bevolking, is het hier mee oneens, 20 procent neutraal en 28 procent is het hier mee eens. De overige 4 procent had geen mening. Opvallend is ook dat 45 procent van de respondenten aangeeft de gratis kranten niet te zullen missen wanneer ze zouden verdwijnen.

De gratis kranten moeten concurreren op distributie, niet op inhoud. Maar hoe kun je je als gratis krant op die manier nog onderscheiden van de rest? De Pers is in april Gratis versus betaalde Uiteindelijk zal elke krant winst moeten dit jaar gestart met het bezorgen van hun dagbladen gaan draaien om te kunnen voortbestaan. dagblad aan huis. 200.000 Kranten worHoewel uit de Dagblad Monitor 2007 blijkt De Metro gaat in volle vaart vooruit en den dagelijks in vaste wijken verspreid. In dat De Pers als gratis krant het beste geboekt sinds 2003 enkele miljoenen euDenemarken en de Verenigde Staten worwaardeerd wordt, lopen Metro en Sp!ts nog ro’s winst per jaar. Ook Sp!ts heeft sinds den gratis kranten al langer huis-aan-huis voorop wat betreft de leesintensiteit. Uit dit 2004 substantiĂŤle resultaten geboekt. De verspreid. Een mooie manier om de oplage onderzoek is gebleken dat beide kranten uitgever van De Pers, dhr. Van den Berg, te verhogen, maar hedoor 57 procent van de Het vullen van ruimte lezers grotendeels of denkt binnen een jaar of drie zonder verlies laas leidt dit niet automatisch tot meer lezers. met advertenties wordt zelfs helemaal gelezen te kunnen draaien. Dhr. Tromp van DAG hoopt in de helft van die tijd zonder verlies In Denemarken krijgen worden. Bij De Pers is dit hier tot kunst verheven 51 procent en bij DAG, te kunnen bestaan. Het is maar de vraag of de mensen meerdere beide heren dit gaan waarmaken. De Megratis kranten in de bus, ondanks de vele foto’s, tro werkt intussen aan een gratis ďŹ nanciĂŤle maar deze gooien ze vaak ongelezen weg. zelfs maar 34 procent. Uit het onderzoek krant en binnenkort start ook Het FinanVan den Berg, uitgever van De Pers, zegt: is ook gebleken dat de Nederlandse bevolciĂŤle Dagblad samen met RTL Nederland “De les uit Denemarken is dat als je de beking een betaalde krant en gratis kranten en een Noorse uitgever een gratis online zorging goed voor elkaar hebt, als je voor verschillend beoordeelt. Bijna 70 procent zakenkrant. De Pers en DAG zullen hard negen uur ’s ochtends bij de lezers bent, op geeft aan dat gratis kranten niets verandemoeten werken om de schaarse lezer voor elke dag van de week, dat je dan effect ziet ren aan de waardering die men heeft voor zich te winnen. in de oplagen van betaalde kranten.â€? betaalde kranten. Op de stelling ‘Gratis kranten zijn voor mij een volwaardige verHoewel het wachten was op het moment dat een gratis krant in Nederland zou be )LJXXUÂą,PDJRVFRUHVGLYHUVHW\SHQGDJEODGHQ ginnen met de thuisbezorging van hun krant, heeft Metro al eens een weinig suc75 " ! ) "&!"  70 56  "! ) "&!"    &"" cesvolle poging gedaan. Waarom zou het 5. 65   45 De Pers dan wel lukken? De Pers is als krant  + 7/ meer geschikt voor thuisbezorging dan 48  )  18  ) "!  15 Metro en Sp!ts. Het is een echte leeskrant " 51 1. met achtergrond en analyse die meer tijd 84 78 en inspanning vergt dan het simpelweg 77 

! 78 ‘scannen’ van de krant. Een veelgehoorde 75 64 opmerking is, dat de treinreis te kort is om 41 31 De Pers te lezen. Maar De Pers trekt toch 3/ #    34 43 een bepaalde doelgroep aan. Huis-aan-huis 40 bezorging is dan niet de meest efďŹ ciĂŤnte 78 8. 40 manier om deze doelgroep te bereiken. #  4. 30 06 Het uitdelen van de krant is veel efďŹ ciĂŤn/1 ter; mensen nemen de krant die ze willen 03 3/ !" 34 lezen aan. Maar Van den Berg heeft het 0/ 3/ over vaste wijken waar de kranten bezorgd worden. De veronderstelling is dan ook dat De Pers gekeken heeft naar waar haar Bronnen: doelgroep woont. http://www.denieuwereporter.nl/?p=751 http://www.nrc.nl/media/article686788.ece/Concurrenten_volgen_nog_niet Maar het bezorgen van kranten aan huis http://ekikalien.punt.nl/?id=377131&r=1&tbl_archief=& is niet bepaald goedkoop. Bij de betaalde http://www.mediaonderzoek.nl/984/de-pers-best-gewaardeerde-gratis-dagblad/ kranten gaat een groot deel van het abonhttp://www.nrc.nl/media/article685816.ece/De_Pers_op_de_mat nementsgeld op aan de bezorging aan http://www.fembusiness.nl/fembusiness/content/nieuws/55677/article.html

MARKANT

September 2007 | 39


Amsterdam krijgt haar eigen chocolademuseum

I

n 2010 is het zover, De Chocoladefabriek opent haar deuren in Amsterdam. Dit project is tien jaar geleden gestart door bedenker Maurits Rubinstein. Door zijn eigen audio-uitgeverij kwam hij destijds, door een uitgave van het hoorspel Sjakie en de Chocoladefabriek, op het idee om een eigen chocoladefabriek te beginnen. Gefascineerd door eten en vooral door chocolade zag Rubinstein een gat in de markt en breidde het idee uit tot wat het eerste ‘tractatiepark’ ter wereld zal worden. In dit tractatiepark zal het maken, proeven, ruiken en vooral ook de historie van chocolade centraal staan.

Museum versus fabriek In De Chocoladefabriek komt een combinatie van verschillende facetten naar voren. ‘‘Het is niet een simpel verhaal over chocolade. Het is een technisch, een historisch,

40 | September 2007

maar ook een Bourgondisch verhaal. Dit jezelf een museum voorstelt; heel klassiek, zijn allemaal liefdes in mijn leven en kwazwaar gebouw, grote schilderijen, dikke men heel goed samen in dit project,’’ aldus lijsten, vooral nergens aankomen, handen Rubinstein. Rubinstein heeft vanaf het op je rug. En als je daar met kinderen binbegin van De Chocoladefabriek alles gronenkomt, dan heb je toch een probleem, tendeels zelf gedaan en op de vraag wat want kinderen willen graag aanraken.“ momenteel zijn funcIn De Chocoladefatie is, reageert hij met “Het is voor iedereen, omdat briek zal daar echter een lachend: ‘‘Tsjah, heel anders mee om wat doe ik niet, zou ik chocolade voor iedereen is’’ worden gegaan. Het bijna zeggen?!’’ Naast wordt een plek waar Rubinstein zijn op dit moment vier mensen kinderen vermaakt worden en zelf bezig bezig met De Chocoladefabriek, maar de gaan. Het museale aspect is dat er ook veel leiding ligt in zijn handen. aandacht wordt besteed aan de historie van chocolade. Als je de fabriek binnenloopt, waan je jezelf in de jaren 1880 tot 1920, de De Chocoladefabriek is een complex geheel. Het is geen museum, althans niet vergelijkhoogtijdagen van de Nederlandse cacaobaar met musea zoals je ze over het algeindustrie. De hele fabriek wordt gebouwd meen ziet. “Neem nou het Rijksmuseum, in dit tijdsbeeld, mede omdat deze tijd ‘een hoe mooi het ook is als je naar binnen gaat. hele romantische, sprookjesachtige, mysHet is een vrij statisch museum, echt zoals je tieke sfeer’ uitstraalt. Die tijd bleek ook een

MARKANT


goede keuze te zijn, omdat toen het proces van chocolade maken nog heel zichtbaar was. Het werk was toen al niet meer ambachtelijk, maar er werd met machines gewerkt die open waren waardoor je het hele proces kon volgen. Deze machines zullen in het museumgedeelte van de fabriek worden tentoongesteld. Rubinstein heeft bij de start van het project een stichting opgericht die deze Nederlandse historie verzamelt. Rubinstein voegt hier aan toe: ‘‘Wat we gaan doen is de originele stukken tussen de replica zetten, hierdoor zal een natuurlijke overgang worden gecreëerd van een sprookjesachtige wereld naar de werkelijkheid. Het moet een avontuur zijn om naar binnen te gaan.’’

“Kinderen komen als een bonbonnetje uit de avonturenroute’’ In een ander gedeelte van De Chocoladefabriek zal ook daadwerkelijk chocolade worden geproduceerd. Hier zal wel worden gewerkt met roestvrijstalen dichte, moderne machines, dit met het oog op hygiëne en veiligheid. De mogelijkheid tot het zelf maken en vooral het proeven van chocolade is hier volop aanwezig. Voor de kinderen komt er een avonturenroute a la Sjakie en de Chocoladefabriek, met het verschil dat er geen Oempa Loempa’s en Willy Wonka aanwezig zullen zijn. “Kinderen worden als cacaoboon behandeld, ondergaan het hele proces van chocolade maken en komen uiteindelijk als bonbonnetje uit de avonturenroute.”

Jong & oud Voor Rubinstein is het doel van het project “om een kwalitatief hoogstaand project neer te zetten, waarbij kinderen en volwassenen een avontuur beleven. Tegelijkertijd, of ze het nu willen of niet, is het meteen een educatieve reis waardoor ze er ook nog wat van leren.” Door de verschillende gedeelten binnen De Chocoladefabriek is de doelgroep voor het tractatiepark heel breed. Rubinstein legt dit uit: “Het is voor iedereen, omdat chocolade voor iedereen is. Chocolade is een heel lenig product, de smaak ervan kan zo sterk verschillen waardoor het voor bijna iedereen geschikt is.’’ Daardoor is ervoor gekozen om De Chocoladefabriek toegankelijk te maken voor jong en oud. Zo is de avonturenroute bedoeld voor kinderen tussen de zes tot zestien jaar, maar deze kan uiteraard ook bezocht worden door ´oudere´ mensen. Het museale aspect is meer gericht op de serieuzere doelgroep die meer geïnteresseerd is in het proces en de historie. Daartussen zijn er nog tal van mogelijkheden voor verschillende doelgroepen, zoals het bekijken van de productie, het zelf maken en natuurlijk het proeven van heel veel chocolade! Tevens zal er een restaurant en een winkeltje komen waar allerlei versnaperingen met uiteraard chocolade verkrijgbaar zijn.

Amsterdam chocoladestad Op de vraag waarom het idee om een chocoladefabriek te bouwen nooit eerder in Nederland is ontstaan, antwoordt Rubinstein: “Het idee is te simpel, maar de uitvoering ervan, zoals bij veel simpele dingen, is juist heel ingewikkeld.’’ Rubinstein is al ruim tien jaar bezig met het project, wat al aangeeft hoeveel tijd er in is gaan zitten.

Volgens Rubinstein is Amsterdam de enige logische locatie voor De Chocoladefabriek. Niet alleen is hijzelf een Amsterdammer, belangrijker is dat het de grootste cacaohaven ter wereld is. Ongeveer 20 tot 25 procent van de wereldproductie van cacaobonen wordt verwerkt in Amsterdam. Dit feit is in Nederland eigenlijk niet zo bekend, maar in het buitenland wel. Een andere reden om Amsterdam te kiezen, was dat Amsterdam op een gegeven moment de meeste chocoladefabrieken in één stad bij elkaar had. En de laatste reden die Rubinstein noemt, is dat een zekere meneer van Houten in 1928, in Amsterdam, een schakel in het proces van het maken van chocolade verandert heeft. Deze uitvinding heeft chocolade gemaakt tot hoe wij het vandaag de dag kennen.

“Het idee is te simpel, maar de uitvoering ervan juist heel ingewikkeld’’ Free publicity Als directe concurrenten kunnen onder andere het Scheepvaartmuseum, Nemo, het van Gogh museum, Artis en het Anne Frank Huis worden gezien. Als deze er niet waren geweest, had De Chocoladefabriek wellicht nog meer bezoekers getrokken. ‘‘Maar’’, zo beredeneert Rubinstein, “dat zijn aan de ene kant je concurrenten en aan de andere kant juist attracties in Amsterdam die mijn project versterken. Omdat het Van Gogh museum zo beroemd is, komen er mensen naar Amsterdam en deze mensen zijn dan indirect potentiële klanten voor mij.’’

Weetjes De Chocoladefabriek heeft, zoals vele musea, ook een stichting ‘de vrienden van De Chocoladefabriek’. Iedereen kan zich bij deze stichting aanmelden en hiermee het museum steunen. De Chocoladefabriek zal een eigen merk worden, de chocolade die in de fabriek wordt gemaakt zal onder een eigen naam worden geproduceerd; ‘De Chocoladefabriek’. De Chocoladefabriek is niet alleen een museum, er komen tevens een fabriek, een kantine, een winkel, een restaurant en een vergadercentrum voor bedrijven. Als bezoeker kun je bij binnenkomst verschillende ‘menu’s’ kiezen. Dit zijn verschillende arrangementen die je kunt kiezen; een rondleiding, workshop of zelfs een chocoladecollege! Er zal een ingang naar De Chocoladefabriek komen vanaf perron 15 van het Centraal Station te Amsterdam.

MARKANT

September 2007 | 41


Over media-aandacht heeft De Chocoladefabriek momenteel niets te klagen. Wel is het zo dat op dit moment het project eigenlijk meer aandacht krijgt in het buitenland dan in Nederland. “Ik vind het wel grappig, ik ben letterlijk al van China tot aan Noorwegen met het project op televisie geweest,” aldus Rubinstein. De free publicity die zeker in de eerste jaren zal worden verkregen zal dan ook voldoende zijn om het tractatiepark bekend te maken en om mensen te enthousiasmeren.

Word eigenaar! Rubinstein zal zich met ludieke acties vooral op kinderen richten. Zo kunnen kinderen ‘mede-eigenaar’ worden van De Chocoladefabriek. Twintig- tot vijftigdui-

42 | September 2007

zend kinderen wereldwijd krijgen de kans om betrokken te worden bij dit project, dit houdt in dat een (groot)ouder een kind certificaathouder maakt. Hiermee steunt hij of zij automatisch een kind in de derde wereld dat afhankelijk is van de cacaoindustrie. ‘‘Het doel van deze actie is om kinderen betrokken te maken bij het project, om hen verantwoordelijkheid te laten voelen voor wat er gebeurt. Bovendien is het natuurlijk dé marketingmanier om kinderen levenslang aan je te binden,’’ aldus Rubinstein. Naast dat De Chocoladefabriek een museum is zal het zich dus ook bezig gaan houden met maatschappelijk ondernemen. Rubinstein ziet het project als de perfecte uitdaging en verwelkomt ieder in zijn Chocoladefabriek!

Wie is het brein achter de Chocoladefabriek? Rubinstein is al vanaf vrij jonge leeftijd zelfstandig ondernemer, en zou ook nooit meer anders willen. Hij is 22 jaar geleden als eerste in Nederland begonnen met een audio-uitgeverij. Rubinstein heeft nooit een opleiding genoten, maar tijdens zijn werk als technicus in de elektronische muziek besloot hij een eigen bedrijf te beginnen. ‘‘Ik doe, leer door te doen, goed kijken, goed nadenken en dan doen! En dan moet je de fouten die je maakt goed analyseren en dan pas weer doorgaan.’’ Zijn tante, schrijfster Renate Rubinstein, bracht hem op het idee om een audio-uitgeverij te starten. Dit is een uitgeverij van zogenaamde ‘audioboeken’, oftewel boeken die ingesproken worden op CD. Rubinstein heeft dit bedrijf tot een succes gemaakt, wat er voor heeft gezorgd dat zijn bedrijf nu marktleider is in de Benelux op het gebied van audioboeken.

MARKANT


Column Dick Schaap p

is universitair docent bij bedrijfskunde aan de RUG en een deskundige op het gebied van bedrijfsprocessen. Hij levert bijdragen aan verschillende bachelorvakken en gaat in de Master Course Business Processes & ICT uitgebreid in op het herontwerp van bedrijfsprocessen met behulp van ICT. In het onderwijs wordt een door hem ontworpen manier van modelleren (Actor Activity Diagramming, zie www.aadmodeling.eu) gehanteerd, die opvalt door simpel en intuïtief gebruik.

Web Services In dit Google tijdperk moet het schrijven van een column voor Markant Magazine een peuleschilletje zijn: ik tik bij Google gewoon “column voor Markant” in en krijg een paar uitgewerkte columns op mijn scherm, waaruit ik er één kan kiezen die me aanstaat. Het werkt nog niet zo: op deze zoekterm komen in Google de website van Markant (Markantmagazine.nl) in beeld met oude columns en verder verwijzingen naar een markant persoon of gebouw. Ik heb kennelijk teveel van Google verwacht. Google is niet creatief, Google kan alleen maar bestaande zaken opsporen. Toch is het verbazingwekkend wat er wel werkt. Neem bij voorbeeld Google Maps. Op veel websites van bedrijven en organisaties verschijnt een Store Locator, een klein plattegrondje waarop de locatie van het bedrijf of de organisatie is aangegeven en het werkt nog actief ook. Je kunt inzoomen en uitzoomen en de locatie veranderen. Google Maps is een goed voorbeeld van een Web Service, een dienst die via het internet beschikbaar wordt gesteld. Het toepassen is simpel en zelfs voor niet-automatiseerders te doen: je plakt een paar regels code aan je website waarin onder meer de coördinaten van de locatie zijn opgenomen. Op het moment dat een bezoeker op de locatie klikt, worden de coördinaten van je bedrijf naar Google gezonden en een plattegrond teruggestuurd en op je website getoond. Het maakt je website aantrekkelijker. Overigens heeft Google dit wel slim gedaan: vooralsnog is het gebruik gratis, maar Google behoudt zich het recht om de kaarten van reclame te voorzien en zal dat ongetwijfeld in de toekomst gaan doen. En dit is een positie waar menig marketeer van zou smullen. Web Services zijn zo interessant dat het nuttig is er nog wat bij stil te staan. De Store Locator is een basisidee. Je kunt erop voortborduren door er een routeplanner aan te koppelen. Je kunt nog verder gaan en eigen markeringstekens aan kaarten toevoegen. Een makelaar kan Google Maps gebruiken om huizen die te koop staan te markeren; de politie kan de Maps gebruiken om locaties te markeren die speciale aandacht nodig hebben. Het CuratorenNet geeft op een kaartje aan waar faillissementen zijn uitgesproken. En elke dag komen er wel nieuwe voorbeelden bij. Web Services zijn niet alleen voorbehouden aan vaste

MARKANT

computers. Ook op PDA’s en mobiele telefoons worden plaatsgebonden Web Services aangeboden. Afhankelijk van je positie wordt een plattegrond getoond met relevante informatie voor die plaats, zoals huizen die te koop of te huur zijn in dat gebied, restaurants en andere voorzieningen. Dit concept is uitbreidbaar met alle informatie die denkbaar is voor iemand op die locatie. Web Services gaan nog verder; ze dringen door in gebieden die voorheen werden beheerst door klassieke software. Een voorbeeld is de kantoorsoftware. Microsoft domineert hier de markt met Office-pakketten. Door de Open Source Community wordt er aan alternatieven gewerkt. De Open Office software is een goedkoper alternatief voor Microsofts Office. Maar dit initiatief wordt ingehaald door Web Services: kantoorsoftware via het Web. Je logt via je browser in bij een Web Service, gebruikt je browser om een tekst in te voeren en slaat je document daarna lokaal of op een centrale server op. Voorbeelden hiervan zijn: AjaxWrite (www.ajaxwrite.com) en GoogleOffice (docs.google.com). Ook voor presentaties en berekeningen zijn er dergelijke oplossingen. Microsoft zal over deze ontwikkelingen na moeten denken. Ze vormen een bedreiging voor de bestaande manier van werken. Zeker nu de verbindingen steeds sneller worden. Het is een kwestie van tijd voordat ook voor andere bedrijfsfuncties als inkoop, verkoop, marketing en sales, Web Services beschikbaar komen. Een bedrijf kan voor het uitvoeren van een inkooporder een ‘inkoopfunctie’ op het web aanroepen en de inkooporder laten verwerken. Grootschalige ERP-informatiesystemen als SAP zijn niet meer nodig. Deze manier van werken is te beschouwen als een variant op de al bestaande outsourcing van bedrijfsfuncties. Bedrijven en organisaties moeten gaan denken in uitbesteedbare diensten. Ze kunnen hun bedrijfsprocessen opknippen in kleine stukjes en die via Web Services laten uitvoeren. Terug naar mijn begin. Het is eigenlijk maar goed dat Google niet creatief is, want anders zou ik overbodig zijn en niet meer gevraagd worden om een column te schrijven.

September 2007 | 43


RUG in de strijd om de internationale student

Arme studenten Centrum van Europa


Alumninetwerk

financiering. Voor de internationale studenten is het collegegeld behoorlijk hoog, Door de jaren heen heeft de RUG een dus veel studenten melden zich aan, maar alumninetwerk opgebouwd dat fungeert vragen tegelijkertijd ook een beurs aan. Er als een bureau met ervaringsdeskundigen. is echter maar een beperkt aantal beurzen, Andere Nederlandse universiteiten worden Sommige landen hebben ook NESO’s: Nemet het gevolg dat niet iedereen het kan ook wel als concurrentie gezien, aangezien therlands Education Support Offices. Zo betalen om in het buitenland te studeren. iedereen wil dat buitenlandse studenten wordt geprobeerd om in het buitenland “De kans dat zo iemand komt, is aanziennaar hún universiteit komen. Aan de andere een permanente vertegenwoordiging van lijk kleiner dan iemand die zijn financiering kant moet er met die universiteiten ook veel de Nederlandse universiteiten te hebal helemaal voor elkaar heeft,” aldus Van samengewerkt worden, om zo Nederland ben, waar studenten terecht kunnen. Zo den Hende. Een andere oorzaak is dat stuop de kaart te krijgen. “We zijn maar een worden alumni en studenten met elkaar denten vaak een pre-programma moeten klein landje, dus je moet er eerst voor zor- in contact gebracht en bovendien is het volgen voordat ze kunnen instromen bij gen dat mensen een positief beeld hebben zo vanuit de RUG gemakkelijker om goed studie. Helaas van het Nederlandse onderwijs en zorgen contact te houden “Wij presenteren Groningen een gebeurt het vaak dat je in het buitenland enige bekendheid met de alumni. Het vaak als het centrum van dat mensen tijdens hebt. En als je dan als land goede naams- gebruik van alumni dat jaar al afhaken. bekendheid hebt, dan kun je je als instelling is momenteel echEuropa” Tenslotte schrijven gaan profileren.” Bovendien bestaat er tus- ter nog niet ideaal. ook veel mensen zich bij meerdere universen de Nederlandse universiteiten weinig Eerst heeft de focus lang gelegen op Nesiteiten in en kiezen ze er uiteindelijk één verschil qua kwaliteit en niveau. Ook het derlandse alumni die in het buitenland geuit, waardoor er dus inschrijvingen vervalaanbod van vakken verschilt heel weinig, studeerd hebben, maar nu is de RUG bezig len. “Wij proberen er alles aan te doen om de profielen zijn niet erg onderscheidend met een inhaalslag om ook de database dat te voorkomen door snel en duidelijk van elkaar. Daarom wordt er meer vanuit en het netwerk met buitenlandse alumni te handelen en door studentvriendelijk te de samenwerkingsgedachte geopereerd, uit te breiden. Franka van den Hende zegt zijn, om de contacten vast te houden.” Dit vooral wanneer het om een nieuw gebied hierover het volgende: “We moeten eralles heeft natuurlijk ook te maken met de gaat. “Maar als wij dan daadwerkelijk con- voor zorgen dat alle internationale alumni marketing van de RuG, hoe beter die is, tacten gaan leggen, dan opereren we ui- geregistreerd en benaderd worden, nog hoe meer mensen voor Groningen zullen teraard op eigen houtje, zodat wij ook een vóór ze afstuderen, zodat je hun adres kiezen. Ook wordt er onderzoek naar de vorm van samenwerking met universiteiten krijgt en contact kunt houden. We moeten tevredenheid onder internationale studenkunnen opzetten die anderen niet hebben,” ook gaan kijken hoe we die buitenlandse ten gedaan. Zo hoopt men een beeld te alumni aan ons kunnen binden, wat wij zegt Van den Hende. krijgen van de redenen waarom mensen van hen nodig hebben, maar ook wat wij wel of niet voor Groningen kiezen. Hierbij Voor de RUG is het soms lastig om zich voor hen kunnen betekenen.” wordt de RUG vergeleken met andere in het buitenland te profileren, omdat de Nederlandse universiteiten, maar ook met stad Groningen niet zo bekend is en bui- Over het algemeen zijn mensen wel heel buitenlandse universiteiten. enthousiast om ten de Randstad ligt. “Je wilt dat de RUG een plaats alumni te worDaarom worden vaak den. “Als je een de rustige, veilige en Groningen komt naar je toe heeft op dat internationale leuke tijd hebt groene aspecten van De RUG maakt gebruik van veel instrumenpodium, anders tel je gewoon gehad, wat ten voor promotie richting internationale Groningen benavoor de meesdrukt. “Dat is toch studenten. De belangrijkste instrumenten niet mee” ten gelukkig wel iets wat mensen, zijn de onderwijsbeurzen in het buitenland. en vooral ook ouders, graag willen horen. geldt, dan is het hartstikke leuk om daarVan den Hende: “We gaan niet de hele weEn Groningen is natuurlijk een leuke stad en over te vertellen. Je ziet ook dat mensen reld over, maar juist naar díe landen die wij lekker kleinschalig,” aldus Van den Hende. onderling nog heel veel contact met elkaar als focuslanden hebben aangemerkt. Het Dit soort argumenten blijken te werken hebben en dat ze het prettig vinden om is heel belangrijk dat je daar bent en echt en hoewel Amsterdam internationaal veel een band te behouden met de RUG en met contact hebt met de mensen daar, met ze bekender is, blijkt Groningen, net als bij Ne- Groningen,” aldus Van den Hende. praat en ze informatie geeft.” De meeste derlandse studenten, ook een geliefde stustudenten die op zo’n beurs komen, hebdiestad. “En Amsterdam is natuurlijk maar De pakkans ben vaak via de website al veel informatie drie uur met de trein van Groningen en dat Het grootste probleem waar de RUG op dit verkregen en komen met vragen, onduideis voor buitenlandse studenten een afstand moment mee te maken heeft, is de “catch lijkheden of om een beter beeld te schetvan niks. Dus wij presenteren Groningen rate” van 40 procent. Dit betekent dat sen. Hierbij speelt het persoonlijke aspect vaak als het centrum van Europa, want je zit van alle internationale studenten die zich een belangrijke rol. Verder plaatst de RUG dichtbij Scandinavië, je zit dichtbij Duitsland aanmelden bij de RuG, er maar 40 procent ook advertenties in het buitenland. Dit geen tja, je moet gewoon alle leuke aspecten daadwerkelijk komt studeren, ondanks beurt vaak in combinatie met een onderbenadrukken.” wijsbeurs, bijvoorbeeld door te adverteren dat er veel tijd, geld en energie in alle aanin de beurscatalogus, of in lokale media. meldingen wordt gestoken. Één van de Zo kan de universiteit haar komst aankonoorzaken van dit probleem is gebrek aan land wel uniek. Men moet eerst een goed beeld krijgen van wat Nederland allemaal te bieden heeft.”

MARKANT

September 2007 | 45


digen. Bovendien is men nu ook aan het kijken naar internetadvertentiemogelijkheden. Het nadeel bij adverteren is dat vaak niet goed te bepalen is hoeveel een advertentie uiteindelijk oplevert. “Je kunt wel heel veel geld in marketingactiviteiten stoppen, maar dan wil je wel weten wat dat voor effecten heeft. Dus je probeert aan gerichte marketing te doen, dus ook gericht te adverteren. Het is meer ter ondersteuning van de andere dingen die je doet,” aldus Van den Hende.

RUG versus Hanze De laatste tijd zijn er discussies gaande tussen de Hanze Hogeschool en de RuG. Dit is ontstaan doordat de Hanze als internatio“Dan ontdekken ze dat ze wel op Zernike nale naam ‘University zitten, maar dat de universiteit in het of Groningen’ gebruikt. Maar zij mogen die gebouw ernaast zit” naam helemaal niet gebruiken, omdat ze geen gebruiken we niet, maar wel natuurlijk het universiteit zijn. Bovendien hebben zij die wapen, met 1614 erop, want dat brengt naam nu geclaimd en dus kan de RUG hem wel weer wat krachtigs en traditioneels niet meer gebruiken. Hier ontstaat ook met zich mee.” heel veel verwarring over, want nu komen er studenten naar Nederland, die in plaats Gelukkig is het niet in alle opzichten oorlog van aan de universiteit, aan de Hanze Hotussen de RUG en de Hanze Hogeschool. geschool gaan studeren. “En dan zijn ze “Op zich hebben wij een hele goede sahier en dan ontdekken ze dat ze wel op Zermenwerking met de Hanze. We storen nike zitten, maar dat de universiteit in het er ons wel aan dat zij gewoon die naam gebouw ernaast zit,” voegt Van den Hende blijven voeren, maar als we dan met hen eraan toe. Voor de RUG is dit een lastige op een onderwijsbeurs staan, proberen we kwestie. Van den Hende: “We willen ook wel uit te stralen dat we aanvullend zijn op geen State University of Groningen heten, elkaar. Je moet er toch voor zorgen dat je want dat brengt toch bepaalde associaties de juiste studenten binnenhaalt.” met zich mee die niet altijd positief zijn in het buitenland. Dus dat Rijks- ervoor, dat

Groeien als kool Voor de toekomst heeft de RUG wilde plannen; het streven is om 5500 buitenlandse studenten aan de RUG te hebben in 2014. Bovendien wil men dat het dan mogelijk is om vijftig procent van de Nederlandse studenten in het buitenland te kunnen laten studeren. Dit betekent een enorme groei voor de Groningse universiteit, waarbij een goed netwerk van groot belang is. De eerste stap hiervoor is al gezet door het aanpassen van de website voor internationale studenten. “Het is niet

46 | September 2007

gewoon een kwestie van de Nederlandse informatie naar het Engels vertalen, maar je moet ervoor zorgen dat je een aparte portal hebt voor je buitenlandse doelgroep, je moet ze op een andere manier benaderen,” aldus Van den Hende. Ook wordt het visuele aspect aangepakt, door bijvoorbeeld met een wereldbol te werken om het internationale karakter te benadrukken. Verder neemt de RUG stappen om de voertaal binnen alle masters Engels te maken. Hierbij geldt wel de voorwaarde dat het niveau van het Engels van de docenten en van de studenten hoog genoeg moet zijn. Daarnaast zullen Bachelor studies als bedrijfskunde, psychologie, IO/IB en rechten als eerste de overstap naar het Engels maken. Dit betekent dat er ook meer buitenlandse docenten moeten komen. Op dit moment is dat aandeel nog 12 procent, maar het streven is om dat omhoog te krijgen naar 20 procent. Volgens Van den Hende is dit noodzakelijk: “We moeten zorgen voor goede condities om studenten hierheen te halen en ook vast te houden.” Kortom: de RUG heeft een hoop doelen voor zichzelf gesteld om de internationalisering uit te breiden. Of dit binnen zo’n korte tijd zal gaan lukken, zullen we moeten afwachten. Maar met het oog op de uitbreidende huisvesting, het groeiende aantal buitenlanders en de verschuiving van de voertaal, staat vast dat de Groningse universiteit er over een paar jaar totaal anders uit zal gaan zien. Wees dus niet verbaasd als iemand je binnenkort in het Spaans de weg vraagt, je beste studiemaat uit China komt en je in de kantine naast je gebruikelijke broodje kroket ook een exotisch wereldgerecht kunt bestellen.

MARKANT


MARUG Nieuws Marketing à la BNN of de Tour? Met het zicht op het nieuwe collegejaar dat weer voor de deur staat, moet je je als vereniging op en top inzetten om nieuwe leden te werven, de relaties met externe contacten te optimaliseren en je activiteiten zo aantrekkelijk mogelijk neer te zetten. Als core marketingvereniging mag dat natuurlijk geen probleem zijn. Met 27 jaar historie, de vakgroep marketing van de universiteit als achterban en zevenhonderd young professionals in spé heb je de ideale mix in huis om aan de marketing van je eigen vereniging te werken. In principe pak je dan als eerste je eigen doelstelling erbij; het bevorderen van de uitwisseling van marketingkennis, -kunde en -ervaring. Daarna ga je kijken naar wat je te bieden hebt, wie de ‘prospect’ is en wat deze wil, en daar stem je je ‘product’ vervolgens op af. En dan begint het pas: je gaat relaties aan met je leden en je externe contacten. Over de manier waarop je deze relaties moet aangaan en onderhouden zijn talloze boeken geschreven en vele studies verricht. Om de aandacht te trekken moet je je onderscheiden, en volgens mij is naast kunde, gevoel, danwel talent, hierbij een belangrijk ingrediënt. Ludieke, spontane, soms op het oog zelfs controversiële acties blijken heel goed te werken. Als voorbeeld wil ik de donorshow van BNN noemen. Deze was zó controversieel dat er vanuit verschillende hoeken van het land geluiden opgingen om het programma van de buis te halen. En dat in ons, toch niet heel behoudende kikkerlandje. Zelfs de minister-president vond het nodig zijn afkeur te tonen. Uiteindelijk bleek de show echter één grote façade te zijn, met als eigenlijke doel het onder de aandacht brengen van de donorproblematiek. In de media wordt zelfs gesproken van een enorm succes: in heel korte tijd kwamen er opeens duizenden donoren bij. Een knap staaltje marketing. Nu is een ludieke stunt geen garantie voor succes en over controversiële acties moet natuurlijk niet te lichtzinnig worden gedacht. Beiden moeten namelijk wel complementerend zijn aan je imago en karakter. Maar dat één plus één niet altijd twee is, blijkt wel uit de laatste Tour de France. Het leek alsof de Rabobank wielerploeg zich marketingtechnisch gezien in zijn eigen voet schoot door klassementsleider Rasmussen uit de Tour te halen. Een overvloed aan positieve media-aandacht werd ineens omgedraaid naar negatieve attentie. Uit een steekproef bleek echter dat 71 procent van de ondervraagden het met de beslissing van de ploeg eens was en uiteindelijk heeft deze actie het imago van de ploeg en dus het imago van de bank alleen maar versterkt.

Afgestudeerden De MARUG feliciteert de volgende afgestudeerden: Bedrijfskunde & Economie: Francien Akkerman Judith Beukema Roderik Derksen Nicole Everink Hugo Feis Tessa van Gennip Barbara Hammink Annemiek Haverkort Jan Heida Martine van Hoff Chris Holtkuile Martin Hommes Riaz Ishaak Edward Jonkers Aliocha Karpovitch Christa Langendonk Johanna bij de Leij Arthur Loos Robert-Jan Maaskant Wendy Mekel Marjo Metz Jan-Willem Oudshoorn Tjaard Prins Rafael Redczus Daniel Stregels Mark de Swart Marieke Tangenberg Tom Tenniglo Robert Visser Cathérine Zijlstra Jos Zijlstra

Marketing mag dan gestoeld zijn op onderzoek, maar met veel onderzoek alleen kom je er niet. Volgens mij begint marketing met gevoel en talent, en dat zijn uiteindelijk ook twee van de belangrijkste ingrediënten om jezelf te kunnen onderscheiden.

Werner Spronk Voorzitter MARUG Bestuur 2007-2008

MARKANT

September 2007 | 47


MARUG Nieuws

SMG 2007

Grachtenborrel

Op 30 mei vond de MARUG Super Marketing Game plaats. Onder het motto: ‘Corporate Image: Got the picture?!’ werd in het Heerenhuis een simulatiespel gespeeld over vier rondes met als doel de beste sigarettenverkoper te worden van allemaal. Tussen de rondes door werden interessante workshops gegeven door ABN Amro, Ahold en British American Tobacco, welke de creativiteit van de deelnemers testten. Aan het einde van de dag konden de winnaars hun gewonnen kaartjes voor Mystery Land ophalen, waarna iedereen zich naar Café van Diepen begaf voor de afsluitende borrel. Het was een bijzonder geslaagde dag waarvoor wij de SMG-commissie zeer dankbaar zijn.

Afgelopen 16 juni werd de welbekende MARUG Grachtenborrel gehouden. Ondanks het feit dat het weer niet mee zat, kwam de zon ons na een tijdje vergezellen op de rondvaartboot de Hildebrand. Twee uur lang werd er rondgevaren over de Amsterdamse grachten en herinneringen opgehaald onder het genot van een hapje en een drankje. Later op de avond werd er gedineerd in Restaurant van Puffelen aan de Prinsengracht. Vele MARUG’ers namen het woord, speeches werden luidkeels ontvangen en het publiek was laaiend enthousiast! De foto’s zijn op www.marugfoto.nl te bekijken voor ieder die de dag nog eens wil doen herleven. Op vrijdag 28 september zal in Café van Leeuwen in Amsterdam (Keizersgracht 711) de volgende MARUG Plus borrel worden gehouden en in november zal de Inhoudelijke Plus activiteit plaatsvinden. Tot dan!

Nationale Marketing Scriptie Dag

Marketing Class Economie

Op 30 mei speelde zich de Nationale Marketing Scriptie Dag af. Het evenement vond plaats bij VODW in Leusden. Naast de uitreiking van de Nationale Marketing Scriptie Prijs 2007, gewonnen door Maurits van ’t Land uit Eindhoven, hielden Imo Mullers, Hans Hagenaars en New Shoes Today een lezing. Ook was er de mogelijkheid voor afstuderenden een scriptie speedconsult te volgen bij consultants van VODW Marketing. Het was een leerzame en interessante dag vol tips en trucs voor de afstuderende Marketing student.

Op woensdag 20 juni gaven Alexander Stolze en Alexander Hamilton van VODW Marketing een interactieve presentatie in het kader van de Marketing Class Economie. Deze presentatie was toegankelijk voor studenten Economie die het vak Marketing II bij de heer Bijmolt volgden. Multichannel succesfactoren werden besproken waarbij interessante cases uit de praktijk werden belicht. De middag leverde een actuele kijk op Multichanneling op, waarbij consistentie, klantinformatie en kanaalsturing centraal stonden.

ONZE HOOFDSPONSOR:

48 | September 2007

ONZE CO-SPONSOREN:

MARKANT


MARUG Nieuws

Actieve Leden BBQ

Master Marketing Introdag

Met het einde van de colleges en tentamens in zicht was het vrijdag 29 juni weer tijd voor de Actieve Leden BBQ. De regen kwam met bakken naar beneden zetten, de velden van de vertrouwde Rugbyclub stonden blank, maar dit kon de pret niet drukken. De dames van de PAC zorgden wederom voor een prima georganiseerde avond. Het was een zeer geslaagde afsluiting van het jaar, waar wellicht nog lang over na zal worden gepraat.

Donderdag 6 september zal de Introductiedag plaatsvinden voor alle studenten die aan de Master Marketing beginnen. Uitgebreid ten opzichte van voorgaande jaren, zullen naast lezingen vanuit de vakgroep Marketing ook toonaangevende bedrijven hun steentje bijdragen aan deze dag, door middel van lezingen en workshops. De ideale aftrap van dit jaar!

Recruitment Days 2007 Het interim bruist van bedrijvigheid; de Recruitment Days 2007 komen eraan. Hét ideale evenement om je op je toekomst te oriënteren, je stageplek te regelen of een baan in de wacht te slepen. Samen met vijfhonderd medestudenten kun je drie dagen lang bedrijfspresentaties bijwonen, lunchen met recruiters van Shell, een individueel gesprek hebben met Henkel of informatie verzamelen tijdens de afsluitende borrels met banenmarkt. De Recruitment Days zullen dit jaar op 27, 28 en 29 november gehouden worden en de inschrijving opent op 24 september. Houd de site www.recruitmentdays.nl in de gaten om te zien of jouw potentiële werkgever zich al heeft aangemeld. Recruitment Days 2007, geef je carrière groen licht!

Agenda September 6 Master Marketing Introductiedag 6 MARUG Borrel 27 MARUG Marketing Class Bedrijfskunde 28 MARUG Plus Borrel Oktober 4 MARUG Borrel 9 Openingsactiviteit: Cabaret November 1 MARUG Borrel Mid Inhoudelijke Plus Activiteit 27-29 Recruitment Days

ONZE PARTNERS:

MARKANT

September 2007 | 49


MARUG Nieuws

Werving en Selectie Wil jij een goede start maken dit collegejaar? De MARUG is op zoek naar mensen voor de volgende commissies: - International Marketing Experience. Tijdens deze studiereis bezoekt een groep studenten een week lang verschillende bedrijven, de universiteit en de ambassade van een Europese stad. De reis van 2007 naar Budapest was een groot succes. Heb je zin om het evenement dit jaar weer onvergetelijk te maken, solliciteer dan in september voor deze commissie! - MARUG Super Marketing Game. Deze commissie organiseert het evenement van het jaar waarop studenten hun ondernemingskwaliteiten kunnen testen door middel van een marketingsimulatiespel, afgewisseld door een tweetal workshops. Enthousiast? Solliciteren kan vanaf september. - MARUG Master Team. Ben jij bezig met de master Marketing en lijkt het je leuk om interessante activiteiten voor je medestudenten te organiseren? Solliciteer dan in september voor een van de functies van het MMT. - Dagorganisatie van het MARUG Marketing Congres. Deze commissie bestaat uit vijf studenten die het Congresbestuur ondersteunen bij de organisatie van het grootste studentenmarketingcongres van Nederland. De sollicitaties voor deze commissie vinden plaats in september.

50 | September 2007

- Markant. De Markant is op zoek naar vormgevers, acquisiteurs en redacteuren die het team willen versterken. Solliciteren kan in september, oktober en november. Als je enthousiast bent geworden over een van deze commissies of wat meer informatie nodig hebt, neem dan contact op met Maartje, 06-49913268 of 050-3637014, of stuur een mailtje naar info@marug.nl. Op www.marug.nl is naast extra informatie over de verschillende evenementen, ook een interesseformulier te vinden.

Jobhoppers Caspar Bos Per juni van dit jaar ben ik met enthousiasme aan een nieuwe uitdaging begonnen bij Cushman & WakeďŹ eld in Amsterdam. Als real estate advisor is Cushman & WakeďŹ eld wereldwijd actief, en is het een snelgroeiend kantoor in ontwikkeling. Een omgeving waarbij ondernemerszin wordt gestimuleerd en gewaardeerd. Tijd voor een nieuwe en leuke periode in het Amsterdamse! Hiervoor ben ik werkzaam geweest bij DSM, waar ik een half jaar heb mogen genieten van het adembenemende Shanghai.

MARKANT


ORMIT is winnaar publieksprijs Management en overall winnaar!

www.debestetraineeships.nl

Guts and Glory... ...want jij hebt het lef om voor je eigen succes te gaan.

Zet nu de stap naar een glansrijke carrière en breng jouw persoonlijke ontwikkeling naar het hoogste niveau.

Management Trainees met lef ORMIT is dé specialist in het ontwikkelen van management en in het managen van ontwikkeling. Binnen het ORMIT-concept werven en selecteren wij mensen als jij; gedreven academici in het bezit van competenties die van hen, na een intensief ontwikkeltraject van twee jaar, uitermate succesvolle managers maken. De basis van dit hoogwaardige management development programma zijn uitdagende projecten bij meerdere organisaties uit het ORMIT-netwerk in combinatie met opleiding, individuele coaching en intervisie. Na afronding van het MD-programma treed je in dienst bij één van de bedrijven uit het netwerk. Heb jij het niveau en de guts om je succes te realiseren binnen een ijzersterk netwerk van vijftig topbedrijven? Ga naar www.ormit.nl of stuur je brief met (Nederlandstalig) cv o.v.v. MARKANT0907 naar: ORMIT BV t.a.v. Sandra Bouma, Dorpsstraat 85, 3732 HH De Bilt.

SHELL

RABOBANK GROEP NS NUON FORTIS GROEP

In het ORMIT-netwerk participeren onder andere T-MOBILE ORDINA ERICSSON UNILEVER CENTER PARCS TNT BELASTINGDIENST DELTA LLOYD ESSENT DSM PHILIPS ANWB PON RDW AKZO NOBEL KLM WOLTERS KLUWER ING GROEP MINISTERIE VAN JUSTITIE ABN AMRO ACHMEA GROEP CAMPINA

SCHUITEMA KPN


52 | September 2007

MARKANT


Markant 2007 3 September