Page 1

1


BIEGUNKA! Poradnik każdego rodzica

Spis treści Ekspert radzi rodzicom

4

Czy biegunce można zapobiec?

4

Jakie są przyczyny biegunki?

5

Kiedy można rozpoznać, że dziecko ma biegunkę?

6

Czy biegunka może mieć różny przebieg?

7

O rodzajach biegunki ciąg dalszy

7

Jak reagować gdy wystąpi ostra biegunka i co jest najważniejsze w leczeniu?

8

Jakie mogą być następstwa ostrej biegunki?

10

Odwodnienie u dziecka – jak je rozpoznać?

10

Ocena stopnia odwodnienia

13

Jak żywić dziecko podczas biegunki?

14

Kiedy zgłosić się do lekarza?

15

Co warto zabrać na wakacje, czyli nie daj się zaskoczyć biegunce!

16

Biegunka – fakty i mity

18

Rodzicielskie rady

20

Doustne płyny nawadniające

23

Domowa i wakacyjna apteczka antybiegunkowa

26

2


Spis treści

3


BIEGUNKA! Poradnik każdego rodzica

Ekspert radzi rodzicom Nie wiesz, jak rozpoznać biegunkę? Masz wątpliwości związane z leczeniem biegunki, odpowiednią dietą dla Twojego malucha podczas choroby? Zastanawiasz się kiedy powinieneś skontaktować się ze specjalistą, a kiedy z biegunką można sobie spokojnie poradzić w domu? Nasz ekspert rozwieje wszystkie Twoje wątpliwości, a Ty zyskasz spokój ducha i będziesz wiedzieć dokładnie, jak reagować w danej sytuacji.

Czy biegunce można zapobiec? Każdy z rodziców może znacznie zminimalizować ryzyko wystąpienia biegunki u swojego dziecka. W  jaki sposób? U  młodszych niemowląt ryzyko to można zmniejszyć dzięki karmieniu piersią. Droga mamo i  tato, pamiętajcie także o  tym, że wirusy i  bakterie „żywią się” naszą niedbałością, dlatego trzeba zwrócić szczególną uwagę na codzienną higienę. Pamiętajmy o  tym, aby uczyć nasze pociechy już od małego, że częste mycie rąk – wbrew znanemu dowcipowi – nie skraca życia, tylko czyni je znacznie przyjemniejszym. Dokładne mycie dłoni przed każdym posiłkiem, po wyjściu z  toalety, po powrocie z  przedszkola, z placu zabaw… to przecież takie proste! 4


Ekspert radzi rodzicom

Mycie rąk to banalny nawyk, który warto ćwiczyć u maluchów, ale żeby skutecznie „wpoić” dziecku dobre zwyczaje, trzeba samemu dawać przykład, bo jak wiadomo, dzieci są bardzo wnikliwymi obserwatorami i chętnie naśladują swoich rodziców. Rodzice muszą pamiętać również o tym, że za pośrednictwem rąk przenoszone są niektóre chorobotwórcze organizmy, które znalazły się na nich podczas kontaktu z takimi produktami spożywczymi, jak np. surowe mięso, ryby, skorupki jaj czy niemyte warzywa lub owoce. Nawet jeśli dziecko płacze, bo wypadł mu smoczek, to oderwany od prac kulinarnych rodzic powinien najpierw umyć ręce, a dopiero potem spieszyć na pomoc maluchowi.. Często zdarza się, że rodzice oblizują smoczek przed podaniem go dziecku lub to samo robią z łyżeczką podczas karmienia. Drobnoustroje niegroźne dla osoby dorosłej mogą wywołać dużo poważniejsze objawy u młodszych dzieci. Nieodpowiedzialnym zachowaniem możemy przysporzyć dziecku wielu kłopotów.

Jakie są przyczyny biegunki? We wszystkich krajach europejskich najczęstszą przyczyną ostrej biegunki infekcyjnej, jest rotawirus. Biegunka możebyć również objawem zaostrzenia się stanu przewlekłego (np. na skutek infekcji lub błędu dietetycznego). Na ciężki przebieg zakażenia rotawirusem narażone są szczególnie niemowlęta poniżej szóstego miesiąca życia. Im młodsze dziecko

tym częściej i szybciej obserwujemy objawy odwodnienia z uwagi na małe rezerwy płynowe. Do ciężkiego odwodnienia przyczyniają się także straty związane z objawami towarzyszącymi, takimi jak wymioty czy gorączka.

BIEGUNKA ROTAWIRUSOWA W POLSCE Według statystyk zachorowalności, 1 na 20 dzieci poniżej piątego roku życia z biegunką rotawirusową trafia do szpitala . Rotawirus jest odpowiedzialny za 55% hospitalizacji z powodu ostrej biegunki pozaszpitalnej. Źródło: www.mp.pl/szczepienia/praktyka/ekspert/rotawirusy_ ekspert/show.html?id=90390

5


BIEGUNKA! Poradnik każdego rodzica

Kiedy można rozpoznać, że dziecko ma biegunkę? Jeśli dziecko robi kupkę o luźniejszej, czyli płynnej lub półpłynnej konsystencji i dzieje się to zdecydowanie częściej niż zwykle. Biegunkę należy rozpoznać także, gdy w luźnym stolcu pojawia się śluz, ropa lub nawet krew. Za nieprawidłową liczbę wypróżnień u dzieci starszych przyjmuje się oddawanie ponad trzech stolców w ciągu doby. W przypadku niemowląt karmionych wyłacznie piersią o biegunce świadczy zmiana konsystencji stolca oraz zwiększenie częstości wypróżnień w porównaniu z poprzednim okresem. Ostrej biegunce infekcyjnej towarzyszą często takie objawy jak wymioty lub gorączka.

6


Ekspert radzi rodzicom

CZY BIEGUNKA MOŻE MIEĆ RÓŻNY PRZEBIEG? Przebieg biegunki zależy od czynnika, który ją wywołał, wieku dziecka oraz jego dotychczasowego stanu zdrowia. Biegunkę dzielimy na ostrą i przewlekłą ze względu na długość utrzymywania się objawów .

O rodzajach biegunki ciąg dalszy Ze względu na długość utrzymywania się objawów biegunkowych wyróżniamy biegunkę ostrą i przewlekłą.

Ostra biegunka u dziecka

Przewlekła biegunka u dziecka

Ostra biegunka pojawia się nagle i trwa zazwyczaj do 7-10 dni. Jest najczęściej spowodowana zakażeniem wirusowym lub bakteryjnym, a dodatkowe objawy, jakie mogą jej towarzyszyć, to gorączka, kurczowe bóle brzucha, wzdęcia, nudności i wymioty, a także niechęć do jedzenia i ogólne osłabienie .

O biegunce przewlekłej mówimy wówczas, gdy objawy utrzymują się ponad dwa tygodnie.

7


BIEGUNKA! Poradnik każdego rodzica Biegunka przewlekła może być objawem Dużo lepsze efekty przyniesie zastosowanie bardzo wielu chorób, w tym także chorób spoza doustnych płynów nawadniających, które przewodu pokarmowego. według badań naukowych są najskuteczniejszym sposobem na zminimalizowanie ryzyka W każdym jednak przypadku biegunki odwodnienia. Płyny tego typu mają obniżoną przewlekłej, niezbędna jest konsultacja osmolarność, czyli usprawniają wchłanianie z lekarzem. Biegunki przewlekłej nie należy wody do tkanek i komórek oraz posiadają lekceważyć, ponieważ może prowadzić do optymalne proporcje elektrolitów niezbędnych licznych i groźnych dla dziecka powikłań. Nie do przywrócenia równowagi w organizmie. należy także na własną rękę podejmować To właśnie dlatego doustne płyny nawadniające decyzji o wycofywaniu z diety określonych są jednym z najskuteczniejszych sposobów produktów, bo może to potem utrudnić na biegunkę. W przypadku biegunki u dzieci, postępowanie diagnostyczne. zaleca się stosowanie doustnych płynów nawadniających, takich jak np. ORSALIT® plus smektyn. Środek ma malinowy smak, łagodzi objawy biegunki i skraca czas jej trwania oraz chroni śluzówkę żołądka i jelit przed działaniem patogenów wywołujących infekcje pokarmowe. ORSALIT® plus smektyn można podawać dzieciom powyżej pierwszego roku życia. Po pierwsze – nie należy panikować, ale zachować czujność. Po drugie – musimy dziecko nawadniać, ponieważ każda biegunka wiąże się z utratą wody. Przywrócenie i utrzymanie prawidłowego stopnia nawodnienia jest najważniejszym elementem postępowania leczniczego w przypadku ostrej biegunki. Sprawdzonym sposobem przywrócenia prawidłowego stanu nawodnienia jest podawanie doustnych płynów nawadniających (DPN), które można stosować od pierwszej chwili wystąpienia objawów DPN jest skomponowany tak, aby zapewnić biegunkowych. odpowiednie wchłanianie wody i elektrolitów z przewodu pokarmowego.

Jak reagować gdy wystąpi ostra biegunka i co jest najważniejsze w leczeniu?

Pamiętaj, że im szybciej podasz dziecku doustny płyn nawadniający, tym skuteczniej zmniejszysz ryzyko odwodnienia i pobytu dziecka w szpitalu.

Pamiętaj, że podawanie czystej wody lub gorzkiej herbaty nie wystarczy do odzyskania równowagi wodno-elektrolitowej organizmu. 8


Ekspert radzi rodzicom

Sprawdzone zasady postępowania przy biegunce z łagodnym i  umiarkowanym odwodnieniem:

zastosowanie płynów nawadniających w ciągu pierwszych 3-4 godzin (np. ORSALIT® plus smektyn),

wprowadzenie właściwej dla wieku diety dopiero po nawodnieniu organizmu,

kontynuowanie procesu nawadniania poprzez stosowanie doustnych płynów nawadniających po każdym biegunkowym stolcu i epizodzie wymiotów,

przywrócenie właściwej flory bakteryjnej układu pokarmowego poprzez przyjęcie bezpiecznych (sprawdzonych) probiotyków. 9


BIEGUNKA! Poradnik każdego rodzica

Jakie mogą być następstwa ostrej biegunki? W trakcie biegunki dziecko może utracić duże ilości wody, która jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania całego organizmu. Ciężkie odwodnienie jest stanem bardzo poważnym, który wymaga leczenia w warunkach szpitalnych. Objawia się ono zaburzeniami zachowania: apatią, sennością lub nadmiernym pobudzeniem czy też rozdrażnieniem dziecka. Często można zaobserwować suchość języka i śluzówek jamy ustnej, a oczy sprawiają wrażenie „zapadniętych” w głąb czaszki. Najpoważniejszym objawem alarmowym jest utrata przytomności lub drgawki. Najlepiej nie czekać z wizytą u lekarza aż wystąpią te groźne dla życia powikłania.

Pilnej konsultacji wymagają dzieci poniżej trzeciego miesiąca życia, nawet jeśli objawy biegunki nie są zbyt nasilone oraz dzieci chorujące na ciężkie choroby przewlekłe Również fachowej pomocy należy poszukać, gdy biegunka utrzymuje się przez 3-5 dni, dziecko wysoko gorączkuje, z uwagi na uporczywe wymioty nie możemy mu zapewnić skutecznego nawodnienia lub gdy pomimo podejmowanych działań stan się pogarsza.

10

Odwodnienie u dziecka – jak je rozpoznać?

Lekkie odwodnienie Niewielki niedobór wody i elektrolitów, czyli sodu, potasu i  innych składników mineralnych, stosunkowo łatwo można przeoczyć, ponieważ dziecko wygląda i  zachowuje się zupełnie normalnie. Jedyną oznaką lekkiego odwodnienia jest uczucie pragnienia – pojawia się ono po utracie zaledwie 2% zawartej w  ciele dziecka wody. Niestety często małe dzieci nie zasygnalizują nam same, że chce im się pić.

Objawy umiarkowanego odwodnienia Większy ubytek płynów daje o sobie znać w bardziej dotkliwy dla dziecka sposób. Malec staje się wtedy pobudzony i niespokojny, a czasami osłabiony i senny. Zwykle chce mu się bardzo pić. Utrzymujący się od pewnego czasu niedobór wody objawia się suchością w jamie ustnej, zmniejszonym wydalaniem moczu i zapadnięciem gałek ocznych dziecka. W tym stanie dziecko potrzebuje odpowiedniego leczenia, by odwodnienie nie pogłębiło się i nie zaczęło zagrażać jego zdrowiu oraz życiu.


Ekspert radzi rodzicom

11


BIEGUNKA! Poradnik każdego rodzica

Czy to już odwodnienie? Jednym ze sposobów oceny stopnia odwodnienia jest naciśnięcie płytki paznokciowej malucha, aż do zblednięcia. Jeśli krew (czyli różowe zabarwienie paznokcia) wraca dłużej niż 1,5 s oznacza to, że dziecko jest odwodnione. Dodatkową wskazówką dla rodzica może być także sprawdzenie elastyczności skóry; jeśli fałd skóry rozprostowuje się wolniej niż zwykle, to dziecko najprawdopodobniej jest odwodnione.

Odwodnienie ciężkie Odwodnienie ciężkie, czyli tak zwane odwodnienie trzeciego stopnia, jest bardzo niebezpieczne dla organizmu dziecka. 12


Ekspert radzi rodzicom

Do objawów odwodnienia ciężkiego należą: spadek ciśnienia tętniczego krwi, obrzęk języka, drgawki, utrata przytomności, śpiączka.

W takim przypadku należy niezwłocznie udać się do lekarza. W ocenie stopnia odwodnienia pomocna będzie poniższa tabelka, którą zalecamy wydrukować i  powiesić w  widocznym miejscu (nigdy nie wiadomo, kiedy może się przydać).

Ocena stopnia odwodnienia Brak lub lekkie odwodnienie

Umiarkowane odwodnienie

Ciężkie odwodnienie

<3%

3-9%

>9%

Spokojne, przytomne

Niespokojne, pobudzone*

Senne lub nieprzytomne, wiotkie*

Prawidłowo napięte

Zapadnięte (podkrążone)

Bardzo zapadnięte (podkrążone i podsychające)

Łzy

Obecne

Brak

Brak

Jama ustna, język

Wilgotne

Suche

Bardzo suche

Pragnienie

Normalne

Pije łapczywie, spragnione*

Pije słabo lub niezdolne do samodzielnego picia*

Fałd skórny

Rozprostowuje się szybko

Rozprostowuje się powoli*

Rozprostowuje się bardzo wolno*

Ubytek masy ciała Stan ogólny

Gałki oczne

Na podstawie: Szajewska H, Mrukowicz J. Zasady postępowania w ostrej biegunce infekcyjnej u dziec, „Pediatria Współczesna. Gastroenterologia, Hepatologia i Żywienie Dziecka”, 2005; 7: 1: 45-51.

13


BIEGUNKA! Poradnik każdego rodzica

Jak żywić dziecko podczas biegunki? Podczas ostrej biegunki musimy skupić się przede wszystkim na nawadnianiu. Przez pierwsze cztery do sześciu godzin, naszym priorytetem powinno być intensywne uzupełnianie płynów, w oparciu o doustne płyny nawadniające, które nie tylko nawadniają, ale także skracają czas trwania biegunki. W nawadnianiu doustnym można z powodzeniem zastosować preparaty typu ORSALIT® plus smektyn, które zarówno łagodzą 14

objawy biegunki i skracają czas jej trwania oraz chronią śluzówkę żołądka i jelit przed działaniem patogenów wywołujących infekcje pokarmowe. Ostra biegunka nie jest powodem do wprowadzania zmian w dotychczasowej diecie. Bardzo ważne jest kontynuowanie karmienia piersią; jeżeli niemowlę było dotychczas w ten sposób żywione, przez cały okres nawadniania. W przypadku karmienia sztucznego,


Ekspert radzi rodzicom po zakończeniu 4-6 godzinnego okresu rehydratacji (gdy podajemy tylko doustne płyny nawadniające) wracamy do karmienia stosowaną wcześniej mieszanką. Jeśli nie nastąpiło odwodnienie, można kontynuować karmienie w połączeniu z uzupełnianiem bieżących start (na drodze biegunki czy wymiotów) z zastosowaniem doustnych płynów nawadniających.

Ważne: podczas biegunki nie należy podawać dziecku soków owocowych i innych napojów gazowanych, ze względu na występowanie w tego typu produktach wysokiej zawartości sacharozy i innych cukrów, które mogą dodatkowo nasilić biegunkę, zamiast ją zahamować. Należy także unikać słodyczy.

U niektórych dzieci mogą pojawić się objawy nietolerancji laktozy. Ma ona najczęściej Nie ma dowodów na to, by popularna dieta charakter przemijający. Jeżeli jednak podawanie węglowodanowa (suchary, ryż i kaszki) skracała produktów bogatych w laktozę nasila objawy czas trwania biegunki. Oczywiście możemy biegunki lub powoduje występowanie i powinniśmy dziecku na początek zaproponować dolegliwości bólowych, można na kilka do pokarmy lżejsze i łatwiej przyswajalne. kilkunastu dni zastosować dietę ubogolaktozową lub bezlaktozowa.

Kiedy zgłosić się do lekarza? Do lekarza należy udać się w przypadku, gdy objawy biegunki utrzymują się ponad 5-7 dni, a choroba powraca lub pojawia się w cyklicznych odstępach czasu lub gdy obserwujesz inne objawy, które mogą wskazywać na przewlekłość

choroby (śluz lub krew w stolcu). Jeśli dziecko nie ukończyło 3. miesiąca życia, istnieje duże ryzyko bardzo szybkiego odwodnienia organizmu i  w  takim wypadku również zaleca się wizytę u lekarza.

Do specjalisty należy się zgłosić również, gdy:

nasilone wymioty uniemożliwiają skuteczne podawanie płynów nawadniających i znacznie przyspieszają odwodnienie organizmu – wtedy konsultacja ze specjalistą jest niezbędna i reagować trzeba szybko,

dziecko jest chore na ciężką chorobę przewlekłą (np.: cukrzyca, niewydolność nerek, choroby układu krążenia),

pojawiają się objawy ciężkiego odwodnienia (wzmożone pragnienie, płacz bez łez, rzadkie i skąpe oddawanie moczu, suchy język, zapadnięte gałki oczne, rozdrażnienie).

15


BIEGUNKA! Poradnik każdego rodzica

Pamiętaj!

Im młodsze dziecko, tym większą należy zachować czujność.

Znacznie szybciej odwodnią się dzieci z niedoborami masy ciała.

Każda choroba przewlekła, a zwłaszcza obciążająca układ krążenia, czyli nerki czy przewód pokarmowy, również jest wskazaniem do szybkiego reagowania.

Co warto zabrać na wakacje, czyli nie daj się zaskoczyć biegunce! W pierwszej kolejności należy zabrać ze sobą zdrowy rozsądek, ponieważ podczas wakacyjnych przygód – szczególnie tych egzotyczno-kulinarnych – można bardzo łatwo „złapać” tak zwaną biegunkę podróżnych, co oczywiście dotyczy nie tylko naszych pociech, ale również nas samych.

przyczyną jest zakażenie przewodu pokarmowego. Biegunka podróżnych pojawia się zazwyczaj podczas wypraw do krajów o klimacie cieplejszym od naszego oraz charakteryzujących się niższym poziomem rozwoju ekonomicznego i gorszymi warunkami sanitarnymi. Największe ryzyko zachorowania dotyczy takich obszarów jak Indie, kraje Afryki, Azji PołudniowoCzym jest starożytna „klątwa faraona”? Wschodniej, południa Europy oraz Ameryki To nic innego jak wspomniana wcześniej Łacińskiej. biegunka podróżnych, czyli zespół objawów żołądkowo-jelitowych, których najczęstszą 16


Ekspert radzi rodzicom Nikt z nas nie chce paść ofiarą niezbyt przyjemnej klątwy, więc w  pierwszej kolejności skupmy się na tym, co robić, żeby nie spędzić swoich wymarzonych wakacji w toalecie. Po pierwsze, musimy pamiętać o  higienie, czyli o  częstym myciu rąk. W  przypadku bardziej ambitnych wojaży warto zabrać ze sobą antybakteryjny płyn do mycia dłoni, który zastąpi nam brak łazienki. Jako odpowiedzialni rodzice, udając się szczególnie w  egzotyczne rejony naszego pięknego świata, powinniśmy pić wodę butelkowaną, co oczywiście tyczy się także naszych dzieci. Woda z  butelki powinna nam również towarzyszyć podczas szorowania zębów, unikajmy za wszelką cenę „kraniczanki”. Powinniśmy także odpuścić sobie zamawianie napojów z kostkami lodu, ponieważ tutaj z reguły następuje bezpośredni kontakt z  bakteriami. Jeśli kosztujemy egzotyczne potrawy, to powinniśmy unikać tych przysmaków, które mogły być długo przechowywane w  lodówce, lub takich, które mogą być niedogotowane. Oprócz mycia rąk nie możemy również zapominać o tym, że nawet najbardziej soczyście wyglądający owoc z  lokalnego straganu trzeba koniecznie najpierw umyć, obrać ze skórki i dopiero potem zjeść. Jeśli nasze dziecko lub my sami jesteśmy w trakcie kuracji antybiotykowej w momencie wyjazdu na wakacje, musimy pamiętać o  zastosowaniu probiotyku, który ochroni organizm przed skutkami wyjałowienia przewodu pokarmowego z  prozdrowotnych bakterii probiotycznych. Probiotyk można także stosować jako środek prewencyjny przeciwko biegunce podróżnych.

Jeśli – mimo wszystko – biegunka z jakiegoś powodu nas dopadła, to pierwszym, co należy zrobić w  przypadku jej niepożądanej obecności, powinno być rozpoczęcie nawadniania organizmu. Warto tutaj wspomnieć o  doustnym płynie nawadniającym i  hamującym biegunkę ORSALIT® plus smektyn, który może okazać się wybawieniem. Doustny płyn nawadniający nie zajmie dużo miejsca w bagażu, ponieważ dostępny jest w  postaci wygodnych saszetek, których zawartość można łatwo rozpuścić w  wodzie. DPN może się okazać niemalże wybawieniem w  kryzysowych sytuacjach. Co ważne, można go podawać dzieciom powyżej 1. roku życia i  równocześnie sprawdzi się on doskonale u dorosłych. Wyposażeni w  masę praktycznej wiedzy, w dobre nawyki i ORSALIT® plus smektyn… musimy jeszcze pamiętać, że stres jest najlepszym przyjacielem biegunki, więc zróbmy wszystko, aby zaoszczędzić go zarówno sobie, jak i  naszym dzieciom. Konsultacja naukowa: dr n. med Kinga Kowalska-Duplaga 17


BIEGUNKA! Poradnik każdego rodzica

Biegunka – fakty i mity Fakty

18

Biegunka powoduje utratę elektrolitów i wody z organizmu.

W czasie biegunki mogą ulec zaburzeniu niektóre mechanizmy wchłaniania wody z przewodu pokarmowego.

Im młodsze dziecko, tym szybciej pojawiają się u niego następstwa niedoboru płynów.

Szczególnie niebezpieczna dla dziecka jest biegunka połączona z wymiotami, ponieważ wtedy zwiększa się ryzyko szybkiego odwodnienia organizmu.

Podstawą leczenia ostrej biegunki jest nawadnianie.

Niemowlęta karmione piersią rzadziej chorują na biegunkę infekcyjną.

Biegunka u dzieci zaburza florę bakteryjną układu pokarmowego.

Jeśli przebieg biegunki jest ciężki, konieczna jest konsultacja lekarza.

Podczas ostrej biegunki infekcyjnej nie ma potrzeby zmiany dotychczasowej diety, pod warunkiem że dziecko było dotychczas żywione zgodnie z zasadami zdrowejgo żywienia.

W trakcie biegunki nie należy podawać napojów zawierających nadmiar cukru (np.: soków, kompotów czy napojów słodzonych). Należy także unikać napojów gazowanych.

W większości przypadków ostra biegunka spowodowana jest zakażeniami wirusowymi i w związku z tym nie ma potrzeby stosowania antybiotyków.

Leki spowalniające pracę jelit, zawierające loperamid, nie powinny być stosowane u małych dzieci (zwłaszcza tych poniżej 6. roku życia) z uwagi na możliwe powikłania.


Biegunka – fakty i mity

Mity

Szczepienia niemowląt przeciwko rotawirusom są niepotrzebne.

FAŁSZ!

Szczepionka jest jedną z najskuteczniejszych metod zapobiegania zachorowaniom na biegunkę rotawirusową. Poziom ochronny przed rotawirusem utrzymuje się co najmniej przez 3 lata od zaszczepienia, czyli w okresie największego narażenia na wystąpienie infekcji o ciężkim przebiegu.

Nie można się zarazić rotawirusem od osoby, u której nie występują już objawy ostrej biegunki.

FAŁSZ!

Wirusy są wydalane do kilkunastu dni po ustąpieniu objawów biegunki.

Słodkie napoje gazowane pomagają w walce z biegunką.

FAŁSZ!

Gaz zawarty w napojach wypełnia żołądek i zmniejsza uczucie pragnienia, natomiast duża ilość cukru może nasilić objawy biegunki. Tego typu napoje utrudniają jej leczenie. Najważniejsze jest konsekwentne nawadnianie organizmu płynami o właściwym składzie.

Rosół jest dobry na biegunkę.

FAŁSZ!

Rosoły oraz inne wywary mięsno-jarzynowe mogą być podawane po skutecznym nawodnieniu, w okresie powrotu do normalnego żywienia. Z uwagi na trudny do ustalenia skład i zawartość elektrolitów nie powinny być stosowane zamiast płynów nawadniających.

Sama woda wystarczy, aby ustrzec dziecko przed odwodnieniem organizmu.

FAŁSZ!

Odwodnienie to nie tylko utrata wody, ale także elektrolitów. W czasie biegunki dochodzi często do zaburzenia niektórych mechanizmów wchłaniania wody. Najskuteczniej wchłania się ona w  połączeniu z  odpowiednią zawartością glukozy i  elektrolitów. Tak właśnie skomponowane są doustne płyny nawadniające. 19


BIEGUNKA! Poradnik każdego rodzica

Rodzicielskie rady Spytaliśmy mamy, które blogują na tematy rodzicielskie, jakie mają przejścia związane z biegunką u dzieci, jak sobie radzą i – przede wszystkim – co mogą rekomendować innym rodzicom. Zapraszamy do lektury!

Macierzyństwo na szczęście nas hartuje z miesiąca na miesiąc, a  zaryzykowałabym twierdzenie, że z  dziecka na dziecko. Przybywa nam racjonalizmu i  zaczynamy w  końcu trzeźwo myśleć, zamiast działać po omacku. ;-)

Magda Kogut-Wałęcka blogerka, szczesliva.pl Jeszcze 3 lata temu, gdy mój pierworodny Synal był małym zawiniątkiem, na hasło „biegunka” zrobiłabym wielkie oczy. Gdyby dopadła ona wtedy mojego malucha, to groziłoby mi omdlenie, serio. ;-) Założę się, że nie wiedziałabym, w co ręce włożyć. Dzwoniłabym w  panice do lekarza pierwszego kontaktu albo na SOR.

20

Teraz doszłam do punktu, w którym mam już w  domowej apteczce zawsze gotowy Zestaw Doświadczonej Matki ;-) i oprócz wody utlenionej, paracetamolu, plastrów, a  także gotowego do odpalenia termometru na podczerwień jest również doustny płyn nawadniający ORSALIT® plus smektyn. Z takim „zaopatrzeniem” czuję się pewniej i wiem, że nie grozi mi latanie na miotle po okolicznych aptekach. Przezorny zawsze ubezpieczony i  tej zasady się trzymam, szczególnie przy dwójce maluchów, które poddadzą mnie pewnie jeszcze niejednemu sprawdzianowi.


Rodzicielskie rady

Maria Wolna-Pasek

Ilona Kostecka

blogerka, oczekując.pl

blogerka, mumandthecity.pl

W przypadku biegunki u  dziecka w  wieku przedszkolnym przede wszystkim należy nie panikować, bo nerwy mogłyby nas zjeść, mając na uwadze to, jak często i  z  jak prozaicznych z  punktu widzenia dorosłego organizmu przyczyn owa przypadłość się zdarza u  kilkulatka. Ale panikowanie nie oznacza bagatelizowania. Bo o ile sama biegunka od razu nie zaszkodzi, to po pierwsze jej przyczyny mogą być dużo poważniejsze niż sam jej przebieg, a  po drugie nasz brak reakcji i tego  skutki mogą prowadzić do dalszych komplikacji, wynikających z szybkiego odwodnienia małego organizmu, które nierzadko kończą się wizytą w  szpitalu. Należy więc przyjrzeć się temu, co może być powodem dziecięcej niedyspozycji, i  zdecydować, czy niezbędna jest konsultacja z  lekarzem. Natomiast to, co możemy my, w domu, jako rodzice zrobić, to prewencja – czyli łagodzić skutki i chronić przed odwodnieniem. Brak apetytu w  takim stanie u  dziecka jest normalny i  nie ma potrzeby szczególnie dbać o  to, by jadło, natomiast podawanie płynów, najlepiej w  postaci doustnych płynów nawadniających, jak np. ORSALIT® plus smektyn, które skuteczniej nawadniają organizm niż sama woda, to niezbędne minimum.

Kiedy dziecko zaczyna chorować na grypę żołądkową, rodzic musi walczyć z wirusami oraz z… własną bezsilnością! W  sumie nie wiadomo, co gorsze. W  chwili, w  której ze wszystkich sił chciałoby się ulżyć maluchowi w  cierpieniu, nie można zrobić zbyt wiele, bo nie ma leku zwalczającego rotawirusy. Ale, ale! To wcale nie znaczy, że musimy stać z założonymi rękoma. W takiej chwili nasza rola polega na łagodzeniu objawów i  zapobieganiu odwodnieniu. Przede wszystkim warto zrozumieć, co się dzieje w  organizmie dziecka, i… nie panikować, kiedy całkowicie odmawia jedzenia. To zupełnie naturalne! Nie ma co do jedzenia zmuszać, bo wiadomo, jak to się może skończyć. Warto cierpliwie poczekać, aż dziecko poczuje się lepiej, nawet jeśli ma to oznaczać głodówkę lub podgryzanie suchego chleba przez kilka dni z  rzędu. Bo jedzenie nie jest w  tym momencie najważniejsze, a  podawanie doustnych płynów nawadniających, które z  jednej strony nawadniają, a  z  drugiej hamują biegunkę i  uzupełniają niezbędne elektrolity. Wszelkie płyny (w tym preparaty nawadniające, np. ORSALIT® plus smektyn) najlepiej pić bardzo małymi łyczkami, a potem poczekać i zobaczyć, czy nic się nie dzieje. Dać organizmowi czas na strawienie. Jeśli objawy biegunki nie ustępują, konsekwentnie dalej nawadniamy. I  głowa do góry! Czas jest naszym sprzymierzeńcem, bo nawet najgorsza jelitówka kiedyś przecież się skończy. 21


BIEGUNKA! Poradnik każdego rodzica

Wiola Wołoszyn

Magdalena Kołodziej

blogerka, matkawariatka.pl

blogerka, kinderki.eu

Nasze dzieci przechodziły biegunki kilkukrotnie. Na szczęście zawsze udawało nam się uniknąć pobytu w szpitalu. Pamiętam doskonale ten dzień, gdy przy pierwszych objawach biegunki z  wymiotami u  naszego dziecka pognaliśmy do pediatry. Zostaliśmy poinstruowani, jak reagować i  jak rozpoznawać odwodnienie. Noc z  pierwszą biegunką u  dziecka była jedną z  najdłuższych nocy w  naszym życiu. Wiedzieliśmy, jak ważne jest nawadnianie, i  na zmianę z  mężem podawaliśmy dziecku ORSALIT® plus smektyn w  małych ilościach przez całą dobę. Udało nam się uniknąć odwodnienia. Z  każdą godziną było widać poprawę. Od tamtego czasu czujemy się zdecydowanie pewniej, gdy u któregoś z naszych dzieci pojawiają się pierwsze objawy biegunki. Na podstawie naszego doświadczenia możemy z  przekonaniem stwierdzić, że w  przypadku biegunki najważniejsza jest szybka reakcja, odrobina wiedzy na temat nawadniania i  dobrze wyposażona domowa apteczka. Staramy się, aby zawsze znajdował się w  niej ORSALIT® plus smektyn – środek polecony nam tamtego dnia przez naszą zaufaną pediatrę.

Gdy dziecko ma biegunkę, nie musi głodować, ale ostrożnie wybieraj potrawy. Tyczy się to zwłaszcza starszych dzieci. Jeśli dziecko nie ma apetytu, nie zmuszajmy go do jedzenia. Ważne jednak, by dostawało płyny nawadniające. Jeśli po 24 godzinach apetyt odrobinę wróci, pamiętajmy, by posiłki były lekkie. Najlepszy jest ryż. Ugotuj z niego kleik z dodatkiem gotowanej marchewki, która uzupełni poziom potasu. Dobry będzie także kleik z kaszy jęczmiennej lub kukurydzianej. Na obiad można zjeść gotowaną pierś kurczaka. Gdy chcemy szybko uporać się z  biegunką, z  niektórych potraw powinnyśmy po prostu zrezygnować, bo mogą one dodatkowo nasilać jej objawy. Na pierwszym miejscu jest mleko i  jego przetwory.

22

Do pediatry koniecznie trzeba pojechać – i to jak najszybciej – z malcem poniżej 6. miesiąca życia. Weź pod uwagę, że przyczyną nawracających biegunek u maluszków, tak samo jak kolki, może być nietolerancja laktozy, warto więc udać się do lekarza i  sprawdzić przyczynę tych objawów. Niemniej należy w  domowej apteczce zawsze mieć doustne środki nawadniające, jak np. ORSALIT® plus smektyn, które jednocześnie nawadniają, dostarczają niezbędną ilość elektrolitów i hamują biegunkę.


Doustne płyny nawadniające

Doustne płyny nawadniające Zgodnie z wytycznymi europejskimi z 2014 roku najistotniejszym elementem postępowania w leczeniu biegunki u dzieci jest nawadnianie doustnym płynem nawadniającym (DPN) i odpowiednie żywienie. Doustne płyny nawadniające sprawdzą się także w innych sytuacjach życiowych i mogą się okazać przydatne zarówno jeśli chodzi dzieci, dorosłych, jak i seniorów.

Czym więc jest DPN? Doustne płyny nawadniające to roztwory zawierające glukozę i elektrolity. Płyny nawadniające charakteryzują się wysoką osmolarnością, która wynika z  odpowiedniego stężenia glukozy, oraz określoną zawartością elektrolitów, głównie sodu, potasu i chloru.

23


BIEGUNKA! Poradnik każdego rodzica

DPN w lecie

Nadejście sezonu przeziębień – pogorszenie warunków atmosferycznych sprzyja infekcjom. W upalne, letnie dni powinno się pić więcej Gdy w  przebiegu zakażenia dochodzi do napojów, aby uzupełnić straty wody wywołane wzrostu temperatury ciała, wymiotów lub ostrej nasilonym poceniem się. Wysokie temperatury biegunki, ryzyko odwodnienia organizmu jest mogą być zagrożeniem dla naszego zdrowia naprawdę wysokie. Dobrym tego przykładem są infekcje rotawirusowe u niemowląt i małych (ryzyko odwodnienia, udaru słonecznego). dzieci, które są w  stanie odwodnić młody Woda mineralna wydaje się dość oczywistym organizm w ekspresowo szybkim tempie. wyborem, gdy zależy nam na skutecznym nawodnieniu organizmu, ale jak pokazują wyniki Ryzyko wystąpienia niedoboru płynów licznych badań, istnieją napoje, które chronią i  elektrolitów można zmniejszyć dzięki przed odwodnieniem w  bardziej efektywny spożywaniu odpowiedniej ilości płynów, sposób. DPN to zdecydowanie najlepsza opcja ale czasem pomimo starań odwodnienie staje się faktem. W takim przypadku na pierwszy ogień zwalczania niedoboru płynów i elektrolitów. powinien pójść doustny płyn nawadniający, taki jak np. ORSALIT DRINK®, który dostarczy nie

DPN jesienią

Mimo nadejścia jesieni ciągle możemy paść ofiarą odwodnienia, ponieważ tracimy więcej wody niż jej przyjmujemy z jedzeniem i piciem. Paradoksalnie, ryzyko niedoboru płynów jest porównywalne do tego, jakie występuje w okresie letnim.

Z czego to wynika? Mniejsza podaż płynów – w chłodne dni kubek gorącej herbaty zyskuje wyraźną przewagę nad butelką zimnej wody mineralnej, ale ze względu na działanie moczopędne herbata nie nawadnia organizmu równie skutecznie, jak woda. Zmiany w diecie – wakacyjny jadłospis z reguły zawiera więcej świeżych owoców i  warzyw, które w większości składają się przecież z wody. Znaczne ograniczenie ich spożycia nie pozostaje bez wpływu na funkcjonowanie organizmu. 24


Doustne płyny nawadniające tylko wodę, ale również elektrolity potrzebne do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Preparat dostępny jest w gotowej butelce i nie wymaga wcześniejszego przygotowania.

DPN dla sportowców Doustne płyny nawadniające mogą być stosowane również jako uzupełnienie zbilansowanej diety przez osoby aktywne, które są szczególnie narażone na odwodnienie organizmu. Wzmożony wysiłek fizyczny to nie tylko spalanie zbędnych kalorii i podnoszenie sprawności, ale także ryzyko odwodnienia organizmu. Skład DPN gwarantuje szybkie wchłanianie wody i  cennych elektrolitów z  przewodu pokarmowego, a  co za tym

idzie – szybkie przywrócenie równowagi wodnej i elektrolitowej. Doustne płyny nawadniające zawierają wodę, glukozę, sód, chlor i potas, czyli te składniki, które w największej ilości tracone są podczas uprawiania sportu.

DPN dla seniorów U osób w starszym wieku prawdopodobieństwo wystąpienia odwodnienia jest znacznie większe niż u  osób młodych. Z  wiekiem mechanizm odczuwania pragnienia słabnie – wielu seniorów nawet nie zdaje sobie sprawy z tego, że ich organizm potrzebuje większej podaży płynów niż ta, jaką otrzymuje w  ciągu dnia. Niedostateczne nawodnienie organizmu jest niekorzystne dla zdrowia seniora, ponieważ powoduje spadek ciśnienia tętniczego krwi i  przyspieszenie oraz jednoczesne osłabienie pulsu. Zwiększenie podaży płynów jest zalecane od momentu pojawienia się objawów charakterystycznych dla niewielkiego lub umiarkowanego odwodnienia organizmu. Są to: bóle głowy, skurcze mięśni, suchość w  ustach, senność lub rozdrażnienie, ciemne zabarwienie moczu oraz uczucie ogólnego osłabienia. Już wtedy warto zastosować doustny płyn nawadniający (DPN), który w  krótkim czasie uzupełni niedobory wody oraz elektrolitów regulujących podstawowe procesy życiowe. Preparat nawadniający, taki jak np. ORSALIT® plus smektyn, jest bezpieczny dla zdrowia i  chroni przed wystąpieniem poważniejszych symptomów odwodnienia: spadku ciśnienia krwi, silnych skurczów mięśni kończyn, żołądka i  pleców, wzdęć brzucha, osłabienia pulsu oraz zmniejszenia elastyczności skóry.

25


BIEGUNKA! Poradnik każdego rodzica

Domowa i wakacyjna apteczka antybiegunkowa Badania naukowe potwierdzają, że najskuteczniejszym sposobem prawidłowego nawodnienia i dostarczenia niezbędnych elektrolitów jest podawanie doustnych płynów nawadniających. Dbanie o właściwe nawadnianie stanowi podstawę w leczeniu i zapobieganiu powikłaniom ostrej biegunki, dlatego w naszej apteczce, czy to domowej, czy to podróżnej, nie powinno zabraknąć preparatu ORSALIT® plus smektyn.

Ten środek spożywczy specjalnego przeznaczenia medycznego, o przyjaznym dla dzieci malinowym smaku, jednocześnie nawadnia, uzupełnia płyny i składniki mineralne oraz łagodzi i skraca czas trwania biegunki.

W skład preparatu wchodzi smektyn dwuoktanościenny, czyli substancja, która:

26

posiada właściwości adsorbowania niektórych bakterii, wirusów i toksyn bakteryjnych,

działa miejscowo - wyłącznie w świetle przewodu pokarmowego,

wytwarza warstwę ochronną, powlekającą błonę śluzową przewodu pokarmowego.


Domowa i wakacyjna apteczka antybiegunkowa

ORSALIT® plus smektyn rekomendowany jest zarówno dzieciom, jak i osobom dorosłym. Co ważne, ORSALIT® plus smektyn można bez przeszkód spakować do torby podróżnej, ponieważ ma postać wygodnych saszetek, więc nie zajmie dużo miejsca w bagażu. Preparat łatwo rozpuszcza się w wodzie i można go zastosować natychmiast, w każdej sytuacji, gdy zajdzie taka potrzeba.

Dawkowanie

Dzieci powyżej 1. roku życia: 4 saszetki na dobę.

Dzieci powyżej 2. roku życia i dorośli: 6 saszetek na dobę.

27

Biegunka! Poradnik każdego rodzica  

Przyjazne dla użytkowników kompendium wiedzy na temat postępowania w przypadku biegunki: objawów, zagrożeń, sprawdzonych sposobów. Poradnik...

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you