Issuu on Google+

Գինը՝ 100 դրամ

| № 68 (137), չորեքշաբթի, մայիսի 16, 2012 թ., www.orakarg.am

Կ­դառ­նա՞նք արդ­յոք կամ­պուս Հա­յաս­տա­նում օ­տա­րերկր­յա ու­սա­նող­նե­րի ներգ­րա­վե­լու հնա­րա­վո­րու­թյուն­նե­րի շուրջ

Ռոմ ­ն ի vs Օ­բա­մա ԱՄՆ-ի պաշտ­պա­նու­թյան նախ­կին փոխ­նա­խա­րար Ջո­զեֆ Նայը՝ Project Syndicate-ի համար

էջ 4 ›››

խմբագրական

էջ 2 ›››

Խճճված հաշ­վարկ­նե­ր

Դա­տարկ­վող գյու­ղի և հե­ղա­ փո­խու­թյան մա­սին Հայկ Խա­նում­յան, տե­սա­կետ

էջ 2 ›››

Ող­բեր­գա­կան, բայց ոչ ան­հույս ի­րա­վի­ճակ

Pernod Ricard-ը պարտ­վել է Havana Club բրեն­դի հա­մար պայ­քա­րում էջ 6 ›››

Գի­նը թե­լադ­րում են սաուդ­ցի­նե­րը Նավ­թի գի­նը նվա­զա­գույնն է տա­րեսկզ­բից

էջ 6 ›››

Ճգ­նա­ժամ ճգնա­ժա­մի հետևից

Հու­նաս­տանն ար­դեն քա­ղա­քա­կան ճգնա­ժա­մում՝ ան­ցու­մա­յին կա­ռա­վա­րու­ թյուն, նոր ընտ­րու­թյուն­ներ էջ 7 ›››

Աֆ­րիկ­յան ա­ռաջ­խա­ղա­ցում China Daily-ն լույս կտես­նի նաև Սև մայր­ցա­մա­քում էջ 7 ›››

Տունդ հոն է, ուր սիրտդ է Հարցազրույց Ա­նուշ Նագ­գաշ­յա­նի հետ էջ 8 ›››

օ ր ա թ ե ր թ

Նաի­րիտ­յան հան­գույց

Մա­յի­սի 23-ին Աս­տա­նա­յում գու­մար­վե­լու է ԱՊՀ երկր­ նե­րի ֆի­նանս­նե­րի նա­խա­րար­նե­րի նիս­տը, ո­րի ըն­ թաց­քում քննարկ­վե­լու է հա­մա­գոր­ծակ­ցու­թյան երկր­ նե­րի ազ­գա­յին տնտե­սու­թյուն­նե­րի վի­ճա­կը։ Այ­դու­ հան­դերձ, ԵվրԱզԷՍ-ի հա­կաճգ­նա­ժա­մա­յին հիմ ­ն ադ­ րա­մից Հա­յաս­տա­նին խոս­տաց­ված $400  մլն վար­կի տրա­մադր­ման հար­ցը քննար­կում ­ն ե­րի օ­րա­կար­գում նե­րառ­ված չէ։ Այս մի­ջոց­նե­րից է կախ­ված «Նաի­րիտ» գոր­ծա­րա­նի ճա­կա­տա­գի­րը, ո­րը մոտ 2 տա­րի մատն­ ված է պա­րա­պուր­դի և օ­րա­կան կու­տա­կում է մոտ ֌30 մլն-ի պարտք։

Ֆի­դել­յան ռոմ

Microsoft-ի ղե­կա­վա­րը ԱՄՆ-ի վա­տա­գույն մե­նե­ջերն է էջ 6 ›››

էջ 3 ›››

Հա­կաճգ­նա­ժա­մա­յին փո­ղերն այս ան­գամ էլ Հա­յաս­տա­նի կող­քով կանց­նեն

Վար­դան Մ­խի­թար­յան էջ 2 ›››

Թոփ վա­տա­գույ­նը

Հ­րանտ Մար­գար­յա­ն

էջ 5 ›››

տ ն տ ե ս ա կ ա ն

Ընտ­րա­կան ինս­տի­տու­տը ջախ­ջախ­ված է

Կեղծ­ված ընտ­րու­թյուն­նե­րի պատ­ճա­ռով պայ­թյու­նավ­տանգ ի­րա­վի­ճակ է ստեղծ­վել

Ֆոտոլուր

Րաֆֆի Հովհաննիսյանի հայտարարություններից դժվար է պատկերացում կազմել ընտրությունների արդյունքների հարցում «Ժառանգության» պաշտոնական դիրքորոշման մասին: n

Տե՛ս էջ 3 ›››

Օրվա

Ինչ­պես «Օ­րա­կար­գ»ին ա­սա­ցին Հա­յաս­տա­ նի ֆի­նանս­նե­րի նա­խա­ րա­րու­թյու­նից, Հա­յաս­տա­ նին վար­կա­յին մի­ջոց­նե­ րի տրա­մադր­ման հարցն ընդգրկ­ ված չէ ԱՊՀ երկր­ նե­րի ֆի­նանս­նե­րի նա­ խա­րար­նե­րի հան­դիպ­ ման օ­րա­կար­գում։ Խն­դի­ րը են­ թա­ կա է ԵվրԱզԷՍ-ի

վարքագիծ

Եվ­րո­գո­տին խու­սա­փել է ռե­ցե­սիա­յից Տն­տե­սա­կան ա­ճի զրո­յա­կան դի­նա­մի­կան գեր­մա­նա­ցի­ներն են ա­պա­հո­վել Եվ­րո­գո­տուն հա­ջող­վել է խու­սա­փել տեխ­նի­կա­կան ռե­ցե­սիա­յից, ին­չը բնո­ րոշ­վում է եր­կու ե­ռամս­ յակ ա­նընդ­մեջ տնտե­սու­ թյան անկ­մամբ։ 2012թ. 1-ին ե­ռամս­յա­կում եվ­րո­գո­տու 17 երկր­նե­ րի ՀՆԱ-ն նա­ խորդ ե­ րեք ա­միս­նե­րի հա­մե­մատ մնա­ ցել է ան­ փո­ փոխ։ 2011թ.

նույն ժա­մա­նա­կա­հատ­վա­ ծի հա­մե­մատ ևս ցու­ցա­ նի­ շը չի փոխ­ վել։ Այս մա­ սին են վկա­յում Եվ­րա­միու­ թյան վի­ճա­կագ­րա­կան ծա­ ռա­յու­թյան՝ Եվ­րոս­տա­տի հրա­պա­րա­կած նախ­նա­կան տվյալ­նե­րը։ Bloomberg-ը հա­ղոր­ դում է, որ փոր­ձա­գետ­ներն ակն­կա­լում էին եվ­րո­գո­ տու ՀՆԱ-ի 0,2-տո­կո­սա­նոց

ան­կում։ Տա­րա­ծաշր­ջա­ նը զրո­յա­կան դի­նա­մի­կա է ար­ձա­նագ­րել Գեր­մա­նիա­ յից ստաց­ված վի­ճա­կագ­ րա­կան դրա­կան տվյալ­ նե­ րի շնոր­ հիվ։ Այս երկ­ րի ՀՆԱ-ն ըն­ թա­ ցիկ տար­ վա հուն­վար-մար­տին ա­ճել է 0,5%-ով, ին­ չը գե­ րա­ զան­ցել է փոր­ձա­գետ­նե­րի

էջ 6 ›››

Հա­կաճգ­նա­ժա­մա­յին հիմ­ նադ­րա­մի խորհր­դի քննարկ­մա­նը, իսկ Աս­տա­ նա­յում նման նիստ նա­խա­ տես­ված չէ։ Ռու­սաս­տա­նի ֆի­նանս­ նե­րի նա­խա­րա­րու­թյու­նում էլ նշե­ցին, որ Աս­տա­նա­ յում ԵվրԱզԷՍ-ի Հա­ կաճգ­ նա­ժա­մա­յին հիմ­ն ադ­րա­ մի խորհր­դի հեր­թա­կան

նիս­տի անց­կաց­ման վե­րա­ բեր­յալ դեռևս հստակ ո­րո­ շում չի ըն­դուն­վել։ Ն­շենք՝ ապ­րի­լին ռու­ սա­կան և բե­լա­ռու­սա­կան լրատ­վա­մի­ջոց­նե­րը, հղում կա­տա­րե­լով Բե­լա­ռու­սի ֆի­նանս­նե­րի փոխ­նա­խա­ րար Վ­լա­դի­միր Ա­մա­րի­նին, հա­ղոր­դում էին, որ Աս­տա­ նա­յում ԱՊՀ ֆի­նանս­նե­րի նա­խա­րար­նե­րի հեր­թա­կան հան­դիպ­ման շրջա­նա­կում տե­ղի է ու­նե­նա­լու նաև Հա­ կաճգ­նա­ժա­մա­յին հիմ­ն ադ­ րա­մի խորհր­դի նիստ։ Ըստ Ա­մա­րի­նի՝ օ­րա­կար­գում նե­ րառ­ված է լի­նե­լու Բե­լա­ ռու­սին Հա­կաճգ­նա­ժա­մա­ յին հիմ­ն ադ­րա­մի վար­կա­ յին մի­ջոց­նե­րից հեր­թա­կան

էջ 4 ›››


| № 68 (137), չորեքշաբթի, մայիսի 16, 2012 թ.

2 | Տեսանկյուն Դա­տարկ­վող գյու­ղի և հե­ղա­փո­խու­թյան մա­սին

Խմբագրական

Ընտ­րա­կան ինս­տի­տու­տը ջախ­ջախ­ված է Քա­ղա­քա­կան մի­ջա­վայ­րում հա­մե­մա­տա­կան ան­դոր­րը շա­ րու­նա­կվում է: Քիչ թե շատ լուրջ դե­րա­կա­տա­րու­թյուն ու­նե­ ցող քա­ղա­քա­կան ու­ժե­րը խու­սա­փում են կտրուկ քայ­լեր կա­ տա­րե­լուց, իսկ քա­ղա­քա­կան գոր­ծըն­թաց­նե­րը ներ­կա­յում կրում են ոչ թա­փան­ցիկ բնույթ: Ընտ­րու­թյուն­նե­րի մի­ջո­ցով քա­ղա­քա­կան դաշ­տին իշ­խա­նու­թյուն­նե­րի հասց­րած հար­ վա­ծը շո­կա­յին և, կա­րե­լի է ա­սել, ար­հես­տա­կան վի­ճակ է ստեղ­ծել: Այժմ հետևու­թյուն­ներ ա­նե­լու և հա­մա­պա­տաս­խան ռազ­մա­վա­րու­թյուն մշա­կե­լու ժա­մա­նա­կահատ­ված է: Բո­լո­ րին պարզ է, որ նման ընտ­րու­թյուն­նե­րի մի­ջո­ցով քա­ղա­քա­ կան դաշ­տը հնա­րա­վոր չէ ձևա­փո­խում­ն ե­րի են­թար­կել, իսկ իշ­խա­նու­թյան հետ հնա­րա­վոր պայ­մա­նա­վոր­վա­ծու­թյուն­նե­ րն արդ­յունք չեն տա­լիս, քա­նի որ Սերժ Սարգս­յա­նը գոր­ծող կու­սակ­ցու­թյուն­նե­րին ա­վե­լի շատ դի­տար­կում է ոչ թե որ­ պես գոր­ծըն­կեր­նե­րի, այլ հա­ճա­խորդ­նե­րի: Հետևա­բար՝ չի պահ­պա­նում կամ մա­սամբ է պահ­պա­նում նրանց հետ ձեռք բեր­ված որևէ ստվե­րա­յին պայ­մա­նա­վոր­վա­ծու­թյուն: Ս­տեղծ­ված ի­րա­վի­ճա­կը ար­հես­տա­կան է այն­քա­նով, որ երկ­րի քա­ղա­քա­կան դեմք հա­մար­վող խորհր­դա­րա­նի քա­ ղա­քա­կան խճան­կա­րը ձևա­վո­րել է ոչ թե ժո­ղո­վուր­դը, այլ Սերժ Սարգս­յա­նը, ո­րը խորհր­դա­րա­նա­կան բո­լոր ու­ժե­ րին փաս­տա­ցի պար­տադ­րում է չվի­ճար­կել հաս­տատ­ված ստա­տուս քվոն և խա­ղալ իր սահ­մա­նած խա­ղի կա­նոն­նե­ րով: Խորհր­դա­րան ան­ցած կու­սակ­ցու­թյուն­նե­րի ստա­ցած կամ նկա­րած տո­կոս­նե­րից կա­րե­լի է տես­նել, որ ՀՀԿ-ից և ԲՀԿ-ից բա­ցի՝ մյուս բո­լոր կու­սակ­ցու­թյուն­նե­րն ուղ­ղա­կի հանգր­վա­նել են ան­ցո­ղիկ շե­մի տի­րույ­թում: ՀԱԿ-ը որ­պես դա­շինք, ըստ պաշ­տո­նա­կան արդ­յունք­նե­րի, վստա­հու­թյան քվե է ստա­ցել 7 տո­կո­սի սահ­ման­նե­րում, իսկ կու­սակ­ ցու­թյուն­նե­րը՝ 5 տո­կո­սի սահ­ման­նե­րում: Այ­սինքն՝ գրե­թե սահ­մա­նագ­ծա­յին տո­կոս­ներ բաշ­խե­լով քա­ղա­քա­կան ու­ ժե­րին՝ Սերժ Սարգս­յա­նն ըստ էու­թյան պա­րա­լի­զաց­րել է նրանց գոր­ծո­ղու­թյուն­նե­րը հե­տընտ­րա­կան շրջա­նում: Հաշ­վի առ­նե­լով, որ առջևում նա­խա­գա­հա­կան ընտ­րու­ թյուն­ներ են, Հա­յաս­տա­նում ի­րա­կան փո­փո­խու­թյուն­ներ ցան­կա­ցող քա­ղա­քա­կան ու­ժե­րը պետք է լու­ծեն կարևոր խնդիր՝ փո­փո­խու­թյուն­նե­րի հնա­րա­վոր ճա­նա­պար­հի ընտ­րու­թյու­նը: Կա­րե­լի է ա­սել, որ թի­րա­խա­յին հար­վա­ծով մա­յիսի 6-ին Հա­յաս­տա­նում պար­զա­պես ոչն­չաց­վեց ընտ­րա­կան ինս­տի­տու­տը: Փո­փո­խու­թյուն­նե­րով շա­հագրգռ­ված ու­ժե­ րը կա­մա թե ա­կա­մա մղվել են փո­ղոց, նրանց մնա­ցել է միայն հրա­պա­րա­կա­յին պայ­քա­րի ընտ­րու­թյու­նը: Սա­կայն գո­յու­թյուն ու­նի մեկ տար­բե­րակ ևս՝ ար­դար ընտ­րու­թյուն­ նե­րով շա­հագր­գիռ ու­ժե­րի շրջա­նում գեր­մո­բի­լի­զա­ցիան: Այդ ու­ժե­րը ստեղծ­վե­լիք միա­վո­րու­մով խորհր­դա­րա­նում և փո­ղո­ցում կա­րող են լուրջ շար­ժում գե­նե­րաց­նել հա­ նուն ա­զատ և ար­դար ընտ­րու­թյուն­նե­րի և հա­մա­պա­տաս­ խան օ­րենսդ­րա­կան փո­փո­խու­թյուն­նե­րի և վերահս­կո­ ղա­կան տա­րա­տե­սակ ինս­տի­տուտ­նե­րի մի­ջո­ցով հաս­նել նրան, որ 2013թ. ընտ­րու­թյուն­նե­րն էա­կա­ նո­րեն տար­բեր­վեն 2012թ. ընտ­րութ­յուն­նե­րից: n

տ ն տ ե ս ա կ ա ն

օ ր ա թ ե ր թ

Լույս է տեսնում 2011թ. սեպտեմբերի 21-ից: Հիմնադիր և հրատարակիչ՝ «Սիվիլիթաս» հիմնադրամ, վկայական` 03Ա080303, տրվ. 20.05.08թ. Հասցե՝ ք. Երևան, Հյուսիսային պողոտայի 1 Հեռ.՝ +37410 500 119, էլ. փոստ՝ info@orakarg.am Գլխավոր խմբագիր՝ Կարեն Հարությունյան Թողարկման պատասխանատու՝ Մարատ Յավրումյան Վաճառք և բաժանորդագրություն՝ +374 10 500119, +374 55 026249 Գովազդ և մարքեթինգ՝ +374 55 441351 Մեջբերումներ անելիս հղումը «Օրակարգ»-ին պարտադիր է: Թերթի հոդվածների մասնակի կամ ամբողջական հեռուս­տա­ռադիո­ընթերցումն առանց «Օրակարգ»-ին հղման արգելվում է: Նյութերը չեն գրախոսվում և հեղինակներին չեն վերադարձվում: Գովազդների և R տառով հրապարակվող նյութերի բովանդա­կության համար խմբագրությունը պատասխանատվություն չի կրում: Տառատեսակը՝ Էդիկ Ղաբուզյանի Հրատարակության 1-ին տարի Ստորագրված է տպագրության՝ 15.05.2012թ. Տպաքանակը՝ 2000

Հայկ Խա­նում­յան

Հ

Հ բարձ­րաս­տի­ճան պաշ­տոն­ յա­նե­րը ժա­մա­նակ առ ժա­ մա­նակ ցնցող հայ­տա­րա­րու­ թյուն­ներ են ա­նում ար­տա­գաղ­թի վե­րա­բեր­յալ, ին­չը հա­սա­րա­կու­թյան բուռն ար­ձա­գան­քից հե­տո փոր­ ձում են ներ­կա­յաց­նել որ­պես կա­ տակ կամ ընդ­դի­մա­խոս­նե­րի կող­ մից շա­հար­կում­ն եր: Մոտ մեկ տա­ րի ա­ ռաջ վար­ չա­ պետ Տիգ­րան Սարգս­յա­նի «կա­տա­ կը» կրի­տի­կա­կան զանգ­վա­ծի և ար­ տա­գաղ­թի մա­սին կա­րե­լի էր մո­ռա­ նալ, ե­թե չլի­ներ Սերժ Սարգս­յա­նի՝ սրան լրաց­նող մտքե­րը սահ­մա­նա­ մերձ գյու­ղե­րի դա­տարկ­ման մա­ սին: ՀՀ նա­խա­գա­հը մեծ խնդիր չի տես­նում այդ բնա­կա­վայ­րե­րի դա­ տարկ­ման մեջ: Նա­խա­գա­հի տրա­ մա­բա­նու­թյամբ՝ ե­թե շրջա­կայ­քում կան նոր­մալ են­թա­կա­ռուց­վածք­ ներ ու­նե­ցող բնա­կա­վայ­րեր, ա­պա նա­խընտ­րե­լի է, որ լեռ­նա­յին գյու­ ղի 10-12 ըն­տա­նի­քը իջ­նի ու բնակ­ վի նոր­մալ գյու­ղում: Դեռ 2010թ. մար­ տին սի­ րիա­ կան «Ալ Վա­ թան» թեր­ թի հետ

հար­ցազ­րույ­ցում ՀՀ նա­խա­գահը, անդ­րա­դառ­նա­լով Ար­ցա­խի թերբ­ նա­կեց­ված շրջան­նե­րին, ա­սել էր. «Հա­կա­ռակ Ադր­բե­ջա­նի պնդում­ն ե­ րին՝ այդ գո­տին մեր կող­մից ո՛չ բնա­ կեց­ վում և ո՛չ էլ շա­ հա­ գործ­ վում է: Երբ Ղա­րա­բա­ղի ժո­ղո­վուր­դը ստա­ նա իր ինք­նո­րոշ­ման ի­րա­վունքն ի­րա­գոր­ծե­լու ի­րա­կան հնա­րա­վո­ րու­թյուն, և ս­տեղծ­վեն անվ­տան­ գու­թյան և զար­գաց­ման գործ­նա­ կան մե­խա­նիզմ­ն եր, հայ­կա­կան կող­մի փոխ­զի­ջում կա­րող է դիտ­ վել Ղա­րա­բա­ղի շուրջ գտնվող այդ շրջան­նե­րի վե­րա­դարձն Ադր­բե­ջա­ նին՝ ի­հար­կե, պահ­պա­նե­լով Լեռ­ նա­յին Ղա­րա­բաղն ու Հա­յաս­տա­ նը կա­պող մի­ջանց­քը»: Նա­խա­գա­հի այս մտքե­րի քննա­դա­տու­թյու­նը մի խումբ վեր­լու­ծա­բան­ներ փոր­ձում էին լռեց­նել՝ «ա­սեց, հո չհանձ­նե՞ց», «նա­խա­գահ է, մի բան պետք է ա­սի» և այս շար­քի այլ փաս­տարկ­նե­րով: Ես հակ­ված եմ վե­րոնշ­յալ և սահ­ մա­նա­մերձ գյու­ղե­րի վե­րա­բեր­ յալ մտքե­ րի, ինչ­ պես նաև Տիգ­ րան Սարգս­յա­նի ար­տա­գաղ­թի ու կրի­ տի­կա­կան զանգ­վա­ծի վե­րա­բեր­ յալ դա­տո­ղու­թյուն­նե­րի միջև շղթա տես­նել: Թերբ­նա­կեց­ված շրջան­ներն ու սահ­մա­նա­մերձ գյու­ղե­րը բնա­կեց­ նե­լը են­թադ­րում է բարձր գի­տակ­ ցու­թյուն և արդ­յու­նա­վետ աշ­խա­ տանք: Սա կա­ րող է ա­ նել հա­ յաս­ տան­յան այն կա­ռա­վա­րու­թյու­նը, ո­րը հստակ նպա­տակ ու­նի դեր խա­ ղալ այս տա­րա­ծաշր­ջա­նում: Այ­սօր­ վա իշ­խա­նու­թյուն­նե­րը նման նպա­ տակ չու­նեն: Ա­վե­լին՝ օր օ­րի Հա­յաս­ տա­նի տնտե­սա­կան կա­ռուց­ված­քին

ա­վե­լի շա­հա­վետ են դառ­նում ուր­ բա­նի­զաց­ման բարձր մա­կար­դա­կը և ար­ տա­ գաղ­ թը: Օրեցօր ավելի են հզո­րա­նում ներկ­րող­նե­րը, ներկր­ վող ապ­րանք­նե­րի մի շարք շու­կա­ ներ պար­զա­պես մո­նո­պո­լի­զաց­ված են և գտն­վում են իշ­խա­նու­թյուն­ նե­րի հսկո­ղու­թյան ներ­քո՝ ա­պա­ հո­վե­լով հսկա­յա­կան շա­հույթ­ներ: Ներկր­ման և ար­տա­հան­ման դիս­ բա­լանսն էլ հիմ­ն ա­կա­նում լրաց­ վում է տրանս­ֆերտ­նե­րով: Տ­րանս­ ֆերտ­նե­րի մե­ծու­թյու­նը կախ­ված է ար­տագ­նա աշ­խա­տող­նե­րի մեծ թվից: Հետևա­բար՝ Տիգ­րան Սարգս­յա­ նի ա­սած կրի­տի­կա­կան զանգ­վա­ ծը ոչ միայն պետք է ար­տա­գաղ­թի, որ հե­ղա­փո­խու­թյուն չա­նի, այլ նաև պետք է փող ու­ղար­կի, որ հայ­րե­նի­ քում մնա­ցած հա­րա­զատ­ներն օգտ­ վեն մե ­նաշ­նոր­հա­յին դիրք ու­նե­ցող ներկ­րող­նե­րի ծա­ռա­յու­թյուն­նե­րից: Սա­ կայն մենք ոչ միայն աշ­ խա­ տուժ, այլ նաև հան­ քան­ յութ ենք ար­տա­հա­նում: Ան­հայտ ծա­գում կամ բաժ­նե­տեր ու­նե­ցող ըն­կե­րու­ թյուն­նե­րը տա­նում են Հա­յաս­տա­ նի ըն­դեր­քը՝ կո­պեկ­ներ թող­նե­լով հարս­տու­թյան իս­կա­կան տի­րո­ջը՝ ՀՀ քա­ղա­քա­ցի­նե­րին: Այն­ պես որ՝ պետք չէ բնա­ կեց­ նել սահ­մա­նա­մերձ գյու­ղերն ու թերբ­ նա­կեց­ված շրջան­նե­րը: Ա­վե­լի հեշտ է մարդ­կանց կենտ­րո­նաց­նել մի քա­ նի քա­ղաք­նե­րում, որ­տեղ զա­նա­զան «Երևան-սի­թի­նե­րը» կվա­ճա­ռեն անհ­րա­ժեշտ ի­րերն ու մթեր­քը, իսկ բան­կերն էլ օ­պե­րա­տիվ ձևով ձեզ կհասց­նեն ար­տերկ­րում աշ­խա­տող հա­րա­զա­տի ու­ղար­կած գու­մա­րը:  n

Ող­բեր­գա­կան, բայց ոչ ան­հույս ի­րա­վի­ճակ Վար­դան Մ­խի­թար­յան, Հատ­ված 7or.am-ի հոդ­վա­ծից

Հ

ի­ մա շա­ տերն են հարց տա­ լիս, թե ին­չու ընտ­րու­թյուն­նե­րի արդ­ յուն­քում ստաց­վեց այն պատ­կե­րը, որն ու­նենք: Հարց­նում են՝ հու­սա­լով գտնել պա­տաս­խան­ներ: Մա­յի­սի 6-ի խորհր­դա­րա­նա­կան ընտ­րու­թյուն­ նե­րից հան­րու­թյու­նը մի շատ պարզ հետևու­թյուն ա­րեց՝ գոր­ծող իշ­խա­ նու­թյուն­նե­րը թքած ու­նեն ժո­ղովր­ դի կար­ծի­քի վրա և մ­տա­դիր չեն զի­ ջել իշ­խա­նու­թյու­նը: Այլ կերպ ա­սածէ իշ­խա­նու­թյուն­ներն ի­րենց քայ­լե­րով հան­րու­թյանն ա­մե ­նա­պարզ և հաս­ կա­նա­լի լեզ­վով հաս­կաց­րին, որ ընտ­րու­թյուն­նե­րով իշ­խա­նա­փո­խու­ թյուն և ընդ­հան­րա­պես որևէ փո­փո­ խու­թյուն չի կա­րող լի­նել: Այս սոս­կա­լի վի­ճա­կից դուրս գա­ լու հա­ մար ի­ րոք պետք է կա­ րո­ ղա­ նանք նա­յել ճշմար­տու­թյան աչ­քե­ րին և փոր­ձենք հաս­կա­նալ, թե ին­չու ե­կանք-հա­սանք այն ի­րա­վի­ճա­կին, երբ մենք ի վի­ ճա­ կի չենք ընտ­ րու­ թյուն­նե­րի մի­ջո­ցով իշ­խա­նու­թյուն ձևա­վո­րել: Դեռ խորհր­դա­յին իշ­խա­նու­թյան պայ­ման­նե­րում մենք ընտ­րե­ցինք մի խորհր­դա­րան, ո­րը հե­տա­գա­ յում պետք է ըն­դու­ներ Ան­կա­խու­ թյան հռչա­կա­գի­րը և սկ­սեր ան­կա­ խու­թյան գոր­ծըն­թա­ցը: Խորհր­դա­յին Միու­թյան գո­յու­թյան պայ­ման­նե­րում

1990թ. մա­յի­սին հայ ժո­ղո­վուր­դը կա­րո­ղա­ցավ ընտ­րու­թյուն կա­տա­ րել: Ա­մե ն ինչ ի­դեա­լա­կան չէր, բայց ա­մե ­նա­կարևորն այն է, որ հաղ­թեց ժո­ղովր­դի կամ­քը: Ժո­ղովր­դի կամ­ քը հաղ­թեց նաև այն ժա­մա­նակ, երբ այդ խորհր­դա­րա­նը նա­խա­գահ էր ընտ­րում: Ու­ժե­րի հա­րա­բե­րակ­ցու­ թյու­նը գրե­թե հա­վա­սար էր խորհր­ դա­րա­նի ներ­սում, բայց խորհր­դա­ րա­ նից դուրս կար մի ժո­ ղո­ վուրդ, ո­րի ճնշող մե­ծա­մաս­նու­թյու­նը ցան­ կա­նում էր, որ ԳԽ նա­խա­գահ ընտր­ վեր Լևոն Տեր-­Պետ­րոս­յա­նը: Ի վեր­ ջո, կո­մու­նիս­տա­կան նո­մե նկ­լա­ տու­րան զի­ջեց: Հե­տո ե­կավ Ան­կա­ խու­թյան հռչա­կա­գիր ըն­դու­նե­լու և Ան­կա­խու­թյան հան­րաք­վե նշա­նա­ կե­լու ժա­մա­նա­կը: Պա­տե­րազ­մից հե­տո մենք հրա­շա­ լի հնա­րա­վո­րու­թյուն ու­նեինք կա­ ռու­ցել   հզոր և ժո­ղովր­դա­վա­րա­կան պե­տու­թյուն: 1995թ. ընտ­րու­թյուն­ ներն էլ պետք է դառ­նա­յին դրա հիմ­ քե­րը: Բայց տե­ղի ու­նե­ցավ մի գոր­ ծըն­թաց, ո­րի արդ­յուն­քում ձևա­վոր­ վեց «Հան­րա­պե­տու­թյուն» միա­վո­ րու­մը, ո­րում ընդգրկ­վե­ցին մար­դիկ, ո­րոնց գե­րակ­շիռ մա­սը որևէ կապ չու­ներ ո՛չ պա­տե­րազ­մի, ո՛չ ան­կա­ խու­թյան, ո՛չ էլ քա­ղա­քա­կա­նու­թյան հետ: Այն­տեղ հայտն­վե­ցին մար­ դիկ, ո­ րոնց թվում էր, թե Խորհր­ դա­յին Միու­թյու­նը շա­րու­նակ­վում է, և որ միակ տար­ բե­ րու­ թյունն այն է, որ կոմ ­կ ու­սին փո­խա­րի­նե­լու է ե­կել

«Հան­րա­պե­տու­թյուն» միա­վո­րու­մը, որն էլ պետք է հա­վերժ և ան­հոգ իշ­ խի: 1995թ. ընտ­րու­թյուն­ներն էլ հիմ­ նա­կա­նում չար­տա­հայ­տե­ցին հա­ սա­րա­կու­թյան տրա­մադ­րու­թյուն­նե­ րը: Ա­վե­լին՝ ա­ռա­ջին ան­գամ դրվեց պատ­գա­մա­վո­րա­կան ման­դատ նվի­ րե­լու ա­վան­դույ­թը: Իսկ հե­տո յու­րա­քանչ­յուր ընտ­րու­ թյուն ա­վե­լի վա­տը ե­ղավ նա­խորդ­ նե­րից: Ընդ ո­րում՝ բա­ցա­ռու­թյուն չկազ­մե­ցին նաև 99թ. խորհր­դա­ րա­նա­կան ընտ­րու­թյուն­նե­րը, ո­րոնք հա­մե­մա­տա­բար ար­դա­րա­ցի ար­տա­ ցո­լե­ցին հան­րա­յին ցան­կու­թյուն­նե­ րը, բայց ա­ սել, որ կեղ­ ծիք­ ներ չեն ե­ղել, սխալ կլի­նի…. Այ­սօր ի­րա­վի­ճա­կը ող­բեր­գա­կան է, բայց ոչ ան­հույս, քա­նի որ ի­րա­կա­ նում բնակ­չու­թյու­նը դեմ քվեար­կեց գոր­ծող իշ­խա­նու­թյուն­նե­րին: Բո­ լոր գի­տա­կից քա­ղա­քա­ցի­նե­րի հա­ մար էլ պարզ է, որ ե­թե Հա­յաս­տա­ նում ի­րա­կա­նում քվեար­կեր 1,5 մի­ լիոն մարդ, ա­պա երկ­րում պետք է ապ­րեր առն­վազն 3,8-4,1  մլն մարդ: Այ­սինքն՝ ի­րա­կան քվեար­կող­նե­րի ճնշող մե­ծա­մաս­նու­թյու­նը ՀՀԿ-ին դեմ է քվեար­ կել: Այս ա­ մե ­ նից քա­ ղա­քա­կան ու­ժե­րը պետք է հա­մա­ պա­տաս­խան հետևու­թյուն­ներ ա­նեն և հաս­կա­նան, որ անհ­նար է կա­ռա­ վա­րել և հա­ջո­ղու­թյան հաս­նել մի երկ­րում, ո­րի բնակ­չու­թյան առն­ վազն 2/3-ը իշ­խա­նու­թյուն­նե­րին չի վստա­հում:  n

Օրաթերթը տպագրվում է «Տիգրան Մեծ» հրատա­րակ­չու­թյան տպարանում, ք.Երևան, Արշակունյաց 2:

Խմ­բագ­րա­կա­նը չի պայ­մա­նա­վո­րում թեր­թի այլ հատ­ված­նե­րում նո­րու­թյուն­նե­րի ընտ­րու­թյունն ու լու­սա­բա­նու­մը: Այս  է­ջում հրա­պա­րակ­վող մյուս կար­ծիք­նե­րը կա­րող են չհա­մընկ­նել խմբագ­րու­թյան դիր­քո­րոշ­մա­նը:


№ 68 (137), չորեքշաբթի, մայիսի 16, 2012 թ. |

Օրակարգ | 3

Րաֆ­ֆիի խճճված հաշ­վարկ­նե­րը Ին­չո՞ւ նա չի ա­սում, որ ի­րենց ձայ­նե­րը կեղծ­վել են

Ֆոտոլուր

Այս օ­րե­րին վերջ­նա­կա­նա­պես պարզ դար­ձավ, թե ինչ կար­ծիք ու­նի «Ժա­ռան­գու­թյուն» կու­ սակ­ցու­թյու­նը մա­յի­սի 6-ի ընտ­ րու­թյուն­նե­րի հետ կապ­ված, թեև կու­սակ­ցու­թյան ա­ռաջ­նորդ Րաֆ­ֆի Հով­հան­նիս­յա­նի հայ­ տա­րա­րու­թյուն­նե­րից դժվար է պատ­կե­րա­ցում կազ­մել «Ժա­ ռան­գու­թյան» պաշ­տո­նա­կան դիր­քո­րոշ­ման մա­սին: Նա­խօ­ րեին կու­սակ­ցու­թյան նա­ խընտ­րա­կան շտա­բում «Ժա­ռ ան­գ ու­թ յուն» և «Ա­ զատ դե­

Տ­պա­վո­րու­թյուն է, որ Րաֆ­ֆի Հով­հան­նիս­յա­նը ի­րոք խոս­տո­վա­նում է, որ Աժ ընտ­րու­ թյուն­նե­րի արդ­յունք­նե­րը ար­տա­ցո­լում են «Ժա­ռան­գու­թյան» ու­նե­ցած վար­կա­նի­շը:

մ ո կ ­ ր ա տ­ն ե ր » կու­ս ակ­ց ու­թ յուն­ նե­րի ան­դամ­ն ե­րի և ակ­տի­վիստ­նե­րի հա­վա­քի ժա­ մա­նակ Րաֆ­ֆի Հով­հան­նիս­յա­ նը հայ­տա­րա­րել էր, որ ի­րենք, ճիշտ է, սխալ­ վել էին ի­ րենց հաշ­վարկ­նե­րի մեջ, երբ կար­ ծել էին, որ ընտ­րող­նե­րի 25 տո­ կոսն ի­րենց է ձայն տա­լու, սա­ կայն կոչ է ա­րել ներ­կա­նե­րին չհու­սալք­վել և պայ­քա­րել հա­ նուն «Նոր Հա­յաս­տա­նի»: Ն­կա­տենք, որ այս հայ­տա­րա­ րու­թյան մեջ «Ժա­ռան­գու­թյան»

ա­ռաջ­նոր­դը չի ա­սում, որ ի­րենց ձայ­ նե­ րը կեղծ­ վել են, և 5-տո­ կո­սա­նոց վստա­հու­թյան քվեն ա­մե նևին էլ չի հա­մա­պա­տաս­ խա­նում ի­րա­կա­նու­թյա­նը: Տ­պա­վո­րու­թյուն է, որ Րաֆ­ֆի Հով­հան­նիս­յա­նն ի­րոք խոս­տո­ վա­նում է, որ Աժ ընտ­րու­թյուն­ նե­րի արդ­յունք­նե­րն ար­տա­ցո­ լում են «Ժա­ռան­գու­թյան» ու­նե­ ցած վար­կա­նի­շը: «Ժա­ռան­գու­թյան» ա­ռաջ­ նոր­դի ե­րեկ­վա և այ­սօր­վա հայ­տա­րա­րու­թյուն­նե­րի մեջ ընտ­րու­թյուն­նե­րը քննա­դա­ տող լղոզ­ված ձևա­կեր­պում­ ներ կան, ո­ րոն­ ցից շատ բարդ է պատ­կե­րա­ցում կազ­մել, թե ի­րա­կա­նում նոր խորհր­դա­րա­ նը ինչ­քա­նով է հա­մա­պա­տաս­ խա­նում ժո­ղովր­դի կա­մար­տա­ հայ­տու­թյա­նը: Օ­րի­նակ՝ Րաֆ­ ֆի Հով­հան­նիս­յա­նի այ­սօր­վա հայ­տա­րա­րու­թյան մեջ աս­ված է. «Գոր­ծող վար­չա­կարգն ան­ նա­խա­դեպ կեր­պով մեղ­սակ­ ցու­թյան պաշ­տա­մունք պար­ տադ­րեց հայ հան­րու­թյան հոծ զանգ­ված­նե­րին և, չնա­յած իր իսկ հնչեց­րած ժո­ղովր­դա­վա­ րա­կան հռե­տո­րա­բա­նու­թյա­նը, ընտ­րու­թյուն­նե­րում բա­ցար­ ձակ քա­մահ­րա­կան պահ­վածք դրսևո­րեց քա­ղա­քա­ցիա­կան ա­զա­տու­թյուն­նե­րի, սահ­մա­ նադ­րա­կան ի­րա­վուն­քի և ազ­ գա­յին կա­մար­տա­հայ­տու­թյան ան­կապ­տե­լի սկզբուն­քի նկատ­ մամբ»: Նա նաև նշում է, թե «հեր­թա­կան ան­գամ ու­նե­ցանք դե ֆակ­տո խորհր­դա­րան»:

Ե­թե Րաֆ­ֆի Հով­հան­նիս­յա­ նը գտնում է, որ Սերժ Սարգս­ յա­նի վար­չա­կար­գը քա­մահ­րա­ կան պահ­վածք է դրսևո­րել ժո­ ղովր­դի կա­մար­տա­հայ­տու­թյան նկատ­մամբ, ան­հաս­կա­նա­ լի է, թե ին­չո՞ւ են ի­րենք սխալ­ վել ի­րենց հաշ­վարկ­նե­րի մեջ և ս­տա­ցել հինգ ան­գամ պա­կաս քվե: Գու­ ցե սխալ­ վե՞լ են՝ հա­ վա­տա­լով, որ Սերժ Սարգս­յա­նը «Ժա­ռան­գու­թյա­ն»-ը կամ­րագ­րի 25-տո­կո­սա­նոց արդ­յունք, սա­ կայն գոր­ծող նա­խա­գա­հը «իր խոս­ քին տեր չի կանգ­ նել» և խճ­ճել է Րաֆ­ֆի Հով­հան­նիս­յա­ նի հաշ­վարկ­նե­րը: Րաֆ­ֆի Հով­ հան­նիս­յա­նը նաև հայ­տա­րա­րել է, որ ի­ րենք ան­ պայ­ ման մաս­ նակ­ցե­լու են 2013թ. նա­խա­գա­ հա­կան ընտ­րու­թյուն­նե­րին: Ան­ հաս­ կա­ նա­ լի է, թե նրանց ըն­ դու­նած 5-տո­կո­սա­նոց վստա­ հու­թյան պա­շա­րով ինչ­քա­նո՞վ հնա­րա­վոր կլի­նի լուրջ հայտ ներ­կա­յաց­նել նա­խա­գա­հա­կան ընտ­րու­թյուն­նե­րի ժա­մա­նակ, և արդ­յո՞ք այդ մաս­նակ­ցու­թյու­ նը դե ֆակ­տո մաս­նակ­ցու­թյուն չի լի­նե­լու: Ա­վե­լի ճիշտ չէ՞ր լի­ նի խո­սել այն մա­սին, թե ի­րենց կար­ծի­քով՝ ի՞նչ չա­փով են կեղծ­ վել ընտ­րու­թյուն­նե­րը և ի՞նչ մե­ խա­նիզմ­ն ե­րով: Ա­մե ն դեպ­ քում, ե­թե «Ժա­ռան­գու­թյու­նը» գտնում է, որ ընտ­րու­թյուն­նե­րը կեղծ­վել են, և խորհր­դա­րանն էլ լե­գի­տիմ չէ, ին­չո՞ւ է վերց­նում ման­դատ­նե­րը, ի՞նչ հիմ­ն ա­վոր­ մամբ:  n Դե­րե­նիկ Մալ­խաս­յան

Կեղծ­ված ընտ­րու­թյուն­նե­րի պատ­ճա­ռով պայ­թյու­նավ­տանգ ի­րա­վի­ճակ է ստեղծ­վել

«Ե­թե ժո­ղովր­դի կամ­քը չի դրսևոր­վել, ե­թե ժո­ղովր­դի կամ­ քը չի ար­ձա­նագր­վել, ու­րեմն կեղծ­վել են: Կեղ­ծիք­նե­րը զա­ նա­զան են լի­նում, ուղ­ղա­կի այս ան­գամ­վա կեղ­ծի­քը շատ ա­վե­լի պրո­ֆե­սիո­նալ ձևով է ծրագր­վել և կազ­մա­կերպ­վել: Բայց ե­թե ժո­ ղովր­դի կամ­քը չի ար­ձա­նագր­վել, դա ի՞նչ է նշա­ նա­ կում… ե­ թե քա­ ղա­քա­կան ու­ժե­րի ճշգրիտ պատ­ կե­րը, հա­մա­մաս­նու­թյու­նը չի ներ­ կա­յա­նում Ազ­գա­յին ժո­ղով, այդ ընտ­րու­թյուն­ներն ո՞ւմ են պետք: Այս ան­գամ, կար­ծում եմ, ընտ­րա­ տե­ղա­մա­սե­րում տե­ղի ու­նե­ցած խախ­տում­ն ե­րը, ի հա­րա­բե­րու­ թյուն նա­խորդ ընտ­րու­թյուն­նե­րի, նվազ էին, բայց այն, ինչ տե­ ղի ու­նե­ցավ ընտ­րա­տե­ղա­մա­սե­րից դուրս՝ ընտ­րա­կա­շառ­քի պատ­ կե­րով, սար­սա­փե­լի էր, ան­նա­ խա­ դեպ էր: Այդ տե­ սակ երևույթ դեռ չէր ե­ղել առ­հա­սա­րակ: Այդ դեպ­քում ժո­ղովր­դի 90 տո­կո­սը դժգոհ է վի­ճա­կից, բայց 85 տո­կո­ սը քվեար­կել է իշ­խա­նու­թյան օգ­ տին: Դա նշա­ նա­ կում է, որ կեղծ ի­րա­վի­ճակ գո­յու­թյուն ու­նի: Սա

պայ­թյու­նավ­տանգ ի­րա­վի­ճակ է»,– ա­սել է Մար­գար­յա­նը: -­Դուք կան­խա­տե­սո՞ւմ եք սո­ցիա­լա­կան կամ քա­ղա­ քա­կան պայ­թյուն: -­Ցան­կա­ցած պայ­թյուն չեմ էլ ու­ զում, որ լի­նի, դրա մա­սին չէ խոս­ քը, դա ցան­ կու­ թյան հետ կապ չու­նի: Բայց որ այս կեղծ ի­րա­վի­ ճա­ կը գո­ յու­ թյուն ու­ նի, և որ այս վի­ճա­կը չի կա­րող եր­կար տևել, ես դրա­նում վստահ եմ: -Ին­չի՞ կա­րող է հան­գեց­նել այս ի­րա­վի­ճա­կը: -Ա­մե­նա­սար­սա­փե­լին ար­տա­ գաղ­թի շա­րու­նա­կու­թյունն է: Մար­ դիկ, որ հու­ սա­ խաբ են լի­ նում, մար­ դիկ, որ այլևս թու­ նե­ լի վեր­ ջում լույս չեն տես­ նում և ի­րենց ճա­կա­տա­գի­րը փոր­ձում են այլ ա­ փե­ րում փնտրել: Դա ա­ մե­ նա­սար­սա­փե­լին է, բայց ես նաև չէի ու­զե­նա, որ մենք քա­ղա­քա­ կան ան­կա­յու­նու­թյան օ­րեր ապ­ րեինք: Բայց վստահ եմ, որ ինչ-որ կերպ այս կու­տակ­ված է­ներ­գիան դրսևոր­վե­լու է:

-­Դաշ­նակ­ցու­թյու­նը ի՞նչ է պատ­րաստ­վում ա­նել՝ հաշ­ վի առ­նե­լով, որ ա­սում եք՝ ընտ­րու­թյուն­նե­րը կեղծ­ վել են, պայ­թյու­նավ­տանգ ի­րա­վի­ճակ է ստեղծ­վել… -­Մենք պայ­քա­րը շա­րու­նա­ կե­ լու ենք. ա­ մեն օր, ա­ մեն տեղ ա­նար­դա­րու­թյան դեմ պայ­քա­ րե­լու ենք: Մենք շղթա­յա­զեր­ծե­ լու ենք մի պայ­քար բո­լոր բնա­գա­ վառ­նե­րում, բո­լոր աս­տի­ճան­նե­ րում, մինչև կա­րո­ղա­նանք հաս­նել այն արդ­յուն­քին, որ թե՛ ժո­ղո­վուր­ դը ի­մաստ գտնի իր քվեն ճշգրիտ ձևով ար­ձա­նագ­րե­լու, թե՛ իշ­խա­ նու­թյուն­նե­րին հնա­րա­վոր չլի­նի այս մե­թո­դով ա­ռաջ գա­լու, ո­րով­ հետև ընտ­րա­տե­ղա­մա­սե­րում տար­վող ընտ­րա­կեղ­ծիք­նե­րն ընտ­ րա­կան հանձ­նախմ­բե­րի ճշգրիտ պար­տա­կա­նու­թյուն­նե­րը կա­տա­ րե­լով են պայ­մա­նա­վոր­ված: Ընտ­ րա­կա­շառ­քի դեմն առ­նե­լու գոր­ ծը ի­րա­վա­պահ մար­մին­նե­րինն է, նշա­նա­կում է՝ մեր երկ­րում ի­րա­ վա­պահ մար­մին­ներ չու­նենք: -­Դաշ­նակ­ցու­թյու­նը դաշ­նա­ կից­ներ փնտրե­լո՞ւ է իր այդ պայ­քա­րում, և ե­թե՝ ա­յո, ա­պա ով­քե՞ր կա­րող են լի­ նել այդ դաշ­նա­կից­նե­րը: -­Մենք նույ­նիսկ այս պա­հին զերծ ենք մնա­լու ինք­նան­պա­տակ

«Մեր կու­սակ­ցու­ թյան մեջ ե­ղած տրա­մադ­րու­թյու­ նը փաս­տում է, որ մենք [նա­խա­գա­ հա­կան] ընտ­րու­ թյուն­նե­րին մաս­ նակ­ցե­լու ենք սե­ փա­կան թեկ­նա­ ծո­ւով»,– ա­սում է Հ­րանտ Մար­գար­ յա­նը:

Ֆոտոլուր

ՀՅԴ Բ­յու­րո­յի ներ­կա­յա­ցու­ցիչ Հ­րանտ Մար­գար­յա­նի հա­մոզ­մամբ՝ մա­յի­սի 6-ին Հա­յաս­տա­նում կա­յա­ցած խորհր­դա­րա­նա­կան ընտ­ րու­թյուն­նե­րը կեղծ­վել են, ին­չի հետևան­քով երկ­րում ստեղծ­վել է պայ­թյու­նավ­տանգ ի­րա­վի­ճակ: Մար­գար­յա­նի հետ «Ա­զա­տու­ թյուն» ռա­դիո­կա­յա­նի հար­ցազ­րույ­ցը ներ­կա­յաց­ված է ստորև:

գոր­ծո­ղու­թյուն­նե­րից. մեր դաշ­ նա­կի­ցը հա­մա­րում ենք ժո­ղովր­ դին: Կոնկ­րետ հար­ցեր հաղ­թա­ հա­րե­լու հա­մար կա­րե­լի է ցան­կա­ ցած ու­ժի հետ հա­մա­գոր­ծակ­ցել, բայց ընդ­հան­րա­պես հա­մա­գոր­ ծակ­ցու­թյու­նն ինք­նան­պա­տակ չէ: Վեր­ջա­պես, մենք մի ծրա­գիր ու­ նենք, որն ու­զում ենք ի­րա­գոր­ծել այս երկ­րում: -­Միաս­նա­կան շտա­բը այլևս գո­յու­թյուն չու­նի՞: -­Կար­ծում եմ՝ միաս­նա­կան շտա­բը ընտ­րու­թյուն­նե­րի ըն­թաց­ քը վե­ րահս­կե­լու հա­մար էր և իր ֆունկ­ցիան ա­վար­տել է: -Առջևում նա­խա­գա­հա­կան ընտ­րու­թյուն­ներ են, Դաշ­ նակ­ցու­թյու­նն ի՞նչ է ա­նե­լու՝

ո՞ւմ թեկ­նա­ծու­թյունն է սա­ տա­րե­լու կամ իր թեկ­նա­ ծուին ա­ռա­ջադ­րե­լո՞ւ է: -Այդ հար­ցե­րի պա­տաս­խա­ նը մենք ճշտե­ լու ենք մեր գա­ լիք՝ Հա­յաս­տա­նի գե­րա­գույն ժո­ ղո­վի ըն­թաց­քում: Ոչ ոք չի կա­րող ի սկզբա­ նե այդ հար­ ցե­ րին պա­ տաս­խա­նել, բայց մեր կու­սակ­ցու­ թյան մեջ ե­ղած տրա­մադ­րու­թյու­ նը փաս­տում է, որ մենք ընտ­րու­ թյուն­նե­րին մաս­նակ­ցե­լու ենք սե­ փա­կան թեկ­նա­ծո­ւով, ո­րով­հետև ընտ­րու­թյուն­նե­րը վերջիվեր­ջո պայ­քա­րի հնա­րա­վո­րու­թյուն են, ժո­ղովր­դին քա­ղա­քա­կա­նաց­նե­լու մի­ջոց են, և այս իշ­խա­նու­թյուն­նե­ րը, այս­պի­սի ընտ­րու­թյուն կազ­ մա­կեր­պե­լով, շատ մեծ դժվա­րու­ թյուն են ու­նե­նա­լու նա­խա­գա­հա­ կան ընտ­րու­թյուն­նե­րին:  n


| № 68 (137), չորեքշաբթի, մայիսի 16, 2012 թ.

4 | Փողեր

Կ­դառ­նա՞նք արդ­յոք կամ­պուս Հա­յաս­տա­նում օ­տա­րերկր­յա ու­սա­նող­նե­րի ներգ­րա­վե­լու հնա­րա­վո­րու­թյուն­նե­րի շուրջ Կա­րիե­րա­յի և կր­թու­թյան մի­ ջազ­գա­յին Quacquarelli Symonds (QS) ցան­ցը հրա­պա­րա­կել է «Աշ­խար­հի 50 լա­վա­գույն քա­ ղաք­նե­րը ուս­ման հա­մար-2012» վար­կան­շա­յին ցան­կը, ո­րը գլխա­վո­րում է Փա­րի­զը: Վար­ կա­նի­շի հիմ­քում ո­րա­կա­կան մի քա­նի ցու­ցա­նիշ­ներ են՝ կյան­քի ո­րա­կը, զբաղ­վա­ծու­թյան մա­ կար­դա­կը, կրթու­թյան ար­ժե­քը և օ­տա­րերկր­յա ու­սա­նող­նե­րի քա­նա­կը։ Արդ­յոք Երևա­նը կամ Հա­յաս­տա­նի որևէ այլ քա­ղաք կա­րո՞ղ է հայտն­վել նման վար­ կան­շա­յին ցու­ցակ­նե­րում: QS-ի վար­կա­նի­շի լա­վա­գույն տասն­յա­կում Փա­րի­զից հե­ տո Լոն­դոնն է, ա­պա՝ Բոս­տո­նը, Մել­բուռ­նը, Վիեն­նան, Սիդ­նե­յը, Ց­յու­րի­խը, Բեռ­լի­նը, Դուբ­լի­նը և Մոն­րեա­լը: Արդ­յոք Երևա­նը կամ Հա­յաս­ տա­ նի որևէ այլ քա­ ղաք կա­ րո՞ղ է հայտն­վել նման վար­կան­շա­յին ցու­ցակ­նե­րում: Սի­վիլ­Նե­թի հետ զրույ­ցում կրթու­թյան ո­լոր­տի փոր­ձա­գետ Սամ­վել Կա­րա­բեկ­ յանն ա­սաց, որ Հա­յաս­տա­նում

չկա «ու­սա­նո­ղա­կան ծա­ռա­ յու­ թյուն» (student service) հաս­կա­ցո­ղու­թյու­նը: «Մենք չու­նենք ար­տա­սահ­ման­ յան ու­սա­նող­նե­րի հա­մար ու­սա­ նո­ղա­կան կամ­պուս­ներ, մենք հան­րա­կա­ցա­րան­ներ էլ գրե­թե չու­նենք: Միայն այս հան­գա­ման­ քը բա­վա­կան է, որ Հա­յաս­տա­նը օ­տա­րերկր­յա ու­սա­նող­նե­րի հա­ մար գրա­վիչ չլի­նի»,– ա­սաց նա և հա­վե­լեց, որ երկ­րորդ խո­չըն­դո­ տող հան­գա­ման­քը օ­տար լե­զու­ նե­րով կրթա­կան ծրագ­րե­րի բա­ ցա­կա­յու­թյունն է։ Հար­ցին, թե արդ­յոք կրթու­թյան ո­րա­կի գրա­վիչ լի­նե­լը խթան չէ՞, փոր­ձա­գե­տը պա­տաս­խա­նեց, որ լավ մաս­նա­գետ­նե­րի առ­կա­յու­ թյու­նը դեռևս կրթու­թյան ո­րակ չէ։ «Կր­թու­թյան ո­րա­կը մի մասն է ու­սա­նող­նե­րի կրթա­կան պա­ հանջ­մունք­նե­րի սպա­սարկ­ման ամ­բողջ հա­մա­կար­գի՝ սկսած գրա­կա­նու­թյան առ­կա­յու­թյու­ նից մինչև մաս­նա­գետ­ներ»,– նշեց Կա­րա­բեկ­յա­նը: Հատ­կան­ շա­կան է, որ Հա­յաս­տա­նում տա­ րած­ված չէ ան­գամ ու­սա­նող­ նե­րի ներ­քին շար­ժու­նու­թյու­նը,

2005-2010 թթ. ըն­թաց­քում օ­տա­րերկր­յա ու­սա­նող­նե­րի թի­վը Հա­յաս­տա­նում կրճատ­վել է 22%-ով՝ 4,2 հազ-ից նվա­զե­լով մինչև 3,3 հազ.։

երբ հայ ու­սա­նո­ղը մի քա­ղա­քից մյուսն է տե­ղա­փոխ­վում սո­վո­րե­ լու, օ­րի­նակ՝ Վա­նա­ձո­րից Գ­յում­ րի, ա­պա՝ Կա­պան: Փոր­ձա­գե­տը հա­մոզ­ված է, որ կամ­քի առ­կա­յու­թյան պա­ րա­գա­յում Հա­յաս­տա­նը կա­րող է մի քա­ նի տա­ րի անց դառ­ նալ

մի­ջազ­գա­յին ու­սա­նող­նե­րի հա­ մար գրա­ վիչ եր­ կիր: Ըստ նրա՝ պետք է սկսել նոր ժա­մա­նա­կա­ կից հա­մալ­սա­րան­նե­րի կա­ռու­ ցու­մից Երևա­նից դուրս: «Բա­ցի դրա­ նից՝ պետք է բու­ հե­ րը դա­ դա­րեն ու­նե­նալ պե­տա­կան ոչ առևտ­րա­յին կազ­մա­կեր­պու­թյան

կար­գա­վի­ճակ։ Ն­րանք պետք է գոր­ծեն հան­րա­յին հա­մալ­սա­ րան­նե­րի կամ հիմ­ն ադ­րամ­ն ե­ րի կար­գա­վի­ճա­կով»,– ընդգ­ծեց փոր­ձա­գե­տը: Ըստ Ազ­գա­յին վի­ճա­կագ­րա­ կան ծա­ռա­յու­թյան «Հա­յաս­տա­ նի վի­ճա­կագ­րա­կան տա­րե­գիրք2011»-ի տվյալ­նե­րի՝ 2005-2010 թթ. ըն­թաց­քում օ­տա­րերկր­յա ու­ սա­նող­նե­րի թի­վը հան­րա­պե­տու­ թյու­ նում կրճատ­ վել է 22%-ով՝ 4,2 հազ-ից նվա­ զե­ լով մինչև 3,3 հազ.: ՀՀ բու­հե­րի հա­մար օ­տա­ րերկր­յա ու­սա­նող­նե­րի հիմ­ն ա­ կան «դո­նոր» երկր­ներ են շա­րու­ նա­կում մնալ Ռու­սաս­տա­նը (33%), Վ­րաս­տա­նը (30%), Ի­րա­նը (20%), Հնդ­կաս­տա­նը (7%), Սի­րիան (3%) և Ուկ­ րաի­ նան (2%): Ինչ­ պես նշվում է «Հա­յաս­տա­նի բարձ­րա­ գույն կրթու­թյան բա­րե­փո­խում­ն ե­ րի առ­կա վի­ճա­կը և հե­ռան­կար­ նե­րը Բո­լո­նիա­յի գոր­ծըն­թա­ցի հա­ մա­տեքս­տում-2012» զե­կույ­ցում, ա­մե­նայն հա­վա­նա­կա­նու­թյամբ, մեծ թիվ են կազ­մում այդ երկր­նե­ րից ժա­մա­նած ազ­գու­թյամբ հայ ու­սա­նող­նե­րը։  n Լու­սի­նե Պա­ռավ ­յ ան

Նաի­րիտ­յան հան­գույց Հա­կաճգ­նա­ժա­մա­յին փո­ղերն այս ան­գամ էլ Հա­յաս­տա­նի կող­քով կանց­նեն ‹‹‹ էջ 1 տրան­շի հատ­կաց­ման հար­ցը։ Հի­շեց­նենք՝ հիմ­ն ադ­րա­մի կող­ մից Բե­լա­ռու­սին հատ­կաց­վե­լիք $3  մլրդ վար­կից եր­կի­րը եր­կու տրան­շով ստա­ցել է ընդ­հա­նուր առ­մամբ $1,24  մլրդ։

«Նաի­րի­տ»-ը վար­կի սպա­սե­լիս Ան­կախ նրա­նից՝ տե­ղի կու­ նե­նա Հա­կաճգ­նա­ժա­մա­յին

հիմ­ն ադ­րա­մի խորհր­դի նիստ թե ոչ, ակն­հայտ է մեկ բան՝ Աս­տա­ նա­յում Հա­յաս­տա­նին $400  մլն վար­կա­յին մի­ջոց­նե­րի տրա­ մադր­ման հարց չի քննարկ­վե­լու։ Հի­շեց­նենք՝ 2011թ. հու­նի­սի 5-ին Կիևում տե­ղի ու­նե­ցած ԱՊՀ երկր­նե­րի ֆի­նանս­նե­րի նա­խա­ րար­նե­րի հան­դի­պու­մից հե­տո Ռու­սաս­տա­նի ֆի­նանս­նե­րի նա­ խա­րար Ա­լեք­սեյ Կուդ­րի­նը հայ­ տա­րա­րել էր, թե Հա­յաս­տա­նին $400  մլն­-ի վարկ հատ­կաց­նե­ լու հար­ցը կքննարկ­վի հա­ջորդ

նիս­տին: Այ­դու­հան­դերձ, Մոսկ­ վա­յի ան­ցած տար­վա նո­յեմ­ բե­րի 28-ի Հա­կաճգ­նա­ժա­մա­ յին հիմ­ն ադ­րա­մի նիս­տի օ­րա­ կար­ գում այս հարցն այդ­ պես էլ չընդգրկ­վեց։ Ն­շենք, որ այս մի­ջոց­ներն ուղղ­վե­լու են «Նաի­րի­տ»-ի ար­ դիա­կա­նաց­ման ծրագ­րի ֆի­ նան­սա­վոր­մա­նը։ ԵվրԱզԷՍ-ի հա­կաճգ­նա­ժա­մա­յին հիմ­ն ադ­ րա­մի ն անհ­րա­ժեշտ են պե­տա­ կան ե­րաշ­խիք­ներ, իսկ Հա­յաս­ տա­նի ֆի­նանս­նե­րի նա­խա­րա­ րու­թյու­նը կար­ծես պատ­րաստ չէ այս­պի­սիք տրա­մադ­րել։ Թեև վար­կը ծան­րաց­նե­լու է Հա­յաս­ տա­նի պե­տա­կան պարտ­քի բե­ ռը, սա­կայն այդ մի­ջոց­նե­րից է կախ­ված 2,9 հազ. աշ­խա­տա­ կից ու­նե­ցող քի­միա­կան հսկա­ յի ճա­կա­տա­գի­րը։

Բարդ ֆի­նան­սա­կան սխե­մա Խն­դիրն այն է, որ ա­ռանց այս $400 մլն­-ի «2011-2019 թթ. «Նաի­ րի­տ»-ի զար­գաց­ման և վե­րա­ կա­ռուց­ման ծրագ­րի» ի­րա­կա­ նա­ցումն անհ­նար է։ Այս­պես՝ գոր­ծա­րա­նի ար­դիա­կա­նաց­ման ծրա­գիրն ընդ­հա­նուր առ­մամբ $512,26  մլն է գնա­ հատ­ ված։ Հե­ տաքրք­ րա­ կան է, որ այս մի­ ջոց­ նե­ րից միայն $367 մլն-ն է ի­ րա­ կա­նում հատ­կաց­վե­լու քի­միա­ կան հսկա­յի ար­դիա­կա­նաց­ մա­նը: $146  մլն­-ը, ըստ ծրագ­րի, պետք է ուղղ­վի գոր­ծա­րա­նի նա­ խորդ պար­տա­վո­րու­թյուն­նե­րի մար­մա­նը. $100  մլն­-ը՝ ԱՊՀ Միջ­ պե­տա­կան բան­կի նկատ­մամբ պար­տա­վո­րու­թյուն­նե­րի վե­րա­ ֆի­նան­սա­վոր­մա­նը, $46   մլն­-ը՝ գոր­ծա­րա­նի ըն­թա­ցիկ պարտ­քի

Հա­կաճգ­նա­ժա­մա­յին հիմ ­ն ադ­րա­մի $400  մլն­-ից է կախ­ված 2,9 հազ. աշ­խա­տա­կից ու­ նե­ցող «­Նաի­րի­տ»-ի ճա­կա­տա­գի­րը։

վե­րա­ֆի­նան­սա­վոր­մա­նը։ Ծ­րագ­ րում նշված ա­ռաջ­նայ­նու­թյուն­ նե­րից պարզ է դառ­նում, որ Հա­ յաս­տա­նի կա­ռա­վա­րու­թյան կող­ մից ներգ­րավ­վե­լիք $400  մլն­-ի մոտ 40%-ը ան­մի­ջա­պես ուղղ­վե­ լու է պարտ­քե­րի սպա­սարկ­մա­նը։ Այս ըն­թաց­քում «Նաի­րիտ»-ում ի­րա­վի­ճակն էլ ա­վե­լի է խճճվել, քա­նի որ գոր­ծա­րա­նի բաժ­նե­ տոմ­սե­րի 90%-ը տնօ­րի­նող Բ­րի­ տա­նիա­յում գրանց­ված օֆ­շո­րա­ յին Rhinoville Property LimitedRhinoville Property Limited-ը մինչև 2011թ. դեկ­տեմ­բե­րի 27-ը չի կա­տա­րել վար­կա­յին պար­ տա­վո­րու­թյուն­նե­րը Միջ­պե­տա­ կան բան­կի առջև (2006թ. օ­գոս­ տո­սին բան­կը ըն­կե­րու­թյան հա­ մար $70 մլն­-ի վար­կա­յին գիծ էր բա­ ցել՝ 5,3 տա­ րի ժամ ­կե­ տով և տա­րե­կան 12,5% տո­կո­սադ­րույ­ քով)։ Ս­տաց­վում է, որ ներ­կա­յում «Նաի­րի­տ»-ի սե­փա­կա­նա­տե­րը, ըստ էու­թյան, ԱՊՀ Միջ­պե­տա­ կան բանկն է, ո­րից «պարտք» է վերց­րել գոր­ծա­րա­նը։

Ս­տեղծ­ված բարդ ֆի­նան­սա­ կան սխե­մա­յի պայ­ման­նե­րում առ­կա են մի­ջոց­նե­րի փո­շիաց­ ման մեծ ռիս­ կեր։ Ա­ մե ­ նայն հա­ վա­նա­կա­նու­թյամբ սա է պատ­ ճա­ռը, որ Հա­կաճգ­նա­ժա­մա­յին հիմ­ն ադ­րա­մը չի շտա­պում վար­ կա­վո­րել Հա­յաս­տա­նին և ս­պա­ սում է, թե երբ է կա­ ռա­ վա­ րու­ թյու­նը քան­դե­լու կծի­կը։ Հի­շեց­նենք, որ փետր­վա­րին է­ներ­գե­տի­կա­յի նա­խա­րար Ար­ մեն Մով­սիս­յա­նը վստա­հեց­նում էր, թե տար­ վա ըն­ թաց­ քում կի­ րա­կա­նաց­վի «Նաի­րիտ» գոր­ծա­ րա­նի ներդ­րու­մա­յին ծրա­գի­րը, և քի­ միա­ կան հսկան կսկսի աշ­ խա­տել։ Նա­խա­րա­րի խոս­քով՝ ներդ­րու­մա­յին ծրա­գի­րը ներ­կա­ յաց­վե­լու էր ան­կախ փոր­ձաքն­ նու­թյան, ո­րից հե­տո էլ ընտր­վե­ լու էր այն ըն­կե­րու­թյու­նը, ո­րը և ի­րա­կա­նաց­նե­լու էր այն։ Է­ներ­ գե­տի­կա­յի նա­խա­րա­րու­թյու­նում, սա­կայն, ա­ռայժմ որևէ նո­րու­ թյուն չու­նեն։  n Ար­մե ­նակ Չա­տին­յան


№ 68 (137), չորեքշաբթի, մայիսի 16, 2012 թ. |

Project Syndicate | 5

Ռոմ ­ն ի vs Օ­բա­մա

դոլար/դրամ

395.85

1.40 p 0.35%

400

Ջո­զեֆ Նայ Թեև Միաց­յալ Նա­հանգ­նե­րում դեռ չի ա­վարտ­վել նա­խա­գա­հա­ կան ընտ­րու­թյուն­նե­րի նախ­նա­ կան փու­լը, այժմ գրե­թե հայտ­նի է, որ դե­մոկ­րատ նա­խա­գահ Բա­ րաք Օ­բա­մա­յի դեմ նո­յեմ­բե­րին հան­րա­պե­տա­կան­նե­րի թեկ­նա­ ծուն լի­նե­լու է Միթ Ռոմ­ն ին: Մա­սա­չու­սեթ­սի նա­հան­գա­պե­ տի պաշ­տո­նում Ռոմ­ն ին ի­րեն դրսևո­րել է որ­պես բա­նի­մաց և չա­փա­վոր պահ­պա­նո­ղա­կան՝ քա­ղա­քա­կան մի տի­պաժ, որն այդ նա­հան­գի է­լեկ­տո­րա­տի ճա­ շա­կով էր: Սա­կայն Հան­րա­պե­ տա­կան կու­սակ­ցու­թյան ծայ­րա­ հեղ աջ թևը ա­ռա­վե­լու­թյուն ու­ նի փրայ­մե­րի­զում, և Ռոմ­ն ին շատ ջանք է թա­փել խու­սա­փե­լու «չա­փա­վո­րի» պի­տա­կից՝ հան­ դես գա­լով խիստ պահ­պա­նո­ղա­ կա­նի դիր­քե­րից: Որ­պես կու­սակ­ ցու­թյան հա­վա­նա­կան թեկ­նա­ծու այժմ նա ստիպ­ված է վե­րա­դառ­ նալ քա­ղա­քա­կան այն բե­մը, որ­ տեղ պետք է գտնի ընտ­րող­նե­րի մեծ մա­սին: Այս­պի­սով՝ ո՞վ է ի­րա­կան Միթ Ռոմ­ն ին, և ընտ­րող­ներն ինչ­պե՞ս կա­րող են դա­տել եր­կու թեկ­նա­ ծու­նե­րի մա­սին: Օ­ բա­ ման լավ փորձ ու­ նի, թե­ պետ հիաս­թա­փեց­րել է շա­տե­ րին, ո­ րոնք քվեար­ կել են նրա օգտին 2008թ.: Ի­հար­կե, Օ­բա­մա­ յի ա­ջա­կից­ներն ա­սում են, որ նա ստիպ­ված էր գլուխ բե­րել ըն­թա­ ցող եր­կու պա­տե­րազմ­ն ե­րից և 1930-ից ի վեր ա­ մե ­ նա­ ծանր ռե­ ցե­սիա­յից: Ա­վե­լին՝ 2010թ. մի­ ջանկ­յալ ընտ­րու­թյուն­նե­րին հան­րա­պե­տա­կան­նե­րի կող­մից վե­րահսկ­վող թշնա­մա­բար տրա­ մադր­ված Ներ­կա­յա­ցու­ցիչ­նե­ րի պա­լա­տն ար­գե­լա­փա­կեց նրա նա­խա­ձեռ­նու­թյուն­նե­րը: Ռոմ­ն ին, իր հեր­թին, կառ­չե­լու է Օ­բա­մա­յի ա­վե­լի վաղ և դեռևս ան­կա­տար խոս­տում­ն ե­րից, իսկ Օ­բա­ման նրան ան­վա­նե­լու է «քստքստա­ցող հո­ղա­թափ», որն իր դիր­քո­րո­շում­ն ե­րը փո­խում է պա­հին (և լ­սա­րա­նին) հար­մար­ վե­լու հա­մար: Իս­կա­պես, ընտ­ րա­պայ­քա­րում հաղ­թո­ղի հե­տա­ գա գոր­ծո­ղու­թյուն­նե­րի կան­խա­ տես­ման դժվա­րու­թյու­նը նոր չէ: 2000թ. նա­խա­գա­հա­կան ընտ­ րա­պայ­քա­րում Ջորջ Բուշ Կրտ­ սե­րը խոս­տա­նում էր «կա­րե­կից պահ­պա­նո­ղա­կա­նու­թյուն» և հա­ մեստ ար­տա­քին քա­ղա­քա­կա­ նու­թյուն, սա­կայն եր­կի­րը ղե­կա­ վա­րեց բո­լո­րո­վին այլ կերպ, երբ ո­րո­շեց ներ­խու­ժել Ի­րաք: Ն­մա­ նա­պես, Վուդ­րո Վիլ­սո­նը և Լին­ դոն Ջոն­սոնն ի­րենց ընտ­րար­ շավ ­ն ե­րում խա­ղա­ղու­թյան խոս­ տում­ներ էին տա­ լիս, սա­ կայն նրանք ընտր­վե­լուց քիչ անց Ա­մե­ րի­կա­յին տա­րան պա­տե­րազ­մի: Արդ­յոք հե­տընտ­րա­կան հե­ տագ­ծի այս­պի­սի փո­փո­խու­ թյուն­նե­րը նշա­նա­կո՞ւմ են ժո­ ղովր­դա­վա­րու­թյան ծաղր: Ինչ­ պե՞ս կա­րող են ընտ­րող­նե­րը խե­ լա­միտ դա­տո­ղու­թյուն­ներ ա­նել, երբ ընտ­րար­շավ ­ն երն այս­պես նա­խօ­րոք գրվում և վար­պե­տո­ րեն բե­մադր­վում են:

390

380 15.11 եվրո/դրամ

Ռոմ ­ն ին կառ­

15.05

15.02

508.71

1.09 p 0.21%

530

չելու է Օբամայի ան­կա­տար խոս­ տում ­ն ե­րից, իսկ

510

Օբա­ման նրան ան­վա­նե­լու է «քստքստա­ցող հողա­թափ», որը

490 15.11

15.05

15.02

դիր­քո­րո­շում ­ն ե­րը փո­խում է պա­հին

ռուբլի/դրամ

13.04

0.03 p 0.23%

և լսա­րա­նին հար­ մար­վե­լու հա­մար:

Ա­ռաջ­նոր­դու­թյան տե­սա­բան­ նե­ րը խոր­ հուրդ են տա­ լիս ու­ շադ­րու­թյուն դարձ­նել ոչ այն­ քան լի­դեր­նե­րի քա­ղա­քա­կան խոս­տում­ն ե­րին, որ­քան նրանց հու­զա­կան բա­նա­կա­նու­թյա­նը՝ նրանց ինք­նա­տի­րա­պետ­մա­նը և մ­յուս­նե­րին հաս­նե­լու կա­րո­ղու­ թյա­նը: Հա­կա­ռակ այն պնդմա­ նը, որ հույ­զե­րը խան­գա­րում են ա­ռողջ մտա­ծո­ղու­թյա­նը, դրանք հաս­կա­նա­լու և կար­գա­վո­րե­լու ու­նա­կու­թյու­նը կա­րող է հան­ գեց­նել ա­ռա­վել արդ­յու­նա­վետ մտա­ծո­ղու­թյան: Ա­ սում են, որ որ­ պես Գե­ րա­ գույն դա­տա­րա­նի դա­տա­վոր՝ Օ­լի­վեր Վեն­դել Հոլմ­սը Ֆ­րանկ­լին Դե­լա­նո Ռուզ­վել­տի հետ հան­դի­ պու­մից հե­տո քմծի­ծա­ղով նկա­ տել է. «Երկ­րորդ դա­սա­րան­ցու ին­տե­լեկտ, բայց ա­ռա­ջին դա­սի խառն­ վածք» (second-class intellect, but first-class temperament): Պատ­մա­բան­նե­րից շա­տե­րը կհա­ մա­ձայ­նեն, որ որ­պես ա­ռաջ­նորդ Ռուզ­վել­տի հա­ջո­ղու­թյունն ա­վե­ լի շատ պայ­մա­նա­վոր­ված էր նրա բա­րի խառն­ված­քով, քան վեր­լու­ծա­կան կա­րո­ղու­թյուն­նե­ րով: Այն ե­ռան­դը և լա­վա­տե­սու­ թյու­նը, որ նա ցու­ցա­բե­րում էր իր նա­խա­գա­հու­թյան ա­ռա­ջին հար­ յուր օ­րե­րին, չէին ար­տա­ցո­լում նրա ընտ­րար­շա­վի կոնկ­րետ քա­ ղա­քա­կան ա­ռա­ջարկ­նե­րը: Խել­քի և այն գնա­հա­տե­ լու հաս­կա­ցու­թյան շուրջ հո­գե­ բան­նե­րը բա­նա­վի­ճում են ար­ դեն ա­վե­լի քան մեկ դար: Մ­տա­ վոր զար­գաց­ման մա­կար­դա­կը չա­փող IQ ընդ­հա­նուր թես­տե­ րը գնա­ հա­ տ��ւմ են խել­ քի վեր­ բալ և տա­րա­ծա­կան ճկու­նու­ թյան մա­կար­դա­կը, սա­կայն IQ թես­տե­րի արդ­յունք­ներն ընդ­հա­ նուր առ­մամբ մար­դու հա­ջո­ղու­ թյու­նը կյան­քում պայ­մա­նա­վո­ րում են 10-20 տո­կո­սով: Եվ չնա­ յած մաս­նա­գետ­նե­րը բա­նա­վի­ ճում են, թե մնա­ ցած 80 տո­ կոս հա­ջո­ղու­թյան որ մասն է վե­րագ­ րե­լի հու­զա­կան բա­նա­կա­նու­թյա­ նը (խել­ քին), նրանք հիմ­նա­ կա­ նում հա­ մա­ ձայն են, որ հու­ զա­ կան բա­նա­կա­նու­թյու­նը կարևոր և ու­սա­նե­լի ձիրք է, որն ա­վե­լա­ նում է տա­րի­քի և փոր­ձի հետ, և որ ան­հատ­նե­րը տար­բեր չա­փով

Ջո­զեֆ Նա­յը ԱՄՆ-ի պաշտ­պա­նու­թյան նախ­կին փոխ­նա­խա­րարն է և ԱՄՆ-ի Ազ­գա­յին հե­տա­խու­զա­կան խորհր­դի նա­խա­գա­հը: Նա Հար­վար­դի հա­մալ­սա­րա­նի պրո­ֆե­սոր է:

են տի­րա­պե­տում այդ հու­զա­կան բա­նա­կա­նու­թյա­նը: Ա­ռաջ­նորդ­նե­րը շատ ջանք են թա­փում ի­րենց հան­րա­յին ի­մի­ջի վրա, ին­ չը պա­ հան­ ջում է նույն այն հու­զա­կան պատ­րաստ­ վա­ծու­թյունն ու հմտու­թյուն­ նե­րը, որ հա­ջո­ղակ դե­րա­սան­ ներն ու­նեն: Այս ա­ռու­մով հո­լի­ վուդ­յան փոր­ձը լավ ծա­ռա­յեց Ռո­նալդ Ռեյ­գա­նին, իսկ Ռուզ­ վել­ տը վար­ պետ էր իր հան­ րա­ յին պատ­կե­րը մա­տու­ցե­լու հար­ ցում: Չ­նա­յած ցա­վե­րին ու պո­ լիո­մե­լի­տի հետևան­քով ոտ­քե­րը շար­ժե­լու դժվա­րու­թյուն­նե­րին՝ նա ի­ րեն մա­ տու­ ցում էր որ­ պես կեն­ սա­ խինդ մարդ և խու­ սա­փում էր շար­ժա­սայ­լա­կում լու­սան­կար­վե­լուց: Ա­ռաջ­նորդ­նե­րը միշտ ազ­դան­ շան են հա­ղոր­դում­՝ ան­կախ նրա­նից՝ ի­րենք դա հաս­կա­նում են, թե ոչ: Հու­զա­կան բա­նա­կա­ նու­թյու­նը են­թադ­րում է այդ­ պի­սի ազ­դան­շան­նե­րի վե­րահս­ կում և ինք­նա­տի­րա­պե­տում, ո­րը թույլ չի տա­լիս սե­փա­կան հո­գե­ բա­նա­կան կա­րիք­նե­րի ա­ղա­վա­ ղու­մը: Ե­թե հու­զա­կան բա­նա­ կա­նու­թյու­նը ար­հես­տա­կան է, մար­դիկ մի օր դա կնկա­տեն: Օ­րի­նակ՝ Ռի­չարդ Նիք­սո­նն ու­ ժեղ էր իր ճա­նա­չո­ղա­կան ու­ նա­կու­թյուն­նե­րով, բայց թույլ՝ հու­զա­կան բա­նա­կա­նու­թյամբ: Նա ռազ­մա­վա­րո­րեն կա­րո­ղա­ նում էր արդ­յու­նա­վետ ար­տա­ քին քա­ղա­քա­կա­նու­թյուն վա­րել, սա­կայն ա­վե­լի քիչ կա­րո­ղա­նում էր տես­նել իր անձ­նա­կան խո­ցե­ լիու­թյուն­նե­րը, ո­րոնք արդ­յուն­ քում հան­գեց­րին նրա անկ­մա­նը: Նիք­սո­նի պա­րա­գա­յում հու­զա­ կան բա­նա­կա­նու­թյան հենց այդ պա­կասն էր, որ ար­տա­հայտ­վեց ժա­մա­նա­կի ըն­թաց­քում: Իս­կա­ պես, նրա նա­խա­գա­հու­թյու­նից դեռ շատ ա­ռաջ էր, որ հան­րու­ թյունն ի­մա­ցավ նրա՝ տխրահռ­ չակ «թշնա­մի ­նե­րի ցու­ցա­կի» մա­սին: Բու­շը հու­զա­կան բա­նա­կա­ նու­թյուն ցու­ցա­բե­րեց բա­վա­կան մեծ տա­րի­քում՝ վար­պե­տո­րեն թո­թա­փե­լով ալ­կո­հո­լից իր կախ­ վա­ծու­թյու­նը և քա­ջու­թյուն ցու­ ցա­բե­րե­լով հա­մա­ռո­րեն պայ­ քա­րե­լու ժո­ղովր­դա­կա­նու­թյուն չվա­յե­լող քա­ղա­քա­կան ո­րո­շում­ նե­ րի դեմ: Սա­ կայն ինչ-որ պա­ հի հա­մա­ռու­թյու­նը վե­րած­վում է հու­զա­կան պնդա­ճա­կա­տու­թյան:

Ինչ­պես Վիլ­սո­նը, Բու­շը ևս­ ա­ներկ­բա հա­վա­տում էր իր տես­լա­կա­նին, ին­չը խան­գա­րում էր նրան սո­վո­րել և հար­մար­վել: Վեր­ջին հաշ­վով՝ մի­գու­ցե այն ճկու­նու­թյու­նը, որ Օ­բա­ման և Ռոմ­ն ին հան­դես բե­րե­ցին, այն­ քան էլ վատ ո­րակ չէ նա­խա­գա­ հի հա­մար: Եր­կա­րատև ընտ­րար­շա­վի դժվա­րու­թյուն­նե­րն ընտ­րող­նե­ րին թույլ են տա­ լիս ո­ րոշ եզ­ րա­կա­ցու­թյուն­ներ ա­նել ա­ռաջ­ նորդ­նե­րի տո­կու­նու­թյան և ինք­ նա­տի­րա­պետ­ման մա­սին: Հան­ րա­պե­տա­կան յու­րա­քանչ­յուր թեկ­նա­ծու նա­խա­գա­հա­կան այս ընտ­րար­շա­վին փոխ­վեց, և ընտ­ րար­շա­վի նախ­նա­կան շրջա­ նի դժվա­րու­թյուն­նե­րն ակ­ներև դարձ­րին ո­մանց թույլ կող­մե­ րը, ինչ­պես օ­րի­նակ՝ Տե­խա­սի նա­հան­գա­պետ Ռիք Փե­րիի, ո­րը սկզբում բա­վա­կան հրա­պու­րիչ էր: Այժմ՝ հա­մընդ­հա­նուր ընտ­ րու­թյուն­նե­րի ժա­մա­նակ, մաս­ նա­վո­րա­պես Ռոմ­ն իի կող­մից իր կու­սակ­ցու­թյան ծրագ­րե­րի մա­ տու­ցու­մը մեզ ո­րոշ բա­ներ կհու­ շի նրա ան­ կա­ խու­ թյան և վար­ չա­կազ­մի ա­պա­գա նշա­նա­կում­ նե­րի մա­սին: Սա­կայն ընտ­րող­նե­րի հա­ մար ա­մե ­նա­կարևոր փո­փո­խա­ կա­նը թեկ­նա­ծո­ւի կեն­սագ­րու­ թյան ու­սում­ն ա­սի­րու­թյունն է: Ես նկա­տի չու­նեմ փայ­լող կազ­մով գրքե­րը և հե­ռուս­տա­տե­սա­յին գո­վազդ­նե­րը, որ ստեղծ­ված են հա­տուկ ընտ­րար­շա­վի հա­մար: Թեև կեր­պա­րար խորհր­դա­տու­ նե­րը և թեկ­նա­ծու­նե­րի գոր­ծե­ լու ըն­դու­նա­կու­թյու­նը կա­րող են քո­ղար­կել նրանց բնա­վո­րու­ թյու­նը, ժա­մա­նա­կի մեջ նրանց ամ­բող­ջա­կան կեն­սա­կեր­պը լա­ վա­ գույն հիմքն է, ո­ րով կա­ րե­ լի է դա­տել հա­ջորդ նա­խա­գա­ հի խառն­ված­քի և կա­ռա­վար­ման իս­կու­թյան մա­սին: Առ­հա­սա­րակ, փոր­ձա­ռու ընտ­ րող­ներն ի­րենք հու­զա­կան այն­ քան բա­նա­կա­նու­թյուն կու­նե­ նան ա­նակն­կալ­նե­րի պատ­րաստ լի­նե­լու հա­մար: Երբ թեկ­նա­ծուն հիաս­թա­փեց­նի նրանց (ինչն ան­խու­սա­փե­լիո­րեն կա­նի՝ ան­ կախ ընտ­րու­թյուն­նե­րի ել­քից), նրանք ի­րենց մտքում կու­նե­նան այն գա­ղա­փա­րը, որ ժո­ղովր­դա­ վա­րու­թյու­նն ա­մե ­նա­վատ հա­ մա­կարգն է՝ չհաշ­ված մնա­ցած բո­լո­րը:  n

13,20

12,50

11,80 15.11

15.02

եվրո/դոլար

1.285

15.05 0.00 p 0.23%

1,32

1,25 15.11

15.02

WTI Brent

նավթ

15.05

94.8 0.02 p 0.02% 112.27 0.70 p 0.63%

US$/bbl.

115

90 14.11 ոսկի

14.05

14.02

կբ 100 հհ comex

1577.4 1562.6

5.6 q 0.35% 1.6 p 0.10%

US$/t oz.

1900

1650

1400 15.11

15.02

(comex)

պղինձ

7808

15.05 27.6 q 0.35%

US$/tonne

8600

7800

7000 15.11 ցորեն

(cbt)

15.02

223.40

15.05 3.58 p 1.63%

US$/tonne

250

210 15.11

15.02

15.05

Տվյալները վերցված են 15.05, Երևան, ժ. 16:00 Աղբյուրը՝ ՀՀ ԿԲ, Bloomberg և Forex


| № 68 (137), չորեքշաբթի, մայիսի 16, 2012 թ.

6 | Մեծ փողեր

Ֆի­դել­յան ռոմ Pernod Ricard-ը պարտ­վել է Havana Club բրեն­դի հա­մար պայ­քա­րում

Գի­նը թե­լադ­րում են սաուդ­ցի­նե­րը Նավ­թի գի­նը նվա­զա­գույնն է տա­րեսկզ­բից

dawn.com

Նավ­թի ա­ռա­ջար­

գե­րա­զան­ցում է 1,3-1,5  մլն բա­ րել/օր-ով, թեև հում­քի սպա­ռու­մը կա­րող է ա­վե­լա­նալ 2-րդ կի­սամ­ յա­կում: ՕՊԵԿ-ի տվյալ­նե­րով՝ Սաուդ­յան Ա­րա­բիան ապ­րի­լին մի­ջազ­գա­յին շու­կա է մա­տա­կա­ րա­րել օ­րա­կան 10,1  մլն բա­րել նավթ։ Սա վեր­ջին 30 տա­րի­նե­րի ա­ռա­վե­լա­գույն ցու­ցա­նիշն է։ Վեր­լու­ծա­բան­նե­րը նավ­թի գնանկ­ման այլ գոր­ծոն­ներ էլ են

կը շու­կա­յում գե­ րա­զան­ցում է պա­հան­ջար­կը։

նշում՝ Հու­նաս­տա­նի ծայ­րա­հեղ ան­կա­յուն քա­ղա­քա­կան և տն­ տե­սա­կան վի­ճա­կը և ԱՄՆ-ի նավ­թա­յին պա­շար­նե­րը, ո­րոնք ներ­կա­յում վեր­ջին 22 տա­րի­ նե­րի ա­մե ­նա­բարձր մա­կար­ դա­ կում են։ Ըստ ԱՄՆ-ի է­ ներ­ գե­տի­կա­յի նա­խա­րա­րու­թյան տվյալ­նե­րի՝ երկ­րում նավ­թի կո­ մեր­ցիոն պա­շար­նե­րը հա­սել են 379,516  մլն բա­րե­լի:  n

co m ss. pr e rd wo n. sig

Pernod

Ricard-ը

մտա­դիր է ստեղ­ծել նոր բրենդ՝ Havanista, ո­րը կար­տադր­վի նույն գոր­ ծա­րան­նե­րում, ո­րոն­ցում մինչ այժմ շշլաց­վել է Havana Club-ը։

Եվ­րո­գո­տին խու­սա­փել է ռե­ցե­սիա­յից ‹‹‹ էջ 1

Ն­յու­յորք­յան ապ­րան­քա­յին բոր­սա­յում WTI մակ­նի­շի նավ­ թը ե­րեկ գնանշ­վել է 94 $/բա­ րել մա­կար­դա­կում, ինչն ա­մե­ նա­ցածր ցու­ցա­նիշն է տա­ րեսկզ­բից ի վեր։ Է­ներ­գակի­ րի գնե­րը նվա­զում են երկ­րորդ շա­բաթն ա­նընդ­մեջ: «Սև ոս­կու» գնանկ­ման պատ­ճա­ ռը Սաուդ­յան Ա­րա­բիա­յի նավ­թի նա­խա­րար Ա­լի Նաի­միի նա­խօ­ րեի հայ­տա­րա­րու­թյունն էր, թե նավ­թի շու­կա­յում առ­կա ա­ռա­ ջար­կը գե­րա­զան­ցում է պա­հան­ ջար­կը։ Ընդ ո­րում՝ նա­խա­րա­րը կրկին հա­վաս­տիաց­րել է, որ իր եր­կի­րը պատ­րաստ է ա­վե­լաց­նել ա­ռա­ջար­կը՝ է­ներ­գա­կի­րի գի­նը հա­մե­մա­տա­բար ցածր մա­կար­ դակ­ում պա­հե­լու հա­մար: Ա­լի Նաի­միի կար­ծի­քով՝ նավ­թի ա­ռա­ջարկն այժմ պա­հան­ջար­կը

աշ­խ ար­ հի 120 ե ր կ­ր ո ւ մ վա­ճա­ռել է 3,8 մլն արկղ Havana Club։ Հատ­կան­շա­կան է, որ ԱՄՆ-ը աշ­ խար­ հում ռո­մի ա­մե­նա­խո­շոր սպա­ռող­նե­րից է։ Միաց­ յալ Նա­հանգ­նե­րում ո­գե­լից այս խմիչ­քի տա­րե­կան վա­ ճառք­ը կազ­մում է շուրջ 40 մլն արկղ։  n

yv

ռե­ժի­մի օ­րոք ազ­գայ­նաց­ված բրենդ­նե­րի գրան­ցու­մը։ Pernod Ricard-ը մտա­ դիր է ստեղ­ ծել նոր բրենդ՝ Havanista, ո­րը կար­տադր­վի նույն գոր­ ծա­րան­նե­րում, ո­րոն­ցում մինչ այժմ շշլաց­վել է Havana Club-ը։ Այդ­պի­սով ըն­կե­րու­թյու­նը կկա­ րո­ղա­նա նա­խա­պատ­րաստ­ վել ա­մե­րիկ­յան շու­կա­յի գրավ­ մա­նը, երբ ԱՄՆ-ի իշ­խա­նու­ թյուն­նե­րը վե­րաց­նեն կու­բա­յա­ կան ապ­րանք­նե­րի ներկր­ման էմ­բար­գոն։ Ն­շենք, որ Havana Club-ի ար­ տադ­րու­թյու­նը Կու­բա­յում

կան­խա­տե­սում­ն ե­րը։ Ցու­ցա­նի­ շի աճ ակն­ կալ­ վում էր 0,1%-ի մա­կար­դա­կում։ Ռե­ցե­սիա է ար­ձա­նագր­վել եվ­ րո­գո­տու 17 երկ­րից ու­թում։ Այս­ պես՝ Ֆ­րա­ն­սիա­յի ՀՆԱ-ն 1-ին ե­ռամս­յա­կում մնա­ցել է ան­ փո­փոխ։ Փա­րի­զը, փաս­տո­րեն, դան­դա­ղեց­րել է ա­ճի տեմ­պե­րը, քա­ նի որ 2011թ. վեր­ ջին ե­ ռամս­ յա­կում ցու­ցա­նի­շը բա­րե­լա­վել էր 0,1%-ով։ Հու­նաս­տա­նի տնտե­սու­ թյու­նը տա­րե­կան կտրված­քով կրճատ­վել է 6,2%-ով։ Եվ­րո­պա­յի մե­ծու­թյամբ եր­ րորդ տնտե­սու­թյու­նում՝ Ի­տա­ լիա­յում, 2012թ. 1-ին ե­ռամս­յա­ կում ՀՆԱ-ն կր­ ճատ­ վել է 0,8%ով։ Նի­դեռ­լանդ­նե­րի (եվ­րո­գո­ տու մե­ծու­թյամբ հին­գե­րորդ) տնտե­սու­թյու­նը կրճատ­վել է

0,2%-ով։ Եր­կու այս երկր­նե­րի ցու­ցա­նիշ­նե­րը նվա­զում են ար­ դեն երկ­րորդ ե­ռամս­յա­կը շա­րու­ նակ։ ՀՆԱ-ի կրճա­տում է ար­ձա­ նագր­վել նաև Չե­խիա­յում, Ռու­ մի­նիա­յում, Ս­լո­վա­կիա­յում և Իս­պա­նիա­յում։ 2011թ. 4-րդ ե­ռամս­յա­կում եվ­ րո­գո­տու ՀՆԱ-ն նա­խորդ ե­ռամս­ յա­կի հա­մե­մատ կրճատ­վել էր 0,3%-ով, թեև 2010թ. վեր­ ջին ե­ռամս­յա­կի հա­մե­մատ ա­ճել է 0,7%-ով։ Ան­ցած տա­րի, ընդ­հա­ նուր առ­մամբ, տա­րա­ծաշր­ջա­նի տնտե­սու­թյունն ա­ճել է 1,4%-ով։ Եվ­րա­հանձ­նա­ժո­ղո­վի կան­խա­ տես­մամբ՝ տա­րե­կան կտրված­ քով տա­րա­ծաշր­ջա­նի տնտե­ սու­թյու­նը կրճատ­վել է 0,3%-ով, 2013թ. այն կա­ճի 1%-ով։ Ն­շենք, որ եվ­րո­գո­տում ՀՆԱ-ի վեր­ջին ան­կու­մը դի­տարկ­վել է 2009թ.՝ 4,3%։  n

Թոփ վա­տա­գույ­նը Microsoft-ի ղե­կա­վա­րը ԱՄՆ-ի վա­տա­գույն մե­նե­ջերն է Ա­մե­րիկ­յ ան Forbes հե­ղի­նա­կա­ վոր հան­դե­սը կազ­մել է ԱՄՆ-ի խո­շո­րա­գույն հան­րա­յին ըն­կե­ րու­թյուն­նե­րի վա­տա­գույ�� թոփ մե­նե­ջեր­նե­րի վար­կա­նի­շը։ Հան­դե­սի «Հինգ գլխա­վոր տնօ­ րեն­նե­րը, ո­րոնց վա­ղուց պետք էր ա­զա­տել աշ­խա­տան­քից» հա­կա­ վար­կա­նի­շը գլխա­վո­րել է 2000ից Microsoft-ի ղե­կա­վա­րու­թյու­նը ստանձ­նած Ս­թիվ Բալ­մե­րը։ Forbes-ի հա­կա­վար­կա­նի­շում Բալ­մերն ա­ռաջ է ան­ցել Cisco-ի, General Electric-ի, Walmart-ի և Sears-ի իր գոր­ծըն­կեր­նե­րից։ Բալ­մե­րի ա­մե ­նա­մեծ «ձեռք­բե­ րում» է հա­մար­վել ըն­կե­րու­թյան բաժ­նե­տոմ­սե­րի ար­ժեզր­կու­ մը՝ 2000թ. $60-ից մինչև 2002թ. $20-ը։ Դ­րա­նից հե­տո Microsoft-ի բաժ­նե­տոմ­սե­րը չեն գե­րա­զան­ ցել $30-ի սահ­մա­նը։ «Նա ոչ միայն միանձն­յա դուրս

pcgameshardware.de

Pernod Ricard-ի հա­ղոր­դագ­րու­ թյան հա­մա­ձայն՝ ըն­կե­րու­թյու­ նը ո­րո­շել է դա­դա­րեց­նել Havana Club բրեն­դի հա­մար մղվող 17ամ­յա պայ­քա­րը։ ԱՄՆ-ի գե­րա­ գույն դա­տա­րա­նը հրա­ժար­վել է վե­րա­նա­յել Կո­լում­բիա­յի շրջա­ նի վե­րաքն­նիչ դա­տա­րա­նի ո­րո­ շու­մը, հա­մա­ձայն ո­րի՝ Pernod Ricard-ին ար­ գել­ վել է ԱՄՆ-ի տա­րած­քում զբաղ­վել Havana Club-ի տա­րած­մամբ։ Դա­տա­ րանն իր ո­րո­շու­մը պայ­մա­նա­ վո­րել է ԱՄՆ-ում գոր­ծող օ­րեն­ քի այն դրույթ­նե­րով, ո­րոնք ար­ գե­լում են Ֆի­դել Կաստ­րո­յի

ազ­գայ­նաց­վել է 1959թ. հե­ղա­փո­ խու­թյու­նից հե­տո. 1930-ա­կան­ նե­րին Ա­ռե­չա­բա­լա ըն­տա­նի­ քի ստեղ­ծած բրեն­դը հայ­տա­ րար­վել է կա­ռա­վա­րու­թյան սե­ փա­կա­նու­թյուն։ Ապ­րան­քա­նի­շի նախ­կին սե­փա­կա­նա­տե­րե­րը հե­տա­գա­յում ար­տա­գաղ­թել են երկ­րից և բ­րեն­դի ի­րա­վուն­քը վա­ճա­ռել Bacardi ըն­կե­րու­թյա­ նը, ո­րը մինչ այ­սօր Կոս­տա Ռի­ կա­յում զբաղ­վում է Havana Club ռո­մի ար­տադ­րու­թյամբ և վա­ճա­ ռում այն ԱՄՆ-ում։ Աշ­խար­հի մյուս երկր­նե­ րում Havana Club-ի վա­ ճառ­ քով զբաղ­ վում է Pernod Ricard-ը, ո­րը 1993-ից այն ար­տադ­րում է կու­բա­յա­կան Cubaexport ըն­կե­ րու­թյան հետ հա­մա­տեղ։ 2011թ. ֆրան­սիա­կան ըն­կե­րու­թյու­նը

m

Ո­գե­լից խմիչք­ներ ար­տադ­րող ֆրան­սիա­կան Pernod Ricard ըն­կե­ րու­թյու­նը հրա­ժար­վել է ԱՄՆ-ում Havana Club ռո­մի վա­ճառ­քի իր ի­րա­վուն­քից։ Պարզ­վում է՝ ԱՄՆ-ում ար­գել­ված է Ֆի­դել Կաստ­րո­ յի ռե­ժի­մի օ­րոք ազ­գայ­նաց­ված բրենդ­նե­րի գրան­ցու­մը։

է բե­րել Microsoft-ը տեխ­նո­լո­գիա­ նե­րի շու­կա­յի ա­մե ­նաա­րագ զար­ գա­ցող և շա­հու­թա­բեր հատ­ված­ նե­րից (բջջա­յին ե­րաժշ­տու­թյուն, սմարթ­ֆոն­ներ և պ­լան­շետ­ ներ), այլև ա­ճի և ե­կա­մուտ­նե­րի Էջը պատրաստեց Տաթև Հովհաննիսյանը

Ս­թիվ Բալ­մե­րի «շնոր­հիվ» Microsoft-ի բաժ­ նե­տոմ­սե­րը վեր­ ջին տաս­նամ­յա­ կում չեն հա­տել $30-ի սահ­մա­նը։

ստաց­ման գոր­ծըն­թա­ցում զո­հա­ բե­րել է և´ իր ըն­կե­րու­թյու­նը, և՛ «է­կո­հա­մա­կար­գի» իր գոր­ծըն­ կեր­նե­րին, ինչ­պի­սիք են Dell-ը, Hewlett-Packard-ը և Nokia-ն»,– նշում է Forbes-ը։  n


№ 68 (137), չորեքշաբթի, մայիսի 16, 2012 թ. |

Աշխարհ | 7

Ճգ­նա­ժամ ճգնա­ժա­մի հետևից

Հու­նաս­տա­նի կա­ռա­վա­րու­ թյան ձևա­ վոր­ ման շուրջ երկ­ րի քա­ղա­քա­կան ու­ժե­րի միջև բա­նակ­ցու­թյուն­նե­րը ձա­խող­ վել են։ Այս մա­ սին հայ­ տա­ րա­ րել են կու­սակ­ցու­թյուն­ների ա­ռաջ­նորդ­նե­րը երկ­րի նա­ խա­գահ Կա­րո­լոս Պա­պուլ­յա­ սի հետ հան­դի­պու­մից հե­տո։ Վեր­ջինս պետք է ան­ցու­մա­յին կա­ռա­վա­րու­թյուն ձևա­վո­րի և ն­շա­նա­կի խորհր­դա­րա­նա­կան նոր ընտ­րու­թյուն­ներ։ «Կոա­լի­ցիոն կա­ռա­վա­րու­թյան ձևա­վոր­ման շուրջ բա­նակ­ցու­ թյուն­նե­րը տա­պալ­վել են, և երկ­րին ար­տա­հերթ խորհր­դա­ րա­նա­կան ընտ­րու­թյուն­ներ են սպաս­ վում»,– ա­ սել է աջ կենտ­ րո­նա­մետ­նե­րի ա­ռաջ­նորդ, երկ­ րի ֆի­նանս­նե­րի նախ­կին նա­ խա­րար Է­վան­գե­լոս Վե­նի­զե­լո­սը,

որին փո­խանց­վել էր կա­ռա­վա­ րու­թյուն ձևա­վո­րե­լու ման­դա­տը։ Երկ­րի ա­ռա­ջա­տար մյուս կու­ սակ­ցու­թյուն­նե­րին՝ «Հա­մա­հու­ նա­կան սո­ցիա­լիս­տա­կան շարժ­ մա­ն»-ը (ՊԱՍՕԿ) և ուլտ­րա­ձախ ՍԻՐԻԶԱ-ին, ևս չէր հա­ ջող­ վել պայ­մա­նա­վոր­վա­ծու­թյուն ձեռք բե­րել կոա­լի­ցիա­յի ձևա­վոր­ման շուրջ։ Հի­շեց­նենք, որ մա­յի­սի 6-ին տե­ղի ու­նե­ցած խորհր­դա­րա­նա­ կան ընտ­րու­թյուն­նե­րում «Նոր ժո­ղովր­դա­վա­րու­թյուն»-ը ստա­ ցել էր ընտ­րող­նե­րի ձայ­նե­րի 18,9%-ը, ՍԻՐԻԶԱ բլո­կը՝ 16,8%-ը, ՊԱՍՕԿ-ը՝ 13,2%-ը։ «Ա­մե ն ինչ ա­վարտ­ված է»,– ա­սել է «Ժո­ղովր­դա­վա­րա­կան ձախ ու­ժեր» կու­սակ­ցու­թյան ա­ռաջ­նորդ Ֆո­տիս Կու­վե­լի­սը։ «Ան­կախ հույ­ներ» կու­ սակ­ցու­թյան ա­ռաջ­նորդ

hellenicleaders.com

Հու­նաս­տանն ար­դեն քա­ղա­քա­կան ճգնա­ժա­մում՝ ան­ցու­մա­յին կա­ռա­վա­րու­թյուն, նոր ընտ­րու­թյուն­ներ

Հույ­ներն ա­ռայժմ ան­ցու­մա­յին կա­ռա­վա­րու­թյուն կու­նե­նան։

Պա­նոս Կա­մե ­նո­սը հայ­տա­րա­ րել է, որ կա­ռա­վա­րու­թյուն ձևա­ վո­րե­լու փոր­ձե­րը տա­պա­լել են

Եվ­րա­միու­թյան հետ վար­կա­յին հա­մա­ձայ­նագ­րին կողմ­ն ա­կից կու­սակ­ցու­թյուն­նե­րը։

Ն­շ ենք, որ Հու­ն աս­տ ա­ նի՝ քա­ղա­ք ա­կ ան ճգնա­ժ ա­ մում հայտն­վե­լու հա­վա­ն ա­կ ա­ նու­թ յունն ի­ր ա­կ ան դար­ձ ավ, երբ նա­ խ օ­ ր եին ՍԻՐԻԶԱ բլո­ կի ա­ռ աջ­ն որդ Ա­լեք­ս իս Ցիպ­ րասը հայ­տ ա­ր ա­ր եց, թե չի մաս­ն ակ­ց ե­լու կոա­լ ի­ց իոն կա­ ռա­վա­ր ու­թ յան ձևա­վոր­մ ան բա­ն ակ­ց ու­թ յուն­ն ե­ր ին։ Հու­ն աս­տ ա­ն ի նա­խ ա­գա­ հի աշ­խ ա­տ ա­կ ազ­մ ում ար­դեն հայ­տ ա­ր ա­ր ել են, որ նա­խ ա­ գահն ան­ց ու­մ ա­յ ին կա­ռ ա­վա­ րու­թ յուն կձևա­վո­ր ի և խորհր­ դա­ր ա­ն ա­կ ան ար­տ ա­հ երթ ընտ­ր ու­թ յուն­ն եր կնշա­ն ա­կ ի։ Ակն­կ ալ­վում է, որ քա­ղա­ք ա­ կան ու­ժ ե­ր ի ա­ռ աջ­ն որդ­ն ե­ր ի հան­դ ի­պ ու­մ ը, ո­ր ի ըն­թ աց­ք ում կո­ր ոշ­վ ի ան­ց ու­մ ա­յ ին կա­ռ ա­ վա­ր ու­թ յան կազ­մ ը, տե­ղ ի կու­ նե­ն ա այ­ս օր։  n

Աֆ­րիկ­յան ա­ռաջ­խա­ղա­ցում Չի­նաս­տա­նի խո­շո­րա­գույն անգ­լա­լե­զու պար­բե­րա­կա­նը՝ China Daily-ն, կսկսի լույս տես­ նել նաև Աֆ­րի­կա­յում։ Պար­ բե­րա­կա­նը բյու­րո­ներ կբա­ցի նվա­զա­գույ­նը եր­կու երկ­րում՝ Հա­րա­վաֆ­րիկ­յ ան Հան­րա­պե­ տու­թյու­նում ու Քե­նիա­յում, հա­ղոր­դում է բրի­տա­նա­կան Guardian-ը։ Պար­բե­րա­կա­նի թո­ղարկ­ման նպա­տա­կը Չի­նաս­տա­նի շա­հե­րի

ա­ռաջմ­ղումն է մայր­ցա­մա­քում։ Օ­րա­թեր­թը լու­սա­բա­նե­լու է հիմ­ նա­կա­նում հան­քա­յին ռե­սուրս­ նե­րի արդ­յու­նա­հան­մա­նը, հան­ քարդ­յու­նա­բե­րու­թյան զար­գաց­ մանն ու աֆ­րիկ­յան երկր­նե­րում միգ­րա­ցիոն քա­ղա­քա­կա­նու­թյան պար­զեց­մանն առնչ­վող խնդիր­ նե­րը։ Բա­ցի այդ՝ պար­բե­րա­կա­նը զբաղ­վե­լու է Չի­նաս­տա­նի ի­մի­ջի բա­րե­լավ­մամբ։ Նախ ծրագր­վում է պար­բե­րա­ կա­նը թո­ղար­կել շա­բա­թա­կան

10 հազ. տպա­քա­նա­կով։ Թղ­թա­ կից­նե­րի մեծ մասն ա­ռայժմ ար­ տա­հաս­տի­քա­յին աշ­խա­տա­կից­ ներ են լի­նե­լու։ Gaurdian-ի տե­ղե­ կու­թյուն­նե­րով՝ China Daily-ն Աֆ­ րի­կա է գոր­ծու­ղել պե­կին­յան իր բյու­րո­յի մի շարք աշ­խա­տա­կից­ նե­րի՝ պի­լո­տա­յին թո­ղար­կու­մը կազ­մա­կեր­պե­լու հա­մար։ Ն­ շենք, որ China Daily-ն օ­ րա­ կան 250 հազ. տպա­ քա­ նա­ կով լույս է տես­ նում Չի­ նաս­ տա­նում, շա­բա­թա­կան 170

հազ. տպա­քա­նա­կով՝ ԱՄՆում, 150 հազ. տպա­քա­նա­կով՝ Եվ­րո­պա­յում։ Ն­շենք նաև, որ վեր­ ջին տա­սը տա­րի­նե­րին Աֆ­րի­կա է ար­տա­ գաղ­ թել մոտ մեկ մի­ լիոն չի­ նա­ ցի։ Economist-ի գնա­հա­տա­կան­ նե­ րով՝ 2000-2010 թթ. Չի­ նաս­ տա­նի ու աֆ­րիկ­յան երկր­նե­րի միջև ապ­րան­քաշր­ջա­նա­ռու­թյու­ նը $10  մլրդ­ -ից ա­ ճել է մինչև $120  մլրդ։ Ներդ­րում­ն ե­րը Սա­հա­ րա­յից հա­րավ ըն­կած աֆ­րիկ­յան

zeit.de

China Daily-ն լույս կտես­նի նաև Սև մայր­ցա­մա­քում

China Daily-ն լույս կտես­նի Աֆ­րի­կա­յում։

երկր­նե­րում 2005-2010 թթ. կազ­ մել են Չի­նաս­տա­նի մի­ջազ­գա­ յին բո­լոր ներդ­րում­ն ե­րի 13,8%ը, իսկ հյու­սի­սաֆ­րիկ­յան երկր­ նե­րում ու Մեր­ձա­վոր Արևել­քում՝ 16,5%-ը։  n

Ան­դե­ֆի­ցիտ բա­նակ Մեծ Բ­րի­տա­նիան բա­լան­սա­վո­րել է ռազ­մա­կան բյու­ջեն

Լոն­դո­նը բյու­ջեի գեր­ծախ­սե­րի կրճատ­ման նպա­տա­կով սա­ռեց­ րել է մի շարք ծրագ­ րեր, չեղ­յալ հայ­տա­րա­րել ազ­գա­յին անվ­տան­ գու­թյան ա­պա­հով­ման գոր­ծում զգա­լի դե­րա­կա­տա­րում չու­նե­ ցող թան­կար­ժեք նա­խագ­ծե­րը, ինչ­պես նաև կազ­մել տաս­նամ­ յա բյու­ջե, որն ուղղ­ված է միայն ծայ­րա­հեղ անհ­րա­ժեշ­տու­թյան սար­քա­վո­րում­ն ե­րի և տեխ­նի­կա­ յի ձեռք­բեր­մա­նը։ Ըստ Հա­մոն­դի՝ ա­ռա­ջի­կա տա­սը տա­րում նա­խա­ րա­րու­թյու­նը կստա­նա 160  մլրդ ֆունտ ստեռ­լինգ, ո­րից 152 մլրդ-ը կծախս­վի սպա­ռա­զի­նու­թյուն­ նե­րի և ռազ­մա­կան տեխ­նի­կա­յի

«Սիվիլիթաս» հիմնադրամը հրավիրում է

taringa.net

Մեծ Բ­րի­տա­նիա­յի պաշտ­պա­ նու­թյան նա­խա­րա­րու­թյու­նը վեր­ջին մի քա­նի տա­րում ա­ռա­ ջին ան­գամ կա­րո­ղա­ցել է ամ­ բող­ջո­վին բա­լան­սա­վո­րել ռազ­ մա­կան բյու­ջեն, հայ­տա­րա­րել է պաշտ­պա­նու­թյան նա­խա­ րար Ֆի­լիպ Հա­մոն­դը։ Բ­յու­ջեի դե­ֆի­ցի­տը մինչ այս գնա­հատ­ վում էր $61,2  մլրդ։ Նա­ խա­ րա­ րու­թյա­նը հա­ջող­վել է այն վե­ րաց­նել դեռ 2010թ. հոկ­տեմ­բե­ րին հրա­պա­րակ­ված ազ­գա­յին անվ­տան­գու­թյան ռազ­մա­վա­ րու­թյան ի­րա­գործ­ման շնոր­հիվ։

գնման և նա­խագծ­ման վրա։ Եվս 8  մլրդ ֆունտ ստեռ­ լինգ կփո­ խանց­վի պա­հուստ­ներ։ Բո­լոր այն նա­խագ­ծե­րը, ինչ­ պես նաև ռազ­մա­կան տեխ­նի­ կան, ո­րը նա­խա­տես­վում էր ի­րա­ կա­նաց­նել կամ գնել ա­ռա­ջի­ կա տա­սը տա­րում, ընդգրկ­վել են այս­պես կոչ­ված PR12 (Planning Round 2012) ցու­ ցա­ կում։ Մաս­ նա­վո­րա­պես՝ ա­ռա­ջարկ­վում է գնել Eurofighter Typhoon, F-35B Lightning II կոր­ծա­նիչ­ներ, «Քո­ւին է­լի­զա­բեթ» ա­վիա­կիր, ար­դիա­ կա­նաց­նել Puma ուղ­ղա­թիռ­նե­րը և այլն։ Նա­խա­րա­րու­թյու­նը մտա­ դիր է գնում­ն ե­րին զու­գա­հեռ շա­ րու­նա­կել ծախ­սե­րի կրճա­տու­մը։ Ազ­գա­յին անվ­տան­գու­թյան ռազ­մա­վա­րու­թյու­նը, ո­րով և

Էջը պատրաստեցին Սյուզաննա Հովհաննիսյանը և Լիլիթ Միքայելյանը

Մեծ Բ­րի­տա­նիան կրճա­տում է ռազ­ մա­կան ծախ­սե­րը։

նա­խա­տես­ված էր ռազ­մա­կան ծախ­սե­րի կրճա­տու­մը, Մեծ Բ­րի­ տա­նիա­յի՝ ֆի­նան­սատն­տե­սա­ կան ճգնա­ժա­մի դեմ պայ­քա­ րի ծրագ­րի մի մասն է։ Ռազ­մա­ վա­րու­թյան հիմ­ն ա­կան նպա­տա­ կը, բա­ցի ռազ­մա­կան ծախ­սե­րի կրճա­տու­մից, ռազ­մա­կան բյու­ ջեի դեֆ­իցի­տի վե­րա­ցումն էր։ Բ­յու­ջեի պա­կա­սուր­դի վե­րաց­ ման նպա­տա­կով դա­դա­րեց­վել է մի շարք նա­խագ­ծե­րի ի­րա­գոր­ ծու­մը։ Մաս­նա­վո­րա­պես՝ Լոն­դո­նը մտա­դիր է կրկնա­կի կրճա­տել F-35 կոր­ծա­նիչ­նե­րի գնու­մը, դա­դա­րեց­ վել են նաև Nimrod MRA4 հե­ տա­ խու­զա­կան ինք­նա­թիռ­նե­րի նա­ խագծ­ման աշ­խա­տանք­նե­րը, դուրս են գրվել ա­վե­լի քան 3 հազ. զրա­ հա­մե­քե­նա, «Ի­լաստ­րիզ» և «Արկ ռո­յալ» ա­վիա­կիր­նե­րը, BAE Harrier II և Panavia Tornado կոր­ծա­նիչ­նե­րը։  n

Ընտրություններն ավարտվեցին, սակայն ընտրությունների արդյունքում ստեղծված իրավիճակը դեռ անորոշ է: Ձայների բաշխումը մնում է վիճահարույց, իսկ այսօրվա ամենահրատապ թեման դարձել է իշխանության փաստացի բաշխումը: Ինչպե՞ս կօգտագործեն իրենց մանդատները խորհրդարան անցած վեց քաղաքական ուժերը: Կձևավորվե՞ն արդյոք կոալիցիաներ։ Եթե այո՝ ի՞նչ ձևաչափով և ի՞նչ հիմքով: Խորհրդարանական ուժերի ինչպիսի՞ հարաբերակցությունը կլիներ լավագույնը երկրի և հասարակության համար: Խորհրդարան անցած բոլոր վեց քաղաքական ուժերն էլ հրավիր­ վել են մասնակցելու քննարկմանը: Մարդիկ ձայն են տվել այս կուսակցություններին և հիմա պատասխան են ակնկալում իրենց հարցերին, եթե անգամ ապագա խորհրդարանականները դեռ չունեն վերջնական պատասխաններ:

Բանավեճը կվարի «Առավոտ» օրաթերթի գլխավոր խմբագիր

Արամ Աբրահամյանը Քննարկումը տեղի կունենա այս չորեքշաբթի, մայիսի 16-ին, 14:00-ին, Անի Պլազա հյուրանոցի Անի սրահում: Նախորդ բանավեճերի տեսագրությունները կարող եք գտնել առցանց Բանավեճերի այս շարքը կազմակերպվում է ԱՄՆ միջազգային զարգացման գործակալության և Քաունթերփարթ ինթերնեշնլի հայաստանյան գրասենյակի աջակցությամբ: Բանավեճերի անցկացմանն աջակցում է նաև Նորվեգիայի արտաքին գործերի նախարարությունը:

Մասնակցությունը միայն նախնական գրանցումով՝

010 500 119 Տեղերը սահմանափակ են


| № 68 (137), չորեքշաբթի, մայիսի 16, 2012 թ.

8 | Մշակույթ

Տունդ հոն է, ուր սիրտդ է Դր­վա­գա­զարդ այս մա­կագ­րու­ թյու­նը կար­դա­ցի սփյուռ­քա­ հայ ան­վա­նի բա­նաս­տեղ­ծու­ հի Ա­նուշ Նագ­գաշ­յա­նի երևան­ յան բնա­կա­րա­նի դռան վրա: Նա Ե­րու­սա­ղե­մից Երևան էր ժա­մա­նել Գ­րող­նե­րի հա­մա­ հայ­կա­կան 6-րդ հա­մա­ժո­ղո­ վի ա­ռի­թով: Ա­վե­լորդ էր բա­ նաս­տեղ­ծու­հուն հարց­նե­լը, թե ո­ րե­ րորդ ան­ գամ է նա Մայր հայ­րե­նի­քում: Չէ՞ որ ան­գիր գի­տեի պա­տաս­խա­նը. «Ա­մե ն տա­րի կու գամ Հա­յաս­տան: Ան օ­դի նման կարևոր է ին­ծի հա­ մար։ Ես Հա­յաս­տա­նով կ­՛ապ­ րիմ, Հա­յաս­տա­նով կը շնչեմ»: Ս­րանք լոկ հայ­րե­նա­կա­րոտ բա­ նաս­տեղ­ծու­հու պատ­կե­րա­վոր մտքեր չեն: Ա­նու­շին գի­տեմ դեռ ու­սա­նո­ղա­կան տա­րի­նե­րից, երբ սո­վո­րում էր Երևա­նի պե­տա­կան հա­մալ­սա­րա­նի բա­նա­սի­րա­կան ֆա­կուլ­տե­տում: Կ­րա­կոտ, կեն­ սա­ խինդ աղջ­ նակ էր, ո­ րի ար­ տա­բե­րած մեղ­րա­ծոր արևմ­տա­ հա­յե­րե­նը բո­լո­րիս խմբում էր իր շուր­ջը: Հե­տա­գա­յում ի­մա­ցա, որ մանկուց բա­նաս­տեղ­ծու­թյուն­ներ է գրել: Սա­ կայն միայն 1993թ. հա­մար­ձակ­վեց դրանք լույս ըն­ ծա­յել՝ Ե­րու­սա­ղե­մում տպագ­րե­ լով իր անդ­րա­նիկ «Սի­րոյս տաք շուն­չէն» ժո­ղո­վա­ծուն: Այժմ ար­ դեն բա­նաս­տեղ­ծա­կան չորս և ար­ձակ մեկ ժո­ղո­վա­ծու­նե­րի հե­ ղի­նակ է, որ նաև իր քերթ­ված­ նե­րի հա­տըն­տիրն է հրա­տա­ րա­կել՝ «Ե­թե յան­կարծ տես­նես ի­րեն» վեր­նագ­րով: Ան­ցած օ­րե­ րին սփյուռ­քա­հայ բա­նաս­տեղ­ ծու­հին պարգևատր­վեց ՀՀ վար­ չա­պե­տի հու­շա­մե­դա­լով: -Ա­նուշ, ան­ձամբ քեզ ի՞նչ տվեց Գ­րող­նե­րի հա­մա­հայ­ կա­կան հա­մա­ժո­ղո­վը։ -Միակ տե­ ղը, որ հայ մտա­ վո­րա­կա­նու­թիւ­նը կրնայ հան­ դի­պիլ, Հա­յաս­տանն է: Տար­բեր,

Կ­’ու­զեմ ներ­կայ վի­ճա­կին պատ­ճառ­ներն ի­մա­նալ: Ըստ իս՝ ոչ միայն ար­ տա­ քին կա­ ցու­ թիւնն է մեր թշնա­ մի ն, այլև մեր ներ­քին ան­տար­բե­րու­թիւ­ նը գիր ու գրա­կա­նու­թեա­նը, լե­ զո­ւին ու մշա­կոյ­թին: Կը յու­սամ, թե «Անդ­րա­դարձ» թեր­թը իր իս­ կա­կան անդ­րա­դար­ձը պի­տի ու­ նե­նայ ե­րի­տա­սարդ­նե­րու կեան­ քին վրայ:

յա­ճախ թշնա­մի եր­կիր­նե­րէ կու գանք: Մտ­քե­րու փո­խա­նա­կու­ թիւ­նը, ի­րա­րու հետ հայ­րե­նի հո­ ղի վրայ ըլ­լա­լը, մե­զի հո­գե­կան լից­քեր կու տայ: Հա­ճե­լի է ի­մա­ նալ, թե գրչեղ­ բայրդ ին­ չով կը զբա­ղի, ինչ կը­նէ: -Թույլ տուր շնոր­հա­վո­ րել քեզ Հա­յոց գրատ­պու­ թյան 500-ամ­յա­կի և Երևա­ նը Գր­քի հա­մաշ­խար­հա­յին մայ­րա­քա­ղաք հռչակ­վե­լու ա­ռիթ­նե­րով։ -Շ­նոր­հա­կա­լու­թիւն: Իմ պատ­ կե­րաց­մամբ հա­յու հա­մար ա­մէն տա­ րի ալ գրքի տա­ րի է: Մեկ պատ­մու­թիւն յի­շեմ։ 1948թ. մայրս գաղ­թա­կան կ’ել­լէ Եա­ֆա­յէն: Այ­ սօր ալ ցա­ վով կը յի­ շե, թէ մօր ոս­կեայ վզնո­ցը մոռ­ցած էր այդ­ տեղ: Երբ հար­ ցու­ ցի, թէ ին­ չո՞ւ ձեր հետ հարս­տու­թիւ­նը չ’ա­ռիք, շատ հե­տաքր­քիր պա­տաս­խան մը տո­ւաւ. «Տա­սը օ­րո­ւայ հա­մար ե­ լած էինք: Ի՞նչ պի­ տի ը­ նէի ոս­ կի­ներս առ­նե­լով: Բայց ա­ռած էի Յա­կոբ Օ­շա­կա­նի «Հայ գրա­կա­ նու­թիւն»-ը, Վա­հան Թէ­քէ­յեա­նի բա­նաս­տեղ­ծա­կան ժո­ղո­վա­ծուն և Սուրբ գիր­քը»:

-Ի՞նչ զգա­ցո­ղու­թյուն­ ներ ու­նե­ցար պարգևն ստա­նա­լիս։ -Երբ ա­ռա­ջին ան­գամ Հա­յաս­ տան ե­կայ՝ ու­սա­նե­լու, այն­պէս կը կար­ծէի, թէ ըլ­լա­լով ա­ռա­ ջին տա­րո­ւայ ու­սա­նո­ղու­հի, ար­ դէն ա­մե ն բան գի­տեմ: Իսկ երբ ա­ւար­տե­ցի ու ստա­ցայ վկա­յա­ կան, զգա­ցի որ մեծ պա­տաս­խա­ նատ­վու­թիւն ստանձ­նե­ցի: Յու­ շա­մե­տալն ստա­նա­լուց յե­տոյ ես ի­րա­ւունք չու­նիմ թե­րա­նա­ լու իմ գոր­ ծի մէջ: Ա­ մէն ան­ գամ ինքս ին­ծի հարց կու տամ. «Հա­ յաս­տա՛ն, ի՞նչ եմ ա­ռանց քեզ» ու կը պա­տաս­խա­նեմ. «Հայ՝ ա­ռանց տան»: Հայ­րե­նիքն ին­ծի հա­մար հովանա­ւո­րու­թիւն է, պաշտ­պա­ նու­թիւն: Ես հայ­րե­նի­քով մեծ­ ցայ, Հա­ յաս­ տանն ալ իմ մէջս մեծ­ցաւ… Այս­պես է մտա­ծում ու ապ­րում սփյուռ­քա­հայ բա­նաս­տեղ­ծու­հին։ Ա­նուշ Նագ­գաշ­յա­նի բա­նաս­տեղ­ ծու­թյուն­նե­րը սի­րո ու կա­րո­տի եր­գեր են առ Հայ­րե­նիք ու ծնողք, առ Մայ­րե­նի լե­զու ու սի­րած էա­ կը: Նա միայն բա­նաս­տեղ­ծու­ թյուն­ներ չի գրում. նա նաև բա­ նաս­տեղ­ծո­րեն ապ­րում է: Ապ­ րում է իր Հա­յաս­տան աշ­խար­հը մի օր  հզոր տես­նե­լու տես­լա­կա­ նով: Աշ­ խարհ, որն Ա­ նու­ շի հա­ մար մի մեծ պոեմ է: Ու դրան գեթ մեկ տող ա­վե­լաց­նե­լու ցան­ կու­թյունն է հա­մա­րում իր ա­ռա­ քե­լու­թյու­նը:  n Լևոն Լա­ճիկ­յ ան

Սփ­յուռ­քա­հայ բա­նաս­տեղ­ծու­հի Ա­նուշ Նագ­գաշ­յան։

Ե­սա­յի պատ­րիար­քը ե­ղած է: Հա­ յերն են, որ տա­րա­ծած են հախ­ ճա­պա­կիի ա­րո­ւես­տը, ար­ծա­թա­ գոր­ծու­թիւնն ու ոս­կեր­չու­թիւ­նը: Մենք մեծ գա­ղութ ու­նե­ցած ենք. ժա­մա­նա­կին հա­յոց Սր­բոց Հա­ կո­բեանց վան­քին մեջ ապ­րած են հինգ հա­զար հո­գի: Այ­սօր ա­ռա­ ջին տպա­ րան հիմ­նած հա­ յե­ րը թեև տպա­րան ու­նին վան­քին մեջ, սա­կայն այն փակ է: Նո­ւա­ զած է հա­յու­թեան, ուս­տի և ա­շա­ կեր­տու­թեան թի­ւը: Հայ Ե­րու­սա­ ղեմն այ­ սօր կ’ապ­ րի իր թերևս ա­մե ­նատ­խուր օ­րե­րը: Գ­րա­կանմշա­կու­թա­յին կեանք գրե­թէ չկայ: Ամ­բողջ հա­մայն­քը երգ­չա­խումբ մը, պա­րա­խումբ մը չու­նի, թերթ մը չի հրա­պա­րա­կո­ւիր: Ին­չո՞վ պի­տի մե­ծա­նայ հայ սե­րուն­դը։

-Ա­նուշ, մի քիչ պատ­մեիր ե­րու­սա­ղե­մա­հայ գա­ղու­թի ներ­կա վի­ճա­կի մա­սին։ -Ե­րու­սա­ղե­մի հայ հա­մայն­քը վե­րա­կեն­դա­նա­ցած է հայ­կա­կան ցե­ղաս­պա­նու­թե­նէն ետք, երբ 800-էն ա­վե­լի որ­բեր տա­րուած են այն­ տեղ: Ա­ նոնք մեծ­ ցած են, ըն­տա­նիք կազ­մած: Ո­մանք ալ հոգևո­րա­կան դար­ձած են և գ­րաո­ւած կարևոր պաշ­տոն­ներ: Ե­րու­սա­ղե­մը մեծ դեր խաղ­ցած է Ս­փիւռ­քի կեան­քին մեջ՝ պատ­ րաս­տե­լով ու­սու­ցիչ­ներ, խմբա­ գիր­ներ, մտա­ւո­րա­կան­ներ: Աղ­ ջիկ­նե­րու ա­ռա­ջին վար­ժա­րա­նը, նոյն­պես և ա­ռա­ջին տպա­րա­նը Պա­ղես­տի­նի մեջ հա­յե­րը հիմ­ն ած են: Ա­ռա­ջին լու­սան­կա­րի­չը հայ

-Բայց չէ՞ որ հենց դո՛ւ շա­րու­նա­կում ես գրել, իսկ ան­ցած մարտ ամ­ սից սկսել ես նաև թերթ հրա­տա­րա­կել։ -Յու­սամ՝ վեր­ջին բոե­տը չեմ ես, և այս տխուր վի­ճա­կը տես­ նե­լով՝ մտա­ծե­ցի ամ­սա­թերթ մը սկսիլ՝ «Անդ­րա­դարձ» ա­նու­նով: Ն­պա­տակս էր խօ­սիլ այն ա­մե­ նին մա­ սին, որ Ս­ փիւռ­ քը հայ պա­հեց այս­քան տա­րի­ներ: Այս­ պես մեծ­ ցանք մենք՝ հպարտ մեր ան­ցեա­լով և մեր պատ­մու­ թեամբ: Անձ­նա­կան մի­ջոց­նե­րով կը հո­գամ բո­լոր ծախ­սե­րը: Թեր­ թի ա­մէն մեկ թի­ւին մէջ կը շեշ­ տեմ մեր լե­ զո­ ւին, մեր հա­ ւատ­ քին, մեր մշա­ կոյ­ թին ու ա­ ւան­ դու­թիւն­նե­րուն կարևո­րու­թիւ­նը:

Սպորտ (Սեր­ բիա) – Սիլ­ վիա Սո­ լեր (Իս­ պա­նիա) զույ­գի հաղ­թո­ղը: Մր­ ցա­շա­րի մրցա­նա­կա­յին հիմ­ն ադ­ րա­ մը կազ­ մում է 2 168 400 դո­ լար:  n WTA. Հ­ռոմ. երկ­րորդ փուլ Ք­րիս­տի­նա Մակ­հեյլ (ԱՄՆ) – Մա­րիա Շա­րա­պո­վա (Ռու­սաս­ տան) – 5:7, 5:7 Ա­նաս­տա­սիա Պավլ­յու­չեն­ կո­վա (Ռու­սաս­տան) – Պետ­րա Կ­վի­տո­վա (Չե­խիա) - 5:7, 4:6

Ադր­բե­ջա­նը հրա­ժար­վել է Եվ­րո-2020-ից Ադր­բ ե­ջ ա­ն ը հրա­ժ ար­վել է ա­ռ ա­ջ ադ­ր ել իր թեկ­ն ա­ծ ու­ թյու­ն ը՝ Եվ­ր ո-2020-ի ըն­դ ու­ նող եր­կ իր հան­դես գա­լու հա­ մար: Նա­խ ա­տ ես­վում էր, որ մրցա­շ ա­ր ը պետք է ըն­դ ու­ն են Վ­ր աս­տ անն ու Ադր­բ ե­ջ ա­ն ը: Շարքը պատրաստեց Լուսինե Ասլանյանը

Բաք­վում նման ո­ր ոշ­մ ան պատ­ճ առ­ն ե­ր ը բա­ց ատ­ր ել են նրա­ն ով, որ Ադր­բ ե­ջ ա­ն ը մտա­ դիր է ըն­դ ու­ն ել 2020թ. ա­մ ա­ ռա­յ ին Օ­լ իմ­պ իա­դան: Ըստ Panorama.am-ի՝ ա­ ռ աջ­ նու­թ յունն ըն­դ ու­ն ե­լու ի­ր ա­ վուն­ք ի հա­մ ար պայ­ք ա­ր ում են Բոս­ն իան, Խոր­վա­թ իան ու

Սեր­բ իան, Չե­խ իան ու Ս­լո­վա­ կիան, Ռու­ մ ի­ ն իան ու Բուլ­ ղա­ր իան կամ Ռու­մ ի­ն իան ու Հուն­գա­ր իան, Նի­դեռ­լանդ­ն ե­ րը, Բել­գ իան ու Թուր­ք իան: Ա­վե­լաց­ն ենք,որ Եվ­ր ո-2012-ը կանց­ն ի Լե­հ աս­տ ա­ն ում և Ուկ­ րաի­ն ա­յ ում, իսկ Եվ­ր ո-2016-ը կըն­դ ու­ն ի Ֆ­ր ան­ս իան:  n

Պոգ­րե­բինս­կի. Եվ­րո-2012-ը բոյ­կո­տե­լը փիար է Ուկ­րաի­նա­յում բռնա­տի­րու­թյան մա­սին ու Եվ­րո-2012-ը բոյ­կո­տե­ լու կո­ չե­ րը լավ վճար­ ված փիար են՝ ուղղ­ված ուկ­րաի­նա­կան իշ­ խա­նու­թյուն­նե­րի դեմ: Այդ մա­սին, ըստ Panarmenian.net-ի, հայ­ տա­ րա­րել է Կիևի քա­ղա­քա­կան հե­ տա­զո­տու­թյուն­նե­րի ու կոնֆ­լիկ­ տաբանության կենտ­րո­նի տնօ­ րեն Մի­խա­յիլ Պոգ­րե­բինս­կին: «Ես կա­սեի, որ շատ տա­րի­նե­ րի ըն­թաց­քում ա­ռա­ջին ան­գամ բախ­վե��ցինք ուկ­րաի­նա­կան իշ­ խա­նու­թյուն­նե­րի դեմ ուղղ­ված զանգ­վա­ծա­յին փիար ար­շա­վի: Միան­գա­մայն ակն­հայտ է, որ սա լավ վար­ ձատր­ ված փիար է»,– ա­սել է Պոգ­րե­բինս­կին: Ըստ նրա՝ բոյ­կո­տի գա­ղա­փա­ րը ո­րոշ ա­ռու­մով Եվ­րոպական Միու­թյան ճգնա­ժա­մի վկա­յութ­ յուն է:  n

tsn.ua

Հ­ռո­մում ըն­թա­ցող թե­նի­սի WTA շար­քի մրցա­շա­րի երկ­րորդ շրջա­նում աշ­խար­հի երկ­րորդ ռա­կետ, Ռու­սաս­տա­նի ներ­կա­ յա­ցու­ցիչ Մա­րիա Շա­րա­պո­վան 7:5, 7:5 հաշ­վով ա­ռա­վե­լու­թյան է հա­սել ա­մե­րի­կա­ցի Ք­րիս­տի­նա Մակ­հեյ­լի նկատ­մամբ: Մր­ցա­խա­ ղը, ըստ News.am-ի, տևել է եր­կու ժամ 12 րո­պե: Եր­րորդ փու­լում Շա­րա­պո­վա­յի մրցա­կի­ցը կլի­նի Ա­նա Ի­վա­նո­վիչ

blogspot.com

Շա­րա­պո­վան հաղ­թել է


Orakarg Business Daily