Issuu on Google+

Գինը՝ 100 դրամ

| № 61 (130), երեքշաբթի, մայիսի 1, 2012 թ., www.orakarg.am

Մար­տահ­րա­վեր քա­ղա­քա­ցիա­կան հա­սա­րա­կու­թյա­նը

Մաք­սա­յին թվա­բա­նու­թյուն

Մաշ­տո­ցի այ­գում իշ­խա­նու­թյունն իր վե­րար­տադ­րու­թյան հարցն է լու­ծում

Բ­յու­ջեն շա­հել է թե՛ հին, թե՛ նոր մե­քե­նա­նե­րի ներկ­րու­մից

էջ 3 ›››

Թա­թուլ Հա­կոբ­յան, տե­սա­կետ էջ 2 ›››

Ըն­տիր կեղ­ծա­րար­նե­րը Սո­ղո­մոն Փա­փազ­յան, տե­սա­կետ էջ 2 ›››

Պայ­քար ա­ռանց գա­ղա­փա­րի

Հետճգ­նա­ժա­ մա­յին գոր­ ծազր­կու­թյուն Աշ­խա­տան­քի մի­ջազ­գա­յին կազ­մա­կեր­պու­թյունն ա­վե­լաց­րել է գոր­ծա­զուրկ­նե­րի թի­վը էջ 6 ›››

The Sunday Times-ը կազ­մել է Մեծ Բ­րի­տա­նիա­յի ա­մե­նա­հա­րուստ բնա­կիչ­նե­րի վար­կա­նի­շը էջ 6 ›››

Եվ­րո­պան փրկության նոր ծրագիր է պատ­րաս­տում էջ 6 ›››

Փո­ղոց՝ Ն­յու Յոր­քից մինչև Սիդ­նեյ «Գ­րա­վի՛ր Ո­ւոլ սթ­րի­թը» գրա­վում է աշ­խար­հը էջ 7 ›››

Եվ­րո­պա­ցի պաշ­տո­նյա­նե­րը չեն մեկ­նի Ուկ­րաի­նա

Պատ­ճա­ռը Տի­մո­շեն­կոն է էջ 7 ›››

Աշ­խար­հը ջազ էր լսում Ե­րեկ ա­ռա­ջին ան­գամ նշվում էր ջա­զի մի­ջազ­ գա­յին օ­րը էջ 8 ›››

էջ 5 ›››

օ ր ա թ ե ր թ

Գա­ղա­փա­րը ի­րա­կա­նաց­մա­նը վնաս չէ Հայ-ի­րա­նա­կան ծրագ­րե­րը կրկին շրջա­նա­ռու­թյան մեջ են հայտն­վել

Ռուս­նե­րի ու հնդիկ­նե­րի հաշ­վին

Մո­բի­լի­զա­ցիա ըստ Մարշալի

Հու­նի­սի 1-ից ՀՀ քա­ղա­քա­ցի­նե­րը կա­րող են ու­նե­նալ նույ­նա­կա­նաց­ման քար­տեր և կեն­սա­չա­փա­կան անձ­նագ­րեր

էջ 4 ›››

տ ն տ ե ս ա կ ա ն

Մինչև ե՞րբ են մեր ե­րե­խա­նե­րը զոհ­վե­լու

Սոց­քար­տերն անց­յա­լո՞ւմ

PanARMENIAN

Խորհր­դա­րա­նա­կան այս ընտ­րու­թյուն­նե­րի քա­րո­զար­շա­ վի բնո­րո­շիչ­նե­րից մեկն այն է, որ այն ըն­թա­նում է ա­ռանց քա­ղա­քա­կան և ծ­րագ­րա­յին բա­նա­վե­ճե­րի, հետևա­բար՝ բա­ցա­կա­յում է քա­ղա­քա­կան պայ­քա­րը: n

Տե՛ս խմբագրականը` էջ 2 ›››

Օրվա

Հայ-ի­րա­նա­կան տնտե­սա­կան հա­մա­տեղ նա­խագ­ծե­ րի մեծ մասն առ այ­ սօր սա­ ռեց­ ված է փաս­ տաթղ­ թա­յին մա­կար­դա­կում, ին­չը, սա­կայն, չի խան­գա­րել, որ ապ­րի­լի 29-ին Ի­րա­նի նա­խա­գահ Մահ­մուդ Ահ­ մա­դի­նե­ժա­դը և Հա­յաս­տա­նի արտ­գործ­նա­խա­րար Էդ­վարդ Նալ­բանդ­յա­նը քննար­կեն դրանց ի­րա­կա­ նաց­ման ըն­թաց­քը։ Նա­խագ­ծե­րից ա­մե ­նաեր­կա­րակ­ յաց­նե­րը խոս­տա­նում են է­ներ­գե­տիկ հա­մա­կար­գին առնչ­վող­նե­րը լի­նել, ե­թե հաշ­վի առ­նենք, որ մոտ $600  մլն­-ի ներդ­րում­ն ե­րը պետք է ֆի­նան­սա­վո­րի ի­րա­նա­կան կող­մը։ Էդ­վարդ Նալ­բանդ­յա­նը և Մահ­մուդ Ահ­մա­դի­նե­ժա­դը հան­դիպ­ման ըն­թաց­քում

վարքագիծ

Խա­ռը գնաճ Տա­րեսկզ­բից նվա­զող գնե­րը գնա­ճը դուրս են բե­րել Կենտ­րո­նա­կան բան­կի թի­րա­խից Հա­յաս­տա­նում երկ­րորդ ա­միսն ա­նընդ­մեջ գնա­ճը դուրս է գա­լիս թի­րա­խա­յին ցու­ցա­նի­շի (4±1,5%) շրջա­ նա­կից։ 2012թ. ապ­րի­լին 12-ամս­յա գնա­ճը կազ­մել է 1,9%, մար­ տին այն 2,2% էր։ Ապ­ րի­ լին գնա­ ճի տեմ­ պի նվա­զումն ա­պա­հո­վել է ոչ թե Կենտ­րո­նա­կան բան­կի դրա­մա­վար­կա­յին քա­ղա­քա­կա­նու­թյու­նը (գնե­րի կա­յու­ նու­թյան ա­պա­հո­վու­մը ԿԲ-ի հիմ­ն ա­կան խնդիրն է), այլ խա­ռը կա­նա­չիի, վա­րուն­գի և սմ­բու­կի ցածր գնե­րը։ Ազ­գա­յին վի­ճա­կագ­րա­կան ծա­ռա­յու­թյան «Ս­պա­ռո­ղա­ կան գնե­րի ին­դեք­սը Հա­ յաս­տա­նի Հան­րա­պե­տու­ թյու­նում 2012թ. հուն­վարապ­րի­լին» հրա­պա­րակ­ման

հա­մա­ձայն՝ այս ապ­րի­լին, նա­խորդ տար­վա նույն ժա­ մա­նա­կա­հատ­վա­ծի հա­ մե­մատ, պա­րե­նա­յին ապ­ րանք­նե­րի (նե­րառ­յալ ո­գե­ լից խմիչք և ծ­ խա­ խոտ)

գներն ա­ճել են 1,5%-ով, ոչ պա­րե­նա­յին ապ­րանք­նե­րի­ նը՝ 4,3%-ով, ծա­ռա­յու­թյուն­ նե­րի սա­կագ­նե­րը՝ 1,5%-ով։ Ըստ նույն հրա­պա­րակ­ ման՝ 2012թ. ապ­րի­լին, մար­տի հա­մե­մատ, սպա­ ռո­ղա­կան շու­կա­յում ար­ձա­ նագր­վել է 0,6% գնան­կում: Պա­րե­նա­յին ապ­րանք­նե­րի (նե­րառ­յալ ո­գե­լից խմիչք և ծ­խա­խոտ) գնե­րը նշված ժա­մ ա­ն ա­կ ա­հ ատ­վ ա­ծ ում

էջ 5 ›››

անդ­րա­դար­ձել են Հա­ յաս­տան-Ի­րան բարձ­րա­ վոլտ է­լեկտ­րա­հա­ղորդ­ման

եր­րորդ գծի, Ա­րաքս գե­տի վրա հիդ­րոէ­լեկտ­րա­կա­յան­ նե­րի, նավ­թամ­թերք­նե­րի խո­ղո­վա­կա­շա­րի և պա­հես­ տա­րա­նի, Ի­րան-­Հա­յաս­ տան եր­կաթգ­ծի կա­ռուց­ ման նա­խագ­ծե­րին: «Ի­րա­ նի նա­խա­գահն ընդգ­ծել է վե­րո­հիշ­յալ նա­խագ­ծե­րի ի­րա­կա­նաց­ման կարևո­րու­ թյու­ նը»,– նշված է Հա­ յաս­ տա­նի ԱԳՆ-ի տա­րա­ծած հա­ղոր­դագ­րու­թյու­նում:

էջ 4 ›››


| № 61 (130), երեքշաբթի, մայիսի 1, 2012 թ.

2 | Տեսանկյուն Խմբագրական

Պայ­քար ա­ռանց գա­ղա­փա­րի Խորհր­դա­րա­նա­կան այս ընտ­րու­թյուն­նե­րի քա­րո­ զար­շա­վի բնո­րո­շիչ­նե­րից մեկն այն է, որ այն ըն­թա­ նում է ա­ռանց քա­ղա­քա­կան և ծ­րագ­րա­յին բա­նա­վե­ճե­ րի, հետևա­բար՝ բա­ցա­կա­յում է քա­ղա­քա­կան պայ­քա­րը: Տա­րօ­րի­նակ է, որ մինչև հի­մա իշ­խա­նու­թյան և ընդ­դի­ մու­թյան ներ­կա­յա­ցու­ցիչ­նե­րի միջև տե­ղի է ու­նե­ցել ըն­ դա­մե ­նը մեկ բա­նա­վեճ, ո­րը վե­րած­վեց լեզ­վակռ­վի: Բա­նա­վե­ճից խու­սա­փող ու­ժը հիմ ­ն ա­կա­նում ՀՀԿ-ն է, ո­րը հրա­ժար­վում է դուրս գալ հրա­պա­րա­կա­յին բա­նա­ վե­ճի հար­թակ և հենց այդ­տեղ հա­մո­զել քա­ղա­քա­ցի­նե­ րին, որ հա­վա­տա­լով՝ կա­րե­լի է փո­խել: Այդ ու­ժը նա­ խընտ­րում է իր ա­ռաջ­նոր­դի մա­կար­դա­կով մե­նա­խո­ սու­թյամբ զբաղ­վել՝ բա­ցա­ռե­լով ան­ցան­կա­լի հար­ցե­րին պա­տաս­խա­նե­լու հնա­րա­վո­րու­թյու­նը: Քա­ղա­քա­կան պայ­քա­րի բա­ցա­կա­յու­թյու­նը կա­րե­լի է մեկ­նա­բա­նել ցածր քա­ղա­քա­կան մշա­կույ­թով և քա­ղա­ քա­կան ինս­տի­տուտ­նե­րի չկա­յա­ցա­ծու­թյամբ: Սա­կայն հա­զիվ թե նշված հան­գա­մանք­նե­րը լի­նեն քա­ղա­քա­ կան պայ­քա­րի բա­ցա­կա­յու­թյան հիմ ­ն ա­կան պատ­ճա­ռը: Ա­վե­լի շուտ կա­րե­լի է են­թադ­րել, որ իշ­խող կու­սակ­ցու­ թյու­նն ուղ­ղա­կիո­րեն խո­չըն­դո­տում է նման պայ­քա­րի ծա­վալ­ումը: Բ­նա­կան է՝ երբ երկ­րի կա­ռա­վար­ման հա­ մար պա­տաս­խա­նա­տու ու­ժը հրա­ժար­վում է հրա­պա­ րա­կա­յին բա­նա­վե­ճե­րից, մյուս ու­ժե­րի միջև ըն­թա­ցող քա­ղա­քա­կան բա­նա­վե­ճը չի կա­րող ստեղ­ծել քա­ղա­քա­ կան պայ­քա­րի հա­մար անհ­րա­ժեշտ հիմ­քեր: ՀՀԿ-ի խու­սա­փո­ղա­կան մար­տա­վա­րու­թյու­նը կա­րող է պայ­մա­նա­վոր­ված լի­նել անվս­տա­հու­թյամբ և ընդ­հան­ րա­պես քա­ղա­քա­կան պայ­քա­րից խու­սա­փե­լու մար­տա­ վա­րու­թյամբ: Քա­րո­զար­շա­վի ըն­թաց­քում ՀՀԿ-ի և ն­րա ա­ռաջ­նոր­դի հաս­ցեին հնչել են բազ­մա­թիվ քննա­դա­ տու­թյուն­ներ, ո­րոնց շատ դժվար կլի­ներ պա­տաս­խա­նել հրա­պա­րա­կա­յին բա­նա­վե­ճի դեպ­քում: Անվս­տա­հու­թյու­ նը հա­վա­նա­բար գա­լիս է հենց այս գի­տակ­ցու­մից: Բա­ ցի այդ՝ իշ­խա­նու­թյու­նը ձգտում է քա­ղա­քա­կան դաշ­տը տե­ղա­վո­րել այն­պի­սի սահ­ման­նե­րում, որ­տեղ գե­րիշ­ խում են ոչ թե գա­ղա­փար­ներն ու ծրագ­րե­րը, այլ «զոռ­ բա­յու­թյու­նը», ընտ­րա­կա­շառ­քը, վար­չա­կան ռե­սուր­սի չա­րա­շա­հումն ու կրի­մի ­նա­լը: Այս տի­րույ­թում իշ­խա­նու­ թյու­նն ան­հա­մե­մատ  հզոր է բո­լոր ու­ժե­րից: Ինչ-որ ա­ռու­մով ՀՀԿ-ն նույ­նիսկ ազն­վու­թյուն է դրսևո­րում՝ հաս­կաց­նե­լով, որ ընտ­րու­թյուն­նե­րը չի դի­ տար­կում որ­պես քա­ղա­քա­կան պայ­քար: Իսկ ե­թե մյուս քա­ղա­քա­կան ու­ժե­րը ցան­կա­նում են ընտ­րու­թյուն­ նե­րի մի­ջո­ցով դրա­կան փո­փո­խու­թյու­ննե­րի հաս­նել, ա­պա պետք է բո­լոր հնա­րա­վոր մի­ջոց­նե­րով ՀՀԿ-ին բե­րեն քա­ղա­քա­կան հար­թու­թյուն կամ գո­նե նրա հետ չմրցակ­ցեն կրի­մի ­նա­լի, ընտ­րա­կա­շառ­քի կամ վար­ չա­կան ռե­սուր­սի տի­րույ­թում: ՀՀԿ-ի հետ պայ­քա­րե­ լով նրա իսկ թե­լադ­րած կա­նոն­նե­րով՝ կնշա­նա­կի ուղ­ ղա­կիո­րեն լե­գի­տի­մաց­նել այդ կու­սակ­ցու­թյան գոր­ծիք­նե­րը և ն­րան հնա­րա­վո­րու­թյուն ըն­ձե­ռել ա­ռա­վել ան­կաշ­կանդ գոր­ծել: n

տ ն տ ե ս ա կ ա ն

օ ր ա թ ե ր թ

Լույս է տեսնում 2011թ. սեպտեմբերի 21-ից: Հիմնադիր և հրատարակիչ՝ «Սիվիլիթաս» հիմնադրամ, վկայական` 03Ա080303, տրվ. 20.05.08թ. Հասցե՝ ք. Երևան, Հյուսիսային պողոտայի 1 Հեռ.՝ +37410 500 119, էլ. փոստ՝ info@orakarg.am Գլխավոր խմբագիր՝ Կարեն Հարությունյան Թողարկման պատասխանատու՝ Մարատ Յավրումյան Վաճառք և բաժանորդագրություն՝ +374 10 500119, +374 55 026249 Գովազդ և մարքեթինգ՝ +374 55 441351 Մեջբերումներ անելիս հղումը «Օրակարգ»-ին պարտադիր է: Թերթի հոդվածների մասնակի կամ ամբողջական հեռուս­տա­ռադիո­ընթերցումն առանց «Օրակարգ»-ին հղման արգելվում է: Նյութերը չեն գրախոսվում և հեղինակներին չեն վերադարձվում: Գովազդների և R տառով հրապարակվող նյութերի բովանդա­կության համար խմբագրությունը պատասխանատվություն չի կրում: Տառատեսակը՝ Էդիկ Ղաբուզյանի Հրատարակության 1-ին տարի Ստորագրված է տպագրության՝ 30.04.2012թ. Տպաքանակը՝ 2000

Մինչև ե՞րբ են մեր ե­րե­խա­նե­րը զոհ­վե­լու Թա­թուլ Հա­կոբ­յան

Ա

պ­րի­լի 27-ին Լեռ­նա­յին Ղա­րա­ բա­ղի և Ադր­բե­ջա­նի սահ­մա­նա­ յին հատ­վա­ծում կամ, ինչ­պես ան­վան­վում է, շփման գծում հրա­զե­նա­ յին կրա­կո­ցից սպան­վել է ժամ ­կ ե­տա­յին զին­ծա­ռա­յող Հով­հան­նես Նի­կո­ղոս­յա­ նը: Մի քա­նի օր ա­ռաջ հա­կա­ռա­կոր­դի կրա­կո­ցից Հա­յաս­տա­նի հյու­սի­սարևել­ յան հատ­վա­ծում սպան­վել էին ե­րեք պայ­մա­նագ­րա­յին հայ զին­ծա­ռա­յող­ներ: Ա­վե­լի վաղ ադր­բե­ջա­նա­կան զին­ված ու­ժե­րը կրակ էին բա­ցել Տա­վու­շի մար­ զի սահ­մա­նա­յին գյու­ղե­րից մե­կի ուղ­ ղու­թյամբ: Ռմ­բա­կո­ծու­թյան հետևան­ քով վնաս­վել էր գյու­ղի ման­կա­պար­ տե­զի շեն­քը, ե­րե­խա­նե­րը տար­հան­վել էին: Անց­նող շա­բաթ­վա ըն­թաց­քում ԼՂԱդր­բե­ջան սահ­մա­նի եր­կայն­քով հրա­ դա­դա­րը խախտ­վել է շուրջ 500 ան­գամ: Չա­փա­զանց ան­հան­գիստ էր նաև Հա­ յաս­տան-Ադր­բե­ջան սահ­ման­նե­րում: Հա­յաս­տանն ու Լեռ­նա­յին Ղա­րա­բա­ ղը, ինչ­պես նաև Ադր­բե­ջա­նը ա­վե­լի քան քսան տա­րի ապ­րում են պա­տե­րազ­մով: 1994թ. մա­յի­սին հաս­տատ­ված ան­ժամ­ կետ հրա­դա­դա­րից հե­տո հա­կա­մար­ տու­թյան մեջ ներ­քաշ­ված կող­մե­րը տվել են շուրջ 3000 զոհ: Սա նշա­նա­կում է, որ ղա­րա­բաղ­յան պա­տե­րազ­մը չի ա­վարտ­ վել և այն շա­րու­նակ­վում է այլ ռե­ժի­մով: Բայց մինչև ե՞րբ է այս­ պես շա­րու­նակ­վե­լու: Վեր­ջերս իմ լավ բա­րե­կամ ­ն ե­րից մե­ կը, որ բնակ­վում է Վա­շինգ­տո­նում, ա­սաց, որ ե­թե Հա­յաս­տա­նին ու Ար­ ցա­խին հա­ջող­վի ա­ռա­ջի­կա տաս­նամ­ յակ­նե­րում պահ­պա­նել ստա­տուս քվոն և դ­րա հա­մար «վճա­րել» տա­րե­կան

մինչև 50 հայ զին­վոր­նե­րի կյան­քով, ա­պա ա­վե­լի լավ է ստա­տուս քվո­յի ու «ոչ խա­ղա­ղու­թյուն, ոչ պա­տե­րազմ» ի­րա­վի­ճա­կի պահ­պա­նու­մը, քան հա­ կա­մար­տու­թյան կար­գա­վո­րու­մը, ո­րը են­թադ­րում է տա­րած­քա­յին զի­ջում ­ն եր Լեռ­նա­յին Ղա­րա­բա­ղի կար­գա­վի­ճա­կի դի­մաց: Երբ ես իմ բա­րե­կա­մին հարց­րի՝ իսկ ես ու դու պատ­րա՞ստ ենք, որ տա­րե­կան այդ հի­սուն սպան­վող­նե­րի մեջ լի­նեն նաև մեր ե­րե­խա­նե­րը, նա պա­տաս­խա­ նեց մո­տա­վո­րա­պես այս­պես. «Կ­յան­ քը դա­ժան բան է, մեր ե­րե­խա­նե­րը կա­ րող են սպան­վել խա­ղաղ պայ­ման­նե­ րում՝ սահ­մա­նից ու հա­կա­ռա­կոր­դի դի­ պու­կա­հա­րից հե­ռու»: Տ­րա­մա­բա­նու­թյու­նը հաս­կա­նա­լի է: Կա­րե­լի է այլ օ­րի­նակ­ներ բե­րել, գու­ցե ոչ այն­քան տե­ղին: Այս­պես՝ ա­մե­րի­կա­ցի ու բրի­տա­նա­ցի զին­վոր­նե­րը սպան­վում են Աֆ­ ղանս­ տա­ նում: Մինչ այդ նրանք սպան­վում էին Ի­րա­քում: Այդ զին­վոր­նե­ րը, ո­րոնք ու­նեին հայ­րեր ու մայ­րեր, քույ­ րեր ու եղ­բայր­ներ, լայն հաշ­վով պաշտ­ պա­ նում էին ԱՄՆ-ի ու Մեծ Բ­ րի­ տա­ նիա­յի շա­հե­րը: Հո­րա­դի­զում, Մար­տա­ կեր­տում ու Նո­յեմ­բեր­յա­նում կանգ­նած քսա­նամ­յա մեր տղան ևս պաշտ­պա­նում է Հա­յաս­տա­նի ու Ար­ցա­խի շա­հը: Բայց Հա­յաս­տա­նի դեպ­քում մի մեծ «բայց» կա: Յու­րա­քանչ­յուր պե­տու­թյուն, ե­թե ու­ զում է հա­րատևու­թյուն և ան­կա­խու­ թյուն, դրա հա­մար վճա­րում է: Այն ազ­ գերն ու պե­տու­թյուն­նե­րը, ո­րոնք պատ­ րաստ չեն ան­կա­խու­թյան և հո­ղա­պահ­ պա­նու­թյան հա­մար հա­մա­պա­տաս­խան գին վճա­րել, նրանք հե­ռա­նում եմ պատ­ մու­թյան թա­տե­րա­բե­մից:

Հայ ժո­ղո­վուր­դը շատ լավ է հաս­կա­ նում ան­կա­խու­թյան և հո­ղա­պահ­պա­նու­ թյան գի­նը և դ­րա դի­մաց վճա­րել է անց­ նող եր­կու տաս­նամ­յակ­նե­րում: Վա­շինգ­տո­նում բնակ­վող իմ բա­րե­ կա­մն ի­րա­վունք ու­նի մտա­ծել, որ տա­ րե­կան հի­սուն ե­րի­տա­սար­դի կյան­քով ար­ժե պահ­պա­նել ստա­տուս քվոն, ե­թե այդ ստա­ տուս քվոն ամ­ րապնդ­ վում է այլ մի­ջո­ցա­ռում ­ն ե­րով: Օ­րի­նակ, ե­թե Հա­յաս­տա­նի ու Ար­ցա­խի բնակ­չու­թյու­նը ա­մեն տա­րի ա­վե­լա­նում է տա­սը հա­զա­ րով և ոչ հա­կա­ռա­կը; Հա­յաս­տա­նի ու Ար­ցա­խի սահ­մա­նա­յին գյու­ղե­րն ա­մեն տա­րի շե­նա­նում ու բար­գա­վա­ճում են և ոչ հա­կա­ռա­կը; Հա­յաս­տանն ու Ար­ցա­ խը տա­րին տա­րվա վրա ա­վե­լի ար­դար, սո­ցիա­լա­պես ա­պա­հով պե­տու­թյուն­ներ են դառ­նում և ոչ հա­կա­ռա­կը: Բայց այս­տեղ մեկ այլ հարց է ա­ռաջ գա­ լիս: Լա՛վ, ի՞նչ ա­ նենք: Այն զի­ ջում­ նե­րը, որ խոս­տա­ցել են Հա­յաս­տա­նի ե­րեք նա­խա­գահ­նե­րը, կա­րող էին հայ և ադր­բե­ջան­ցի ժո­ղո­վուրդ­նե­րի հա­ մար ա­պա­հո­վել ար­ժա­նա­պա­տիվ խա­ ղա­ղու­թյուն: Ադր­բե­ջանն է, որ ու­զում է ա­մեն ինչ՝ լի­նե­լով պա­տե­րազ­մում պարտ­ված կող­մը: Այս «ինչ ա­նեն­քի» պա­տաս­խա­նը ես էլ չու­նեմ, ինչ­պես չու­նի Հա­յաս­տա­ նի ու Ար­ ցա­ խի բնակ­ չու­ թյան մեծ մա­ սը: Բո­լո­րիս հա­մար մեկ այլ բան է ակն­ հայտ՝ որ­քան էլ պաշ­տոն­յա­ներն ու վի­ ճա­կա­գիր­նե­րը, ան­պա­տաս­խա­նա­տու և «ու­ռա» հայ­րե­նա­սեր­նե­րը հա­կա­ռակն ա­սեն. Հա­յաս­տանն ու Ար­ցա­խը տա­ րին տա­րվա վրա կորց­նում են հիմ ­ն ա­ կան ու­ժը՝ հայ մար­դուն, հայ ըն­տա­նի­ քին՝ սահ­մա­նի պաշտ­պա­նու­թյան հա­ մար զին­վոր ու­ղար­կող ծնող­նե­րին:  n

Ըն­տիր կեղ­ծա­րար­նե­րը Սո­ղո­մոն Փա­փազ­յան

Ի

ն­չո՞ւ են բո­լոր ընտ­րու­թյուն­նե­րի ժա­ մա­նակ մեր ու­սու­ցիչ­ներն ու ման­ կա­պար­տեզ­նե­րի դաս­տիա­րակ­ներն ակ­տի­վո­րեն լծվում իշ­խող կու­սակ­ցու­ թյան քա­րո­զար­շա­վին։ Պա­տաս­խա­ նը՝ նրանք հի­շո­ղու­թյուն չու­նեն։ Կամ ի­րենց պա­տաս­խա­նա­տու չեն զգում այն ա­ մե­ նի հա­ մար, ինչ տե­ ղի է ու­ նե­ցել, ա­սենք, մեր ա­ռա­ջին սրբե­րի հետ, ո­րոնց ստի­պում էին հրա­ժար­վել քրիս­տո­նեու­թյու­նից։ Ու­րի­շի մի­ջամ­տու­թյու­նը քո կեն­ցա­ ղին այ­սօր ի­մաս­տազր­կում է տա­ռապ­ յա­լի ինս­տի­տու­տը, ո­րը նախ­կի­նում արդ­յունք էր հենց սկզբունք­նե­րից չհրա­ ժար­վե­լու։ Այ­սօր այդ ինս­տի­տու­տը շուռ է ե­կել։ Հի­մա փոր­ձենք հաս­կա­նալ՝ ինչ­ պես։ Դու լրագ­րող ես, ու­նես սկզբունք­ ներ։ Աշ­խա­տում ես մի հե­ռուս­տաըն­կե­ րու­թյու­նում, ո­րը քո սկզբունք­նե­րին հա­ կա­դիր քա­ղա­քա­կան գիծ է որ­դեգ­րում և տեղ­յակ է քո սկզբունք­նե­րին։ Ա­ռան­ ձին վերց­ րած դու և ա­ ռան­ ձին վերց­ րած քո հե­ռուս­տաըն­կե­րու­թյու­նը հա­մե­ րաշխ եք այն նյու­թե­րում, ո­րոնք ձեզ չեն հա­կադ­րում։ Բայց հան­կարծ ղե­կա­վա­ րու­թյունդ ա­սում է՝ պետք է հի­մա հա­ կադր­ վես ինքդ քեզ։ Հարց է ա­ ռա­ ջա­ նում՝ կա­րիք կա՞ նման վե­րա­բեր­մուն­քի։ Չ­կա, ո­րով­հետև այդ լրագ­րողը, ար­դեն երկ­րին պա­տու­հա­սած սուր խնդիր­նե­ րի մա­սին լռե­լով, ո­րոշ ի­մաս­տով հա­ կադր­ վում է իր սկզբունք­ նե­ րին։ Երբ նրան ստի­պում ես ար­տա­հայտ­վել նաև իր սկզբունք­ նե­ րի դեմ, նա դառ­ նում է տա­ռապ ­յ ալ, мученик։ ԽՍՀՄ օ­րոք ըն­դուն­ված էր մկրա­տել

գրող­նե­րի գրքե­րը՝ հայտ­նի են Չա­ րեն­ցի «Գիրք ճա­նա­պար­հի»-ի և Պա­ րույր Սևա­ կի «Ե­ ղի­ ցի լույս»-ի մկրատ­ ված տար­բե­րակ­նե­րը։ Գո­յու­թյուն ու­նի գրատ­պու­թյուն, ո­րն իշ­խա­նու­թյու­նը չի ստեղ­ծել։ Ու հենց նա գրո­ղին ար­գե­լում է տպագր­վել, նրան ինք­նա­բե­րա­բար դարձ­նում է տա­ռապ ­յ ալ։ Տա­ռապ ­յ ա­լը մի­ջամ­տու­թյան ինս­տի­ տու­տի արդ­յունք է։ Ու­սու­ցի­չը հան­գիստ դա­սա­վան­դում է դպրո­ցում, ա­սում է, որ Չա­րեն­ցը չընկր­կեց ստա­լին­յան բռնա­պե­տու­թյան առջև, այ­սինքն՝ մեր­ ժեց «տա­ռապ ­յ ա­լի» դափ­նի­նե­րը։ Հե­տո Նոր Նոր­քի թա­ղա­պե­տա­րա­նից դպրո­ ցի տնօ­րե­նի մի­ջո­ցով մե­կը քեզ՝ ու­սուց­ չիդ, հրա­հան­գում է ա­ռա­ջի­կա ընտ­ րու­թյուն­նե­րում ա­պա­հո­վել ՀՀԿ-ի օգ­ տին քվեար­կող քսան մար­դու մաս­նակ­ ցու­ թյուն։ Մինչ այդ դու հան­ գիստ քո գործն էիր ա­նում։ Բայց եր­բեք չես դա­ դա­րել մտա­ծել, որ եր­կու ե­րե­խա­յի հայր ես, ու իշ­խա­նու­թյու­նից ա­մեն ինչ սպա­ սե­ լի է։ Ե­ թե դու այս­ պես ես մտա­ ծում, ար­դեն ի­րա­կա­նաց­րել ես ընտ­րա­կեղ­ ծի­քը, այ­սինքն՝ գի­տես, թե հա­նուն ին­ չի պի­տի խա­ղաս իշ­խա­նու­թյան խա­ղի կա­նոն­նե­րով։ Դու ոչ թե մաս­նա­գետ ես, այլ մա­ֆիա­յի գոր­ծա­կալ, ո­րին մա­ֆիան օգ­նում է մե­ծա­հո­գի ձևա­կերպ­մամբ՝ դու հան­գիստ քո կյան­քով ապ­րիր, երբ պետք լի­նես, մենք քեզ ձայն կ­տանք։ Այ­ սինքն՝ դու որ­պես մա­ֆիա­յի գոր­ծա­կալ ես ու­սու­ցիչ և ման­կա­պար­տե­զի դաս­ տիա­րակ։ Այն, որ ի­մաս­տազր­կե­ցիր Չա­ րեն­ցին, այլ հարց է, այն, որ քո ա­րածն ու Չա­րեն­ցի սպա­նու­թյու­նը ի­րար հետ կապ չու­նեն, ինք­նին են­թադ­րե­լի է։ «Ես հո Չա­րե՞ն­ցը չեմ»,– ա­սել ես ինքդ քեզ։

Կո­մու­նիստ­նե­րի օ­րոք ման­կատ­նե­րի ե­րե­խա­նե­րին ծե­ծում էին այն տրա­մա­ բա­նու­թյամբ, որ ի­րեն­ցը չեն։ Ե­րե­խան մե­ծա­նում էր որ­պես «տա­ռապ ­յ ալ»՝ չի­ մա­նա­լով, թե իր դաս­տիա­րակ­նե­րի ու­ զածն ինչ է։ Մե­ ծա­ նում էր ու կյան­ քի դեմ ա­տամ ­ն ե­րը կրճտաց­նե­լով հա­ մալ­րում երկ­րի քրեա­կա­տա­րո­ղա­կան հիմ ­ն արկ­նե­րը։ Եվ­րո­պա­ցի­նե­րը հա­յե­րիս կոչ են ա­նում ակ­տի­վո­րեն ներգ­րավ­վել քա­ղա­քա­ կան գոր­ծըն­թաց­նե­րի մեջ։ Ո՞վ ա­սաց, որ ներգ­րավ­վա­ծու­թյու­նը պար­տա­դիր է։ Եվ ո՞վ ա­սաց, որ քա­ղա­քա­կան մաս­նակ­ցու­ թյու­նը քա­ղա­քա­կիրթ մաս­նակ­ցու­թյունն է։ Ինձ բա­ցատ­րեք, թե ին­չո՞ւ են միմ­յանց կո­ կորդ կրծում ՀԱԿ-ը և «Ժա­ ռան­ գու­ թյու­ն»-ը, և ես ա­սեմ, որ եվ­րո­պա­ցի­նե­րը ճիշտ են։ Բա­ ցատ­ րե՛ք ու դրա­ նով կար­ դա­րաց­նեք ու­սու­ցիչ­նե­րի ներգ­րավ­վա­ ծու­թյու­նը «քա­ղա­քա­կան գոր­ծըն­թաց­ նե­րին»։ Մի՛ բա­ցատ­րեք, բայց դրա­նով նույն­պես կար­դա­րաց­նեք նրանց։ Ո­րով­ հետև քա­ղա­քա­կա­նու­թյու­նը տե­ղի է ու­ նե­նում միայն զո­հա­սե­ղան­նե­րի վրա, ոչ ոք իր տա­նը չի կա­րող լի­նել քա­ղա­քա­ կան է­լե­մենտ։ Ե­թե ընտ­րա­կեղ­ծիք­նե­ րը ե­ղա­նակ են ստեղ­ծում քա­ղա­քա­կան կյան­քում ու չեն դա­տա­պարտ­վում, ու­ սու­ցիչ­նե­րի ներգ­րավ­վա­ծու­թյու­նը դառ­ նում է անհ­րա­ժեշտ, Չա­րեն­ցը վերս­տին սպան­վում է որ­պես «հա­կա­տա­ռապ ­յ ալ» (նրա սպա­նու­թյու­նը դարձ­նում եք ձեր խաս­յա­թը)։ Թե­պետ ի­րա­կա­նում պարզ չէ՝ ի՞նչ կապ ու­նեն ան­կախ Հա­յաս­տա­նի ու­սու­ցիչ­ներն այս ա­մե­նի հետ, ե­թե այ­ սօր­վա ըն­տիր կեղ­ծա­րար­ներն ի­րա­կա­ նում խորհր­դա­յին կրթու­թյուն ու­նեն, և ու­սու­ցիչ­նե­րը՝ նույն­պես։  n

Օրաթերթը տպագրվում է «Տիգրան Մեծ» հրատա­րակ­չու­թյան տպարանում, ք.Երևան, Արշակունյաց 2:

Խմ­բագ­րա­կա­նը չի պայ­մա­նա­վո­րում թեր­թի այլ հատ­ված­նե­րում նո­րու­թյուն­նե­րի ընտ­րու­թյունն ու լու­սա­բա­նու­մը: Այս  է­ջում հրա­պա­րակ­վող մյուս կար­ծիք­նե­րը կա­րող են չհա­մընկ­նել խմբագ­րու­թյան դիր­քո­րոշ­մա­նը:


№ 61 (130), երեքշաբթի, մայիսի 1, 2012 թ. |

Օրակարգ | 3

Մար­տահ­րա­վեր քա­ղա­քա­ցիա­կան հա­սա­րա­կու­թյա­նը Մաշ­տո­ցի այ­գում իշ­խա­նու­թյունն իր վե­րար­տադ­րու­թյան հարցն է լու­ծում

Տարոն Թիթիզյան/CIVILNET.AM

Մաշ­տո­ցի այ­գու խնդրի հետ կապ­ված՝ տևա­կան ժա­մա­նակ է, ինչ կոշտ հա­կադ­րու­թյան մեջ են բնա­պահ­պան ակ­տի­վիստ­ներն ու իշ­խա­նու­թյուն­նե­րը: Այս հա­կա­մար­տու­թյու­նը գա­գաթ­նա­կե­տին հա­սավ կի­րա­կի, երբ ակ­տի­վիստ­նե­րի նկատ­մամբ ոս­տի­կա­նու­ թյու­նը ուժ կի­րա­ռեց, և ն­րան­ցից մի քա­նի­սը հայտն­վե­ցին ոս­ տի­կա­նու­թյու­նում և հի­վան­դա­նո­ցում: Միան­շա­նակ է, որ խնդի­ րը միայն բնա­պահ­պան­ներ-տե­ղա­կան ինք­նա­կա­ռա­վար­ման մար­ մին­ ներ տի­ րույ­ թում չէ. շա­ հագր­ գիռ կողմ են նաև ա­ վե­ լի բարձր իշ­խա­նա­կան գե­րա­տես­չու­թյուն­նե­րը:

Վեր­ջին տա­րի­նե­րին քա­ղա­քա­ցիա­կան հա­սա­րա­կու­թյու­նը տա­րա­տե­սակ փոքր «ճա­կա­ տա­մար­տե­րում» իշ­խա­նու­թյա­նը հիմ ­ն ա­կա­նում պար­տու­թյան է մատ­նել:

Հե­տաքր­քիր է, որ բնա­պահ­ պան­նե­րը և իշ­խա­նու­թյու­նը ոչ մի կերպ չեն կա­ րո­ ղա­ նում խնդրին գո­նե կոմպ­րո­մի­սա­յին լու­ծում գտնել: Կող­մե­րից ոչ մե­ կը ցան­ կու­ թյուն չու­ նի մեկ մի­ լի­մետր ան­գամ զի­ջել դիր­քե­ րը: Բ­նա­պահ­պան­նե­րի պա­ րա­գա­յում նման տրա­մադր­ վա­ծու­թյու­նը հաս­կա­նա­լի և ա­ռա­վե­լա­գույնս հիմ ­ն ա­վոր­ված է, քա­նի որ նրանք ա­ռանց որևէ նյու­թա­կան և քա­ղա­քա­կան շա­ հագրգռ­վա­ծու­թյան պայ­քա­րում են Մաշ­տո­ցի պու­րա­կը պահ­ պա­նե­լու հա­մար: Սա­կայն բնա­ պահ­պան­նե­րին դի­մագ­րա­վե­ լու իշ­խա­նու­թյուն­նե­րի՝ այս­պես ա­սած սկզբուն­քա­յին դիր­քո­րո­ շու­մն ան­հաս­կա­նա­լի է: Հաս­տա­տա­պես կա­րե­լի է ա­սել, որ Մաշ­տո­ցի այ­գում տե­ ղադր­ված առևտ­րա­յին տա­ղա­ վար­նե­րը չեն կա­րող ա­պա­հո­ վել այն­պի­սի մեծ ֆի­նան­սա­ կան ե­կա­մուտ­ներ, հա­նուն ո­րի հայ­րե­նի իշ­խա­նու­թյուն­նե­րը ոչ մի քայլ չեն ցան­կա­նում զի­ջել: Օ­րի­նակ՝ Թե­ղու­տի հան­քի շա­ հա­գործ­ման դեպ­քում խոս­քը հար­յուր­մի­լիո­նա­վոր դո­լար­նե­ րի մա­ սին է, և բ­ նա­ կան է, որ

Հա­յաս­տա­նում ադր­բե­ջա­նա­ կան ֆիլ­մե­րի փա­ռա­տո­նի կազ­ մ ա­կ ե ր պ­մ ա ն - չ կ ա զ­մ ա­կ ե ր պ ­ ման հար­ցը վե­րած­վել է հան­րա­ յին քննարկ­ման կարևո­րա­գույն թե­մա­յի: Նույ­նիսկ ոս­տի­կա­նու­ թյունն է ներ­քաշ­վել այդ գոր­ծըն­ թա­ցի մեջ և տու­գա­նում է ադր­ բե­ջա­նա­կան ֆիլ­մե­րի ցու­ցադր­ ման դեմ օ­րեն­քով թույ­լատր­վող սահ­ման­նե­րից անց­նող բո­ղո­քի գոր­ծո­ղու­թյուն­նե­րի հա­մար: Դ­րա­կան, թե բա­ցա­սա­կան կող­մե­րով՝ այդ թե­ման տաք պա­ հե­լը շա­հա­վետ է այն շրջա­նակ­ նե­րին, ո­րոնք հա­մա­պա­տաս­խան գու­մար­նե­րի դի­մաց վա­ճառ­ քի հա­ մար շատ բան կու­ նե­ նան, այդ թվում՝ հայ­րե­նի­քը: Գեոր­գի Վան­յանն ու նրա կազ­մա­կեր­պու­ թյու­նը տե­ղա­վոր­վում են հենց այդ կեր­պա­րի շրջա­նա­կում: Այդ անձ­նա­վո­րու­թյու­նը իբր բա­րի նպա­տակ­նե­րով հան­դուր­ժո­ղա­ կա­նու­թյուն և սեր է քա­րո­զում մի ազ­գի ու պե­տու­թյան նկատ­մամբ, որն ա­ռանց աչք թար­թե­լու ա­մե ն օր կրա­կում է մեզ վրա, սպա­նում մեր զին­վոր­նե­րին: Փաս­տա­ցի պա­տե­րազ­մա­կան ի­րա­վի­ճա­կում նման գոր­ծու­նեու­թյամբ զբաղ­ վե­լը գրե­թե հա­վա­սար է պե­ տա­կան և ազ­գա­յին դա­վա­ճա­ նու­թյան: Օ­րի­նակ՝ ոչ վաղ անց­ յա­լում, ե­րիտ­թուր­քե­րի հան­դեպ չա­փից ա­վե­լի հան­դուր­ժո­ղա­ կան վե­րա­բեր­մուն­քը հան­գեց­րեց

armenianow.com

Երբ գրան­տի գի­նը բարձ­րա­նում է

Ոչ վաղ անց­յա­լում ե­րիտ­թուր­քե­րի հան­դեպ չա­փից ա­վե­լի հան­դուր­ժո­ղա­կան վե­րա­ բեր­մուն­քը հան­գեց­րեց 1915թ. ցե­ղաս­պա­նութ­յա­նը:

1915թ. ցե­ղաս­պա­նու­թյա­նը: Ա­վե­ լորդ է մեկ­նա­բա­նել, թե ինչ­պես են թուր­քե­րը պա­տաս­խա­նում հան­դուր­ժո­ղա­կա­նու­թյա­նը: Վան­յա­նի ա­րա­ծը կա­րե­լի էր ըն­դու­նել միայն այն դեպ­քում, երբ եր­կու ազ­գե­րը շատ մոտ լի­ նեին հա­կա­մար­տու­թյան խա­ղաղ կար­գա­վոր­մա­նը, և հիմ ­ն ա­րար սկզբունք­նե­րը հա­մա­ձայ­նեց­ված լի­նեին: Սա­կայն այ­սօր չկա այդ­ պի­սի վի­ճակ, կող­մե­րից մե­կը ցան­կա­նում է մյու­սի լիա­կա­տար ոչն­չա­ցում և բա­նակ­ցու­թյուն­նե­ րում պա­հան­ջում է ա­մե ն ինչ:

Ադր­բե­ջա­նա­կան ֆիլ­մե­րի փա­ ռա­տոն թույլ չտա­լու լա­վա­գույն ձևը կլի­նի ընդ­հան­րա­պես այդ թե­մա­յին չանդ­րա­դառ­նա­լը: Այն ժա­մա­նակ գու­ցե ո՛չ ֆիլ­մե­րը նա­ յեն, ո՛չ էլ դրա հա­մար գրանտ­ներ «կպնեն»: Ի վեր­ջո, պետք է հաս­ կա­նալ, որ հա­սա­րա­կա­կան այս­ պի­սի աղ­մու­կից գրանտ­նե­րի գի­ նը բարձ­րա­նում է: Հ.Գ. Այս սյու­ նա­ կով էլ սխալ ենք ա­նում, որ անդ­րա­դառ­նում ենք այդ թե­մա­յին:  n Դ. Մ.

բո­լոր օ­րի­նա­կան և հա­կաօ­րի­ նա­կան մի­ջոց­նե­րով փոր­ձե­լու են հաս­ նել հան­ քի՝ ի­ րենց հա­ մար շա­հա­վետ տար­բե­րա­կով շա­հա­գործ­մա­նը: Այ­սինքն՝ Թե­ ղու­տի պա­րա­գա­յում մո­տի­վա­ ցիան հաս­կա­նա­լի է, այլ հարց է՝ այն ըն­դու­նե­լի՞ է, թե՞ ոչ: Այ­ սինքն՝ Մաշ­տո­ցի այ­գու առևտ­ րա­յին տա­ղա­վար­նե­րն ա­տամ­ նե­րով պաշտ­պա­նե­լը, կա­րե­լի է ա­սել, պայ­մա­նա­վոր­ված չէ ֆի­ նան­սա­կան ակն­կա­լիք­նե­րով: Ե­թե ֆի­նան­սա­կան շա­հը չէ, ա­պա շատ հնա­րա­վոր է, որ գո­ յու­ թյուն ու­ նեն այլ տի­ պի շա­ հեր, օ­րի­նակ՝ քա­ղա­քա­կան: Ըստ մա­մու­լի տե­ղե­կու­թյուն­նե­ րի՝ այդ տա­ղա­վար­նե­րը պատ­ կա­նում են իշ­խա­նու­թյա­նը մոտ կանգ­ նած մարդ­ կանց և բարձ­ րաս­տի­ճան պաշ­տոն­յա­նե­րի: Հ­նա­րա­վոր է, որ ընտ­րու­թյուն­ նե­րի նա­խա­շե­մի ն չեն ցան­կա­ նում նե­ղաց­նել այդ մարդ­կանց, ո­րոնք ի­րենց մե­թոդ­նե­րով կա­ րող են ձայ­ներ ա­պա­հո­վել իշ­ խող կու­սակ­ցու­թյան օգ­տին: Իսկ ընտ­րու­թյուն­նե­րից հե­տո հնա­րա­վոր կլի­նի կա՛մ կոշտ մե­ թոդ­նե­րով հաշ­վե­հար­դար տես­ նել բնա­պահ­պան­նե­րի հետ,

կա՛մ լե­զու գտնել տա­ղա­վա­րա­ նե­րի սե­փա­կա­նա­տե­րե­րի հետ: Հ­նա­րա­վոր է, որ իշ­խա­նու­ թյու­նը Մաշ­տո­ցի պու­րա­կում չի հե­տապն­դում ո՛չ նյու­թա­կան և ո՛չ էլ քա­ղա­քա­կան ա­ռանձ­նա­ պես կարևոր շա­ հեր: Վեր­ ջին տա­րի­նե­րին քա­ղա­քա­ցիա­կան հա­սա­րա­կու­թյու­նը տա­րա­տե­ սակ փոքր «ճա­կա­տա­մար­տե­ րում» իշ­խա­նու­թյա­նը հիմ ­ն ա­ կա­նում պար­տու­թյան է մատ­ նել: Այս հաղ­թար­շա­վը օ­րի­նա­ չա­փու­թյան է վե­րած­վել, ո­րը գե­նե­րաց­նում է տա­րաբ­նույթ քա­ղա­քա­ցիա­կան շար­ժում­ ներ և ակ­տի­վու­թյուն հա­ղոր­ դում նրանց: Ն­ման ո­րակ­ներ կրող քա­ղա­քա­ցիա­կան հա­սա­ րա­կու­թյան  հզո­րաց­ման մեջ իշ­ խա­նու­թյու­նը կա­րող է ի­րա­կան վտանգ տես­նել: Քիչ չեն այն­պի­սի դեպ­քե­ րը, երբ քա­ղա­քա­ցիա­կան շար­ ժում ­ն ե­րը սկսել են քա­ղա­քա­ կան պա­հանջ­ներ ա­ռա­ջադ­րել, ին­չը շատ ա­վե­լի վտան­գա­վոր կա­րող է լի­նել իշ­խա­նու­թյան հա­մար, քան քա­ղա­քա­կան ըն­ դդի­մու­թյան գոր­ծու­նեու­թյու­նը: Հա­վա­նա­բար այս­պի­սի վա­խե­ րից դրդված է իշ­խա­նու­թյունն իր վե­րար­տադ­րու­թյան գոր­ ծըն­թա­ցի ան­խա­փան ըն­թաց­ քի հա­մար ո­րո­շել հենց Երևա­ նի սրտում խեղ­դել քա­ղա­քա­ ցիա­կան դի­մադ­րու­թյան օ­ջա­ խը: Ե­թե այդ­պես է, ա­պա լուրջ մար­տահ­րա­վեր է նետ­վել քա­ ղա­քա­ցիա­կան հա­սա­րա­կու­ թյա­նը:  n Դերենիկ Մալխասյան


| № 61 (130), երեքշաբթի, մայիսի 1, 2012 թ.

4 | Փողեր

Մաք­սա­յին թվա­բա­նու­թյուն Բ­յու­ջեն շա­հել է թե՛ հին, թե՛ նոր մե­քե­նա­նե­րի ներկ­րու­մից Այս տար­վա 1-ին ե­ռամս­յա­կում Հա­յաս­տան ներկր­ված ավ­տո­մե­քե­ նա­նե­րի թի­վը կրճատ­վել է 11%-ով՝ կազ­մե­լով 6858 մե­քե­նա։ Վեր­ ջին­նե­րիս մաք­սա­զեր­ծու­մից ստաց­ված գու­մա­րը նվա­զել է ըն­դա­ մե­նը 1%-ով՝ կազ­մե­լով մոտ ֌8,2  մլրդ։ Ցու­ցա­նիշ­նե­րի «ան­հա­մա­ մաս­նու­թյու­նը» պայ­մա­նա­վոր­ված է ներկր­ման կա­ռուց­ված­քի փո­ փո­խու­թյամբ՝ հօ­գուտ հին ու թան­կար­ժեք մե­քե­նա­նե­րի։ Ի տար­բե­րու­թյուն 2011թ. հուն­վարմար­տի՝ այս տար­վա 1-ին ե­ռամս­ յա­կում Հա­յաս­տա­նում նվա­զել է ռու­սա­կան ար­տադ­րու­թյան ավ­ տո­մե­քե­նա­նե­րի գրավ­չու­թյու­ նը։ Հա­մա­ձայն Պե­տե­կա­մուտ­նե­ րի կո­մի­տեի վի­ճա­կագ­րու­թյան՝ դրանց ներկ­րու­մը կրճատ­վել է 3,2 ան­գամ՝ կազ­մե­լով ըն­դա­մե­ նը 234 մե­քե­նա (մաք­սա­զեր­ծու­մից ստաց­ վել է ֌245 մլն)։ Մ­ յուս կող­ մից՝ 2,2 ան­գամ ա­վե­լա­ցել է ռու­ սա­կան ար­տադ­րու­թյան ավ­տո­մե­ քե­նա­նե­րի մի­ջին մաք­սա­յին ար­ ժե­քը՝ հաս­նե­լով ֌1  մլն­-ի։ Ն­ման ա­ճը պայ­մա­նա­վոր­ված է նրա­նով, որ ե­թե ան­ցած տա­րի ներկր­վել են ա­ռա­վե­լա­պես թեթև մար­դա­ տար ավ­տո­մե­քե­նա­ներ, ա­պա այս տա­րի գե­րակշ­ռել են միկ­րոավ­տո­ բուս­ներն ու բեռ­նա­տար­նե­րը։ Ու­ շագ­ րավ է, որ թեև ըն­ թա­ ցիկ տար­վա 1-ին ե­ռամս­յա­կում

ներկր­ված ավ­տո­մե­քե­նա­նե­ րի թի­ վը կրճատ­ վել է 11%-ով, դրանց մաք­սա­զեր­ծու­մից ստաց­ ված գու­մա­րը նվա­զել է ըն­դա­ մե­նը 1%-ով՝ կազ­մե­լով մոտ ֌8,2  մլրդ։ Ներկր­ված ավ­տո­ մե­քե­նա­նե­րի 846-ով կրճատ­ ման պայ­ման­նե­րում մաք­սա­զեր­ ծու­մից ստաց­ված գու­մար­նե­րի միայն անն­շան կրճա­տու­մը պայ­ մա­նա­վոր­ված է ներկր­ման կա­ ռուց­ված­քի փո­փո­խու­թյամբ։

Հ­նի խթա­նում

Ընդ­հա­նուր ներկ­րում ­ն ե­րում «է­ ժան» ավ­տո­մե­քե­նա­նե­րի (մինչև $5 հազ. ար­ժե­քով) տե­սա­կա­րար կշիռն ա­ վե­ լա­ ցել է 55,2%-ով (3,8 հազ. ավ­տո­մե­քե­նա), «թանկ» մե­ քե­նա­նե­րի­նը ($30 հազ-ից բարձր ար­ժե­քով)՝ 8,3%-ով (567 մե­քե­ նա)։ Ն­ շենք, որ եր­ կու այս կա­ տե­գո­րիա­նե­րում էլ ներկր­ման

Այս տար­վա 1-ին ե­ռամս­յա­կում ռու­սա­կան ար­տադ­րու­թյան ավ­տո­մե­քե­նա­նե­րի ներկ­ րու­մը կրճատ­վել է 3,2 ան­գամ:

ա­վե­լա­ցու­մը բխել է բյու­ջեի շա­ հե­րից։ Ըստ այ­սօր գոր­ծող մաք­ սա­յին կար­գե­րի՝ մինչև 5 տա­րե­ կան մե­քե­նա­նե­րի մաք­սա­զերծ­ ման գու­մա­րը կազ­մում է մե­քե­ նա­յի մաք­սա­յին ար­ժե­քի 32%-ը, մինչև 10 տար­վա մե­քե­նա­նե­րի­նը՝ 34%-ը, 11-15 տար­վա մե­քե­նա­նե­ րի­նը՝ 42%-ը, իսկ 15 տա­րուց ա­վե­ լի մե­քե­նա­նե­րի­նը՝ 52%-ը։ 2007թ., երբ հին ավ­տո­մե­քե­ նա­նե­րի հա­մար բարձր բնա­ պահ­պա­նա­կան վճար­ներ էին սահ­ման­վում, նշվում էր, որ այդ

քայլն ուղղ­ ված է ներ­ քին շու­ կան այդ­պի­սի մե­քե­նա­նե­րից պաշտ­պա­նե­լուն։ Սա­կայն, ինչ­ պես ցույց է տա­ լիս վի­ ճա­ կագ­ րու­թյու­նը, բնա­պահ­պա­նա­կան վճար­ներն ի­րա­կա­նում խթա­նել են հին ավ­տո­մե­քե­նա­նե­րի ներկ­ րու­մը։ Ե­թե բարձր բնա­պահ­պա­ նա­կան տուր­քե­րը ո­րո­շա­կի կան­ խար­գե­լիչ գոր­ծա­ռույթ են ու­նե­ ցել 2007-2008 թթ., ա­պա ար­դեն 2010-ից սկսած՝ հին ավ­տո­մե­քե­ նա­նե­րի ներկ­րու­մը կրկին սկսել է գե­րակշ­ռել։

Այս­պես, ե­թե 2007թ. ընդ­հա­ նուր ներկ­ րում ­նե­ րում մինչև $5 հազ. ար­ժե­քով մե­քե­նա­նե­րի մաս­նա­բա­ժի­նը (տա­րի­քը գե­րա­ զան­ցում է 10 տա­րին) կազ­մել է 40%, ա­պա ան­ցած տա­րի՝ ար­դեն 54,3%։ Հին ավ­տո­մե­քե­նա­նե­րի ներկր­ման ա­վե­լա­ցու­մը պայ­մա­ նա­վոր­ված է նրա­նով, որ 2009թ. ճգնա­ժա­մից հե­տո բնակ­չու­թյան ե­կա­մուտ­նե­րը նվա­զել են, իսկ մաս­քա­զերծ­ման տուր­քերն ան­ փո­փոխ են մնա­ցել։ Հե­տաքր­քրա­կան է, որ ե­թե հաշ­վի չենք առ­նում ան­ցած տար­վա 1-ին ե­ռամս­յա­կում կա­ ռա­վա­րու­թյան վար­կա­վոր­ման ծրագ­րով ��աք­սա­զերծ­ված վրա­ ցա­կան պետ­հա­մա­րա­նիշ­նե­րով 1516 ավ­տո­մե­քե­նա­նե­րը, ո­րոնք ի­րա­կա­նում չեն ներկր­վել և դե ֆակ­տո ար­դեն շա­հա­գործ­վել են Հա­յաս­տա­նի տա­րած­քում, ա­պա այս հուն­վար-մար­տին, ան­ցած տար­վա 1-ին ե­ռամս­յա­կի հա­մե­ մատ, ներկր­ված ավ­տո­մե­քե­նա­ նե­րի թիվն ի­րա­կա­նում ա­վե­լա­ ցել է մոտ 10%-ով կամ 670 մե­քե­ նա­յով։  n Ար­մե ­նակ Չա­տին­յան

Գա­ղա­փա­րը ի­րա­կա­նաց­մա­նը վնաս չէ Ի­րա­նա­կան կող­մն ընդգ­ծել է Հա­յաս­տա­նի հետ ա­զատ առևտ­ րի գո­տի սահ­մա­նե­լու և տն­տե­ սա­կան կա­պե­րն ամ­րապն­դե­ լու հանձ­նա­ռու­թյու­նը։ «Պայ­ման­ ներ ստեղ­ծե­լով Հա­յաս­տա­նի և Ի­րա­նի սահ­մա­նին ա­զատ առևտ­ րի հա­մար՝ մենք էա­կա­նո­րեն կակ­տի­վաց­նենք առևտ­րաշր­ջա­ նա­ռու­թյու­նը և կամ­րապն­դենք տնտե­սա­կան հա­մա­գոր­ծակ­ ցու­թյու­նը»,– ըստ Ա­զա­տու­թյուն ռա­դիո­կա­յա­նի՝ հայ­տա­րա­րել է Ի­րա­նի նա­խա­գա­հը։ Ն­շենք, որ եր­կու երկր­նե­րի միջև ա­զատ առևտ­րի ռե­ժի­մի սահ­ման­ման մա­սին փո­խըմբռն­ ման հու­շա­գի­րը ստո­րագր­վել է 2009թ.։ 2010թ. հոկ­տեմ­բե­րին վար­չա­պետ Տիգ­րան Սարգս­յա­ նի՝ Թեհ­րան այ­ցի ըն­թաց­քում

պետք է ստո­րագր­վեր Ի­րա­ նի հետ ա­ զատ առևտ­ րի մա­ սին հա­մա­ձայ­նա­գի­րը, որն այս­պես էլ չստո­րագր­վեց: Հա­մա­ձայ­նա­ գի­րը են­թադ­րում էր զրո­յա­կան մաք­սա­տուր­քի կի­րա­ռում, ին­չին ի­րա­նա­կան կող­մը պատ­րաստ չէր։ Չի ա­ռար­կա­յա­ցել նաև այս այ­ցի ժա­մա­նակ հնչեց­ված Ս­յու­ նի­քի մար­զում արդ­յու­նա­բե­րա­ կան գո­տի ստեղ­ծե­լու հայ­կա­կան կող­մի գա­ղա­փա­րը։ Այն են­թադ­ րում էր հա­մա­տեղ ձեռ­նար­կու­ թյուն­նե­րի հիմ ­ն ում Ս­յու­նի­քում։ «Այդ­պի­սի գո­տու ստեղ­ծումն ա­ռա­վել արդ­յու­նա­վետ կդարձ­ նի (Հա­յաս­տան-Ի­րան) եր­կաթգ­ ծի կա­ռուց­ման աշ­խա­տանք­նե­ րը, քա­ նի որ մաս­ նա­ վոր հատ­ վա­ծի հա­մար կլի­նի լրա­ցու­ցիչ խթան՝ ներդ­րում ­ն եր կա­տա­րե­լու եր­կաթգ­ծի կա­ռուց­ման աշ­խա­

տանք­նե­րում»,– Թեհ­րա­նում հայ­ տա­րա­րել էր վար­չա­պե­տը։

Քն­նար­կել քննար­կե­լու հա­մար Ան­ցած տա­րի դեկ­տեմ­բե­րին Երևա­նում Հա­յաս­տա­նի և Ի­րա­նի նա­խա­գահ­ներ Սերժ Սարգս­յանն ու Մահ­մուդ Ահ­մա­դի­նե­ժա­դը հա­ մա­պա­տաս­խան նա­խա­րա­րու­ թյուն­նե­րին հանձ­նա­րա­րել էին հա­ջոր­դող վեց ա­միս­նե­րի ըն­ թաց­քում գոր­ծադ­րել բո­լոր ջան­ քե­րը՝ Ա­րաքս գե­տի վրա հէկե­րի, Հա­յաս­տան-Ի­րան եր­կաթգ­ծի և Թավ­րիզ-Ե­րասխ նավ­թա­տա­րի կա­ռուց­ման ծրագ­րե­րը գործ­նա­ կան փուլ տե­ղա­փո­խե­լու հա­մար: Ն­ շենք, սա­ կայն, որ այդ ծրագ­ րերն առ այ­սօր շա­րու­նա­կում են մնալ թղթի վրա։ Ն­ շենք նաև, որ Մեղ­ րիի հէկի, Թավ­րիզ-Ե­րասխ նավ­թամ­թեր­ քա­տար խո­ղո­վա­կա­շա­րի, Ի­րան-­ Հա­յաս­տան 400 կՎտ  հզո­րու­ թյամբ եր­րորդ երկշղ­թա է­լեկտ­ րա­հա­ղորդ­ման գծի կա­ռուց­ման ծրագ­րե­րը Հա­յաս­տա­նը և Ի­րա­նը քննար­կում են մոտ հինգ տա­րի։ Քն­ նարկ­ ման փու­ լում է նաև եր­ կու երկր­նե­րի եր­կա­թու­ղա­յին հա­ մա­կար­գե­րի միաց­ման ծրա­գի­րը։ Ե­թե մոտ $1,8  մլրդ­ ար­ժո­ղու­ թյամբ և 380 կմ­ եր­կա­րու­թյամբ եր­կա­թու­ղա­յին նա­խագ­ծի ի­րա­ կա­նա­ցու­մը պայ­մա­նա­վոր­ված է ա­ռա­վե­լա­պես հայ­կա­կան կող­ մի գոր­ծո­ղու­թյուն­նե­րով (ֆի­ նան­սա­վոր­ման աղբ­յուր­նե­րի հայ­թայ­թում), ա­պա մյուս ե­րեք ծրագ­րե­րը կախ­ված են Ի­րա­ նի ֆի­նան­սա­կան կա­րո­ղու­թյուն­ նե­րից։ Հենց ի­րա­նա­կան կող­ մը պետք է ֆի­նան­սա­վո­րի ե­րեք այս նա­խագ­ծե­րի ընդ­հա­նուր առ­ մամբ մոտ $600  մլն գ­նա­հատ­ված ներդ­րում ­ն ե­րը։

Մահ­մուդ Ահ­մա­ դի­նե­ժադն ու Էդ­ վարդ Նալ­բանդ­ յա­նը քննար­կել են հայ-ի­րա­նա­կան տնտե­սա­կան հա­ mfa.am

‹‹‹ էջ 1

Այս­պես՝ Ա­րաքս գե­տի վրա 130 ՄՎտ դրված­քա­յին  հզո­րու­թյամբ և $323  մլն ար­ժո­ղու­թյամբ Մեղ­ րիի հէկի կա­ռուց­ման ծրա­գի­ րը պետք է ի­րա­կա­նաց­վեր «կա­ ռու­ց ում-տնօ­ր ի­ն ում-շա­հ ա­գ որ­ ծում-փո­խան­ցում» սխե­մա­յով։ Ի­րան-­Հա­յաս­տան 400 կՎտ  հզո­ րու­թյամբ եր­րորդ երկշղ­թա է­լեկտ­րա­հա­ղորդ­ման գծի և «Նո­րա­վան» են­թա­կա­յա­նի կա­ ռու­ցու­մը (շի­նաշ­խա­տանք­նե­ րը գնա­ հատ­ վել են €107,9  մլն) նույն­պես պետք է ի­րա­կա­նաց­ վեր ի­րա­նա­կան վար­կա­յին մի­ ջոց­նե­րով։ Ի­րա­նը պետք է 50% մաս­նա­բաժ­նով մաս­նակ­ցու­ թյուն ու­նե­նար նաև Թավ­րիզԵ­րասխ նավ­թամ­թեր­քի տե­ղա­ փոխ­ման խո­ղո­վա­կա­շա­րի նա­ խագ­ծում, ո­րում ներդ­րում ­ն ե­րը

մա­տեղ նա­խագ­ ծե­րի ի­րա­կա­նաց­ ման ըն­թաց­քը։

գնա­հատ­վել էին $180 մլն։ Հատ­ կան­շա­կան է, որ հայ­կա­կան կող­ մը բա­նակ­ցում էր երկ­րորդ կե­սը նույն­պես ի­րա­նա­կան վար­կի մի­ ջո­ցով ֆի­նան­սա­վո­րե­լու շուրջ։ Ե­թե նա­խորդ տա­րի­նե­րին այս ծրագ­րե­րը կյան­քի կո­չե­լը բա­ վա­կան ի­րա­տե­սա­կան էր, այ­ սօր դրանց ա­պա­գան բա­վա­կան մշու­շոտ է։ Ի­րա­նա­կան նավ­թի ներկր­ման էմ­բար­գո­յի ու երկ­ րի նկատ­մամբ ֆի­նան­սա­կան պատ­ժա­մի­ջոց­նե­րի պայ­ման­ նե­ րում Թեհ­ րանն ինքն է զգում ֆի­նան­սա­կան մի­ջոց­նե­րի սղու­ թյուն։ Ի­րա­տե­սու­թյուն չի ա­վե­ լաց­ նում նաև այն, որ նա­ խագ­ ծե­րն ա­ռա­ջին հեր­թին բխում են Հա­յաս­տա­նի տնտե­սա­կան շա­ հե­րից։  n Ա. Չ.


№ 61 (130), երեքշաբթի, մայիսի 1, 2012 թ. |

Փողեր | 5

Սոց­քար­տերն անց­յա­լո՞ւմ

Հու­նի­սի 1-ից ՀՀ քա­ղա­քա­ցի­նե­րը կա­րող են ու­նե­նալ նույ­նա­կա­նաց­ման քար­տեր և կեն­սա­չա­փա­կան անձ­նագ­րեր

մե­քե­նա­նե­րի գի­տա­հե­տա­զո­տա­ կան ինս­տի­տու­տը: «Նորք» տե­ղե­կատ­վա­վեր­լու­ծա­ կան կենտ­րո­նի տնօ­րեն Հայկ Չո­ բան­յա­նը Սի­վիլ­Նեթ-ի հետ զրույ­ ցում տե­ղե­կաց­րեց, որ նա­խա­ րա­րու­թյան սոց­քար­տե­րի հա­ մա­կար­գը մի քա­նի բա­ղադ­րիչ է պա­րու­նա­կում, ո­րոն­ցից մե­ կը հենց դրանց տրա­ մադ­ րումն է և գե­ նե­ րա­ ցիան. «Կա ևս մեկ կարևո­րա­գույն բա­ղադ­րիչ: Դա ար­դեն գո­յու­թյուն ու­նե­ցող տե­ ղե­կատ­վու­թյան ավ­տո­մատ փո­ խա­նակ­ման հա­մա­կարգն է, ո­րի մի­ջո­ցով ա­պա­հով­ված է տե­ղե­ կատ­վու­թյան փո­խան­ցու­մը 15ից ա­վե­լի տե­ղե­կատ­վա­կան ռե­ գիստր­նե­րի միջև»: Հայկ Չո­բան­յա­նի խոս­քով՝ ոս­ տի­կա­նու­թյան անձ­նագ­րա­յին վար­չու­թյուն է տե­ղա­փոխ­վում միայն գե­նե­րա­ցիա­յի և քար­տե­րի հատ­կաց­ման մա­սը: Հար­ցին, թե որ­քա­նով է ի­րա­տե­սա­կան հու­նի­ սի 1-ից նույ­նա­կա­նաց­ման քար­ տեր և կեն­սա­չա­փա­կան անձ­ նագ­րեր ստա­նա­լու գոր­ծըն­թա­ ցը, նա պա­տաս­խա­նեց. «Այդ գոր­ ծըն­թա­ցի նա­խա­պատ­րաս­տա­կան

նվա­ զել են 1,3%-ով։ Ոչ պա­ րե­ նա­յին ապ­րանք­նե­րի շու­կա­յում և ծա­ռա­յու­թյուն­նե­րի ո­լոր­տում ևս գ­րանց­վել է գնե­րի և սա­կագ­նե­ րի նվա­զում՝ հա­մա­պա­տաս­խա­ նա­բար 0,9%-ով և 0,1%-ով։ Ըն­թա­ցիկ տար­վա ապ­րի­լին, մար­տի հա­մե­մատ, հան­րա­պե­ տու­թյու­նում պա­րե­նա­յին ապ­ րանք­նե­րի գնանկ­ման վրա ան­ մի­ջա­կան ազ­դե­ցու­թյունն է թո­ ղել բան­ջա­րե­ղե­նի և կար­տո­ֆի­ լի, կեն­դա­նա­կան և բու­սա­կան յու­ղե­րի, շա­քա­րա­վա­զի գնե­րի 7,6-1,5% նվա­զու­մը: Մր­գի ապ­ րան­քախմ­բում ըն­թա­ցիկ ապ­րի­ լին, 2011թ. ապ­րի­լի հա­մե­մատ, ար­ձա­նագր­վել է 27,5% գնան­ կում, թեև մար­տի հա­մե­մատ ար­ ձա­նագր­վել է 0,5% գնաճ: Բան­ջա­րե­ղե­նի և կար­տո­ֆի­ լի ապ­րան­քախմ­բում ապ­րի­լին՝ մար­տի հա­մե­մատ, 7,6% գնան­ կու­մը պայ­մա­նա­վոր­ված է ե­ղել հիմ ­ն ա­կա­նում խա­ռը կա­նա­չե­ ղե­նի (21,1%), վա­րուն­գի (18,6%), սմբու­կի (11,6%) և սխ­տո­րի (7,6%) գնե­րի նվա­զու­մով։ Փաս­տա­ցի, ապ­րի­լին 12-ամս­յա գնա­ճի նա­ հան­ ջի պատ­ ճա­ ռը ոչ թե ԿԲ-ի

30.04

30.01

եվրո/դրամ

518.59

0.00 0 0.00%

540 520 500 480 30.10

30.01

ռուբլի/դրամ

30.04

13.34

0.00 0 0.00%

13,50

Ըստ օ­րեն­քի՝ հու­նի­սի 1-ից ՀՀ յու­րա­քանչ­յուր քա­ղա­քա­ցի որ­պես ան­ձը հաս­տա­տող փաս­ տա­թուղթ կա­րող է ձեռք բե­րել ID քարտ ՀՀ տա­րած­քում օգ­տա­գոր­ծե­լու նպա­տա­կով և կեն­ սա­չա­փա­կան անձ­նա­գիր՝ որ­պես ճամ­փոր­դա­կան փաս­տա­թուղթ:

աշ­խա­տանք­նե­րը, իմ տե­ղե­կու­ թյամբ, ըն­թա­նում են բնա­կա­նոն հու­նով: Ես հա­վա­տում եմ, որ այն ժա­մա­նա­կա­հատ­վա­ծը, ո­րը հատ­ կաց­ված էր այդ գոր­ծըն­թա­ցի հա­ մար, ա­վե­լի քան բա­վա­րար էր»: Իսկ թե որ­ քա­ նով է ճիշտ սոց­ քար­տե­րի բա­զա­յի վար­ման գոր­ ծըն­թա­ցի տե­ղա­փո­խու­մը անձ­ նագ­րա­յին վար­չու­թյուն, Հայկ Չո­բան­յանն ա­սաց. «Մեր կազ­ մա­կեր­պու­թյու­նը կարևոր դեր է խա­ղա­ցել նույ­նա­կա­նաց­ման հա­ մա­կար­գե­րի ներդր­ման ա­ռու­ մով: Հաշ­վի առ­նե­լով նույ­նա­ կա­նաց­ման հա­մա­կար­գի նոր փու­ լը՝ մենք ևս­ի վի­ ճա­ կի կլի­ նեինք լու­ծել այն խնդիր­նե­րը, ո­րը

ոս­տի­կա­նու­թյու­նը կա­րող է լու­ծել այլ կազ­մա­կեր­պու­թյան ա­ջակ­ ցու­թյամբ: Սա­կայն դրա հա­մար կան ըն­թա­ցա­կար­գեր, հայ­տա­ րար­վել է տեն­դեր, և ե­ղել է շա­ հող կազ­մա­կեր­պու­թյուն: Ա­ռա­ջի­ կա­յում հա­վա­նա­բար ևս կ­լի­նեն գնում ­ն եր պե­տա­կան գնում ­ն ե­րի հա­մա­կար­գով»: Ըստ նրա՝ նոր տեն­դեր­նե­րի դեպ­քում «Նորք»-ն ան­պայ­ման կմաս­նակ­ցի: Չո­բան­յա­նի խոս­ քով՝ ի­րենց կենտ­րո­նը լավ է կա­ տա­րել աշ­խա­տան­քը: «Իսկ լավ աշ­խա­տան­քը պետք է շա­րու­նա­ կել, ոչ թե ջնջել և սկ­սել զրո­յից»,– ա­սաց նա:  n Լու­սի­նե Պա­ռավ ­յ ան

12,80 12,10 11,40 30.10

30.01

եվրո/դոլար

1.322

30.04 0.00 q 0.27%

1,39

1,32

1,25 30.10

30.01

WTI Brent

նավթ

30.04

104.3 0.63 q 0.60% 119.31 0.52 q 0.43%

US$/bbl.

125

100

Տա­րեսկզ­բից նվա­զող գնե­րը գնա­ճը դուրս են բե­րել Կենտ­րո­նա­կան բան­կի թի­րա­խից դրա­մա­վար­կա­յին քա­ղա­քա­կա­ նու­թյունն է (վե­րա­ֆի­նան­սա­վոր­ ման տո­կո­սադ­րույ­քի ան­փո­փոխ թող­նե­լը՝ 8%), այլ գնան­կու­մը այս ապ­րան­քախմ­բում։ Հա­մե­մա­տու­թյան հա­մար նշենք, որ մար­ տին 12-ամս­ յա գնա­ճի (2,2%) շե­ղու­մը թի­րա­խա­ յին ցու­ցա­նի­շից հիմ ­ն ա­կա­նում պայ­մա­նա­վոր­ված էր մրգի ապ­ րան­քախմ­բում ան­ցած տար­վա մար­տի հա­մե­մատ ար­ձա­նագր­ ված 29,2%, իսկ 2012թ. փետր­վա­ րի հա­մե­մատ՝ 3% գնանկ­մամբ: Մաս­նա­վո­րա­պես՝ մար­տին, փետր­վա­րի հա­մե­մատ, խա­ղո­ղի գի­ նը նվա­ զել էր 21%-ով, խնձո­ րի­նը՝ 9,9%-ով։ Ն­ շենք նաև, որ ապ­ րի­ լին ար­ ձա­նագր­ված 12-ամս­յա գնա­ճի ցու­ցա­նիշն ա­մե ­նա­ցածրն է տա­ րեսկզ­բից. հուն­վա­րին 12-ամս­յա գնա­ճը կազ­մել է 4,8%, փետր­վա­ րին՝ 3%, մար­տին՝ 2,2%։ Գ­նա­ճի շե­ղու­մը թի­րա­խա­ յին ցու­ցա­նի­շի (4±1,5%) թե՛ ստո­ րին, թե՛ վե­րին սահ­մա­նագ­ ծից խո­սում է դրա­մա­վար­ կա­յին և հար­կաբ­յու­ջե­տա­յին քա­ղա­քա­կա­նու­թյան ա­նարդ­յու­ նա­վե­տու­թյան մա­սին։ Տն­տե­սու­ թյան բնա­կա­նոն զար­գաց­ման

0.00 0 0.00%

390

370 30.10

Խա­ռը գնաճ ‹‹‹ էջ 1

392.16

380

Հու­նի­սի 1-ից սո­ցիա­լա­կան քար­տե­րի փո­խա­րեն քա­ղա­քա­ցի­նե­րին տրվե­լու է կա՛մ նույ­նա­կա­նաց­ման քարտ, կա՛մ հան­րա­յին ծա­ռա­ յու­թյուն­նե­րի հա­մա­րա­նի­շը հաս­տա­տող փաս­տա­թուղթ: Դ­րա հա­ մար անհ­րա­ժեշտ է ՀՀ քա­ղա­քա­ցի­նե­րի սո­ցիա­լա­կան ա­պա­հո­վու­ թյան քար­տե­րի տե­ղե­կատ­վա­կան շտե­մա­րա­նի միա­վո­րում ՀՀ ոս­ տի­կա­նու­թյան անձ­նագ­րա­յին և վի­զա­նե­րի վար­չու­թյան շտե­մա­րա­ նի հետ: Աշ­խա­տան­քի և սո­ցիա­լա­կան հար­ցե­րի նա­խա­րա­րու­թյան «Նորք» տե­ղե­կատ­վա­վեր­լու­ծա­կան կենտ­րո­նի տնօ­րեն Հայկ Չո­բան­ յա­նը Սի­վիլ­Նեթ-ի հետ զրույ­ցում ա­սում է, որ ժա­մա­նա­կա­հատ­վա­ ծը, ո­րը հատ­կաց­ված էր այդ գոր­ծըն­թա­ցի հա­մար, ա­վե­լի քան բա­ վա­րար էր: 2012թ. հու­ նի­ սի 1-ից ու­ ժի մեջ կմտնեն «Հա­յաս­տա­նի Հան­րա­պե­ տու­թյան քա­ղա­քա­ցու անձ­նագ­ րի մա­սին», «Նույ­նա­կա­նաց­ման քար­տե­րի մա­սին» և «Հան­րա­յին ծա­ռա­յու­թյուն­նե­րի հա­մա­րա­նի­ շի մա­սին» օ­րենք­նե­րը, ո­րոնք են­ թադ­րում են, որ հու­նի­սի 1-ից ՀՀ յու­րա­քանչ­յուր քա­ղա­քա­ցի որ­պես ան­ձը հաս­տա­տող փաս­տա­թուղթ կա­րող է ձեռք բե­րել նույ­նա­կա­ նաց­ ման (ID) քարտ ՀՀ տա­ րած­ քում օգ­տա­գոր­ծե­լու նպա­տա­կով և կեն­սա­չա­փա­կան անձ­նա­գիր՝ որ­պես ճամ­փոր­դա­կան փաս­տա­ թուղթ այլ պե­տու­թյուն­ներ մեկ­նե­ լու հա­մար: Մար­տի 22-ին կա­ռա­վա­րու­թյու­ նը ո­ րո­ շում ըն­ դու­ նեց, որ ՀՀ աշ­ խա­տան­քի և սո­ցիա­լա­կան հար­ ցե­րի նա­խա­րա­րու­թյան «Նորք» տե­ղե­կատ­վա­վեր­լու­ծա­կան կենտ­ րո­նի կող­մից վար­վող սո­ցիա­ լա­կան ա­պա­հո­վու­թյան քար­ տե­րի տե­ղե­կատ­վա­կան բա­զան պետք է փո­խանց­վի ոս­տի­կա­նու­ թյան անձ­նագ­րա­յին և վի­զա­նե­ րի վար­չու­թյա­նը, ո­րի տե­ղե­կատ­ վա­կան շտե­մա­րան­նե­րը վա­րում է Երևա­նի մա­թե­մա­տի­կա­կան

դոլար/դրամ

75 30.10 ոսկի

30.04

30.01

կբ 100 հհ comex

1653.5 1663

0.0 0 0.00% 1.8 q 0.11%

US$/t oz.

1900

1650

1400 30.10

(comex)

պղինձ

30.01

8403

30.04 29.8 q 0.35%

US$/tonne

8900 8100 7300 6500 30.10 ցորեն

(cbt)

Ապ­րի­լին 12-ամս­յա գնա­ճի նա­հան­ջի պատ­ճա­ռը ոչ թե ԿԲ դրա­մա­վար­կա­յին քա­ղա­քա­

US$/tonne

կա­նու­թյունն է, այլ գնե­րը բան­ջա­րե­ղե­նի և կար­տո­ֆի­լի ապ­րան­քախմ­բում։

290

հա­մար նպաս­տա­վոր պայ­ման­ ներ է ստեղ­ծում չա­փա­վոր գնա­ ճը։ Հա­յաս­տա­նի դեպ­քում չա­ փա­վոր գնաճ է հա­մար­վում 4%, ԵՄ երկր­նե­րի հա­մար՝ մինչև 3%, Ռու­սաս­տա­նի դեպ­քում 6,5-7% ցու­ցա­նի­շը։ Թի­րա­խա­յին մա­ կար­դա­կից ցածր գնա­ճը դան­ դա­ղեց­նում է տնտե­սա­կան ա­ճը,

քա­նի որ տնտե­սա­պես ա­նարդ­ յու­ նա­ վետ է դառ­ նում մի շարք ապ­րանք­նե­րի ար­տադ­րու­թյու­ նը։ Թի­րա­խա­յին ցու­ցա­նի­շից բարձր գնա­ճը հան­գեց­նում է բնակ­չու­թյան գնո­ղու­նա­կու­թյան կրճատ­ման, ին­չը նույն­պես ազ­ դում է տնտե­սա­կան ա­ճի վրա։ n Ռու­բեն Սի­մոն­յան

30.01

236.63

30.04 2.20 q 0.92%

250

210 30.10

30.01

30.04

Տվյալները վերցված են 30.04, Երևան, ժ. 16:00 Աղբյուրը՝ ՀՀ ԿԲ, Bloomberg և Forex


| № 61 (130), երեքշաբթի, մայիսի 1, 2012 թ.

6 | Մեծ փողեր

Հետճգ­նա­ժա­մա­յին գոր­ծազր­կու­թյուն

Աշ­խա­տան­քի մի­ջազ­գա­յին կազ­մա­կեր­պու­թյունն ա­վե­լաց­րել է գոր­ծա­զուրկ­նե­րի թի­վը Վեր­ջին շրջա­նում գլո­բալ աշ­խա­տա­շու­կա­յում ի­րա­վի­ճա­կը զգա­ լիո­րեն վատ­թա­րա­ցել է, իսկ աշ­խա­տա­տե­ղե­րի դե­ֆի­ցի­տը 50  մլնով գե­րա­զան­ցել է նա­խաճգ­նա­ժա­մա­յին մա­կար­դա­կը։ Այս­պի­սի տվյալ­ներ է պա­րու­նա­կում Աշ­խա­տան­քի մի­ջազ­գա­յին կազ­մա­ կեր­պու­թյան (ԱՄԿ) ե­րեկ հրա­պա­րա­կած զե­կույ­ցը։ Ըստ ԱՄԿ-ի՝ 2011թ. վեր­ջին գլո­բալ զբաղ­վա­ծու­թյան մա­կար­դա­կը կազ­մել է 60,3%, ին­չը 0,9%-ով զի­ջում է նա­խաճգ­նա­ժա­մա­յին ցու­ցա­նի­շին։ մա­կար­դա­կի վե­րա­կանգն­ման թույլ տեմ­պեր են ար­ձա­նագ­րել նաև ԱՄՆ-ը և Ճա­պո­նիան։ Զար­ գա­ցած երկր­նե­րում գոր­ծազր­ կու­թյան մա­կար­դա­կը ե­րի­տա­ սար­դու­թյան շրջա­նում ա­ճել է մինչև 80%, զար­գա­ցող երկր­նե­ րում՝ մինչև 70%։ Ըստ զե­կույ­ցի՝ ան­գամ նոր ստեղծ­վող աշ­խա­տա­տե­ղե­րի դեպ­քում խոս­քը միայն մաս­նա­ կի կամ հար­կադր­ված մաս­նա­կի զբաղ­վա­ծու­թյան մա­սին է։ Այս ցու­ցա­նի­շը զար­գա­ցած երկր­նե­ րում ա­ճել է մինչև 60%, զար­գա­ ցող երկր­նե­րում՝ մինչև 50%։ Այս ա­մե ­նը, ըստ ԱՄԿ փոր­ձա­գետ­ նե­ րի, հան­ գեց­ րել է նրան, որ

boomdoomeconomy.blogspot.com

Զե­կույ­ցի հե­ղի­նակ­նե­րի կար­ծի­ քով՝ ա­ռա­ջի­կա եր­կու տա­րի­նե­ րին հա­մաշ­խար­հա­յին տնտե­ սու­թյունն ա­րագ տեմ­պե­րով չի ա­ճի, ին­չը թույլ չի տա ծած­ կել ոչ միայն աշ­խա­տա­տե­ղե­րի առ­կա դե­ֆի­ցի­տը, այլև աշ­խա­ տան­քով ա­պա­հո­վել այս ժա­ մա­նա­կա­հատ­վա­ծում ար­դեն գոր­ծա­զուրկ դար­ձած ևս 80  մլն մարդ­կանց։ ԱՄԿ-ն մ­տա­հոգ­ված է հատ­ կա­պես Եվ­րո­պա­յում տի­րող ի­րադ­րու­թյամբ, քա­նի որ սկսած 2010-ից՝ եվ­րո­պա­կան երկր­նե­րի գրե­թե եր­կու եր­րոր­դում ա­նընդ­ մեջ ա­ճել է գոր­ծազր­կու­թյան մա­կար­դա­կը։ Զ­բաղ­վա­ծու­թյան

2011թ. վեր­ջին գլո­բալ զբաղ­վա­ծու­թյան մա­կար­դա­կը կազ­մել է 60,3%, ին­չը 0,9%-ով զի­ջում է նա­խաճգ­նա­ժա­մա­յին ցու­ցա­նի­շին:

զե­կույ­ցում նե­րառ­ված 106 երկր­ նե­րից 57-ում 2010-2011 թթ. ա­ճել է հա­սա­րա­կա­կան դժգո­հու­թյան ին­դեք­սը։ Վեր­ջինս հա­տուկ

մշակ­վել է այս ու­սում ­ն ա­սի­րու­ թյան հա­մար։ Զե­կույ­ցի հե­ղի­նակ­նե­րը աշ­ խա­տա­շու­կա­յում ստեղծ­ված

բարդ ի­րադ­րու­թյու­նը, ա­ռա­ ջին հեր­թին, պայ­մա­նա­վո­րում են զար­գա­ցած երկր­նե­րի ֆի­ նան­սատն­տե­սա­կան ներ­կա­ յիս խնդիր­նե­րով։ ԱՄԿ փոր­ձա­ գետ­նե­րի կար­ծի­քով՝ հա­րա­վեվ­ րո­պա­կան մի շարք երկր­նե­րում խնա­յո­ղու­թյան խիստ մի­ջո­ցա­ ռում ­ն ե­րը հան­գեց­նում են աշ­ խա­տա­տե­ղե­րի կրճատ­ման, ընդ ո­րում՝ հիմ ­ն ա­կան նպա­տա­կը՝ բյու­ջե­նե­րի բա­լան­սա­վո­րու­մը, ևս չի ի­րա­գործ­վում։ ԱՄԿ փոր­ձա­գետ­նե­րը, մյուս կող­մից, դրա­կան են գնա­հա­ տում ներ­քին սպառ­ման խթան­ ման զար­գա­ցող երկր­նե­րի մար­ տա­վա­րու­թյու­նը, ին­չը փոխ­ հա­տու­ցում է ար­տա­հան­ման կրճատ­ման վնաս­նե­րը։ Ըստ ԱՄԿ-ի՝ Հնդ­կաս­տա­նում, լա­տի­ նա­մե­րիկ­յ ան երկր­նե­րում, վեր­ ջերս նաև Չի­նաս­տա­նում ա­ճել են աշ­խա­տա­վար­ձե­րը՝ հա­մա­ պա­տաս­խա­նե­լով աշ­խա­տան­քի ար­տադ­րո­ղա­կա­նու­թյա­նը։  n

Ռուս­նե­րի ու հնդիկ­նե­րի հաշ­վին

The Sunday Times-ը կազ­մել է Մեծ Բ­րի­տա­նիա­յի ա­մե­նա­հա­րուստ բնա­կիչ­նե­րի վար­կա­նի­շը Նա­խօ­րեին բրի­տա­նա­կան Sunday Times-ը հրա­պա­րակ­ել է Մեծ Բ­րի­տա­նիա­յի ա­մե ­նա­հա­րուստ բնա­կիչ­նե­րի ա­մե ­նամ­յա վար­կա­նի­ շը՝ The Sunday Times Rich List 2012-ը։ Ցու­ ցա­ կը կազ­ մե­ լիս պար­ բե­րա­կա­նը հիմք է ըն­դու­նել մե­ծա­հա­րուստ­նե­րի ոչ թե բան­կա­յին հաշ­վե­հա­մար­նե­րի կան­խիկ մի­ջոց­նե­րը, այլ նրանց ու­նեց­ված­քը՝ ան­շարժ գույ­քը, բաժ­նե­տոմ­սե­րը և այլն։ 12,3 մլրդ ֆունտ ստեռ­լինգ (ա­վե­ լի քան $20 մլրդ)։ Ն­րան հա­ջոր­ դում է Millhouse Capital հոլ­ դին­ գի և «Չել­սի» անգ­լիա­կան ֆուտ­ բո­լա­յին ա­կում­բի սե­փա­կա­ նա­տեր Աբ­րա­մո­վի­չը՝ 9,5  մլրդ ֆունտ ստեռ­ լինգ ($15,4  մլրդ) կա­րո­ղու­թյամբ։ Վար­կա­նի­շում Աբ­րա­մո­վի­ չին հա­ ջոր­ դում են հնդիկ Ս­ րի և Գո­պի Հին­դու­ջա եղ­բայր­նե­ րը՝ 8,6  մլրդ ֆունտ ստեռ­ լինգ ($13,76  մլրդ) կա­րո­ղու­թյամբ և ռու­սա­կան ծագ­մամբ ա­մե­րի­կա­ ցի գոր­ծա­րար Լեո­նարդ Բ­լա­ վատ­նի­կը՝ 7,5 մլրդ ֆունտ ստեռ­ լինգ ($12 մլրդ) ունեցվածքով։ Մեծ Բ­րի­տա­նիա­յի ա­մե ­նա­հա­ րուստ կին է ճա­ նաչ­ վել «Միսս Մեծ Բ­րի­տա­նիա-1988» կոչ­ մանն ար­ժա­նա­ցած Քիրս­տի

Մեծ Բ­րի­տա­նիա­յի ա­մե­նա­հա­րուստ բնա­կի­չը պող­պա­ bmf.ru

Մեծ Բ­րի­տա­նիա­յի ա­մե­նա­հա­ րուստ բնա­կիչ­նե­րի վար­կա­նի­շը գլխա­վո­րում է պող­պա­տա­ձու­լա­ կան մագ­նատ, հնդիկ Լակշ­մի Մի­ տա­լը։ The Sunday Times-ը նրա ու­ նեց­ված­քը գնա­հա­տել է 12,7  մլրդ ֆունտ ստեռ­լինգ (մոտ $20,6 մլրդ)։ Հատ­կան­շա­կան է, որ գոր­ծա­րարն ար­դեն յո­թե­րորդ ան­գամ է գլխա­ վո­րում այս վար­կա­նի­շը, չնա­յած վեր­ջին մեկ տար­վա ըն­թաց­քում նա աղ­քա­տա­ցել է 4,8 մլրդ ֆունտ ստեռ­լին­գով ($7,68  մլրդ)։ Վար­կա­նի­շի երկ­րորդ և եր­ րորդ հո­րի­զո­նա­կան­նե­րում ռուս գոր­ծա­րար­ներ Ա­լի­շեր Ուս­մա­ նովն ու Ռո­ման Աբ­րա­մո­վիչն են։ Mail.Ru Group-ի, «Մե­տա­լոին­ վեստ»-ի և «Մե­ գա­ ֆոն»-ի սե­ փա­կա­նա­տեր Ուս­մա­նո­վի կա­րո­ ղու­թյու­նը հան­դե­սը գնա­հա­տել է

Բեր­տա­րե­լին։ The Sunday Times-ը վեր­ջի­նիս և ն­րա ա­մուս­նու՝ շվեյ­ ցա­րա­ցի գոր­ծա­րար Էռ­նես­տո Բեր­տա­րե­լիի ու­նեց­ված­քը գնա­ հա­ տել է 7,4 մլրդ ֆունտ ստեռ­ լինգ (մոտ $12  մլրդ)։ Բեր­տա­րե­լի ա­մու­սին­նե­րը վար­կա­նի­շի վե­ցե­ րորդ հո­րի­զո­նա­կա­նում են։ Ցու­ցա­կի ա­մե ­նա­հա­րուստ բրի­ տա­նա­ցին Վեսթ­մի նս­թե­րի հեր­ ցոգն է՝ 7,35 մլրդ ֆունտ ստեռ­ լինգ ($11,9  մլրդ) կա­րո­ղու­թյամբ։ Նա ցու­ցա­կի յո­թե­րորդ հո­րի­զո­ նա­կա­նում է։

տա­ձու­լա­կան մագ­նատ հնդիկ Լակշ­մի Մի­տալն է։

Մեծ Բ­րի­տա­նիա­յի ա­մե ­նա­ հա­րուստ բնա­կիչ­նե­րի լա­վա­ գույն տասն­յա­կը եզ­րա­փա­կում են Դեյ­վիդ և Սայ­մոն Ռու­բեն եղ­ բայր­ նե­ րը՝ 7 մլրդ ֆունտ ստեռ­ լինգ ($11,2 մլրդ), գոր­ծա­րար Ջոն Ֆ­րե­դիկ­սե­նը՝ 6,6  մլրդ ֆունտ ստեռ­լինգ ($10,56  մլրդ), Գա­լեն և Ջորջ Ո­ւես­թոն­նե­րը՝ 5,9  մլրդ ֆունտ ստեռ­ լինգ ($9,44  մլրդ) կա­րո­ղու­թյամբ։ Վար­կա­նի­շում նաև սըր Փոլ Մակ-Քարթ­ նիի ա­ նունն է, ո­րը վեր­ջերս է ա­մուս­նա­ցել

նա­վա­շի­նա­կան մագ­նա­ տի դստեր ա­մե­րի­կա­ցի Նեն­ սի Շե­վե­լի հետ։ Մակ-Քարթ­նին հայտն­վել է նաև ա­մե ­նա­հա­ րուստ բրի­տա­նա­ցի ե­րա­ժիշտ­ նե­րի եռ­յա­կում։ Ա­մու­սին­նե­րի հա­մա­տեղ ու­նեց­ված­քը պար­ բե­րա­կա­նը գնա­հա­տել է 665  մլն ֆունտ ստեռ­լինգ (ա­վե­լի քան $1  մլրդ)։ Ցու­ցա­կում Մակ­-Քարթ­ նիից ա­ռաջ են ան­ցել ձայ­նագր­ ման բիզ­նե­սի մագ­նատ Կ­լայվ Կոլ­դե­րը՝ 1,35 մլրդ ֆունտ ստեռ­ լին­գով ($2,16  մլրդ), և մ­յու­զիքլ­ նե­րի պրոդ­յու­սեր սըր Կա­մե­ րոն Մա­կին­տո­շը՝ 725  մլն ֆունտ ստեռ­ լինգ (մոտ $1,2  մլրդ) կա­րո­ղու­թյամբ։ Ա­մե ­նա­հա­րուստ ե­րի­տա­ սարդ ե­րա­ժիշտ է ճա­նաչ­վել 23ամ­յա երգ­չու­հի Ա­դե­լը՝ 20  մլն ֆունտ ստեռ­ լինգ ($32  մլն) կա­ րո­ղու­թյամբ։ Հան­դե­սը ա­մե ­նա­ հա­րուստ ե­րի­տա­սարդ դե­րա­ սան է ճա­նա­չել Հա­րի Փո­թե­ րի դե­րա­կա­տար Դա­նիել Ռեդք­ լի­ ֆին՝ 54 մլն ֆունտ ստեռ­ լինգ ($86,4 մլն)։  n

Մո­բի­լի­զա­ցիա ըստ Մարշալի Եվ­րո­պան փրկության նոր ծրագիր է պատ­րաս­տում

vedomosti.ru

Եվ­րա­հանձ­նա­ժո­ղովն աշ­խա­տում է Եվ­րա­միու­թյան երկր­նե­րում ներդ­րու­մա­յին ու մո­բի­լի­զա­ցիոն լայ­նա­մասշ­տաբ ծրագ­րի վրա, ո­րը կա­րող է մինչև €200  մլրդ­ ար­ժե­նալ։

ԵՄ հու­նիս­յան գա­գա­թա­ժո­ղո­վին Եվ­րա­հանձ­նա­ժո­ղո­վը նոր «Մար­շա­լի պլան» կներ­կա­յաց­նի։

Նա­խա­գի­ծը կրում է «Մար­շա­լի պլան» աշ­խա­տան­քա­յին ան­վա­ նու­մը՝ ԱՄՆ-ի նախ­կին պետ­քար­ տու­ղար Ջորջ Մար­շա­լի ան­վամբ, ո­րը 1940-ա­կան­նե­րի վեր­ջին հե­ղի­ նա­կել է Երկ­րորդ աշ­խար­հա­մար­ տից հե­տո Եվ­րո­պա­յին հատ­կաց­ վող օգ­նու­թյան ծրա­գի­րը: Ակն­կալ­ վում է, որ Եվ­րա­հանձ­նա­ժո­ղո­վը նա­խա­գի­ծը կներ­կա­յաց­նի Բր­յու­ սե­լում՝ հու­նի­սի 28-29-ը կա­յա­նա­ լիք ԵՄ գա­գա­թա­ժո­ղո­վին:

Հա­մա­ձայն եվ­րո­պա­կան լրատ­ վա­մի­ջոց­նե­րի՝ մի­ջոց­նե­րը կհատ­ կաց­նեն Եվ­րո­պա­կան ներդ­րու­ մա­յին բան­կը և մաս­նա­վոր ներդ­ րող­նե­րը՝ Ֆի­նան­սա­կան կա­յու­նու­ թյան եվ­րո­պա­կան մե­խա­նիզ­մի (ESM) ե­րաշ­խա­վոր­մամբ։ Խոս­ քը, մաս­նա­վո­րա­պես, €12  մլրդ-ի մա­ սին է, ո­ րը ESM-ն չի օգ­ տա­ գոր­ծել եվ­րո­գո­տու երկր­նե­ րի ա­ջակ­ցու­թյան նպա­տա­կով, և ո­րը կոչ­ված է ե­րաշ­խա­վո­րե­լու

են­թա­կա­ռուց­ված­քա­յին նա­խագ­ ծե­րի ի­րա­կա­նա­ցու­մը՝ պե­տա­ կան և մաս­նա­վոր կա­պի­տա­լի մաս­նակ­ցու­թյամբ։ ԵՄ ներդ­րու­մա­յին բան­կի մի­ջոց­ նե­րի հա­մալր­ման տար­բե­րակ կա­ րող է դառ­ նալ միու­ թյան ան­ դամ երկր­նե­րի կող­մից ընդ­հա­նուր առ­ մամբ €10  մլրդ­-ի հա­մա­ժա­մա­նակ­ յա ներդ­րու­մը։ Մ­յուս կող­մից, հաշ­ վի առ­նե­լով եվ­րո­գո­տու երկր­նե­րի պարտ­քա­յին խնդիր­նե­րը, սա քիչ հա­վա­նա­կան սցե­նար է, նշում են փոր­ձա­գետ­նե­րը։  n Էջը պատրաստեց Տաթև Հովհաննիսյանը


№ 61 (130), երեքշաբթի, մայիսի 1, 2012 թ. |

Աշխարհ | 7

Փո­ղոց՝ Ն­յու Յոր­քից մինչև Սիդ­նեյ Մա­յի­սի 1-ին՝ Աշ­խա­տա­վոր­նե­ րի մի­ջազ­գա­յին օ­րը, «Գ­րա­վի՛ր Ո­ւոլ սթ­րի­թը» շարժ­ման ակ­ տի­վիստ­նե­րը բո­ղո­քի հա­մընդ­ հա­նուր ցույ­ցեր կան­ց­կաց­նեն աշ­խար­հի տար­բեր մա­սե­րում, հա­ղոր­դում է Bloomberg-ը։ Կազ­մա­կեր­պիչ­նե­րը հույս ու­նեն, որ հա­մա­տեղ ջան­քե­րը շարժ­ մա­նը ձմե­ռա­յին դա­դա­րից հե­ տո նոր թափ կհա­ղոր­դեն։ Շարժ­ ման՝ Տո­րոն­տո­յի, Բար­սե­լո­նի, Լոն­դո­նի, Կո­ւա­լա-­Լում­պու­րի, Սիդ­նե­յի, ինչ­պես նաև նրա «հայ­ րե­ նիք» ԱՄՆ-ի ա­ վե­ լի քան 115 քա­ղաք­նե­րի բջիջ­նե­րի կայ­քե­րում

հա­ղոր­դագ­րու­թյուն­ներ են տե­ ղադր­վել, ո­րոնք ցույ­ցին մաս­ նակ­ցե­լու, ինչ­պես նաև դպրոց, բանկ, խա­նութ չգնա­լու կո­չեր են պա­րու­նա­կում։ Նա­խա­տես­ված է, որ Ն­յու Յոր­ քում շարժ­ման մաս­նա­կից­նե­ րին միա­նա­լու են մի շարք արհ­ միու­թյուն­ներ և քա­ղա­քա­ցի­նե­րի աշ­խա­տան­քա­յին ի­րա­վունք­նե­ րի պաշտ­պա­նու­թյան հա­սա­րա­ կա­կան կազ­մա­կեր­պու­թյուն­ներ։ «Գ­րա­վի՛ր Ո­ւոլ սթ­րի­թ»-ի մաս­ նա­կից­նե­րը ԱՄՆ-ի ժա­մա­նա­կով ա­ռա­վոտ­յան ժա­մը 8։00-ին եր­ թով շարժ­վե­լու են դե­պի «Բ­րա­ յանթ» այ­ գի, որ­ տեղ գտնվում է

Bank of America-ն։ Շարժ­ման կազ­մա­կեր­պիչ­նե­րը բո­լո­րին կոչ են ա­րել մաս­նակ­ցել նա­խա­ձեռ­նու­թյա­նը և այս կամ այն կերպ բո­ ղո­ քի ի­ րենց ձայ­ նը հայտ­նել գոր­ծող հա­մա­կար­ գի դեմ։ Ի­րա­վա­պահ մար­մի ն­նե­րը ևս նա­խա­պատ­րաստ­վում են ցույ­ ցե­րին։ Ըստ Ն­յու Յոր­քի ոս­տի­ կա­նա­կան վար­չու­թյան մա­մու­լի քար­տու­ղար Պոլ Բ­րաու­նի՝ ոս­ տի­կա­նու­թյու­նը ար­տոն­ված ցույ­ ցե­րի վե­րահսկ­ման անհ­րա­ժեշտ փորձ ու­ նի և կա­ րող է կան­ խել դրանց վե­րա­ծու­մը ա­նօ­րի­նա­կան մի­ջո­ցառ­ման։  n

bfm.ru

«Գ­րա­վի՛ր Ո­ւոլ սթ­րի­թը» գրա­վում է աշ­խար­հը

«Գ­րա­վի՛ր Ո­ւոլ սթ­րի­թ»-ում հույս ու­նեն, որ այս ցույ­ցե­րը շարժ­մա­նը նոր թափ կհա­ղոր­ դեն։

Եվ­րո­պա­ցի պաշ­տո­նյա­նե­րը չեն մեկ­նի Ուկ­րաի­նա Պատ­ճա­ռը Տի­մո­շեն­կոն է

Այս­պի­սով՝ Կ­լաու­սը եվ­րո­պա­ կան ար­դեն երկ­րորդ նա­խա­ գահն է, ո­րը հրա­ժար­վում է մաս­ նակ­ցել գա­գա­թա­ժո­ղո­վին։ Ա­վե­ լի վաղ մի­ջո­ցառ­մա­նը չմաս­նակ­ ցե­լու մա­սին հայ­տա­րա­րել էր Գեր­մա­նիա­յի նա­խա­գահ Յոա­հիմ Գաու­կը։ Հի­շեց­նենք, որ Տի­մո­շեն­կոն մե­ ղադր­վում է 2009թ. ռուս-ուկ­րաի­ նա­կան գա­զա­յին պայ­մա­նագ­րի ստո­րագր­ման ըն­թաց­քում պաշ­ տո­նա­կան դիր­քի չա­րա­շահ­ման հա­մար և դա­տա­պարտ­ված է յոթ տար­վա ա­զա­տազրկ­ման։ Ապ­ րի­ լի կե­ սին սկսվել է նրա դեմ

հա­րուց­ված քրեա­կան նոր գոր­ ծի դա­տա­վա­րու­թյու­նը։ Նա մե­ ղադր­վում է «Ուկ­րաի­նա­յի միաս­ նա­կան է­ներ­գե­տիկ հա­մա­կար­ գեր» կոր­պո­րա­ցիա­յի՝ 1995-1997 թթ. (իր ղե­կա­վար­ման տա­րի­ նե­րին) ֆի­նան­սա­կան չա­րա­ շա­հում ­ն ե­րի մեջ։ Ապ­րի­լի 20-ին Տի­մո­շեն­կոն հա­ցա­դուլ էր հայ­ տա­րա­րել՝ որ­պես բո­ղո­քի նշան Կա­չա­նով­յան գա­ղու­թից հի­վան­ դա­նոց տե­ղա­փոխ­վե­լու ըն­թաց­ քում ի­րա­վա­պահ­նե­րի կող­մից իր նկատ­մամբ գոր­ծադր­ված բռնու­ թյուն­նե­րի դեմ։ Օ­րերս ուկ­րաի­նա­կան և մի­ ջազ­գա­յին մա­մու­լում հրա­պա­ րակ­վել են Տի­մո­շեն­կո­յի մարմ­ նի վրա կապ­տուկ­նե­րի առ­կա­յու­ թյունն ա­պա­ցու­ցող լու­սան­կար­ ներ։ Ա­վե­լի վաղ գեր­մա­նա­կան մի շարք պար­բե­րա­կան­ներ, մաս­ նա­վո­րա­պես՝ Spiegel-ը, հա­ղոր­ դել էին, թե կանց­ լեր Ան­ գե­ լա Մեր­կե­լը մտա­դիր է քա­ղա­քա­կան բոյ­կոտ հայ­տա­րա­րել Ուկ­րաի­ նա­յում անց­կաց­վե­լիք ֆուտ­բո­լի

Կ­լաու­սը եվ­րո­ պա­կան ար­դեն երկ­րորդ նա­խա­ vesti.ru

Չե­խիա­յի նա­խա­գահ Վաց­լավ Կ­լաու­սը հրա­ժար­վել է մաս­ նակ­ցել Կենտ­րո­նա­կան Եվ­ րո­պա­յի պե­տու­թյուն­նե­րի ղե­ կա­վար­նե­րի՝ մա­յի­սի կե­սին Յալ­թա­յում կա­յա­նա­լիք գա­ գա­թա­ժո­ղո­վին՝ Ուկ­րաի­նա­ յի նախ­կին վար­չա­պետ Յուլ­յա Տի­մո­շեն­կո­յի շուրջ սկան­դա­լի պատ­ճա­ռով։

Եվ­րո­պա­յի ա­ռաջ­նու­թյանը, ե­թե Տի­մո­շեն­կոն մինչ այդ բան­տից չա­զատ­վի։ Reuters-ի հա­ղորդ­ մամբ՝ ե­րեկ Գեր­մա­նիա­յի կա­ռա­ վա­րու­թյան պաշ­տո­նա­կան ներ­ կա­յա­ցու­ցիչ Գեորգ Շտ­րայ­տե­րը հայ­տա­րա­րել է, թե Մեր­կե­լի այ­ցը

գահն է, ո­րը հրա­ ժար­վում է գնալ Ուկ­րաի­նա:

Ուկ­րաի­նա կախ­ված կլի­նի նաև Տի­մո­շեն­կո­յի ճա­կա­տագ­րից։ Գեր­մա­նիա­յի բնա­պահ­պա­ նու­թյան նա­խա­րար Նոր­բերտ Ռետ­գե­նը ևս գեր­մա­նա­ցի բո­ լոր քա­ղա­քա­կան գոր­ծիչ­նե­րին կոչ է ա­րել բոյ­կո­տել Ֆուտ­բո­լի

Եվ­րո­պա­յի ա­ռաջ­նու­թյու­նը։ Հա­ ման­ման հայ­տա­րա­րու­թյամբ հան­ դես են ե­ կել նաև գեր­ մա­ նա­ցի մի շարք այլ քա­ղա­քա­կան գոր­ծիչ­ներ։ Եվ­րա­հանձ­նա­ժո­ղո­վի նա­խա­ գահ Ժո­զե Մա­նո­ւել Բա­ռո­զուն ևս մ­տա­դիր չէ Եվ­րո-2012-ին այ­ցե­ լել Ուկ­րաի­նա։ Ե­րեկ այս մա­սին, ըստ ԻՏԱՌ-ՏԱՍՍ-ի, հայ­տա­րա­ րել է կա­ռույ­ցի պաշ­տո­նա­կան ներ­կա­յա­ցու­ցիչ Պիա Ա­րեն­կիլ­դե Հան­սե­նը։ Ուկ­րաի­նա­յի արտ­գործ­նա­խա­ րա­րու­թյու­նը, իր հեր­թին, ար­ձա­ գան­քել է եվ­րո­պա­ցի պաշ­տոն­ յա­նե­րի այս հայ­տա­րա­րու­թյուն­ նե­րին և ո­րո­շում ­ն ե­րին։ Մաս­ նա­վո­րա­պես՝ նա­խա­րա­րու­թյան ներ­կա­յա­ցու­ցիչ Օ­լեգ Վո­լո­շի­նը նշել է, թե ցան­կա­լի չէր լի­նի հա­ վա­տալ հան­գա­ման­քին, որ գեր­ մա­նա­ցի քա­ղա­քա­կան գոր­ծիչ­ նե­րը կա­րող են կի­րա­ռել «սա­ ռը պա­տե­րազ­մի» մե­թոդ­նե­րը և ս­պոր­տը դարձ­նել քա­ղա­քա­կա­ նու­թյան գե­րի։  n

Կր­քեր ըստ գնդա­պե­տի Սար­կո­զին դա­տա­րա­նում կպար­զի՝ ֆի­նան­սա­վո­րել է արդ­յոք Կա­դա­ֆին իր ընտ­րար­շա­վը Ֆ­րան­սիա­յում նա­խա­գա­հա­կան ընտ­րար­շա­վը դա­տա­րան է հա­ սել։ Փո­խա­դարձ լեզ­վակ­ռիվ­ն ե­ րը երկ­ րորդ պլան են մղվել՝ տե­ղը զի­ջե­լով ա­վե­լի լուրջ վի­ճա­բա­նու­թյուն­նե­րին։ Խոս­ քը Լի­բիա­յի նախ­կին ա­ռաջ­ նորդ Մո­ւա­մար Կա­դա­ֆիի՝ Նի­ կո­լա Սար­կո­զիի 2007թ. ընտ­ րար­շա­վի ֆի­նան­սա­վոր­ման սկան­ դա­ լի մա­ սին է, գրում է Euronews-ը։ Նա­խօ­րեին ֆրան­սիա­կան Mediapart ին­տեր­նետ պոր­տա­ լը հրա­պա­րա­կել էր մի փաս­տա­ թուղթ, հա­մա­ձայն ո­րի՝ գնդա­ պետ Կա­դա­ֆին Սար­կո­զիի 2007թ. նա­խա­գա­հա­կան ար­ շա­ վի հա­ մար €50  մլն է հատ­ կաց­րել։ Ֆ­րան­սիա­յի նա­խա­ գա­հը ե­րեկ կայ­քին մե­ղադ­րել է

զրպար­տու­թյան մեջ՝ փաս­տա­ թուղթն ան­վա­նե­լով «կեղ­ծիք», իսկ պոր­տա­լը՝ «չա­րա­խա­նութ», և ս­պառ­նա­ցել հայց ներ­կա­յաց­ նել Mediapart-ի դեմ։ «Մենք հայց կներ­կա­յաց­նենք Mediapart-ի դեմ։ Այդ փաս­տա­թուղ­թը մեծ կեղ­ծիք է»,– ա­սել է Սար­կո­զին։ Ֆ­րան­սիա­յի նա­խա­գա­հա­ կան ընտ­րու­թյուն­նե­րի երկ­րորդ փու­լում Սար­կո­զիի մրցա­կից Ֆ­րան­սո­ւա Օ­լան­դը պա­հան­ջել է ֆի­նան­սա­վոր­ման գոր­ծով հե­ տաքն­նու­թյուն սկսել։ Ն­շենք, որ Մո­ւա­մար Կա­դա­ ֆիի՝ Սար­կո­զիի նա­խընտ­րա­ կան ար­շա­վի ֆի­նան­սա­վոր­ման մա­սին ա­ռա­ջին ան­գամ անց­ յալ տար­վա մար­տին հայ­տա­ րա­րեց գնդա­պե­տի որ­դի Սեյֆ ալ Իս­լա­մը։ Նա Ֆ­րան­սիա­յի նա­ խա­գա­հից պա­հան­ջում էր հետ

Էջը պատրաստեցին Սյուզաննա Հովհաննիսյանը և Լիլիթ Միքայելյանը

վե­րա­դարձ­նել նա­խա­գա­հա­կան ար­շա­վի հա­մար հատ­կաց­ված գու­մա­րնե­րը։ Հե­տաքրք­րա­կան է, որ չնա­ յած այս սկան­դա­լին՝ Սար­կո­ զիի վար­ կա­ նիշն ա­ ճում է։ Վեր­ ջին հար­ցում ­ն ե­րը նրա հա­մար նա­խա­սահ­մա­նում են ֆրան­սիա­ ցի­նե­րի 47%-ի ա­ջակ­ցու­թյու­նը՝ նախ­կին 46%-ի փո­խա­րեն։ Սար­ կո­զիին Ե­լի­սե­յան պա­լա­տի ղե­ կա­վար ա­վե­լի ու ա­վե­լի շատ են ցան­կա­նում տես­նել կենտ­րո­նա­ մետ Ֆ­րան­սո­ւա Բայ­րո­ւի ընտ­ րող­նե­րը։ Ուլտ­րաաջ «Ազ­գա­յին ճա­կատ»-ի ղե­կա­վար Մա­րին Լե Պե­նը դեռ չի շտա­պում հու­սադ­ րել ո՛չ Սար­ կո­ զիին, ո՛չ էլ Օ­ լան­ դին։ Ակն­ կալ­ վու�� է՝ նա իր նա­ խընտ­րու­թյուն­նե­րի մա­սին կխո­ սի մա­ յի­ սի 1-ին, երբ «Ազ­ գա­ յին ճա­կատ»-ի կողմ ­ն ա­կից­նե­րը ա­վան­դա­կան ցույ­ցի դուրս գան Փա­րի­զում։  n

«Սիվիլիթաս» հիմնադրամը հրավիրում է ձեզ ԸՆՏՐԱՄԱՐՏ 2012-ի շրջանակներում հանրային նախընտրական բանավեճերի շարքից վերջինին, որին մասնակցելու հրավեր ուղարկվել է ընտրություններին մասնակցող բոլոր քաղաքական ուժերի ընտրական ցուցակների առաջատարներին: Բանավեճը կվարի «Առավոտ» օրաթերթի գլխավոր խմբագիր

Արամ Աբրահամյանը Միջոցառումը տեղի կունենա մայիսի 2-ին, ժամը 14:00-ին Անի Պլազա հյուրանոցի Անի սրահում

Մասնակցությունը միայն նախնական գրանցումով՝

010 500 119 Տեղերը սահմանափակ են


| № 61 (130), երեքշաբթի, մայիսի 1, 2012 թ.

8 | Մշակույթ

Աշ­խար­հը ջազ էր լսում Ե­րեկ ա­ռա­ջին ան­գամ նշվում էր ջա­զի մի­ջազ­գա­յին օ­րը Բ­նա­կան է, որ Երևա­նում այն ևս­անն­կատ չէր անց­նե­լու։ Քա­ղա­ քա­պե­տա­րա­նի նա­խա­ձեռ­նու­թյամբ ու «Գա­ֆեսճ­յան» ար­վես­տի կենտ­րո­նի Քան­դակ­նե­րի պու­րա­կում բա­ցօ­թյա հա­մեր­գով հան­ դես ե­կան Երևա­նի պե­տա­կան նվա­գա­խում­բը, Մար­տին Վար­դա­ զար­յա­նը, Լևոն Մալ­խաս­յա­նը և Վա­հագն Հայ­րա­պետ­յա­նը: է, որ ան­կա­խու­թյան տա­րի­նե­ րին բո­լոր ար­վեստ­նե­րից ա­մե­ նա­բարձր վե­րել­քը հենց ջազն է ապ­ րել: Այս­ պես՝ 1998թ. Երևա­ նում կազ­մա­կեր­պած Մի­ջազ­ գա­յին ջազ փա­ռա­տո­նին մաս­ նակ­ ցել է տասը եր­ կիր: Փա­ ռա­ տոնն անց­կաց­վել է նաև 2000թ., 2006թ., իսկ 2008թ. կա­ յա­ ցել է հո­բել­յ ա­նա­կան «Հայ­կա­կան ջազ-70»-ը: Երևա­նում այ­սօր մի քա­նի ջա­ զա­յին ա­կումբ­ներ են գոր­ծում, որտեղ ա­մե ն ե­րե­կո կա­րե­լի է լսել ինչ­պես փոր­ձա­ռու և ճա­նաչ­ ված ե­րա­ժիշտ­նե­րի՝ Վա­հագն Հայ­րա­պետ­յան, Ար­մե ն Հ­յուս­ նունց, այն­պես էլ նո­րաս­տեղծ բազ­մա­թիվ խմբե­րի: Բա­ցի այդ՝ Հա­յաս­տա­նում գոր­ծում է եր­ կու բիգ-բենդ, ո­րոնք հան­դես են գա­լիս նաև մեծ բե­մե­րում: «Նույ­նիսկ զար­գա­ցած երկր­ նե­րում ա­մե ն տեղ չէ, որ կա­րե­ լի է ցան­կա­ցած ե­րե­կո լավ ջա­ զա­յին ե­րաժշ­տու­թյուն լսել»,– ա­սում է Չի­կոն: Նա հան­գիստ է նաև հա­յաս­տան­յան ջա­զի ա­պա­ գա­յի հա­մար. չնա­յած ե­րա­ժիշտ­ նե­րի չդա­դա­րող ար­տա­հոս­քին՝ բա­զում տա­ղան­դա­վոր ե­րի­տա­ սարդ ե­րա­ժիշտ­ներ կան, ո­րոնք շա­րու­նա­կում են աշ­խա­տել հայ­ րե­նի­քում: «Ն­րանք ա­կումբ­նե­ րում նվա­ զա­ գույնն են վաս­ տա­կում, բայց ջազ­մե ն­նե­րը ու­ րախ, հու­մո­րով մար­դիկ են, չեն

Հա­յաս­տան­ցի ունկն­դի­րը վա­ ղուց է իր սիր­տը նվի­րել ե­րաժշ­ տու­թյան ա­մե ­նա­տա­րած­ված ու սիր­ված այս ժան­րին։ 1938թ. Հա­ յաս­տա­նում ստեղծ­վեց ազ­գա­ յին ա­ռա­ջին ջազ նվա­գա­խում­ բը՝ թավ­ջու­թա­կա­հար Ար­տեմ Այ­ վազ­յ ա­նի ղե­կա­վա­րու­թյամբ և Ցո­լակ Վար­դա­զար­յա­նի խմբա­ վա­րու­թյամբ: Այդ ժա­մա­նակ երևան­յան ջա­զը ա­ռա­ջի­նը հնչեց Կով­կա­սում: Այ­վազ­յ ա­նի ստեղ­ծա­գոր­ծու­ թյուն­նե­րի և կա­տա­րո­ղա­կան բարձր ար­վես­տի շնոր­հիվ հռչակ ձեռք բե­րած նվա­գախմ­բի փայ­ լը չխամ­րեց ան­գամ 40-ա­կան­ նե­րի վեր­ջին, թեև ջա­զի նկատ­ մամբ հա­լա­ծանք­նե­րի տա­րի­ նե­րին նվա­գախմ­բի «ջա­զա­յին» ան­վա­նու­մը, այ­նո­ւա­մե ­նայ­նիվ, փոխ­վեց «էստ­րա­դա­յին»-ի: 60-ա­կան­նե­րին Հա­յաս­տա­ նում ար­դեն մի քա­նի բիգ-բենդ կար՝ Հե­ռուս­տա­ռա­դիո­յի պե­ տա­կան նվա­գա­խում­բը՝ Մար­ տին Վար­դա­զար­յա­նի ղե­կա­վա­ րու­թյամբ, Պետկր­կե­սի և Վ. Բր­ յու­սո­վի ան­վան հա­մալ­սա­րա­նի նվա­գախմ­բե­րը: ՀՀ ար­վես­տի վաս­տա­կա­վոր գոր­ծիչ, Երևա­նի Կո­մի­տա­սի անվ. կոն­սեր­վա­տո­րիա­յի դո­ցենտ Ար­ մեն Թու­թունջ­յա­նը, նույն ին­քը՝ Չի­ կոն, որն այժմ գրում է «Ջա­ զար­վես­տի պատ­մու­թյու­նը Հա­ յաս­տա­նում» գիր­քը, հա­մա­րում

«

...անընդ­ հատ փո­փոխ­վող, պահն ար­տա­հայ­տող և այլևս չկրկնվող ե­րաժշ­տաոճն ամ­ բող­ջո­վին հիմն­ված է իմպ­րո­վի­զա­ցիա­յի վրա. այն հնա­րա­վոր չէ սո­վո­րել, մե­խա­նի­ կո­րեն վե­րար­տադ­րել

»

Ար­մե ն Թու­թունջ­յա­նը, նույն ին­քը՝ Չի­կոն, գրում է Հա­յաս­տա­նում ջա­զար­վես­տի պատ­ մութ­յան մա­սին։

բո­ղո­քում»,– ա­սում է նա: Չի­կո­յի խոս­քով՝ ջազն ա­զատ թռչուն է, ուր ու­զում է, այն­տեղ էլ թռչում է: Ար­տերկ­րում շա­րու­նա­կում են ստեղ­ծա­գոր­ծել Տաթևիկ Հով­ հան­նիս­յա­նը, Գա­րի Ք­յո­սա­յա­նը:

Նոր աստ­ղեր են ի հայտ գա­լիս, ո­րոն­ցից ա­մե ­նա­վա­ռը թերևս Տիգ­րան Հա­մաս­յանն է։ «Տիգ­ րա­նը ջա­զա­յին աշ­խար­հին իր սե­փա­կան, ծայ­րա­հեղ ինք­նա­ տիպ ու ազ­գա­յին ե­րաժշ­տաոճն

է ա­ռա­ջար­կում։ Միայն շատ տա­ղան­դա­վոր մար­դիկ կա­ րող են ա­նել այն, ինչ Տիգ­րանն է ա­ նում»,– կար­ ծում է Ար­ մե ն Թու­թունջ­յա­նը: 1997-ից Կո­մի­տա­սի ան­վան պե­տա­կան կոն­սեր­վա­տո­րիա­յում գոր­ծում է ջա­զա­յին և էստ­րա­ դա­յին բա­ժի­նը, որ­տեղ կա­րե­լի է սո­վո­րել ջա­զի «բա­ռա­պա­շա­րը, կա­նոն­նե­րը»։ Սա­կայն ջազ­մե ն­ նե­րը հա­վա­տա­ցած են, որ ջա­ զի լա­վա­գույն ու­սու­ցի­չը կյանքն է: Հան­պատ­րաս­տից, ա­նընդ­հատ փո­փոխ­վող, պահն ար­տա­հայ­ տող և այլևս չկրկնվող ե­ րաժշ­ տաոճն ամ­բող­ջո­վին հիմն­ված է իմպ­րո­վի­զա­ցիա­յի վրա, ո­րը հնա­րա­վոր չէ սո­վո­րել, մե­խա­ նի­կո­րեն վե­րար­տադ­րել: Թերևս դա է պատ­ճա­ռը, որ ջազ­մե ­նը հե­ռու է կա­տա­րո­ղի բար­դույ­ թից, նա միա­ ժա­ մա­ նակ և՛ կոմ­ պո­զի­տոր է, և՛ կա­տա­րող, և՛ վա­ յե­լող:  n Մա­րիա Հով­սեփ­յան

Սպորտ

Ի­տա­լա­կան «Մի­լան»-ի նա­խա­ գահ Սիլ­վիո Բեռ­լուս­կո­նին շատ է ու­զում իր թի­մում տես­նել «Բար­ սե­լոն»-ի գլխա­վոր մար­զիչ Խո­ սեպ Գ­վար­դիո­լա­յին: Այս մա­սին, ըստ Panorama.am-ի, հայտ­ նում են իս­պա­նա­կան ԶԼՄ-նե­րը: Նա ար­դեն փոխ­նա­խա­գահ Ադ­րիա­ նո Գա­լիա­նիին հանձ­նա­րա­րել է զբաղ­վել այդ հար­ցով և հաս­նել այն բա­նին, որ իս­պա­նա­ցի մաս­ նա­գե­տը հա­ջորդ մրցաշր­ջա­նում գլխա­վո­րի «Մի­լան»-ը:

Աղբ­յու­րի տե­ղե­կու­թյուն­նե­րով՝ Բեռ­լուս­կո­նին դժգոհ է իր թի­մի խա­ղա­յին հա­մա­կար­գից: Մաս­ նա­վո­րա­պես՝ նրան դուր չի գա­ լիս, որ խա­ղը կա­ռուց­վում է շվեդ հար­ձակ­վող Զ­լա­տան Իբ­րա­հի­ մո­վի­չի շուրջ: Հի­շեց­նենք, որ Գ­վար­դիո­լան ըն­թա­ցիկ մրցաշր­ջա­նի ա­վար­ տից հե­տո կհե­ռա­նա կա­տա­լոն­ յան թի­մից: Ն­րան կփո­խա­րի­նի Տի­տո Վի­լա­նո­վան, ո­րը ներ­կա պա­հին նրա օգ­նա­կանն է:  n

խա­ղա­լու փորձ ձեռք կբե­րեմ: Ն­ման ո­րո­շումս չի նշա­նա­կում, որ ցան­կա­նում էի լքել «Ք­յոլն»-ը: Պար­զա­պես ինձ հիա­նա­լի հնա­ րա­վո­րու­թյուն ըն­ձեռ­վեց, և ես պետք է օգտ­ վեի դրա­ նից: «Ար­ սե­ նալ»-ում իմ առջև նոր հնա­ րա­վո­րու­թյուն­ներ կբաց­վեն, և ես կզար­գա­նամ որ­պես ֆուտ­բո­լիստ: Սա շատ բարդ ո­ րո­ շում էր, քա­ նի որ «Ք­ յոլն»-ը, մեր

երկր­պա­գու­նե­րը և քա­ղա­քը ա­ռանձ­նա­հա­տուկ են ինձ հա­ մար: Ես ամ­բողջ կյան­քում կսի­ րեմ «Ք­յոլն»-ը: Այ­դու­հան­դերձ, այժմ մեզ հար­կա­վոր է հա­վաք­վել ու կենտ­րո­նաց­նել բո­լոր ու­ժե­րը, որ­պես­զի պահ­պա­նենք մեր տե­ ղը Բուն­դես­լի­գա­յում»,– Պո­դոլս­ կիի խոս­քը, ըստ Sportarmenia-ի, մեջ­բե­րում է «Ք­յոլն»-ի պաշ­տո­ նա­կան կայ­քը:  n

o-toole.livejournal.com

abc.net.au

Բեռ­լուս­կո­նին ա­ռա­ջարկ է ա­րել Գ­վար­դիո­լա­յին

Նալ­բանդ­յա­նը «Ար­սե­նալ»-ը ձեռք բե­րեց Պո­դոլս­կիին 49-րդ հո­րի­զո­նա­կա­նում է Գեր­մա­նիա­յի հա­վա­քա­կա­նի հար­ձակ­վող Լու­կաս Պո­դոլս­կին, ո­րը հա­ջորդ մրցաշր­ջա­նից կկրի «Ար­սե­նալ»-ի մար­զա­շա­պի­կը, հայ­տա­րա­րել է, որ Անգ­լիա տե­ ղա­փոխ­վե­լու ո­րո­շու­մը հեշտ չի կա­յաց­րել: «Լոն­դոն տե­ղա­փոխ­վե­լով՝ ես եվ­րո­պա­կան մրցա­շա­րե­րում Շարքը պատրաստեց Լուսինե Ասլանյանը

Ապ­րի­լի 30-ին ATP-ն հ­րա­պա­ րա­կել է աշ­խար­հի ու­ժե­ղա­ գույն թե­նի­սիստ­նե­րի հեր­թա­ կան վար­կան­շա­յին ցու­ցա­կը: Ար­գեն­տի­նա­հայ թե­նի­սիստ Դա­ վիթ Նալ­բանդ­յա­նը 905 միա­վո­ րով շա­րու­նա­կում է զբա­ղեց­նել 49-րդ հո­րի­զո­նա­կա­նը: Լա­վա­գույն թե­նի­սիստ­նե­րի ցու­ցա­կը շա­րու­նա­կում է գլխա­ վո­րել սերբ Նո­վակ Ջո­կո­վի­չը՝

13020 միա­վո­րով, 2-րդ հո­րի­զո­ նա­կում է իս­պա­նա­ցի Ռա­ֆա­յել Նա­դա­լը՝ 10170 միա­վո­րով, 3-րդ հո­րի­զո­նա­կա­նում է շվեյ­ցա­րա­ ցի Ռո­ջեր Ֆե­դե­րե­րը, որն ու­ նի 8880 միա­վոր: Նալ­բանդ­յա­ նը ապ­րի­լի 30-ից մինչև մա­յի­սի 6-ը հան­դես կգա Սեր­բիա­յի բաց ա­ռաջ­նու­թյու­նում, ո­րի մրցա­նա­ կա­յին ֆոն­դը կազ­մում է 366.950 եվ­րո:  n


Orakarg Business Daily