Page 1

การบัญชีการเงิน

ดวงสมร อรพินท์ และเพือ ่ น การบัญชีการเงิน. พิมพ์ครัง้ ที่ 3. สำานักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัย. ISBN: 974-13-3309-9


เนื้อหา 

แนวคิดพื้นฐานทางการบัญชี งบการเงิน

กระบวนการบันทึกบัญชี

การปรับปรุ งรายการ

วงจรบัญชีกิจการซื้อขายสิ นค้า

ภาษีมูลค่าเพิ่ม

2


แนวคิดพื้นฐานทางการบัญชี ความหมายของการบัญชี 

การจดบันทึกรายการหรื อเหตุการณ์ที่เกี่ยวข้องกับการเงินไว้ในรู ปเงินตรา การจัดหมวดหมู่หรื อจำาแนกประเภทของรายการเหล่านั้น การสรุ ปผลรวมทั้ง การตีความหมายของผลเหล่านั้น (American Institute of Certified Public Accountants, AICPA) กระบวนการระบุ วัดค่ า บันทึก และติดต่อสื่ อสารเหตุการณ์ ที่เกิดขึ้นทาง เศรษฐกิจของกิจการ เพื่อตอบสนองความต้องการของผูใ้ ช้ขอ้ มูลทางการเงิน (แม่บทการบัญชีของสมาคมนักบัญชีและผูส้ อบบัญชีอนุญาตแห่ง ประเทศไทย)

3


กระบวนการทางบัญชี

4


ประเภทของธุรกิจ ลักษณะโดยทัว่ ไปของการดำาเนินธุรกิจมี 3 ประเภท  กิจการให้บริ การ (Service Firm)  กิจการซื้ อขายสิ นค้า (Merchadising Firm)  กิจการผลิต (Manufacturing Firm)

5


วงจรบัญชีกิจการซื้ อขายสิ นค้า 

กิจการซื้ อขายสิ นค้า (Merchandising Firm) ได้แก่  

ผูค้ า้ ปลีก (Retailer) ผูค้ ่าส่ ง (Wholesaler)

วงจรการดำาเนินงาน

เงินสด

เจ้าหนี้การค้า

 

ก ค

 

ลูกหนี้การค้า

สินค้า

ซื้ อสด ซื้ อเชื่อ ขายสด ขายเชื่อ รับชำาระ จ่ายชำาระ 6


กระบวนการทางธุรกิจ 

รู ป1-2

7


เทคโนโลยีดา้ นคอมพิวเตอร์กบั การบัญชี 

รวบรวมข้อมูลตัวเลขทางบัญชีที่มีจาำ นวนมหาศาลให้สะดวก รวดเร็ ว และง่าย ขึ้น ประมวลผลให้รวดเร็ วขึ้น ถูกต้อง แม่นยำา และลดข้อผิดพลาดที่เกิดขึ้นจาก การทำางานด้วยมือ ผูใ้ ช้ขอ้ มูลทางการเงินได้รับข้อมูลเกี่ยวข้องกับธุรกิจได้สะดวกขึ้น และมีการ วิเคราะห์ขอ้ มูลเหล่านั้นให้ดว้ ย

9


โปรแกรมสำาเร็ จรู ปสำาหรับธุรกิจ 

สหรัฐอเมริกา

SAP Oracle JDEdwards Peoplesoft Siebel Baan SSA Other

ไทย SAP R/3 Oracle

Peoplesoft Siebel JDEdward MFG/PRO AutoFlight Easy Acc ACCPAC Express QuickBooks Exact System Formula 10


รู ปแบบของธุรกิจในประเทศไทย  Legal Entity 

     

กิจการเจ้าของคนเดียว (Single Proprietorship or Sole Proprietorship) ห้างหุน้ ส่ วน (Partnership) บริ ษทั จำากัด (Corporation or Company Limited) สหกรณ์ (Cooperation) รัฐวิสาหกิจ (State Enterprises) นิติบุคคลต่างประเทศ (Foreign Enterprises) กิจการร่ วมค้าตามประมวลรัษฎากร (Joint Venture)

11


งบการเงิน 

 

วัตถุประสงค์เพื่อจัดทำาข้อมูลเกี่ยวกับฐานะการเงิน ผลการดำาเนินการ และ การเปลี่ยนแปลงฐานะการเงินของกิจการ เพื่อประโยชน์ต่อผูใ้ ช้งบการเงินใน การนำาไป ใช้ตดั สิ นใจเชิงเศรษฐกิจ งบการเงินไม่จาำ เป็ นต้องแสดงข้อมูลเป็ นตัวเลขเท่านั้น มักจะแสดงข้อมูลเปรี ยบเทียบระหว่างรอบระยะเวลาที่ต่างกัน

13


องค์ประกอบงบการเงิน     

งบดุล (Balance Sheet) งบกำาไรขาดทุน (Income Statement) งบกำาไรสะสม (Retained Earning Statement) งบกระแสเงินสด (Statement of Cash Flows) หมายเหตุประกอบงบการเงิน (Notes to Financial Statements)

14


การจำาแนกรายการในงบการเงิน เป็ น 5 หมวด     

สิ นทรัพย์ Assets หนี้สิน Liabilities ส่ วนทุน Owner’s Equities รายได้ Revenues ค่าใช้จ่าย Expenses

15


สิ นทรัพย์ (Assets) 

สิ นทรัพย์หมุนเวียน (Current Assets)    

เงินสด และเงินฝากธนาคาร Cash and Bank เงินลงทุนระยะสั้น ลูกหนี้การค้า Account Receivable สิ นค้าคงเหลือ Inventory

สิ นทรัพย์ไม่หมุนเวียน (Non-Current Assets)    

เงินลงทุนระยะยาว ที่ดิน อาคาร และอุปกรณ์ Land Plant & Equipment สิ นทรัพย์ไม่มีตวั ตน สิ นทรัพย์อื่น ๆ 16


หนี้สิน (Liability) 

หนี้สินหมุนเวียน (Current Liability)     

เงินเบิกเกินบัญชีธนาคาร Bank Overdraft เจ้าหนี้ การค้า Account Payable ตัว๋ เงินจ่าย ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย Accrued Payable รายได้รับล่วงหน้า Unearned Revenue

หนี้สินไม่หมุนเวียน (Non-Current Liability)  

หุน้ กู้ เงินกู้ Loan

17


ส่ วนของเจ้าของ (Owner’s Equities)   

ทุนเรื อนหุน้ (Share Capital) ส่ วนเกินทุน (Premium on Share Capital) กำาไรสะสม (Retain Earnings)

18


รายได้ (Revenues)  

รายได้ทางตรง (Direct Revenues) รายได้ทางอ้อม (Indirect Revenues) หรื อรายได้อื่น(Other Revenues)

19


ค่าใช้จ่าย (Expenses)  

ต้นทุนขาย (Cost of Goods Sold) ค่าใช้จ่ายดำาเนิ นงาน (Operating Expenses)  

ค่าใช้จ่ายในการขาย (Selling Expenses) ค่าใช้จ่ายในการบริ หาร (Administrative Expenses)

20


ตัวอย่างงบดุล 

รู ป

21


ตัวอย่างงบกำาไรขาดทุน 

รู ป

22


เดบิตและเครดิต

23


การเพิ่มขึ้นลดลงและยอดดุลปกติของบัญชีต่างๆ 

รู ป 3-2

24


กระบวนการบันทึกบัญชี 

กระบวนการบันทึกบัญชี คือ ขั้นตอนในการบันทึกรายการทางบัญชี การผ่าน รายการบัญชี การสรุ ปข้อมูลที่ได้ จนถึงการจัดทำางบการเงิน รายการค้า (Transactions) หรื อรายการทางบัญชี คือเหตุการณ์ที่ เกิดขึ้นจากการดำาเนินงานที่มีผลต่อฐานะการเงินของกิจการ เกิดการ เปลี่ยนแปลงในสิ นทรัพย์ หนี้สิน หรื อส่ วนทุน

25


การวิเคราะห์รายการค้า

26


ผังบัญชี (Chart of Accounts) 

  

รายการของบัญชีต่าง ๆ ทั้งหมดที่กิจการจัดไว้เป็ นประเภทโดยให้ชื่อและเลข ที่เรี ยงลำาดับ ตั้งชื่อบัญชีมีความหมายใกล้เคียงกับรายการที่เกิดขึ้น แตกต่างกันในแต่ละกิจการ ควรสำารองเลขที่บญั ชีไว้สาำ หรับอนาคต

34


ตัวอย่างผังบัญชี 

รู ป

35


ตัวอย่างผังบัญชี (ภาษาอังกฤษ) Assets (สินทรัพย์)  Cash & Cash at Bank (บัญชีเงินสดและเงินฝากธนาคาร)  Trade Receivable (บัญชีลูกหนี้ การค้า)  Office Supplies (บัญชีวส ั ดุสาำ นักงาน)  Land (บัญชีทด ี่ น ิ )  Building/Plant (บัญชีอาคาร)  Accumulated Depreciation-Plant (บัญชีคา ่ เสือ ่ มราคาสะสมอาคาร)  Office Equipment (บัญชีอุปกรณ์ สา ำ นักงาน)  Accumulated Depreciation-Office Equipment (บัญชีคา ่ เสือ ่ ม ราคาสะสม-อุปกรณ์ สาำ นักงาน)

36


ตัวอย่างผังบัญชี (ภาษาอังกฤษ) Liabilities (หนี้สน ิ )  Trade Payable (บัญชีเจ้าหนี้ การค้า)  Other Payable (บัญชีเจ้าหนี้ อืน ่ )  Accrued Payroll (บัญชีเงินเดือนค้างจ่าย)  Accrued Utilities (บัญชีคา ่ สาธารณู ปโภคค้างจ่าย)  Loan Payable (บัญชีเจ้าหนี้ เงินกู้)

37


ตัวอย่างผังบัญชี (ภาษาอังกฤษ) Owner Equities (ส่วนของเจ้าของ)  Common Stock (บัญชีทน ุ หุน ้ สามัญ)  Retained earnings (บัญชีกา ำ ไรสะสม)  Income Summary (บัญชีสรุปยอดรายได้คา ่ ใช้จา่ ย)

38


ตัวอย่างผังบัญชี (ภาษาอังกฤษ) Revenues (รายได้)  Revenue from Travel (บัญชีรายได้จากการท่องเทีย ่ ว)  Interest Income (บัญชีดอกเบี้ยรับ)

39


ตัวอย่างผังบัญชี (ภาษาอังกฤษ) Expenses (ค่าใช้จา่ ย)  Payroll Expenses (บัญชีเงินเดือน)  Utilities Expenses (บัญชีคา ่ สาธารณู ปโภค)  Supplies Expenses(บัญชีวส ั ดุสาำ นักงานใช้ไป)  Depreciation-Plant (บัญชีคา ่ เสือ ่ มราคา-อาคาร)  Depreciation-Office Equipment (บัญชีคา ่ เสือ ่ มราคา-อุปกรณ์ สำานักงาน)  Rent Expenses (บัญชีคา ่ เช่าสำานักงาน)  Other Expenses (บัญชีคา ่ ใช้จา่ ยเบ็ดเตล็ด)  Interest Expenses (บัญชีดอกเบี้ยจ่าย)

40


บัญชีแยกประเภท (General Ledger) 

ประกอบด้วยบัญชีทุกบัญชีที่มีอยูใ่ นบัญชีประเภทสิ นทรัพย์ หนี้สิน ส่ วนทุน รายได้และค่าใช้ จ่าย เช่น บัญชีเงินสด บัญชีที่ดิน บัญชีเจ้าหนี้ การค้า บัญชีทุนหุ น้ สามัญ บัญชีรายได้ค่า บริ การ บัญชีค่าสาธารณูปโภค เป็ นต้น

41


ตัวอย่างสมุดบัญชีแยกประเภท

รู ป

42


สมุดรายวัน (Journal) 

สมุดรายวันเฉพาะ (Special Journal)    

สมุดรายวันซื้ อ (Purchases Journal)  AP สมุดรายวันจ่าย (Cash Disbursements Journals)  AP สมุดรายวันขาย (Sales Journal)  AR สมุดรายวันรับ (Cash Receipts Journal)  AR

สมุดรายวันทัว่ ไป (General Journal)  GL -บันทึกรายการขั้นต้นที่ไม่สามารนำาไปบันทึกในสมุดรายวันเล่มอื่นได้

43


ตัวอย่างสมุดรายวันทัว่ ไป 

รู ป

44


45


การผ่านรายการ (Posting) 

การผ่านรายการคือการผ่านข้อมูลจากสมุดรายวันไปบัญชีที่เกี่ยวข้องเพื่อหาย อดคงเหลือของบัญชีน้ ัน

46


47


48


49


การปรับปรุ งบัญชี (Adjustment)    

งวดระยะเวลาบัญชีและปี การเงิน หลักการเกิดขึ้นของรายได้และการจับคู่ระหว่างรายได้และค่าใช้จ่าย เกณฑ์เงินสด VS. เกณฑ์คงค้าง รายการปรับปรุ ง

50


รายการปรับปรุ ง       

ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย (Accrued Expenses) รายได้คา้ งรับ (Accrued Revenues) ค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้า (Prepaid Expenses) รายได้รับล่วงหน้า (Unearned Revenue) ค่าเสื่ อมราคา (Depreciation) หนี้สงสัยจะสูญ (Bad Debts) วัสดุสินเปลืองใช้ไป (Supplies Used)

51


งวดระยะเวลาบัญชีและปี การเงิน  Accounting Period 

รู ป

52


หลักการเกิดขึ้นของรายได้และการจับคู่ระหว่างรายได้และค่าใช้ จ่าย 

หลักการเกิดขึ้นของรายได้ หมายถึงรายได้เกิดขึ้นเมื่อกิจการขาย/ส่ งมอบ สิ นค้าหรื อบริ การแล้ว แต่ลูกค้ายังไม่ได้ชาำ ระเงิน กิจการจะถือว่ารายได้เกิดขึ้น แล้วและต้องบันทึกเป็ นรายได้ของเดือนนั้น ๆ ค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นย่อมเป็ นความพยายามให้เกิดประโยชน์ หรื อรายได้ในงวด เดียวกัน เกณฑ์เงินสด-เกณฑ์คงค้าง

53


เกณฑ์เงินสด VS. เกณฑ์คงค้าง 

รู ป

54


ความสัมพันธ์ของรายการปรับปรุ งที่มีต่องบการเงิน

55


การปิ ดบัญชี (GL Closing) การวัดผลการดำาเนินงานสำาหรับงวดบัญชีใดงวดบัญชีหนึ่ง เป็ นการหาผลกำาไร หรื อขาดทุน โดยการโอนปิ ดบัญชีประเภทรายได้และค่าใช้จ่ายไปยังบัญชี กำาไรขาดทุน (Income Offset) ถ้าหาก รายได้ > รายจ่าย = กำาไร รายได้ < รายจ่าย = ขาดทุน กฎเกณฑ์การบัญชี  บัญชีประเภทรายได้และค่าใช้จ่ายเมื่อปิ ดขึ้นปี การเงินใหม่แล้วจะมียอดยกมา เท่ากับศูนย์  บัญชีประเภทสิ นทรัพย์ หนี้ สิน และทุน เมื่อปิ ดขึ้นปี การเงินใหม่แล้วจะมีการ พันยอดยกมาจากปี ก่อน 

56


ขั้นตอนการปิ ดบัญชี 

รู ป3-6

57


สมการงบดุล / งบกำาไรขาดทุน เมื่ อ เปิ ดกิ จ การใหม่ งบดุ ล  สิ น ทรัพ ย์ ตน้ งวด =

หนี้ สิ น ต้นงวด + ทุ น

หลัง ดำ า เนิ น กิ จ การผ่ า นไป 1 งวด งบกำ า ไรขาดทุ น  กำ า ไร / (ขาดทุ น ) งวดนี้ = รายได้ งวดนี้ - ค่ า ใช้ จ่ า ย งวดนี้ งบดุ ล  สิ น ทรัพ ย์ ปลายงวด =

หนี้ สิ น ปลายงวด + ทุ น + กำ า ไรสะสม

ปลายงวด

กำ า ไรสะสม ปลายงวด = กำ า ไร / (ขาดทุ น )สะสม ต้นงวด + กำ า ไร / (ขาดทุ น ) งวดนี้ 58


ความสัมพันธ์ระหว่างงบการเงิน 

รู ป

59


ความสัมพันธ์งบดุล และ งบกำาไรขาดทุน งบดุลต้นงวด + รายการเคลือ ่ นไหวในงบดุลระหว่างงวด + กำ า ไร / (ขาดทุ น ) งวดนี้  งบดุลปลายงวด

60


สรุ ปกระบวนการบันทึกบัญชี (Accounting Cycle)       

วิเคราะห์รายการค้าจากเอกสารและหลักฐานทางการเงิน บันทึกรายการในสมุดรายวันทัว่ ไป  Journal Entry ผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภท  Post to GL จัดทำางบทดลอง  Trial Balance Report ปรับปรุ งบัญชี  Journal Adjustment ปิ ดบัญชี  GL Closing Period จัดทำางบการเงิน  FSGReport

61


ศัพท์น่าสนใจ          

Inventory Sales Revenue Cost of Good Sold Gross Profit Operation Expenses Purchase Requisition Purchase Order Invoice Delivery Order Receipt

        

Credit Term Cash Discount Trade Discount Credit Note Debit Note Purchase Discount Sales Discount Transportation-In Transportation-Out

62

ERP  

พื้นฐานอีอาร์พี

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you