Page 1

İneklerde infertiliteye sebep olan fonksiyonel bozukluklar

Prof. Dr. D. Ali Dinç Selçuk Üniversitesi Veteriner Fakültesi Doğum ve Jinekoloji Anabilim Dalı 21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

1


PP Anöstrüslü Hayvanların Sınıflandırılması

Anöstrüs Kesin olarak östrüs göstermeyen inekler Östrüsü tespit edilemeyen inekler (siklik)

(non-siklik)

Gerçek anöstrüs İnaktif ovaryumlu inekler

Suböstrüs Normal siklus gösterdiği halde, zayıf östrüs belirtileri veya yetersiz gözlem nedeniyle östrüsü tespit edilemeyen inekler

21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

2


Siklik Hayvanlar Suböstrüs PP anöstrüsün en önemli sebeplerindendir  Normal östrüs gösterenler,  Zayıf östrüs belirtileri gösterenler ve,

 Östrüs belirtisi göstermeyenler

olarak sınıflandırılır 21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

3


Suböstrüs / Tedavi Östrüs tespit yöntemi düzenlenir  Hayvanların nasıl aranacağı,  Yeterli sıklık ve süre gözleneceği,  Hayvanların ayırt edilmesi,  Kayıt sisteminin incelenmesi

21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

4


Suböstrüs / Tedavi  Süt progesteron testi yapılabilir  Rektal muayene  Ultrasonografi

 Farmakolojik yöntem ile östrüs ve ovulasyonlar istenen zamana göre ayarlanabilir.  Bu amaçla GnRG destekli protokoller  PG veya progesteron kullanılabilir 21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

5


Non-siklik Hayvanlar Gerçek Anöstrüs         

21.04.2010

Doğumdan sonra siklik aktivitenin yeniden başlaması beslenme, Vücut kondisyonu, Emzirme, Laktasyon, Güç doğum, Irk, Yaş, Buzağılama sezonu, Uterus patolojisi ve belirgin hastalıklardan etkilenir

Prof. Dr. D. Ali Dinç

6


Non-siklik Hayvanlar Gerçek Anöstrüs En iyi bakım ve idare sisteminin uygulandığı sürülerde bile hayvanların % 10’unda PP 40. güne kadar ovulasyon şekillenmeyebilir

21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

7


Gerçek Anöstrüs tedavide; • Fonksiyonel CL olmadığından alnızca PG kullanılamaz • GnRH ve P4 destekli protokoller uygulanır • Kısa ve uzun süreli P4 desteği yapılıp implantın çıkarıldığı gün GnRH, eCG verilmesi gibi

21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

8


Düzensiz Östrüs Gösteren Hayvanlar

En sık rastlanan nedenleri • Kistik ovaryumlar ve • Embrionik ölümlerdir

21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

9


21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinรง

10


Kistik Ovaryumlar • Bir veya her iki ovaryumda, çapları 2.5 cm’den büyük ve ovaryum üzerinde en az 7 - 10 gün kalan içi sıvı dolu yapılardır.

• İnsidansı değişebilir • Holstein’larda % 5 • % 6 - 19 olduğu bildirilmesine karşılık % 1-30 • PP dönemde % 60’ı geçer fakat % 70’i iyileşir

21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

11


Kistik Ovaryumlar  Temel Nedeni ; LH yetmezliğidir.  Beta karoten yetmezliği ve fitoöstrogenler de sebepler arasındadır.  Yüksek süt verimli, 5-6 yaşında ve pp 40 45. günlerdeki hayvanlar predispozedir.  RS, hipokalsemi ve endometristisler kistik ovaryum riskini artırır.  Luteal ve folliküler olarak sınıflandırılır. 21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

12


21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinรง

13


Kistik Ovaryumlar  Folliküler kistlere luteal kistlerden daha fazla rastlanır (% 70 folliküler % 30 luteal)  Hayvanın davranışlarına göre kistleri birbirinden ayırt etmek güçtür.  Luteal kistler anöstrüsle seyreder.  Luteal kistler kalın duvarlıdır.  Rektal palpasyonda bunu belirlemek güçtür.  Süt veya plazma progesteron miktarı luteal kistlerde yüksektir. 21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

14


Kistik Ovaryumlar / teşhis Ultrasonografi  Folliküler kistler  İnce duvarlı (< 4 mm)  Duvar çapı genelde 2-3 mm veya daha azdır  Non-echogenic antrum, fakat uniform yapıda  Luteal kistler  Non-echogenic antrum (içerisi-boşluğu)  Duvar çapı > 4 mm  Kistin antrumunda veya iç duvarı boyunca gri renkte (hipoekogen) bölgeler izlenir 21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

15


Kistik Ovaryumlar

21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinรง

16


21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinรง

17


Kistik Ovaryumlar

Tedavi LH, hCG veya GnRH GnRH GnRH + PG İntravenöz hCG hCG + Progesteron hCG + Progesteron + PG Ovsynch 21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

18


Kistik Ovaryumlar Korunma Nedene yönelik tedbirler alınır Son yıllarda en sık uygulanan yöntem PP 28-35 günlerde prsynch protokolü PP 14. günde GnRH uygulaması GnRH + PG

21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

19


Embrionik Ölümler  Kalıtsal faktörler  Kromozon anormaliteleri  Hayvanın yaşı  Uterus patolojileri (endometritis)  Erken gebelik muayenesi  Yüksek ateşle seyreden hastalıklar (polispermi)  Isı stresi  Tohumlamanın geç dönemde yapılması 21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

20


Embrionik Ölümler En sık rastlanılan sebep Yanlış besleme NEDENG

21.04.2010

Prof. Dr. D. Ali Dinç

21

El Ele  

El Ele Sığırlarda infertilite ve önleme metodları

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you