Page 1

Rozwój felietonistyki na świecie

Historia felietonistyki liczy prawie trzy wieki. Pierwsze teksty, noszące ślady „stylu felietonowego^ jednak jeszcze nienazwane felietonami, znalazły się w periodyku „Spectatoi1*4 •* w latach 1711-1714 - ich autorami byli J. Addison i R. Steele1. Termin felieton zaczął być używany w 1803 roku, kiedy-jjułłen-boui^ Geoffroy we francuskim czasopiśmie „Journal des i— l \. & debatd” przeprowadził eksperyment, który polegał na przedłużeniu o dodatkową kartkę ?.c kolumny gazety, na której zamieścił dodatek literacko-rozrywkowy2. Termin felieton pochodzi od francuskiego feuille, co oznacza liść, feuilleton natomiast to „kartka złożona na czwordT ?.C Nazwa ma związek z faktem, iż ów dodatek był oddzielony od górnej części tekstu typograficzną kreską i funkcjonował jako odrębna graficznie i redakcyjnie całość3. Nazwa felieton dotyczyła zatem pewnego fragmentu czasopisma, w którym znaleźć się mogły określone treści. Wkrótce pojawiły się autonomiczne teksty, które dalej funkcjonowały w tej odciętej kreską przestrzeni gazety, ale już same nazywane były felietonami. Były to przede ^

v--~

wszystkim relacje z podróży, opowiadania, recenzje, repertuar teatrów, przegląd mody, ogłoszenia4.1Stasiński5 wspomina, że na początku XIX wieku felietony były stałym działem w gazecie codziennej, w którym zamieszczano dla rozrywki czytelników wiadomości kulturalne, podawane w lekki sposób. Zapotrzebowanie na ten rodzaj tekstu rosło, ponieważ w prasie stawał się powoli odczuwalny nadmiar informacji. Ponadto felieton, z racji swojego lekkiego, przyjemnego charakteru, przyciągał nowych czytelników. Zaczęła się też wkrótce zmieniać tematyka poruszana w felietonach - zaczął dominować model mozaikowości, co czyniło felieton nieprzewidywalnym i pozwalało często dawać wrażenie nowości, zapobiegając znudzeniu. Dawało to także wrażenie wolności, ponieważ dobór tematu był dowolny i zależny od autora. Felieton był też - jak pisze Stasiński - intrygujący przez to, że łamał linearność lektury -

wymagał rozkładania ciągów tekstowych zgodnie z graficznymi

sugestiami i ponownego ich składania na nowych, kontekstualnych zasadach, w celu zrozumienia całości. Felieton pozwalał także złamać instytucjonalność i sformalizowanie tekstów zamieszczanych w prasie. Odcięcie felietonu kreską sugerowało, i tak było w rzeczywistości, jego nieoficjalny charakter.

1 Możdżonek A., Mistrzowie felietonu, Warszawa 1999, s. 5. 2 Ibidem. 3 Por. Chudziński E., Felieton. Geneza i ewolucja gatunku, [w:] Dziennikarstwo i świat mediów, red. Bauer Z., Chudziński E., Kraków 2000, s. 197. 4 Por. Wojtak M , Gatunki prasowe, Lublin 2004, s. 203. Wojtak pisze tu, że forma i tematyka ówczesnych felietonów odbiegały znacznie od dzisiaj znanych. Dziś zapewne tego typu teksty opatrzono by nagłówkiem „Rozmaitości”. 5 Stasiński P., op.cit., s. 6.

R

korekta1  

Nie jest to zadanie które przypadło mi do gustu, ale myslę, że przydatne:)

Advertisement