Page 1

‫باسمه تعالی‬ ‫تعریف استرس ‪:‬‬ ‫به مسائل و موضوعات و موقعیت هایی که سازگاری فرد را بر هم می زند و ضرورت سازگاری دوباره را‬ ‫ایجاد می کنند استرس گویند ‪.‬‬ ‫*فشارهایی که فرد احساس می کند فقط شامل موضوعات منفی نمی شود بلکه وقایع مثبت هم ممکن است‬ ‫استرس زا باشد‪.‬‬ ‫فشارهای مثبت مثل بچه دار شدن ‪ ،‬شروع کار جدید ‪ ،‬رفتن به مدرسه جدید ‪ ،‬خانه جدید ‪ .‬در اینگونه‬ ‫رویدادها و حوادث مثبت باز هم ضرورت و نیاز به سازگاری مجدد وجود دارد ‪.‬‬ ‫*فشار روانی خوب یوسترس ) ‪ : ( ustress‬محرک تنش زا توانایی های فرد را به چالش می کشد ‪ ،‬اما بر آن‬ ‫غلبه نکند‬ ‫*فشار روانی بد دیسترس ) ‪ : ( distress‬زمانی که محرک تنش زا بر توانایی های فرد ‪ ،‬غلبه کند و او‬ ‫نتواند به شیوه ای مناسب آن را مدیریت نماید فشار روانی بد رخ می دهد ‪.‬‬ ‫* سطح معینی از استرس در فرد ایجاد خلقیت ‪ ،‬پیشرفت ‪ ،‬تغییر و احساس رضایت می کند ‪.‬‬ ‫بر اساس مدت زمانی که فرد تحت شرایط تنش زا قرار می گیرد استرس ها به ‪:‬‬ ‫الف ( حاد ‪ :‬برای مدت کوتاهی وجود دارد و فرد زمان زیادی را برای مبارزه با آن صرف نمی کند ‪ .‬مثل‬ ‫‪ :‬مشاجره با راننده تاکسی ‪ ،‬بحران مالی موقت‬ ‫ب ( مزمن ‪ :‬برای مدت طولنی وجود دارد و سال های سال یک فرد را اسیر خود می کند ‪ .‬مثل ‪ :‬داشتن یک‬ ‫فرد معلول در خانواده ‪ ،‬بیماری مزمن مشکل مالی طولنی مدت‬ ‫خوب یا بد بودن فشار روانی و حاد و مزمن شدن فشار روانی بستگی به چند عامل دارد ‪.‬‬ ‫‪ -1‬ویژگی های محرک تنش زا مانند ‪:‬‬ ‫الف ( امکان کنترل طول دوره ی فشار روانی‬ ‫ب ( پیش بینی پذیری‬ ‫‪-2‬ویژگیهای شخصیتی مانند ‪:‬‬ ‫الف ( تیپ شخصیتی ‪ ،‬تیپ الف و ب‬ ‫ب ( خود انگاره‬ ‫ج ( ارزیابی شناختی‬ ‫د ( احساس کارایی‬ ‫‪ -3‬حساسیت های اجتماعی‬ ‫‪ -4‬راهبرد مقابله ای‬ ‫* تیپ شخصیتی الف ‪ :‬بسیار حساس و تحریک پذیر ‪ ،‬حساسیت بیش از حد به زمان ‪ ،‬زمانیکه با مانعی در‬ ‫راه رسیدن به اهدافشان مواجه شوند عصبانی می شوند ‪ .‬مشکلت و شکست هایشان را به دیگران نسبت می‬ ‫دهند و دیگران را مقصر می دانند ‪ ،‬انتظارات زیادی از خود دارند ‪ ،‬چندان به استراحت و آرامش خود‬ ‫توجه ندارند به طوری که در روزهای تعطیل از این که کاری انجام نمی دهند احساس گناه و عذاب وجدان‬ ‫می کنند ‪.‬‬ ‫* تیپ شخصیتی ب ‪ :‬افرادی که دارای آستانه ی تحریک به نسبت بالیی هستند ‪ .‬انعطاف پذیر تر و واقع‬ ‫بین تر از تیپ شخصیتی الف هستند اوقاتی را به استراحت و لذت بردن از زندگی خود اختصاص می دهند ‪.‬‬ ‫حساسیت زیادی به زمان ندارند و هر گاه که مشکلی پیش آید به صورت سازگارانه و واقع بینانه ای به‬ ‫حل آن می پردازند و در فرآیند حل مساله بسیار خلقند ‪.‬‬ ‫* ارزیابی شناختی ‪ :‬افکار صرفا تفسیرهای ما از واقعیات هستند هر گاه درهم تنیده و آشفته باشیم‬ ‫‪،‬برداشت هایمان هم سوگیرانه خواهد شد و این سو گیری معمول در جهت منفی است ‪ .‬مثل ‪ :‬تفکر همه یا‬ ‫هیچ ‪ ،‬تعمیم افراطی ‪ ،‬صافی ذهنی ‪ ،‬ندیدن جنبه های مثبت ‪ ،‬نتیجه گیری های عجولنه ‪ ،‬فکر خوانی ‪ ،‬پیش‬ ‫گویی ‪ ،‬بزرگ نمایی یا کوچک نمایی ‪ ،‬استدلل احساسی و ‪........................‬‬ ‫توانایی خود را باور داشته باشید ‪ .‬اعتماد به نفس بال می رود در نتیجه فشار‬

‫* احساس کار آیی ‪:‬‬ ‫کمتری تحمل می کنید‪.‬‬ ‫*حمایت اجتماعی ‪ :‬افراد وقتی با هم مهربان و یاری گر هستند مانند سپر در برابر تنش مقاومت می‬ ‫کنند ‪.‬‬ ‫وقتی فرد با همسر ‪ ،‬دوستان و بستگان و نزدیکان پیوند اجتماعی دارند بیشتر عمر‬ ‫می کنند ‪.‬‬ ‫* راهبردهای مقابله ای ‪ :‬هر کس راهبردهای مقابله ای را در برابر استرس بهتر بلد باشد مقاوم تر‬ ‫می شود ‪.‬‬

‫* شناسایی علئم استرس ‪:‬‬ ‫‪ -1‬واکنش های جسمانی ‪ :‬افزایش ضربان قلب ‪ ،‬تهوع ‪ ،‬تکرر ادرار ‪ ،‬اسهال‪ ،‬زخم معده و میگرن‬ ‫‪..........................‬‬ ‫‪ -2‬علئم روانی ‪ :‬اشکال در تمرکز ‪ ،‬ناتوانی در تصمیم گیری ‪ ،‬اختلل در حافظه ‪ ،‬فراموشی ‪ ،‬افسردگی‬ ‫‪ -3‬علئم اجتماعی ‪ :‬ناتوانی در برقراری روابط‬ ‫‪ -4‬علئم رفتاری ‪ :‬تغییر در اشتها ‪ ،‬اختلل خواب ‪ ،‬فرار از موقعیت استرس زا‬

‫انواع مقابله‬


‫*مقابله مساله مدار ‪ :‬در این نوع مقابله فرد سعی می کند برای بر طرف کردن استرس و یا به حد اقل‬ ‫رساندن آن ‪ ،‬کار یا فعالیتی انجام دهد در این روش فرد کامل فعال است و به دنبال راهکارهایی برای‬ ‫حل مشکل و یا به حداقل رساندن فشارهای روانی ناشی از آن می گردد ‪.‬‬ ‫‪ -1‬تلش و فعالیت در جهت حذف یا به حداقل رساندن استرس‬ ‫‪ -2‬استفاده از مهارت حل مساله ) تعریف مساله ‪ ،‬یافتن راه های مختلف ‪ ،‬تصمیم گیری و بازنگری‬ ‫(‬ ‫‪ -3‬فکر کردن در مورد استرس‬ ‫‪ -4‬برنامه ریزی کردن‬ ‫‪ -5‬کنار گذاشتن فعالیت غیر ضروری و تمرکز بر استرس و مشکل موجود‬ ‫‪ -6‬صبر و بردباری‬ ‫‪ -7‬راهنمایی گرفتن و مشورت کردن با دیگران‬ ‫‪ -8‬جستجوی اطلعات‬ ‫*مقابله هیجان مدار ‪ :‬در مقابله های هیجان مدارانه ‪ ،‬فرد فعالیت ‪ ،‬تلش و کوشش خاصی جهت کاهش یا‬ ‫حذف استرس نمی کند بلکه فقط خود را آرام می سازد و از پریشانی و آشفتگی خارج می سازد ‪.‬‬ ‫‪ -1‬دعا و نیایش‬ ‫‪-2‬درد دل کردن با نزدیکان‬ ‫‪ -3‬بیان شدید عواطف‬ ‫‪ -4‬پرت کردن حواس‬ ‫‪ -5‬گفتگوی درونی و دل داری خود‬ ‫*مقابله ناسازگارانه ‪ :‬بسیاری از افراد قادر به حل مسائل به حداقل رساندن و یا تحمل استرس‬ ‫نیستند و معمول از مقابله های نا کارآمد ‪ ،‬ناسازگار و مضری استفاده می کنند که اثرات آن ها وخیم‬ ‫تر و عظیم تر از استرس اولیه است ‪.‬‬ ‫‪ -1‬پناه بردن به خرافات‬ ‫‪-2‬پناه بردن به مواد مخدر‬ ‫‪ -3‬کتک کاری ‪ ،‬پرخاشگری ‪ ،‬بی ملحظه گی ‪ ،‬خودکشی و ‪ .......‬انجام رفتارهای تکانشی و بدون فکر‬ ‫‪ -4‬کنار گذاشتن فعالیتها و دست از تلش برداشتن ) نا امیدی (‬ ‫‪ -5‬تفکر آرزومندانه ‪ ،‬در انتظار معجزه بودن و یا آرزو برای آنکه همه چیز به حال اول برگردد ‪.‬‬ ‫* راهبردهای مقابله با استرس ‪:‬‬ ‫‪ -1‬راهبرد شناختی ‪ :‬افراد بر حسب ادراکی از امور دارند به آنها واکنش نشان می دهند ‪.‬‬ ‫‪ -2‬راهبرد رفتاری ‪ :‬آموزش رفتارهای مناسب ‪ ،‬جایگزین رفتارهای مخرب گذشته می نماییم ‪.‬‬ ‫* راهبردهای شناختی ‪:‬‬ ‫شناخت گرایان معتقدند ‪ ،‬تغییرات مطلوب در رفتار افراد ) از جمله رفتارهای هیجانی آنها ( از‬ ‫راه تغییر دادن الگوهای فکری ‪ ،‬باورها ‪ ،‬نگرشها و عقاید شان امکان پذیر است ‪.‬‬ ‫*خود آگاهی ‪:‬‬ ‫‪ -1‬آگاهی یافتن از احساسات خود در مقابل محرکهای تنش زا‬ ‫‪ -2‬آگاهی یافتن از افکار خود در مقابل این محرک ها‬ ‫‪ -3‬آگاهی از چگونگی و تفسیر رویدادها در شرایط تنش زا‬ ‫* راهبرد های رفتاری ‪:‬‬ ‫‪ -1‬نظام پشتیبانی‬ ‫‪ -2‬مشاوره ی حرفه ای‬ ‫‪ -3‬آرامش دادن به خود ) ‪relaxetion‬‬ ‫‪ -4‬تنفس صحیح‬ ‫‪ -5‬شوخ طبعی‬ ‫‪ -6‬ورزش‬ ‫‪ -7‬تلقین مثبت به خود‬

‫(‬

File_Notification_استرس-پورقاسم