NVBT Magazine 26-2 Zomer 2022

Page 1

KLINISCHE PIEK OVER

Tandartsen moeten perspectief verbreden en de principes van goede tandheelkundige voeding omarmen

SPIEGEL

Onze ogen zijn de spiegels van de ziel, het gebit de spiegel van onze gezondheid

FRUIT

Eet niet teveel fruit. Alles met mate, in fruit zit ook veel suiker

Jaargang26-2 26-2 Jaargang Zomer 2022 Zomer 2022

KAUWEN


Objectieve waarheid over de wereld waarin wij leven bestaat niet. Anna Kruyswijk -Van der Heijden in 'Ortho Fyto' Jaargang 27, nummer 2. NVBT Magazine is een uitgave van de Nederlandse

Adverteren + aanleveren kopij

Bestuur NVBT

Vereniging ter bevordering van de

Buro BlauwBrug

Voorzitter

Bio-energetische Tandheelkunde

Geldersekade 94, 1012 BM Amsterdam

A.J. Starrenburg - Tandarts

ISSN: 2543-0858

nvbt@blauwbrug.nl

Tel. praktijk: 017 4631413

Hoofdredactie

Inzenddatum kopij

P. J. de Vries

Uiterlijk 29 september 2022

020 4233119

Volgend nummer: najaar/winter 2022

peter@blauwbrug.nl

Redactie

Abonneren

Tel. privé: 017 4630383 Fax: 017 4641518 Secretaris/Secretariaat F. Goossens - Tandarts Molenstraat 15, 8171 CE Vaassen

Abonnee op NVBT Magazine:

0578-764800

A.J.M. Heintzberger

€ 37,50 per kalenderjaar

goossens.frank@gmail.com

0251 311044

Lidmaatschap van de NVBT

bertheintzberger@ziggo.nl

(incl. Abonnement op NVBT Magazine)

Penningmeester/Vice-voorzitter

€ 150,- per kalenderjaar

N.J.W. Kamphorst - Tandarts

Studentleden € 75,- per kalenderjaar

Parklaan 32, 3972 JZ Driebergen

A.J. Starrenburg 017 4631413 arjan@starrenburgbv.nl

Website

06 55327653 nvbt@kamphorst.nl

www.nvbt.nl M. Geuzebroek

Bankrelatie

06 57393096

Triodosbank

info@mhhaarlem.nl

Productie

t.n.v. Penningmeester NVBT Driebergen

P. Dros

Ontwerp/opmaak/drukwerk

06 54901690

TTontwerp, Haarlem

IBAN: NL29 TRIO 0390 2279 94

peter@mondzorgmaasdriel.nl

Gedrukt op

BIC: TRIONL2U

Multicard 250 gr/m2 (omslag)

info@nvbt.nl

Corrector

Focus Book 90 gr/m2 (binnenwerk)

A. F. Leenders en H. Scholte Copyright Cover illustratie: Pejo Colofon foto: Makaaij Photography

Het copyright van de teksten berust bij de auteur, tenzij nadrukkelijk anders vermeld, geldt dat ook voor het beeld. De redactie heeft haar best gedaan om belanghebbenden te achterhalen. Belanghebbenden die menen rechten te kunnen laten gelden met betrekking tot tekst of beeld, kunnen zich wenden tot de redactie. Zonder schriftelijke toestemming van de redactie mag niets uit dit tijdschrift worden overgenomen.

Disclaimer

De inhoud van dit tijdschrift is uitsluitend informatief. De redactie is niet verantwoordelijk voor eventuele schade als gevolg van vermeende algemene adviezen, onjuistheden en/of onvolledigheden.


De opleiding leert hoe je problemen moet oplossen, niet hoe je ze moet voorkomen. [pag 60]

Je moet juist de confrontatie aangaan met denkbeelden die je niet bevallen. Ilja Leonard Pfeijffer in HP/DeTijd april 2022

Fascinaties

Niet alleen de hele wereld, maar ook het NVBT Magazine was de afgelopen tijd in de ban van de pandemie. De reguliere media volgden daarin vrij braaf het overheidsstandpunt. Sommigen gingen daarin verder en namen stelling tegen 'andersdenkenden'. Ik moet bekennen mijn dagblad een groot aantal weken niet te hebben ingekeken omdat ik genoeg had van de sfeer, toon en inhoud. Maar inmiddels lees ik hem weer elke dag en zie ik gelukkig weer meer nuance. Wat ik niet verwachtte is dat ook lezers, leden en medewerkers van het NVBT Magazine zich dermate hebben gestoord aan de sfeer, toon en inhoud van ons blad dat ze daaraan nog drastischer gevolgen gaven. Zelfs binnen onze gelederen kreeg de polarisatie kennelijk toch ook voet aan de grond. Als hoofdredacteur heb ik nooit het gevoel gehad dat we ongenuanceerd waren of dat we nu op een andere manier stelling namen tegen de gevestigde orde. Zoals altijd was het inhoudelijk gericht op inzicht geven, kennis delen en informeren. Het positieve geluid overheerst overigens en we schreven ook weer veel nieuwe leden in. Opvallend veel nieuwe leden kwamen ons via Instagram op het spoor. Veel fijne reactie kwamen er op de Occlusie en articulatie Special die binnen de kortste keren volledig was uitverkocht. 'Moedig voorwaarts', zei Gerard Reve in 1998 in een toespraak. ‘Naar een steeds grotere groep betrokken bio-energetische Mondzorgers’, zou ik daaraan willen toevoegen. PETER J. DE VRIES

In het kort

08

Op bezoek bij

11

Kinesiologie

16

80% imuumsysteem in de darmen

17

Boekbespreking

22

Symposium

25

Hashimoto Eliminatie dieet

28

Tijdreizen

32

Photonwave

36

Paneldiscussie

40

Het gelijke genezen met het gelijke

44

Casus

48

Congresverslag

52

Kiezen voor mens achter de mond

55

Kauwen op tandpasta duurzaam?

58

Boekbespreking

60

Kauwen aan de tand gevoeld

62

Rethink our microbiome

66

Implantaten revolutie

73

Column Eric van Schijndel

81

3


Van de voorzitter

Tandartskunst

Nu het eindelijk zomer is komt de vakantie in zicht en kunnen we ons weer opladen voor een nieuw seizoen cursussen, webinars, congressen en expo’s. Voorlopig even relatieve rust in augustus. Ik wens u vanaf deze plaats dan ook een heerlijke zonnige zomer toe zonder covidproblematiek. Ook bij onze vereniging, die hoopt uit te stralen dat iedereen zijn eigen mening mag hebben, zijn wij geconfronteerd met de tweedeling in de maatschappij en hebben een aantal leden hun ongenoegen geuit over COVID-19 uitlatingen en meningen van schrijvers in ons magazine. Dit alles resulterend in een aantal opzeggingen. Ook al is een mening soms afwijkend van mainstream, het NVBT-bestuur is van mening dat ook iemand met een afwijkende mening het recht heeft om dit via dit magazine naar buiten te brengen. Van censuur zal bij de NVBT geen sprake zijn. Dit wil echter niet zeggen dat wij als bestuur of redactie altijd achter alle artikelen staan die gepubliceerd worden. Zijn wij niet jaren boos geweest dat wij als NVBT-tandartsen geen artikelen mochten plaatsen in bijvoorbeeld de NT. “Het was niet bewezen” was het veelgehoorde argument en dat vonden wij toentertijd een kul argument. Waarom zouden wij ons dan nu hetzelfde gedragen als de censuristen van toen, die ons de mond letterlijk hebben gesnoerd. Wij huldigen dus het principe dat er vrijheid van publiceren is zolang het niet aanzet tot negatieve en opruiende activiteiten. Biologische tandheelkunde en de reguliere tandheelkunde komen steeds dichter tot elkaar en dat zal gaan resulteren in een nieuwe cursus voor beginnende, reguliere en geïnteresseerde tandartsen om een eerste kennismaking te verkrijgen met de biologische tandheelkunde. Na de eerste vergaderingen over de opzet van de nieuwe cursus is de verwachting dat deze cursus in het voorjaar van 2023 van start kan gaan. Na de vergaderingen over de opzet zal de volgende stap het inpassen van meerdere docenten zijn. Als NVBT lid en/of lezer van dit NVBT Magazine kunt u nu al uw collega’s attenderen op deze aankomende mogelijkheid om kennis te maken met de biologische tandheelkunde. Tandartsen en mondhygiënistes(n) kunnen zich vanaf nu voorinschrijven bij ons secretariaat. Laten wij als NVBT-tandartsen een gezonde tegenhanger blijven van de zich steeds sterker ontwikkelende tandartskunst. Jonge tandartsen gaan steeds meer lichtfoto’s maken van hun eigen kunstwerkjes en dat op Instagram plaatsen. Het is wel zo dat op deze manier zich een vorm van cosmetische tandheelkunde ontwikkelt die misschien te ver afdrijft van het echte zorgberoep, dat we altijd wel moeten blijven. Ik vraag mij oprecht af of het verstandig is wanneer we een soort elitegroep gaan worden die tandheelkunde doet voor patiënten die leven in een maakbare wereld en op die manier bij de cosmetische tandheelkunde al hun wensen vervuld zien worden. Functionaliteit blijft mijns inziens belangrijker dan esthetiek, maar ook esthetiek is uiteraard wel een heel belangrijk onderdeel van de zorg tandheelkunde. Prettige zomer en veel zon voor vit D3 toegewenst. Met vriendelijke groet, Arjan Starrenburg

4


GEACCREDITEERDE AVON DLEZI NGEN

TOPSPORT & MONDGEZONDHEID 2022 | 2023 Over de relatie tussen Topsport & Mondgezondheid is veel te zeggen. Naast onderzoek en begeleiding van topsporters, verzorgen SportsInjuryLab en Easier Dental Care daarom lezingen over verschillende onderwerpen in dit vakgebied. Deze voordrachten zijn bestemd voor degenen die meer dan gewone interesse hebben in de relatie Topsport & Mondgezondheid. Maar zeker ook voor hen die zelf al het vermoeden hebben dat hierin wel eens de oorzaak van performanceklachten of blessure(s) zou kunnen liggen. Naast het wetenschappelijke karakter van de lezingen komt ook de maatschappelijke betekenisaan de orde. Om het intieme karakter van de avondlezingen niet te verstoren, is gekozen voor telkens maximaal 45 deelnemers.

Niet alleen luisteren maar ook meedoen!

Elke lezing kent in de regel een interactief karakter. Eigen casusinbreng is mogelijk! Als u wilt dat een probleem als centraal thema wordt besproken en raakt aan het onderwerp van die avond, en u of degene die het aangaat geen bezwaar heeft te worden betrokken in de voordracht, nodigen wij u graag hiertoe uit. In het licht van de rode draad van deze lezingencyclus verzoeken wij om een actuele panoramafoto (OPG) van het gebit uiterlijk 14 dagen voorafgaand aan de lezing aan ons te mailen. Deze casus kan belangrijk zijn om algemene maar ook persoonlijke en concrete tips te kunnen geven. Gelet op het tijdsbestek van

de avond kan dit aanbod telkens slechts gelden voor één casus. Door het beeldmateriaal in te sturen, zult u begrijpen dat daarmee expliciet toestemming wordt gegeven om de probleemstelling tijdens de lezing openlijk te mogen bespreken. Een mooi moment om bepaalde theorieën uit de voordracht nader uit te diepen en te demonstreren.

Doelgroep

(top)sporters, (sport)fysiotherapeuten, bewegingscoaches, (club)artsen en (sport) tandartsen, mondhygiënisten, performancetrainers, osteopaten in de sport en degenen die op enigerlei wijze aan het sportdomein verbonden zijn.

Accreditaties

Accreditaties (ID 468414) voor de diverse beroepsgroepen zijn aangevraagd.

Waar

Alle voordrachten worden gehouden bij de KNVB Campus Woudenbergseweg 56 -58 | 3707 HX Zeist

Info & Inschrijven

https://academy.sportsinjurylab.com

5


AGENDA

ACCUPUNCTUURBASIS OPLEIDING

LLIN G

CRK

R

STE

EG

IN

E BO G

SYMPOSIUM INTEGRATIE BIOFOTONEN: LEVEN LICHT EN LIEFDE IS T R E R DE E

17 september 2022

De NAAV heeft een Nederlandse acupunctuurbasisopleiding voor BIG-geregistreerde (tand) artsen of medische masterstudenten. Nadere informatie : info@naav.nl / 085-0408050 / www.naav.nl

-------------------------------------------------

Locatie: Parklaankerk, Parklaan 7,

3972 JX Driebergen. Tijden: inloop vanaf 9:30 uur, symposium 10:30 - 16:30 uur Parkeren: De Parklaan is een eenrichtingsstraat. U kunt er vrij parkeren, echter niet voor uitritten. Wanneer het vol is twee keer rechtsaf en dan parkeren op de Hogesteeg. Hier is altijd ruim parkeergelegenheid. Graag voorkomen we overlast voor buurtgenoten. Inschrijving: e-mail: info@sonn-bt.nl met vermelding ‘Symposium 17 september 2022’ Opgave vóór 12 september 18.00 uur. Kosten: € 75,-, inclusief koffie, thee, sap en biologische catering (vegetarisch). Aanmelding is geldig na ontvangst van betaling en de vereiste gegevens. Beperkt aantal plaatsen, de volgorde van compleet afgeronde aanmeldingen is bepalend. Bij overtekening hanteren we een wachtlijst. Vereiste gegevens bij opgave: Naam, woonplaats en gewenste tenaamstelling voor op het certificaat Diëten bij opgave direct vermelden. Betaling: vooraf over te maken op Bankrekening NL69 TRIO 0338 6014 49 (BIC: TRIONL2U) tnv SONN-BT onder vermelding van Symposium Leven Licht en Liefde en uw naam en woonplaats.

Covid-19:

Heeft u klachten die passen bij Covid-19 die niet het gevolg zijn van een andere reden, blijf dan thuis. De ingangen van de Parklaankerk zijn voorzien van elleboogdispensers voor handdesinfectie. De SONN-BT is CRKBO geregistreerd. Accreditatie bij de NAAV en AVIG is in aanvraag.

6

SIVAS- POLSDIAGNOSTIEK

De cursus zo opgezet dat een vooropleiding niet nodig is. Vooropleidingen met betrekking tot natuurgeneeskunde, TCM en Ayurveda zijn een mooie toevoeging.

Data: Graad 1 vrij 23 + zat 24 september 2022 Graad 2 vrij 7 + zat 8 oktober 2022 Graad 3 vrij 4 + zat 5 november 2022 Graad 4 vrij 18 + zat 19 november 2022 Graad 5 vrij 9 + zat 10 december 2022 Docent: Hans Blok, Petra Lambert,

Roberto Promes, Dianne Sommers Tijd: 10:00 - 16:30 uur Locatie: Prins Hendrikweg 2, Barneveld Kosten: € 845,Meer informatie: www.sanopharm.com/ events/sivas-polsdiagnostiek-30/

-------------------------------------------------

GEZONDHEID EN DE ROL VAN BEWUSTZIJN 29 september 2022

Tijden: 09:00 - 17:00 uur Locatie: Hotel Landgoed Zonheuvel in Doorn Kosten: € 250,Meer informatie: pagina 49 van dit blad en www.aim-edu.nl/nascholing


IN

R

EG

STE

E BO G

LLIN G

CRK

UDO FRANKE

IS T R E R DE E

7 en 8 oktober 2022

Locatie: Parklaan 7, Driebergen Kosten: € 720,-

(incl. Diner Groenland op vrijdag, afsluitende maaltijd op de cursuslocatie van Indrapura. NB!: Op 6 oktober is er optioneel een précursus door Jean Pierre Jansen voor beginners om bij de cursus van Udo Franke aan te kunnen sluiten (€ 100,-) Meer informatie: www.sonn-bt.nl

-------------------------------------------------

SEMINAR: HUMANE MICROBIOMEN: VRIEND OF VIJAND?

OPTIMAAL INTEGRAAL Data: Dag 1 op 3 november 2022 Dag 2 op 3 november 2022 Ben jij tandarts, tandarts-specialist, mondhygiënist, tandtechnicus of op een andere wijze betrokken bij tandheelkundige behandelingen? Wil jij nóg beter begrijpen wat ieders aandeel is bij deze behandelingen? De samenwerking binnen jouw team optimaliseren, een gelijke visie ontwikkelen, dezelfde taal spreken? Samen nog meer lol hebben in ons vak, nog meer succes en nog meer tevreden patiënten? Dan is deze training er een die je niet wil missen! Meer informatie: https://gaaf.education/ agenda/

-------------------------------------------------

8 oktober 2022

Geacrediteerd. Docent: Gabriël Devriendt-Pures Tijden: 09.00 - 16.00 uur Kosten: € 99,Locatie: Van der Valk Houten (Utrecht), Hoofdveste 25,3992 DH Houten Meer informatie: www.logicofnature.nl

-------------------------------------------------

INVLOED VAN SLAAP, STRESS EN DE DARMEN OP DE KWALITEIT VAN DE MONDFLORA voor mondhygiënisten 30 november 2022

Docent: Ilse Hilgenkamp en Nanette

DIGITAAL SEMINAR OVER MONDHYGIËNE 11 oktober 2022

Tijden: 19-21 uur Informatie en aanmelding: rethinkfoundation.nl

Meertens- Guillaume Tijden: 9:00 – 17:00 Locatie: Tesqua Health & sportcentre, Horsterweg 3, 6715 CT Ede Kosten: € 250,-( excl btw) Acreditatie: 7 KRM punten Meer informatie: https://physis.academy/ cursussen/mondhygienisten-dag-1/

------------------------------------------------Houd rekening met last-minute wijzigingen als gevolg van Corona maatregelingen

7


TIJDSDIEVEN

'Love and Other Drugs' is een Amerikaanse komische dramafilm uit 2010. Hoofdrolspelers zijn Jake Gyllenhaal en Anne Hathaway. De film werd gebaseerd op het boek ‘Hard Sell: The Evolution of a Viagra Salesman’ van Jamie Reidy. Verrassend kijkje achter de schermen bij farmagigant Pfizer.

Na het avondeten ploft hij op de bank. Hij kijkt geen tv, leest geen krant, tijdschrift of boek. Hij gaat op zijn mobiel. Hij kijkt alles op dubbele snelheid. Met oortjes in. Afgesloten van de rest van het gezin. Zijn masterstudie aan de VU is saai. “Maar ik maak het wel af hoor.” Ik weet niet of onze 22-jarige zoon exemplarisch is voor 'de jeugd van tegenwoordig' maar ik ben bang van wel. Instagram, TikTok, WhatsApp, zeg maar de sociale media in het algemeen, worden wel tijdsdieven genoemd. Ik hoef die benaming waarschijnlijk niet toe te lichten. Is het verontrustend? Het voelt wel zo, maar is het waarschijnlijk niet. Elke generatie ziet met lede ogen aan hoe de volgende er met de pet naar gooit, alle wijze lessen en ervaringen

maar met moeite lijkt te willen aannemen. Natuurlijk komt het goed, het is altijd nog goed gekomen ook al moeten we daarvoor kennelijk wel vaak dezelfde fouten steeds opnieuw maken. In die zin hier een klein pleidooi om toch wat meer te lezen en daarvan te leren. Zo hoef je niet per se naar Antarctica te gaan om, via een goed boek over het onderwerp, echt te beleven hoe het op de Zuidpool is. Kijk ook meer, Hollywood staat erom bekend heel scherp te signaleren wat er onderhuids in de maatschappij aan de hand is. Ik doel hier overigens niet alleen op de recente film 'Don't look up', maar met name ook op een film als 'Love and other drugs'. In deze Romantische Comedie (RomCom) krijg je een briljant inkijkje bij farmagigant Pfizer. Leerzaam is dat inkijkje zeker, maar je kunt er natuurlijk ook gewoon om lachen als je je mouw opstroopt om 'Comirnaty®' in te laten spuiten. (En je de kassa bij Pfizer doet laten rinkelen). Wat een geinige naam heeft hun coronavaccin eigenlijk...

'Lezen verandert maar zal nooit verdwijnen' Ruud Hisgen en Adriaan van der Weel in hun boek: 'De lezende mens' (Atlas Contact 2022).

Biologische leeftijd

Er is een verschil in verouderingssnelheid. Bijna drie maanden per jaar word je ouder dan je chronologische leeftijd als je tussen 0- en 15-jarige leeftijd één of meerdere problematische gezondheidsaspecten had. Roken is daarbij de grootste boosdoener. Astma heeft vreemd genoeg geen nadelig effect. Bij twee of meer problematische gezondheidsaspecten gaat het nog sneller met de biologische leeftijd, van het brein is dat bijvoorbeeld 2,5 jaar hoger. Ook de gemiddelde loopsnelheid is dan al 11,2 centimeter per seconde langzamer. Het in Nieuw-Zeeland uitgevoerde onderzoek is nog gaande. (Bron: Platvorm voor voedingsgeneeskunde naar aanleiding van een onderzoek van de Otago Universiteit, Nieuw-Zeeland)

8


Op zoek naar SUPERPOEP Steeds meer en steeds vaker lees je publicaties over het verband tussen onze darmflora en onze gezondheid. In HP/De Tijd van april 2022, pagina 60 bijvoorbeeld. Volgens William Cortvriendt, medicus en auteur van diverse bestsellers over de relatie tussen leefstijl en gezondheid, duurt het nog heel lang voordat er een betrouwbaar en bewezen effectief geneesmiddel is, gebaseerd op superpoep van hele gezonde mensen. Maar... als je nú overstapt op een voedselpatroon met meer natuurlijke vetten, vooral veel verse groenten en af en toe bonen en gefermenteerd voedsel (zoals zuurkool), je al na twee weken richting je eigen superpoep beweegt.

De groene stofzuiger

Dr. Geert Verhelst houdt op pagina 29 e.v. van het derde nummer 2022 van 'Ortho Fyto' een pleidooi voor Chlorella. Chlorella is vooral nuttig in de strijd tegen zware metalen zoals kwik, cadmium en lood. Zeker nuttig voor tandartsen en hun patiënten. Als één van de oudste en primitiefste vormen van plantaardig leven op aarde kan Chlorella een grote rol spelen bij het ondersteunen van je gezondheid. Het heeft een hoge voedingswaarde en bevat compleet eiwit met alle acht essentiële aminozuren. Het bevat alle vitaminen die een mens nodig heeft en misschien vandaag de dag het belangrijkste voor de moderne mens: het bevordert de lichaamsontgifting. En het gaat door.

Ook in de strijd tegen Alzheimer is Chlorella een bondgenoot. Eveneens bevordert Chlorella de afweerfunctie van de slijmvliezen en een sterkere afweer tegen invaderende pathogene micro-organismen. Ook op andere plaatsen wordt de loftrompet gestoken over Chlorella en natuurlijk zijn er helaas mensen die helemaal verkeerd reageren op dit algje. De voordelen en werking wordt vaak overdreven om het dure product in de markt te zetten maar niemand kan de uitzonderlijke kwaliteiten helemaal weerleggen.

De werkelijkheid bestaat niet Gevleugelde woorden die goed passen bij ons redactielid Bert Heintzberger. Zijn lezing in 2020 had niet voor niets als titel: ‘Alles is weer anders’ (NVBT Magazine 24-1 pag. 38). Hij zal dan ook niet gek opgekeken hebben van het artikel dat op 9 april 2022 in de krant stond: 'Natuurkundigen plaatsen potentiële bom onder ons begrip van de werkelijkheid'. Als trouwe volger van Spinoza die vaststelde dat natuurwetten altijd gelden, moet ik nu in de krant lezen dat zelfs natuurwetten, nader bekeken, toch niet blijken te zijn wat wij dachten. Dit zegt overigens niets over de natuurwetten. (Gelukkig, Spinoza blijft dus nog overeind). Het zegt alleen iets over ons. Over onze onwetendheid, volgens Spinoza. Voortdurend denken wij dat we het nu wel zo'n beetje doorhebben en handelen daarnaar. Er blijven gelukkig altijd dwarse denkers die alles blijven onderzoeken en dan toch weer iets spectaculairs ontdekken. Vervolgens is het nog maar de vraag of dat ingang vindt. Helaas staan de geschiedenisboeken vol met verhandelingen tegen deze dwarse lui. Brandstapels, verstotingen, verbanningen, verketteringen, ridiculiseringen en ga zo maar door. Een dergelijk lot staat de fysici die een deeltje ontdekten dat zwaarder is dan onze (huidige) natuurwetten toestaan, niet te wachten. Dat deze ontdekking de potentie heeft om onze hele wereld op zijn kop te zetten dringt namelijk (nog) helemaal niet door. 'Dark matter' komt door de nieuwe ontdekking een beetje meer in het licht. 'Wetenschappelijk onderbouwde geneeskunde' moet zich dus terdege realiseren dat ze elke dag weer totaal anders mag zijn.

9


Afleggers Hoe gaat het met de Korona aardbeienplantjes na een jaar? Het is april 2021. Alle moederplantjes met de naam Korona gingen bij iedereen op het tuincomplex dood omdat ze reageerden op de negatieve informatie die aan hun naam

verbonden was. Alleen mijn moederplantjes hadden zich hersteld in 2021 van een wisse dood na mijn behandeling met gietwater waarin homeopathische middelen tegen corona waren opgelost. Ze hebben echter geen vruchten gegeven dat jaar. Wel kregen ze veel nieuwe scheuten. De eerste afleggers heb ik weer uitgeplant en die hebben nu in 2022 echt overdadig veel bloemetjes en vruchten. Zoveel vruchten heb ik van zelf uitgeplante afleggers nog nooit gezien. Zou de moederplant zich opgeofferd hebben en al haar energie hebben gestoken in afleggers om zo de soort te laten voortbestaan? Is er dan ook nog hoop ook voor ons?

Kruiden voor een goede mondgezondheid

Cindy de Waard schrijft op pagina 18 van het tweede nummer 2022 van 'Fytotherapie', uitgegeven door de Nederlandse Vereniging Fytotherapie, dat groene thee en granaatappel kunnen helpen bij het voorkomen van biofilmvorming. Biofilm wordt in verband gebracht met gaatjes en ontstekingsgerelateerde aandoeningen waaronder gingivitis en periodontitus. Wetenschappers onderzochten welke planten mogelijk een rol kunnen spelen in het verbeteren van de mondgezondheid en meer specifiek in het remmen van biofilmvorming. Verschillende planten blijken een gunstig effect te hebben maar bij groene thee en granaatappel werden de grootste effecten gemeten. Twee van onze adverteerders wisten dit al lang. De MED-tandpasta’s van Dr Hauscka en de tandpasta's van Himalaya Herbals. Ook veel andere fabrikanten maken claims op hun producten aangaande kruiden maar die kloppen niet altijd (helemaal). Parodontax van GSK kreeg in 2002 een storm van kritiek toen ze alle kruidenextracten hadden vervangen door kruidenaroma’s. 'Parodontax Kruiden Extra Vers' doet vermoeden dat het hier gaat om een tandpasta met kruiden voor de gezondheid. Maar de extracten die hier inzitten zijn alleen voor de frisse smaak en het gladde gevoel. Bovendien zit er fluoride in en dat zou een extra reden moeten zijn om deze niet te gebruiken. De naam is misleidend en misschien moet de NVBT hiervoor weer opnieuw naar de Reclame Code Commissie. Een aantal jaren geleden hebben alle NVBT leden met een praktijk een toonbankdisplay ontvangen met Organique tandpasta's om hun patiënten de positieve werking ervan te laten ervaren. Belangrijkste ingrediënt: granaatappel.

Een goed gesprek met je hersenen

Je hersenen zijn voortdurend in gesprek met je darmen. Ze geven informatie aan elkaar over behoeften en voldoeningen. Microben kunnen deze gesprekken manipuleren ten gunste van zichzelf. Op pagina 66 en in het volgende NVBT Magazine zorgt Logic of Nature voor meer inzicht in ons microbioom. Ook hebben we voor dit nummer Erik Scherder benaderd om wat meer licht te schijnen op de voordelen van kauwen. Helaas had de professor neuropsychologie het daarvoor te druk. Gelukkig kun je daarover voldoende filmpjes op YouTube te vinden waar Scherder, bij voornamelijk commerciële partijen, aanschuift om zijn verhaal te doen.

10

ORANGEHealth moet leiden tot betere mondzorg

Eindelijk! Partijen in de zorg gaan samenwerken! 'Arts en auto', april 2022, pagina 29 meldt dit. Met een pot geld van slechts 1,5 miljoen euro moet een consortium gaan onderzoeken hoe de mondzorg- en andere zorgprofessionals in de eerste lijn kunnen samenwerken. In tandartsenpraktijken wordt bij patiënten speeksel afgenomen om te kijken of daaruit aanwijzingen kunnen worden gehaald die duiden op ziekten. ORANGEHealth staat voor: ORal ANd GEneral health For OldeR people's CarE. Hoe verzin je het?!


Op bezoek bij

s!

Jerry Jansen en Peter van Dijk N

reek e w u ie

TEKST AR JAN STARRENBURG | BEELD : DIEDERICK INGEL

Jerry Jansen

Peter van Dijk

11


Als voorzitter van de NVBT ben ik de afgelopen jaren op bezoek gegaan bij verschillende therapeuten, medisch specialisten of bedrijven die een waardevolle aanvulling voor de biologische tandheelkunde kunnen zijn. Al deze geïnterviewden uit het verleden hadden een zeer bewuste link met het alternatieve/additieve medische zorgcircuit. Met dit interview wil ik een volgende reeks van interviews starten met personen die wel degelijk biologisch te werk gaan, maar dit niet doen onder de vlag van ‘alternatief’. Op deze manier wil ik proberen inzichtelijk te maken dat de reguliere medische platforms en die uit het additieve circuit elkaar steeds dichter naderen. De aftrap van deze nieuwe serie wordt gegeven door de fysiotherapeut Jerry Jansen en zijn vriend Peter van Dijk. Beide zijn verantwoordelijk voor een betere hoofdondersteuning in onder andere de tandartsstoel.

12

Hoe is uw samenwerking met elkaar ontstaan? Kunt u iets over uzelf vertellen?

Jerry: Na mijn VWO ben ik fysiotherapie gaan studeren. Na mijn studie heb ik veel verschillende activiteiten gedaan en heb ik steeds geprobeerd om mijzelf te ontwikkelen, zodanig dat ik mij prettig voelde in al mijn bezigheden. Mijn weg heeft geleid langs een zelf opgerichte fysiotherapieafdeling in een IJslands ziekenhuis, als ZZP’er in een grote fysiotherapiepraktijk in Nederland, een opleiding geluidstechnicus, een voltooide manueel therapeut opleiding, een diploma tweedegraads biologieleraar en sinds 2016 toch weer terug naar de fysiotherapie. Nu als eigenaar van een fysiotherapiepraktijk waar verder gekeken wordt naar de oorzaak van de klachten dan alleen lokaal, waar de pijn zit. Altijd op zoek naar de échte oorzaak. Zo ben ik ook na mijn afstuderen weer gaan nadenken over klachten in de nek door verkeerde werkhouding. Waarschijnlijk toch getriggerd, omdat ik tijdens mijn studie bij de ACTA meegewerkt heb aan een onderzoek onder begeleiding van Jules Hesse en Corine Visscher over de nek curvatuur in relatie tot meerdere (pijn)klachten bij de behandelaar, maar ook bij de patiënt. Een vriend van mij bracht mij toen in contact met Peter van Dijk, die ook iets met kussens wilde ontwikkelen en dit heeft uiteindelijk geresulteerd in het speciale nekkussen van Happynecks®. Peter: Ik ben iets minder gestructureerd bezig geweest en ben meer van de hak naar de volgende tak gegaan. Dit pad heeft mij over de gehele wereld gebracht, nadat ik voortijdig was gestopt met de HAVO. Ik ben na de schoolperiode, die ik uiteindelijk met deelcertificaten wel heb afgemaakt, naar de Alpen gegaan om daar een aantal jaren te functioneren als snowboardleraar, barman en als gastheer in een zeer luxe hotel. Na ongeveer tien jaar verhuisde ik naar Londen en deed daar sales en marketing voor een groot evenementenbureau, met beurzen over de gehele wereld. Na dit onrustige leven en door de crisis in 2008 heb ik de switch gemaakt naar de ICT, waar ik met name verantwoordelijk was voor de sales


en aftersales. In deze periode kreeg ik het idee om een kussen te ontwikkelen dat ingebouwde elektronica bevatte en zo meerdere functies kon uitvoeren. Voor zorginstellingen, juist omdat de elektronica de kussens multifunctioneel maakten. Te vergelijken met de nieuwste generaties horloges. Dit bleek toch een stap te ver te zijn. Maar gelukkig kwam ik door een oude vriend in contact met Jerry, die ik toevallig al eerder ontmoet had op het schoolplein van mijn kinderen. De start van Happynecks® was geboren.

Wat gebeurde er toen jullie gingen samenwerken?

Jerry: Als fysiotherapeut met kennis over het belang van de nekwervels voor de totale houding en voor het kaakgewricht en de occlusie heb ik aan Peter uitgelegd dat zo’n kussen eigenlijk ontbreekt in de medische wereld. Het zijn niet alleen tandartsen die het kussen gebruiken, ook in andere beroepsgroepen zijn gebruikers omdat het kussen uniek is in zijn vormgeving. Het ondersteunt de normale anatomie van de wervelkolom en zodoende zorgt het door deze juiste ondersteuning voor een goede ontspanning tijdens bijvoorbeeld een langdurige tandheelkundige behandeling. Peter: Als bedrijfsman ben ik verantwoordelijk voor de logistiek om het kussen in de markt te zetten en door mijn wereldwijde netwerk kunnen wij nu zeggen dat het Happynecks® kussen verkocht wordt in meer dan 40 landen. Het bedrijf is door dit succes nu uitgegroeid van een productielijn op de keukentafel naar een

bedrijf op het industrieterrein van Assendelft. Een puur Hollands product waar we trots op kunnen zijn.

Is het Happynecks® kussen biologisch te noemen?

Jerry: Het is niet alleen de vorm van het kussen, die de anatomische curves van de wervelkolom volledig ondersteunt, maar ook de binnenkant van het kussen is bijzonder. We hebben uitgebreid getest met meerdere vormen van soft materiaal en zo ons eigen kunststof schuimbed ontworpen dat de juiste tegendruk geeft. Daardoor ligt het hoofd in de meest ideale ondersteunde positie. Dat mag wat mij betreft best biologisch genoemd worden. Peter: We hebben onderzoek gedaan zowel bij behandelaars als bij patiënten. Van beide kanten was er een groot percentage zeer positief en wilde graag bij de volgende behandeling weer dat er gebruik gemaakt zou worden van dit kussen. Beide onderzoeken waren behoorlijk uitgebreid, er zijn meer dan 150 mensen ondervraagd. De patiënt ligt rustiger in de tandartsstoel en als gevolg daarvan staat hij na afloop van de vaak langdurige behandeling, veel gemakkelijker en meer ontspannen op uit de stoel. Het is eigenlijk vreemd dat hier niet eerder aan gedacht is.

Wat willen jullie bereiken met de ontwikkeling van dit kussen?

Jerry: Onze gedachte is altijd geweest dat het kussen een nuttige bijdrage zal kunnen

13


Het is eigenlijk vreemd dat hier niet eerder aan gedacht is

leveren. Het is goed doordacht, goed onderzocht en zorgt voor betere behandelingen. In staande positie heeft het lichaam een zodanige wervelkolom curvatuur, dat het hoofd zo efficiënt mogelijk wordt gedragen boven de schouders. Het relatief zware hoofd wordt vele malen moeilijker te dragen als het in liggende of halfzittende positie naar achteren hangt. Het kost dan veel spierkracht en het beïnvloedt mogelijk ook het kaakgewricht en de occlusie in negatieve zin als het hoofd niet in de juiste positie verkeert. Deze kennis uit de fysiotherapie heb ik toegepast op de tandartsstoel. De meeste tandartsen maken vullingen en kronen terwijl de patiënt een liggende houding heeft. Bij veel instelbare hoofdsteunen van tandartsstoelen is de ideale ondersteuning moeilijk te verkrijgen en is de positie van het hoofd van de patiënt niet gelijk aan de positie in staande dan wel zittende positie. Er ontstaat zo mogelijk een verkeerde occlusie waar de patiënt op den duur last van kan krijgen. Wordt er gebruik gemaakt van het Happynecks® kussen, dan is de hoofdpositie bij de liggende patiënt correct en zeer constant. Dat bleek bij meerdere patiënten vrijwel hetzelfde te zijn. Op deze manier past een vulling of kroon waarschijnlijk ook beter in de occlusie. Ook behoeft de tandarts niet de stoel steeds weer in zittende positie te zetten en weer terug. Een extra voordeel voor de tandarts. Peter: Het is zo’n eenvoudig product om in te passen in de dagelijkse praktijk en een relatief niet dure investering voor een tandarts. Daarom wil ik graag bereiken dat steeds meer

Arjan Starrenburg: In mijn eigen praktijk maak ik sinds een aantal maanden gebruik van het Happynecks® kussen en het is frappant hoeveel patiënten spontaan een opmerking maken dat ze zo lekker liggen, als ik het kussen in hun nek leg. Ik vind dit bovendien ook een stuk gemakkelijker en sneller in gebruik dan het steeds opnieuw instellen van de hoofdsteun van de stoel. Afsluitend nogmaals: In deze nieuwe serie zoek ik mensen die zelf echt werkzaam zijn in de tandheelkunde en die zonder zich als biologisch te afficheren toch enorm goed bezig zijn met biologische te noemen tandheelkunde. U kunt aan de redactie suggesties doen, daar zijn wij blij mee. (NVBT_Magazine@pm.me)

14

tandartsen dit kussen zullen aanschaffen voor meer comfort en betere behandelingen waar én de patiënt maar zeker ook de tandarts voordeel bij heeft.

Jullie werken samen met meerdere tandartsen. Hoe is hun reactie?

In de ontwikkelingsfase hebben we dat onderzocht. De reacties waren overwegend zeer positief. Zowel bij het onderzoek onder tandartsen als het onderzoek onder patiënten. Patiënten liggen door de ideale nek/hoofd positie in de best mogelijke houding om al hun schouder-, nek- en hoge rugspieren te ontspannen en dat blijkt de behandeling te optimaliseren. Voor zowel de patiënt als de tandarts, valt op te maken uit de reacties. We zijn nu ook bezig een rugsteun te ontwikkelen die zorgt dat de patiënt tevens alle onderste rugspieren kan ontspannen. Dit zal waarschijnlijk weer een stap zijn in de richting van optimaal comfort tijdens de tandartsbehandeling.

Jullie zijn open minded aan het werk. Zijn er nog meer nieuwe producten te verwachten? We zijn op dit moment bezig om een kruk te ontwikkelen met een zit-ondersteuning en meer stabiliteit voor de tandarts. Er is weliswaar al veel op de markt, maar wij denken dat ons biologisch denken onderscheidend zal zijn. Niemand had ooit verwacht, dat een patiëntenkussen zoveel zou kunnen bijdragen aan de kwaliteit van de tandheelkundige behandeling. Zo verwachten wij dat de nieuwe tandartskruk voor de tandarts ook een soortgelijk effect zal sorteren. Een andere nieuwe ontwikkeling is het kleinere model van het Happynecks® kussen, speciaal geschikt voor kinderen. Al onze producten worden ontwikkeld om een probleem op te lossen met behulp van biologische principes.

Zijn er opmerkingen, adviezen, die jullie de tandartsen zouden willen meegeven?

Jerry: Ik ondersteun alle ergonomische adviezen die nu al gegeven worden. Ik ben echter van mening dat naast alle goede ondersteuning,


het voor de juiste werkhouding erg belangrijk is om zoveel mogelijk afwisseling in werkhouding na te streven. Dat doe je door tussen de behandelingen door te bewegen of door je instrumenten bij bepaalde behandelingen net niet onder handbereik neer te leggen, zodat je gedwongen wordt uit je vaste houding te komen en je rugspieren even een andere tonus krijgen. Bewegen voorkomt namelijk veel pijnklachten. Stap steeds even uit je gebruikelijke houding. Het lijkt vanzelfsprekend maar het is zo ontzettend waar! Het advies van mij is dus: “Ga regelmatig uit je standaard bewegingspatroon!”

bekende biologisch denkende tandarts dit zegt, dan zijn wij daar enorm blij mee. Je kunt uiteraard het kussentje op meerdere posities neerleggen om in de boven- of onderkaak goed te werken. Ligt het kussentje goed, dan zijn de hals bloedvaten nog steeds goed doorbloed en niet afgesloten. Bij langdurige behandelingen hangt het hoofd vaak iets te ver achterover met het instelbare hoofdkussen van de stoelfabrikant. Dan kan het zijn dat de patiënt bij opstaan duizelig wordt. Waarschijnlijk is er mogelijk een gedeeltelijke afsluiting van de hals bloedvaten geweest waardoor de vasovagale storing op kan treden.

Is het kussen te gebruiken bij iedere tandarts behandeling?

Hebben jullie nog een afsluitende opmerking?

Je kunt het altijd gebruiken, maar het is met name ontwikkeld voor de langdurige behandelingen bij de tandarts. Michael Stanley uit Portugal gebruikt het bijvoorbeeld altijd en zegt dat hij niet meer zonder kan en als zo’n

Wij vinden het leuk dat wij met ons kleine team op deze manier een rol kunnen spelen bij de behandeling van patiënten. Daar zijn wij trots op! De mensen van de goede tandheelkunde zijn onze klant. Dat is toch geweldig!

15


Op 15 mei 2022 hadden wij onze jaarlijkse bijeenkomst bij Bert Heintzberger. Het was een mooie zonnige dag net als vorig jaar.

Kinesiologie TEKST EN BEELD : M ARIANNE GEUZEBROEK

Kleurrijk

Met een aantal cursisten kinesiologie kwamen wij samen. De cursisten waren afkomstig uit verschillende disciplines. Tandartsen, mondhygiënisten, orthomoleculair therapeuten en energetisch therapeuten, een mooi en kleurrijk gezelschap. Bert vertelde ons hoe door testen is gebleken dat het homeopathische middel tegen slangengif daadwerkelijk werkt om sporen van een coronabesmetting c.q. vaccinatie uit te kunnen scheiden (zie ook pagina 32). Voor de behandeling van ‘gemene’ virussen wordt in de homeopathie al jaren gebruik gemaakt van verdunningen van slangengif. Een overeenkomstig kenmerk van slangengif en het coronavirus, is dat het snel in de cel doordringt en daar zijn werk doet. Wij hebben drie verschillende slangen getest. Eerst de elaps, toen de adder (lachesis) en daarna de cobra. Bij corona bleek de cobra het meest effectief, daarom zijn we daarmee verder gaan testen. Ons doel is om mensen van hun restverschijnselen af te helpen en hun lichaam in volle sterkte terug te krijgen zodat het een eventuele volgende variant aankan. Een mogelijkheid is om het aan te pakken met homeopathische middelen van DNH, bijvoorbeeld Vermect, of met Amalaki (de Indische kruisbes). Een eenvoudigere manier om het gif van de cobra uit te kunnen scheiden is de TripleStress-Methode. Als oefening hebben we deze methode op elkaar toegepast. Wij leggen daarvoor een foto van een cobra op de buik van de patiënt. Vervolgens testen we eerst of het een D30 is (actieve fase), een D24 (actieve fase met orgaanschade), een D60 (restschade) of een

16

D1000 (hypergevoelig omdat het herkend wordt uit voorouders). Met Ferrum metallicum D12 testen wij in welke potentie de patiënt last heeft. Daarna leggen wij de foto van de cobra opnieuw op de buik van de patiënt. Wij testen op welke mudra Ferrum metal-licum sterk test, en op welk orgaan. 1e mudra = acuut, 2e mudra = chronisch, 3e mudra = emotioneel, 4e mudra = doorstroming, 5e mudra = chakra's/energetisch veld. We beginnen bijvoorbeeld op de tweede mudra, dan testen wij welk orgaan het zwakst is (bijvoorbeeld de long). De patiënt houdt de linkerhand in de tweede mudra-positie, duim op middelvinger, wij masseren de longpunten en tegelijkertijd cirkelen we met een laserlichtje in het oor ter plaatse van het longpunt en cirkelen binnen een paar seconden verder naar buiten en achter het oor. Daarna is de behandeling klaar! De patiënt voelt bij testen sterk. Dit herhalen wij op alle mudra's. Wij merkten allemaal dat we na deze behandeling het gif begonnen uit te scheiden. De een was moe, de ander had hoofdpijn. Conclusie: het had effect! Het advies is om na de behandeling veel water te drinken!


TEKST: M ARIANNE GEUZENBROEK, MONDHYGIËNIST BEELD : DIEDERICK INGEL

80%

Eigen foto

VAN HET IMMUUNSYSTEEM BEVINDT ZICH IN DE DARMEN Interview met Maaike van Stralen, Physician Assistant Huisartsgeneeskunde en orthomoleculair therapeut en oprichter van 'A Healthy Base'. Maaike heeft als orthomoleculair therapeut haar eigen praktijk in microbioomanalyses en daarnaast doet zij nog één dienst per weekend op de Huisartsenpost. Hoe ben je ertoe gekomen om als orthomoleculair therapeut te gaan werken?

Ik werkte al tien jaar in een huisartsenpraktijk en zag dat de mensen met chronische aandoeningen zoals hart- en vaatziekten, diabetes en COPD niet genazen. Iedere drie maanden op controle, wat aanpassingen aan de medicatie, maar beter werden ze niet. Het bleef een verhaal van pappen en nathouden, symptomen bestrijden, maar niet het behandelen van de echte oorzaak. Dat moet toch anders kunnen, dacht ik. In die tijd werd mijn tweede kind vijf weken te vroeg geboren. Mijn schoonmoeder stond samen met de verloskundige aan de wieg. Mijn schoonmoeder zei dat ik nog moest wachten met vaccineren en de verloskundige beaamde dit. Ik als regulier werkende zorgprofessional kon daar met mijn pet niet bij.

Je kind niet laten vaccineren, hoe haal je het in je hoofd, dacht ik. Ik ben vrij open minded dus dit stimuleerde mij om uit te gaan zoeken waarom je niet direct tot vaccineren zou moeten over gaan. Ik ben gaan googelen en kwam een lezing tegen van Anneke Bleeker over de bijwerkingen van vaccins. Tot mijn spijt zag ik dat de lezing over bijwerkingen van het baarmoederhalskankervaccin net die avond daarvoor geweest was. Ik besloot haar te bellen en ze zei dat ze binnenkort een lezing zou gaan geven in Friesland. Ik bood aan om haar te rijden. Wij zijn samen van Heerhugowaard naar Friesland gereden en in de auto heeft ze mij alles over de bijwerkingen van vaccins verteld. Ze gaf me boekentips en interessante websites om me verder te verdiepen. Ik heb me een paar maanden lang volledig verdiept in de materie, tot ik er over uit was dat vaccins zeer schadelijke bijwerk-

17


ingen kunnen hebben. Mijn kind had de eerste drie prikken echter al gehad, maar kreeg daarna niets meer. Anneke Bleeker organiseerde Gezond Verstand Avonden en die ging ik bezoeken. Vaak ging het over wat de juiste voeding is. Ik ging mij daar verder in verdiepen. Ik kocht boeken van o.a. Richard de Leth en Rieneke Dijkinga, en ging zelf anders eten. Ik merkte dat ik me al snel een stuk beter ging voelen. In mijn spreekuren begon ik ook al meer en meer te vertellen over voeding en de juiste leefstijl, maar ik liep te vaak uit. Ik besloot een lezingencyclus op te zetten gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek. De eerste lezing heette 'Ziekmakende suikers!', de tweede 'Vetten? Vet gezond!' en de derde 'Zout is goud! En wat eet ik dan?'. Ik heb daar zo'n twee jaar aan gewerkt. Het werd een groot succes. Mensen vroegen of ze ook bij mij op consult konden komen om een beter eetpatroon aan te leren en zo ben ik gestart aan de keukentafel om mensen te adviseren. Daarna ben ik orthomoleculaire geneeskunde gaan studeren bij Ortho Linea. Ik stopte binnen de huisartsenpraktijk en voordat ik afgestudeerd was had ik al een goedlopende complementaire praktijk en een wachtlijst van vier maanden. Inmiddels is mijn wachtlijst langer dan een jaar en heb ik een patiëntenstop.

18

Microbioomanalyse

Mijn corebusiness binnen mijn praktijk zijn microbioomanalyses. Ik stuur ontlasting in en dan wordt er gekeken naar de verhoudingen en diversiteit van de darmbacteriën, of er een bacteriële overgroei is, candida-overgroei of parasieten en er wordt gekeken naar verschillende verteringsparameters. Wat zit er scheef in de darmen? Eigenlijk alle chronische ziektes zijn gerelateerd aan de darmen, omdat 80% van het immuunsysteem zich in de darmen bevindt. Als je de darmen weer in balans brengt, verdwijnen klachten als sneeuw voor de zon.

In de tandheelkunde zou er ook meer gekeken mogen worden naar het microbioom. De mond is het begin van het spijsverteringsstelsel. Een behandeling start altijd met een periode van vier tot zes weken van ontgiften van de lever, nieren en darmen. In die tijd maak ik de


Mensen vallen zomaar van de trap of hun fiets

diagnostiek rond: algemeen huisartsgeneeskundig laboratoriumonderzoek, dat wel een stuk uitgebreider is dan dat van de reguliere huisarts. Een SKB-test die een soort kapstoktest is voor de stofwisseling: zijn er ontstekingen? Hoe gaat het met de longen, lever en nieren? Speelt er verzuring? Welke vitamines en mineralen zijn te laag? Zit er een blokkade op bepaalde enzymen? Verder een vragenlijst om een neurotransmitterprofiel op te kunnen stellen, de microbioomanalyse zelf en een voedingsscreening vanuit veneus bloed om te kijken of er voedingsintoleranties spelen. En soms nog verdere gespecialiseerde onderzoeken zoals aminozuren, organische zuren of toxische stoffen.

Mineralen

Naast ontgiften is het belangrijk dat de mineralen als eerst in balans komen. De mineralen zijn het fundament van je gezondheid. Als die niet op orde zijn, dan herstel je niet. Ze zijn nog belangrijker dan de vitaminen. Vervolgens kijk ik naar alle vitaminen en de vetzuren en tegelijkertijd leer ik patiënten een gezond voedingspatroon en -levensstijl aan. Op een gegeven moment ben ik kinesiologie gaan toepassen om de juiste supplementen

te selecteren. Toen ik dat nog niet deed zat ik er wel eens naast en gebeurde het dat een supplement niet goed viel. Ik zoek met behulp van kinesiologie ook richting voor de oorzaak, waar we het ongeveer zoeken moeten. Maar iedere hypothese ga ik wel verifiëren op basis van laboratoriumdiagnostiek. Daar ben ik dan weer te regulier voor. Ik ben van mening dat je nooit een diagnose mag stellen op basis van alleen kinesiologie. Dat maakt mijn behandelingen ook zo succesvol. Ik zorg dat ik het hele plaatje compleet krijg. Meten is weten! Ik voel mij soms net een medisch detective. 90% van mijn cliënten raken goed opgeknapt. Vaak kunnen ze stoppen met hun medicatie. Als mensen bij mij komen met de tekst: 'Ik ben zo moe', dan stuur ik een bloedsample naar een Heilpraktiker in Duitsland voor Donkerveld microscopie. Onverklaarde vermoeidheid heeft over het algemeen de volgende drie oorzaken. 1. Ooit een virus doorgemaakt die het lichaam nog niet geklaard heeft, vaak is dat Pfeiffer. 2. Een candidabelasting. 3. De ziekte van Lyme. De Borrelia-bacterie, een spirocheet, boort zich met zijn snuit in een lichaamscel en houdt zich na verloop van tijd zo schuil voor het immuunsysteem. Er zijn dan geen antistoffen meer zichtbaar in het serum, waardoor regulier vaak de diagnose Lyme wordt gemist. De Borreliabacterie wordt pas zichtbaar als een bloedcel doodgaat, dan kruipt de Borrelia-bacterie eruit. Bloed leeft twee tot drie dagen. De Heilpraktiker kijkt daarom vier opeenvolgende dagen naar het bloed en kijkt of de Borrelia-bacterie naar buiten komt kruipen bij het doodgaan van de bloedcellen.

De ziekte van Lyme

De ziekte van Lyme behandel ik met bepaalde homeopathische middelen die alleen in Duitsland geregistreerd zijn. In Duitsland is er veel meer kennis en kunde over de ziekte van Lyme, omdat het daar vandaan komt: uit het Zwarte Woud. De homeopathische middelen zijn zeer

19


effectief. Binnen 60 tot 80 dagen heb ik de Lyme eruit. Ik heb één keer iemand 100 dagen moeten behandelen. Daarna gaan we het microbioom weer herstellen, want daar zit ook altijd een disbalans in. Dat is de reden waarom teken je bijten, ze ruiken namelijk dat je een verzwakt immuunsysteem hebt. Mensen met een goed immuunsysteem worden niet door teken gebeten.

Onbegrijpelijk dat men middels een injectie de receptuur voor het maken van spike-eiwitten inspuit bij mensen, zodat het lichaam zelf spike-proteïnen gaat produceren. Post-COVID Syndroom

Sinds kort hebben we nog een vierde oorzaak van vermoeidheid: long COVID en vaccinatieschade van het coronavaccin. Onder een long COVID zit bijna altijd een Pfeifferinfectie die weer fullblown gereactiveerd is. Door Pfeiffer het systeem uit te werken verdwijnt de long COVID. Een enkeling heeft te maken gekregen met laaggradige ontstekingsprocessen, bijvoorbeeld in het hoofd. Deze mensen kunnen soms nauwelijks denken, hebben last van brainfogs. Kunnen zich niet concentreren en hebben een slecht geheugen. De laaggradige ontstekingen ontstaan als het immuunsysteem een overreactie geeft op de spike-proteïnen van het coronavirus of het -vaccin. De behandeling wordt dan ingewikkelder.

Onverklaarbare oversterfte

Wat nu zo gevaarlijk is aan corona is het spike-proteïne. Voor mij is het dus ook compleet onbegrijpelijk dat men middels een injectie de receptuur voor het maken van deze spike-eiwitten gaat inspuiten bij mensen, zodat het lichaam zelf spike-proteïnen gaat

20

produceren. En wanneer stopt die productie van spike-proteïne dan? Niemand die het weet. Met radioactieve labeling is gezien dat de spike-proteïnen zich kunnen accumuleren in alle organen. Overal kunnen ontstekingen ontstaan. Zo zien we een toename aan hepatitis, een toename aan afwijkende uitstrijkjes, kanker, auto-immuunziekten, trombose, hartof herseninfarcten, etc. Op de huisartsenpost heb ik ook regelmatig te maken met vreemde valincidenten. Mensen worden opeens niet goed in hun hoofd en vallen neer. Diverse mensen die zo van de trap zijn gevallen of van hun fiets. Ik zie ze dan met snijwonden of gebroken ledematen of trauma capitis. In de maanden november en december hebben we een oversterfte gehad van gemiddeld 1000 (!) mensen per week. Maar dat komt niet in het NOS-journaal. Iedere coronadode moest echter wel dagelijks gerapporteerd worden. In de Tweede Kamer zijn er vragen gesteld over de oversterfte. Er zou een onderzoek komen. Maar van dat hele onderzoek hebben we nog niets vernomen. En nog steeds kampen we met een zogenaamd onverklaarbare oversterfte, ook in de maanden april en mei was er nog steeds oversterfte. Wat mij echt enorm heeft verbaasd is hoe gemakkelijk artsen zeggen dat het vaccin veilig is. Dat weten we helemaal niet. Niemand weet dat. We weten nog helemaal niets over de langetermijneffecten. De fase-3 onderzoeken zijn pas in december 2023 afgerond. Een van de belangrijkste principes van de eed van Hippocrates is het voorzorgsbeginsel: “Do not harm”. Als je niet weet of een behandeling schadelijk is, dan zie je van die behandeling af. Dat artsen het zelfs aan zwangeren hebben geadviseerd, vind ik helemaal onbegrijpelijk. Een zwangere mag nauwelijks een paracetamolletje slikken, alleen als het echt niet gaat met de pijn. Maar een injectie die nog in de experimentele fase verkeert, die mag gewoon. In mijn ogen hebben heel veel artsen zich niet gehouden aan de eed van Hippocrates. Arts onwaardig!


In de tandheelkunde zou er ook meer gekeken mogen worden naar het microbioom. De mond is het begin van het spijsverteringsstelsel. Als dat niet goed gaat, heeft dat effect op de rest van het lichaam. Als tandvleesontsteking maar niet wil helen dan ligt de oorzaak vaak in het microbioom. Zoals Hippocrates al zei: “De dood huist in de darmen.”

Holistisch helen

Binnen mijn behandelingen werk ik samen met psychotherapeut Mariska Nuyens ("Grip geeft kracht") en Mylogenics therapeut Aslin Zeeman ("Beweeg pijnvrij"). Mariska neemt de psyche voor haar rekening, Aslin het bewegingsapparaat en ik de chemische processen. Alleen op die manier kan iemand geheel holistisch helen. Op alle drie de terreinen moet iemand aan de bak. Het mooie is dat wanneer iemand psychisch alles weer op de rit heeft, de chemische processen veel sneller op orde komen. En als de spieren gedeblokkeerd zijn, stroomt alles beter en dan gaat het ook sneller. De ideale samenwerking dus.

Heb je nog een wens voor de wereld? Iets dat je wilt overbrengen?

Jazeker. Een gezond lijf, daar ben je volledig zelf verantwoordelijk voor. Zoveel mensen leggen deze verantwoording buiten zichzelf. Een ziekte is hen overkomen. Maar als je een gezond eetpatroon hebt en een gezonde levensstijl met voldoende beweging, slaap, een goede stresshantering en geen middelen gebruikt, dan word je niet ziek en heb je een sterke psyche. Het is een totaalplaatje.

21


Boekbespreking

Het is de mens niet gegeven om een aardappel te maken TEKST: PETER DE VRIES | BEELD : PEJO

Het lichaam gebruikt dagelijks enige tientallen kilo's calcium. Net als een auto die enorme hoeveelheden olie gebruikt per rit. Het gebruik is zeer efficiënt. Het verbruik van olie wordt pas na duizenden kilometers merkbaar en als er een tekort is gaat de motor kapot. Eerst gaat er een oranje lampje branden en als daar geen actie op wordt ondernomen een rood lampje. Als je dan geen actie onderneemt en olie bijvult, kun je nog maar een heel klein stukje verder voordat de motor daadwerkelijk kapotgaat. In het lichaam werkt dat eigenlijk net zo. Helaas hebben we geen oranje en rode lampjes maar waarschuwingen zijn er zeker.

Ongezond voedsel is een sluipmoordenaar die zijn prooi pas na lange tijd omlegt 22


In zijn nieuwste boek 'Het briljant verborgen geheim van een gezond gebit en een goede gezondheid' gebruikt Hans Beekmans vaak de metafoor van een auto om zijn verhaal inzichtelijk te maken, wat erg goed werkt.

Signalen

In mijn nieuwe auto gaan wel eens lampjes branden op het dashboard waarvan ik geen idee heb wat er aan de hand is. Soms moet ik het zelfs opzoeken omdat ook het symbooltje op of bij het lampje me geen steek verder helpt. Beekmans vergelijkt het olielampje van de auto met waarschuwingen voor tekorten in het lichaam. Echter waar het olielampje een eenduidig signaal geeft komt er bij het lichaam een hele pagina aan waarschuwingen voorbij. Voor de bestuurder van een lichaam geen sinecure om dat te lezen op de juiste manier. Als het lichaam waarschuwt is dat meestal al een rood lampje. Je bent al te ver doorgereden. Via de (huis)arts of specialist komen er dan meestal (synthetische) medicijnen die niet veel meer doen dan het lampje van rood naar oranje zetten. Je kan door blijven rijden maar er is geen olie bijgegoten. Het probleem niet opgelost.

Opsommingen

Het boek heeft een veelheid aan opsommingen en moeilijke termen. Dat maakt het geen lekker leesboek maar dat was waarschijnlijk ook niet de intentie van Beekmans. En gelukkig is hoofdstuk drie al een uitgebreide begrippenlijst. De auteur roept de lezer op een gegeven moment zelfs op een persoonlijke mail te sturen voor meer informatie. Ook is er via QR-codes meer informatie beschikbaar in heel toegankelijke YouTube filmpjes. De moderne westerse mens heeft er door zijn levenswijze een groot aantal uitdagingen bij gekregen. Weliswaar is er voor veel mensen voldoende voedsel en altijd en overal beschikbaar, de kwaliteit en de capaciteit van dat voedsel om in de basisbehoeften van het lichaam te voorzien is ver onder de maat. Met de conclusies die de Canadese tandarts dr. Weston Price (1870 -1948) opschreef en publiceerde in 1923 over het verband tussen

voeding en lichamelijke aftakeling is in de tandheelkundige professie en wetenschap bar weinig gedaan. Die richtte zich liever op het restaureren van verrotte en scheefgegroeide tanden. Ofschoon het werk van Price niet geheel onomstreden is en zijn onderzoeksmethodes door critici te oppervlakkig en zijn conclusies te gemakkelijk en ongefundeerd worden bevonden, is het voor veel holistisch werkende artsen een standaardwerk gebleven. Belangrijk dat Beekmans hier in zijn boek ook maar weer eens opschrijft dat fluoride ook in heel geringe hoeveelheden schadelijk is. En dat kennelijk alleen de holistische of biologische tandartsen belangstelling lijken te hebben in het zoeken naar de oorzaken van tandproblemen. Anderen zijn gestopt bij symptoombestrijding.

Vitamine C en zo…

Het boek is voornamelijk een verslag van de resultaten van een lange zoektocht naar antwoorden op verschillende vragen over onze mond- en algehele gezondheid. Voeding is niet voor de gezelligheid of om een mentale behoefte te vervullen; het is bedoeld om lichaam en geest goed te laten functioneren. Beekmans legt uit welke stoffen we nodig hebben en hoe ze werken. Het is vrij technisch maar wel helder en noodzakelijk om te snappen hoe belangrijk het allemaal is.

HET BRILJANT VERBORGEN GEHEIM VAN EEN GEZOND GEBIT EN EEN GOEDE GEZONDHEID' Auteur: Hans Beekmans – tandarts ISBN: 9789461550804 Uitvoering: Hardcover, 86 pagina's Uitgever: Het schrijversportaal 2021

Hans Beekmans is al 40 jaar biologisch tandartsimplantoloog, opleider en onderzoeker. Uitvinder van de BlueM zuurstofgel, ontwikkelaar van zirkonium implantaten.

23


Onze ogen zijn de spiegels van de ziel, het gebit de spiegel van onze gezondheid. Suikers dienen vermeden te worden. Fruit eten is zeker gezond maar bevat ook suiker. Matig dus zelfs de inname van fruit, bepleit Beekmans. Grappig is dat hij het in dit verband heeft over een 'onsje' bramen. Het verraadt de leeftijd van de auteur, omdat al in 1937 de ons als maat definitief werd afgeschaft, nadat in 1820 al het metrieke stelsel werd ingevoerd. De ons is slechts een officieuze maateenheid die weinig jonge mensen nog begrijpen, mede omdat het omgerekend naar grammen grote verschillen kent. Sommige (wat oudere) mensen blijven 'ons' en 'pond' echter stug gebruiken. Na veel onderzoek concludeert Beekmans nogmaals dat het huidige voedsel in steeds mindere mate in staat is te voorzien in de behoeftes van het goed functionerende gezonde lichaam. Aanvullen met de juiste supplementen is daardoor steeds meer een noodzaak geworden.

24

Opmerkelijk vind ik de mening van Beekmans dat hij brood, pasta, rijst en patat niet ziet als voeding, maar als een soort drugs. Maar zijn uitleg is zeker acceptabel.

Fundamentele essenties van een gezond leven onthuld

Het is een fraai boekje geworden. De uitvoering verdient alle lof. Een mooi stofomslag, gebonden en een leeslint, goed leesbare letter en een lekker formaat (13x19 cm). Met de omvang van nog geen 100 pagina's is het ook geen pil waar je tegenop hoeft te zien, het is een prachtig handboek voor een beter en gezonder leven. Het is het levenswerk van tandarts Beekmans om de informatie die hij door onderzoek en studie en ervaring weet te vergaren toegankelijk en beschikbaar te maken voor iedereen die ook gezond wil leven. Zijn betrokkenheid bij de gezondheid van ons allemaal proef je in dit boek. Helaas zijn er te veel mensen die hier geen of te weinig aandacht aan (willen) schenken.


Symposium

Leven licht en liefde Datum

17 september 2022

Meer informatie Zie pagina 6 van dit magazine Prof. Dr. Roel van Wijk:

Het Symposium van 17 september 2022 is enkele dagen voor de periode dat de natuur zich naar buiten heeft gemanifesteerd weer ten einde is. Dan begint de periode van inkeer. LEVEN heeft zich uitbundig laten zien en keert in, een ritme dat ten nauwste is verbondenheid met het ons omringende LICHT. Het Symposion begint met een verdieping van de zoektocht naar het ongrijpbare en onkenbare agens LEVEN. In filosofie en natuurwetenschap is LEVEN steeds onder woorden gebracht in de taal en het bewustzijn van de tijd. In het verleden nauw verbonden geweest met LICHT, komt het in de nieuwe natuurwetenschappen opnieuw – hand in hand tevoorschijn met LICHT, levend LICHT. De mens tracht in zijn kosmische ontdekkingstocht het LICHT buiten zichzelf met LEVEN te verbinden, terwijl diezelfde mens in de zoektocht binnen in zichzelf ook bezig is LICHT met LEVEN te verbinden. Roel van Wijk begint de dag met de vraag hoe rijk wij – als Mens – op deze zoektocht naar kennis van LEVEN en LICHT al zijn geworden. We kijken naar de enorme hoeveelheid licht die in het lichaam wordt gevormd, in welke kleuren en kwaliteiten het aanwezig kan zijn, hoe we dat licht kunnen beïnvloeden, wat dat betekent voor ziekte en herstel, en welke oude en nieuwe geneeswijzen hierop juist kunnen aangrijpen. We volgen op een luchtige manier de natuurwetenschap die nog steeds opmerkt

dat de wereld wordt veroverd door het menselijke verstand. Echter zullen we ook de fascinerende ontdekking doen dat LEVEN, zich door die nu zelfbewust geworden Mens, zich als zelf-evoluerend manifesteert. Aan het slot van de dag gaan we op de nieuwe ontdekking van zelf-evoluerend LEVEN verder. We ontdekken dat het hier in de eerste plaats gaat om de ‘intensivering van bewustzijn’ in de richting waarin co-reflectie. Co-reflectie waarin de mens met de ander actief meedenkt en voelt door zich met de ander te identificeren. Wat dit betekent in en voor de soms verstikkende wereld van vandaag is een verbreding van wetenschap die de technisch-geestelijke organisatie van de Aarde kan dragen. Geleid door een perspectief dat Mens(dom) door zich middels co-reflectie en conspiratie op elkaar te ordenen en harmonie en verlichting te ervaren; of ook wel: Liefde. De dag wordt afgewisseld met praktijkinvullingen die deze denkwijze illustreren.

Prof. Harry Lamers:

Niets gaat zo snel als het licht, maar soms lijkt ook niets zo traag te gaan als het praten over licht. Het is bijna 40 jaar geleden (1984) dat Roel van Wijk en zijn wetenschapsteam, waartoe ik zelf ook behoor, officieel in de Irenezaal van het Jaarbeursgebouw te Utrecht het basis-bio-regulatie-systeem naar buiten hebben gebracht. En de basis van dit systeem zijn de biofotonen, maar zoals we thans weten reiken ze tot voorbij de hoogte van de kosmos. Twee jaar later hield ik mijn voordracht op een congres in Freudenstadt (D), waarin ik een internationaal gehoor van beoefenaren van de

25


‘neuraaltherapie volgens Huneke’ kon voorlichten over de constatering dat de helende werking van het lokale verdovingsmiddel Procaïne in de neuraaltherapie ligt in de repolarisatie en stabilisatie van de cytochroomoxidase. Dit is een hele mond vol. Hiermee wil ik zeggen dat ik met mijn mede-onderzoekers (Seeger en Göring maar natuurlijk ook Van Wijk c.s.) ontdekt had, dat de disbalans van een biofotonisch energietekort in de cel uiteindelijk primair als gevolg van een verstoorde celademhaling binnen het cytochroom-oxidase van de mitochondriale ademhaling gezien moet worden. Aan dit enzym vindt de biofotonische koppeling plaats tussen de geladen zuurstof en het geladen elektron van de waterstof. Deze disbalans kan worden opgeheven doordat de lading van het lokaal anestheticum procaïne als ladingdrager via het regulerend basis-bio-regulatie-systeem tot in de orgaancel getransporteerd wordt en met zijn + 290 mV de geïnactiveerde celademhaling repolariseert. Op die manier zet de lading van procaïne als het ware de deuren van de geïnactiveerde cel weer open, zodat elektronen en biofotonen weer van het binnenste van de cel naar buiten worden getransporteerd. We constateren hier dus het grote verschil, dat het middel procaïne in de reguliere geneeskunde als verdovingsmiddel geldt, maar dat het in de niet-reguliere geneeskunde als een heelmiddel op zichzelf beschouwd kan worden. Holistisch-biofotonisch is dit volkomen te begrijpen. Dat was in 1986. Dit jaar (2022) is mijn boodschap herhaald in het internationaal hoog aangeschreven Duitse AKOM-tijdschrift voor toegepaste complementaire geneeskunde. Daarmee sluit ik naadloos aan bij het huidige symposiumthema, dat op zijn beurt ook rijkelijk aan bod komt binnen het AKOM-tijdschrift en in de DAH-matrix-voordrachtenreeks binnen ‘Erfahrungsheilkunde’ Baden Baden in de jaren vanaf 2017. In 2006 publiceerde Nico Westerman, arts, het boek Bio-energie (de potentie van nietreguliere geneeskunde), daarin geeft hij een helder overzicht van het elektromagnetische regulatiesysteem van het lichaam en van het hele scheppingsbestaan. Ik mocht het voorwoord schrijven. Dit boek is veel meer dan

zomaar een boek! Dit is een gerichte boodschap van hem persoonlijk over het onderwerp van vandaag. Het antwoord op deze boodschap en de gesprekken in theorie en praktijk die we nu in ons symposium hopelijk zullen hebben, zijn nog steeds niet begonnen en komen mede met mijn cytochroom-oxidase-onderwerp ter sprake. Zijn (en mijn) modellen voor biofysische regulatie zijn opgesteld in de periode 19891991 en worden vervolgens verder uitgewerkt en uitgelegd tot 2006. Deze modellen laten waarachtig het onderscheid zien, dat gemaakt moet worden tussen bio-moleculair-, stofwisselings- en genetisch denken aan de ene kant en bio-fysisch en bio-energetisch regulatiedenken anderzijds. Want dit is nodig om hechtere samenwerking tussen reguliere en niet-reguliere geneeskunde te bewerkstelligen. Maar misschien meer nog om binnen de niet-reguliere geneeskunst op één lijn te komen, zoals op dit symposium hopelijk geschiedt. Westerman beschrijft vervolgens die bioenergie in drie hoedanigheden, hoewel ze eigenlijk nooit strikt gescheiden kunnen worden. Hij onderscheidt ze geestelijk modelmatig toch 1. als materiële aandrijfkracht, 2. als informatieve sturing en 3. als communicatie- en informatieoverdrachtspotentie. Want linksom of rechtsom, het coherente biofotonenlicht binnen de diepste basis van het BBRS en verbonden met zijn kosmische oorsprong, daar draait alles om! Licht als scheppende voorwaarde voor het Leven en als resonerende bron voor de Liefde. Ook hier op ons NVBT-symposium.

Bert Heintzberger

Samenvatting wondermeridianen van het symposium op 27 november 2021

Wondermeridianen kunnen een grote doorbraak betekenen in een behandeling van een chronisch zieke patiënt. Ze zijn een ondergeschoven kindje in de acupunctuur maar zouden bij elke additieve vorm van geneeskunde altijd als eerste behandeld moeten worden. Mijn ervaring leert dat daarna elke therapie in een later stadium veel beter aanslaat. Het probleem was dat deze blokkaden niet te testen zijn, ook niet in de acupunctuur. De kennis en de werking van de biofotonen ligt daar aan ten


grondslag. Op basis van een tekst waarin het woord biofotonen een sleutelrol vervult, zijn die wondermeridianen te diagnosticeren. Dit is het HL (Harry Lamers) filter. Vandaar dat het HL filter van cruciaal belang is. Het verlangt verder wel een grote medewerking van de patiënt zelf. Deze kan dagelijks met behulp van de procaïne-gel de punten blijven activeren. Wekelijkse controle en aanpassing van de punten en het eventueel aanpassen daarvan evenals de keuze welke wondermeridiaan te gebruiken zijn van groot belang. Uiteindelijk kan dan in vele gevallen de patiënt zich zelf genezen. Het is bij elke ziekte in eerste instantie zoeken naar een blokkade, deze opheffen en afwachten wat het lichaam uit zich zelf aan genezing tot stand kan brengen, kan worden beschouwd als een nieuw paradigma. Doet men dit niet, dan duurt alles veel langer en in feite is men dan bezig met een symptomatische behandeling. Het valt op dat met de behandeling van een wondermeridiaan alle klachten, waar die ook gelegen zijn, meteen een stuk beter gaan. De zwakste plek in de blauwdruk wordt namelijk versterkt.

Daarbij is het goed te bedenken dat er, behalve middels wondermeridianen, nog andere systemen zijn die een blokkade kunnen oplossen. Zo heeft Hahnemann zijn miasmaleer ontworpen. Inmiddels kunnen de wondermeridianen ook gebruikt worden bijvoorbeeld in combinatie met deze miasma’s en hypnose. In het licht van de biofotonen zou de definitie van een blokkade kunnen luiden: een gebied van waaruit geen informatie (biofotonen ) beschikbaar komt en waarin ook geen informatie kan doordringen. Het lichaam merkt niet op dat er sprake is van een blokkade en geneest niet. Het is de uitdaging van deze tijd dit onderzoek weer fundamenteel ter hand te nemen. Het HL filter: “Ik laat toe dat op deze plek een kwaddel procaïne gezet wordt, die een opening in de omheining maakt, die ik zelf opgeworpen heb of karmisch meegekregen heb van mijn voorouders. Nu dringen er weer signalen op bewustzijnsniveau, emotioneel niveau en fysiek niveau via de biofotonen vanuit dit gebied door in mijn gehele lichaam. Mijn lichaam merkt deze geïsoleerde trauma´s nu op en gaat ze verwerken”.

27


TEKST: VER A K A MPHORST

HASHIMOTO ELIMINATIEdieet™ Het

De ziekte van Hashimoto is de meest voorkomende auto-immuunziekte ter wereld. Door een chronische ontsteking van de schildklier raakt weefsel beschadigd en wordt minder schildklierhormoon aangemaakt. Hierdoor ontstaat hypothyreoïdie, ofwel een trage schildklier, met bekende klachten als vermoeidheid, kouwelijkheid, gewichtsproblemen, haaruitval, somberheid en brain fog. Schildkliermedicatie vult de tekorten aan, waardoor klachten afnemen. Desondanks houdt een grote groep schildklierpatiënten last van restklachten.

In dit artikel deelt Vera Kamphorst haar ervaringen met het inzetten van het Hashimoto Eliminatiedieet™ bij deze doelgroep. In een volgende editie praat endocrinoloog Danielle Steenvoorden ons bij over aandachtspunten voor patiënten met de ziekte van Hashimoto binnen de tandartspraktijk. Orthomoleculair therapeut en ervaringsdeskundige Vera Kamphorst vertelt: “Juist bij deze groep schildklierpatiënten is het belangrijk om de oorzaak van de trage schildklier te achterhalen. In 90% van de gevallen is de ziekte van Hashimoto de oorzaak. Door een trage schildklier te behandelen als auto-immuunziekte in plaats van een kapotte schildklier en focus aan te brengen op het aanpassen van voeding en leefstijl, kunnen klachten namelijk juist wel verminderen.” In de reguliere zorg is er tot op heden geen aandacht voor de auto-immuun component van deze aandoening en dat moet veranderen, te beginnen bij een vroegtijdige diagnose van de ziekte van Hashimoto. Er is inmiddels voldoende bewijs dat leefstijlgeneeskunde bij

28

auto-immuunziektes tot klachtenvermindering leidt, dus dit geldt ook voor veel schildklierpatiënten. Herstel start pas echt met de volledige diagnose en heldere voorlichting richting patiënten. En daar zet ik mij binnen de Happy Hashimoto Foundation, gesteund door endocrinoloog Danielle Steenvoorden en huisarts Lieneke van de Griendt, graag voor in. www.hashimotofoundation.nl

Het Hashimoto Eliminatiedieet™

Een trage schildklier wordt in de meeste gevallen veroorzaakt door de auto-immuunziekte ziekte van Hashimoto. Deze diagnose wordt binnen de reguliere zorg echter zelden gesteld. Een trage schildklier of hypothyreoïdie volstaat, waarbij de behandeling bestaat uit schildkliermedicatie waarmee de tekorten aan schildklierhormoon worden aangevuld. Toch kan een volledige diagnose, waarbij de oorzaak van de trage schildklier duidelijk wordt, helpend zijn. Zowel voor de therapeut bij het bepalen van de juiste aanpak, maar ook voor de cliënt. Begrijpen waarom je ondanks goede bloedwaarden nog klachten hebt, geeft niet alleen rust, het verhoogt ook de intrinsieke


motivatie om aan de slag te gaan met voeding en leefstijl. En juist daarin is veel winst te behalen bij auto-immuunziektes en dus ook bij de ziekte van Hashimoto. De diagnose ‘ziekte van Hashimoto’ is met een bloedonderzoek aan te tonen, door in aanvulling op TSH en FT4 ook de waarde voor antiTPO (en eventueel ook anti-TG) te controleren. Het auto-immuun protocol, afgekort AIP, is een eliminatie/provocatiedieet dat specifiek wordt ingezet bij mensen met een auto-immuunziekte of chronische darmklachten. Naast het opsporen van vaak onopgemerkte voedselallergieën of -gevoeligheden wordt tegelijkertijd ingezet op het aanvullen van nutriënten die nodig zijn voor immuun- en hormoonregulatie, darmgezondheid en weefselherstel. Ook leefstijlfactoren maken onderdeel uit van dit protocol. Gedurende de eliminatiefase (tussen de 30 en 90 dagen) worden alle voedingsmiddelen vermeden waarvan bekend is dat ze bij sommige mensen gezondheidsklachten kunnen opwekken. Binnen het AIP zijn dit alle (pseudo)granen, zuivel, eieren, nachtschades, peulvruchten, noten en zaden, geraffineerde suiker, alcohol, koffie, transvetten en andere kunstmatige toevoegingen. Wanneer de klachten in deze periode verdwijnen of sterk verminderen, is de kans groot dat (een deel van) de oorzaak van de klachten gezocht kan worden in deze voeding. De eliminatiefase wordt altijd gevolgd door een provocatiefase, waarin de geschrapte

OVER DE AUTEUR Vera Kamphorst is orthomoleculair therapeut en ervaringsdeskundige Hashimoto. Naast haar online praktijk Happy Hashimoto geeft ze les en nascholingen aan professionals over de trage schildklier en is zij oprichter van de Happy Hashimoto Foundation en de Week van de Trage Schildklier. Van haar hand verscheen het boek ‘Ik heb een trage Schildklier. Wat nu?’. www.hashimoto.nl

allergenen één voor één worden geherintroduceerd, waarbij nauwgezet in de gaten wordt gehouden hoe het lichaam en/of de psyche op het zojuist geherintroduceerde voedingsmiddel reageert. Een handig hulpmiddel in deze provocatiefase is een voedingsdagboek, waarin de deelnemer bijhoudt wat er gegeten wordt en welke klachten er worden opgemerkt op gebied van energie, pijn, spijsvertering, slaap, huid en stemming. ● Is er geen sprake van verslechtering of terugkeer van klachten? Dan wordt de volgende nutriënt geïntroduceerd. ● Is er wel sprake van een terugkeer van klachten? Dan wordt dit voedingsmiddel weer geëlimineerd en wordt gewacht tot de klachten weg zijn alvorens een volgende wordt geïntroduceerd. De totale duur van een eliminatiedieet kan hierdoor tussen twee en zes maanden duren. Al binnen twee tot zes weken kunnen spectaculaire resultaten behaald worden, zoals verbetering van de spijsvertering en stoelgang, vermindering van een opgeblazen gevoel, meer energie, een heldere geest, verbeterde slaap en gewichtsverlies. Het AIP is zeer succesvol bewezen bij de ziekte van Hashimoto, maar is zo radicaal anders dan het gemiddelde reguliere voedingspatroon, dat het uitvoeren van dit AIP-dieet voor sommige patiënten met de ziekte van Hashimoto vanwege hun vermoeidheidsklachten te ingrijpend is. Om die reden werk ik met het Hashimoto Eliminatiedieet™, waarin ik dezelfde methodiek volg als het AIP, maar slechts vijf voedingsgroepen onderzoek, die bij de meeste patiënten met de ziekte van Hashimoto problemen geven. Dit zijn gluten, zuivel, soja, alcohol en geraffineerde suikers. Juist deze vijf voedingsgroepen lijken bij mensen met de ziekte van Hashimoto vaker dan gemiddeld voor problemen te zorgen. Zo zie ik bij mijn cliënten dan ook dat het elimineren van deze vijf voedingsgroepen vaak al voldoende klachtenvermindering oplevert, waardoor doorstromen naar het AIP niet langer nodig is.

29


Waarom juist deze vijf: Gluten: Mensen met de ziekte van Hashimoto lijken een verhoogd risico te hebben op het ontwikkelen van glutenintolerantie, die vier keer hoger is dan voor anderen. Bovendien zorgt het principe van moleculaire nabootsing (kruisreactie) voor een verhoogd risico op ontstekingsreacties. De moleculaire structuur van gliadine in gluten lijkt erg op de moleculaire structuur van TPO en TG, waardoor het immuunsysteem bij aanwezigheid van hoge aantallen antistoffen tegen TPO of TG ook een ontstekingsreactie tegen gliadine kan opstarten. Deze gevoeligheid voor gluten is dus iets anders dan coeliakie, waarbij er antistoffen worden aangemaakt tegen transglutaminase. Ook wanneer coeliakie is uitgesloten kan het tijdelijk elimineren van gluten zeer goede resultaten opleveren vanwege dit principe van moleculaire nabootsing. Let op: Sluit voor de start van eliminatie van gluten altijd eerst coeliakie uit. Herintroductie van gluten bij onopgemerkte coeliakie kan ernstige opleving van auto-immuunziekte coeliakie uitlokken.

Zuivel: Ditzelfde principe van moleculaire nabootsing geldt ook voor caseïne in zuivel, waardoor ook caseïne een verhoogd risico op ontstekingsreacties geeft. Maar caseïne is niet de enige reden waarom zuivel een vast onderdeel van dit eliminatiedieet is. Mensen met de ziekte van Hashimoto lijken namelijk ook een verhoogd risico te hebben op het ontwikkelen van een lactose-intolerantie. Door alle zuivel op te nemen in dit eliminatiedieet en een voor een te introduceren kunnen beide onderdelen van zuivel onderzocht worden.

30

Soja: Soja heeft naast goede ook een aantal mogelijk negatieve eigenschappen, zeker voor schildklierpatiënten die medicatie slikken. Zo kan soja de opname en bruikbaarheid van schildkliermedicatie verminderen en kan het de werking van zink en TPO blokkeren; beiden belangrijk voor een goede schildklierwerking. Let op: Bij mensen die regelmatig sojaproducten gebruikten en nu elimineren, kan de opname van schildkliermedicatie verbeteren, waardoor een aanpassing van de dosis medicatie nodig is. Tijdige controle van bloedwaarden is aan te raden. Alcohol: Alcohol heeft een toxische werking op het lichaam en kan leiden tot leverschade, waardoor de omzetting van schildklierhormoon wordt bemoeilijkt. Bovendien kan alcoholgebruik TSH onderdrukken, waardoor er minder schildklierhormoon wordt aangemaakt. Regelmatig gebruik van alcohol vermindert zo de aanmaak van schildklierhormoon en de omzetting van T4 in de actieve vorm T3. Binnen het Hashimoto Eliminatiedieet™ wordt alcohol daarom geschrapt. Geraffineerde suikers: Het eten van geraffineerde suikers houdt verband met verhoogde ontstekingsactiviteit in het lichaam. Het is daarom wenselijk om tijdens een eliminatiedieet ook deze voedingsmiddelen tijdelijk te schrappen.

Naast het elimineren van ‘triggerfoods’ is de aanvulling van essentiële nutriënten net zo belangrijk. Tijdens de eliminatiefase wordt aangeraden om zoveel mogelijk puur, vers en kleurrijk te eten, met extra aandacht voor bottenbouillon, gras gevoerd orgaanvlees, vette vis en gefermenteerde groenten. Bij patiënten met de ziekte van Hashimoto is er bovendien vaak sprake van een tekort aan een aantal belangrijke nutriënten. Dit komt deels door een eenzijdig voedingspatroon, maar zeker ook door opnameproblemen, als gevolg van maag- en darmproblemen, medicijngebruik, chronische stress en een tekort aan schildklierhormoon zelf. Extra aandacht is daarom nodig voor ijzer, jodium, selenium, zink en vitamine D.


IJzer: Een ijzertekort komt vaak voor bij de ziekte van Hashimoto. IJzer is nodig voor de activatie van TPO, het enzym dat jodium omzet in de vorm waarmee schildklierhormoon gemaakt wordt. Controleren en indien nodig optimaliseren van het ijzergehalte verbetert de schildklierwerking en kan klachten van vermoeidheid verminderen.

suppletie lijkt in die gevallen de tekorten aan te kunnen vullen.

Jodium: Jodium is een belangrijk bestanddeel van schildklierhormoon. Toch is voorzichtigheid geboden. Jodium activeert TPO in de schildklier en bij aanwezigheid van hoge aantallen anti-TPO kan suppleren met jodium, en in sommige gevallen ook jodiumrijk voedsel zoals zeewier, een acute ontstekingsreactie uitlokken. Bij gevoelige patiënten met de ziekte van Hashimoto kan het daarom verstandig zijn om jodiumvrije suppletie te adviseren en kan zelfs het tijdelijk vermijden van jodium in voeding klachten doen afnemen en ontstekingen kalmeren.

1 De manier van starten moet passen bij de persoon. Niet elke cliënt is in staat om direct all-in te gaan. Bij hen is wellicht een gefaseerde aanpak beter.

Selenium: Selenium is een belangrijk mineraal voor de schildklier. Niet alleen voor het remmen van toxische effecten van jodium, maar ook voor zijn elementaire rol bij de omzetting van T4 naar de actieve vorm T3 en de regulerende werking op de aanmaak en activiteit van antistoffen tegen de schildklier. Suppletie met selenium kan de antistoffen doen dalen. Zink: Zink speelt een rol in de productie van schildklierhormonen en in de omzetting van T4 naar de actieve vorm T3. Bovendien zijn tekorten aan zink gelinkt aan de toename van het aantal antistoffen tegen de schildklier. Ook is zink een belangrijk mineraal voor gezond haar en laat haaruitval nu net een veel voorkomende klacht bij de ziekte van Hashimoto zijn.

Het uitvoeren van het Hashimoto Eliminatiedieet™ kan bij patiënten met de ziekte van Hashimoto een keerpunt zijn voor hun gezondheid. Het succesvol uitvoeren ervan is afhankelijk van een aantal factoren.

2 Steun van directe omgeving. Het informeren van de omgeving en support van hen voorkomt demotiverende opmerkingen zoals: “Ah joh. Eén plakje cake is toch niet zo erg? “ 3 Duidelijke boodschappenlijsten en receptideeën. Om vergissingen in de supermarkt te voorkomen is werken met lijsten van veilige producten en voorbeeldrecepten een fijn hulpmiddel. 4 Wees alert op angst voor provocatiefase Wanneer een cliënt 30, 60 of 90 dagen volgens het eliminatiedieet gegeten heeft en zich eindelijk weer goed voelen is angst voor terugkeer van klachten groot. In dit geval kan een langzamere aanpak van de provocatiefase helpend zijn.

Voor meer informatie en linkjes naar wetenschappelijke onderzoeken over invloed van voeding en leefstijl op hypothyreoïdie en Hashimoto zie: https://hashimotofoundation. nl/voor-professionals/

Vitamine D: Vitamine D (en ook Omega 3) spelen een belangrijke rol in de regulatie van het immuunsysteem en juist bij mensen met de ziekte van Hashimoto zijn hier vaak tekorten van. Met name problemen aan de vitamine D-receptor lijkt bij deze doelgroep een veelvoorkomende oorzaak te zijn. Alleen

31


TEKST: BERT HEINTZBERGER, TANDARTS BEELD : PEJO

In de aanloop naar het najaar kunnen we proberen om alvast weer wat meer inzicht te krijgen in het virus dat nu even 'weg’ lijkt, maar waarvan we vrezen dat het ons toch weer parten gaat spelen. De ontdekker van het hiv-virus (en Nobelprijswinnaar) professor Luc Montagnier beweert dat in Wuhan een ongelukje gebeurde bij de zoektocht naar een hiv-vaccin, omdat er een deeltje hiv-virus in het coronavirus zit. Het goede nieuws is, volgens Montagnier, dat de natuur dit soort moleculair gepruts weer snel zal elimineren. Worden virussen dan toch door mensen gemaakt? Welke rol speelt de cobra en kunnen we alvast even een kijkje nemen in oktober 2022? Men zegt namelijk dat het DNA van het spike eiwit gemaakt is van het dna van de cobra slang. Diverse mensen hebben mij gevraagd of ik met testen zou kunnen zien of dat waar is.

32


H ET I DEE IS N I ET SLECHT, MAAR IS H ET WAAR?

Het gif van een slang heeft de eigenschap dat het in de cel kan doordringen. Hetzelfde wat een virus moet doen om te overleven. Vandaar dat veel homeopathische middelen ter bestrijding van een virusinfectie gebaseerd zijn op een homeopathische verdunning van een slangengif. Middelen zoals lachesis (de adder), crotalis (de ratelslang) en vooral elaps (de arizonakoraalslang). Bij mijn weten bestaat er geen homeopathisch middel van de cobra slang. Het gif van de slang komt in het bloed terecht en daar wordt meteen het hemoglobine onschadelijk gemaakt. Het kan geen zuurstof meer opnemen. Het bloed met het gif komt als eerste in de long terecht. Het geeft ook bloedstolsels. Allemaal eigenschappen die we ook terugvinden in het coronavirus. Nu gaat het erom of de werking van het spike eiwit lijkt op de werking van het gif van de cobra ( homeopathie (1)), of dat er werkelijk dna van de cobra in het spike eiwit zit. In beide gevallen kunnen we dat dan bestrijden met een homeopathische oplossing van het cobra gif. In het laatste geval als er werkelijk sprake is van het cobra gif in het spike eiwit, dan spreken we van isopathie (2). Behalve professor Montagnier beweert ook de Chinese viroloog Li-meng Yan(1), dat het werkzame deeltje van het coronavirus een stukje is van het hiv-virus. Maar dat zou ook inhouden dat het hiv-virus eveneens door mensen gemaakt zou zijn. Ook van de cobra? Als inderdaad het spike eiwit van de cobra slang gemaakt is. Het deeltje zou door mensen gemaakt zijn in een poging om een vaccin te

Als er in het najaar een nieuw coronavirus komt, hoe zou dat er uit zien? maken tegen het hiv-virus. Er bestaan bio labs. Met een beetje kwade opzet zou er dan ook het zeer schadelijke coronavirus gemodificeerd kunnen zijn. Het zou waar kunnen zijn. Maar hoe komen we meer te weten? Zouden we het kunnen testen? Dan zouden we mensen moeten testen die corona gehad hebben. Welnu, die zijn er genoeg. Eigenlijk is iedereen met het virus in aanraking geweest.

DE TEST

We leggen een afbeelding van de cobra op de buik. Dat is dermate giftig dat iedereen daar zwak op reageert. Ferrum met D12 test positief! Dus er is werkelijk sprake van een cobra gif. Maar ook in de speciale potenties? Dan weten we het zeker. We testen nu achtereen volgens de potenties D30; D24; D60 en D1000 (2). Bij veel mensen blijkt vooral de D24 nog op te komen. Met andere woorden: het gif is nog zeer sterk aanwezig. Hierna het filter ferrum metalicum D12 (3) opleggen en dat blijkt positief. Conclusie: bij deze persoon is echt het gif van de cobra aanwezig. Datzelfde kunnen we ook doen met afbeeldingen van de crotalis en de elaps. Deze afbeeldingen opleggen geeft natuurlijk een verzwakking, maar het effectiviteits filter ferrum met. D12 is nu negatief.

(1) Het beroemde afwijkende punt dat de theorie van Li-meng Yan zou kunnen bewijzen.

33


Conclusie: dit gif is niet aanwezig. Als er in het najaar een nieuw coronavirus komt, hoe zou dat er uit zien? Velen gaan ervan uit dat er zeker een nieuwe variant komt. Met de TCM (4) methode verplaatsen we de proefpersoon naar de datum: 30 okt 2022. We leggen nu achtereen volgens afbeeldingen van slangen op. Ze testen natuurlijk allemaal zwak, maar er is er eentje waarbij het effectiviteitsfilter ferrum met. D12 positief aanslaat. Het is het gif van de elaps. Bij deze proefpersoon was dat gif van die elaps op dit moment negatief op het ferrum met. D12, maar op 30 okt is het wel positief. Daar zit het verschil. De conclusie is dan dat het heel waarschijnlijk is, dat er in het najaar een virus gaat circuleren op basis van het gif van de elaps. En elaps bevat het sterkste gif van de slangen. Niet mis dus. Wat kunnen we ter preventie doen? Dit mag rustig wereldkundig gemaakt worden. Natuurlijk is men al lang klaar met het in elkaar zetten van dit nieuwe virus.

OMKLI KKEN

We kunnen de methode van omklikken vanuit de acupunctuur toepassen. Het omklikken hebben we al vanaf het begin van de vaccinaties gebruikt voor de verschillende vaccins. En met succes. Bij personen die nu belast zijn met het gif van de cobra hebben we daar ook al heel veel ervaring mee. Maar omklikken voor in de toekomst, dat ligt toch wel iets anders. Normaal bij het omklikken hebben mensen het gif al in hun lichaam. Omklikken doet niets anders dan het lichaam optimaal in staat te stellen dit gif uit te scheiden. Het is hetzelfde als een homeopathisch (iso homeopathie) middel geven na een vergiftiging. Geef je het

middel voor de vergiftiging dan doet het niets. Het kan zelfs sterke negatieve reacties geven. Hoe moeten we dan preventief werken? Wellicht kunnen we het omklikken doen net op het moment als het virus actief lijkt te worden. Een andere methode is om een paar weken voordat het nieuwe virus hier is, een homeopathische verdunning van elaps in een D200 in te nemen. Dezelfde procedure die gevolgd wordt bij normale inentingen zoals bij de DKPT prik. Maar dat doe je een paar dagen voor de vaccinatie. Een derde mogelijkheid: We kunnen met de TCM (4) methode exact bepalen op welke dag, zelfs op welk uur iemand in contact komt met dat nieuwe virus. We verplaatsen de persoon naar dat tijdstip. Terwijl hij nu in deze modus is op die dag en dat uur, kunnen we hem in de toekomst omklikken. Dat laatste lijkt me het beste en ook het slimste idee. We wachten af. In ieder geval heeft het omklikken van het cobragif veel succes bij de long covidpatiënten. Probeer eerst het afweer-systeem optimaal te verstreken via de wonder-meridianen en daarna omklikken. PS: inmiddels is het 1 maand na het schrijven

van dit artikel. Het zogenaamde elaps virus is

reeds aanwezig! Veel eerder dan verwacht. Ik heb het bij verschillende mensen kunnen vaststel-

len. Sommigen zijn echt ziek. Ook bij mij weer

dezelfde verschijnselen: enorme jeuk aan handen en onderarmen. Bulten en blaren, vooral op de hartmeridiaan. Nu ook hartritmestoornissen.

Die heb ik in 1 dag kunnen doen stoppen met de

wondermeridiaan Yin Wei Mai, met het meesterpunt kringloop 6. De bekende cytokine storm. Het op hol slaan van het afweersysteem.

(1) Homeopathie: het gelijke met het gelijkende bestrijden. (2) Isopathie: het gelijke met het gelijke bestrijden. (3) Deze beweringen zijn slecht/niet gefundeerd door hard bewijs. De WHO blijft bij haar verklaring dat het virus niet in een laboratorium is ontstaan. Yan zou bovendien banden hebben met mensen in het gevolg van president Trump. Dat ze mogelijk toch gelijk heeft, ligt voor mij in het bewijs dat ik al mijn homeopathische middelen in 2020 heb kunnen uittesten op dat stukje in het genoom dat zo afwijkend is. Het is de beroemde afwijkende punt, die volgens haar niet toevallig ontstaan kan zijn (zie afbeelding op vorige pagina). (4) De voortesten, deze worden in de Vega test veel gebruikt oa vooral indien er sprake is van isopathie: D30. Het agens is aanwezig. D24: er bestaat orgaan schade. Een acute fase. D60: de acute fase is over maar de schade is nog niet volledig hersteld. D1000: er is een enorme gevoeligheid voor het agens. Met name kan men denken op emotioneel, bewustzijns niveau. D32: zeer ernstig. De schade is niet meer omkeerbaar. Deze potentie wordt het meest gebruikt om tumoren te testen. (5) Ferrum met. D12: effectiviteitsfilter. Dit bepaalt of iets belangrijk is of niet. Heeft het zin om iets wat getest is, te behandelen. (6) TCM: time controled medicine. Een speciale methode op bewustzijnsniveau om zich te verplaatsen in de tijd.

34


Mijn restauratie: Een natuurlijke match!

X

C

L E NT EL

E

NO RS E M O MON L

S

S

I

C

O

I

B

I

L

I T Y

C

A

I B C O M P A T

Admira Fusion – Het eerste keramisch vulmateriaal. Alleen maar indrukwekkende voordelen: 1) Geen klassieke monomeren, geen restmonomeren! 2) Ongeëvenaard lage krimpspanning! 3) Veelzijdig toepasbaar en bekende verwerkbaarheid!

Voor vragen/aanbiedingen, neem contact op met uw VOCO Vertegenwoordiger voor de actuele aanbiedingen of mail naar: b.dohle@voco.com (Bastiaan Dohle, Tel. 06-13559033)

35 VOCO GmbH · Anton-Flettner-Straße 1-3 · 27472 Cuxhaven · Duitsland · Tel. +49 4721 719-0 · www.voco.dental


Al enige tijd staat in mijn praktijk de PhotonWave, een apparaat voor kleur-lichttherapie om mij bij mijn holistische en bio-energetische tandheelkundige behandelingen te helpen in het begeleiden van de patiënten. Boeiend is te zien wat dit doet en waarom het een toepassing kan zijn om deze in de holistische praktijk in te zetten. TEKST EN BEELD : C .C . HUIJM ANS, TANDARTS | ILLUSTR ATIES : PEJO

PHOTONWAVE LICHT

Leona Vermeire van Photonwave op You Tube.

36

De PhotonWave in zijn voorlopende vorm de Syntonics – heb ik al vroeg ontdekt. Dat wil zeggen: iemand die ermee werkte. Dertig jaar geleden las ik het boek ‘Licht’ van Liberman, waarin wordt beschreven hoe je ogen verbeteren naar aanleiding van lichtbehandelingen. Achter in het boek stond het adres van dhr. Dijkhof in Alkmaar, die hiermee werkte. Hij heeft mijn ogen behandeld met de

Syntonics en harde lenzen. (NB. Hij polijstte de harde lenzen altijd, aangezien ze rafelig van de fabriek komen en daardoor over het algemeen slecht worden verdragen met als gevolg dat mensen zachte lenzen nemen, die echter slechter kunnen zijn voor de ogen en visus). De Syntonics was een loggere versie van de PhotonWave. Ik ging tijdens de behandeling voor een toeter zitten waar de verschillende kleuren handmatig werden aangeboden. Mevrouw Dijkhof stond ernaast om de glaasjes (de kleuren) te wisselen en zij begeleidde dat met een wekkertje: zo veel minuten die kleur en zo veel minuten de andere kleur. Het was dus alleen mogelijk te werken met enkelvoudige kleuren, er waren geen combinaties van kleuren mogelijk. Terug naar het heden: al sinds het jaar 2000 is de PhotonWave op de markt, het verder doorontwikkelde apparaat van de Syntonics. De PhotonWave heeft twee wielen met elk negen basiskleuren, die men kan mengen en zo een prachtig palet van


± 40 kleurcombinaties maken. Tevens maakt de PhotonWave gebruik van frequenties. Alles gaat automatisch: zo is het mogelijk kleuren te combineren, met frequenties en tijdsduur (zonder wekkertje of persoon die de kleurenglaasjes moet wisselen). Net als bij de Syntonics gaat de patiënt voor de PhotonWave zitten en kijkt in het apparaat. De therapeut stelt het apparaat in: er is keuze uit zo’n 100 vooringestelde programma’s waarmee verschillende soorten therapie kunnen plaatsvinden. Zo kun je met dit apparaat reguleren en ontgiften bijvoorbeeld op metalen, maar ook op emoties. Lijsten met klachten en programmacombinaties worden bijgeleverd en zijn dus al door vele testen ontwikkeld: welke kleuren en frequenties voor welke afwijking/ziekte/ oogprobleem gebruikt kunnen worden. Daar is door veel therapeuten, optometristen over de hele wereld, maar ook artsen zoals dr. Klinghardt die veel samenwerkte met Leona Vermeire, onderzoek naar gedaan. Leona Vermeire is een therapeute die al sinds de jaren ’80 met Klinghardt samenwerkt en dealer is van de PhotonWave. Via haar heb ik mijn PhotonWave aangeschaft.

DE LICHTWEGEN

Hoe werkt de PhotonWave als behandeling nu precies? Het licht, de kleuren en de frequenties komen via de ogen binnen en kunnen via drie wegen het lichaam beïnvloeden: 1. Via de normale weg, dus zoals we ‘zien’; 2. Via het ganglion superius naar de hypofyse en epifyse; 3. Van de retina naar het lymbisch systeem en hersenstam. Via de wegen 2 en 3 worden het zenuwstelsel en de hormoonhuishouding via de hypofyse, de epifyse en de hypothalamus Cerebrale Cortex 1a 1

Licht

1b 3

2

Retina Optische Zenuw Hypothalamus Pijnappelklier Hypofyse Limbisch Systeem Hersenstam Visuele Cortex

beïnvloed (zie afbeelding 1). De hypothalamus kan gezien worden als belangrijkste regulator van ons brein: daar gebeurt alles. Via een plexiglas, dat als een versterker (enhancer) werkt en gelegen is voor de uitgang van de PhotonWave kun je bepalen of je een regulerende, dus een verzorgende dan wel een ontgiftende werking van het licht wilt hebben. Zo ben ik in staat om mensen met lichttherapie voor te bereiden op de operatie die we gaan doen (regulerend) en te helpen met het ondersteunen van het ontgiftigingsproces van het lichaam (na de operatie). Het ontgiften kan worden toegepast op de tandheelkundige verdoving, aangezien verdovingen vrijwel altijd een leverbelasting geven. Een kleine kanttekening: de leverbelasting geldt niet voor procaïne, de (verdovings)vloeistof die we gebruiken in de Neuraaltherapie. Procaïne is een middel waar het lichaam gemakkelijk mee om kan gaan: het wordt niet gemetaboliseerd door de lever, die dus niet belast wordt. Ook kunnen we de ontgiftiging op de tandtoxines met de PhotonWave begeleiden. Dit kan door de getrokken wortel (die overigens één grote bron van toxines is) in een ampul voor het licht te zetten. Samen met het detoxprogramma zijn we in staat die toxines uit het lichaam te trekken. Immers: de tandtoxines hebben zich mogelijk als een focal infection uitgezwermd over het gehele lichaam. Bij dit programma verschuif je de enhancer zodanig dat het gat in het plexiglas voor de lens komt (d.w.z. geen versterking, maar onttrekking). Gebruiken we de enhancer echter zonder dat het gat voor de lens is geschoven, dan komen de hierna genoemde stoffen ‘binnen’ in het lichaam. Staan er bijvoorbeeld buisjes voor het plexiglas met vitamine C of Silicium dan maken we gebruik van het licht om dat in het lichaam te transporteren. Dit fenomeen heet teleportation. Je kunt diverse stoffen voor het licht zetten: voedingssupplementen, kruiden en homeopathische middelen. Voor dat laatste is een speciaal programma ontwikkeld. Overigens ben je met de PhotonWave ook in staat als therapeut zelf programma’s te modeleren, dan wel te programmeren. Dit is mogelijk na bijvoorbeeld ART-testen.

Afbeelding 1

37


GEZICHTSVELDVERGROTI NG

Bij het gebruik maken van dit apparaat zijn we ook in staat het gezichtsveld van iemand te vergroten. Het gezichtsveld van een kind met ADHD kan namelijk enorm beperkt zijn. Vroeger werd dit gemeten met de hand: men moest recht vooruitkijken, de therapeut naderde van de zijkant met een gekleurd staafje en de patiënt gaf aan wanneer hij het staafje in beeld kreeg. Dat deed men vanuit diverse kanten. Zo ontstond een gezichtsveldmeting die soms zeer beperkt kon zijn voor de diverse kleuren. Tegenwoordig gebeurt zo’n gezichtsveldmeting met de computer (Computerised visual field test). De behandelingen met de PhotonWave laten vaak een enorme verbetering zien van het gezichtsveld, wat tegelijkertijd een enorme verbetering dan wel genezing kan betekenen voor bijvoorbeeld ADHD-patiënten. Maar ook sporters kunnen hier veel voordeel van ondervinden. Ook voor hen is het van belang een groot gezichtsveld hebben, evenals goed werkende ogen en oogspieren. Ik noem het boek ‘Training beginnt im Gehirn’ van Lars Lienhard waarin hij oogoefeningen beschrijft waarmee topsporters worden getraind en begeleid om hen beter te laten presteren. Ook deze vorm van lichttherapie zou een enorme toegevoegde waarde kunnen hebben, puur omdat je het gezichtsveld vergroot. Tevens verbeter je het lichaam Voorbeeld van omdat je helpt met de ontgiftiging. Tenslotte gezichtsveldvergroting zijn de ogen via TCM (Traditional Chinese na een lichtsessie met Medicin) verbonden met de lever. Helpen we de PhotonWave. de lever met zijn loodzware taak, namelijk het Linker oog VOOR

Linker oog NA

38

ontgiften, verbeteren we langs deze weg ook de ogen en daarmee het lichaam en de fysieke conditie van zo’n topsporter. En wat voor een topsporter geldt, geldt voor iedereen!

EPI FYSE, DE PIJ NAPPELKLI ER

Onze schedelbasis kun je zien als een satellietontvanger. Een satellietschotel ontvangt en zendt een signaal door naar een decoder: iets wat in het midden ligt. In het midden van onze schedelbasis ligt de epifyse, de pijnappelklier. De functie van de klier is onder andere het ontvangen van informatie van de kosmos over ons ‘zijn’: wat wij als wezen zijn en waar wij vandaan komen, ofwel een bron van ‘goddelijke informatie’. De epifyse werkt vaak niet goed door vervuiling. De bekende vervuilers volgens dr. Dietrich Klinghardt (arts, ART) zijn: 1. Aluminium; 2. Fluoride; 3. Glyfosfaat; 4. EMG, stralenbelasting. Vervuilt de epifyse, dan verschrompelt de klier en daarmee vindt er een ontkoppeling plaats van het verkrijgen van de ‘goddelijke informatie’: onze decoder werkt niet meer goed. We zijn niet meer bereikbaar voor ‘daar waar we vandaan komen’. Hans Moolenburgh sr. (arts) die bekend was met de enorme gevaren van fluoride en daarom zo’n enorme strijd hiertegen leverde, zag die ontkoppeling ook al. Hij zei: “De mensen leven wel maar daar is ook alles mee gezegd. Het zijn robotjes”. Maar ook via aluminiumbelasting (via vaccinaties en chemtrails om maar wat te noemen) vermindert de werking van de epifyse. Met de PhotonWave hebben we een instrument om de epifyse in onze bio-energetische tandartspraktijk te verbeteren, te helpen met ontgiften op fluoride en andere zaken. Nieuw is het inzicht dat we het ontgiften op fluoride, maar ook op kwik, kunnen doen met melatonine. Melatonine is een slaaphormoon, maar werkt tevens als een ontgiftiger. Daarom wordt melatonine zelfs hoog gedoseerd (dosis van 20 mg en hoger) ingezet bij bijvoorbeeld kankerpatiënten. Die hebben namelijk vaak een slaapstoornis en missen daardoor volledig het herstelvermogen van het lichaam, want herstel – en ontgiftiging! - van het lichaam gebeurt tijdens de slaap. Een gezonde slaap is dus zeer belangrijk voor het lichaam. Melato-


nineaanmaak kunnen we nu stimuleren met de kleur turquoise van de PhotonWave en ook kunnen we via teleportation daadwerkelijk melatonine aan het lichaam toevoegen. Samen met enkele patiënten heb ik de effecten van de PhotonWave kunnen zien aan de hand van een levend bloedanalyse in mijn praktijk. Het bloed werd bekeken voor en na de PhotonWave en gaf een verbetering aan de rode bloedcellen (meer correcte vorm, minder samenklontering). Ook is het leuk van een patiënte te horen dat haar bioresonantietherapeute versteld had gestaan omdat ze geen verdoving traceerde in het geopereerde gebied. Voor mij logisch omdat ze hierop was ontgiftigd met de PhotonWave en de verdoving er dus ‘uit’ getrokken was. Goed om dit te horen van een onafhankelijke therapeute die niet op de hoogte was van de behandeling met de PhotonWave.

NOG MEER MOGELIJ KH EDEN *Ik zet ook licht in bij kinderen. Vooraf als ze tegen de behandeling op zien en mijn ervaring is dat dit bij volwassenen ook zeer toepasbaar is. Een patiënt werd

39

bijna agressief toen ik een cofferdam gebruikte. Dit was zeker niet gespeeld, deze nuchtere vrouw was zeer stoer en raakte toch volkomen van de kaart en eiste dat dit onmiddellijk verwijderd werd. Na een sessie met licht (emotie programma) kon ik zonder problemen verder gaan met de behandeling. *We kunnen ook met licht allergieën behandelen. Overgevoeligheid op verdoving bijvoorbeeld. *We kunnen water behandelen met licht en dat te drinken geven. *Een collega die bij mij onder behandeling was en kennis maakte met deze interessante vorm van therapie, kocht meteen een apparaat voor haar eigen praktijk, hetgeen een zeer zinnige investering bleek. Licht, kleurentherapie, frequentietherapie kan veel met je doen…

Dr. Klinghardt zegt dan ook: “Light is not a medicin of the future but a medicin of today”. De PhotonWave wordt thans verkocht als een wellness-instrument en is daarom relatief gezien goedkoop. De prijs zou heel anders zijn wanneer het als een medisch instrument gezien wordt. Met bovenstaande is de PhotonWave in mijn optiek eigenlijk niet anders dan een medisch instrument… A medicin of today!

39


Op 9 maart 2022 valt er een bericht in onze mailbox met de volgende vraag: “Goedemiddag, voor het blad Tandartspraktijk ben ik bezig met een stuk over evidence based dentistry. De Vereniging tegen de Kwakzalverij komt ook aan het woord en beschuldigt vooral de bio-energetische tandarts van het uitoefenen van niet effectief bewezen handelingen. Zouden jullie hierop willen reageren?” De afzender is tandarts en kersvers redactielid van het blad Tandartspraktijk (Onafhankelijk vakblad voor de tandarts) Jerry Baas uit Amsterdam.

PAN EL-LEDEN JERRY BA AS Tandar ts

PETER DE VRIES

Hoofdredac teur NVBT Magazine

Waarom doen biologische tandartsen het anders dan de universiteiten onderwijzen?

Bij het lezen van de naam ‘Vereniging tegen de Kwakzalverij’ krijg ik altijd extra energie. En dus antwoord ik de heer Baas naar eer en geweten: “In principe doen bio-energetische tandartsen alles wat de reguliere tandarts doet, maar hebben zij gekozen voor een persoonlijke, holistische en natuurlijke benadering. Dit betekent dat ze samenwerken met verschillende zorgpartners, waaronder fysiotherapeuten, logopedisten, homeopaten enzovoorts naar wie ze de patiënten, indien nodig, kunnen verwijzen. Ook gebruiken ze lichaamsvriendelijke materialen tijdens behandelingen zodat verdere klachten in de toekomst worden voorkomen. De bio-energetische tandarts doet eigenlijk vaker juist GEEN (be)handelingen als daarvan de noodzaak of de veiligheid of het gewenste resultaat niet van tevoren vaststaat.” Dit was een keurig politiek correct antwoord maar natuurlijk was ik te benieuwd wat de ‘anti-kwak’ nou specifiek gezegd had tegen Baas. En dat vroeg ik hem dus. Toen werd duidelijk dat Baas slechts een artikel uit 2016 op de site van de Vereniging tegen de Kwakzalverij had gelezen en op basis daarvan de NVBT om een reactie had gevraagd. Toen hij schreef: “Ook de Vereniging tegen de Kwakzalverij komt aan het woord” was dat dus overdrachtelijk bedoeld. “Op de website van de Vereniging tegen de Kwakzalverij staat het artikel: 'Uw tandarts, uw kwakzalver over bio-energetische tand-

40


heelkunde' van Cees Renckens. Hierin staat een opsomming van wat jullie anders doen dan de reguliere tandartsen: lidocaïne in plaats van articaïne, keramische in plaats van titanium implantaten, composieten zonder monomeren en het advies geen fluoride in tandpasta te gebruiken. Ook heeft hij het over Ozon, neuraaltherapie, acupunctuur en stoorveldtherapie. Klopt dit overzicht en zo ja, waarom wijken jullie af van wat er wordt onderwezen op de universiteit?” Met deze nieuwe vraag gaat Baas dus nog een stapje verder. Exemplarisch voor het klakkeloos aannemen van de ongenuanceerde woorden van Renckens. Ik zei al, ik krijg hier energie van en liet me verleiden tot het volgende: “De vraag moet eigenlijk zijn waarom universiteiten maar door blijven gaan met het onderwijzen van schadelijke en onbewezen behandelingen. En waarom ze niet willen zien dat er een volledig mens aan de mond vastzit. Het artikel van Renckens is van 2016 en was toen al achterhaald. De wetenschap is continu in beweging en daarmee komen nieuwe inzichten. Universiteiten staan er algemeen om bekend hierbij niet in de pas te lopen. In de geneeskunde heeft zich de afgelopen decennia een onmiskenbare verschuiving voorgedaan. Het terugvallen op evidence based medicine heeft van geneeskunde een bètawetenschap gemaakt, waarin het

wiskundige en statistische denken in risico's en ratio's de overhand heeft gekregen, boven empathie en het 'niet pluis' gevoel. Niet langer staat de individuele patiënt centraal, maar is de populatie waarvan hij deel uitmaakt de allesoverheersende rode draad. Bio- energetische tandartsen pleiten juist voor een grotere dosis menselijke inbreng die elke patiënt beoordeelt op basis van een zee aan kennis, ervaring en de vele individuele factoren die aan een ziektebeeld ten grondslag liggen tegenover het langs een meetlat van algoritmes en wiskundige kansberekeningen leggen. Klopt, elke (tand)arts komt dan met dezelfde diagnose, maar de patiënt is hier wel de verliezer, want de kans dat die diagnose verkeerd uitpakt is groter dan nu. Medici echter kunnen op deze manier geen fouten meer maken, als robots voeren ze de behandeling uit die de enig mogelijke diagnose voorschrijft.” Op deze manier begon er daadwerkelijk een soort discussie op gang te komen. Tussen de verschillende mailtjes zat echter veel tijd omdat de reacties van Baas vaak dagen op zich lieten wachten. Als reactie ontving ik dit: “Dat zijn boude uitspraken die je doet: universiteiten doceren schadelijke en onbewezen behandelingen en evidence based medicine is een slechte ontwikkeling. Veruit de meeste tandartsen in Nederland halen toch hun 'evi-

41


dence based' kennis van de universiteit. Ik ben dus benieuwd hoe de leden van de NVBT aan de kennis komen die jullie 'anders' maakt dan de reguliere tandarts en of die kennis ook niet probeert 'evidence based' te zijn door onderzoek al dan niet op een universiteit?” Niet verwonderlijk dat Baas mijn uitspraken nogal confronterend vindt. Het lijkt er namelijk sterk op dat hij vanuit het kamp van Renckens de oorspronkelijke vraag alleen voor de vorm stelde. Van Renckens c.s. weten we dat ze alleen maar roepen en nooit luisteren. Onlangs reageerde Renckens nog op een tweet van de NVBT met de woorden: ‘Kwak, kwak, kwak.' Ik heb hem bedankt voor zijn amusante bijdrage. Op Baas’ reactie antwoordde ik het volgende: “Wat ik zeg is dat de universiteiten jaren achterlopen. Er zijn zoveel mooie ontwikkelingen, maar het gaat jaren duren voordat ze daarvan misschien iets opnemen in hun opleidingen. Het is zo jammer dat afgestudeerde tandartsen eerst jaren moeten aanmodderen met hun universitaire bagage voordat ze eindelijk door

42

ervaring en het multidisciplinair uitwisselen van kennis tot betere inzichten komen. En eindelijk iets daadwerkelijk kunnen betekenen voor hun patiënten. En inderdaad het adviseren van het gebruik van fluoride is schadelijk, achterhaald en volstrekt onbewezen als het gaat om gunstige effecten op het gebit. Terwijl voor de schadelijke invloeden van dit neurotoxische gif de bewijzen zich blijven opstapelen.” Daarna bleef het oorverdovend stil. Of deze correspondentie heeft geleid tot een publicatie is mij niet bekend. Ik kon het niet vinden in ieder geval. Wat ik wel vond in het aprilnummer van Tandartspraktijk: ‘Groene thee kan tot 6.83 ppm (deeltjes per miljoen) fluoride bevatten.’ Dit blijkt uit onderzoek gepubliceerd in het wetenschappelijk tijdschrift van de Canadian Dental Association. Gezien de hoeveelheden adviseren de onderzoekers tandartsen hiermee rekening te houden bij het voorschrijven van fluorbehandelingen. Bio-energetische tandartsen willen liever helemaal géén fluorbehandelingen voorschrijven. Dan kan je daarna gerust één extra kopje groene thee nemen.


Congres

GEZONDHEID EN DE ROL VAN BEWUSTZIJN

VAN THEORETISCH MODEL NAAR PRAKTISCHE TOEPASSING

29 september 2022 Dagvoorzitter Sprekers o.a.

Locatie Tijden Prijs Inschrijven

drs. Sabine Uitslag dr. Marian Kaljouw prof. dr. Sarah Durston Garret Yount, PhD dr. Eva Noorda

dr. Lidewij Hoorntje dr. Hans Kerkkamp dr. Mahesh Gandhi

Hotel Landgoed Zonheuvel in Doorn 09.00 - 17.00 uur e 250,www.aim-edu.nl

Beeld: Jan van der Greef

Accreditatie aangevraagd bij de AVIG, NVAA en KNMG

43


HET GELIJKE GENEZEN MET HET GELIJKE GEZONDHEID IS VOOR DE MEESTE MENSEN VANZELFSPREKEND.

Met een reis door veertig jaar huisartspraktijk levert Léon Scheepers een prachtige

hommage aan de homeopathie af. Het boek verdient een groot publiek maar zal het waarschijnlijk moeten ontberen. De tragiek van het onderwerp wellicht. Ook heeft geen grote uitgever het boek omarmd. Dat is te merken aan de uitvoering. In de lay-out is het hier en daar ook niet helemaal goed gegaan. En door een strakke verlijming in een (te) dunne rug is het lastig anders te lezen dan vasthouden met twee handen en flink kracht zetten om het boek open te houden. Dit alles doet uiteraard niets af aan de inhoud. Er is overigens ook een luisterboek beschikbaar en vertalingen in het Frans en Engels. TEKST: PETER DE VRIES | BEELD : FAINA GUREVICH

Het microbioom

Scheepers neemt de lezer in dit boek mee op zijn reis door een voortdurend veranderende wereld. Tijdens deze reis komt hij tot inzichten en doet hij ervaringen op die hij ten dienste stelt van hen die een beroep op hem doen: zijn patiënten. Maar het gaat verder. Hij ziet hoeveel mensen onnodig tekort worden gedaan omdat ze niet op de juiste manier aan hun herstel van gezondheid mogen werken. Ik kies hier een ingewikkelde formulering omdat Scheepers dat ook doet. Hij beseft zich terdege dat zijn ideeën en praktijken niet algemeen ingang hebben of door de elite geaccepteerd en gewaardeerd worden. Hij blijft benadrukken hoe hij bovenal een regulier werkende arts is met enorm respect voor de huidige stand van de geneeskunde. Echter er is zoveel meer. Er kan zoveel meer geboden worden aan patiënten. Hij wil dit zo graag wereldkundig maken

44

en voor erkenning vechten. Niet voor hemzelf maar in het belang van de minder gezonde medemens. Hij staat niet stil en volgt alle ontwikkelingen op de voet. Dat het microbioom momenteel zo duidelijk een rol speelt in de kern van onze gezondheid beleeft hij als weer een aanvullende stap in de richting van de optimale zorg voor (behoud van) gezondheid.

Paradigma

“Wanneer patiënten genezen met een product waarvan we de werking niet kunnen verklaren, moeten we dit dan veroordelen of trachten te benutten?” Of zoals Descartes zegt: “Wanneer wetenschappelijke feiten niet te verklaren zijn door de heersende theorie, moet men niet de feiten in vraag stellen, maar de theorie.” Het eeuwige gevecht van de arts, met aanvullende homeopathische kennis (zoals Scheepers blijft benadrukken), tegen het paradigma


Hahneman Memorial in Wasinghton DC (VS).

van de Evidence Based Medicine. Terwijl het gelijke met het gelijke behandelen ongemerkt al ingang heeft in de conventionele geneeskunde zonder dat de bestrijders ervan het doorhebben. Vaccinaties, uiteraard, maar ook bijvoorbeeld amfetamine voor mensen met ADHD. Aspirine heeft als bijwerkingen koorts en hoofdpijn. Of kankerverwekkende bestralingen bij de behandeling van kanker. Als er een hittegolf heerst is het beter warme dranken te drinken en lauw, of zelfs warm te douchen. Als je oververhit in een bak ijswater zou springen is dat niet ongevaarlijk. Een cardiale shock kan je fataal worden. Het illustreert wat het in contact brengen met tegengestelden kan veroorzaken.

Individuele geneeskunde

De grote valkuil van de conventionele geneeskunde is de massa. Medicijnen worden

LIJFWACHT Auteur: Léon Scheepers ISBN: 978 9464078527 Paperback 371 pagina’s www.lijfwacht.be

getest op gezonde witte mannen van 25 jaar en moeten dan werkzaam zijn voor iedereen die we onder een bepaalde diagnose weten te vangen. Vrouwen krijgen zelfs vaak dezelfde medicatie en hoeveelheden bij vergelijkbare klachten en symptomen als mannen, zelfs nu we weten dat het vrouwenlichaam heel anders met deze stoffen omgaat. Maar zelfs al zou je kijken naar verschillen tussen man en vrouw en tussen jong en oud dan nog schiet je met een kanon op een mug. Homeopathie is

45


gericht op de genezing van de gehele mens en niet op het verhelpen van één bepaalde klacht en is daarmee heel specifiek individu gericht. Het liefste zou ik in deze boekbespreking het héle boek van Scheepers overtypen omdat het zoveel waardevolle informatie bevat. En zou je de (halsstarrige conventionele) medische wereld willen opschudden: “LUISTER NOU TOCH EENS!!” Maar dat helpt niet, weet ik ook wel, en werkt zelfs averechts. Tijdens de recente pandemie hadden de werkende middelen gewoon gebruikt moeten worden en het verschil moeten maken. Nu probeerden artsen hun werkende middelen onder de aandacht te brengen in het belang van ons allemaal en werden precies daardoor optimaal tegengewerkt door de grote roergangers. Verwerping, minachting en zelfs verboden en boetes waren hun deel. Openlijk de strijd aangaan is niet handig. De arena is geprepareerd zodat de winnaar vooraf vaststaat. Een guerrillaoorlog ligt meer voor de hand.

Salutogenese

Hierboven zei ik al dat in de ideale situatie het homeopathische geneesmiddel bij een patiënt werkt als een sleutel op een slot. Omdat het zo specifiek voor juist de klachten van die patiënt wordt gemaakt en niet voor een heterogene groep die enkele overeenkomsten heeft in klachten en symptomen. En het totaalbeeld niet alleen de behandeling van een klacht maar het doel is altijd het verhogen van de algemene gezondheid. Hier gaat het ook vaak mis bij conventionele tandartsen die niet de algemene gezondheid van de patiënt meenemen in de behandeling van een klacht waarvan het lijkt alsof die zijn oorsprong heeft in het mondgebied. Vaak

De kunst van het leven is levenslang verwonderd te blijven 46

wordt dan de klacht, tijdelijk, verholpen maar niet de oorzaak aangepakt en in het ernstigste geval krijgt de patiënt er door de behandeling zelfs problemen bij.

Hoofdstuk vier

In Chinees sprekende landen is vier een ongeluksgetal. Erger nog dan ons getal dertien. De klank van het uitgesproken getal ‘vier’ is synoniem aan de klank van het uitgesproken woord ‘dood’ In het boek van Scheepers is voor mij hoofdstuk vier de dooddoener. Het geeft een opsomming van anekdotes en casussen. Meer dan honderd pagina’s verhalen over patiënten uit Scheepers’ praktijk en hun, in meer of mindere mate, succesvolle behandeling met homeopathie. Inclusief alle gebruikte stoffen met foto en de structuurformule. Ik begrijp de noodzaak van deze contributie aan het boek maar ik vond het een hele kluif om door te worstelen. En waarom een dooddoener? Omdat ik, net als ik op het punt sta met mijn klachten naar een homeopathisch arts te rennen omdat ik net 40 spectaculaire genezingen onder ogen had, moet lezen dat in de meeste gevallen de zoektocht naar het constitutiemiddel lang en vruchteloos is. Het is geregeld zwoegen en ploeteren en patiënten moeten veel geduld aan de dag leggen. Elke patiënt wordt gezien als een apart individu met specifieke kenmerken, eigenschappen, eigenaardigheden en gewoontes waarvoor één middel gevonden moet worden. Wat een contrast met de 10 minuutjes die een conventionele huisarts uittrekt per patiënt en waarvan de meeste tijd opgaat aan het vragen naar welke apotheek het recept gestuurd moet worden voor een pilletje, zalfje en/of drankje dat vast wel zal helpen bij de gemelde klacht(en). En anders moet er maar eens een specialist naar kijken. De specialist van het gebied waarvan de patiënt denkt dat de klacht zich manifesteert. Gelukkig, schrijft Scheepers, is homeopathie erg genereus en ook al is hét middel nog niet gevonden, er zijn geneesmiddelen die al vaak erg veel kunnen betekenen bij een (sub)acute


Mijn mening is dat de wetenschap juist nieuwsgierig zou moeten zijn naar iets wat nog niet valt te verklaren situatie of verlichting geven bij een chronische situatie. Het grootste voordeel is zeker dat het voorschrijven van conventionele geneesmiddelen beperkt kan blijven.

hier ooit nog eens zijn tanden in zet. Maar veel belangrijker zou het natuurlijk zijn wanneer ieder in deze het voorbeeld van Zwitserland zou volgen.

Coronacrisis

Patent

Hoe groot de frustratie ook mag zijn dat de homeopathische behandelingen bij een corona infectie niet worden toegejuicht en omarmd, het kan altijd erger. Waar in Zwitserland de regering in 2017 beslist om de homeopathische geneesmethode, uitgeoefend door artsen met een bijkomende opleiding in de homeopathische geneeskunde dezelfde status toe te kennen als gewone geneeskunde, zijn er ook landen in de wereld waar homeopathie door artsen bij wet verboden is. En niet de minste, namelijk: Canada, Denemarken, Finland, Noorwegen, Slovenië en Zweden. Waarom juist heel Scandinavië zo tegen deze mooie geneeskunst is zal onderwerp van een studie kunnen zijn. Ik vind het frappant en ik ben eigenlijk heel benieuwd wat hier speelt. Laten we hopen dat een antropologiestudent

Een fundamenteel nieuwe manier van het ontwikkelen, produceren en beschikbaar maken van medicijnen zou een begin zijn van een betere wereld volgens Scheepers. Hij eindigt zijn prachtige boek met de spreuk van Epictetus: “Iedereen wist dat het niet kon, tot er iemand kwam die dat niet wist.”

Het boek verschijnt nog midden in de Covid-19 ellende. Toch kan het niet onvermeld blijven. Als de arts-homeopaat de kans krijgt om de patiënt vanaf de eerste Covid-19 symptomen te behandelen is de kans groot dat de evolutie van de ziekte voorkomen kan worden. En dat wordt geboekstaafd door enkele casussen waarin het Scheepers gegund wordt. Gedurende de pandemie wordt hij echter steeds cynischer vanwege het negeren en ridiculiseren van zijn bijdragen. Het Vlaams huisartsensyndicaat verwijt de Belgische arts-homeopaten zelfs over de rug van doodzieke coronapatiënten reclame te maken voor hun verwerpelijke bedrog-praktijken. Een protestbrief naar het syndicaat onderschrijft Scheepers met collegiale groet, Léon Scheepers, Meester bedrieger.

Waarom is er niet één geneeskunde? Deze vraag stelt Scheepers in hoofdstuk acht. In China e.o. is dat wel degelijk het geval, weet ik uit eigen ervaring. ‘Westerse’ geneeskunde, Traditionele Chinese Geneeskunde (TCM) en Homeopathie zijn daar één. Het boek ‘Dodelijke medicijnen en georganiseerde misdaad’ van Peter C. Gøtzsche legt uit waarom dat juist in de rijkere landen wel gescheiden wordt en waarom er zo hard wordt opgetreden tegen de kwakzalvers van de TCM- en Homeopathiebeoefenaars. Dit boek is een van de redenen geweest waarom Scheepers zijn eigen praktijkervaringen te boek wilde stellen. Het is, zeker voor een leek, een hele kluif en ikzelf zou adviseren te beginnen met het toegankelijker boek ‘Dodelijke leugens’ van C.F. van der Horst. (Een pseudoniem uit veiligheidsoverwegingen!) Dit boek is ook door mij besproken in NVBT Magazine voorjaar 2018, pagina 38 e.v. En aangehaald in NVBT Magazine voorjaar 2020, pagina 17 e.v. en zomer 2020, pagina 19. De twee passages uit het boek van Gøtzsche die voor Scheepers essentieel zijn: ‘Het is principieel immoreel dat er op geneesmiddelen een patent kan rusten’ en: ‘Medische praktijk die wordt beheerst door markteconomische principes werkt niet ten behoeve van de patiënten.’

47


Casus

LANGDURIGE KLACHTEN na corona

SIMPEL EN EENVOU DIGE BEHAN DELI NG MET DE WON DERMERI DIAN EN. TEKST: BERT HEINTZBERGER, TANDARTS | BEELD : PEJO

Het verslag hoe een patiënt het beleeft. Zo begon het:

“Via mijn broer heb ik uw mailadres ontvangen. Mijn broer heeft een lezing van u gevolgd en na uw lezing heel waardevolle informatie van u ontvangen. Omdat ik met een aantal vragen over de veiligheid en het nut van een aantal tandartsbehandelingen (het gaat onder andere om hoog gedoseerde fluoridebehandelingen) worstel, zou ik graag advies hierover ontvangen. De fluoridebehandelingen zijn zelfs voorwaarde voor verdere behandeling. (Mijn kinderen heb ik bewust geen fluoride gegeven, ze zijn inmiddels volwassen en hebben een mooi en gezond gebit.) Maar omdat ik vermoed dat u niet meer praktiserend bent, vind ik het wel een beetje ongepast om u te benaderen. Met enige schroom benader ik u toch……. Mocht u zelf niet willen of kunnen reageren, misschien weet u iemand aan wie ik mijn vragen en behandelplan voor zou kunnen leggen.”

48

Telefoongesprek:

Patiënte werkt in de gezondheidszorg en is tweemaal ingeënt. De vraag is of er een relatie is tussen de slechte mondgezondheid en Covid. Covid kwam vrij snel naar voren in het gesprek. Na het telefoongesprek volgende e-mail: Beste Bert, Wat geweldig fijn dat je mee wilt denken! Daar ben ik zo blij mee. Covid heeft mij gesloopt, zowel fysiek als emotioneel. Aanleiding om te bellen voor advies was voor mij het behandelplan van de tandarts i.v.m. de sterk verhoogde streptococcus mutans. Zelf wilde ik eerst herstellen van Covid, maar dit was een onjuiste denkwijze volgens de tandarts. Maar dat je mee wilt kijken vanuit Covid, dat is super! Want ik weet zelf onderhand niet meer wat ik nog kan doen om te herstellen, ik word er moedeloos van.


26 september 2021 ben ik positief getest. Ik ben 4 weken goed ziek geweest. Extreem veel gehoest, benauwd, koorts, dikke tong met dik grijs beslag, extreem moe, spierzwakte, smaaken reukverlies. Vanaf begin november neem ik deel aan een post-Covid traject. Dit is inspanningsfysio en ergotherapie. In de eerste twee maanden was er ook begeleiding van een fysiotherapeut in verband met mijn benauwdheid.

zijn. In eerdere artikelen heb ik beschreven hoe dat te testen is.

Hierbij een overzicht van de medicatie en supplementen, die ik neem. Tot twee weken geleden nam ik volgens voorschrift huisarts: - 1 x daags hydrochloorthiazide 12,5 mg (i.v.m. te hoge bloeddruk) - rosuvastatine 10 mg. (De rosuvastatine slik ik pas sinds mei 2021) Sinds anderhalve week i.p.v. hydrochloorthiazide Losartan 50 mg. Dit is voorgeschreven omdat kalium onder de grens zat.

De supplementen/medicatie kreeg ik pas op donderdagmiddag binnen, dus vanaf donderdag 10-2 ben ik ze gaan gebruiken. De amalaki werkte de eerste dagen wat laxerend, maar dat is nu niet meer zo. Op de Immune Support heb ik de eerste 4 dagen na inname een reactie gehad van lichte ritmestoornissen en een naar drukkend gevoel op de borst. Dit duurde ongeveer 2 uur. Deze reactie heb ik nu niet meer. De aangekruiste punten behandel ik elke dag volgens afspraak met de procaïne gel. De eerste dagen waren de punten gevoelig, nu is dat minder. Ik ben gestopt met de rosuvastatine en de kaliumlosartan. I.p.v. de kaliumlosartan heb ik nu de hydrochloorthiazide weer.

Daarnaast neem ik dagelijks: - calciumcitraat 200 mg - Q10 100 mg - omega 3 visolie - multivitamine Be-life of vitamine C1000 mg met zink - Vit D3 Ik ben 64 jaar, eet vegetarisch.

1e behandeling:

HL filter, de wondermeridiaan Jen Mo komt op. Dit is de meridiaan die frontaal verticaal precies in het midden loopt. Meesterpunt: longen 7. Door de patiënt kaarten laten uitzoeken om de oorzaak van onderliggende blokkaden op te sporen. Dit omgezet in het getal: 042607 2e getal:286006. Therapeutisch punt JM 17: punt midden op het borstbeen. En lever 13. Het alarmpunt van de milt. Zit aan de voorkant op het laagste punt van de ribben. Alle punten zijn behandeld met procaïne injecties. Thuis doet ze die punten ook met procaïne gel. In feite zijn er slechts een paar punten behandeld met procaïne. Maar het is wel essentieel, dat het precies de juiste punten

Beste Bert, Volgens afspraak laat ik even weten hoe mijn reactie op de behandeling is geweest en hoe het nu met mij gaat. Voor mij een wereld van verschil voor en na uw behandeling. Ik ben heel blij dat mijn broer alles opgeschreven had, zodat ik alles nog eens heel aandachtig kon doornemen.

De verandering na uw behandeling is dat ik veel minder wazig in mijn hoofd ben. De dikke mist is verdwenen. Voor de behandeling was ik intens moe, zonder dat ik iets of veel gedaan had. Ik moest veel huilen van vermoeidheid, had hoofdpijn. Ik werd in plaats van minder benauwd steeds benauwder bij bijv. fietsen en lopen. Ik viel overdag veel en lang in slaap. Ik kan na uw behandeling weer zonder te hoeven stoppen naar het dorp fietsen, ben duidelijk veel minder benauwd. Ik ben nog wel vermoeid na twee uur werken, maar ik hoef niet meer te huilen van vermoeidheid en slaap ook niet meer de hele middag na twee uur werken. Voel mij mentaal ook beter, ben weer blijer. Dus al met al een grote en fijne vooruitgang! Opvallend is dat ik deze week een soort pijn(tje) in de linkerzij heb, die ik eerder niet had en er zitten veel licht rode plekjes op mijn gezicht.

49


2e behandeling:

I- am- filter, dat je mag zijn wie je werkelijk bent. De wondermeridiaan Dai Mai komt op. Deze heeft een relatie met het 2e chakra. Kaarten: onrecht. Meesterpunt: galblaas 41. Eerste getal: 789426 Helende punten: Jm 4 (vier vingers onder navel) en twee punten twee duimbreedten vanuit de middenlijn net boven het schaambeen. Kaarten: het onrecht goed verwerken, geen zelfmedelijden. Je levenspad volgen. 2e getal: 942107 Bovendien het litteken geprikt van twee keizersneden. Samengevat: Hier komt de ondergeschikte rol naar voren die de vrouw in het voorgeslacht had binnen het huwelijk. De situatie daarna: De volgende behandeling laat door omstandigheden even op zich wachten. De klachten die er op dit moment zijn: Na relatief geringe inspanning, vaak onverwacht, ineens heel erg vermoeid. Dit uit zich in intens vermoeide ogen (anderen zien dit dan ook aan mij), ‘gefladder’ in de hartstreek, coördinatie van en gevoel in de benen verandert, onvast op de benen, gevoel er doorheen te zakken, bibberende benen. Kan (te) veel prikkels niet verdragen. Bijvoorbeeld kinderen op school, die rennen en vliegen, lawaai maken, allerlei verschillende kleuren dragen. Alle geluiden, prikkels en kleuren komen zo hard binnen, net of ik ze niet meer kan filteren. Heb moeite met de volgorde van routinehandelingen, zoals aankleden, ontbijt klaarmaken. Ik moet er heel goed bij nadenken, alle routinehandelingen kosten mij veel moeite en energie. Dit geldt bijvoorbeeld ook voor autorijden. Ik ben heel vergeetachtig. Net of ik gaten in mijn geheugen heb. Ik vroeg laatst aan een vriendin hoe ik haar had leren kennen, wist het echt niet meer. Ik moet alles opschrijven, anders weet ik het niet meer.

50

Kan mij slecht concentreren. ’s Morgens word ik naar wakker, een soort van ziek gevoel. Misschien vergeet ik nog wat, maar dat volgt dan nog wel. Patiënte kan pas een tijd later weer komen. Ik heb haar in de tussentijd behandeld op afstand via de computer. Vooral de relatie met de hersenen is heel belangrijk. Dat is voor de volgende behandeling.

3e behandeling:

Het probleem in de mond blijkt een kleine donkere ontkalking te zijn net boven het tandvlees van de 34. Dat moet er al lang zitten. Het tandvlees ziet er heel gezond uit. De tandarts is overstag gegaan en stelt behandeling met fluoride niet langer als voorwaarde voor verdere behandeling. Testen: nier zwak plus hersenen links. Ze reageert iets op Wifi en het grafeenoxide. Toevoegsel in het vaccin. Het vaccin en Covid doen niet veel meer. Alleen de orgaanschade is nog over. De hersenen testen nog heel zwak. De rest valt wel mee. Testfilter gemaakt: herstel hersenen D30. Hiermee blijkt de wondermeridiaan Yang Chiao Mai op te komen. Die heeft inderdaad via blaas 1 en 2 verbinding met de hersenen. Hier ligt dus een mogelijkheid. Meesterpunt blaas 61 aan de buitenkant onder de enkel. Ze draagt strakzittende kousen tegen het opzwellen van de benen en voeten (Ik vraag me af waarom dit nodig is). De kousen moeten uit. Daarna de helende punten: nier 23 aan beide kanten. Een handbreedte onder het sleutelbeen en ook een handbreedte uit de middenlijn. Dan blaas 1 en 2. Het hoogste punt van de neusrug. Daarna het belangrijkste punt op de hersenen gezocht. Nu blijkt ook nog het litteken van de keizersnede zwak. Dat weer geprikt. En dan het verhaal van de strakzittende kousen. Vijftien jaar geleden heeft ze een katheterisatie gehad via de lies. Achteraf bleek er niets met het hart aan de hand te zijn, maar ze is naar huis


gestuurd met een perforatie in de slagader. Niet in de lies maar 10 cm verderop. Dat is niet opgemerkt. Ze heeft toen thuis veel bloed verloren en het gat is later gedicht. Hoe, dat is me niet helemaal duidelijk geworden. Sinds die tijd moet ze die kousen dragen. Dit zou wel eens het onderliggende lijden kunnen zijn. Immers in de lies loopt de nier-, milt- en levermeridiaan, alles wat met drainage te maken heeft. Tijdens de corona infectie: geen speeksel, een grijze tong en veel haaruitval. De rechter lies gespoten en ook 10 cm verderop in de plooi van de overgang van het been naar het schaambeen. De vermoedelijke plek van de perforatie. Nu is alles sterk. Alle zwakten die eerst gemeten waren, komen niet meer op. Ze heeft als huiswerk meegekregen: de small universe oefening (1). Dit is een qigong oefening. De verwachting is dat ze nu voorlopig vooruit kan. Ze doet thuis de punten zelf ook met de procaïne gel. Net zoals bij de vorige behandelingen. Inmiddels is ze twee maanden en drie behandelingen verder: wat een verschil met hoe ze er eerst aan toe was. En hoe snel... Thuis behandelt ze om de dag de genoemde punten en wisselt ze af met de small universe oefening. E-mail hoe het nu gaat: Hallo Bert, Vorige week dinsdag stond ik anders op dan eerder, ik voelde dat er iets anders was. Hetzelfde gevoel als na de eerste behandeling. En de verandering zat net als na de eerste behandeling in de hoeveelheid energie. Ik heb de afgelopen week duidelijk meer energie dan eerder. Dus dat is heel fijn en positief.

was en opgezwollen was en de borst was bij aanraking pijnlijk. In werkelijkheid was mijn borst gewoon van temperatuur en uiterlijk. Ik dacht eerst dat het misschien een reactie op de prikken was, maar de pijn is er ook nu nog steeds. De fysiotherapeut raadde mij aan om toch even langs de huisarts te gaan en dat heb ik vanmiddag dus ook gedaan. Volgens haar komt de pijn van ……. af (ik ben vergeten wat ze zei, ik weet het dus niet meer). Ze zei wel dat ik er niets aan of tegen kon doen. Er zijn geen knobbels of andere onregelmatigheden voelbaar in de borst. Verder ben ik na de behandeling afwisselend heel erg aan het niezen, snotteren en hoesten. Het lijkt soms weer over, maar dan begint het toch ineens weer. Ook nu zit ik weer te snotteren. Voor mijn gevoel heeft de behandeling reactie op de luchtwegen gegeven. Als ik het punt op mijn neusbrug masseerde, begon ik ook steeds te niezen. Tot zo ver de behandeling. Uiteindelijk kan ze ook zelf veel bereiken met de small universe oefening. Het laten doorstromen van de energie door de twee verticaal verlopende meridianen op de voor- en achterkant. Het coronavirus en het -vaccin slaan altijd toe op de zwakste plek: een onderliggende ziekte. Vandaar dat een wondermeridiaan zo goed werkt door de oorzaak van die zwakte in de blauwdruk te versterken.

CETERUM CENSEO, DAT EEN OBJECTIEVE WAARHEID NIET BESTAAT. EN DAT DE AEROSOL ZELF AFDOENDE BESTREDEN DIENT TE WORDEN, WIL DE NIEUWE WET OP INFECTIEPREVENTIE IN DE TANDHEELKUNDE GELOOFWAARDIG OVERKOMEN.

Verder heb ik vorige week twee nachten klaarwakker gelegen om uiteindelijk tegen 5 uur in slaap te vallen. Dat was de dinsdag- en de donderdagnacht. Nu slaap ik weer prima. Vorige week woensdag kreeg ik pijn in mijn linkerborst. Het voelde alsof de borst heel heet

(1) Small universe oefening: NVBT-magazine 2017-2

51


Congresverslag Het was een beetje preken voor eigen parochie in de Janskerk in Utrecht op zaterdag 28 mei 2022. Het eerste congres van PAN-Nederland (Physicians Association for Nutrition the Netherlands). PAN-Nederland is een vereniging van gezondheidsprofessionals voor gezondheidsprofessionals die meer aandacht voor plantaardige voeding en leefstijl willen in de zorg. De uitverkochte zaal zat namelijk vol met zorgprofessionals, die volgens mij al om waren maar, zich toch graag lieten informeren en inspireren.

Een gezonde toekomst is

P L A N TA A R D I G WE H EBBEN OOK GEEN AN DERE KEUZE

TEKST: PETER DE VRIES | BEELD : PIX ABAY EN PEJO

DOEMSCENARIO

Het doel van PAN is om het bewustzijn te vergroten dat gezonde voeding en leefstijl effectief zijn bij het voorkomen en bestrijden van ziekte. Dat gezonde en dan voornamelijk plantaardige voeding ziekte kan voorkomen en bestrijden is geen nieuw concept. Dat artsen dit in praktijk gaan brengen is ook niet nieuw. Voor Artsen Vereniging Integrale Geneeskunde zeker niet. Op de website van de AVIG schrijft NVBT vice-voorzitter en tandarts Nico Kamphorst bijvoorbeeld: “Wat je moet doen en vooral laten is een bekend lijstje van do’s and don’ts: voldoende bewegen, gezonde voeding, juiste hoeveelheid rust en slaap. Vermijden van dat wat minder goed is voor ons lichaam en geest zoals roken, alcohol, drugs, te veel en te vaak vet en suikers.” Ook organiseert het platform Voedingsgeneeskunde jaarlijks een groot congres in de Expo Houten, waar dit centraal staat. De Traditionele Chinese Geneeskunde weet al duizenden jaren dat voeding centraal hoort te staan wanneer je

52

Bloeizone Bakkeveen verbeeld

lang, gezond en gelukkig wilt leven. De missie van PAN International heeft iets andere accenten dan PAN-Nederland en die zijn eigenlijk interessant en angstaanjagend tegelijk. Een van de oprichters van PANInternational was aanwezig in Utrecht. Global Director Niklas Oppenrieder schetste voor de groep, voornamelijk vrouwelijke, deelnemers een waar doemscenario.

KLIMAATVERAN DERI NG EN PAN DEMI EËN Moeten we het dáár over hebben, zullen velen zich hebben afgevraagd. Jazeker! Want de drie


grootste gezondheidscrises van dit moment zijn chronische ziekte, klimaatverandering en de risico’s van pandemieën. 80% procent van de CO2-voetafdruk is toe te schrijven aan dierlijke producten. Klimaatverandering zorgt voor gedragsveranderingen bij (wilde) dieren en insecten. Tropische ziektes komen steeds vaker voor in gematigde zones. Door het verdwijnen van leefgebieden komen (wilde) dieren en mensen veel vaker met elkaar in contact. Duizenden virussen wachten op hun kans om op mensen over te springen, wat hierdoor steeds reëler wordt. De antibioticaresistentie wordt steeds groter. Daarbij opgeteld de grote aantallen dieet gerelateerde doden. Dáárom is het belangrijk om voeding centraal te stellen in onze gezondheidszorg, aldus Oppenrieder. Zorgprofessionals zijn nodig om mee te bouwen aan een wereld met gezonde en duurzame voeding, nodig voor het verzachten van de effecten van chronische ziektelast, klimaatverandering en de risico’s van pandemieën.

H UMOR

Persoonlijk vond ik de boodschap van Oppenrieder erg verontrustend en reden genoeg om gillend het Janskerkhof op te rennen en de eerste de beste fastfoodtent in de fik te steken onder het schreeuwen van: “We moeten de planeet redden!” Maar het publiek in de kerk gaf een beleefd applausje en de ernst van de situatie scheen geen onrust te veroorzaken. Ten tonele verscheen stand-up comedian Howard Komproe. Zijn aanvallen van jicht verdwenen tijdens een vier maanden veganistisch dieet onder begeleiding van diëtist- onderzoeker Anna Kretova. Hij vertelde, met de nodige humor, over zijn ervaringen over zijn afkickverschijnselen bij het ontwennen van het eten van dierlijke producten. Hij benadrukte dat het bespreekbaar maken van een plantaardig dieet wel een beetje luchtig gebracht moet worden, met humor.

WEN DY WALRABENSTEI N

In mijn voorbereiding op dit congres las ik het boek ‘Food Body Mind’ van diëtist-onderzoeker Wendy Walrabenstein. Ze presenteerde in Utrecht de nog ongepubliceerde mooie resul-

Een vezelrijk dieet zou wel eens de beste weg kunnen zijn om geen cariës te krijgen. Wendy van Walrabenstein

taten van haar onderzoek ‘plants for joints’, een samenwerking tussen het Amsterdamse UMC en revalidatie- en reumacentrum Reade in Amsterdam. Het is geen gemakkelijk boek. Als lezer krijg je veel (technische) informatie te verwerken. Het duizelde me af en toe behoorlijk. Het is een leefstijlveranderingsboek met zachte hand onderbouwd met veel kennis van zaken. Ik las vaker boeken van mensen die van een drukke, stressvolle, zeer goed verdienende baan in de top van het economische bedrijfsleven afdaalden als een soort verlichte goeroe aan wie het orakel was verschenen en die nu de mensheid voorgingen op het pad van zalving en redding. Maar bij Walrabenstein was het voor het eerst geloofwaardig, door haar zachte aanpak en technische benadering. Natuurlijk schijnt door hoe blij ze zelf is geworden van haar nieuwgekozen pad maar ze laat de lezer vrij en dat maakt dat je haar gemakkelijk volgt. En het boek boeide mij en gaf mij praktische handvatten. Ook waardeer ik haar inspanningen om met haar onderzoek een bijdrage te leveren aan de kwaliteit van leven van reumapatiënten. “Al zouden we er alleen al voor kunnen zorgen dat de dosering van reuma-medicatie omlaag kan, hebben we patiënten al veel te bieden,” zei ze tegen mij in een kort gesprek dat ik met haar had voorafgaande aan het congres. “Er is hoop op verbetering voor reumapatiënten.” Ook voor tandartsen ziet Walrabenstein een taak. Behalve het darmmicrobioom speelt ook het mondmicrobioom een grote rol in het onderzoek.

53


PLANTS FOR H EALTH

Dit is een doorontwikkeling van het ‘plants for joints’ onderzoek en zal gaan resulteren in een werkzaam leefstijlprogramma voor een gezond en duurzaam leven, zodat meer mensen met verschillende aandoeningen gaan profiteren van het onderzoek. Uiteraard was er een fantastische lunch voorzien. Waarmee het niet moeilijk is om te overtuigen hoe waanzinnig lekker plantaardig eten is. Na de lunch volgde een mooi verhaal over huisarts Jonneke Brouwers die een Fries dorp omtoverde in een ‘Bloeizone’. Hoe ernstig de boodschap van PAN ook is, het congres was een oase van positieve energie. Moge alle aanwezigen als zendelingen op pad gaan en hun boodschap verspreiden zodat iedereen plantaardig gaat denken. Voor de planeet, voor onze kinderen, voor de dieren, de insecten, voor onszelf, voor ons voortbestaan.

PAN NEDERLAND Physicians Association for Nutrition the Netherlands (PAN Nederland) is een

54

vereniging die in 2020 is opgericht als een onderdeel van PAN International, een wereldwijd netwerk van zorgverleners. Het doel van PAN is het vergroten van het bewustzijn van de kracht van gezonde voeding. “De toekomst van de gezondheidszorg is plantaardig.”

MEER INFORMATIE Meer weten over ‘Plants for joints? ga naar: reade.nl/plantsforjoints Meer over de Bloeizone in Friesland: bakkeveen.nl/bakkeveen/bloeizone-bakkeveen/ Alles over PAN: pan-nl.org BOEK 'FOOD BODY MIND' Rem inflammatie, blijf langer gezond en ontwikkel je eigen leefstijl’ Auteur: Wendy Walrabenstein ISBN 9789000373703. Verschenen:15-09-2020. Paperback, 320 pagina's, uitgever Spectrum


Kiezen voor de mens achter de mond! TEKST EN BEELD : ILSE HILGENK A MP EN NANET TE MEERTENS - GUILL AUME, MONDHYGIËNISTEN

Nannette en Ilse zijn naast hun traditionele beroep als mondhygiënist ook Physis specialist. De afgelopen jaren hebben zij bij Physis Academy de 6 domeinen cursus en daaropvolgend de Jaaropleiding afgerond. Hiermee kijken zij verder dan de mond. Zij kijken naar de mens achter de mond.

Foto boven: Nannette Meertens-Guillaume Foto onder: Ilse Hilgenkamp

BAK VOL TAN DEN

Aankomende jaren wordt de mondhygiënist nog meer de specialist waar ook behandelingen in lifestyle een grotere rol gaan spelen. De klant wordt als geheel gezien en ze kijken verder dan ‘die bak vol tanden’. Met de kennis die ze hebben opgedaan, helpen ze klanten met onder andere darmproblemen, eczeemklachten en slaapproblemen in hun praktijken.

BEREI KTE RESU LTATEN

Nanette kreeg een klant, verwezen door de tandarts, in haar stoel. Bij het openen van de mond bewoog de kaak van deze dame naar rechts en naar voren. Dit spoorde Nanette aan om verder te kijken. Zij maakte gebruik van de Physis vragenlijst en hieruit kwamen vooral de domeinen voeding en ademhaling naar voren. Daarnaast sliep de mevrouw slecht, had ze veel hoofdpijn en nek- en schouderklachten. Samen zijn ze aan de slag gegaan met ademhaling, voeding en uiteraard het tandvlees. Na twee weken had deze klant al meer energie, sliep ze beter en haar nek- en hoofdpijn verdwenen als sneeuw voor de zon. Verwijzing naar een fysiotherapeut en orthodontist maakte het plaatje compleet. Ilse kreeg een dame van 37 jaar in de praktijk.

Werkzaam in de zorg en met toenemende eczeemklachten op haar handen. Tandheelkundig in orde maar met een maaltijdfrequentie van zes tot zeven keer per dag. Vaak een dip na het eten en een opgeblazen gevoel. Na het doornemen van de Physis vragenlijst zijn ze met maaltijdfrequentie aan de slag gegaan en voeding die prettiger te verwerken is in de darmen. Na vier weken een enorm positief resultaat: eczeem vrijwel verdwenen waardoor de klant weer meer plezier in haar werk had. En genoeg energie voor de hele dag!

I LSE

“Van jongs af aan is sporten en lesgeven in de sportschool een grote hobby geweest en was dit een heerlijke uitlaatklep naast de studie Mondzorgkunde en later naast het werk als

55


mondhygiënist. Bewegen en voeding hadden altijd mijn grote interesse. In 2018 woonde ik een seminar van Timo Hans (eigenaar Physis Academy) bij. Het seminar ging over de invloed van de darmen op je sportprestatie, wat het immuunsysteem flink in het licht zette. Meerdere brainstormsessies volgden na dit seminar en een cursusdag voor mondhygiënisten werd geboren. Er zijn vast meer mondhygiënisten die deze verdieping in willen. De kennis die ik op heb gedaan tijdens de jaaropleiding heeft ook meer inzicht gegeven in mijn eigen lichaam en was een goede reflectie op mijzelf. Het resulteerde tevens in het oplossen en verbeteren van meerdere lichamelijke klachten die met de jaren erin waren geslopen en die ik als normaal was gaan beschouwen. De tandheelkunde staat bekend om zijn nek- en schouderklachten bij professionals. Naar de fysiotherapeut was voor mij een normale afspraak die iedere week weer in de agenda stond. Na het domein ademhaling ging er een wereld voor mij open en heb ik al anderhalf jaar geen bezoek meer gebracht aan de fysiotherapeut.”

NAN ETTE

“In de eerste week van mijn werkende leven, ontdekte ik een zwangerschap die de klant nog niet wereldkundig gemaakt had. De gingiva was erg onrustig, een nieuwe fijne relatie met haar partner en het geluk in haar ogen maakten dat ik deze conclusie trok. Het leerde mij verder te kijken en deed mij beseffen dat er echt meer is dan alleen ‘die bak vol tanden’. Dat er relaties aangetoond zijn tussen de mond en aandoeningen in het lijf leer je vanuit de opleiding, maar er moest echt méér zijn. In de 6 domeinen cursus en de jaaropleiding leer je dat er zoveel meer is. Je leert relaties leggen en dat die relaties ook relaties hebben. Voor mijzelf waren deze opleidingen een eyeopener. Mijn opgeblazen gevoel en obstipatie verdwenen in no time. Door mijn voeding en voedingsfrequentie aan te passen en op mijn ademhaling te focussen zit ik veel lekkerder in mijn vel en heb ik energie voor tien!”

TRAI N I NGEN

Dit jaar zullen Nanette en Ilse de Specialisatiedag voor Mondhygiënisten geven voor Physis

56

Academy. Met de lezing ‘De invloed van slaap, stress en de darmen op de kwaliteit van de mondflora’ maken ze een mooie stap om méér collega’s te interesseren voor de prachtige ‘mens achter de mond’. Ook hebben ze inmiddels trainers, fysiotherapeuten en andere behandelaars die de Fitfairbeurs in Utrecht bezochten overtuigd van de relatie meten het belang van de mondgezondheid. Tijdens een uitgebreide lezing gaven zij deze beweegprofessionals een inkijk in de mondgezondheid. Deze meiden zijn hét uithangbord op het gebied van de mondgezondheid naar andere professionals. Zij weten dat daar de kracht zit, de kracht van samenwerken en de kracht van intercollegiaal werken naar de fitste versie van de gezamenlijke klant!

I NSTAGRAM

Ben jij ook nieuwsgierig naar wat jij als mondzorgprofessional kan betekenen in de vitaliteit en het herstellend vermogen van jouw klant? Volg Ilse op @mens_achter_de_mond en Nanette op @vitaalverstand.nl (instagram) Nanette Meertens-Guillaume is in 2001 afgestudeerd als mondhygiënist te Utrecht. Sinds 2003 is zij zelfstandige en in 2006 heeft zij Schoongebit.nl opgericht. Naast mondhygiënist is Nanette moeder van een zoon van 13 en een meisjestweeling van 11. Zij is getrouwd met Jeffrey. Samen genieten ze enorm van hun gezin, vrienden en familie. In 2020 heeft ze de 6 domeinen cursus van Physis Academy gedaan en in 2021 de jaaropleiding afgerond en mag zich sindsdien vol trots Physis Specialist noemen. Ilse Hilgenkamp is in 2006 afgestudeerd als mondhygiënist te Groningen. Na ervaring in de parodontologie en meerdere algemene praktijken heeft zij in 2018 de stap gezet naar zelfstandige en heeft mondhygiënepraktijk Vechtdal in 2020 opgericht. Tevens heeft zij dat jaar de 6 domeinen cursus van Physis Academy gedaan gevolgd door de jaaropleiding en zal ze de kennis van Physis specialist inzetten in haar praktijk. Woonachtig in het mooie Dalfsen geniet zij van haar gezin, sporten en sinds kort haar eigen moestuin.


57


Factchecker

KAUWEN OP TANDPASTA,

DUURZAAM? Gelukkig gaat het steeds beter met de wereld. We denken tegenwoordig na

over zaken waar we nooit eerder bij stilstonden. De plastic tandpastatube is zo’n ding.

Daarom komen er alternatieven als tandpasta tabs en brush mints. Maar hoe duurzaam zijn die? Toen de aluminium tube in een kartonnen doosje plaats maakte voor een plastic (sta)tube zonder doosje waren we al een stap in de goede richting, dachten we. TEKST EN BEELD : JEROEN OVERBOS | BEELD : NIYOK EN HAPPY SOAPS

Inmiddels is het kartonnen doosje weer terug. Dat presenteert veel beter, al zegt de fabrikant dat niet hardop want dat zou tegen de Europese Richtlijn zijn die fabrikanten verplicht ‘het gewicht en het volume van de verpakking te beperken tot de minimale hoeveelheid die nodig is voor het vereiste niveau van veiligheid, hygiëne en aanvaardbaarheid voor de consument’. Behalve die verpakkingsproblematiek schuurt er ook wat anders.

HAPPY SOAPS

Op de website van de tandpasta tabs van het merk ‘HappySoaps’ staat te lezen: “Fluoride zorgt dat het glazuur van je tanden harder wordt. Hierdoor krijg je o.a. minder snel gaatjes.

58

De natuurlijke zoetstoffen uit stevia zorgen voor de heerlijke smaak van de tandpasta tabs. Xylitol is een natuurlijke stof die je tanden sterker maakt en helpt de adem fris te houden. Bamboe extract. Deze vrolijke plant draagt bij aan de zachte, maar grondige gebitsreiniging van de Tandpasta Tabs”. Los van de taal technische fout - zoals het er nu staat hebben de tabs een gebit dat gereinigd wordt door bamboe-extract - is het hele verhaal een beetje vreemd. Natuurlijk zorgt fluoride er helemaal niet voor dat je geen gaatjes krijgt. En waarom moeten er twee suikervervangers in tandpasta? En ten slotte heb ik nergens kunnen vinden dat bamboe-extract een goede gebitsreiniger is. Wel talloze andere gezondheidseffecten van deze vrolijke grassoort (géén plant).


Enfin, daar ging het hier niet over. Maar ik kon het niet nalaten even te melden. Bij HappySoaps krijg je 62 tabletjes voor een maand poetsen voor bijna € 10,- zonder verzendkosten. Eenmalig of per abonnement online te bestellen. De fluoridevrije variant was op de dag van mijn research uitverkocht.

HAPPY TABS

Nee, niet dezelfde als HappySoaps, al schijnt deze fabrikant ook erg happy met zichzelf. Net als bij alle andere aanbieders van tandpasta in tabletvorm ga je ook met Happy Tabs de wereld redden. Van het Amazone regenwoud tot aan de oceanen. “Miljarden aan plastic tubes per jaar gaan de zee in. Dat moet stoppen”. Volgens Happy Tabs bespaar je met elke verpakking tabs (120 tabletjes) minimaal 6 tubes?!? Ik gebruik in 2 maanden echt geen 6 tubes tandpasta, maar elke tube plastic minder telt zullen we maar zeggen. Dit kost je wel € 15,- plus € 3,95 verzendkosten.

SMYLE

In het NVBT Magazine (24-2, zomer 2020, pagina 75) mocht het tabs merk ‘Smyle’ zichzelf presenteren. Ze noemen hun tandpasta tabs overigens ‘Brush Mints’. Bij de introductie waren de Brush Mints fluoridevrij. “Dat begint goed, zou je denken, maar na een samenwerking met ACTA kwam er al gauw een variant mét fluoride. Waarom in hemelsnaam? O ja, daar gaat het hier niet over…)." De ambities waren groot maar er is tot op heden weinig van terechtgekomen. Het laatste wapenfeit is een kauwversie van de mouthwash. Twee jaar geleden spraken ze nog over een prachtige collectie met tientallen kleurtjes en unieke smaken. “Wat Tony Chocolonely kan met chocolade, kunnen wij met tandpasta.” Wat een bizarre vergelijking. De marketing is vanaf het begin vooral online. Het belangrijkste argument en blijkbaar het enige argument is bij alle aanbieders: minder plastic tubes. Maar er zijn al zoveel alternatieven op de markt voor dat plastic. Je zou veel eerder moeten gaan kijken hoe bijvoorbeeld Smyle bij je thuiskomt. Met één blik op het tandpastaschap in de winkel zie je al dat niet veel fabrikanten zich

aan de in eerder genoemde Europese Richtlijn houden. Smyle (of andere tabs) zul je daar overigens niet aantreffen. Bij de Ecoplaza zag ik laatst wel een paar potjes staan maar ik denk dat dat een tijdelijk experimentje is. Behalve dat er online aangeprezen wordt, is dat ook het verkoopkanaal. Bij voorkeur per abonnement (=20% korting). Het aan huis bezorgen van een doosje, potje of flesje kauwtabletjes is onmogelijk duurzaam te noemen. Er is sowieso al meer verpakkingsmateriaal nodig en er zijn talloze extra handelingen gemoeid bij deze manier van verkopen. Gemakshalve vergeten we ook vaak dat energie gebruikende (thuis)computers en daaraan gekoppelde mega-datacentra in onze polders ook absoluut niet duurzaam zijn.

WATER EN LUCHT

Er is wel degelijk een duurzame kant aan de kauw tandpasta: er wordt geen water verscheept. Een groot milieuprobleem is de grote hoeveelheden water die zich verplaatsen over de wereld, opgesloten in producten. Inclusief groente en fruit! Wat te denken van Heineken die water in biervorm exporteert! Geen water bij de tabs en mints maar wel lucht! Tussen de tabletjes zit lucht, loze ruimte. Een tube bevat een zeer compacte substantie. Maar ja, een tube krijg je dan weer onmogelijk 100% leeg, de tabletjes maak je natuurlijk wel allemaal op. Een maand poetsen: een tube van 750 ml en een doosje/flesje met 62 tabs. De een gaat per pallet naar de winkel de ander per stuk met de postbode naar je huis. Hoeveel kritiek hoor je niet op de flitsbezorgende supermarkten (Flink, Gorillas, Getir, Zapp) Maar iemand jou een maand tandpasta door je brievenbus laten duwen zou duurzaam zijn? Tenslotte ook nog even dit. Persoonlijk vind ik de tabletjes geen succes in beleving. Ik kan er maar niet aan wennen om eerst mijn mondverzorgingsmiddel fijn te moeten kauwen om een pasta te creëren en het smaakt ook nog vies. * Europese Richtlijn 94/62/EG *Recycling Magazine 29 januari 2019: De dubbele verpakking van tandpasta is terug. * DieetCetra.nl: Brengt mens en voeding bij elkaar. * CBS: Nederland grootste bierexporteur van Europa. * www.sustainablefoodtrust.org

59


Boekbespreking

THE DENTAL DIET Dr. Lin is een erkend en ervaren tandarts, spreker

en auteur uit Australië. In zijn werk combineert hij tandheelkunde met voedingswetenschap. Hierbij

betrekt hij o.a. antropologie en fysiologie, voorouderlijke tradities, epigenetica en het microbioom.

TEKST: L AUR A VERBEEK | TANDARTS EN MONDHYGIËNIST

me realiseerde dat ik het perspectief moest verbreden. Hebben mijn collega-tandartsen en ik misschien iets over het hoofd gezien?”

ISBN: 9781401953195 344 pagina In het engels

60

Aansprekend vind ik het hoe Dr. Lin zijn boek begint met een aantal eerlijke bedenkingen: “De eerste jaren als tandarts ben je zeer gemotiveerd en dagelijks bezig je te ontwikkelen in de vaardigheden die je op de opleiding hebt aangeleerd. Later, als je meer ervaring hebt, is er een uitdaging in het maximaliseren van de efficiëntie. Maar uiteindelijk bereik je een ‘klinische piek’, een maximale capaciteit. En dit was het moment waarop mijn werk automatisme werd. Terwijl ik steeds dezelfde problemen diagnosticeerde, kwam ik nooit tot het waarom. De opleiding heeft me geleerd hoe problemen te behandelen, maar niet zo zeer hoe ze te voorkomen. Ik stelde mijzelf de vragen: Hoeveel extracties kan ik nog uitvoeren? Hoeveel vullingen kan ik nog maken? Maar meer belangrijk: Welk echt verschil zal dit maken voor de patiënt? Het overlijden van een van mijn patiënten (hart- en vaatziekten i.c.m. met ernstige parodontale problematiek) zorgde ervoor dat ik

Het boek begint met het schetsen van de evolutionaire geschiedenis van onze tanden. Daarna wordt beschreven hoe onze moderne voeding onze tandheelkundige (en algemene) gezondheid heeft aangetast in slechts één generatie. De invloed van het werk van Weston Price is duidelijk aanwezig in The Dental Diet. Dr. Lin heeft deze ideeën verder ontwikkeld door ze te verbinden met resultaten uit modern onderzoek. Dr. Lin zet zijn tandheelkundig dieet op rond vier ideeën die hij 'De principes van goede tandheelkundige voeding' noemt.

Houd de kaak, het gezicht en de luchtwegen gezond en sterk

Om de botten, spieren en gewrichten in het kaakstelsel gezond te laten ontwikkelen en gezond te houden moet er gekauwd worden. The Dental Diet adviseert daarom harde, vezelige voedingsmiddelen, zoals rauwe groenten, noten en zaden en vers of gedroogd vlees. Gezonde botten, spieren en gewrichten vormen namelijk ook de belangrijkste ondersteuning voor de luchtwegen. Neusademhaling is zeer belangrijk. Correcte ademhaling heeft ook invloed op de spijsvertering en daarmee op de absorptie


Dr. Steven Lin

van voedingsstoffen door het parasympatisch zenuwstelsel te activeren. Het advies is dan ook om voor elke maaltijd vijf keer diep en langzaam in- en uit te ademen. Geef de mond de voedingsstoffen die het nodig heeft (focus op de calciumbalans en de vet-oplosbare vitamines). Net als Weston Price legt Dr. Lin de nadruk op de vetoplosbare vitamines. Vitamine D helpt het lichaam calcium uit voeding op te nemen en het activeert vele genen die celgroei en differentiatie stimuleren. Vitamine A ondersteunt de botontwikkeling door het activeren van de cell turnover en samen met vitamine D activeert het de groei en ontwikkeling van verschillende genen in het lichaam. Vitamine K is de belangrijkste ondersteunende factor voor vitamine D en A om de juiste eiwitten te activeren om calcium op de juiste plaatsen in het lichaam te brengen. Voeding, rijk aan deze vitamines zijn: Volvette dierlijke producten, inclusief huid van rund, kip, lam en eend, orgaanvlees, vis, schelp- en schaaldieren, (rauwe) melk, boter, yoghurt, kaas, eieren, natto. Kleurrijke groenten en salade in olie/vet bereid Dr. Lin adviseert daarnaast ook om dagelijks levertraan in te nemen na een van de hoofdmaaltijden.

Houd het microbioom in evenwicht en divers

Onze algemene gezondheid hangt voor een groot gedeelte af van de gezondheid van ons microbioom in mond en darmen. Het is belangrijk dat er een juiste balans is. Die balans wordt bereikt door een gezonde combinatie van prebiotica in de vorm van vezels en probiotica in de vorm van gefermenteerde voeding. 4. Eet voedsel met gezonde epigenetische boodschappen. Epigenetica is de constante interactie tussen onze genen en de omgeving. Onze genen kunnen op ontelbare manieren tot expressie worden gebracht en de epigenetische boodschappen die voeding bevat, beïnvloeden

daarmee onze gezondheid. Streef er daarom naar om voedsel van de beste kwaliteit te kopen. Dit omvat niet alleen de manier waarop planten en dieren worden gekweekt, maar ook of er chemicaliën, antibiotica en pesticiden zijn gebruikt bij de productie. Het boek sluit af met een 40-daags ‘tandheelkundig dieet’, compleet met recepten en andere aanbevelingen. Het dieet begint met het elimineren van bewerkte plantaardige oliën, suiker en meelproducten uit de voeding. Daarna volgt de opbouwfase, door aan elke Fig. 6 die de vetmaaltijd voeding toe te voegen oplosbare vitaminen A, D en K2 bevatten, zoals eerder beschreven. Deze voeding dient aangevuld de worden met voeding rijk aan magnesium, zink en calcium en vetten en gelatine. Als laatste wordt gezorgd voor balans door het toevoegen van vezelrijke voeding en pre- en probiotica. Wat mij betreft is The Dental Diet een aanrader voor de tandheelkundige professional. Het maakt nogmaals duidelijk, gebaseerd op recente wetenschap, hoe belangrijk voeding is voor onze (tandheelkundige) gezondheid. Het geeft concrete voedingsadviezen waar patiënten meteen mee aan de slag kunnen. Dr. Lin is zeer actief op social media en het is de moeite waard om hem te volgen. Mijn enige aanmerking is: voor vegetariërs en veganisten zal The Dental Diet een zeer grote uitdaging zijn, zoniet zal het onmogelijk zijn om het te volgen zonder aan uitgebreide suppletie van de vetoplosbare vitaminen te doen. Om zijn voedingsadviezen wat meer inzichtelijk te maken heeft Dr. Lin een eigen voedingspiramide opgesteld als tegenhanger van de originele Amerikaanse versie van ‘de Schijf van Vijf’.

Meer informatie: www.drstevenlin.com

61


KAUWEN TEKST EN BEELD : JARK A EN K AREL BECVAR | ILLUSTR ATIE : PEJO

aan de tand gevoeld Over het veelzijdige belang van kauwen, de basis van

persoonlijke en maatschappelijke gezondheid en geluk.

Karel en Jarca Becvar

62


Denk na!

Goed kauwen zouden wij niet alleen letterlijk maar ook figuurlijk moeten doen. Dat betekent: kauwen doe je met je mond maar ook ‘met je hersenen’. Voor de duidelijkheid, alles wat wij tot ons nemen als tastbare voeding, ademhalen en daarnaast ook al het subtiele zintuiglijke ‘voedsel’, zoals lezen, kijken, luisteren, ruiken, voelen, proeven e.d., zouden wij bewust moeten kiezen en vervolgens goed moeten verwerken. In dit artikel willen wij niet alleen aangeven hoe belangrijk goed kauwen is voor de mens als individu, maar ook hoe, heel verrassend, eenieder van ons daarmee de wereld kan veranderen. Ons doel is meer dan het herhalen van bekende feiten over het nut en de functie van kauwen die in allerlei boeken staan. Onze inzet is om de lezer na te laten denken over hoe het kauwen als alledaagse basale handeling onze fysieke, mentale, emotionele en geestelijke gezondheid beïnvloedt. Daarnaast hoe dit mogelijk samenhangt met ons directe en indirecte milieu, de ‘gezondheid’ van onze maatschappij en de wereld als geheel. Kauwen is niet alleen een boeiend en zeer belangrijk onderwerp, maar het is ook complex. Dat is onze oprechte mening.

Maar eerst, wat is kauwen eigenlijk en waar doen wij het voor?

Iedereen begrijpt dat men kauwt in de mond en dat het hele lichaam daarvan baat of last kan hebben. “Je bent wat je eet”, wordt vaak gezegd. Al het voedsel dat wij tot ons nemen wordt vervolgens opgenomen in ons bloed, daardoor ontstaan onze cellen en organen en uiteindelijk ons lichaam als geheel. De kwaliteit en vibraties van onze voeding beïnvloeden onze fysieke en mentale conditie, ons humeur, onze emoties, wat wij ervaren, hoe wij het ervaren en ook de manier waarmee wij op al deze ‘prikkels’ reageren. Kauwen is daarbij uiterst essentieel. Ongeveer 80% van het verteringsproces begint al in de mond. Iedereen heeft waarschijnlijk weleens meegemaakt wat het vervelende effect is van haastig eten, een verkeerd hapje eten, eten onder emotionele stress, of eten op een verkeerd

moment of tijdstip en hoe dit de daaropvolgende uren, zelfs dagen, heeft verstoord.

Daarom stellen wij hier als inleiding van dit artikel (en het vervolg) enkele vragen, die wij samen met jou, de lezer, graag willen bekijken en beantwoorden:

> Wat voor gevolgen hebben onze voedings keuzes eigenlijk voor onszelf en voor onze wereld? > Zijn het niet onze vorken en messen die samen met onze tanden en kaken misschien zelfs de belangrijkste instrumenten zijn, die wij steeds opnieuw gebruiken om de wereld/het milieu te ‘consumeren’ en/of te ‘beschermen’? > Welke rol speelt dit meest primaire gereedschap in ons eigen lot en geluk maar ook in dat van onze wereld, haar vrede of onrust, gelijkwaardigheid of onrecht, biodiversiteit of natuurachteruitgang? > Wat kunnen wij als gewone mensen, maar ook als professionals, ten opzichte van onze voedingskeuzes en de manier van onze opvoeding, beter doen? > Kauwen wij voldoende zodat het eten ons werkelijk dient en niet schaadt?

Laten wij maar beginnen.

Een tandarts is een arts en elke arts heeft een eerbare verplichting om in de geest van de leer van Hippocrates (de grootvader van de moderne geneeskunde) in het belang van de patiënt te handelen. Dat wil zeggen: met geen behandeling noch middel de gezondheid van de patiënt te schaden of te belemmeren. Dat is een nobel streven met een grote verantwoordelijkheid! Toch in de praktijk gaat het soms en misschien zelfs vaak compleet anders. Wat een gedurfde uitspraak, denkt u misschien. Laten wij kijken of wij dit kunnen onderbouwen.

Hier zijn enkele gegevens die deze stelling ondersteunen:

1. Ruim 2500 jaar geleden heeft Hippocrates vastgesteld dat alle ziektes ontstaan door een gebrek of verstoring van de subtiele innerlijke


balans tussen lichaam, geest en hun omgeving. Om deze balans efficiënt en schadeloos te kunnen herstellen horen artsen/therapeuten eerst zelf, in hun eigen lichaam, de balans goed te begrijpen en behouden. Pas dan kunnen zij de verstoorde balans ook werkelijk bij iemand anders goed herkennen, een ziekte vaststellen en een juiste en veilige weg naar snel herstel adviseren. 2. Bij ziekte hoort men altijd de oorzaak op te sporen en deze met het liefst zo veel mogelijk natuurlijke middelen te verhelpen. Symptomen bestrijden zonder het probleem bij de wortels aan te pakken betekent niet alleen valse beloftes geven, maar kan ook, vroeg of laat, de onvermijdelijke terugkomst en mogelijk verergering van de ziekte veroorzaken. 3. Iedereen begrijpt wel dat ziektes of problemen voorkómen veel makkelijker en goedkoper is dan ze te genezen. Waarom gebeurt dit in werkelijkheid dan toch zo weinig? Waarom worden er elk jaar triljoenen geïnvesteerd in nieuwe kankermedicijnen, antibiotica, vaccins of peperdure supermoderne apparatuur, terwijl het promoten van goede eet-, leef- en denkwijzen schaamteloos achterloopt of wordt overgelaten aan mensen die nooit de reguliere medische kunsten hebben bestudeerd. Slechts deze drie simpele punten duiden al aan dat in werkelijkheid de moderne medische benadering vaak anders is dan wat wenselijk zou zijn. Ons lichaam is een wonderschoon en complex systeem waarin alles, maar ook echt alles, met elkaar verbonden is en communiceert. Deze onderlinge verbondenheid gaat véél en véél verder dan alleen: ‘zwakke nieren = gezwollen benen’ of ‘hoge bloeddruk = gevaar voor hartaandoeningen of beroertes’. Dit miraculeuze systeem moet (simpel gezegd) regelmatig even bijtanken om optimaal te kunnen blijven functioneren. De juiste voeding vormt een solide basis voor het goed functioneren van ons lichaam. Niet alleen als brandstof maar ook als bouwstenen. Eten betekent niet alleen kauwen, maar ook, in het verlengde daarvan, verteren, opnemen, verwerken, opslaan en de afvalstoffen uitscheiden. In dit alles speelt goed kauwen een beslis-

64

sende rol. Kauwen is waarschijnlijk zelfs de beste en meest belangrijke dagelijkse oefening die de basis vormt voor een gezond, gelukkig en lang leven. “Kauw je drankjes en drink je eten”, zoals Gandhi ooit zei, spreekt voor zich. Het laat zien hoe zorgvuldig we alles met onze tanden moeten vermalen en met het speeksel moeten mengen voordat we het doorslikken.

‘Goed gekauwd ofwel een goed begin is het halve werk'.

Zo ‘vindt’ maar liefst 80% van het verteringsproces al plaats in de mond als men goed kauwt, waardoor de maag en de rest van de spijsverteringsorganen enorm worden ontlast! De laatste ontdekkingen van ‘The American Gut Project’ hebben schokkende feiten onthuld. De moderne westerse mens, in vergelijking met de inheemse volkeren of bewoners van de zogenaamde ‘Blue Zones’, heeft in zijn darmen slechts ongeveer 10% van de vitale darmflora die een essentiële rol speelt in het verteren en het opnemen van de voedingstoffen. (Red.: The Blue Zones zijn afgebakende gebieden waarvan de bevolking een specifieke levensstijl en leefomgeving deelt en waar de mensen in goede gezondheid meetbaar langer leven.) Bovendien blijkt dat de gezondheid van onze darmflora samenhangt met de gezondheid van de bodemflora. Het ziet er dus naar uit dat ons dagelijkse voedingspatroon en manier waarop ons voedsel wordt geproduceerd (lees: onze voedingskeuzes), het omgaan met de grond en dus met onze planeet, invloed kunnen hebben op onze gezondheid en die van onze wereld. Kortom, de ‘natuur in het groot’ (ons milieu) hangt samen met de ‘natuur in het klein (ons eigen lichaam)’. De macrokosmos en de microkosmos zijn hecht met elkaar verbonden.

Opvoeding

Een bio-energetische tandarts begrijpt wel dat alle ziektes in de mond ontstaan, maar helaas, een gewone arts of tandarts, vaak niet. Daarom komt het voor de lezers van dit revolutionaire tijdschrift misschien ook niet als een verrassing wanneer de hedendaagse wetenschap plotseling tot het besef komt dat


waarschijnlijk 95% van alle ziekten zijn oorsprong in de darmen vindt. De mond is toch het bescheiden begin van je ca. tien meter lange darmkanaal, nietwaar? Kauwen is een onderdeel van onze opvoeding. Wij eten om te leven en te werken en daarnaast ook om onze gezondheid te behouden. Het was ook onze lieve en wijze Hippocrates die ooit zei: “Laat voeding uw medicijn zijn en medicijn uw voeding”. Maar het is de vraag of wij in werkelijkheid onze dagelijkse voeding gebruiken om ons tegen ziekten te beschermen of van ziekten te genezen. Als onze darmen en de darmflora zo’n belangrijke rol spelen, wat is het dan dat de conditie en functioneren van ons darmkanaal beïnvloedt? Natuurlijk spelen onze genen hierin een belangrijke rol. Wij zijn, op zijn minst lichamelijk, eigenlijk niets meer dan een samenstelling van alle levenservaringen van onze dierbare voorouders. Dat noemt men een constitutie. Daarmee worden wij op deze wereld geboren. Maar daarnaast gaat de evolutie weer verder. Dat wil zeggen, door middel van onze eigen ervaringen, namelijk waar wij leven en wonen, wat voor familieomstandigheden, vrienden, scholing en werk wij hebben en hoe wij eten, veranderen wij bewust of onbewust ons oorspronkelijke ‘erfgoed’. Deze individuele unieke ervaringen vormen verder onze eigenschappen en manifesteren zich als een ‘momentopname’, de zogenaamde conditie. De eerstgenoemde, je constitutie, erf je simpelweg volledig van je ouders en hierover heb je weinig of geen controle. De tweede, je conditie, heb je grotendeels in eigen hand en aangezien we minstens drie keer per dag eten, speelt onze voeding daar ongetwijfeld een rol in. Dus opnieuw komen wij bij de onderwerpen voeding en kauwen uit. Kortom, er zijn meerdere wegen die naar Rome leiden, waarvan voeding een belangrijke is, waar door iedereen de nodige invloed op kan worden uitgeoefend.

het belang en nut van kauwen. Dan kijken wij samen naar de meer praktische aspecten van dit boeiende onderwerp. Bijvoorbeeld: > Wat betekent ‘goed kauwen’ en hoe weet je zeker dat je goed gekauwd hebt? > Wat zijn de voor- en mogelijke nadelen van goed kauwen en de invloed op je lichamelijke, mentale, emotionele en spirituele gezondheid? > Welke voeding is het meest geschikt om een sterk en gezond gebit te ontwikkelen en/of te behouden? > Wat veroorzaakt kauwen fysiologisch en biochemisch en hoe herkent men mogelijke gebreken? > Hoe kauw je goed (z)onder stress? Kortom, het is nog een hele kluif! Bedankt voor je tijd, succes met goed kauwen en hopelijk tot de volgende keer. Tot slot is hier iets simpels, gezonds en lekkers om ook je smaakpapillen te prikkelen: Rode ui karamel met paardenbloemwortel (Tampopo in het Japans) en gerstemoutstroop

Voor het volledige recept zie: https://www.tampopofoods.com/blogs/ recipes/red-onion-dandelion-root-caramel

De volgende keer

Wij gaan in de volgende editie van NVBT Magazine dieper in op onze contemplatie over

65


Deel 1

RETHINK OUR MICROBIOME T

TEKST EN BEELD : RW VAN ESCH, MSC | FOTO : M ARCIN KL APCZYNSKI

Zonder dit te weten, te voelen of te ervaren is ons lichaam de woonplaats voor miljarden micro-organismen. Die niet met het blote oog waarneembare organismen hebben een identiteit als het microbioom: de genetische weergave van de ecologische gemeenschap van commensale, symbiotische en potentieel pathogene micro-organismen die ons lichaam met ons deelt. Hiertoe behoren bacteriën, gisten, parasieten, virussen en hun bacteriofagen. Het overgrote deel van ons microbioom bestaat uit bacteriën die in omvang het aantal lichaamscellen tienvoudig overtreft. De grootste concentratie van bacteriën bevindt zich in de darmen en bepaalt mede onze metabole status. COMPOSITI E

De populatiegrootte en de biodiversiteit van het microbioom verschilt per lichaamslocatie. De regio’s en zones in het lichaam waar zich significante concentraties microbiotische culturen bevinden, hebben direct of indirect contact met de buitenwereld. Mede vanwege zijn oppervlakte kent het maag-darmkanaal de grootste aantallen. Door middel van DNAsequencing is de wetenschap in staat gebleken de samenstelling van het microbioom beter te duiden dan eerder het geval is geweest met bacteriekweek. Zodoende constateert men dat de microbiotische populatie per individu kan verschillen en dat deze individuele variatie op

66

I II III IV latere leeftijd groter kan zijn en tegelijkertijd stabiliseert. Bovendien hebben wetenschappers waargenomen dat de verhoudingen zich al beginnen te stabiliseren gedurende de eerste drie levensjaren. Daarnaast heeft men vastgesteld dat alle individuen een ‘functional core microbiome’ delen die zorgt voor een genetische overlapping bij alle mensen. Zo schat men dat ongeveer de helft van de genenpoel van het intestinale microbioom wordt gedeeld doorminstens de helft van de wereldbevolking. V VI VII De samenstelling en compositie van de intestinale flora wordt grotendeels bepaald in de eerste levensjaren. Vlak na de geboorte wordt het maag-darmkanaal in hoog tempo


gekoloniseerd door een scala aan microben en immunologische factoren, die onder invloed staan van wijze van geboorte, wel of geen borstvoeding, antibioticumgebruik en meer. Al voor de geboorte creëren de eerste minuscule kolonisten, overwegend anaeroob van aard, een milieu dat de groei stimuleert van anaerobe culturen, zoals Bacteroides, Clostridium en Bifidobacterium. Aanvankelijk kenmerkt het intestinale milieu van de pasgeborene zich door een lage diversiteit en door opkomende dominantie van de stammen Proteobacteria en Actinobacteria, die in de loop der volgende maanden overheerst worden door Firmicutes en Bacteroidetes. Aan het einde van hun eerste levensjaar beschikken peuters over een uniek microbiotisch profiel dat zich langzaam ontwikkelt richting dat van een volwassene. Uiterlijk het vijfde levensjaar gelijkt de samenstelling en diversiteit van het jonge microbioom die van een volwassen mens. VIII

ZUU RGRAAD

De microbiotische bevolking van het maagdarmkanaal is sterk locatie afhankelijk. Niet alleen wat betreft het contact met zuurstof, maar vooral vanwege de lokale zuurgraad. In de keel en slokdarm zijn de Streptococci en Prevotella de dominante culturen. De floradiversiteit in de maag is afhankelijk van de aan- of afwezigheid van de Helicobacter pylori, die veel invloed heeft op de vorming van maagzuur. Bij afwezigheid domineren Streptococci, Prevotella en Actinomyces die mogelijk uit de keel afkomstig zijn. Indien H.pylori wel aanwezig is, is deze dominant over alle andere culturen. In het jejunum en ileum bevinden zich voornamelijk Enterococcus, Lactobacillus, Staphylococcus, Streptococcus en de potentiële pathogenen Escherichia coli en Klebsiella. Het caecum wordt gedomineerd door Clostridium en Bacteroides, terwijl Lactobacillus, Enterococcus en E.coli hier de secundaire culturen zijn. In het laatste deel van de tractus, het sigmoïd en rectum, bevinden zich voornamelijk Bacteroides en enkele soorten Clostridia. IX

ALGEMEN E DI FFERENTIATI E

De standaard voor bestudering en kwalificatie van ons microbioom is overwegend gebaseerd

op materiaal uit de Verenigde Staten, Europa en andere geïndustrialiseerde samenlevingen en afkomstig van stedelijke populaties. Uit recente studies van populaties afkomstig uit Afrika, Azië en Zuid-Amerika blijkt dat de microbiotische samenstelling van mond, luchtwegen, urogenitale tractus, tractus intestinalis en huid nadrukkelijk kan verschillen voor wat betreft leefstijl, ras en etniciteit.X Middels een studie uit 2014 constateerden wetenschappers bijvoorbeeld opvallende verschillen tussen het intestinale microbioom van Italiaanse stedelingen uit Bologna en een populatie Hadza uit Tanzania. De Hadza behoren tot de zeldzame natuurvolkeren in Afrika. Zij leven als jagerverzamelaar in oostelijk Afrika, in een gebied waar lang geleden mogelijk ook onze vroege voorouders leefden. Zij leven in direct contact met de natuur en halen hun gebruiksvoorwerpen, water en hun overwegend plantaardige voedsel uit een rijke biosfeer met complexe ecologie. Hun microbioom krijgt aldus de gelegenheid zich te ontwikkelen als een gevarieerd

Robert van Esch werkt reeds 18 jaar als zorgverlener in samenwerking met de bedrijfsgeneeskunde, fysiotherapie, osteopathie en psychologie. Na zijn opleiding mesologie volgde hij een opleidingstraject in de psychoneuro-immunologie (PNI). In 2013 behaalde hij een universitaire graad (MSc) in de klinische PNI. Hij ontwikkelde zich daarna verder in de CAM (complementary alternative medicine) met specialisatie fytotherapie aan de Saxion Hogeschool Next. Sinds 2014 schrijft hij wetenschappelijke artikelen voor vaktijdschriften. Zijn niet aflatende interesse voor de biologie, biochemie, fysiologie en samenhang met omgevingsfactoren, zoals leefstijl, heeft hem gevormd tot een veelzijdig auteur en docent van de stichting ReThink: www.rethinkfoundation.nl

67


In d Ur b a ic us niz th i o n i tr i a t l o t al i i o N e vo lu za n ti o e R n Decreasing Microbial Diversity

Transition of the gut microbiota composition with changes in the host subsistence strategies Gupta VK, Paul S and Dutta C. Front. Microbiol. 8: 1162, 2017

Taxa at various niches of the human body in diverse populations around the world Gupta VK, Paul S and Dutta C. Front. Microbiol. 8: 1162, 2017

68

en reactief ecosysteem dat natuurlijkerwijs deel uitmaakt van een groter, organisch geheel. Ten opzichte van de Italiaanse stedelingen vertonen de microbiotische darmculturen bij de Hadza een grotere aanwezigheid en meer diversiteit. Tevens blijkt bij de Hadza licht onderscheid aanwezig tussen het intestinale microbioom van mannen en vrouwen. XI Soortgelijke waarnemingen werden gedaan bij een kleine groep Yanomami, die deel uitmaakt van een geïsoleerde indianenpopulatie van jagers-verzamelaars in het Amazonegebied van Venezuela en Brazilië. Bij de betreffende subpopulatie, die zelden tot nooit contact heeft met buitenstaanders, kon men een ongekende diversiteit waarnemen van microbiotische culturen bij zowel ontlasting als huid. Deze microbiotische diversiteit manifesteerde zich over het gehele lichaam. Het in grote aantallen voorkomen van specifieke culturen werd mogelijk in de hand gewerkt door de fysieke

isolatie en gebrek aan fysieke verplaatsing van de indianen, wier leven zich voornamelijk afspeelt in en om de nederzetting. Opvallend daarentegen was de bevinding dat de orale flora van de indianen veel overeenkomst vertoonde met die van monsters uit Noord-Amerikaanse proefpersonen. Volgens de onderzoekers is dit fenomeen mogelijk te verklaren, doordat de orale hygiëne bij de Yanomami zich beperkt tot het dagelijks spoelen met water en zij zich al eeuwenlang te buiten gaan aan het kauwen op tabak. XII Door middel van een genetische studie uit 2009 stelden wetenschappers vast dat de huid van gezonde Amerikanen 205 verschillende soorten bacteriën kan bevatten afkomstig van 19 stammen, waarbij in orde van grootte respectievelijk de Actinobacteria, Firmicutes, Proteobacteria en Bacteroidetes overheersen. Tevens bevinden zich op de huid gistculturen die in symbiose leven met de bacteriën. Een groot deel van de bacteriepopulatie bevindt zich in de buurt van zweetklieren, die hen voeding verschaffen in de vorm van water, aminozuren, vetzuren en organische zuren. XIII Uit diverse studies blijkt dat de microbiotische flora op de huid ook afhankelijk is van onder meer geografische locatie, geslacht en klimaat. Zo blijken significante verschillen waarneembaar tussen indianen uit het Amazonegebied


van Venezuela en stedelingen uit New York; tussen vrouwenpopulaties uit Tanzania en de Verenigde Staten en tussen plattelandsbewoners en stedelingen in China. XIV

PERI NATALE FASE

Niet alleen de leefstijl kan impact hebben op ons microbioom, maar ook de omstandigheden rondom en vlak na de geboorte. Zo laat het intestinale microbioom van baby’s die worden geboren via het geboortekanaal een stempel zien van bacterieculturen die voorkomen in de vaginale flora van de moeder. Bij de geboorte door het geboortekanaal worden de huid en de slijmvliezen van de baby namelijk blootgesteld aan de vaginale flora, die door Lactobacilli wordt gedomineerd. Bij kinderen die met een keizersnede worden geboren, manifesteert het intestinale microbioom de opvallende aanwezigheid van soorten die vooral op de huid te vinden zijn, zoals Staphylococcus. XV Aan de hand van een kleine studie uit 2018 met 35 pasgeborenen hebben wetenschappers vastgesteld dat de compositie en ontstekingsgevoeligheid ook kan veranderen, afhankelijk van de locatie van geboorte. Ofschoon alle baby’s een geboorte hadden zonder keizersnede en allemaal borstvoeding kregen, vertoonden de 21 pasgeborenen die in het ziekenhuis waren geboren de verhoogde aanwezigheid in hun ontlasting van specifieke culturen die veel in ziekenhuizen voorkomen. Zij bleken te beschikken over lagere hoeveelheden Bacteroides, Bifidobacteria, Streptococcus en Lactobacilli en een verhoogde aanwezigheid van Clostridia en Enterobacteriaceae. Dit zorgde voor de toegenomen productie van metabolieten die ontstekingen uitlokten in het darmepitheel. Bij de 14 kinderen die thuis werden geboren, bleken de betreffende culturen meer in balans en was geen ontstekingsexpressie waarneembaar. XVI Gedurende het eerste levensjaar doen zich vervolgens meerdere bedreigingen voor die het microbioom kunnen verstoren, zoals het gebruik van antibiotica en de introductie van andere soorten melk dan moedermelk. De kwaliteit en kwantiteit van moedermelk is sterk afhankelijk van de leefstijl van de moeder. De wijze van geboorte,

overgewicht bij de moeder, gebruik van medicatie en lactatieperiode kunnen eveneens van invloed zijn op de bacteriële samenstelling van moedermelk. Vrouwen die na vaginale geboorte moedermelk produceren laten bijvoorbeeld meer Lactobacillus en Bifidobacterium in de moedermelk zien dan vrouwen met een keizersnede; vrouwen met overgewicht vertonen minder diversiteit, minder Bifidobacterium en meer Staphylococcus dan vrouwen met een normaal gewicht en naarmate vrouwen langer borstvoeding geven neemt het aantal Bifidobacterium en Enterococcus in de moedermelk toe. XVII Aldus kan de kans op een divers of een verarmd microbioom via trans-generationele wijze bepaald worden. De introductie van vast voedsel bij het kind kan eveneens een ijkpunt zijn, waardoor het microbioom van samenstelling verandert. Vetten, koolhydraten en eiwitten hebben namelijk elk hun uitwerking op de compositie van de intestinale flora. En ook verschraling van de kwaliteit van het voedselaanbod heeft impact op het intestinale microbioom.

VOEDI NG EN FERMENTATI E

Op basis van antropologisch en paleontologisch onderzoek heeft men geconcludeerd dat onze verre voorouders zichzelf dagelijks in leven hielden met hoogstwaarschijnlijk wilde vruchten, bladgroenten, noten, zaden en insecten. Tevens werden regelmatig vis en wild aan het menu toegevoegd, net als wortelen en knollen. De variatie was groot en voedsel was regelmatig schaars. Bovendien was het voedsel onbewerkt en werd het soms rauw gegeten, daar vuur niet altijd beschikbaar was. Archeologische vondsten hebben bovendien geleid tot de aanname dat de vroegere mens leefde in de nabijheid van water. Onze voorouders aten alles wat in en rondom meren, rivieren, delta’s, moerassen en zeekust te vinden was. Het vinden, vangen en verzamelen van voedsel was op die plekken vaak lonend. XVIII Uit voedsel halen we niet alleen onze macroen micronutriënten, maar ook de ‘mest’ waarmee we ons intestinale microbioom voeden. Voedingsvezels behoren tot de belangrijkste voedselcomponenten, daar het grootste deel van de intestinale flora deze verwerkt. De

69


vezelconcentratie is laag in bewerkte voeding en maximaal in rauwe groente en fruit. Uit een studie van 2010 blijkt bijvoorbeeld dat kinderen die werden gevoed met plantvezels grotere aantallen Firmicutes, Bacteroidetes en Prevotella in hun ontlasting lieten zien dan kinderen die geraffineerde - dus vezelarme - koolhydraten consumeerden. XIX Voedingsvezels bestaan uit verschillende suikerketens, waarvan de polysacchariden behoren tot de onverteerbare, lange ketens. Onverteerbare polysacchariden zijn bijvoorbeeld resistent zetmeel, cellulose, xylan, mannan en fructanen, zoals inuline. Suikerketens die ook relatief lang zijn en hierdoor eveneens moeilijk verteerbaar, zijn de fructo-oligosacchariden (FOS). Sommige koolhydraten kunnen niet of slechts gedeeltelijk verteerd worden door de spijsvertering. Wanneer sappen en enzymen tekortschieten, blijken intestinale bacteriën nuttig bij de afbraak van zetmeelrijke en zetmeelarme koolhydraatcomplexen. Eenmaal de dunne darm gepasseerd worden oligosacchariden en sommige polysacchariden, zoals inuline, in de dikke darm relatief makkelijk bewerkt door de bacteriën aldaar. Deze bacteriën beschikken over enzymen, die hen in staat stellen complexe koolhydraten te fermenteren en tegelijkertijd essentiële suikers vrij te maken. Essentiële suikers bestaan als natuurlijke bouwstenen van planten, peulvruchten, zaden, paddenstoelen en zeewieren en hebben vaak een belangrijke fysiologische of farmacologische werking. Zo is het darmslijmvlies deels opgebouwd uit essentiële suikers. Andere eigenschappen van deze functionele suikers zijn onder meer betrokken bij de afweermodulatie, vetstof-wisseling, het biologisch beschikbaar maken van mineralen, de productie van groeifactoren, de opbouw van epitheel en bij de wondgenezing. Zij vormen bovendien structuren voor hechting van afweereiwitten en commensale bacteriën, zoals Bifidobacteria en Bacteroides, en kunnen hierom worden beschouwd als een prebioticum. Tegelijkertijd belemmeren ze de hechting van pathogene bacteriën, parasieten en schimmels. Naast de aanwezigheid van essentiële suikers uit onze voeding zorgen bacterieculturen zelf voor de beschikbaarheid van andere metabolieten.

70

SCFA

Uit de fermentatie van complexe koolhydraten ontstaan melkzuur en gassen, zoals waterstof, koolstofdioxide, methaan en waterstofsulfide, en korteketenvetzuren (SCFA). De productie van SCFA bestaat overwegend uit drie metabolieten: propionzuur of propionaat, boterzuur of butyraat en azijnzuur of acetaat in de verhouding 1:1:3. De meeste anaerobe culturen in de darm produceren acetaat. Propionaat wordt voornamelijk geproduceerd door Bacteroidetes, terwijl de productie van butyraat grotendeels voor rekening komt van de Actinobacteria en Firmicutes. De productie van SCFA vindt in de bacteriële stofwisseling direct plaats uit het beschikbaar komen van pyruvaat en lactaat of indirect met behulp van acetyl-CoA. XX De diverse koolhydraatfermentatie zorgt voor metabolieten die als energiesubstraat kunnen dienen voor andere bacteriën die op hun beurt SCFA produceren. De fermentatie van resistent zetmeel door een bacteriegroep van de Firmicutes waardoor acetaat wordt geproduceerd of de productie van lactaat door melkzuurproducenten, zoals Lactobacilli, levert bijvoorbeeld substraat voor andere bacterieculturen, die het vervolgens omzetten in butyraat. Aldus bestaan diverse relaties van cross-feeding. Middels diverse studies heeft men tevens geconstateerd dat bij de in vitro toediening van inuline een verhoogde groei aan Bifidobacteria en een verhoogde productie van butyraat wordt waargenomen, hoewel deze bacteriën geen butyraat produceren. Men ontdekte enerzijds dat de Bifidobacteria andere suikerketens dan inuline, zoals oligo- en monosachariden, niet gebruikten, waardoor deze door andere bacteriën konden worden gebruikt. Anderzijds stelde men vast dat uit de bacteriële fermentatie acetaat en lactaat ontstaan als eindproducten. Dit zorgt dat andere bacteriën die wel butyraat produceren, kunnen overleven in een cultuur met Bifidobacteria. XXI

MUCUS

Opvallend is dat ook intestinale mucus voor microbiotische culturen een voedingsbodem kan zijn. XXII De uit glycanen opgebouwde mucine, die door globletcellen wordt uitge-


Succinate

Propionate Propionate producers • Bacteroidetes • Veillonellaceae

Carbohydrates (hexoses)

Functional and phylogenetic groups of gut bacteria involved in the

Carbohydrate fermentors • Bacteroidetes • Firmicutes • Antinobacteria

Lactate

Pyruvate

CH4

Formate/H2+CO2

Methanogens • Methanobrevibacter smithii (Archaea)

metabolism of short-chain fatty acids (SCFA) Flint HJ

Acetogens • Blautia hydrogenotrophica • Marvinbryantia formatexigenes (Firmicutes)

et al. Nat Rev Gastroenterol Hepatol. 9(10): 577-589, 2012

Sulhate reducers • Desulfovibrio piger (Proteobacteria)

SO4 H2S

Acetate

Acetyl CoA

Butyryl CoA

scheiden, vormt in de gehele tractus samen met water een slijmvlieslaag waarin zich micro-organismen bevinden. Deze mucus bestaat uit twee compartimenten die in het colon een maximale dikte bereiken. De onderlaag (50-200 μm) is nagenoeg steriel, terwijl de bovenlaag (70-150 μm) zorgt voor mogelijke aanhechting van bacterieculturen. De mucine is grotendeels opgebouwd uit essentiële suikers, zoals galactosamine, galactose en glucosamine, en vormt glycoproteïnen, samen met de aminozuren proline, threonine en serine. De capaciteit van darmbacteriën om de essentiële suikers uit mucine als brandstof te kunnen gebruiken wordt bepaald door de aanwezigheid van verteringsenzymen glycoside-hydrolases en polysaccharide-lyases. Sommige bacteriën zijn in staat sacchariden af te breken, terwijl andere zich alleen richten op de vertering van specifieke glycanen. Een samenwerking tussen bacteriën die mucine kunnen verteren en bacteriën die dat niet kunnen, levert de gegarandeerde beschikbaarheid van brandstof en bouwstenen aan alle commensale bacteriën.XXIII Zo beschikken Bacteroidetes over meer enzymen die glycanen afbreken dan Firmicutes. XXIV De afbraak, modulatie en opbouw van mucine en de integriteit van de epitheelwand staan onder controle van enkele bacteriegroepen. De Bacteroides thetaiotaomicron en Faecalibacterium prausnitzii hebben aantoonbare invloed op de coördinatie van de mucusproductie. Sommige Lactobacillus, Ruminococcus en Bacteroides zijn in staat de afbraak van mucine te sturen. De daadwerkelijke afbraak van

Butyrate producers • Faecalibacterium prausnitzii • Eubacterium rectale, Roseburia spp. • Eubacterium hallii (Firmicutes) • Anaerostipes spp.

Butyrate

mucine staat grotendeels en voornamelijk onder controle van de Akkermansia muciniphila.XXV XXVI De A.muciniphila is anaeroob en gebruikt mucine als bron voor zijn behoefte aan energie, koolstof en stikstof. A.muciniphila vertegenwoordigt tot drie procent van de totale microbiële gemeenschap in de darm en is de meest dominante mucusafbrekende bacteriesoort in het colon. Tevens heeft men vastgesteld dat A.muciniphila behoort tot de belangrijkste producenten van propionaat. Een vetrijk dieet en vezelarm zorgt voor significante daling van de aanwezigheid van A.muciniphila, terwijl plantvezels en natuurlijke prebiotica, zoals oligofructose, het tegenovergestelde doen.XXVII

MICRON UTRIËNTEN

Naast leverancier van energiesubstraat is het intestinale microbioom een potentiële producent van functionele hoeveelheden aan micronutriënten, die een rol spelen bij de stofwisseling van zowel commensale microorganismen als lichaamscellen. Uit studies bij mensen en dieren is de afgelopen decennia gebleken dat bacteriën in de darm in staat zijn tot de productie van vitamine K2 en B-vitaminen.XXVIII In 2015 hebben wetenschappers middels genetisch onderzoek vastgesteld welke micro-organismen welke soort en mate van vitamineproductie voor hun rekening nemen. Sommige van de 256 onderzochte darmbacteriën blijken in hun genoom de informatie te hebben voor de expressie van de biosynthese van acht B-vitaminen, namelijk

71


In het volgende NVBT Magazine: deel 2 I II III IV V VI VII VIII IX

X

XI XII XIII XIV XV XVI XVII

72

biotine, cobalamine (B12), folaat, niacine (B3), panthoteenzuur (B5), pyridoxine (B6), riboflavine (B2) en thiamine. Tevens blijken enkele darmbacteriën helemaal niet in staat tot vitamineproductie. De meest voorkomende productiecapaciteit betreft die voor B2 en B3. Vrijwel alle families van de Bacteroidetes, Fusobacteria en Proteobacteria blijken in staat tot de productie van B2 en biotine, terwijl de potentiële producenten onder de Firmicutes en Actinobacteria respectievelijk slechts de helft en aanzienlijk minder dan de helft betreft. Alle Fusobacteria zijn mogelijke producenten van B12, terwijl dit bij andere stammen beperkt blijft tot minder dan de helft. Onder de Bacteroidetes blijkt meer dan negentig procent een potentiële producent van alle B-vitaminen, uitgezonderd B12. Bij het genetisch onderzoek heeft men eveneens waargenomen dat sommige organismen elkaar genetisch aanvullen, wat mogelijk kan wijzen op cross-feeding of zelfs op afhankelijkheid in het geval van bacteriën die geen potentiële productiecapaciteit bezitten. Op basis van hun bevindingen schatten de wetenschappers dat de darmbacteriën minstens een kwart van de dagelijkse

Warinner C et al. Ancient human microbiomes. J Hum Evol. 0: 125–136, 2015 Kim S, Jazwinski SM. The Gut Microbiota and Healthy Aging: A MiniReview. Gerontology 64: 513–520, 2018 Sender R, Fuchs S, Milo R. Revised Estimates for Number of Human and Bacteria Cells in the Body. PLoS Biol 14(8), 2016 Qin J et al. A human gut microbial gene catalogue established by metagenomic sequencing. Nature 464: 59–65, 2010 Faith JJ, Guruge JL et al. The long-term stability of the human gut microbiota. Science 341, 2013 Schloissnig S et al. Genomic variation landscape of the human gut microbiome. Nature 493: 45–50, 2013 Petschow et al. Probiotics, prebiotics, and the host microbiome: the science of translation. Ann. N.Y. Acad. Sci. 1306, 2013 Rodriguez JM et al. Microbial Ecology in Health & Disease 26: 26050, 2015 Yadav M, Kumar Verma M, Singh Chauhan N. Review of metabolic potential of human gut microbiome in human nutrition. Archives of Microbiology, 2017 Gupta VK, Paul S and Dutta C. Geography, Ethnicity or SubsistenceSpecific Variations in Human Microbiome Composition and Diversity. Front. Microbiol. 8: 1162, 2017 Schnorr SL et al. Gut microbiome of the Hadza hunter-gatherers. Nature Communications 5: 3654, 2014 Clemente et al. The microbiome of uncontacted Amerindians. Sci. Adv. 1, 2015 Grice EA et al. Topographical & Temporal Diversity of Human Skin Microbiome. Science 29, 324(5931): 1190–1192, 2009 Gupta VK, Paul S and Dutta C. Front. Microbiol. 8: 1162, 2017 Xu Z and Knight R. Dietary effects on human gut microbiome diversity. British Journal of Nutrition 113: 1–5, 2015 Combellick JL et al. Differences in the fecal microbiota of neonates born at home or in hospital. Scientific reports 8, 2018 Ojo-Okunola A, Nicol M and du Toit E. Human Breast Milk Bacteriome in Health and Disease. Nutrients 10: 1643, 2018

XVIII

lichaamsbehoefte aan biotine, B12, folaat en B3 kunnen produceren. Het epitheel van het colon blijkt daarbij in staat via speciale transportmechanismen de absorptie van B-vitaminen te laten plaatsvinden richting de bloedbaan. XXIX

CONCLUSI E

Parallel aan de evolutie van de homo sapiens ontwikkelt zich een microbiotische gemeenschap die in symbiose wenst te leven met ons. De uitwisseling tussen microben en mens kan horizontaal, van generatie op generatie, of verticaal, vanuit de unieke omgeving, plaatshebben. Ofschoon we ons microbioom grotendeels meekrijgen bij onze geboorte, is de compositie beïnvloedbaar door tal van factoren die zich voordoen gedurende de diverse levensfasen. Met name voedingskeuze en maaltijdsamenstelling kunnen, met name via beïnvloeding van het intestinale microbioom, impact uitoefenen op onze stofwisseling. Onze voedingsgewoonten en het ecosysteem waarin we leven sturen de kwaliteit van de symbiotische relatie tussen ons en onze microben. Wij zijn zodoende de beheerder van ons eigen natuurreservaat.

Cordain L, Eaton SB, Brand Miller J, Mann N and Hill K. The paradoxical nature of hunter-gatherer diets: meat-based, yet non-atherogenic. European Journal of Clinical Nutrition 56(1): 42–52, 2002 XIX De Filippo C et al., Impact of diet in shaping gut microbiota revealed by acomparative study in children from Europe and rural Africa, Proc. Natl.Acad. Sci. U. S. A. 107: 14691–14696, 2010 XX Thursby E and Juge N. Introduction to the human gut microbiota. Biochemical Journal 474: 1823–1836, 2017 XXI De Vuyst L, Leroy F. Cross-feeding between bifidobacteria and butyrateproducing colon bacteria explains bifdobacterial competitiveness, butyrate production, and gas production. International Journal of Food Microbiology 149(1): 73-80, 2011 XXII Thursby E and Juge N. Biochemical Journal 474, 2017 XXIII Morrison, DJ and Preston T. Formation of short chain fatty acids by the gut microbiota and their impact on human metabolism. Gut Microbes 7: 189–200, 2016 XXIV Ockburn DW and Koropatkin NM. Polysaccharide degradation by the intestinal microbiota and its influence on human health and disease. J Mol Biol. 428: 3230–3252, 2016 XXV Reunanen, J. et al. Akkermansia muciniphila adheres to enterocytes and strengthens the integrity of epithelial cell layer. Appl Environ Microbiol, 2015 XXVI Derrien, M. Akkermansia muciniphila, a human intestinal mucindegrading bacterium. Int J Syst Evol Microbiol 54(5): 1469–1476, 2004 XXVII Rotsaert C. Het Effect van Akkermansia Muciniphila en Mucine op een Microbiële Darmgemeenschap. Faculteit Bio-ingenieurswetenschappen, Universiteit Gent, 2017 XXVIII Rowland I et al. Gut microbiota functions: metabolism of nutrients and other food Components. European Journal of Nutrition, 2017 XXIX Magnúsdóttir S, Ravcheev D, de Crécy-Lagard V and Thiele I. Systematic genome assessment of B-vitamin biosynthesis suggests co-operation among gut microbes. Front. Genet. 6: 148, 2015


IMPLANTATEN REVOLUTIE TEKST EN BEELD : DUCO WILTON

Verwijs jij al door voor zirkonia/keramische implantaten?

Zirkonia implantaten zijn biocompatible en zorgen dat het lichaam zo min mogelijk belast wordt met materialen die een negatieve invloed kunnen hebben op de gezondheid. Door de goede ontwikkelingen in de afgelopen twee decennia wordt dit steeds meer erkend. Tegenwoordig kan je in bijna alle situaties zirkonia adviseren als vervanging voor titanium. Uit rondvraag is gebleken dat zirkonia implantaten zelden tot nooit worden voorgesteld door implantologen of verwijzende tandartsen maar alleen op specifieke wens van de patiënt geplaatst worden. Als (NVBT-)tandarts kan je hier natuurlijk op inspelen door jouw implantoloog te vragen of te wijzen op de voordelen van zirkonia. Want jij wil toch ook dat zirkonia de standaard zou moeten zijn in plaats van titanium? Zirkonia implantaten bleven en blijven zich doorontwikkelen zoals veel innoverende, vooruitstrevende producten. Door de vele positieve resultaten en onderzoeken zie je dat tegenwoordig alle gerenommeerde implantaatbedrijven een ‘zirkonia-lijn’ aanbieden. Vaak zijn deze verworven door een vijandige overname. Hierdoor ontbreekt een goede filosofie. Gelukkig blijven er bedrijven welke zich volledig concentreren op zirkonia. De wijze van zirkonia implanteren is namelijk niet moeilijk maar wel anders!

Wat is er dan zoveel anders?

Titanium schroef je vast en zirkonia groeit vast. Hierdoor was het succespercentage bij

zirkonia implantaten lager omdat er via de filosofie van titanium werd geïmplanteerd. De implantoloog was zich niet bewust van de andere ‘spelregels’ en implanteerde via het titanium protocol, of bij een ‘tijdelijk’ ongeschikte patiënt. Hierbij doelen we op bijvoorbeeld de vitaminenhuishouding, botkwaliteit, schone extractiewond etc. De fysiek en het bot van de patiënt bepalen de wijze van implanteren, daarom is het zirkonia protocol anders dan bij het titanium protocol. Patiënten willen tegenwoordig zo snel mogelijk een volledig functioneel gebit. Dit zie je terug in de titaniumbenadering van ‘immediate loading’. Wil je een natuurlijk proces, dan moet je na een invasieve behandeling het lichaam zich laten herstellen. Dit doe je door het zirkonia implantaat de eerste periode niet te (over-)belasten zodat het rustig kan ingroeien. Omdat zirkonia een harder materiaal is dan titanium, groeit het zeer stevig vast zolang het de tijd en kans krijgt om door het lichaam ‘omarmd’ te worden. Wanneer de patiënt geschikt is voor zirkonia zijn er geen obstakels meer, omdat er voor elk element een oplossing bestaat. Front, hoektand of (pre-)molaar,....je kan voor elke indicatiegebied zirkonia adviseren. Een heel groot bijkomend voordeel is dat zirkonia zeer weefselvriendelijk is. Het hecht zich aan de gingiva! Hierdoor is er geen toegangspoort voor bacteriën en daardoor geen bekende casuïstiek van peri-implantitis bij zirkonia implantaten.

73


En niet alleen weefselvriendelijkheid is belangrijk. We willen natuurlijk ook dat zirkonia implantaten ‘schoon’ zijn. Een onafhankelijke Clean Implant organisatie is er om te beoordelen of het implantaatoppervlakte schoon is. Bij de zirkoniabedrijven heeft o.a. Swiss Dental Solutions (SDS) dit voor al hun systemen voor voor zowel productie als fabrikant. Is dan alles ‘zirkonia wat er blinkt’? Helaas niet. Er zijn nog enkele, tijdelijke onmogelijkheden (op de Nederlandse markt).

Denk hierbij aan een klikgebit op zirkonia binnen de declaratiemogelijkheden. Gelukkig is er uiteindelijk voor elke individuele situatie altijd een passende oplossing. Belangrijkste ‘take home message’: de verwachting is dat zirkonia binnen 10 jaar de nieuwe maatstaf is binnen de implantologie (in plaats van titanium). Het NVBT heeft voor meer paradigmashifts gezorgd, en dit zal één van de grootste worden! Daar wil jij toch ook onderdeel van uitmaken?!

INTERVIEWS IMPLANTEREN MET ZI RKON IA VOLGENS BIOLOGISCH E RICHTLIJ N EN

TEKST EN BEELD : DUCO WILTON

Bob Overdijk is mede eigenaar van Topclass Mondzorg in Apeldoorn. Hij is een van de eerste leden van het NVBT en hij staat voor bevordering van de gezondheid van zijn patiënten. Hij is ten eerste zeer gericht op preventie en daarnaast alert op mondproblemen, diagnose en de behandeling. Dit met producten die zo lichaamsvriendelijk mogelijk zijn en niet schadelijk voor de patiënten. Hij implanteert 32 jaar en sinds 2012 met zirkonia (Swiss Dental Solutions - SDS). In dit interview vragen wij Bob naar zijn ervaringen over de Implacademy opleiding “implanteren met zirkonia volgens biologische richtlijnen” www.implacademy.nl/cursussen/leer-implanteren-met-zirkonia-volgens-biologische-richtlijnen

Deze casus is gedaan door Ilian Dargel, erkend NVOI implantoloog en sinds 2020 specialist in biologische tandheelkunde en keramische implantologie. Cliente vrouw 24 jaar meldt zich met apicaal probleem 21 en esthetisch onfraai 11 beide endodontisch behandeld, besluit is beide endos te vervangen voor 2 keramische implantaten van SDS. Procedure volgens het SDS ACCelarate concept: voorbehandeling met bone Healing Protocol start een maand voor de ingreep tot een maand na de ingreep, bestaande uit The Big 5; Vit D3/K2, Magnesium MgX, vit C en Omega 3 doel vit D3(25-OH-D3) waarde tijdens operatie tussen 60-70ng/ml Plaatsen implantaten immediaat met daarna reinigen alveole met ozon en procaine injektie, vervolgens plaatsen 2 SDS1.1_ 4614 implantaten met 35ncm torque. Implantaten omslepen en voorzien van 2 geblokte tijdelijke kronen welke vastgezet zijn aan buurelementen. Na 3 maanden definitieve kronen geplaatst. Controle na 1 jaar fraaie ingroei van centrale papil, bekend fenomeen van creeping attachements bij zirkonia. Fraaie peri implant mucosa met een goede seal. Dus binnen en buiten wereld afgesloten door zirkonia-epitheliale aanhechting hierdoor peri implantaties risico afwezig.

74


Waarom vond je het belangrijk om de opleiding bij Implacademy te volgen over “implanteren met zirkonia volgens biologische richtlijnen”? Bob: Ten eerste vind ik het fantastisch dat deze opleiding in Nederland wordt gegeven en is, zover bij mij bekend, de enige zirkonia-opleiding binnen de Benelux! Je kan daarnaast naar Dr. Volz (SDS red.) in Zwitserland. Dit vergt meer tijd en geld, maar kan ik zeker aanbevelen als vervolg hierop. Omdat ik altijd geïnteresseerd ben in de laatste ontwikkelingen en op de hoogte wil blijven, heb ik mij hiervoor ingeschreven. Welke voordelen zie jij bij zirkonia implantologie? Bob: Zirkonia is neutraal en blijft levenslang neutraal en biologisch stabiel. Het geeft geen roestdeeltjes af. Titanium is onderhevig aan corrosie en het immuunsysteem van de patiënt kan hierop reageren. Zirkonia is drie keer zo sterk als titanium en juist daarom de reden om te gebruiken. Ook zijn er voldoende esthetische redenen die onovertroffen zijn! Sinds ik met zirkonia implanteer zie ik betere resultaten en minder problemen bij mijn patiënten dan destijds met titanium. Het lijkt alsof je al veel kennis over het zirkonia implanteren hebt. Wat is de reden dat je dan toch specifiek hebt gekozen voor deze opleiding? Bob: Omdat deze opleiding puur gericht is op zirkonia en dat er rekening wordt gehouden met de biologie van de patiënt. Hoe ziet invulling van de opleiding eruit? Bob: Op dag 1 was er veel aandacht voor de theoretische, biologische grondbeginselen. Zo werden de aspecten van materialen en de effecten op het menselijk lichaam uitgebreid besproken. Op dag 2 konden we ons richten op praktische toepassingen. Wat ik super vond was dat gedurende de opleiding het curriculum kon worden aangepast aan de behoefte en wensen van mij en de andere aanwezigen. Het is hierdoor interactief en persoonlijk, in plaats van alleen luisteren en opvolgen. Kwamen de door jou verwachtte onderwerpen allemaal aan bod? Bob: Voor mij wel. Het was uitgebreid en mijn vragen vooraf over de interactie met vitaminen en mineralen werden uitgebreid besproken. Ook de reactie van het lichaam op het implantaat. Het

Softtissue close up

Solo 21

Softtissue start

Volume cbct

Beet voor ingreep

Solo 11

75


werd weer al te meer duidelijk dat niet alleen de deskundigheid van de implantoloog van belang is, maar ook de vitaminen- en mineralenhuishouding (conditie) van de patiënt. Het draait om de botkwaliteit en de interactie met het implantaat. Heb je daarnaast nog andere vaardigheden en/of benaderingen geleerd? Bob: De cursus is gericht op de biologische benadering om zirkonia te implanteren. Wat dat betreft heb ik meer diepgang gekregen en handvatten. Dat de spelregels anders zijn dan bij titanium wordt goed doorgenomen en tevens ben je op de hoogte van de laatste ontwikkelingen. Wat waren voor jou precies de technieken die jou meer handvatten hebben geven? Bob: Het vernieuwde en vereenvoudigde SDS boorprotocol was goed om te weten en het belang van de gezondheid van de patiënt. Het was goed om het belang van PRF (Platelet Rich Fibrin) weer te ervaren met Peter van Weert van Medical Bone. Ozon, welke ik al gebruik, kwam ook ter sprake. Meteen na de opleiding heb ik een afspraak gemaakt voor PRF en hebben we op de praktijk het protocol verscherpt waarin het belang van de patiënt (onderdeel van de behandeling) wordt vergroot. Een complete opleiding als ik het zo hoor. Is het interessant voor zowel beginners om basistechnieken te leren, als voor gevorderde implantologen? Bob: Ik implanteer inmiddels ongeveer 10 jaar met zirkonia maar het blijft zich positief doorontwikkelen. Zo krijg je tijdens deze opleiding als beginnend zirkonia-implantoloog heel goed uitgelegd wat de do’s en dont’s zijn. Als ik mijzelf als gevorderde mag beschouwen, vond ik het zeer interessant dat alle onderdelen besproken werden en voel ik mij weer helemaal up-to-date. Dat klinkt inderdaad zeer positief. Zijn er dan geen nadelen aan zirkonia implanteren? Bob: Die zijn er zeker, maar de docenten (Maartje Brands & Ilian Dargel red.) legden goed uit welke ‘spelregels’ de implantoloog en patiënt beide moeten volgen voor de grootste slagingskans. Vond je dat de docenten beschikken over het juiste kennisniveau? Bob: Inhoudelijk waren ze zeer goed. Hun kennis hebben ze op een verantwoordelijke manier overgedragen. De afwisseling was prettig tussen beiden. Maartje Brands over haar expertises

cbct 21

Extracties 11 / 21

76

cbct 11

Extracties 11 / 21

Elementen 11 / 21


biologische tandheelkunde en gezondheid en Ilian Dargel gericht op het implantaat, de technieken en do’s en dont’s. Als je een vergelijking maakt ten opzichte van andere implantologie-opleidingen die jij hebt gevolgd, wat vond je hier de voordelen? Bob: Dat er veel meer gekeken wordt naar de biologie van de patiënt. Andere (titanium) implantologie cursussen zijn meer gericht op ‘trucjes’. Daar wordt nauwelijks over de patiënt zelf gepraat. Met zo’n positieve ervaring zal het vast druk zijn geweest tijdens de opleiding. Bob: Voor mij was het een verbazing dat het niet vol was gezien de revolutie van zirkonia. Ik was blij om te horen dat de 2de opleiding in februari al bijna vol was, maar toch persoonlijk blijft met maximaal 10 deelnemers. Zirkonia is de toekomst en het zou fijn zijn als hier meer bewustwording zou zijn in onze beroepsgroep en het NVBT. Zou jij de cursus aanbevelen aan jouw (NVBT) collega’s? Bob: Jazeker! Het is echt een stap vooruit in de biologische tandheelkunde. Of je nu jouw patiënten verwijst of dat je zelf wilt starten met zirkonia implantologie.

Begin 2009 is Maartje Brands afgestudeerd als Tandarts aan het Academisch Centrum Tandheelkunde Amsterdam (ACTA) en heeft ze haar eerste jaren als tandarts de kneepjes van het vak mogen leren bij B-dent in Bussum. Vanuit persoonlijk ervaring heeft Maartje al van jongs af aan affiniteit gehad met de complementaire geneeskunde Acupunctuur. Dus toen ze in 2014 het aanbod kreeg om samen met Hans de Liefde als Biologisch/Integraal tandarts te mogen werken bij tandartspraktijk De Liefde, viel alles op zijn plaats. Maartje heeft de TCM opleiding bij Qing Bai gevolgd en is in 2017 afgestudeerd als acupuncturist. Zo kan ze iedere dag haar passie uitvoeren om de westerse en oosterse geneeskunde samen in te zetten voor een nog completere, kwalitatieve zorg. Maartje volgt scholing op verschillende vlakken van de tandheelkunde en acupunctuur in binnen en buitenland. Ze is aangesloten bij de volgende beroepsverenigingen: KNMT, AVIG, NVA, IAOMT en natuurlijk het NVBT!

implantaten in situ

Extracties 11 / 21

Elementen 11 / 21

A-PRF

Nazorg 1 week

Nazorg 6 weken

>

77


In dit interview vragen wij Maartje Brands naar haar ervaringen over haar keuze voor zirkonia implantologie. Waar is jouw passie voor (zirkonia) implantologie ontstaan? Maartje: Mijn passie voor implantologie is ontstaan toen ik vanaf 2014 als biologische tandarts voornamelijke troep aan het opruimen was en voor implantologie en opbouwen doorverwees naar Ilian Dargel. Omdat de vraag naar zirkonia groeide werd Ilian steeds drukker en koos ik om zelf te starten met implanteren. Vanuit biologisch oogpunt ben ik niet voor titanium en heb ik gekozen voor zirkonia. Waar heb jij destijds informatie kunnen vinden over zirkonia implantologie? Maartje: Ik volgde Paracelsus clinic (https://www.paracelsus.com/) in Zwitserland van Thomas Rau. Via die kliniek ben ik bij Swiss Biohealth gekomen en mede doordat Ilian SDS plaatste ben ik bij hen terechtgekomen. Omdat ik bij het CEPCD (https://giraf-educatie.nl/product/cepid/) mijn opleiding volg blijf ik op de hoogte van andere systemen en weeg de voor- en nadelen goed af. SDS blijf ik zover wel het mooiste systeem vinden. Waarom kies jij voor zirkonia boven titanium? Maartje: Omdat titanium in zijn biocompatibiliteit kan storen in het immuunsysteem en zirkonia niet. Wat zijn de grootste valkuilen bij het starten met zirkonia? Maartje: Het is niet zomaar een schroef in een kaak draaien. Je bent bezig met een individu, een mens met verschillende stresslevels, botkwaliteit etc. De biologie van de hele mens is van belang. Het bot groeit vast aan het zirkonia implantaat wat heel anders is als bij titanium. Implantologen zijn nogal terughoudend over zirkonia. Wat zijn de meest gehoorde redenen en kan jij deze weerleggen? Maartje: Ik hoor regelmatig dat zirkonia implantaten zouden breken, maar dat is niet meer zo. De kwaliteit van het materiaal is na heel veel onderzoeken dusdanig verbeterd dat dit niet meer

78

Definitieve kronen

Softtissue

Softtissue

Beet na plaatsen

solo na plaatsen

Eindsituatie na plaatsen


ter sprake is, tenzij verkeerd gebruikt door de behandelaar! Het vereist wat souplesse en finesse volgens de zirkonia-regels. Je moet bewust zijn waarmee je werkt. Mocht een implantaat wel breken dan kan je dit uitboren en een direct een nieuw implantaat plaatsen waarbij er minder botverlies is dan bij titanium. Merk jij dat door jouw goede resultaten er steeds meer interesse en acceptatie is? Maartje: Niet echt. Ik ben eigenlijk geen patiënt tegengekomen die voorkeur heeft voor titanium. Collega’s zijn (nog) wat huiverig vanwege ‘het onbekende’. Krijg jij veel verwijzingen van collega’s (zowel binnen Lassus als erbuiten)? Maartje: Af en toe, maar ook hier geldt dat vooral het onbekende collega’s weerhoudt. Ze zijn niet van de mogelijkheden op de hoogte. De meeste verwijzingen krijg ik intern. Mijn patiënten vinden mij meestal uit zichzelf (mond-tot-mond-reclame en internet). Ik denk dat hier nog veel educatieve winst te behalen is vanuit de verwijzende tandartsen en collega’s implantologen. Q: Licht jij jouw patiënten in over de mogelijkheden van titanium en zirkonia? Maartje: Eerlijk gezegd willen mijn patiënten alleen zirkonia en geen titanium. Ze zijn erg bewust en op de hoogte van alle mogelijkheden. Uit een onderzoek blijkt dat wanneer je een keuze geeft naast titanium, 65% kiest voor zirkonia. Is er in jouw ogen voldoende aandacht voor zirkonia binnen de implantologie? Maartje: Naar mijn idee te weinig. Het wordt nog te weinig serieus genomen, maar we staan op de drempel van algemene acceptatie. Dan kan het heel snel gaan. Dit geldt niet alleen voor zirkonia-implantologie maar ook voor de bio-energetische tandheelkunde! Hoe zijn de ervaringen van jouw patiënten? Maartje: Die zijn heel tevreden en vinden het heel leuk. Onder andere door ozon kan ik implanteren zonder antibiotica. De behandelingen vallen erg mee en er is weinig tot geen napijn. Het materiaal en de biocompatibiliteit spreekt de patiënten erg aan!

Centrale papilcreeping

1 jaar papil mooi gesloten

Solo na 1 jaar

79


Heb je veel collega’s, studiegroepen waar je terecht kan voor intercollegiaal overleg? Maartje: Dat zijn er (nog) niet veel, maar diegene die er zijn, zijn zeer prettig, kundig en kwalitatief zoals bij CEPID, collega tandartsen en implantologen. Waarom zou iedere tandarts moeten verwijzen voor zirkonia-implantologie en elke implantoloog zirkonia aanbieden? Maartje: Dat hoeft niet per se want implantologie is een van je tools in je gereedschapskist zoals partiële brug etc. Mocht je kiezen voor implantologie, dan zou ik kiezen voor zirkonia, of in ieder geval dit noemen vanwege zijn biocompatibiliteit. Kan jij een cursus aanbevelen voor diegene die meer informatie willen over zirkonia-implantologie of zouden willen starten? Maartje: Zeer zeker! Vanuit mijn biologische en keramische implantologie ben ik dol op het SDS systeem en bio health concept in Zwitserland (https://www.swissdental-solutions. com/en/education). Mocht je eerst in Nederland willen starten kunnen Ilian Dargel en ik je helpen via Implacademy opleiding: “Implanteren met zirkonia volgens biologische richtlijnen. (https://www.implacademy. nl/cursussen/leer-implanteren-met-zirkonia-volgens-biologische-richtlijnen) NIEUWSGIERIG GEWORDEN NAAR DE OPLEIDING “LEER IMPLANTEREN MET ZIRKONIA VOLGEN BIOLOGISCHE RICHTLIJNEN”? De volgende cursus bij Implacademy is op 2 & 3 februari 2023. Alle informatie kun je terugvinden op: https://www.implacademy.nl/cursussen/ leer-implanteren-met-zirkonia-volgensbiologische-richtlijnen Tip: schrijf je tijdig in, er zijn voor deze datum nog enkele plaatsen vrij.

80


COLUMN

De Column Natural Solutions gaat over het combineren van materiële, energetische en informatieve geneeskunde en geneeswijzen, zoals dit in de complementaire alternatieve geneeskunde toegepast wordt om oorzaken van klachten op te heffen en effectieve natuurlijke oplossingen aan te dragen die chronische klachten en ziekten herstellen.

NATURAL SOLUTIONS

ERIC VAN SCHIJNDEL

Bij de behandeling van chronische klachten is het zinvol diepe aanwezige oorzaken vast te stellen en te elimineren om een blijvende verbetering van deze chronische klachten te bewerkstelligen. Het betreft de volgende 20 oorzaken, die in deze volgorde in dit column besproken zullen worden: 1. Schimmels 8. Gebit 15. Matrix 2. Virussen 9. Psyche-Emoties 16. Basisbehoeften 3. Bacteriën 10. Hersenkernen 17. Allergie4. Parasieten 11. Miasmata NAVOvergevoeligheden 5. Toxische belasting 12. Chakras 18. Immuunsysteem 6. Geopathie-Elektrosmog 13. Hormonen 19. Autonome zenuwstelsel 7. Littekenstoring 14. Vitaminen-Mineralen20. Causae Abditae Aminozuren-Vetzuren

Oorzaakcategorie 16 : Basisbehoeften

Inleiding Als er aan basisbehoeften in de kinderjaren niet is voldaan, blijft dit storend doorwerken tijdens de rest van ons leven. Wat we niet gekregen hebben toen we het nodig hadden, blijven we zoeken. Onbewust blijft het ons leven leiden en laat het sporen na in ons lichaam. Het ontneemt ons de echte levensvreugde, veroorzaakt klachten en blokkeert het herstel van ziekten. Veel mensen met chronische klachten hebben dit probleem. Er zijn twaalf basisbehoeften: begrip, waardering, geruststelling, vertrouwen, zorg, erkenning, goedkeuring, bevestiging, respect, aanmoediging, acceptatie, bewondering. Tijdens onze jeugd hebben wij al deze basisbehoeften op een bepaalde manier afhankelijk van de leeftijd nodig. Aan het eind van de jeugd moeten de 12 ‘potjes’ basisbehoeften helemaal gevuld zijn. Als niet alle basisbehoeften tijdens het opgroeien voldoende aan ons worden gegeven, dan ontstaat er een verwonding. Deze verwonding kan onder andere veroorzaakt worden door ouders, leraren, leeftijdgenoten en familie. Bijvoorbeeld door gewelddadigheid, wegduwen, zwijgen, beschuldigen of pesten. Verwondingen veroorzaken pijn en emoties. Vaak zullen we trachten de pijn te verdoven. Iedere basisbehoefte (12 soorten) is gekoppeld aan een specifieke meridiaan, waarbij een bepaalde overlap mogelijk is. Bij iedere categorie past een bepaalde Meridian Balance remedie om het proces van heling van de basisbehoefte positief te beïnvloeden. Inzicht, affirmaties, het bewust-

81


Eric van Schijndel

studeerde achtereen-

volgens fysiotherapie,

orthopedische geneeskunde, manuele

therapie, acupunctuur, homeopathie en

orthomoleculaire

geneeskunde en is daarnaast gespecialiseerd

in onder andere elektroacupunctuur, Prognos, IDT, bioresonantie en

worden van reacties, gedrag en gedachten zijn ook manieren om een positieve invloed uit te oefenen op verwondingen en onverwerkte emoties. Hoewel er een groot aantal basisbehoeften zijn en het hoogstwaarschijnlijk in het leven niet mogelijk zal zijn om deze te vervullen, kan het niet uitkomen van een aantal van deze behoeften bijvoorbeeld ondermijnend zijn voor het eigen zelfvertrouwen, omdat er dan het gevoel kan ontstaan dat je op die gebieden mislukt bent. Vooral de basisbehoeften 'waardering' , 'jezelf uitdrukken' (geldingsdrang), 'geliefd te zijn' en 'te mogen zijn zoals je bent' zijn dikwijls erg belangrijke basisbehoeften en pijlers voor het zelfvertrouwen. Als je geluk hebt en in een goede positieve sociale omgeving leeft, dan heb je kans dat een groot aantal van deze behoeften vervuld zullen worden. Heb je echter de pech dat je in een minder vriendelijke omgeving woont of werkt, dan zal je de vervulling van je basisbehoeften nog meer uit jezelf moeten zien te halen.

ontwikkelt producten,

De 12 Meridian Balance producten van Pervital worden toegepast bij niet vervulde basisbehoeften, onverwerkte emoties en chakrastoringen. Door het gebruik van deze middelen worden onverwerkte emoties verwerkt (geïntegreerd), verwondingen door gebrek aan basisbehoeften geheeld en chakrastoringen hersteld. Hierdoor hebben gebeurtenissen en emoties uit het verleden geen storende invloed meer op ons fysieke gestel, onze gedachten, onze gevoelens en ons gedrag en kunnen klachten genezen.

schappelijk onderzoek

Overzicht Meridian Balance producten

Heeft last van :

Heeft nodig :

Basisbehoefte:

Chakra:

Meridian Balance 1 Troost

Verdriet

Troost

Begrip

8

Meridian Balance 2 Flexibiliteit

Starheid

Flexibiliteit

Waardering

10

Meridian Balance 3 Innerlijke rust

Zorgen maken

Innerlijke rust

Geruststelling

3

Meridian Balance 4 Zelfvertrouwen

Onzekerheid

Zelfvertrouwen

Vertrouwen

4

Meridian Balance 5 Liefde

Hartzeer

Liefde

Zorg

5

Meridian Balance 6 Weerbaarheid

Kwetsbaarheid

Weerbaarheid

Erkenning

6

Meridian Balance 7 Zekerheid

Besluiteloosheid

Zekerheid

Goedkeuring

7

Meridian Balance 8 Moed

Angst

Moed

Bevestiging

1

Meridian Balance 9 Ontspanning

Stress

Ontspanning

Respect

2Yin

Meridian Balance 10 Hoop

Somberheid

Hoop

Aanmoediging

2Yang

Meridian Balance 11 Acceptatie

Verbittering

Acceptatie

Acceptatie

9

Meridian Balance 12 Blijdschap

Boosheid

Blijdschap

Bewondering

11

Mind Body Coaching. Hij heeft al 39 een

praktijk (het NCEG), geeft wereldwijd

trainingen en lezingen, draagt bij aan weten-

en heeft een zeer ruime

ervaring met holistische geneeskunde.

www.ericvanschijndel.nl

Er zijn 12 basisbehoeften die elk verbonden zijn met een deel van ons lichaam, zoals bij de meridianen van de traditionele Chinese geneeskunde. Elk van de 12 basisbehoeften is verbonden met een orgaan, een systeem (bijvoorbeeld het immuunsysteem), een gebitselement, een wervel, een chakra, een basisbehoefte en een deel van het bewegingsapparaat. Als in een bepaalde basisbehoefte niet is voorzien, kan dit de energie van de betreffende meridiaan en het daarmee corresponderende gebitselement storen, waardoor klachten slecht genezen.

Basisrecept oorzaak Basisbehoeften:

2-3 maal daags 2-5 Meridian Balance druppels (1 of 2 soorten van de 12). Inname van de druppels voor het ontbijt, voor de lunch of het avondeten en voor het slapen (voor het tandenpoetsen).

82


KLINISCHE PIEK OVER

Tandartsen moeten perspectief verbreden en de principes van goede tandheelkundige voeding omarmen

SPIEGEL

Onze ogen zijn de spiegels van de ziel, het gebit de spiegel van onze gezondheid

FRUIT

Eet niet teveel fruit. Alles met mate, in fruit zit ook veel suiker

Jaargang26-2 26-2 Jaargang Zomer 2022 Zomer 2022

KAUWEN


NVBT 26-2 2022