Page 64

Tắc thứ tư: Đức Sơn cặp áo dọ hỏi

đang có một gã Hán, răng như kiếm bén, miệng tự chậu máu, dù cho hắn một gậy cũng chẳng thèm quay đầu lại. Hắn ngày nọ sẽ mang đạo của ta lên đỉnh núi cao chót vót. Đức Sơn liền mang đống sớ sao của mình ra trước pháp đường. Tay cầm một ngọn đuốc giơ cao, Sư nói: Tất cả những ý nghĩa huyền diệu trong lời nói tương tự một sợi tóc ném vào thái hư mênh mông, tận cùng những hiểu biết về then chốt thế gian như một giọt nước rơi vào bể cả. Nói xong Sư liền đốt. Sau, nghe Qui Sơn đang hoằng hoá hưng thịnh, Sư liền thẳng đến núi Qui, vì vậy mà có cuộc hội ngộ của hai bậc tác gia. Chưa mở bao hành lí, Sư thẳng lên pháp đường, đi từ Đông sang Tây, từ Tây sang Đông, nhìn quanh và nói: Chẳng có gì, chẳng có gì! Rồi đi ra. – Các ngươi hãy nói xem: Ý nghĩa của hành động này thế nào? Nó không đảo ngược tất cả hay sao? Phần lớn mọi người đều nhầm lẫn, nói rằng: Đức Sơn giữ một thái độ kiến lập [một thái độ đứng trên cơ sở nhị nguyên, sống trong thế giới thị, phi]. Nhưng chính nó chẳng tương can gì với sự việc này. Cứ nhìn xem Sư hành động như thế nào! Và chúng ta chỉ có thể thốt lên: Tuyệt diệu! Vì vậy [nên cổ nhân] mới nói: Ai muốn là người xuất chúng phải có một tâm thức linh anh. Đương đầu với kẻ hơn mình – chỉ có sư tử con mới dám làm như thế. Ai muốn thành Phật thì phải có cặp mắt sáng suốt, nếu không thì nghìn năm trôi qua vẫn không đạt mục đích. Đến đây phải thông suốt tất cả, và chỉ khi nào được như vậy mới thật sự thành đạt. Vì sao? Vì Phật pháp không dung hàm đa sự. Và như thế thì làm sao có thể bám vào tình kiến được? Trong tâm cơ của Đức Sơn lại có thể còn chỗ cho những việc vụn vặt như vậy hay sao? Chính vì vậy nên Huyền Sa mới nói như sau [về phong cách của Đức Sơn và những lời: Chẳng có gì, chẳng có gì!]: Sự việc này tương tự như ánh trăng thu trên mặt hồ, và bây giờ tiếng chuông vang vọng trong đêm khuya tĩnh mịch, theo cú đánh mà âm thanh chuông vang vọng đều đặn, chạm đến những làn sóng trên mặt hồ nhưng không tán động chúng. Tuy vậy, chúng vẫn còn là những sự việc trên bờ biển sinh tử [trong thế giới hiện hữu, nhị nguyên; ẩn dụ không thể trình bày toàn vẹn tâm trạng Đức Sơn]. – Ở đây người ta không còn nhắc đến được mất, thị phi, và cũng chẳng nhắc đến những thứ như kì đặc huyền diệu. Và kì đặc huyền diệu cũng không còn ở đây. Các ngươi làm thế nào để hiểu Đức Sơn từ Đông sang Tây, từ Tây sang Đông? Hãy nói thử xem: Ý chỉ nằm ở chỗ nào? Lão Hán Qui Sơn chẳng màng để ý đến Đức Sơn. Nếu một người nào khác không phải Qui Sơn có lẽ bị hắn hạ nhục một phen. Cứ nhìn xem tác gia Qui Sơn tương kiến hắn như thế nào! Sư chỉ ngồi yên nhìn sự vật đến rồi đi. Nếu không biết cân nhắc, ước lượng xem gió đến từ hướng nào thì Sư có lẽ không đạt được bản lĩnh như thế. Tuyết Đậu xen vào với trước ngữ: Khám phá rồi! Đúng là tương tự như một cây cột sắt. Và mọi người thường gọi những lời như thế là trước ngữ. Nhưng, câu này [Khám phá rồi!] hướng về hai mặt, mà lại không lưu lại hai mặt. Các ngươi làm thế nào để hiểu được câu nói »Khám phá rồi« của ông ta? Ông ta đã khám phá sự việc gì? Thử nói: Ông ta khám phá Đức Sơn, hay khám phá Qui Sơn? Khi ra đến cửa thì Đức Sơn thâm tâm lại muốn tìm hiểu sự việc đến nơi đến chốn, tự nhủ: Ta cũng không được quá vội. Sư cảm nhận nhu cầu trình xuất ngũ tạng tâm can trước Qui Sơn, bước vào một pháp chiến quyết liệt với ông ta. Và như thế, Sư lại đầy đủ uy nghi, bước vào tương kiến. Sau khi Qui Sơn ngồi, Đức Sơn đưa toạ cụ lên cao nói: Hoà thượng! Qui Sơn ra vẻ như muốn nắm phất tử, và Đức Sơn hét lên một tiếng: Hô! phất tay áo rồi đi ra ngoài. – Thật là kì đặc! Nhiều người nói rằng, Qui Sơn khiếp sợ Đức Sơn – nào có tương can gì đến sự việc? Qui Sơn cũng chẳng tỏ vẻ gì bối rối. Vì vậy [nên kinh Đại tập1] mới nói: Trí siêu việt loài cầm thì bắt được cầm; trí siêu việt loài thú thì bắt được thú; trí siêu việt loài người thì bắt được người. Nếu ai tu luyện và đạt được Thiền như thế thì tận đại địa, sâm la vạn tượng, thiên đường địa ngục, cây cỏ người thú nhất thời tấn công ông ta bằng một tiếng hét lớn – ông ấy cũng chẳng quan tâm đến. Và nếu một người nào đó lật đổ thiền sàng, quát tháo xua tan đại chúng, ông ta cũng không quay đầu lại. Sự việc này cao vút như thiên, thâm hậu như địa. Nếu Qui Sơn không có bản lĩnh cắt đứt lưỡi người trong thiên hạ thì ngay lúc này rất khó trắc nghiệm hắn đây. Nếu không phải là thiện tri thức đứng đầu một nghìn năm trăm đệ tử thì

1

◊ Đại tập kinh (s: mahāsaṃnipāta-sūtra), một bộ kinh tổng hợp tất cả những bài kinh của Đại chúng bộ (s: mahāsāṅghika).

64

Bich Nham LucPDF  

BÍCH NHAM LỤC Chân Nguyên dịch Việt ngữ Thiền sư Tuyết Đậu Trọng Hiển & Viên Ngộ Khắc Cần trứ Giáo sư Wilhelm Gundert dịch Đức ngữ và bì...

Bich Nham LucPDF  

BÍCH NHAM LỤC Chân Nguyên dịch Việt ngữ Thiền sư Tuyết Đậu Trọng Hiển & Viên Ngộ Khắc Cần trứ Giáo sư Wilhelm Gundert dịch Đức ngữ và bì...

Advertisement